Concept-verslag commisie Mobiliteit, Groen en Openbare Ruimte d.d. 18 november 2021.docx

gevraagd wordt of de initiatiefnemer dit dilemma herkent en of hij bereid is om het voorstel op dit punt aan te passen. Het college geeft aan dat het wenselijk eerst gesprekken te voeren met de huidige reclameexploitanten omdat het voorstel juridische en financiële consequenties zou hebben. GroenLinks meent dat de mogelijke financiële gevolgen niet groter moeten worden voorgesteld dan dat ze zijn. Er kan ook andere reclame voor in de plaats komen. GroenLinks stelt voor om als raad uit te spreken dat het fossiele reclame wil verbieden en gaat het gesprek met de exploitanten erover hoe dat gedaan kan worden. De heer Schreuder (D66) geeft aan in deze raad vaak te hebben gesproken over de gevaren van klimaatverandering en de noodzaak van het aanpakken van escalatie ervan. Deze noodzaak en de urgentie staan voor D66 buiten kijf. D66 ziet in dit voorstel niet de oplossing. De lat wordt hoog gelegd voor het inperken van de mensenrechten, het betreft hier de vrijheid van meningsuiting. Dat is de reden waarom D66 dit voorstel op de proportionaliteit beoordeelt, of de ingreep op de mensenrechten kleiner is dan de noodzaak om fossiele reclame te verbieden. Om dat te bepalen moet de effectiviteit beoordeeld worden en de kwaliteit van de uitwerking. Voor D66 voldoet dit voorstel op beide punten niet. Er worden plannen gemaakt om meer energie duurzaam op te Pagina 17 van 45

5

10

15

20

wekken. De waarheid is dat vorig jaar slecht een kwart van de energie duurzaam is opgewekt. Daarnaast is er nog niet de infrastructuur om alle huizen zonder gas te verwarmen. Ook kan het elektriciteitsnet nog niet draaien zonder gascentrales. Van alle energie kan nog maar 11% duurzaam opgewekt worden. Daarnaast is er de wens om alle auto’s emissievrij te hebben maar dat is voor velen nog niet betaalbaar en de laadinfrastructuur is daar ook nog niet klaar voor. Deze zaken wil D66 zo snel mogelijk veranderen. Tot dat bereikt is zullen veel fossiele producten nodig zijn voor de levensbehoeften als warmte en vervoer. De reclame daarvoor verbieden is geen oplossing en kan zelfs contraproductief worden wanneer een niet perfect bedrijf met een ronduit vervuilend bedrijf wil concurreren. De aanbieder van spreker biedt CO2-gecompenseerd aardgas aan. Er moet daarom eerst worden ingezet op de realisatie van de alternatieven, en daarvoor worden al effectiever maatregelen genomen dan reclame verbieden, zoals een verkoopstop op emissieauto’s in 2030 en het aardgasvrij maken van Utrecht in 2050. De heer Bosse (PvdA) stelt dat dit wellicht niet een effectievere maatregel is maar wel een gemakkelijkere. Spreker vraagt waarom D66 zo gemakkelijk wegloopt voor deze eenvoudige maatregel.

De heer Schreuder (D66) antwoordt dat het hier gaat om het inperken van een mensenrecht en dat daarom de effectiviteit van groot belang is. Daarnaast meent spreker dat dit contraproductief kan gaan werken. De heer Bosse (PvdA) stelt dat er in Nederland al heel lang kaders worden gesteld aan reclameuitingen, zo mag er ook voor tabak geen reclame meer gemaakt worden. Spreker vraagt of D66 dat ook als een inperking van de mensenrechten ziet en of D66 dit weer zou willen toestaan.

25 De heer Schreuder (D66) stelt dat in de bijlage te lezen is dat dit wordt geclassificeerd als een inperking. Daarom heeft D66 afgewogen of het deze inperking proportioneel en effectief vindt en dat is de reden waarom D66 deze inperking niet acceptabel vindt. 30

Mevrouw Snippe (PvdD) stelt dat volgens de grondwet niet onder de vrijheid van meningsuiting valt. Volgens de Europese Verklaring van de Rechten van de Mens (EVRM) valt het er wel onder maar daar wordt een uitzondering gemaakt als een groot algemeen belang als volksgezondheid in het geding is. Gevraagd wordt hoe in dat licht D66 over dit voorstel denkt.

35

De heer Schreuder (D66) meent dat het belangrijk is naar de definitie te kijken. Volgens de Europese Verklaring voor de Rechten van de mens is het een inbreuk. Er is een juridisch acceptabele reden om een uitzondering te maken. Spreker heeft beargumenteerd waarom dat voor D66 in dit geval niet zo is.

40

Mevrouw Snippe (PvdD) vraagt of de heer Schreuder het met de PvdD eens is dat het een kwestie van interpretatie is en dat in het algemeen belang van de volksgezondheid en van de klimaatcrisis er veel voor te zeggen is om te doen wat je kunt doen en dit ook aan te grijpen om reclame voor fossiele producten in de openbare ruimte in Utrecht te weren.

45

De heer Schreuder (D66) geeft aan betoogd te hebben dat er levensbehoeften zijn die afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen. Spreker zou dit graag snel willen veranderen op een manier die effectief is. De reclame is in dezen niet het probleem maar het ontbreken van goede alternatieven.

50

Mevrouw Snippe (PvdD) meent dat een vliegreis naar Zuidoost Azië bijvoorbeeld geen levensbehoefte van mensen is, terwijl het wel een levensbehoefte is om iets aan de klimaatcrisis te doen. De heer Schreuder (D66) geeft aan al gezegd te hebben wat hij aan de klimaatcrisis wil doen. Pagina 18 van 45

5

10

15

De heer Dekkers (GroenLinks) vraagt of D66 het met GroenLinks eens is dat gezien de luchtkwaliteit, gezondheid en klimaat het een belangrijke prioriteit is om fossiele brandstoffen zo snel mogelijk uit te bannen en of het niet pervers is om te willen verdienen aan iets dat je wilt uitbannen. De heer Schreuder (D66) antwoordt dat hij zijn betoog begonnen is met het benadrukken van het belang van het uitfaseren. Daarnaast heeft spreker het gehad over het concurreren van producten die een verbetering zijn ten opzichte van de huidige situatie. Het perfecte moet niet de vijand gemaakt worden van het goede. Spreker meent dat het belangrijk is dat groengecompenseerd gas een oplossing totdat iemand echt van het aardgas af kan of dat hybride oplossingen werken totdat iemand helemaal fossielvrij kan worden. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) vraagt of voor D66 het morele recht op vrijheid van meningsuiting zou vervallen als de proportionaliteitsafweging anders zou zijn gemaakt. De heer Schreuder (D66) meent dat de proportionaliteitsafweging een politieke afweging is. Voor D66 is de afweging dat wat met dit voorstel wordt bereikt niet opweegt tegen de inbreuk op het mensenrecht.

20 De voorzitter wijst de commissie erop dat is afgesproken dat dit debat inclusief de beantwoordingen 60 minuten zou duren. 25

30

35

40

45

50

Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) merkt op dat dit voorstel alleen de buitenreclame betreft en dat alle andere mogelijke vormen van reclame nog wel mogelijk zijn. In plaats van fossiele reclame zou er genudget kunnen worden om de klimaatcrisis tegen te gaan. Spreker mist dat in dit voorstel. Gevraagd wordt hoe D66 dat ziet. De heer Schreuder (D66) antwoordt dat hij deze vraag ook van GroenLinks kreeg. Toen heeft spreker geantwoord dat het perfecte niet de vijand van het goede gemaakt moet worden. Daarnaast moeten in de tussentijd de tussenoplossingen de ruimte kunnen krijgen. Dat maakt het voorstel nu onmogelijk. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) stelt dat D66 heeft gezegd dat het contraproductief zou kunnen gaan werken en vraagt of door het aanpassen van de definitie wel productief zou kunnen werken. De heer Schreuder (D66) geeft aan geprobeerd te hebben een definitie te verzinnen die wel voldoet aan de voorwaarden maar dat dat niet gelukt is. Spreker is benieuwd naar een alternatief voorstel maar ziet ook steeds weer nieuwe grijze gebieden ontstaan. Spreker vervolgt en stelt dat een beperking van de vrijheid van meningsuiting zeer helder moet zijn en niet discutabel moet zijn. Er mag nooit sprake zijn van willekeur, van keuzes die om andere redenen genomen lijken dan de gegeven argumentatie.

