Agendabundel
Tekst van het document
streefdatum, antwoord, stavaza
(415/722) 22/T69
Vragenuur 03-02- Vragen van mevrouw Volksgezondheid 22 Sturkenboom (Student & Starter), de heer Vonk (GroenLinks), mevrouw Assen (PvdA), de heer Gilissen (VVD) en de heer Bakker (D66) inzake Ruimte voor huisartsenpraktijken.
Wethouder Eerenberg zal in samenwerking met de Huisartsen Utrecht Stad het rapport van de Landelijke Huisartsen Vereniging verfijnen en de raad in Q2 2022 een brief sturen over de resultaten daarvan.
30-06-22 (stand van zaken) Wederom vertraagd. Team Bouwen aan Sociaal gaat begin 2023 hiermee aan de slag.
(507/722) 21/T458
Raad 27-10-21
Programmabegroting
Volksgezondheid
Zodra het Rijk haar aanbevelingen over het verkleinen van risico’s voor een nieuwe pandemie naar de Tweede Kamer stuurt, informeert de wethouder samen met wethouder Eerenberg de raad hier ook over
24-02-22 (stand van zaken) Vertraagd, streven is januari/februari 2023 de raad hierover een brief te sturen.
(508/722) 21/T451
Raad 27-10-21
Programmabegroting
Volksgezondheid
De wethouder komt in Q2 2022 met een terugkoppeling naar 07-07-22 de raad over mental health care en de bijbehorende (stand van zaken) Afgedaan met raadsbrief 'Terugkoppeling financiën. gesprekken Mental Health First Aid (MHFA)n.a.v. toezeggingen' van 27 september 2022 (kenmerk 10351033)
(521/722) 21/T421
Raad 11-11-21
Programmabegroting 2022
Volksgezondheid
M401 Gezonde schoollunches
(532/722) 21/T413 (535/722) 21/T408
Raad 11-11-21
Programmabegroting 2022
Volksgezondheid
M350 Preventie opnemen in subsidies draagt bij aan een 31-03-22 gezonde stad (stand van zaken) Is vertraagd, volgt in najaar Wethouder Eerenberg zal bekijken of de ontmoetingsplekken 16-12-21 weer open kunnen en daarover berichten in de (antwoord niet aangegeven) eerstvolgende coronabrief.
(594/722) 21/M228
Raad 08-07-21
5. Voorjaarsnota 2021 en 1e Bestuursrapportage 2021
(49/722) 22/T418
OWE 19-10-22
Raadsvoorstel programmabegroting 20232026
04-11-21 Afgedaan met raadsbrief Seksuele Gezondheid: afdoening motie en toezeggingen van 7 november 2022 (kenmerk 10475397) Werk en Inkomen Q2 of Q3 2023 informeert het college de raad over de kosten 04-07-23 van de uitvoering van armoede- /inkomensregelingen, ook in (antwoord niet aangegeven) relatie tot het geld dat daadwerkelijk de doelgroep bereikt.
(50/722) 22/T417
OWE 19-10-22
Raadsvoorstel programmabegroting 20232026
Werk en Inkomen Q1 2023 ontvangt de raad van wethouder Voortman het plan 31-03-23 van aanpak Basisbanen, waarin ook de stand van zaken van (antwoord niet aangegeven) de propositie richting het Rijk terugkomt.
(51/722) 22/T416
OWE 19-10-22
Raadsvoorstel programmabegroting 20232026
Werk en Inkomen Q1 2023 informeert wethouder Voortman de raad over de dienstverlening van de gemeente voor mensen die werk zoeken.
Vragenuur 16-09- Vragen van mevrouw Kendir Volksgezondheid 21 (Student & Starter) inzake Niet nog langere wachttijden, ga voortvarend aan de slag met mentale gezondheid
Volksgezondheid
11-05-22 Is beantwoord met raadsbrief 'Gezond gewicht op school en incidentele subsidie gezonde maaltijden' van 21 december 2022 (kenmerk 10696794)
M228 Seksuele gezondheid is een serieuze zaak
31-03-23 (antwoord niet aangegeven)
Lijst toezeggingen-moties-brieven VOWE dd11 januari 2023(inclusief voortgangsinformatie) nummer datum agendapunt portefeuille onderwerp (66/722) 22/T401 (78/722) 22/T389
streefdatum, antwoord, stavaza
ZWCS 19-10-22
Raadsvoorstel Werk en Inkomen Wethouder Voortman zegt toe in Q1 2023 de raad schriftelijk 31-03-23 programmabegroting 2023zal informeren over de stand van zaken ten aanzien van (antwoord niet aangegeven) 2026 arbeidsmigranten Vragenuur 13-10- Vragen van mevrouw DadaWerk en Inkomen Wethouder Streefland deelt mee dat het college de raad 31-03-23 22 Anthonij (D66), mevrouw uiterlijk in Q1 2023 zal informeren over wat de gemeente (stand van zaken) Deze toezegging hoort bij W&I Hessel (Utrecht Solidair), preventief kan doen om schulden bij jongeren te voorkomen. mevrouw Al-Saqaff (VVD), mevrouw Raaijmakers (PvdA), de heer Van Steeg (CDA), mevrouw Chirino (ChristenUnie), mevrouw Kendir (Student & Starter), mevrouw Kleinrensink (GroenLinks), de heer Sungur (Denk) en mevrouw Duitscher (EenUtrecht) inzake jongeren met schulden blijven in Utrecht in beeld
(85/722) 22/T382
Raad 13-10-22
Verordening maatschappelijke Werk en Inkomen Wethouder Streefland zal de raad een korte brief sturen over 13-01-23 ondersteuning gemeente de technische onderbouwing van het openstellen van Dit punt is reeds afgehandeld in raadsbrief van 9 november Utrecht 2023 de bijzondere bijstand tot 200% van het sociaal minimum. Update koopkrachtcrisis & MER, op pagina 3, met kenmerk 10622615.
(88/722) 22/T381
Raad 13-10-22
Debat Raadsbrief Aanpak koopkracht- en energiecrisis
(116/722) 22/T353
OWE 29-09-22
(117/722) 22/T352
OWE 29-09-22
7, Raadsbrieven Werk en Inkomen Er komt ook in 2023 een minima-effectrapportage (MER; in minimaeffectrapportage en de de brief van december 2022 geeft het college aan wanneer armoedemonitor & Aanpak de MER komt) koopkracht- en energiecrisis
29-06-23 (stand van zaken) Toezegging al afgedaan, MER ligt al bij raad, in raadsbrief Raadsbrief MER & Update Koopkrachtcrisis van 9 november met kenmerk 10622615.
(118/722) 22/T351
OWE 29-09-22
7, Raadsbrieven Werk en Inkomen -In Q4 2022 komt er een brief over maatregelen die na 1 minimaeffectrapportage en de januari 2023 in koopkracht van inwoners nodig zijn. armoedemonitor & Aanpak koopkracht- en energiecrisis:
31-12-22 (stand van zaken) Dit betreft raadsbrief Aanpak Koopkrachtcrisis met kenmerk 10717554, verstuurd op 23 december.
Werk en Inkomen Wethouder Streefland zal na de gesprekken met het Rijk over 13-01-23 de energietoeslag met een brief naar de raad komen. (stand van zaken) Dit punt is reeds afgehandeld in raadsbrief van 9 november Update koopkrachtcrisis & MER met kenmerk 10622615. 7, Raadsbrieven Werk en Inkomen -De wethouder informeert de raad in december 2022: 31-12-22 minimaeffectrapportage en de oover het aantal ervaringsdeskundigen bij organisa es in de De vragen over ervaringsdeskundigen waren tevens armoedemonitor & Aanpak stad schriftelijk gesteld en zijn afgedaan in de beantwoording SV koopkracht- en energiecrisis oover hoe de gemeente communiceert met inwoners in de 172 2022, met kenmerk 10614712 stad, zoals in welke talen De vragen over communicatie zijn afgedaan in de raadsbrief 12 oktober 2022 Aanpak koopkrachtcrisis en toezeggingen commissie OWE 29 september jl met kenmerk 10527207
Lijst toezeggingen-moties-brieven VOWE dd11 januari 2023(inclusief voortgangsinformatie) nummer datum agendapunt portefeuille onderwerp
streefdatum, antwoord, stavaza
(132/722) 22/T337
Raad 10-11-22
10-02-23 (antwoord niet aangegeven)
(189/722) 22/T292
Raad 08-09-22
Raadsvoorstel Werk en Inkomen M335 Met promotieteams de wijken in voor hulp bij de programmabegroting 2023energietoeslag 2026 Vragen van mevrouw DadaWerk en Inkomen Wethouder Voortman zal in het najaar komen met een brief Anthonij (D66), de heer over de inzet van de armoederegelingen in 2023 Sungur (DENK), mevrouw De Vries (PvdD), de heer Maas (Volt) de heer Dijkstra (EenUtrecht), mevrouw Hessel (Utrecht Solidair), mevrouw Chirino (ChristenUnie), mevrouw Nolten (Bij1), mevrouw Raaijmakers (PvdA), de heer Bosch (PVV), mevrouw Kleinrensink (GroenLinks), mevrouw Kendir (Student & Starter) inzake Ook in Utrecht mag niemand uit de schuldhulpverlening vallen.
