Agendabundel

Mevrouw Deldjou Fard vroeg ook aandacht voor de 35plus groep van mensen met een niet-westerse migratie-achtergrond. De wethouder antwoordt bevestigend. Zij noemt onder andere het mentorprogramma voor medewerkers met een nietwesterse achtergrond om door te stromen naar hogere schalen. Mevrouw Deldjou Fard vroeg ook naar vertegenwoordiging van vrouwen met een niet-westerse achtergrond. Het college heeft daarin nu geen inzicht. Zij vindt het goed daarvoor aandacht te hebben. Ook dit zal een punt van aandacht zijn bij strategische personeelsplanningen. Mevrouw Deldjou Fard sprak ook over cijfermatige onderbouwing in de context van het streven van het bestuur in dit verband. De wethouder wil daar zorgvuldig naar kijken in overleg met haar directie. Zij komt hierover terug in haar brief in het derde kwartaal. Zij wil er welwillend naar kijken: het gaat om streefcijfers waarmee het college iets kan. Pagina 14 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021 680

690

700

Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) vraagt of dit een toezegging is en komt de wethouder dan in het derde kwartaal hierover terug bij de commissie, of komt dan pas… Wethouder Voortman licht toe dat de toezegging is dat zij er zeer welwillend naar kijkt. Zij voelt behoefte aan grip hierop. Zij wil dit goed afstemmen met de organisatie. De heer Saiah vroeg inzicht in uitstroom van medewerkers met een migratieachtergrond. Op dit moment heeft het college daarin geen inzicht omdat het college geen inzicht heeft in de culturele achtergrond van medewerkers. In het actieplan Diversiteit en Inclusie is het behoud van medewerkers een belangrijke pijler. Het is goed om te kijken naar de acties die daarin staan, wat in gang gezet is en de resultaten daarvan. Mevrouw Meerding sprak over een jongerendoelgroep in verband met de doorstroming. De wethouder bevestigt dat die belangrijk is. Het is goed om in de personeelsplanning te kijken naar de samenstelling per organisatieonderdeel. Ook hier noemt de wethouder het mentortraject. De heer Van Steeg vroeg naar de acties die nu al of niet werken. Het college volgt hierbij de ontwikkelingen in de literatuur en in onderzoek en trekt daarin samen op met andere organisaties, bijvoorbeeld met Movisie en Diversiteit in Bedrijf. Diversiteitsbeleid is ook echt een kwestie van lange adem. Het gaat altijd om een combinatie van verschillende acties.

De barometer ziet de wethouder als een nulmeting om kwantitatief inzicht te krijgen in de culturele diversiteit. In de afgelopen jaren is intern onderzoek gedaan. Gemiste vragen Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) merkt op dat de wethouder aangeeft aan de slag te gaan met de doelstelling meer vrouwen aan te trekken met een migratieachtergrond. Zij vraagt of de wethouder bereid is de raad te informeren over de cijfers.

710

720

Mevrouw Meerding (VVD) had een vraag gesteld over een breder begrip van diversiteit. De wethouder zei het daarmee eens te zijn en dat daar ook naar gekeken wordt. Zij is benieuwd te vernemen hoe er naar gekeken wordt. Hoe worden de andere vormen concreet in het beleid meegenomen? De beantwoording Wethouder Voortman houdt geen cijfers bij van vrouwen met een migratieachtergrond. Een migratieachtergrond kan niet geregistreerd worden. Het college kan wel concrete aandacht hieraan schenken. Het bredere begrip van diversiteit; de wethouder stelt in het eerste kwartaal van 2021 een update van het actieplan Diversiteit en Inclusie in het vooruitzicht met nieuwe aanvullende acties en met welke zaken gestopt moet worden. In de raad is daarvoor expliciet aandacht. De wethouder deelt die aandacht ten zeerste voor mensen met een culturele achtergrond. Dat is de reden om het deel daarover nu al naar voren te halen. Dat zal besproken worden in het derde kwartaal van 2021. Interrupties Mevrouw Raaijmakers (PvdA) merkt op dat bij de start van het programma gesproken is over de wens het smart te hebben. Destijds is gezegd dat daarvoor de cijfers nodig waren. Nu liggen die cijfers voor. Dan snapt zij niet dat er opnieuw een discussie gevoerd moet worden over wel of geen streefcijfers.