Dit voorstel lijkt zich in de uitwerking vooral tegen auto’s en specifieke vormen van vakantie te keren. De opsomming lijkt helder gecategoriseerd maar betreft verre van de enige denkbare fossiele categorieën. Zo blijven plastics buiten schot. De fractie vraagt zich ook af waar de grens van uitstoot precies ligt. De lijst noemt namelijk sommige zaken wel op en andere, als dieselbussen, niet op. Daarnaast raakt de lijst levensbehoeften zonder direct beschikbare alternatieven. Dat is waarom D66 deze inperking van de vrijheid van meningsuiting niet kan steunen. Het is niet effectief genoeg om proportioneel te zijn en te willekeurig om kwalitatief acceptabel te zijn. D66 wil graag zo snel mogelijk verder met het nemen van maatregelen die echte resultaten opleveren en de broeikasuitstoot terugdringen naar nul want dat doel deelt D66 met de indiener. Pagina 19 van 45

De heer Bosse (PvdA) geeft aan dat D66 stelt dat de effectiviteit onvoldoende is en vraagt waar D66 dat op baseert aangezien dit pionieren is. Spreker meent dat er nog niets bekend is over de effectiviteit. 5

De heer Schreuder (D66) antwoordt een aantal maatregelen te hebben genoemd die wel degelijk effectief zijn en die zorgen voor een eindpunt. Daarnaast moet concurrentie van tussenoplossingen in de tussentijd mogelijk blijven. De heer Bosse (PvdA) vraagt waarom deze maatregel niet effectief zou zijn volgens D66.

10 De heer Schreuder (D66) antwoordt dat dit een herhaling van zetten wordt.

15

20

25

30

35

40

45

50

De heer Van der Graaf (ChristenUnie) geeft aan dat de ChristenUnie in de basis positief tegenover dit voorstel staat. Het gebruik van fossiele bronnen moet teruggedrongen worden en daar reclame voor maken is niet meer van deze tijd. Er is bij de fractie wel twijfel of dit voorstel inde praktijk effectief zal zijn. Spreker vraagt wat de reikwijdte is van de definitie die nu in de verordening wordt gegeven. Voor de fractie lijkt dit nog een ruime definitie is die veel grijze gebieden laat ontstaan. Spreker vraagt of de definitie nog kan worden verduidelijkt. Spreker vraagt of een autobedrijf dat reclame maakt voor elektrisch rijden is toegestaan als het ook nog auto’s op fossiele brandstof verkoopt of dat je reizen naar Afrika nog mag aanprijzen als je daar niet bij zegt dat je naar Afrika toevliegt. De ChristenUnie zou deze rek in de definitie graag iets versmald zien. Spreker vraagt of het niet handiger is om alleen te focussen op de verkoop van fossiele brandstof, voertuigen of vliegtickets. Het college wordt gevraagd of de gemeente nog eigen plekken heeft waar nu direct fossiele reclame verboden zou kunnen worden. Spreker stelt dat de concessie-overeenkomst gewijzigd kan worden en dat in het advies van Eiffel staat dat dit kan zonder dat er een geheel nieuwe opdracht hoeft te komen. Deze wijziging kan echter alleen worden gedaan als beide partijen hiermee instemmen.

Dat betekent dat als de verordening wordt aangepast en de exploitanten stemmen niet in, pas in 2033 de verordening echt van kracht kan zijn. Gevraagd wordt hoe de wethouder en de initiatiefnemer dit zien en of het wel zin heeft om het eerste beslispunt van het voorstel aan te nemen of dat het beter is eerst het gesprek aan te gaan met de exploitant. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) stelt dat als de SGP in deze raad had gezeten en er een voorstel was geweest om reclame voor datingsites voor mensen van hetzelfde geslacht te weren, iedereen terecht over elkaar heen gevallen zou zijn om het voorstel te veroordelen. Echter omdat dit voorstel over fossiele brandstof gaat doen sommige partijen alsof het de normaalste zaak van de wereld is omdat hun normen en waarden niet overeenkomen met hetgeen waarvoor reclame wordt gemaakt. Dat gaat echter voorbij aan het punt van vrijheid van meningsuiting. De vrijheid van meningsuiting is een groot goed dat gekoesterd moet worden. Spreker doelt hierbij op het principe van vrijheid van meningsuiting omdat hij weet dat de PvdD heeft laten uitzoeken hoe het juridisch is geregeld. Dat het juridisch kan betekent niet dat dit geen aantasting is van dit fundamentele recht. Spreker meent dat het hier niet bij zal blijven.

GroenLinks noemde al de glijdende schaal en spreker geeft aan zich voor te kunnen stellen dat er zodra er een verbod is toegevoegd het gemakkelijk en verleidelijk zal blijken om meer verboden toe te voegen. Spreker denkt daarbij aan geen reclame voor dierlijke producten of geen reclame voor tuintegels. Spreker meent dat je daar niet naar toe moet willen. Er is een fundamenteel moreel recht op vrijheid van meningsuiting en vrijheid van adverteren valt hier ook onder. Er worden diensten aangeboden waar anderen gebruik van willen maken en advertenties helpen aanbieder en vrager elkaar vinden. Stadsbelang Utrecht zal zich verzetten tegen dit initiatiefvoorstel. Spreker roept met klem de partijen die om vrijheid van meningsuiting geven op om hetzelfde te doen. Pagina 20 van 45

5

10

De heer Penders (CDA) dankt de PvdD voor het initiatiefvoorstel. Het CDA is echter wel tegen het voorstel. Spreker meent dat iedere Utrechter recht heeft op dezelfde informatie. Daarnaast is de handhaafbaarheid lastig vanwege de definitie en is de fractie bang voor de precedentwerking. Het voorstel beslaat een groot spectrum van bedrijven maar in Utrecht zijn veel mensen afhankelijk van Cv-ketels op gas en auto’s en spreker meent dat juist de bedrijven die voor de middenweg kiezen worden door het voorstel geraakt. Spreker stelt dat je de oude auto die op fossiele brandstof rijdt wilt vervangen door een schonere hybride auto en dat voorkomt het voorstel juist. Spreker geeft aan de definitie te hebben gelezen en stelt dat bijvoorbeeld plastic en met de bus naar Spanje rijden er niet onder vallen. Het is niet duidelijk of je in het goede of in het slechte rijtje valt en spreker meent dat je daar ver van moet blijft. Er is al veel gezegd over de precedentwerking en spreker beaamt dat de krant vol had gestaan als de raad zou voorstellen om bepaalde datingsites te verbieden. Spreker stelt dat het doel een goed is maar dat dat met dit middel niet wordt bereikt. Spreker geeft aan dat deze discussie beter op landelijk of Europees niveau gevoerd zou kunnen worden, zoals ook met het tabaksbeleid gedaan is.

15

20

25

30

35

40

De heer Van der Marel (VVD) dankt de initiatiefnemer voor het voorstel en zijn inspanning. De VVD heeft wel de nodige vraagtekens bij dit voorstel. Het voorstel vraagt de gemeente geen gelegenheid te bieden of medewerking te verlenen aan het openbaren van meningsuitingen van legale producten aangeboden door legale bedrijven en tot de bewoners gebracht door gewaardeerde contractpartijen van de gemeente. Spreker meent dat dit niet liberaal is en in strijd met de wet. De noodzakelijkheid en de proportionaliteit en aanzien van het doel dient de indiener in het initiatiefvoorstel nader uit te werken, schrijft Eiffel. Daarnaast moet de verordening evenredig zijn in relatie tot het doel waarvoor de verordening wordt vastgesteld. Spreker meent dat de indiener daar niet in is geslaagd. De indiener schrijft dat fossiel reclame als doel heeft om consumenten en bedrijven te verleiden tot het kopen van producten op fossiele brandstof wat bijdraagt aan klimaatverandering, en dat dat een negatieve impact heeft op de volksgezondheid. Door deze fossiele reclame uit de openbare ruimte te weren zou volgens indiener de volksgezondheid worden beschermd. Spreker meent dat dit voorstel dat echter niet doet.