(196/722) 22/M280
Raad 13-10-22
Debat Raadsbrief Aanpak koopkracht- en energiecrisis
31-12-22 (antwoord niet aangegeven)
(224/722) 22/T265
Raad 07-07-22
(243/722) 22/T246
(244/722) 22/T245
(252/722) 22/T237
Werk en Inkomen M280 Zorg voor onze studenten!
30-11-22 Dit betreft raadsbrief Aanpak Koopkrachtcrisis met kenmerk 10717554, verstuurd op 23 december.
Raadsvoorstel Voorjaarsnota Werk en Inkomen Wethouder Oosters zal de raad uiterlijk in Q1 2023 per brief 31-03-23 en Eerste Bestuursrapportage informeren over de basisbanen (antwoord niet aangegeven) 2022 Vragenuur 01-09- Energietoeslag, ook voor Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal in het overleg met 01-12-22 22 studenten studentenorganisaties en onderwijsinstellingen ook ingaan Studenten die in de knel komen met energiekosten worden op de vraag via de individuele bijzondere bijstand geholpen. Hierover is wat Utrecht kan doen als er landelijk niets gebeurt, en daarop de raad o.a. op 12-10 (brief ID 5816) en 28-9 (brief ID 5781) terugkomen in de geïnformeerd eerstvolgende raadsbrief over dit onderwerp. Vragenuur 01-09- We laten niemand in de kou Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal in de eerstvolgende raadsbrief over 01-12-22 22 staan dit onderwerp ingaan op de voortgang met de Is schriftelijk afgedaan met de brief van 12-12-22 met flixteams. kenmerk 106553903/2211IK over vervolg aanpak energiecrisis + 1 bijlage. En de brieven van 16-9-22 met nr 10449064/22129IK en 5-10-22 105140682-220930IK Vragenuur 16-06- Energietoeslag, ook voor 22 studenten
Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal de raad per brief informeren als zich op dit vlak nieuwe ontwikkelingen voordoen.
28-10-22 Studenten die in de knel komen met energiekosten worden via de individuele bijzondere bijstand geholpen. Hierover is de raad o.a. op 12-10 (brief ID 5816) en 28-9 (brief ID 5781) geïnformeerd
Lijst toezeggingen-moties-brieven VOWE dd11 januari 2023(inclusief voortgangsinformatie) nummer datum agendapunt portefeuille onderwerp
streefdatum, antwoord, stavaza
(265/722) 22/T224
OWE 22-06-22
Voorjaarsnota
Werk en Inkomen Wethouder Voortman zegt toe dat de raad in Q1 2023 een plan van aanpak ontvangt rondom arbeidsdiscriminatie.
(266/722) 22/T223 (267/722) 22/T222
OWE 22-06-22
Voorjaarsnota
OWE 22-06-22
Voorjaarsnota
Werk en Inkomen Wethouder Voortman heeft toegezegd dat begin 2023 de raad een plan ontvangt over basisbanen. Werk en Inkomen Wethouder Voortman en het college onderzoeken mogelijkheden rondom de kostendelersnorm en informeert de raad eind 2022 hierover.
(268/722) 22/T221
OWE 22-06-22
Voorjaarsnota
(326/722) 22/T169
Vragenuur 01-09- Vragen van Sungur (DENK), 22 Oul Fakir (BIJ1), Chirino, (ChristenUnie), Kendir (Student & Starter), Stam (VOLT), Hessel (SP), Stam (PvdA), Otto (EenUtrecht), Snippe (PvdD), Kleinrensink (GroenLinks) en Van der Wilt (D66) inzake Energietoeslag voor studenten.
(327/722) 22/T168
Vragenuur 01-09- Vragen van mevrouw Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal in de eerstvolgende raadsbrief over 01-12-22 22 Raaijmakers (PvdA), mevrouw dit onderwerp ingaan op de voortgang met de flixteams. afgedaan middels raadsbrief Aanpak koopkracht- en Kleinrensink (GroenLinks), de energiecrisis van 16 sept. Deze toezegging hoort bij heer Stam (Volt), de heer Beleidsveld Energie. kenmerk brief: 10449064 Sungur (DENK), mevrouw DadaAnthonij (D66), mevrouw Snippe (PvdD), mevrouw Chirino (ChristenUnie), de heer Otto (EenUtrecht), mevrouw Oul Fakir (Bij1), mevrouw Kendir (Student & Starter) en mevrouw Hessel (Utrecht Solidair) inzake: We laten niemand in de kou staan.
Werk en Inkomen De raad ontvangt binnenkort een brief over de planning van het nieuwe armoede- en schuldenbeleid. Hierin gaat het college o.m. in op internet in de U-pas. Begin 2023 volgt een raadsvoorstel. Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal in het overleg met studentenorganisaties en onderwijsinstellingen ook ingaan op de vraag wat Utrecht kan doen als er landelijk niets gebeurt, en daarop terugkomen in de eerstvolgende raadsbrief over dit onderwerp.
23-02-23 (stand van zaken) Graag overzetten naar portefeuille werk en inkomen 31-01-23 (antwoord niet aangegeven) 23-12-22 (stand van zaken) Toezegging wordt beantwoord in de Dashboardbrief WenI over het vierde kwartaal 2022. Deze wordt in het eerste kwartaal 2023 aan de raad gestuurd. 31-01-23 Afgedaan middels raadsbrief koopkrachtcrisis 16 september met kenmerk 10449064. Planning daarin opgenomen
01-12-22 Studenten die in de knel komen met energiekosten worden via de individuele bijzondere bijstand geholpen. Hierover is de raad o.a. op 12-10 (brief ID 5816) en 28-9 (brief ID 5781) geïnformeerd
Lijst toezeggingen-moties-brieven VOWE dd11 januari 2023(inclusief voortgangsinformatie) nummer datum agendapunt portefeuille onderwerp
streefdatum, antwoord, stavaza
(332/722) 22/T160
Vragenuur 16-06- Vragen van de heer Sungur Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal de raad per brief informeren als 22 (DENK), mevrouw Van der Wilt zich op dit vlak nieuwe ontwikkelingen voordoen (D66), mevrouw Chirino (ChristenUnie), de heer A. Stam (Volt), mevrouw Oudejans (Student & Starter), de heer Wiegant (SP), de heer T. Stam (PvdA), mevrouw Oul Fakir (Bij1), mevrouw Al-Saqaff (VVD) en mevrouw Snippe (PvdD) inzake Energietoeslag, ook voor studenten.
23-09-22 Studenten die in de knel komen met energiekosten worden via de individuele bijzondere bijstand geholpen. Hierover is de raad o.a. op 12-10 (brief ID 5816) en 28-9 (brief ID 5781) geïnformeerd
(373/722) 22/T118
Vragenuur 14-04- Vragen van de heer Peters Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal de raad uiterlijk in het derde 22 (D66), mede gesteld namens kwartaal informeren - via de dashboardbrief, of zo mogelijk mevrouw Fattal (GroenLinks), eerder - wat er in Utrecht allemaal gedaan wordt om mevrouw Al-Saqaff (VVD), de gevluchte Oekraïners aan het werk te helpen. heer Talhaoui (PvdA) en mevrouw Chirino (ChristenUnie), inzake Oekraïense Vluchtelingen die willen werken, laten werken.
30-09-22 In de dashboardbrief van Werk en Inkomen van het eerste kwartaal 2022 is de raad hierover geïnformeerd. Kenmerk 10281180
(419/722) 22/T61
Raad 03-02-22
Actuele motie 7. Minimumloon van € 14 voor iedereen die werkt bij de gemeente
Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal bij de gemeente Heerlen 31-03-23 informeren wat daar gedaan wordt met het minimumloon (antwoord niet aangegeven) voor mensen die worden ingehuurd en aan de hand daarvan bekijken wat ze voor de gemeente Utrecht kan doen en hierover binnen drie maanden de raad informeren.