Pagina 15 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

730

740

Zij noemt twee voorbeelden uit het actieplan om specifiek culturele diversiteit aan de top te bevorderen; dat waren diverse selectiecommissies en een mentorprogramma. Zij heeft begrepen uit de laatste updatebrief dat dit nog steeds niet goed van de grond komt. Zij mist hierin de urgentie. Zij voelde die urgentie vandaag ook niet. Wethouder Voortman betreurt het dat mevrouw Raaijmakers dit meent te horen. Zij bevestigt bezig te zijn met het mentorprogramma. Coronatijd maakt het ook moeilijker. Hieraan werkt het college heel hard. Het college blijft dat ook doen. Als het gaat om mensen met een beperking heeft het stadsbestuur te maken met een andere situatie; daar heeft het stadsbestuur te maken met een banenafspraak, met een doelgroepenregister, dat het wettelijk anders in elkaar zit dan als het gaat om mensen met een migratie-achtergrond. De gemeentelijke organisatie heeft daarmee wel te maken. Zij zou niet willen doen alsof het één belangrijker is dan het ander. De heer Sungur (DENK) sluit zich van harte aan bij de woorden van mevrouw Raaijmakers. Het moet zijns inziens niet moeilijk zijn te werken met streefcijfers met de ambitie van de gemeente. De wethouder gaf aan dat de behoefte aan een personeelsnetwerk er eerst moet zijn. Zijns inziens is het mogelijk die behoefte aan te wakkeren. Dat is ook wat hij bedoelde in zijn bijdrage: het moet gedragen worden door anderen.

De gemeente kan wel de behoefte inventariseren. Hij vraagt of de wethouder dat wil toezeggen.

750

760

Zijn tweede punt gaat over deelnemingen. De wethouder zei daarover kennis te gaan delen. Hij wil juist dat het college zijn invloed in formele zin gebruikt om het beleid bij deelnemers te beïnvloeden om diversiteit daar te bevorderen. Hij vraagt of de wethouder dat wil toezeggen. Wethouder Voortman denkt dat het bestuur beter eerst kan stimuleren door te laten zien wat het college zelf doet dan voor te schrijven, zeker wanneer het college van mening is zelf ook nog stappen te zetten te hebben. Wanneer het idee zou bestaan klaar te zijn, vindt de wethouder dat het anders zou zijn. De wethouder vindt niet dat het bestuur klaar is. De wethouder vindt dat het stadsbestuur zelf ook meer moet doen. In deze fase vindt zij het logischer om te delen wat het college doet. De wethouder zoekt naar wat de heer Sungur op het oog heeft met het Personeelsnetwerk; wil de heer Sungur dat het college dit gaat aanwakkeren? De wethouder denkt dat haar medewerkers mondig genoeg zijn om aan te geven dat ze dit willen. Wanneer medewerkers dit willen, zal het college daarbij helpen en ze daarin steunen. De voorzitter dankt de wethouder voor haar beantwoording. Hij concludeert dat hiermee het debat is af te ronden en recapituleert de gedane toezegging:

770

Toezegging De wethouder zal − contact opnemen met de gemeente Amsterdam en komt hierop terug in de voortgangsrapportage diversiteit en inclusie in Q3. Ook rapporteert de wethouder hierin welke aanvullende acties n.a.v de barometer worden gedaan en wat er mogelijk is mbt streefcijfers. De voorzitter besluit het debat hiermee en schorst de vergadering voor een paar minuten. Pagina 16 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