Het budget voor buitenreclame bedraagt 7% van het totale reclamebudget en daarvan is een zeer beperkt deel voor de gewraakte uitingen en daar dienen dan alleen de bewoners of bezoekers van Utrecht van verstoken te blijven. Gevraagd wordt of indiener het met de VVD eens is dat er met het verbod geen kilo CO2-uitstoot wordt voorkomen. Het hoger doel, het voorkomen en beperken van klimaatschade wordt met het voorstel niet gerealiseerd. Daarmee ontbreekt de dringende maatschappelijke behoefte van de beperking en is deze niet proportioneel ten opzichte van het doel. Dat maakt dat het voorstel in strijd is met artikel 10 van het EVRM, valt het niet onder de uitzondering van lid 2 en daarmee is het in strijd met het recht en moet het falen. Spreker stelt dat dit voorstel legislatieve greenwashing is. Gevraagd wordt of indiener het daarmee eens is. Mevrouw Snippe (PvdD) meent dat dit stellige uitspreken zijn. De heer Van der Marel heeft aangegeven dat het legale producten betreft en dat het onzin is reclame daar voor te verbieden. Spreker stelt dat reclame voor tabak, ook een legaal product, wel is verboden. De heer Van der Marel (VVD) antwoordt dat tabak is verboden op basis van formele wetgeving. En die wetgeving wordt in Den Haag gemaakt.

45 Mevrouw Snippe (PvdD) stelt dat een landelijk inhoudelijk kader inderdaad nog ontbreekt. De fractie zou echter graag zien dat de gemeente hiermee aan de slag gaat en kijkt wat er mogelijk is. Spreker meent dat het voorstel wel in overeenstemming is met de EVRM. 50

De heer Van der Marel (VVD) antwoordt dat hij meent dat er met dit verbod geen kilo uitstoot in Utrecht wordt voorkomen waardoor de proportionaliteit ontbreekt. Het zou anders zijn als het voorstel een enorme impact zou hebben op de uitstoot. Dat heeft het voorstel niet en daarmee valt het niet onder de uitzondering van lid 2. Pagina 21 van 45

Mevrouw Snippe (PvdD) geeft aan dat niet in Utrecht alleen de klimaatverandering tegengegaan kan worden. Utrecht zou deze strijd wel met andere gemeenten waar dit speelt oppakken en op die manier ook landelijk een signaal geven. 5

10

15

20

25

De heer Van der Marel (VVD) is het daar niet mee eens omdat hij meent dat het verbod geen impact heeft op de CO2-uitstoot in Utrecht. Spreker vervolgt en meent dat de reactie van het college verstandig is. Spreker pleit ervoor dat Utrecht in deze zaak niet voorop gaat lopen omdat hij meent dat deze discussie in Den haag thuishoort. De heer Harris (SP) geeft aan dat de SP dit een goed initiatief vindt en dankt de heer Van Heuven voor zijn inzet. Er is geen kritiek op het voorstel maar de SP zou wel verder willen kijken dan alleen naar fossiele reclame. Er zijn vele voorbeelden van groepen die veel geld steken in schadelijke industrieën die nog steeds reclame mogen maken. Zo gebruiken Rabobank, ABN AMRO en ING hun grote vermogen om tientallen miljarden te investeren in de fossiele industrie. Zij maken niet direct reclame voor auto's, brandstoffen of vliegreizen maar het gebruik maken van hun diensten draagt wel bij aan de fossiele brandstofindustrie. Spreker meent dat geen reclame mag worden toegestaan van groepen die profiteren van het verwoesten van de planeet. Gevraagd wordt of de indiener mogelijkheden ziet om reclame te weren van alle groepen die miljarden investeren in de fossiele brandstofindustrie.

De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) geeft aan dat tot voor kort het pensioen universitair docenten ook in een fonds dat investeerde in fossiel brandstof en vraagt of er dan ook geen reclame voor universiteiten gemaakt zou mogen worden of dat er een soort van morel grens is. De heer Harris (SP) geeft aan niet te weten waar die grens ligt. Dat is de reden waarom hij de initiatiefnemer om een reactie heeft gevraagd.

30

35

40

45

50

De heer Bosch (PVV) vraagt of de grens voor de SP ligt bij bijvoorbeeld een bedrijf dat alleen maar trucks gebruik omdat er nog geen elektrische trucks zijn of het OV-bedrijf van Utrecht en of je dan moet stoppen met adverteren omdat je te veel fossiele brandstof gebruikt. De heer Harris (SP) antwoordt dat hij het liefst het OV elektrisch zou willen zien en stelt niet te weten waar de grens zou moeten liggen. Spreker vervolgt en stelt dat er ook andere industrieën zijn die schadelijk zijn voor de planeet. Zo draagt de bio-industrie bij aan dierenleed en broeikasgassen en gevraagd wordt of de initiatiefnemer mogelijkheden ziet om hier voor een vergelijkbaar reclameverbod te maken. De heer Bosse (PvdA) meent dat de enige route naar een beter klimaat is gaan naar een fossielvrije stad en is daarom blij met het voorstel van de PvdD. Het valt te prijzen dat de PvdD wil pionieren in het land en zich niet verschuilt achter effectiviteit of proportionaliteit maar wil kijken wat er wel mogelijk is. In tegenstelling tot GroenLinks zou de PvdA het juist wat breder willen trekken. De PvdD gebruikt het gezondheidsargument als reden en de PvdA is bijvoorbeeld ook benieuwd hoe er wordt gekeken naar reclames van vastgoedketens of andere ongezonde zaken als alcoholische dranken.

De heer Dekkers (GroenLinks) geeft aan zich voor te kunnen stellen dat je eigenlijk geen geld zou moeten willen verdienen aan schadelijke sectoren maar vraagt of het nu niet verstandig is je te beperken tot wat nu voorligt waarbij er evident schade is voor de luchtkwaliteit, het klimaat en gezondheid. Pagina 22 van 45

De heer Bosse (PvdA) meent dat dat een zaak is die in de raad besproken zou moeten worden. Gezondheid is een belangrijk argument en spreker meent dat vastgoed nog een grotere impact op de gezondheid heeft. 5

De heer Bosch (PVV) vraagt of de PvdA ook wil dat goede doelen geen geld meer aannemen van bijvoorbeeld McDonald’s of Shell. De heer Bosse (PvdA) stelt dat de gemeente gaat over de reclameverordening en dat hij niet gaat over wat een goed doel doet.

10 De heer Schreuder (D66) meent dat de sociaal democratie de vrijheid van meningsuiting hoog in het vaandel heeft staan en geeft aan de zorgvuldigheidsafweging te missen in het betoog van de PvdA. Pionieren lijkt spreker niet een zorgvuldige afweging om deze inbreuk te maken. 15

De heer Bosse (PvdA) meent dat pionieren een van de belangrijkste kernwoorden is, ook in de energietransitie. Dit wordt ook gedaan bij het aardgasvrij maken van woningen. De PvdA is voor vrijheid van meningsuiting maar vraagt zich wel af of je aan ongezonde initiatieven voor mens, dier en klimaat, geld moet verdienen als gemeente.

20

De heer Schreuder (D66) vraagt hoe de PvdA deze inbreuk weegt en hoe proportioneel de PvdA dit ziet.

25

30

De heer Bosse (PvdA) antwoordt dit niet als een inbreuk op de mensenrechten te zien. Het betreft een paar reclameborden in de stad en spreker vindt woorden als inbreuk op mensenrechten overtrokken. De PvdA weegt dit dus anders dan D66 omdat de PvdA ziet dat deze stappen gezet kunnen worden richting een beter klimaat. Spreker meent dat je alles moet doen wat je kunt doen om mensen mee te krijgen in de energietransitie. De heer Schreuder (D66) vraagt of hij goed heeft gehoord of de PvdA afstand neemt van de EVRM. De heer Bosse (PvdA) antwoordt daar niet bij in de buurt te komen.

35

40

De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) vraagt of voor de PvdA dan ook op andere vlakken de grondrechten vervallen wanneer daar een financiële component aan wordt toegevoegd, of dat dat alleen bij vrijheid van meningsuiting zo is. De heer Bosse (PvdA) geeft aan het niet over het vervallen van grondrechten te hebben gehad. De PvdA ziet dit als kans om te sturen in de energietransitie en meent dat met het voorstel een goede stap wordt gezet. De heer Gaillard (Stadsbelang Utrecht) vraagt of vrijheid van meningsuiting een grondrecht is en zo ja, of dat niet meer een grondrecht is omdat er een financiële component bijkomt, zoals bij reclame-uitingen.