(459/722) 22/M7 (496/722) 21/T506
Raad 03-02-22
Actuele moties
OWE 04-11-21
8. Raadsbrief Toezegging maatschappelijke banen, nieuwe instrumenten en ontwikkelingen
Werk en Inkomen M07 Minimumloon van €14 voor iedereen die werkt bij de 31-03-23 gemeente (antwoord niet aangegeven) Werk en Inkomen De wethouder komt in Q1 2022 met een overzicht van wat 03-03-22 wèl kan ten aanzien van het parttime uit de bijstand komen De toezegging is beantwoord in de Raadsbrief 'Dashboard en over wat de gemeente doet om hiervoor mèer Werk en Inkomen 2e kwartaal 2022'. Kenmerk 10281180 mogelijkheden te bieden. Ze komt daarbij ook terug op het kunnen terugvallen op werk&inkomen als het gaat om het wegvallen van toeslagen, wat een belemmering voor mensen kan zijn.
Lijst toezeggingen-moties-brieven VOWE dd11 januari 2023(inclusief voortgangsinformatie) nummer datum agendapunt portefeuille onderwerp
streefdatum, antwoord, stavaza
(616/722) 21/T162
Raad 08-04-21
Initiatiefvoorstel Krijgen waar Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal terugkomen op de financiële 23-07-21 je recht op hebtagendapunt) gevolgen van het voorstel, waaronder het prijskaartje dat (stand van zaken) 31 maart 2022; onderzoek naar premogelijk zal hangen aan de routekaart en het verder invoeren mediaton loopt nog ( vertraging), bevindingen worden bij van premediation. elkaar gepakt. routekaart is ondergebracht bij pilot divosa,; HvA ondersteunt met routeplanner, 2e ronde testen ontwerp bij inwoners en overige gebruikers, opgeleverde resultaat is basis voor de in te richten digitale kaart. Prijskaartje is er nog niet aan te hangen ( binnen reguliere middelen of extra's nodig.) zodra HvA oplevert komt dit opnieuw aan de orde.
(617/722) 21/T161
Raad 08-04-21
Initiatiefvoorstel Krijgen waar Werk en Inkomen Wethouder Voortman zal in de routekaart meenemen dat in je recht op hebt. brieven altijd een duidelijke plek wordt genoemd waar mensen terechtkunnen.
(669/722) 20/T363
Raad 18-03-20
Beantwoording SV 2020, nr. 041 over Toekomst van UW
Werk en Inkomen Het ondernemingsplan UW loopt t/m december 2022. Wij zullen in Q4 -2021 uw raad opnieuw informeren over de voortgang en actuele ontwikkelingen. Het nieuwe ondernemingsplan zal uw raad in Q3-2022 ontvangen.
23-07-21 (stand van zaken) 31-03-2022 aangesloten pilot divosa, routekaart wordt ontwikkeld, zodra implementatie aan de orde kan dit punt meegenomen worden. pilot wordt gemonitord door significant. 18-11-22 (stand van zaken) 21-12-2022: het nieuwe Ondernemingsplan UW 2023-2026 is 21 december 2022 verstuurd naar de raad via raadsbrief ID 6010. De 2e Voortgangsrapportage ondernemingsplan UW is begin december 2021 aan de Raad toegezonden. Daarmee is het eerste deel van deze toezegging afgehandeld. Toegezegd is eveneens dat het nieuwe Ondernemingsplan UW 2023-2026 in Q3, 2022 aan de Raad zal worden aangeboden. Gelet op de verschillende stappen die daarvoor gezet moeten worden is deze planning te krap. Het nieuwe ondernemingsplan UW 2023 -2026 zal daarom begin Q4, (eind oktober /begin november 2022) met de Raad worden gedeeld.
(679/722) 20/T251
Raad 23-01-20
(706/722) 20/T36
cie. M&S 13-0220
(713/722) 19/T432
cie. M&S 30-1019
LIS / Raadsbrief Werk en Inkomen De wethouder zal na afloop van het interventieproject 02-08-21 Interventieproject Wijkgerichte aanpak Overvecht ( naar verwachting eind 2e De evaluatie van het project is met de raadsbrief van 13-12Wijkgerichte aanpak kwartaal 2021 informeren over de behaalde 2022 ID 5983 naar de raad gestuurd. Overvecht projectresultaten Handhaving Werk en Inkomen Werk en Inkomen De wethouder zegt toe dat zij na afloop van het project een 26-07-21 onafhankelijk onderzoek uit laat voeren waarin ook een De evaluatie van het project is met de raadsbrief van 13-12maatschappelijke kosten (en baten) analyse uitgevoerd wordt 2022 ID 5983 naar de raad gestuurd. en naar de schaalbaarheid en toepasbaarheid in andere wijken gekeken wordt en stuurt deze voor de zomer 2021 aan de raad toe. PB 2020 - BbZ
Werk en Inkomen Het onderzoek over de BBZ komt in het 2e kwartaal van 2020 30-06-21 naar de raad. De toezegging is beantwoord via de dashboardbrief Werk en Inkomen Q3 (ID5883) op 9-11-2022.
7 Sekswerk in Utrecht, advies commissie Sorgdrager 1 Dossier 3087 voorblad.pdf
Commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie Dossiernummer
3087
Vertrouwelijk
Nee
Vergaderdatum
19 januari 2023
Agendapunt
7
Titel
Sekswerk in Utrecht, advies commissie Sorgdrager
ID
3279
Behandelend ambtenaar
A. Brix
Telefoon
14030
arnaud.brix@utrecht.nl
Datum collegebesluit
22 november 2022
Geocodering Thema Portefeuillehouder Beleidsveld
Sekswerk
Referendabel Reden niet referendabel Raadsadviseur (lijst)
Willemien Kok/Cie Onderwijs, Werk en Economie/0624862310
Behandelvoorstel Resultaat commissiebehandeling Resultaat raadsbehandeling Geagendeerd
Vergaderdatum
Commissie Volksgezondheid,
15 december 2022
Onderwijs, Werk en Economie Commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie Voorgesteld besluit
19 januari 2023
1 Raadsbrief Proces bestuurlijke reactie advies commissie Sorgdrager.docx.pdf
Burgemeester en wethouders Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht Telefoon 14 030 www.utrecht.nl
Aan de gemeenteraad
Behandeld door
A. Brix
Datum
22 november 2022
Doorkiesnummer
14 030
Kenmerk
10638192
Arnaud.brix@utrecht.nl
Onderwerp
Proces bestuurlijke reactie advies commissie Sorgdrager
Bijlage(n)
1
Beleidsveld
Sekswerk
Geachte leden van de raad, Op 22 september ontving u het advies van de commissie Sorgdrager: “Sekswerk in Utrecht. Openlijk, anoniem en nooit ongezien. Van repressief naar inclusief”. In de bijbehorende aanbiedingsbrief zegden wij u toe het rapport te bestuderen en voor 1 december 2022 met een bestuurlijke reactie te komen. Deze brief bevat echter nog geen inhoudelijke reactie, omdat wij de bespreking van het rapport van de commissie Sorgdrager in de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 24 november 2022 willen afwachten. Wij vinden het van belang eerst met u het gesprek over het advies te voeren. Wij zijn benieuwd naar uw reactie en nemen graag uw input mee in het vervolg. Na het debat werken wij de inhoudelijke reactie uit. Als input voor deze inhoudelijke reactie gaan wij de komende periode ook met de stad over de aanbevelingen in gesprek. In het tweede kwartaal van 2023 komen wij met een inhoudelijke reactie op het rapport. In deze brief geven wij het proces weer om te komen tot een inhoudelijke reactie op het advies van de commissie Sorgdrager. Het advies is een advies op hoofdlijnen, dat alle vormen van sekswerk benoemt. De commissie formuleert zes aanbevelingen over de wijze waarop de gemeente een vernieuwd en toekomstbestendig sekswerkbeleid in Utrecht vorm kan geven en hoe de gemeente veilige werkplekken voor sekswerkers kan creëren: 1.
Moderniseer het sekswerkbeleid; 2. Onderzoek wat werkt in proeftuinen; 3. Vereenvoudig de regelgeving voor privéhuizen en seksclubs; 4. Onderzoek de mogelijkheden voor een vorm van kleinschalig straatsekswerk; 5. Realiseer kleinschalig locatiegebonden sekswerk; 6. Laat de beleidswijzigingen en proeftuinen lerend evalueren.