6. Noodsteun voor de culturele sector 780

790

800

Beleidsveld: Cultuur - wethouder Klein Geagendeerd door E. Bijsterbosch (D66), H. Assen (PvdA), M. Deldjou Fard ( GroenLinks) De fracties van D66, PvdA en GL willen graag met andere fracties en de wethouder in gesprek over de noodsteunmaatregelen voor de culturele sector enerzijds en perspectief voor de sector anderzijds. • Niet alle culturele instellingen die noodsteun hebben ontvangen gaan op dezelfde manier met annuleringen en uitbetalingen om ten opzichte van kunstenaars en artiesten. Zo komt niet overal de noodsteun terecht waar het voor bedoeld is: voor makers en activiteiten. De fracties zouden graag zien dat de wethouder bij volgende ronde(s) noodsteun het aspect van fair practice steviger verankert. • De fracties van D66, PvdA en GL willen dat culturele ondernemers die bijdragen aan verschillende ambities van de gemeente Utrecht (zoals: het werkplan huisvesting creatieve sector, UNESCO City of Literature of ‘kracht van de nacht’) ook in aanmerking komen voor steun, ook al zijn zij ongesubsidieerd. • Scholen mochten een extra aanvraag indienen voor cultuureducatie voor 2021, van het bedrag dat zij in 2020 niet konden besteden.

De fracties willen weten wat de wethouder bereid is om te doen om ervoor te zorgen dat scholen dit geld in 2021 wél aan cultuur kunnen besteden, zeker aangezien het voortgezet onderwijs de aankomende tijd ook gebruik gaat maken van ruimtes van onder andere culturele instellingen. De fractie van D66 ziet dit als een kans voor een extra impuls aan cultuuronderwijs. • In de overgenomen M431/2020 werd onder andere opgeroepen tot het faciliteren van evenementen en festivals met sneltesten, de fracties willen duidelijkheid van het college over hoe het college dit concreet wil invullen.

6.1 M209/2020 Geen stad zonder kunst, geen culturele top zonder keten 6.2 M431/2020 Perspectief en experimenteerruimte voort cultuur en festivals 6.3 SV36/2021 Noodsteun voor cultuur met winstoogmerk 6.4 Raadsbrief tijdelijk extra ruimte voor scholen 6.5 Raadsbrief rapport nulmeting Fair practice code cultuurnota 6.6 Raadsbrief en update gevolgen en aanpak coronavirus in Utrecht 6.7 VNG Gids gemeentelijke coronasteun 6.8 MV1 vragenuur 11 maart 2021 over zonder coronasteun geen broedplaats voor de makers De voorzitter, mevrouw Kleinrensink, licht dit bespreekpunt toe en haalt daarbij de annotatie bij de agenda aan (zie boven). De bespreking vindt plaats in één termijn.

810

820

De commissie Mevrouw Bijsterbosch (D66) haalt de aankondiging van de wethouder aan van een megapakket voor cultuur. Haar fractie is daarover enthousiast. Zij vindt het fijn te zien dat er geen nauwe definitie is gemaakt voor cultuur en dat de cultuur niet beperkt is tot de gesubsidieerde cultuur. Zij stelt dat steun voor makers niet moet leiden tot onbetaalde arbeid. De pandemie duurt nu ruim een jaar. Verschillende fondsen tuigden potjes op voor makers. Zij vindt dat zeer te waarderen. Tegelijkertijd hoort zij om zich heen dat deze potjes zwaar overvraagd worden met daarbij uitgebreide aanvragen. Zij vindt het zuur wanneer dan aanvragers een afwijzing krijgen zonder onderbouwing. Haar oproep zou zijn de aanvraag voor de steunpotjes in Utrecht simpel en laagdrempelig te maken. Ze wil graag weten hoe de wethouder dat ziet en welke mogelijkheden zij ziet. Zij krijgt graag een reactie. Zij adviseert het college een extra zetje te geven aan cultuureducatie. Vorig jaar vroeg haar fractie daarvoor ook aandacht. Het lijkt haar dat het ook in 2021 een uitdaging is om het geld daadwerkelijk uit te geven. Wat is de wethouder bereid te doen om de scholen te enthousiasmeren, te helpen en te ontzorgen zodat scholen dit jaar wel een mooi cultureel programma kunnen neerzetten? Hoe ziet het college zijn eigen rol daarin ten opzichte van cultuur en school?