45 De heer Bosse (PvdA) meent dat iedereen in Nederland vrij is om te doen en te zeggen wat hij of zij wil. De PvdA wenst daar geenbeperkingen aan op te leggen. De PvdD stelt voor om te kunnen sturen op reclame. Spreker meent dat je je kunt afvragen of je mensen moet stimuleren om fossiele brandstof te gebruiken. 50 De heer Penders (CDA) stelt dat de bewoners van Utrecht nog lang niet van het gas af zijn en meent dat het mooi zou zijn als iedereen binnenkort een duurzame ketel heeft als Pagina 23 van 45

tussenoplossing. Gevraagd wordt of de PvdA ook vindt dat met dit voorstel wordt voorkomen dat mensen naar die duurzame tussenstap gaan overstappen. De heer Bosse (PvdA) antwoordt dat niet te denken. 5

10

15

Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) valt de PvdA bij en vindt het polariserend werken hoe D66, CDA en Stadsbelang Utrecht dit debat framen met dat de vrijheid van meningsuiting en het EVRM in het geding komen. Het betreft alleen de buitenreclame en alle andere reclame is nog steeds mogelijk. Spreker vraagt of het weren van fossiele reclame een goede manier is om mensen te nudgen en te stimuleren om bijvoorbeeld een elektrische busreis naar Portugal te maken. De heer Bosse (PvdA) antwoordt het daar mee eens te kans, dit voorstel biedt veel kansen daartoe. De voorzitter wijst nogmaals op de afgesproken behandeltijd van 60 minuten. De heer Bosch (PVV) heeft een samenvattende interruptie: vrijheid van meningsuiting, maar het moet niet te gek worden.

20

25

30

35

De heer Bosse (PvdA) stelt dat de financiële impact geen reden zou mogen zijn om hier niet iets mee te doen en spreker vond dat het college daar in de brief wat omheen draaide. De wethouder wordt gevraagd hier verder op in te gaan. Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) dankt de PvdD voor het initiatiefvoorstel. Student&Starter is in principe positief over het voorstel. Het kan wellicht wat betuttelend overkomen maar Utrecht moet zich ook voor klimaatverandering inzetten. Dat betekent dat je soms keuzes moet maken. Spreker stelt dat er al best veel reclame wordt geweerd zoals voor tabak en anti-abortus. Spreker geeft aan ook benieuwd te zijn naar de reikwijdte. Een aantal partijen heeft het voorstel gelezen als is voorzien op de uiter maar Student&Starter heeft het gelezen als gericht op de uiting. Spreker vraagt de initiatiefnemer dit te verhelderen. Als het om de uitingen gaat, dan is de vraag hoe breed dat palet is en of de PvdD wat meer voorbeelden zou willen geven van fossiele reclame die dan geweerd zou worden. Het gevaar van greenwashing is door andere fracties ook al aangedragen en spreker is benieuwd hoe de initiatiefnemer en de wethouder hiermee denken om te gaan. Student&Starter meent dat winst te behalen valt door uitingen die de klimaatcrisis tegengaan meer bevorderd kunnen worden. gevraagd wordt hoe de initiatiefnemer daar tegenaan kijkt.

De heer Bosch (PVV) vraagt hoe lang de elektrische busreis naar Portugal duurt.

40 Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) antwoordt de reistijd niet uit haar hoofd te kennen. Spreker stelt dat er steeds meer laadpalen en snellaadstations zijn in Europa. De heer Bosch (PVV) meent dat er niet veel laadpalen voor bussen zijn in Europa. 45 Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) vraagt of als het voorstel wordt aangenomen er nog gewacht moet worden op de concessies of dat het verbod direct kan worden ingevoerd. 50

De heer Bosch (PVV) vraagt waar dit stopt. De inbreng van Stadsbelang Utrecht en de VVD over de glijdende schaal was duidelijk. Spreker vraagt of alles verboden gaat worden wat niet in het straatje past. De PVV vindt het recht om alle legale producten te promoten belangrijk en roept op om te stoppen met het opdringen van de mening. Voor sommige mensen zijn geen alternatieven Pagina 24 van 45

voor handen. Dankzij het verbod zal iemand die zijn auto nodig heeft niet minder diesel of benzine gaan gebruiken en spreker vindt dit voorstel dan ook erg voor de bühne. 5

10

15

Mevrouw Snippe (PvdD) geeft aan dat de PvdD zeer hecht aan de individuele vrijheid van burgers. Deze mag echter geen inbreuk maken op het welzijn van anderen. De fractie hoopt dat Utrecht zich aansluit bij andere gemeenten die ook al stappen zetten tegen reclame voor fossiele producten in de openbare ruimte en zo meedoet aan de brede beweging tegen fossiele brandstof. Zo stopt het ABP met fossiele beleggingen. De heer Van der Marel (VVD) stelt dat artikel 10 van het EVRM uitingen met een commercieel karakter beschermt. Dat aantasten is een schending en er kan een uitzondering gemaakt worden op basis van lid 2 van dat artikel en spreker meent dat dat niet het geval is. Mevrouw Snippe (PvdD) antwoordt dat dit een kwestie van interpretatie is. Het EVRm heeft het ook over volksgezondheid… De heer Van der Marel (VVD) stelt dat dit geen menig is maar een feit.

20

Mevrouw Snippe (PvdD) geeft aan dat de PvdD het juridische kader heeft verkend en spreker meent dat de opvatting van de VVD wel degelijk een mening is. De fractie ziet mogelijkheden en vindt het daarom belangrijk dat hier in Utrecht wet- en regelgeving op komt. De heer Van der Marel (VVD) stelt dat de PvdD een andere mening heeft over de reikwijdte van artikel 2. Het moet echter ook helder zijn dat reclame valt onder de vrijheid van meningsuiting.

25

30

35

Mevrouw Snippe (PvdD) licht toe een andere mening te hebben. Volgens de grondwet valt reclame niet onder vrijheid van meningsuiting en bij de EVRM heeft spreker het punt van volksgezondheid al aangehaald. Spreker vervolgt en geeft aan dat op de KOP de afspraak is gemaakt dat er niet meer internationaal wordt geïnvesteerd in fossiel projecten. Utrecht heeft zich verbonden aan de Global Goals en heeft de klimaatcrisis uitgeroepen maar staat nog wel toe dat de fossiele industrie reclame kan blijven maken in de openbare ruimte en spreker meent dat dat elkaar bijt. Dit terwijl de volksgezondheid en het klimaat ernstige schade ondervinden van de fossiele producten. Gezien de klimaatcrisis waarop wordt aangestevend is reclame voor de producten aanstootgevend. De heer Schreuder (D66) meent dat het woord aanstootgevend een morele duiding is en een basis waarop je dit niet zou moeten willen.

40

45

50

Mevrouw Snippe (PvdD) licht toe dat dit een uiting is van de mening van de PvdD maar dat dit niet hetgeen is waar het voorstel op is gebaseerd. De heer Schreuder (D66) meent dat dit een fundamenteel punt is in de motivatie. Spreker constateert dat er in de onderbouwing iets wordt aangevoerd wat nooit als reden mag worden aangevoerd. Mevrouw Snippe (PvdD) stelt dat als zij het woord aanstootgevend in haar bijdrage zou doorstrepen, de rest van haar betoog blijft staan. Het voorstel is niet gebaseerd op het feit dat het aanstootgevend is. De fractie vindt het wel aanstootgevend omdat de het de klimaatcrisis ziet als het grootste probleem waar de mensheid mee te maken heeft. Daarnaast is het misleidend omdat de goedkope producten van de fossiele aanbieders uiteindelijk duur worden betaald vanwege de gevolgen voor de planeet. Spreker vraagt waarom Utrecht dan ook zou moeten wachten op landelijke stappen terwijl Utrecht als grote gemeente reclame voor fossiele producten in de Pagina 25 van 45

openbare ruimte kan verbieden en samen met Amsterdam, Den Haag, Leiden, Haarlem en Enschede kan optrekken waar al soortgelijke moties zijn aangenomen. 5

De heer Schreuder (D66) mist een reflectie van waarom de PvdD de tussenoplossingen wil verbieden terwijl die zo hard nodig zijn voordat alles duurzaam gedaan kan worden. Mevrouw Snippe (PvdD) antwoordt dat het voorstel fossiele reclame in de openbare ruimte wil verbieden. De suggestie wordt gewekt dat de PvdD tussenstappen wil tegenwerken maar dat is niet juist. De fractie wil de goedkope verleidingen door fossiele reclame uit het straatbeeld weren.