Burgemeester en wethouders 22-11-2022 10638192
Participatie Wij zijn en gaan met de verschillende belanghebbenden over het rapport in gesprek. Dit zijn natuurlijk de sekswerkers, maar ook bijvoorbeeld Belle hulpverlening, de landelijke belangenbehartiger PROUD, politie en OM, woningbouwverenigingen, een afvaarding van inwoners uit de stad inclusief betrokken omwonenden van Het Nieuwe Zandpad, een vertegenwoordiging van privéhuizen en clubs, de Vereniging Exploitanten Relaxbedrijven (VER) en de Sekswerk Alliantie Destigmatisering (SWAD). Deze opsomming is niet uitputtend en we nodigen u uit om ons te laten weten welke partners wij volgens u moeten spreken. Met een deel van de gesprekken zijn we al gestart. Het doel van de gesprekken is om reacties op het rapport op te halen. Veel belanghebbenden zijn betrokken bij de totstandkoming van het rapport maar nog niet gehoord over de uitkomsten. We zetten ons in om informatie, meningen en standpunten op te halen waarmee wij de aanbevelingen uit het rapport kunnen vertalen in prioriteiten van de belanghebbenden. Daarnaast nemen wij ook de wensen, kansen, aandachtspunten en zorgen mee. Over deze onderwerpen gaan wij ook graag met u in gesprek. De resultaten van alle gesprekken maken onderdeel uit van een inhoudelijke reactie op het rapport.
Locatie Het Nieuwe Zandpad De locatie voor Het Nieuwe Zandpad heeft de bestemming prostitutie, desondanks zien wij het - in lijn met het coalitieakkoord - niet als voorkeurslocatie voor de realisatie van sekswerkplekken. De oriëntatie op potentiële locaties beginnen wij daarmee elders. Wij hechten aan het advies van de commissie om locaties over de stad te spreiden en zullen te zijner tijd stadsbreed kijken naar de mogelijkheden. Als de locatie van Het Nieuwe Zandpad toch in beeld komt, dan is dit conform het advies van de commissie Sorgdrager voor een kleinschalige vorm van sekswerk. Kamerbrief en reactie Politie en OM Het advies van de commissie Sorgdrager heeft ook de aandacht in de Tweede Kamer. Op 31 oktober jongstleden heeft staatssecretaris Van den Burg (Justitie en Veiligheid) gereageerd op het rapport met een Kamerbrief met een reactie op het onderzoek naar sekswerk in Utrecht. De vaste commissie voor Justitie en Veiligheid in de Tweede Kamer had om een reactie gevraagd. Ook ontvingen wij een gezamenlijke reactie van de politie en het OM op het advies, welke is opgenomen als bijlage. Vervolg Na het debat in de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën op 24 november 2022 werken we op basis van uw input een inhoudelijke reactie uit. Ook voeren wij hiervoor gesprekken met de verschillende belanghebbenden.
In het tweede kwartaal van 2023 is de inhoudelijke reactie gereed.
Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,
de secretaris,
de burgemeester,
2/2
1 Rapport Sekswerk in Utrecht.pdf
Sekswerk in Utrecht Openlijk, anoniem en nooit ongezien: van repressief naar inclusief. Advies Commissie Sorgdrager
In opdracht van de gemeente Utrecht
Samenvatting De gemeente Utrecht vindt het belangrijk dat sekswerkers hun beroep veilig en legaal kunnen uitvoeren in de stad, maar het creëren van nieuwe veilige en schone werkplekken voor sekswerkers is geen sinecure. Een onafhankelijke commissie van experts onder leiding van Winnie Sorgdrager heeft de opdracht gekregen om een advies te geven op basis waarvan de gemeente een vernieuwd en modern sekswerkbeleid in Utrecht kan vormgeven. Niet alleen is de branche onderhevig aan veranderingen, het beleidsveld wordt ook gekenmerkt door dilemma’s, verschillende visies en ontwikkelingen die sneller gaan dan de wetgeving. Voor haar advies heeft de commissie bestaand onderzoek bestudeerd en heeft de commissie gesproken met verschillende belanghebbenden onder wie sekswerkers, marktpartijen, experts, hulpverleners, medewerkers van de gemeente en hun veiligheidspartners over wat er nodig is, wat kansen en eventuele belemmeringen zijn en wat de rol van de gemeente is of zou moeten zijn.
Conclusies
Het vertrouwen van de sekswerkers in de overheid is tot een nulpunt gedaald door het steeds wisselende beleid en de veranderde band met de politie en de overheid. De huidige situatie in Utrecht zorgt ervoor dat de meeste sekswerkers niet legaal werken en dat brengt veel onveiligheid met zich mee. Het organiseren van veilige, schone en legale werkplekken voor sekswerkers in Utrecht lijkt met de huidige regelgeving bijna niet mogelijk. Het advies is om daarom meer mogelijk te maken door deregulering, dus minder regels. In de sekswerkbranche zullen net als in elke branche misstanden plaatsvinden en de gevolgen van misstanden zijn ingrijpend. Er zullen specifieke regels, kaders en randvoorwaarden nodig zijn om veilig te kunnen werken. Belangrijk hierbij is om sekswerk in de stad zodanig zichtbaar te maken dat het veilig is. Er is meer aandacht gekomen voor het tegengaan van misstanden en uitbuitingssituaties in sekswerk. Deze aandacht heeft negatieve gevolgen voor de sociale en juridische positie van de sekswerker. De commissie is van mening dat de sector onmiskenbaar kwetsbaar is voor criminele activiteiten zoals uitbuiting en mensenhandel. Tot slot constateert de commissie dat we eigenlijk niet goed weten wat er op lokaal niveau werkt als het gaat om sekswerkbeleid en het creëren van meer werkplekken. Er wordt veel vanuit (waarde gedreven) aannames gewerkt.
De belangen en meningen op dit onderwerp lopen uiteen en het is onmogelijk om een oplossing te bedenken waar consensus over bestaat of waar geen nadelige effecten aan kleven. De commissie is zich ervan bewust dat ook de raad verdeeld is en dat niet elke aanbeveling even eenvoudig, snel of gelijktijdig kan worden uitgevoerd. De commissie ziet ook dat er ontwikkelingen zijn in de landelijke wet- en regelgeving die mogelijk nog lang op zich laat wachten en waar de gemeente maar beperkt invloed op heeft. De commissie roept de gemeente op om aan de slag te gaan, lef te tonen, sekswerkers serieus te nemen en hen te betrekken bij het vormgeven van beleid.
Advies
In dit advies staat de veiligheid van de sekswerkers voorop: Het is een legaal beroep, er moet ruimte voor zijn en laten we ervoor zorgen dat het sekswerk veilig gebeurt. We adviseren om vanuit het ‘doen’ te leren, niet alles van tevoren uit proberen te denken en niet in problemen te denken, maar juist in oplossingen. Het advies bevat de volgende 6 aanbevelingen: 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Moderniseer het sekswerkbeleid; Onderzoek wat werkt in proeftuinen; Vereenvoudig de regelgeving voor privéhuizen en seksclubs; Onderzoek de mogelijkheid voor een vorm van kleinschalig straatsekswerk; Realiseer kleinschalig locatiegebonden sekswerk; Laat de beleidswijzigingen en proeftuinen lerend evalueren.
Sekswerk in Utrecht | 2
Sekswerk in Utrecht | 3
Voorwoord Hoe houd je de drempel tot de seksbranche laag voor autonome sekswerkers en de drempel hoog voor mensen die misbruik van de branche willen maken? Dat is misschien wel de grootste uitdaging in het maken van sekswerkbeleid. Tel daarbij op dat sekswerk altijd onder een vergrootglas ligt en vrijwel iedereen er een mening over heeft en je begrijpt: een stad die besluit het aantal werkplekken uit te breiden, gaat een roerige tijd tegemoet.