Pagina 17 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021 830

840

850

860

870

Zij noemt de locaties die deze maand een paar dagen opengaan als coronatestkroeg in combinatie met sneltesten: het Spoorwegmuseum, Tivoli-Vredenburg, de Helling, de Stadsschouwburg Utrecht, podium Hoge Woerd en Ekko. Zij spreekt de hoop uit dat dat het einde van de routekaart een stapje dichterbij brengt. Zij vraagt zich af hoe handig het is dat de dichtstbijzijnde teststraat voor deze proef in Maarssen ligt. Ziet de wethouder mogelijkheden dit ook in Utrecht te regelen? Mevrouw Assen (PvdA) vindt dat in alle gevallen fair practice de basis moet zijn. Gebleken is dat het soms niet loont om te wachten op Den Haag. Zij pleit ervoor te handelen om tot een standaard eerlijke beloning te komen in de culturele sector. Dit staat onder druk, en wellicht nog meer vanwege corona. Hoe maakt de wethouder daarvan werk gedurende nu meer dan een jaar? Zij vraagt hoe de wethouder de groep die afhankelijk is van steun, tegemoet komt. Het gaat wat haar betreft om het doel: de sector en de mensen daarbinnen op de been te houden. Met betrekking tot cultuureducatie heeft de PvdA alle begrip voor scholen waar het in het afgelopen jaar minder goed lukte cultuuronderwijs aan te bieden. Het spreekt voor zich: naar musea gaan, fysiek muziekonderwijs. Vaak ging dat niet door. Kinderen zijn daarvan de dupe, zeker de kinderen die afhankelijk zijn van school om met cultuur in aanraking te komen.

Zij refereert aan en sluit zich aan bij de inbreng van mevrouw Bijsterbosch als het gaat om het budget. Zij wil heel graag dat de wethouder kan toezeggen dat zij de scholen hierin tegemoet komt. Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) noemt de coronacrisis een mokerslag voor de culturele sector. De culturele sector is een van de hardst geraakte sectoren met een infrastructuur die veelal tot op het bot is geraakt. De inkomsten van de makers en freelancers zijn flink ingekrompen. De landelijke noodsteun was niet altijd toereikend en bleek vooral terecht te komen bij de grotere instellingen. Zij vindt het mooi nieuws dat Utrecht zich juist inzet om niet alleen de grote instellingen te steunen maar ook de kleinere spelers en makers. De gemeente Utrecht zet niet alleen in op herstel maar ook op innovatie. Zij complimenteert het college met het gehoor geven aan vragen en moties opgesteld door verschillende partijen. Zij refereert aan de schriftelijke vragen van GroenLinks ingediend samen met de partijen in deze raad die leidden tot aangepaste voorwaarden bij projectsubsidie. Zij leest met plezier dat dit opnieuw een spin-off krijgt. Zij ziet wel een knelpunt: onafhankelijke makers en kleinere spelers hebben in tegenstelling tot grotere instellingen geen marketingmogelijkheden. Haar fractie ziet nu te vaak dat mooie waardevolle culturele projecten in de buurten ongezien blijven.

In de motie Geen stad zonder Kunst, geen Culturele top zonder Keten wordt gevraagd bij Utrecht Marketing onder de aandacht te brengen dat ongesubsidieerde podia meer promotie kunnen gebruiken in coronatijd. Zij vraagt de onafhankelijke makers daarbij niet te vergeten. Er is ook publiek nodig. Bewoners betrekken, gaat niet vanzelf en vooral niet in deze tijden. Zij leest in de stukken dat er een grootschalige regionale marketingcampagne gaat lopen via Utrecht Marketing. Het lijkt haar goed om daarbij ook de makers en kleinere spelers goed te betrekken. Zij krijgt daarop graag een toezegging. Ten tweede verneemt zij graag hoe de wethouder denkt dit knelpunt te tackelen: hoe kunnen de projecten van onafhankelijke makers in buurten de nodige exposure