10

15

20

25

30

Wethouder Diepeveen stelt dat de kern van de collegereactie is dat het tweede deel van het beslispunt dat gaat over overleg en het proberen te maken van afspraken met exploitanten door het college als zeer uitvoerbaar wordt gezien. Het eerste deel echter niet, ook niet in samenhang. Een wijziging van de verordening houdt in dat de zorgvuldige voorbereiding eruit bestaat dat er eerst overlegd wordt. Dat is tot nog toe niet gedaan en als de raad het college daar toe oproept is het bereid om dat gesprek aan te gaan. Uit eerdere ervaringen heeft het college dat dat gesprek goed mogelijk is. Zo is er met de anti-abortusreclame ergens gekomen na overleg. Het college meent dat een gesprek mogelijkheden biedt voor een sneller resultaat dan een wijziging van de reclameverordening. Dit omdat je niet ineen situatie wilt komen waarin zaken die publiekrechtelijk zijn verboden waar privaatrechtelijk afspraken over zijn gemaakt. Formeel moet er met de concessies inderdaad tot 2033 gewacht worden maar en kunnen over ondergeschikte wijzigingen minnelijke afspraken gemaakt worden. Richting de ChristenUnie licht de wethouder toe dat de gemeente eigenlijk alleen nog de vrije plakplaatsen heeft en dat die niet bedoeld zijn voor commercieel gebruik. In Amsterdam is de situatie anders omdat de gemeente daar in de metrostations mogelijkheden ziet. In Utrecht is de gemeente niet de vervoersautoriteit.

Met betrekking tot de financiële impact is de stelling van het college dat fossiele reclame zich niet zonder meer laat vervangen door andere reclame. Dat zal in de praktijk moeten blijken. De wethouder wijst op het fenomeen van pakketinkoop waar allerlei reclame-uitingen in zitten. Als het college het pad van beslispunt A opgaat dan zouden partijen Utrecht kunnen gaan mijden. De heer Bosse (PvdA) vraagt of de wethouder verder kan ingaan op de financiële consequenties met betrekking tot percentages of bedragen.

35

40

45

50

Wethouder Diepeveen antwoordt daar nu niets over te kunnen zeggen gezien het stadium waarin de gemeente nu verkeerd. Tijdens overleggen zouden financiële consequenties aan de orde kunnen komen maar die gesprekken zijn nog niet gevoerd. De heer Van Heuven (PvdD) dankt voor de complimenten. Richting GroenLinks merkt spreker op dat hij het geschetste dilemma herkent. Er is besloten om te focussen op producten en diensten om bedrijven die wel een omslag maken de kans krijgen om daar mee te gaan adverteren. Spreker zal het voorstel nogmaals nalopen om te zien of dat duidelijk genoeg is verwoord. Spreker herkent ook de woorden over de precedentwerking en meent dat hier zeer spaarzaam mee omgegaan dient te worden. Spreker zou ook wel met andere industrieën aan de slag gaan maar dat sluit niet aan de brede maatschappelijke discussie die op dit moment gaande is en sluit ook niet aan op de koers die andere gemeente op dit vlak varen. Spreker zou zoveel mogelijk bij de andere gemeenten willen aansluiten. Richting de ChristenUnie merkt spreker op zich voor te kunnen stellen de definitie nog eens tegen het licht te houden. Dit ook omdat er na het maken van het voorstel nieuwe ontwikkelingen zijn geweest. Spreker wil met een nieuwe definitie komen wat betekent dat er een strekt ter vervanging zal volgen.

Student&Starter vroeg naar voorbeelden en spreker geeft aan bereid te zijn meer voorbeelden toe te voegen. Als voorbeeld zou spreker reclame voor hybride auto’s niet Pagina 26 van 45

5

10

15

20

25

willen toestaan maar wel reclame voor elektrische auto's. Spreker zal in de aanpassingen ook meenemen dat er voor bepaalde zaken geen alternatieven zijn. Twee van de zes exploitanten hebben contracten gesloten tot 2033 en van de andere vier heeft spreker de afloopdatum van het contract niet kunnen achterhalen. Spreker zou niet willen wachten tot 2033 en wil via gesprekken kijken of exploitanten nu al in beweging gekregen kunnen worden. In Amsterdam is fossiele reclame niet meer in de metrostations te zien en dat de exploitant daar zelf toe heeft besloten. Dat betekent dat exploitanten het interessant vinden om te kijken hoe zij duurzaamheid via hun aanbod een duwtje in de rug kunnen geven. Zo is er ook bereidheid om lokale duurzame initiatieven vaker in beeld te laten komen dan de grote vervuilers. Hier zal spreker wat over opnemen in de strekt ter vervanging. Het aanpassen van de reclameverordening heeft dan nog steeds zin omdat er ook individuele aanvragen zijn voor bijvoorbeeld reclames op tijgerdoeken aan gebouwen. Spreker meent dat er ook aan dit soort reclame-uitingen iets gedaan zou moeten worden. Dat betekent dat je nog steeds iets in de reclameverordening opgenomen zal moeten worden maar spreker meent dat dit wel anders verwoord kan worden zodat het wat minder verstrekkend wordt en niet leidt tot schadeclaims of publiek-private procedures.

Spreker is het niet met de VVD eens dat het verbod niet tot minder uitstoot zal leiden. Adverteerders maken niet voor niets reclame en als bijvoorbeeld één vliegticket naar Zanzibar niet verkocht wordt, er al kilo’s CO2 bespaard worden. De heer Van der Marel (VVD) stelt dat een vliegticket naar Zanzibar niet tot CO2-uitstoot in Utrecht leidt. Gevraagd wordt of de initiatiefnemer het eens is dat een Utrechter die zijn diesel inruilt voor een hybride auto wel degelijk leidt tot een verlaging van de uitstoot in Utrecht. De heer Van Heuven (PvdD) beaamt dat en stelt dat er nog veel meer wordt bespaard als mensen elektrisch gaan rijden. Dat maakt de luchtkwaliteit nog beter en dat helpt de gezondheid van de bewoners. De heer Van der Marel (VVD) stelt dat de vraag was of dat voor een hybride voertuig ook geldt. Die wil de PvdD verbieden.

30

35

40

45

50

De heer Van Heuven (PvdD) antwoordt hybride voertuigen niet te willen verbieden. Daar gaat het voorstel ook niet over. Spreker wil wel uitingen voor hybride voertuigen verbieden omdat hij gelooft dat mensen elektrisch zouden moeten gaan rijden. Spreker geeft aan het er ook niet mee eens te zijn dat dit greenwashing is. Fossiel reclame verkoopt nu eenmaal fossiele producten en spreker wenst zoveel mogelijk uitstoot te voorkomen. Spreker stelt dat dit voorstel aansluit bij voorstellen voor een milieuzone, betere lucht en het voorkomen van klimaatverandering. Spreker beaamt richting de SP en de PvdA dat er meer reclames zijn met een negatieve invloed op de volksgezondheid en spreker hoopt dat de landelijke overheid hierover met regels zal komen. Hier is in de Tweede Kamer nu geen meerderheid voor en spreker meent dat de lokale overheid met wetgeving kan komen die dit gemis goed maakt. In de Tweede Kamer is onder andere de fractie van de PvdD bezig om andere branches aan te pakken maar spreker zou in Utrecht willen focussen op fossiele brandstoffen en fossiele producten en diensten. Spreker ziet het risico op greenwashing. Daarbij valt te denken aan een oliegigant die adverteert dat hij bomen plant. Dat soort uitingen zullen pijn den en misschien ook wel blijven maar daar tegenover staat dat er ook uitingen zullen komen van bedrijven die laten zien dat ze wel echt groen zijn.

Via de reclameverordening kunnen individuele reclames aangepakt worden en dat kan al vijf weken na besluitvorming. Het grootste deel zit echter in de concessies waarvan er een aantal nog lang lopen. Echter, als een meerderheid van de raad het voorstel steunt kan de wethouder met een mooie opdracht op pad worden gestuurd om een beroep te doen op de exploitanten om in beweging te komen. Pagina 27 van 45

Gemiste antwoorden De heer Dekkers (GroenLinks) vraagt om een reflectie van de indiener op de reactie van het college. 5

De heer Van Heuven (PvdD) antwoordt blij te zijn met deze reactie. Er wordt door het college gezegd dat het nu wel kan, dat is anders dan bij de beantwoording van de schriftelijke vragen van vorig jaar. Spreker is blij met deze stap naar voren en dat wethouder Diepeveen aangeeft dat hij hiermee aan de slag wil gaan.

10

De voorzitter vraagt of er behoefte is aan een uitgebreide tweede termijn of dat er kan worden afgerond met een rondje over het vervolg van de behandeling. De heer Van Heuven zal binnen twee à drie weken met een strekt ter vervanging komen en de voorzitter vraagt of deze direct door kan naar de raadsagenda en hoeveel spreektijd gewenst is.

15

De heer Dekkers (GroenLinks) stelt dat de strekt ter vervanging nog moet komen en meent dat als deze discussie niet over wordt gedaan de behandeling in 30 minuten afgerond zou moeten kunnen worden. De voorzitter geeft aan zelf 45 minuten voor te stellen.