Winnie Sorgdrager (voorzitter) Yannick Bleeker Corinne Dettmeijer-Vermeulen Miriam Parmanand Maria Scali
Maar net als de gemeente Utrecht zijn wij van mening dat een gezonde, veilige en schone seksbranche bijdraagt aan een betere stad. Want wat is het alternatief? Dat sekswerkers en hun klanten zijn aangewezen op minder veilige werkplekken, met risico op overlast voor de buurt en zonder mogelijkheden om hulp in te schakelen. In dit advies zijn we boven alles uitgegaan van de veiligheid van sekswerkers. We hebben geprobeerd om, met oog voor de risico’s, uiteen te zetten hoe de gemeente stap voor stap aan een betere seksbranche zou kunnen werken. We danken alle sekswerkers, beleidsmedewerkers, ondernemers, hulpverleners, politie en anderen die de tijd namen om met ons in gesprek te gaan. Zonder hun bijdrage hadden we dit advies niet uit kunnen brengen. We wensen de gemeente Utrecht veel succes in het verder uitwerken en implementeren van de aanbevelingen. De Commissie Sorgdrager
Sekswerk in Utrecht | 4
Inhoudsopgave Samenvatting Voorwoord Samenstelling commissie
3 5 7
3.3 Criminalisering 3.4 Regulering 3.5 Decriminalisering 3.6 Sekswerkbeleid in Nederland gedecentraliseerd 3.7 Gemeentelijke instrumenten voor regulering 3.8 Nieuwe wetgeving in ontwikkeling: Wetsvoorstel regulering sekswerk 3.9 Uitstapprogramma’s en aandacht voor verbetering
25 25 25 26 26 26 27
1. Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Opdracht 1.3 Context 1.4 Aanpak 1.5 Leeswijzer
8 8 8 8 9 9
4. Achtergrond | Kenmerken en risico’s sekswerk in Nederland 4.1 Inleiding 4.2 Vormen van sekswerk 4.4 Ontwikkelingen in de branche 4.5 Legale financierbaarheid van de sector 4.6 Risico’s 4.7 Beslotenheid van de sector werkt risicoverhogend 4.8 Criminogene branche 4.9 Mensenhandel
28 28 28 29 29 29 29 29 29
2. Conclusies en aanbevelingen 2.1 Inleiding 2.2 Conclusies 2.3 Veiligheid sekswerkers staat voorop Aanbeveling 1: Moderniseer het sekswerkbeleid Aanbeveling 2: Onderzoek wat werkt in proeftuinen Proeftuin 1: Sta thuiswerk en zelfstandige escort toe Proeftuin 2: Maak werken in klein groepsverband mogelijk Aanbeveling 3: Vereenvoudig de regelgeving voor privéhuizen en seksclubs Aanbeveling 4: Onderzoek de mogelijkheid voor een vorm van kleinschalig straatsekswerk Aanbeveling 5: Realiseer kleinschalig locatiegebonden sekswerk Aanbeveling 6: Laat de beleidswijzigingen en proeftuinen lerend evalueren
10 10 10 11 12 14 14 15
23
5. Achtergrond | Sekswerk in Utrecht 5.1 Inleiding 5.2 De lokale politieke context 5.3 Huidige situatie in Utrecht 5.4 Toenemende behoefte legale en veilige werkplekken 5.5 Hulp- en dienstverlening 5.6 Toezicht en handhaving 5.7 Misstanden en uitbuiting
31 31 31 31 31 31 32 32
3. Achtergrond | Beleid en regelgeving 3.1 Inleiding 3.2 Drie beleidsvarianten
25 25 25
Bijlage 1 | De Utrechtse APV Bijlage 2 | Bronnenlijst Bijlage 3 | Lijst met gesproken betrokkenen
33 34 35
18 20 21
Sekswerk in Utrecht | 5
Samenstelling commissie De commissie bestaat uit: Voorzitter Winnie Sorgdrager Leden • Yannick Bleeker, directeur Regioplan • Corinne Dettmeijer-Vermeulen: voormalig Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen (van 2006 tot 2017) • Miriam Parmanand, de huidige voorzitter van PROUD, de Nederlandse belangenvereniging van sekswerkers • Maria Scali, directeur Stichting Hulp Opvang Prostitutie en slachtoffers van mensenhandel Den Haag Ondersteuning • Mariko Christiaans • Janne Kuijpers • Ria Rijpkema - Burema • Nora Timmermans (secretaris)
Sekswerk in Utrecht | 6
1. Inleiding 1.1 Aanleiding
Het college heeft samen met de gemeenteraad sinds de sluiting van de raamwerkplekken op het Zandpad en de Hardebollenstraat in 2013, grote inspanningen gepleegd om nieuwe werkruimten voor vergunde (raam)prostitutie te realiseren. In de periode van 2014 tot 2021 zijn verschillende tenders ingezet. In november 2021 is de laatste tender in de verificatiefase vanwege gebrek aan financiering beëindigd. Deze beëindiging is de aanleiding geweest om ons om advies te vragen. De gemeente Utrecht vindt het immers van belang dat er in de stad ruimte is voor sekswerk en dat sekswerkers hun beroep veilig en legaal kunnen uitoefenen. Tegelijkertijd is de seksbranche fundamenteel aan het veranderen. Er is een verschuiving van de meer traditionele en locatiegebonden seksinrichtingen naar andere vormen van (onvergund) sekswerk waarbij vraag en aanbod via internet bij elkaar komt. Een uitdaging waar meerdere gemeenten, maar ook de sector zelf mee worstelt (De Volkskrant, 4 juli 2022, ‘Prostitutie terug naar de achterkamer’, pagina 3). De veranderingen vragen om een brede en hernieuwde blik op het Utrechtse sekswerkbeleid.
1.2 Opdracht
Wij hebben dan ook opdracht gekregen om een onafhankelijk advies te geven op basis waarvan de gemeente een vernieuwd en modern sekswerkbeleid in Utrecht kan vormgeven en waarmee veilige werkplekken voor sekswerkers kunnen worden gecreëerd. Hierbij hebben wij de volgende uitgangspunten meegekregen: • In Utrecht dient er ruimte te zijn voor verschillende vormen van sekswerk; • Versterking van de positie van sekswerkers en het bieden van de benodigde hulp- en dienstverlening staat centraal; • We streven een beheersbare sector na door middel van regulering, toezicht en handhaving en decriminalisering waar mogelijk. • Misstanden en mensenhandel dienen effectief tegen te kunnen
worden gegaan en ook dient het woon- en leefklimaat beschermd te worden. • Ook hebben we naar aanleiding van de bespreking in de raadscommissie de volgende aspecten betrokken: de mogelijkheden voor thuiswerken en de legale financierbaarheid van de sector.
1.3 Context
Het vraagstuk waar Utrecht mee worstelt is niet uniek voor de stad. Sekswerk wordt wel eens het oudste beroep ter wereld genoemd en door de eeuwen heen werd er in Nederland op verschillende manieren tegen aangekeken en mee omgegaan: van verbieden via gedogen tot reguleren. Het is een vraagstuk dat landelijke en lokale overheden al jaren bezighoudt en waarover de meningen en ideologieën uiteenlopen. Er moeten afwegingen gemaakt worden tussen (soms tegenstrijdige) belangen. Hoewel sekswerk in Nederland een legaal beroep is, wordt het door veel mensen nog niet gezien als een ‘normaal’ beroep. Dit uit zich in overmatige regelgeving, maar ook in de bejegening van sekswerkers door overheidsinstanties, overige instellingen zoals banken en de directe omgeving van sekswerkers. Waarbij de een van mening is dat sekswerk nooit een vrije keuze kan zijn, is de ander van mening dat het een legaal beroep is waar ruimte voor moet zijn, als het maar niet in de eigen buurt is. Daarbij zijn er ook verschillen tussen vormen van sekswerk, de vorm kan een belangrijke rol spelen. Dit komt de sociale en juridische positie van sekswerkers niet ten goede. Tegelijkertijd geldt dat geen enkele sekswerker hetzelfde is.
Er zijn zelfstandige autonome sekswerkers die zichzelf zonder overheidsbemoeienis redden, maar er zijn ook mensen die vrijwillig aan het werk begonnen zijn maar zich desondanks in onprettige situaties bevinden en er zijn beperkt autonome mensen in zeer onveilige situaties waar je als overheid een zorgplicht voor hebt. En alles ertussenin. Autonome sekswerkers zijn gebaat met een lage drempel tot de branche. Een schone, gezonde en legale branche draagt bij aan een veiligere samenleving. Maar tegelijkertijd moet de drempel voor mensen die misbruik willen maken van de branche juist hoog zijn. Een ingewikkeld dilemma.
Sekswerk in Utrecht | 7
Bij misstanden is het een natuurlijke reflex om meer controle uit te oefenen of naar strakkere wet- en regelgeving te streven. Dat kan echter ook het ontstaan van een ‘repressietunnel’ tot gevolg hebben; de overheid krijgt steeds minder grip op de situatie, er komen meer regels, toch ontstaan steeds meer misstanden, die vervolgens weer worden aangepakt door meer regels. Het resultaat is een overmatig complex web van regelgeving dat het doel voorbijschiet. De branche wordt zo ontoegankelijk en onaantrekkelijk dat de onvergunde branche in de praktijk de enige optie lijkt. Het is vrijwel onmogelijk om de branche volledig schoon te krijgen. Er zullen altijd risico’s blijven bestaan, net zoals in andere branches. Het risico op misstanden is tegelijkertijd in de seksbranche waarschijnlijk groter dan in de gemiddelde sector. Ze zijn in elk geval meer onderwerp van discussie. Naast de eerder geschetste verschuiving in de branche waarbij de werving van klanten steeds meer via internet plaatsvindt, heeft sekswerk ook een nadrukkelijk internationaal karakter gekregen. Door het openstellen van de grenzen zijn er meer buitenlandse sekswerkers dan voorheen actief in Nederland. Een groep waarop de overheid minder zicht heeft en die moeilijker te bereiken is.