Pagina 18 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

880

890

900

910

920

krijgen zodat bewoners weten wat er in hun eigen buurt speelt. Zij krijgt graag de reactie van de wethouder. Wat betreft steun aan makers vindt zij goed om te horen dat de gemeente opdrachten gaat uitgeven aan Utrechtse kunstenaars en initiatieven, daarbij worden muurschilderingen genoemd. GroenLinks is daarvan een groot voorstander. GroenLinks vraagt wel een goede representatie te bewaken in de keuze van de makers. Ervoor te zorgen dat vrouwelijke kunstenaars en mensen met een biculturele achtergrond niet achterblijven en ook opdrachten krijgen. Op welke wijze wil de wethouder daaraan gehoor geven? Voor wat betreft een eerlijke beloning van werkenden in de culturele sector, sluit zij zich van harte aan bij de desbetreffende inbreng van de PvdA. Mevrouw Bijsterbosch (D66) vraagt of de fractie van GroenLinks daadwerkelijk signalen heeft dat vrouwelijke kunstenaars zwaarder getroffen zijn door de coronacrisis dan mannelijke kunstenaars als het gaat om de opdrachten. Mevrouw Deldjou Fard (GroenLinks) heeft dit in zijn algemeenheid gesteld. Het gaat haar niet specifiek over de coronatijd. Het gaat erom dat er op dit moment te weinig balans is. Het is wel van belang dat de groepen in het midden vertegenwoordigd zijn aan de top van deze sector. Zij pleit ervoor die groep een zetje te geven. Zij vervolgt haar inbreng. Zij kent de wethouder als een geweldige vrouwelijke leider.

Zij doet de goede dingen voor de stad Utrecht. Vandaag heeft zij toch ook klachten. Het gaat om mondelinge vragen van GroenLinks van 11 maart: Zonder Broedplaatsen geen Werkplek voor de Makers. De Nijverheid trok recentelijk aan de bel. Dat bracht een grotere vraag naar boven: hoe gaat het in deze crisis met de broedplaatsen? GroenLinks wilde graag dat het college mogelijkheden zou benutten om broedplaatsen die in nood verkeren de helpende hand te bieden. Meer partijen deden mee aan deze tafel. Zij vraagt of het college op de hoogte is van de situatie waarin De Nijverheid momenteel verkeert. Kan de gemeente voor De Nijverheid in de bres springen? Zij vond de beantwoording vaag. Zij hoorde vooral dat die organisatie geen hulp nodig zou hebben. Dat verbaasde haar fractie omdat zij zelf op bezoek was geweest. Haar fractie heeft gehoord dat er echt nood aan de man is. De Nijverheid heeft op 19 maart bevestigd steun nodig te hebben en ook steun te hebben gekregen. Zij vindt het fantastisch dat deze broedplaats steun krijgt. Als het gaat om het proces begrijpt zij niet wanneer de raad op 11 maart “nee” hoort, waarom op 19 maart iets anders wordt besloten en gehoor wordt gegeven aan de vragen die de commissie stelde. Zij vindt het vreemd dat hierover geen brief naar de raad is gestuurd. Ze krijgt graag de reflectie van de wethouder.

De niet-agenderende fracties Mevrouw Van Mil (Student & Starter) merkt op dat een deel van haar vragen is vervallen vanwege de brief van het college over het herstel. Zij sluit zich aan bij de oproep voor noodsteun. In het afgelopen jaar is onderzoek uitgevoerd naar de sociaal culturele waarde van de clubcultuur. Het belang is voor haar duidelijk en toch wordt dit maar even genoemd. Zij vraagt wat culturele programmering precies inhoudt. Zij vraagt naar de definities die de wethouder hanteert. Zij vraagt of de wethouder kans ziet om die breder te trekken, mochten clubs buiten de boot vallen omdat ze niet kunnen voldoen aan de definitie.