20 De heer Schreuder (D66) meent dat dit afhangt van de strekt ter vervanging. Als daar nieuwe punten in staan dan zullen deze besproken moeten worden. 25

Mevrouw Sturkenboom (Student&Starter) is het daar mee eens, zeker als ook de definitie wordt aangepast. De voorzitter stelt voor dit punt door te geleiden naar niet de eerstvolgende raadsagenda maar die daarna met een adviesbehandeltijd van 30 tot 45 minuten.

30

De voorzitter sluit de vergadering om 16.56 uur.

Lijst van toezeggingen Er zijn geen toezeggingen gedaan. 35

40

45

50

Pagina 28 van 45

Verslag openbare avondvergadering commissie Mobiliteit, Groen en 5 Openbare Ruimte 10

Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag

18 november 2021 Stadhuishal, stadhuis mw. E. Wijsman (Notuleerservice Nederland)

Aanwezigen

15

20

De voorzitter, dhr. G. Te Hoonte, de wethouder, mevrouw L. van Hooijdonk, de heer K. Verschuure, de leden, mw. H. Assen (PvdA), mw. H. de Boer (GL), dhr. D. Bosch (PVV), dhr. F. Boudens (SP), mw. B. Dotinga (Student&Starter), dhr. M. van Dalen (VVD), mw. C. van Dun (D66), dhr. I. Simsek (DENK), dhr. S. Gaillard (Stadsbelang Utrecht), dhr. R. v.d. Graaf (CU), dhr. D. Harris (SP), dhr. M. van Heuven (PvdD), dhr. J. Koppelaar (Student&Starter), dhr. E. v.d. Marel (VVD), mw. L. Snippe (PvdD) dhr. T. Schipper (SP), dhr. J. Schreuder (D66), dhr. B. van Steeg (CDA), dhr. E. Virginia (GL)

Afwezigen

-

1.

Opening en mededelingen

De voorzitter heropent de vergadering om 20.00 uur.

25

2. Vaststellen agenda en inventarisatie te bespreken agendapunten

N.v.t.

8. Raadsvoorstel Zienswijzen naar recreatieschappen, eerste begrotingswijziging 2021 30

35

De voorzitter heropent de vergadering. De heer Van der Marel heeft al eerder verzocht om de PM-post transitiekosten in te vullen, omdat hij zich zorgen maakt over de 2,7 miljoen euro aan kosten die doorwerken in de begroting. Hij vraagt of er al meer zicht is en wat de consequenties daarvan voor de gemeente zijn.

Pagina 29 van 45

5

10

15

Wethouder Van Hooijdonk meldt dat de raad een paar weken geleden het liquidatieplan heeft ontvangen en vandaag zijn de overige stukken van SGL, die nodig zijn om besluiten te nemen, verzonden. Er zal nog een raadsvoorstel worden gemaakt. In de opleggerbrief die vandaag verzonden is, staat dat er bij het volgende financiële moment invulling gegeven zal worden aan de PM-post. Het college stelt voor om het beheer bij Staatsbosbeheer neer te leggen. Daarbij speelt het wel een rol welke medewerkers er mee kunnen. Staatsbosbeheer moet alles nog bekijken voordat er een handtekening gezet kan worden. Zij kan nu dus niet zomaar even de getallen noemen, maar in de loop van 2022 wordt dit duidelijker. Het is de bedoeling dat tegen de zomer van 2022 de contracten worden gesloten met Staatsbosbeheer. De afspraak is dat geprobeerd wordt om dit eerst binnen de begroting van de schappen te regelen, maar mocht dat niet mogelijk zijn, dan zullen de deelnemers een extra bijdrage moeten leveren aan de transitiekosten. Zij verwacht namelijk niet dat het volledige bedrag uit de reserves kan worden gehaald, maar dit zal wel zo veel mogelijk worden geprobeerd. De voorzitter stelt voor om dit punt als A-punt naar de raad door te geleiden. De aanwezigen kunnen zich daarin vinden. Mevrouw Assen (PvdA) meldt dat de voorzitter slecht te verstaan is.

20

De voorzitter meldt dat dat er al de hele dag in deze zaal problemen met het geluid zijn, maar dat de vergadering toch gewoon door moet gaan.

9. Commissieagendering n.a.v. Raadsbrief Herinrichting Amsterdamsestraatweg 25

30

35

40

45

50

55

De voorzitter heropent de vergadering en geeft een toelichting op de stukken. De heer Van Dalen (VVD) is blij dat er nu eindelijk over dit onderwerp wordt gesproken, maar betreurt het dat er veel tijd verloren is gegaan, omdat 4 jaar geleden ook al over dit onderwerp is gesproken. Toen is gekozen voor variant C. Dat voorstel was veel breder dan het voorstel dat nu voorligt. De schets zou toen voor de zomer 2018 worden uitgewerkt, maar dat is helaas niet gebeurd en de nieuwe coalitie heeft het plan terug naar de tekentafel verwezen. Het voorstel dat nu op tafel ligt, is niet veel anders, maar er zijn terrassen, parkeerplaatsen en plaatsen waar bomen zullen komen toegevoegd. Hij vraagt zich af of de uitgave van 8 miljoen euro wel nuttig zal worden besteed en of variant C van vier jaar geleden als uitgangspunt is genomen. Hij wil graag een vergelijking tussen variant C en de huidige schets en is benieuwd wat het college vindt van het idee om het verkeer op de Amsterdamsestraatweg te laten meanderen. Hij verzoekt de wethouder verder om meer parkeerplaatsen en laad- en losplaatsen, omdat de winkels in het gebied een belangrijke regionale functie hebben waardoor de bereikbaarheid per auto op peil gehouden moet worden. Hij betreurt het dat er vier jaar verloren zijn gegaan, omdat het plan van toen beter was.

Hij verzoekt dat plan als uitgangspunt te nemen en het voorstel van meanderen daarbij mee te nemen. Op een vraag van de heer De Graaf (CU) waar het meanderen ten koste van gaat, zegt spreker dat de bomen meer bij elkaar geplaatst kunnen worden, zodat er ruimte is voor het meanderen waardoor er ook ruimte ontstaat voor parkeerplaatsen en laad- en losplaatsen. Hij vraagt of de ChristenUnie bereid is om zich daarvoor in te zetten. De heer De Graaf (CU) constateert dat hij geen nieuwe keuze hoort van de VVD. De heer Schipper (SP) vraagt of de heer Van Dalen het meanderen op de Carnegielaan goed vindt werken, als het gaat om het verminderen van de snelheid. De heer Van Dalen (VVD) kan dat niet zeggen. Wel weet hij dat er situaties zijn waarbij dat kan. Hij denkt dat het goed is om op de Amsterdamsestraatweg de snelheid eruit te halen in verband met de veiligheid en ziet dit als een goede oplossing. Mevrouw Snippe (PvdD) vreest dat dicht bij elkaar plaatsen van bomen ten koste zal gaan van de groeimogelijkheden van de bomen.

Pagina 30 van 45

De heer Van Dalen (VVD) denkt dat dat afhankelijk is van het type boom dat wordt geplaatst. Hij streeft naar een mooie groene straat waar iedereen graag overheen loopt, maar die ook goed bereikbaar blijft. 5

Mevrouw Snippe (PvdD) vraagt of hij het met haar eens is dat bomen, die wel 40 jaar of langer mee kunnen gaan, zo oud mogelijk moeten kunnen worden. De heer Van Dalen (VVD) zegt dat dat afhankelijk is van de plek en dat dat soms niet kan.

10

Mevrouw Snippe (PvdD) vraagt om een specifiek antwoord voor de Amsterdamsestraatweg. De heer Van Dalen (VVD) zegt dat dat ook van de bomen afhangt. Het uitgangspunt moet zijn dat, als er ergens bomen worden neergezet, die niet direct ook weer gekapt worden.

15

Mevrouw De Boer (GL) denkt dat het meanderen gebeurt om meer parkeerplaatsen te creëren. De heer Van Dalen (VVD) is van mening dat meanderen goed is voor de verkeersveiligheid wat hij een belangrijk uitgangspunt vindt. Daarnaast kunnen er parkeerplaatsen behouden blijven.