Ook is er sprake van een dilemma waar het om gaat goed zicht te kunnen hebben en houden op sekswerk en het verwerken van bijzondere gegevens. Het registreren en verwerken van gegevens van sekswerkers is op dit moment niet mogelijk omdat er een wettelijke grondslag ontbreekt. Ook sekswerkers zijn op dit moment terughoudend om hun gegevens te verstrekken. Dit bemoeilijkt de mogelijkheden voor de overheid om effectief toezicht uit voeren en te handhaven op de regels. Het belang van de overheid om zicht te hebben gaat evenwel verder dan louter het kunnen uitvoeren van strikte controles op regelgeving. Het gaat ook om emanciperen, ondersteunen en beschermen. Tot slot zien we dat de verschillende visies en de dilemma’s ook van invloed zijn op de ontwikkeling van landelijke wetgeving voor sekswerk. Het rijk werkt al ruim 10 jaar aan nieuwe wetgeving om het sekswerk in Nederland te reguleren, de positie van de sekswerker te verbeteren en misstanden en mensenhandel tegen te gaan. Consensus hierover is nog niet bereikt. Het is nog onduidelijk hoe lang de nieuwe wet op zich laat wachten. Gemeenten worden dan ook door het rijk opgeroepen om
aan de slag te gaan en niet te wachten op de nieuwe wet, zoals de Staatssecretaris van Veiligheid en Justitie in zijn brief van 11 juli 2022 aan de Tweede Kamer over de Evaluatie Wet regulering prostitutie en bestrijding misstanden seksbranche schrijft. Kortom de context waarin we adviseren kenmerkt zich dan ook door dilemma’s, verschillende visies en ontwikkelingen die sneller gaan dan de wetgeving.
1.4 Aanpak
Onze werkwijze bestaat uit de volgende onderdelen: • Benutten van bestaand onderzoek en documentatie over sekswerk. Zowel in Utrecht als nationaal. Deze documentatie was voor ons een belangrijk beginpunt. Een overzicht van de gebruikte documentatie is terug te vinden in bijlage 2. • Om inzicht te krijgen in de huidige situatie in Utrecht en hoe de toekomst van het sekswerk er uit kan zien hebben we aan de hand van de genoemde uitgangspunten gesprekken gevoerd met belanghebbenden in de stad Utrecht, medewerkers van de gemeente, experts in en buiten Utrecht. Deze gesprekken geven inzicht in wat er nodig is, wat kansen en eventuele belemmeringen zijn en wat de rol van de gemeente is (of zou moeten zijn). Voor de lijst met gesprekspartners zie bijlage 3. • Onze zoekrichtingen hebben we tussentijds gedeeld met de gemeenteraad en onze bestuurlijke opdrachtgevers omdat we hechten aan een advies dat kan rekenen op draagvlak. • Op basis van onze bevindingen hebben we een aantal conclusies en concrete aanbevelingen geformuleerd.
1.5 Leeswijzer
Ons rapport bestaat uit twee delen. Het eerste deel betreft ons advies dat bestaat uit een aantal conclusies en aanbevelingen. In het tweede deel beschrijven we op hoofdlijnen het huidige beleid en de regelgeving. Ook gaan we in op de branche zelf, de kenmerken en de risico’s. Tot slot zoomen we kort in op de situatie in Utrecht.
Sekswerk in Utrecht | 8
2. Conclusies en aanbevelingen 2.1 Inleiding
Het realiseren van een veilige, schone en economisch gezonde branche is niet eenvoudig, maar voor een veiliger Utrecht wel noodzakelijk. We hechten eraan nogmaals te benadrukken dat de belangen en meningen op dit onderwerp uiteenlopen en dat het onmogelijk is om een oplossing te bedenken waar consensus over bestaat of waar geen nadelige effecten aan kleven. We zijn ons ervan bewust dat ook de raad verdeeld is over welke rol de gemeente zou moeten spelen en dat niet elke aanbeveling even eenvoudig, snel of gelijktijdig kan worden uitgevoerd. We zien ook dat er ontwikkelingen zijn in de landelijke wet- en regelgeving die mogelijk nog lang op zich wachten en waar de gemeente maar beperkt invloed op heeft. Desondanks zijn wij van mening dat de gemeente niets in de weg zou staan om met ons advies uitvoering te kunnen geven aan een vernieuwend, modern en inclusief sekswerkbeleid. Beleid waarbij het sekswerk nooit ongezien is, de sekswerkers gelijkwaardig met de gemeente samenwerken en misstanden effectief kunnen worden voorkomen en bestreden. We roepen dan ook met klem op om sekswerkers serieus te nemen en ze te betrekken bij het vormgeven van het beleid.
2.2 Conclusies
Naar aanleiding van de gesprekken die wij hebben gevoerd met diverse organisaties, sekswerkers, professionals en belanghebbenden zijn wij tot een viertal conclusies gekomen. Hieronder gaan we op die conclusies in. Vervolgens sluiten wij dit hoofdstuk met een aantal concrete aanbevelingen af. Per aanbeveling gaan we daarna in op een aantal voorwaarden en aandachtspunten.
Vertrouwen op een nulpunt
Het vertrouwen van de sekswerkers in de overheid is tot een nulpunt gedaald. Dit komt deels door het steeds wisselende beleid van de gemeente en de veranderde band met de politie en de overheid. Waar de politie eerst nog een helpende hand bood, heeft het optreden nu, zo stellen de sekswerkers, vooral een controlerend karakter.
De huidige situatie in Utrecht zorgt ervoor dat de meeste sekswerkers onvergund en/of niet legaal werken en dat brengt veel onveiligheid met zich mee. In Utrecht is net als in de rest van Nederland het aantal (vergunde) werkplekken voor sekswerkers sinds de afschaffing van het bordeelverbod in 2000 sterk afgenomen. Voor een grote stad als Utrecht is dat volgens ons zeer onwenselijk. Er zijn immers geen redenen om aan te nemen dat de vraag is gedaald. Ondanks dat er minder werkplekken zijn, vindt sekswerk dus plaats in Utrecht en op dit moment vooral ongezien. Dat is zorgelijk omdat dit de kans op misstanden zoals uitbuiting en mensenhandel vergroot. Wij constateren dat het organiseren van veilige, schone en legale werkplekken voor sekswerkers in Utrecht in de huidige situatie met de huidige regelgeving bijna niet mogelijk is. Het wordt zowel de sekswerkers die zelfstandig willen werken en exploitanten die willen ondernemen erg lastig gemaakt. Ons advies is om daarom meer mogelijk te maken door deregulering, dus minder regels. Die mogelijkheid heeft de gemeente binnen de bestaande landelijk wet- en regelgeving. We adviseren ook om dit samen met sekswerkers en ondernemers te doen.
De sector is gebaat bij transparantie en zichtbaarheid
In de sekswerkbranche vinden net als in veel andere branches misstanden plaats. Sekswerk is een legaal beroep, maar is daarentegen geen maatschappelijk geaccepteerd beroep. Dat heeft verschillende redenen. Er heerst een (maatschappelijk) stigma op sekswerkers. De meeste sekswerkers komen er niet voor uit dat ze het werk doen. En ook de meeste klanten lopen er niet mee te koop. Daarbij en misschien daardoor is het risico op misstanden groter dan bij de meeste andere beroepen en de gevolgen van misstanden zijn ingrijpend. Dit maakt dat het niet mogelijk is om sekswerk als elk ander beroep te benaderen. Er zullen specifieke regels, kaders en randvoorwaarden nodig zijn om veilig te kunnen werken. Belangrijk hierbij is om sekswerk in de stad zodanig zichtbaar te maken dat het veilig is. Met zichtbaar bedoelen we dat de gemeente weet waar sekswerk plaatsvindt.
Sekswerk in Utrecht | 9
Focus op mensenhandel vergroot stigma
Na de afschaffing van het bordeelverbod is er meer aandacht gekomen voor het tegengaan van misstanden en uitbuitingssituaties in sekswerk. Deze aandacht heeft gevolgen voor de sociale en juridische positie van de sekswerker. Doordat ze vaker worden gezien als slachtoffer in plaats van ondernemer of iemand die vrijwillig een legaal beroep uitoefent, wordt het stigma op sekswerkers vergroot. Volgens Sekswerk Alliantie Destigmatisering (SWAD: een alliantie van 22 organisaties en initiatieven die zich inzetten om het stigma op sekswerk te verminderen) is dat stigma de basis voor regelgeving die hun positie verder verslechtert. Onverminderde aandacht van zowel het rijk als gemeenten is nodig om het stigma tegen te gaan en de focus van het sekswerkbeleid te kantelen naar het “beroep sekswerker”. De commissie is van mening dat de sector onmiskenbaar kwetsbaar is voor criminele activiteiten zoals uitbuiting en mensenhandel. Maar dat betekent niet dat sekswerk en mensenhandel in één adem genoemd moeten worden. De commissie pleit er stevig voor een duidelijk onderscheid te maken tussen sekswerk en mensenhandel. Sekswerk is een legaal beroep en is aan regels gebonden. Daarnaast zijn uitbuitingssituaties niet voorbehouden aan de sekswerkbranche. Het komt ook in andere sectoren voor, denk bijvoorbeeld aan de uitzendbranche, horeca en tuinbouw.