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Mevrouw De Boer (GL) vraagt of, als het meanderen wordt toegepast, er in plaats van parkeerplaatsen meer ruimte gecreëerd kan worden voor de voetganger. De heer Van Dalen (VVD) maakt zich zorgen over het aantal parkeerplaatsen dat verdwijnt. Hij vindt meer ruimte voor de groep voetgangers goed, maar een aantal bomen plaatsen ook. Mevrouw De Boer (GL) denkt dat, nu er in plaats van parkeerplaatsen voor auto’s meer fietsenrekken komen, de fietsers veel geld zullen uitgeven en dat dat economisch interessant is. De heer Van Dalen (VVD) zegt dat winkeliers afhankelijk zijn van klanten uit de regio. Hij waarschuwt er daarom voor om de parkeerplaatsen weg te halen en zegt dat ook de bewoners dat niet willen. De heer Bosch (PVV) zegt dat herinrichting van de Amsterdamsestraatweg naar een 30 kmgebied zijn fractie zorgen baart, omdat de inrichting dan zo moet zijn dat de veiligheid aantoonbaar wordt verbeterd. Hij vraagt de wethouder of deze echt denkt dat mensen hierdoor zachter gaan rijden en ziet meer in een flitspaal en handhaving. Hij denkt dat er niet veel verandert, maar vindt vooral de verkeersveiligheid belangrijk en hij maakt zich zorgen over het verdwijnen van de parkeerplekken.

Hij vindt het goed dat er een eenrichtingsverkeer fietspad komt, maar dat er parkeerplaatsen verdwijnen voor de komst van fietsenrekken snapt hij niet, omdat de fietsenrekken daar nu al vaak niet worden gebruikt en fietsen overal worden neergezet. Mevrouw De Boer (GL) zegt dat uit onderzoek is gebleken dat er behoefte is aan 854 parkeerplaatsen, terwijl er daar maar 535 zijn. Zij denkt dat fietsen vaak niet in de rekken worden geplaatst, omdat deze er niet meer in passen. Op een opmerking van de heer Bosch (PVV) dat de fietsenrekken vaak leeg zijn, vraagt zij of de heer Bosch zijn eigen waarneming beter vindt dan het onderzoek. De heer Bosch (PVV) zegt dat hierop gehandhaafd dient te worden, zodat fietsen niet langer hinderlijk worden neergezet. Mevrouw Assen (PvdA) zegt dat dat in strijd is met het feit dat er voor ondernemers een goed klimaat moet heersen. Fietsen moeten kunnen worden neergezet zonder dat er hinder ontstaat. De heer Bosch (PVV) vraagt daarom de fietswrakken op te ruimen. De ondernemers krijgen te maken met een opgebroken weg en daarnaast moeten ook de gevels worden aangepast. Hij roept de wethouder op om de regels, die uit de jaren 90 stammen, te herzien en de ondernemers te ontzien. Zijn fractie heeft veel twijfel over de herinrichting van de straat en of deze zo verbetert.

Hij wil dat de verkeersveiligheid van iedereen wordt gewaarborgd en dat er voldoende parkeergelegenheid is. Pagina 31 van 45

De heer Van Dalen (VVD) is het met hem eens dat de verkeersaso’s moeten worden aangepakt en vraagt of de heer Bosch het met hem eens is dat er meer geld voor handhaving moet komen. 5

De heer Bosch (PVV) zegt dat hij het daarmee eens is en dat zijn fractie voor goede handhaving is.

10

De heer Schreuder (D66) is blij dat er nu een ontwerp ligt, omdat het herontwerp lang op zich heeft laten wachten. Zijn fractie is ook blij met de verlaging van de snelheid naar 30 km/h en extra fietsparkeerplaatsen, maar is er nog niet van overtuigd hoe dat moet worden uitgewerkt. Hij denkt dat de rijbaan uitnodigt om hard te rijden en heeft niet het idee dat het maximale wordt gedaan voor inrichting tot een 30 km-gebied. Hij vraagt ook waarom de middenscheiding van 1 m noodzakelijk is.

15

De heer Bosch (PVV) vraagt of de heer Schreuder ook voor handhaving van de norm voor 30 kmzones is.

20

25

De heer Schreuder (D66) laat dat aan hem. Hij vraagt of de 1 m in het midden toegevoegd kan worden aan de fietspaden aan weerszijden, of het nodig is om met 50 km/h de drempel te kunnen passeren en zegt dat het principe van rechte rijbanen voor zijn fractie niet heilig is, maar rustig verkeer heeft voor hem een hoge prioriteit. Op een vraag van de heer Van der Graaf (CU) welk alternatief hij voor de rechterrijbaan ziet, zegt spreker dat dat verderop in zijn betoog komt. Hij vreest dat het ontwikkelen van de Cartesius driehoek ook voor extra fietsverkeer zal zorgen en hij vraagt de wethouder of er gevarieerd kan worden in parkeerplaatsen. Op een vraag van mevrouw Assen (PvdA) of de heer Schreuder niet bang is dat er meer auto’s op de weg zullen gaan rijden, zegt hij dat ervoor gekozen is om het aantal verkeersbewegingen van 11.000 naar 9000 terug te brengen. Op een vraag van mevrouw Assen (PvdA) hoe dit dan gerealiseerd kan worden, zegt spreker dat er een onderscheid dient te worden gemaakt tussen bestemmingsverkeer en ander verkeer.

30

Mevrouw Assen (PvdA) had graag gezien dat de situatie voor het fietsverkeer verbeterd zou worden door parkeerplekken weg te halen, maar dit is niet mogelijk, omdat ondernemers deze nodig hebben. Daarnaast komen er nieuwe woonprojecten om het gebied heen, maar de heer Schreuder kiest voor minder parkeerplaatsen.

35

De heer Schreuder (D66) pleit zeker niet voor het terugbrengen van het aantal parkeerplaatsen. De heer Van Dalen (VVD) is daar blij mee en vraagt of de heer Schreuder het economisch belang van de winkeliers en de bereikbaarheid voor mensen van buiten Utrecht ook ziet.

40

45

50

55

De heer Schreuder (D66) zegt dat daar zeker ruimte voor blijft, maar daarnaast is er een tekort aan 300 fietsparkeerplaatsen en er zullen dus keuzes in de ruimte moeten worden gemaakt. Op een vraag van de heer Van Dalen (VVD) of de heer Schreuder nu wel of niet minder parkeerplaatsen wil, zegt deze dat zaken met elkaar verenigbaar zijn en dat de aanleg van meer fietsparkeerplekken te realiseren is. Hij vraagt de wethouder hoe het staat met het onderzoek naar de Boorstraatfietsroute die wellicht de druk op de Amsterdamsestraatweg kan verlichten. Hij vraagt of het, in verband met schuiven met fietspaden, mogelijk is dat de bomen zo worden geplant dat er geschoven kan worden, zonder dat de bomen weggehaald hoeven te worden. Hij vraagt hoe het staat met de fasering van het plan. De heer Van Steeg (CDA) is blij dat er een plan ligt, maar is teleurgesteld over de uitwerking. Hij constateert dat er weinig ruimte is, maar wat er nu gebeurt is beperkt. Hij constateert dat de verkeersveiligheid de belangrijkste reden is voor het nieuwe plan. Hij betwijfelt echter of met invoering van de 30 km/h en het aanleggen van drempels de straat echt veiliger wordt. Hij verwijst naar de Graadt van Roggenweg waar ook een 30 km-zone is, maar daar worden de busverbindingen minder efficiënt. Hij constateert dat Qbuzz daar problemen mee heeft, omdat de exploitatie duurder wordt.

Op een vraag van mevrouw Assen (PvdA) of bussen daar nu wel de 50 km/h halen, zegt spreker dat Qbuzz kennelijk problemen heeft met het terugbrengen van de snelheid tot 30 km/h.

Pagina 32 van 45

Mevrouw De Boer (GL) denkt dat hier een andere situatie is dan op de Graadt van Roggenweg. Daar kunnen de bussen namelijk wel doorrijden, maar op de Amsterdamsestraatweg niet. Zij vraagt wat het probleem van de heer Van Steeg is. 5

10

15

De heer Van Steeg (CDA) zegt dat in de plannen staat vermeld dat Qbuzz daar moeite mee heeft. Zijn fractie heeft problemen met de manier waarop de Amsterdamsestraatweg is opgebouwd, het is een lange rechte weg en op het moment dat dat kan, wordt er ook vaak te hard gereden. Hij vraagt of de weg daarom anders ingericht kan worden, bijvoorbeeld door te meanderen. Op een vraag van de heer Bosch (PVV) of spreker ook vindt dat met dit plan de kans dat er hard gereden wordt blijft, bevestigt spreker dit. Hij denkt dat door aanleg van meer pleinen de kans groot is dat de autogebruiker mentaal constateert dat deze rustig moet rijden en dat dit beter helpt dan inrichting tot een 30 km-weg. Op een vraag van mevrouw Dotinga (Student&Starter) of spreker het met haar eens is dat, als er meer plateaus komen, men dus ook minder hard zal rijden, zegt spreker dat het hem vooral om het mentale idee gaat dat iemand daar rijdt op een plek waar mensen leven. De heer Bosch (PVV) zegt dat, als de weg vol gelegd wordt met drempels, dit ten koste zal gaan van het OV en het comfort daarvan.

20

25

30

De heer Van Steeg (CDA) is het daarmee eens. Op de kruisingen van de Amsterdamsestraatweg gebeuren veel ongelukken en hij vindt daarover maar weinig in het plan terug. Hij vraagt de wethouder hoe deze ervoor kan zorgen dat het overzichtelijker wordt. De geluidshinder is ook te hoog en hij is bang dat de 30 km/h daar niet echt bij zal helpen. Hij vraagt wat hier nog aan gedaan kan worden. Mevrouw De Boer (GL) zegt dat er veel ongelukken op deze weg zijn vanwege afslaande automobilisten die de fietsers niet zien en denkt dat daar in het plan wel iets aan wordt gedaan. De heer Van Steeg (CDA) zegt dat dat beperkt is en dat een ongeluk ook niet altijd de schuld van de automobilist is. Dit heeft namelijk ook te maken met de overzichtelijkheid van de kruisingen en de verkeersbewegingen. Mevrouw De Boer (GL) heeft het niet over schuld gehad; het gaat erom dat men elkaar niet ziet.

35

40

45

50

De heer Van Steeg (CDA) betreurt het dat in het plan alleen naar de Amsterdamsestraatweg wordt gekeken. Hij vindt dat aanleg van een tunnel in de Voorstraat een randvoorwaarde is en hij vraagt of er ook gekeken wordt naar andere fietsroutes. Hij is positief over het plan van het fietsparkeren en vindt dat daarvoor meer mogelijkheden geboden moeten worden. Hij vraagt of een buurtstalling wellicht een oplossing is voor het probleem met te weinig ruimte. Hij constateert dat het aantal parkeerplaatsen afneemt en dat er in september een parkeeronderzoek is gedaan. In de afgelopen maanden waren er echter vanwege corona minder verkeersbewegingen en hij vraagt of dat meegenomen is. De heer Gaillard (Stadbelang Utrecht) zou graag zien dat er gewerkt wordt met compartimenteren en constateert dat daar geen visie op is. Hij denkt echter dat de Amsterdamsestraatweg niet zonder kan. De heer Bosch (PVV) zegt dat compartimenteren een wens van Stadsbelang Utrecht is. Hij vraagt wat compartimenteren nu eigenlijk oplost en waar het verkeer dan naartoe gaat.

55

De heer Gaillard (Stadbelang Utrecht) zou graag zien dat het doorgaand verkeer meer gebruik maakt van de buitenwegen. Hij vraagt hoe het college aankijkt tegen een eventueel verbod om linksaf te slaan naar de Marnixlaan, zodat er minder doorgaand verkeer op de Amsterdamsestraatweg is. Hij is het eens met D66 over de discrepantie tussen de infrastructuur en de hogere ambitie om de snelheid terug te brengen.

60

De heer Van der Graaf (CU) vraagt of dit het maximaal haalbare is voor de Amsterdamsestraatweg en of er niet meer mogelijk is om voetgangers en fietsverkeer meer ruimte te geven. Er is hard gewerkt aan het plan en er staan veel goede dingen in. Hij denkt dat met verlaging van de maximumsnelheid van 50 naar 30 km/h de straat een stuk verkeersveiliger wordt. Pagina 33 van 45

5

10

Toch deelt hij de zorgen van de Fietsersbond m.b.t. snel optrekkend verkeer en verkeersplateaus en hij vraagt hoe de wethouder dat ziet. Hij vraagt waarom fietsers en auto’s niet gemengd kunnen worden op de Amsterdamsestraatweg, of er nog onderzoek wordt gedaan naar het terugbrengen van het autoverkeer en hoe flexibel het ontwerp is, zodat dat later nog kan worden aangepast. Op een vraag van de heer Bosch (PVV) of spreker er een fietsstraat van wil maken, zegt hij dat hij het beste wil voor de groep die de weg gebruikt. De heer Bosch (PVV) zegt dat de automobilist daar het meest aanwezig is en of hij het daarom met hem eens is dat de weg daarvoor moet worden ingericht. De heer Van der Graaf (CU) zegt dat de weg moet worden ingericht volgens de regels die er gelden. Hij zou graag zien dat de weg wordt ingericht voor de primaire gebruiker, de fietser.

15

De heer Van Dalen (VVD) begrijpt dat er meer fietsers dan auto’s zijn op de Amsterdamsestraatweg en hij vreest dat, als de Amsterdamsestraatweg een fietsstraat wordt, het daar levensgevaarlijk wordt, omdat er ook nog bussen rijden.

20

De heer Van der Graaf (CU) zegt dat daar in de afgelopen jaren veel onderzoek naar is gedaan. Het aantal auto’s dat er nu rijdt staat dat toe. Hij vraagt welke onderzoeken er zijn om het autoverkeer terug te dringen, zodat de weg veilig wordt voor fietsers. Hij denkt dat het voor de veiligheid van de fietser beter is om midden op de weg te fietsen.

25

30

35

40

De heer Van Dalen (VVD) vraagt of de ChristenUnie op de Amsterdamsestraatweg nu wel of geen fietsstraat wil hebben. De heer Van der Graaf (CU) denkt dat je daar op den duur naartoe moet, maar dat dat nu nog niet kan. Hij vraagt waarom er gekozen is voor een breedte van de weg van 6,5 m en niet van 6 m. Zijn fractie denkt namelijk dat, hoe smaller de weg is, des te groter het remmend effect is en dat is beter voor de verkeersveiligheid. Mevrouw Dotinga (Student&Starter) heeft in het verleden zelf geconstateerd dat auto’s in dit gebied te hard reden. Op een vraag van de heer Bosch (PVV) hoe objectief die waarneming was, zegt zij dat zij dat constateerde. Zij is blij dat er nu meer ruimte voor de fietsers komt die de straat veel gebruiken en daarbij wil Utrecht fietsstad nummer 1 worden. Zij constateert dat in het plan alleen het zuidelijke deel verbreed wordt, maar zou liever zien dat dat over de hele weg, tot aan de Marnixstraat, gebeurt. Zij vraagt de wethouder of dat kan. Haar fractie is blij dat er 19 bezoekersparkeerplaatsen worden weggehaald ten gunste van meer groen en fietsparkeerplekken. Zij zou graag zien dat er nog meer parkeerplekken worden omgezet in fietsparkeerplekken en wijst erop dat een autoparkeerplek ruimte biedt voor 14 fietsen. Zij vraagt of de parkeerplekken daar ook groen en waterdoorlatend kunnen worden.

Mevrouw Assen (PvdA) is het daarmee eens, maar zegt dat ondernemers de parkeerplekken nodig hebben voor de klandizie en vraagt wat Student&Starter daarvan vindt.

45

50

55

60

Mevrouw Dotinga (Student&Starter) wil graag voorrang geven aan de fiets, omdat Utrecht fietsstad nummer 1 wil zijn. Meer ruimte voor de voetgangers kan er alleen komen als er meer fietsparkeerplekken komen. Zij denkt dat er extra maatregelen nodig zijn om de maximumsnelheid van 30 km/h ook echt te laten werken en verzoekt de wethouder dit mee te nemen, de weg breder te maken en meer plateaus en drempels aan te brengen. De heer Van Dalen (VVD) vraagt of zij ook vindt dat variant C uit 2017 beter was. Mevrouw Dotinga (Student&Starter) kan daar geen antwoord op geven. Zij is het eens met het CDA over de fietsenstallingen. Mevrouw Assen (PvdA) is blij dat er eindelijk een plan ligt. Zij vraagt de wethouder waarom dit zo lang heeft geduurd. Zij woont al jaren in deze buurt en zegt dat het daar voor de fietser onveilig is. Zij vreest dat het nieuwe plan die onveiligheid niet zal oplossen, omdat er eenvoudig te weinig ruimte is. Dit komt ook door de gevolgen van de verdichting die effect op de leefomgeving heeft. Er rijden dagelijks al 20.000 fietsers op de Amsterdamsestraatweg en dan wordt er in de Pagina 34 van 45