Ons advies bevat de volgende zes aanbevelingen: • Moderniseer het sekswerkbeleid; • Onderzoek wat werkt in proeftuinen; • Vereenvoudig de regelgeving voor privéhuizen en seksclubs; • Onderzoek de mogelijkheid voor een vorm van kleinschalig straatsekswerk; • Realiseer kleinschalig locatiegebonden sekswerk; • Laat de beleidswijzigingen en proeftuinen lerend evalueren.
Er zijn veel aannames, we weten eigenlijk niet wat werkt
Wij constateren dat we eigenlijk niet goed weten wat er op lokaal niveau werkt als het gaat om sekswerkbeleid en het creëren van meer werkplekken. Er wordt veel vanuit (waarden gedreven) aannames gewerkt. Buurtbewoners zijn bijvoorbeeld bang voor overlast terwijl dat niet altijd het geval hoeft te zijn. Zo hebben we bijvoorbeeld vernomen dat sommige bewoners nooit hebben gemerkt woonachtig te zijn in de omgeving van een privéclub.
2.3 Veiligheid sekswerkers staat voorop
In dit advies zetten we de veiligheid van de sekswerker voorop: Het is een legaal beroep, er moet ruimte voor zijn en laten we ervoor zorgen dat het veilig gebeurt. Aangezien de effecten van het lokaal beleid veelal gebaseerd zijn op aannames, adviseren we om vanuit het ‘doen’ te leren en niet alles van tevoren uit proberen te denken. En vooral niet alleen in problemen te denken.
Sekswerk in Utrecht | 10
Aanbeveling 1:
Moderniseer het sekswerkbeleid
De afgelopen tien jaar was er in het Utrechtse sekswerkbeleid vooral aandacht voor de ontwikkelingen met betrekking tot raam- en straatprostitutie. Het sekswerk verandert en het is afgelopen decennium meer divers geworden. Met name het bemiddelen via internet tussen klant en sekswerker is in opkomst. Corona heeft eraan bijgedragen dat sekswerkers meer thuis zijn gaan werken of vanuit hotels, Airbnb’s of vakantieparken. De behoefte aan locatiegebonden sekswerk neemt af, maar is zeker nog aanwezig bij sekswerkers. Het is goed om te realiseren dat dé sekswerker niet bestaat. Er is een groep sekswerkers die in staat is om zelfstandig en autonoom te werken. Er zijn ook sekswerkers die meer kwetsbaar zijn en alles er tussenin. We zien in het huidige beleid veel aandacht voor de kwetsbare sekswerker met multiproblematiek. Wij vinden het ook belangrijk dat er aandacht is voor deze groep, maar wat ons betreft moet er ook meer aandacht en faciliteiten komen voor de andere groepen sekswerkers. Tot slot is ook de wens van klanten divers. Utrecht verdient een beleid waar de diversiteit van het sekswerk en de sekswerkers tot haar recht komen.
Een modern sekswerkbeleid bevat in elk geval de volgende onderdelen: • De positie en emancipatie van sekswerkers; • De voorlichtende en signalerende rol van de gemeente (en partners) naast de rol van toezicht en handhaving van de overheid; • De betrouwbare overheid en • Toegankelijke hulp- en dienstverlening.
De positie en emancipatie van sekswerkers
De veiligheid van sekswerkers is het vertrekpunt van ons advies. De positie van sekswerkers hangt hiermee samen. Door het stigma dat er op sekswerk zit, is sekswerk veelal onzichtbaar. Nogmaals, sekswerk is een legaal beroep en in een stad als Utrecht moet daar ruimte voor zijn. Naast dat er uitstapprogramma’s zijn, dient er in het sekswerkbeleid (via gesubsidieerde instanties) ook ruimte te zijn voor de positie en ontwikkeling van sekswerkers. Zo kunnen er bijvoorbeeld cursussen worden aangeboden op het gebied van administratie en boekhouding, ondernemerschap, zelfverdediging en ook het herkennen van en handelen bij signalen van uitbuiting. Maak van sekswerkers niet het probleem maar de oplossing.
Sekswerk in Utrecht | 11
De voorlichtende en signalerende rol van de gemeente (en partners)
De gemeente heeft naast de rol van toezicht en handhaving ook een voorlichtende rol. De gemeente heeft de verantwoordelijkheid om de omgeving/buurt uit te leggen wat de impact van sekswerk op de leefbaarheid is. Dat het een legaal beroep is en in de meeste gevallen helemaal niet tot overlast leidt omdat zowel de sekswerker als klant vaak niet wil opvallen. Nachtkroegen leiden in het algemeen tot meer overlast dan een (kleine) inrichting voor sekswerk.
‘Het gaat niet alleen over vrouwen’ Het versterken van de signalerende rol van de gemeente als het gaat om kwetsbaarheid van sekswerkers, onveilige werkplekken of misstanden moet onderdeel zijn van het sekswerkbeleid. De gemeente kan hier zelf in investeren door bijvoorbeeld scholing van sekswerkers zelf en medewerkers die regelmatig contact hebben met sekswerkers.
De betrouwbare overheid
Al bijna tien jaar is de gemeente op zoek naar een oplossing voor de raamprostitutie op het Nieuwe Zandpad. Dit duurt voor sekswerkers en ondernemers veel te lang en draagt niet bij aan het vertrouwen in de gemeente. Sekswerkers zijn vaak teleurgesteld door de gemeente en door andere overheden. Het verbeteren van de vertrouwensrelatie is een belangrijk element in een modern sekswerkbeleid.
Toegankelijke hulp- en dienstverlening
Toegankelijke en laagdrempelige hulp- en dienstverlening voor alle vormen van sekswerk is en blijft essentieel. Van belang is dat er aandacht is voor onzichtbare en moeilijk bereikbare groepen, onder wie mannen, trans sekswerkers en buitenlandse sekswerkers.
Richt een sekswerkplatform op
We adviseren om kennis en ervaring en informatie uit te wisselen in een platform waar sekswerkers zelf ook deel van uitmaken. Dit verbetert de samenwerking tussen de verschillende betrokken partijen op het gebied van beleidsontwikkeling, knelpunten en kansen, hulpverlening, misstanden handhaving en oplossingen.
En heb lef
Er is geen simpele oplossing om in de stad meer werkplekken voor sekswerkers te realiseren. Er zal altijd onvrede of teleurstelling zijn bij een of meerdere betrokkenen. De gemeente heeft de rol om alle belangen af te wegen en een keuze te maken, waarbij het duidelijk is dat iedereen water bij de wijn moet doen. In het sekswerk dossier vraagt dit om wat meer lef. Blijven polderen tot er een oplossing is waar iedereen tevreden mee is, is niet haalbaar en realistisch. De gemeente dient alle belangen af te wegen en een zo goed mogelijke keuze te maken. Lef gaat ook over het tempo van realiseren van meer werkplekken en het durven prioriteren. Wacht hier niet te lang mee, dit helpt niet in het ontwikkelen. Niet alles hoeft tegelijk.
Misstanden & Mensenhandel Het is evident dat de sekswerksector meer risico’s op misstanden en mensenhandel met zich meebrengt dan veel andere sectoren. Het tegengaan van misstanden en mensenhandel zijn daarom belangrijke randvoorwaarden voor veilig sekswerk en het versterken van de positie van sekswerkers. Gelukkig gaat er veel goed, maar als het misgaat heeft dit vaak grote impact op het welbevinden van de sekswerker en de leefbaarheid in de buurt. Het signaleren en melden van (zorgen over) misstanden mensenhandel moet vanzelfsprekend en makkelijk zijn. Uit de gesprekken met de eigenaren van de seksinrichtingen maken wij op dat er nog kansen liggen om de signalering van misstanden te verbeteren. Zij melden nu bijvoorbeeld alleen misstanden als zij dit signaleren bij een sekswerker die in hun club werkt. Echter wanneer een sekswerker op gesprek bij een club komt om daar te werken en de clubeigenaar of medewerker heeft het vermoeden dat de sekswerkers gedwongen werkt, maakt hij of zij geen melding. Er kan overigens ook terughoudend heid zijn bij clubeigenaren om melding te maken van misstanden bij sekswerkers van de eigen club omdat dit gevolgen kan hebben voor de clubeigenaar. Ons advies aan de gemeente is om samen met de eigenaren van de clubs en de politie te bespreken hoe deze signalen wel gemeld kunnen worden.
Sekswerk in Utrecht | 12
Aanbeveling 2:
Onderzoek wat werkt in proeftuinen
Wij constateren dat we, in Nederland en dus ook in Utrecht, eigenlijk niet goed weten wat er op lokaal niveau werkt als het gaat om sekswerkbeleid en het creëren van meer werkplekken. Nu er binnen de huidige landelijke wet- en regelgeving nog ruimte is, zou meer geleerd kunnen worden over op welke wijze vormen van sekswerk veilig en schoon kunnen plaatsvinden. Ons advies is om enkele proeftuinen in te richten waarin meer geleerd kan worden over de manier waarop zelfstandig thuiswerken en werken in klein groepsverband veilig, schoon en overlastvrij zou kunnen zijn. We verwachten namelijk dat de verschuiving van traditionele vormen van sekswerk (zoals raamsekswerk) naar modernere vormen van sekswerk (zoals sekswerk via internet) voor een deel onomkeerbaar is. Kort gezegd: ook als de gemeente Utrecht meer raamwerkplekken opent, zal een deel van het sekswerk zich thuis afspelen. Daarnaast zien we dat ook andere grote steden op zoek zijn naar manieren om thuissekswerk en zelfstandige escort (voorzichtig) meer ruimte te geven. De gemeente Utrecht zou een voortrekkende rol kunnen spelen door te laten zien hoe dat veilig kan. Daarnaast geldt dat onderzoek en ervaring elders in het land nog geen uitsluitsel geeft over de effecten van lokaal beleid op de thuissekswerkbranche. Dat pleit ervoor om beleid niet zonder dit eerst uit te proberen door te voeren.
Met de proeftuinen wordt onderzocht welke vormen van sekswerk onder omstan digheden en voorwaarden zo regelluw mogelijk kunnen plaatsvinden. Omdat het risico op misstanden in de sekswerkbranche groter is dan in andere branches zal hier in de proeftuinen aandacht voor moeten zijn. En hoe graag we sekswerk net als elk ander beroep zouden willen benaderen, er zullen regels, kaders en randvoorwaarden nodig zijn om veilig te kunnen werken. Kenmerk van een proeftuin is wat ons betreft dat het kleinschalig is, stapsgewijs wordt ontwikkeld en samen met sekswerkers, partners en de buurt. Ook kan een proeftuin worden gestopt wanneer het niet werkt.
Proeftuin 1: Sta thuiswerk en zelfstandige escort toe1
Het is op dit moment in Utrecht niet toegestaan om als sekswerker vanuit je eigen woning te werken. Onze aanbeveling is om in een proeftuin te onderzoeken op welke manier thuiswerken wel mogelijk is. De belangrijkste reden is dat er op dit moment veel sekswerkers vanuit een woning werken maar dat het zicht ontbreekt. 1. Zelfstandige escort: zonder tussenkomst van een bedrijf of een derde spreekt de sekswerker met een klant af op een (andere) locatie, bijvoorbeeld een hotel of het thuisadres van de klant.
Sekswerk in Utrecht | 13
Op het moment dat er misstanden plaatsvinden melden de sekswerkers zich niet omdat ze bang zijn dat ze gestraft worden voor het thuiswerken. Onze verwachting is dat wanneer het thuiswerken wordt toegestaan dit veiliger wordt voor seks werkers. Dat zij sneller misstanden zullen melden en om hulp vragen als dat nodig is. Ons advies is om ook in deze proeftuinen te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om als zelfstandige escort te werken. Wij adviseren om het in deze proeftuin aan enkele kleine groepen sekswerkers toe te staan om vanuit huis of als zelfstandige escort te werken. Door mee te doen aan deze proeftuin geef je sekswerkers de kans om samen met de gemeente een legaal sekswerkbeleid te ontwikkelen. Zij genieten daarnaast van meer veiligheid en krijgen de kans om openlijk te adverteren. Omdat de bestemmingsplannen in Utrecht sekswerk vanuit huis niet mogelijk maken moet hier nog een oplossing voor worden gevonden. Er zijn verschillende mogelijkheden zoals een vergunning of een ontheffing. Een andere optie is om het te gedogen, maar dan is het nog steeds illegaal. Een vorm van melding of registratie is wenselijk. Hiervoor zal gezocht moeten worden naar de mogelijkheden binnen de huidige privacywetgeving
Proeftuin 2: Maak werken in klein groepsverband mogelijk
Een deel van de sekswerkers werkt graag in een klein groepje. Dit zorgt namelijk voor extra veiligheid omdat ze elkaar in de gaten kunnen houden. We hebben in onze gesprekken voorbeelden gehoord dat met een groep vanuit iemand zijn of haar woning wordt gewerkt of vanuit Airbnb’s of vakantieparken. Hier is net zoals bij het thuiswerk geen actief toezicht op. De gemeente handhaaft op het moment dat er overlastmeldingen komen. Ons advies is om in een proeftuin te onderzoeken wat het effect is wanneer het is toegestaan om als sekswerkers in een klein groepsverband samen te werken. We kijken hierbij vooral naar groepen van twee tot drie zelfstandige autonome sekswerkers die op één locatie werken zonder een exploitant. Deze locatie kan een woning zijn. Ons advies is om locaties in de gemeente aan te wijzen waar het werken in een groepje zonder exploitant mogelijk is. Sekswerkers kunnen zelfstandig een ruimte huren waar zij samen kunnen werken. Belangrijk is om deze proeftuin samen te ontwerpen met sekswerkers en de omgeving (van de werkplekken). Voor de proeftuin is een aantal groepen sekswerkers nodig die dit samen willen doen gedurende de looptijd van de proeftuin.
Aandachtspunten en randvoorwaarden voor de proeftuinen • Selectie van de sekswerkers. Definieer wie er mee kan doen aan de proeftuinen en aan welke criteria zij moeten voldoen. Bijv. ingeschreven bij KvK, bereid om mee te werken aan vormgeving van de proeftuinen en de lerende evaluatie. De animo bij bekende pilots voor thuiswerken in andere gemeentes is op dit moment laag. • Bestemmingsplan. Afwijken van bestemmingsplan voor twintig tot dertig sekswerkers moet geregeld worden. • Veiligheid sekswerker. Alleen werken kan onveilig zijn, bijvoorbeeld wanneer klanten gewelddadig worden of niet willen betalen. Er is tenslotte niemand om te helpen. Dit is nu ook aan de orde en sekswerkers melden dit niet omdat ze nu onvergund en niet legaal werken. Door het thuiswerken legaal te maken, wordt de drempel om geweld of misstanden te melden volgens ons verlaagd. Dit zal in de proeftuin actief gemonitord moeten worden. • Toezicht & handhaving. Wanneer het wordt toegestaan om thuis te werken is het belangrijk om kaders en randvoorwaarden te stellen over wat toegestaan is en wat niet en hoe het toezicht op en handhaving van de regels wordt vormgegeven. • Registratie. De gemeente mag wettelijk gezien de sekswerker niet registreren. Voor de proeftuin is een vorm van registratie wel wenselijk. Enerzijds om te kunnen monitoren hoe de proeftuin verloopt. Anderzijds om te kunnen handhaven.
Hiervoor moet een oplossing worden gevonden. • KvK. De gegevens van inschrijving bij de KvK zijn grotendeels openbaar. Dit geldt in ieder geval voor het vestigingsadres. Dit maakt dat sekswerkers zich helemaal niet inschrijven of onder een andere beroepsgroep. • Woningcorporaties. In veel huurcontracten (van sociale huurwoningen) wordt sekswerk vanuit huis niet toegestaan. Overleg met woningcorporaties is nodig om deze proeftuin vorm te geven. • De rol van de gemeente. Initiatieven zouden vanuit de sekswerkers aangedragen moeten worden. De gemeente speelt wel een actieve rol bij het binnenhalen van initiatieven. Vormgeven van de proeftuin Het succesvol vormgeven en uitvoeren van deze proeftuinen kan volgens ons alleen samen met de sekswerkers, hulp- en dienstverleningspartners, veiligheidspartners en buurtbewoners. Sekswerkers die meedoen in de proeftuinen worden gevolgd om in beeld te brengen wat goede voorwaarden zijn om thuiswerk en werken in