Pagina 19 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

930

940

Een eerdere brief gaat over de tweejarige subsidieregeling en dat het Nachtleven die regeling niet goed weet te vinden. Zij vraagt of de wethouder kan zeggen wat ze daaraan doet om ervoor te zorgen dat het Nachtleven de noodsteun en het herstelpakket wel weet te vinden. Zij wil graag voorkomen dat het Nachtleven ook daar buiten de boot valt. Haar fractie pleit ervoor integraal te kijken naar de steun die nodig is: meer ruimte voor culturele festivals, meer plek, meer broedplaats. Hoe kijkt de wethouder daar naar? Zij ondersteunt oproep van GroenLinks. Mevrouw Verlinden (VVD) dankt de wethouder voor de raadsbrief van vorige week. De VVD is blij te zien dat de individuele culturele makers ook aanspraak kunnen maken op steun. Ook bij haar fractie zijn veel vragen beantwoord door de raadsbrief behalve de vraag over het Spoorwegmuseum. Zij vraagt of de wethouder kan toelichten of het Spoorwegmuseum aanspraak kan maken op het steunpakket en zo niet of er andere trajecten lopen waarbij zij wel aanspraak kunnen maken. Mevrouw Admiraal (ChristenUnie) vindt het herstel- en innovatiebudget een goede invulling voor de steun en voor het behoud van de Utrechtse culturele sector. De investeringen in jonge makers, in innovatie en de brede steun voor de makers vindt zij in het algemeen mooie en goede uitgangspunten voor dit pakket. Dit voorstel krijgt alle steun van haar fractie.

Haar fractie wenst de wethouder veel wijsheid bij de verdere uitvoering van dit pakket. Zij sluit zich graag aan bij de vragen die gesteld zijn over cultuureducatie op scholen.

950

960

970

Mevrouw De Vries (Partij voor de Dieren) dankt de wethouder voor de raadsbrief van vorige week. Zij pleit ervoor de aanvragen laagdrempeliger te maken. Zij sluit zich aan bij de inbreng over cultuureducatie. GroenLinks gaf aan dat het bij het pakket niet alleen om het herstel gaat maar ook om innovatie. Ook de ChristenUnie had hierover inbreng. Waar het dan gaat over innovatie stipt zij het onderwerp duurzaamheid aan. Zij vraagt de wethouder of in dit pakket ruimte is voor een extra impuls voor de duurzame evenementen. De heer Van Steeg (CDA) benadrukt dat de culturele sector belangrijk is voor het bieden van nieuw perspectief en om mensen bij elkaar te brengen: hoe is het mogelijk ontmoetingsplaatsen te creëren met de maatregelen tegen de coronacrisis. Hij vraagt hierop de reactie van de wethouder. Zijn fractie vindt het belangrijk dat het geld niet alleen terechtkomt bij de grote spelers maar juist ook bij de amateurkunst en kunst in de buurt. Hij vindt die brief er goed uitzien. Mevrouw Bijsterbosch sprak over de fieldlabs die gestart worden. Ook daar kan de culturele sector een belangrijke bijdrage leveren. Hij legt de vraag voor of extra initiatieven genomen kunnen worden, juist ook om mensen in de sector die iets verder afstaan van het culturele leven, mogelijkheden te geven. Hij krijgt graag daarop de reactie. Innovatie is al een aantal keren genoemd.

De heer Van Steeg steunt mevrouw Bijsterbosch van harte, juist om mensen gemakkelijk toegang te geven die minder vaak gebruik maken van subsidie. Hij spreekt in dit verband over innovatief ondernemerschap en nieuwe innovatieve culturele initiatieven. Dat gebeurt wel en dat staat in de brief. De vraag is wat de gemeente extra kan doen. Kan de gemeente een podium Pagina 20 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

bieden om ideeën uit te wisselen? Hij denkt aan ideeën op het gebied van toegankelijke huisvesting. Wat kan de gemeente meer doen dan alleen geld beschikbaar stellen? De voorzitter schorst de vergadering en heropent die om 12.00 uur. 980

990

1000

1010

1020

De beantwoording Wethouder Klein dankt voor de inbreng en ook voor die in de eerdere maanden. Het college heeft daarvan goed gebruik kunnen maken bij het maken van dit pakket. Dit moest het college doen vanwege het tweede steunpakket van het Rijk. Dit is heel hard nodig en voor veel mensen precies datgene om verder te kunnen. Zij waarschuwt ervoor dat het leed nog niet geleden is. De fractie van D66 vroeg aandacht voor een vereenvoudiging van de aanvraagprocedures voor de makers. Het college heeft die aanvraagprocedure zo laagdrempelig mogelijk ingericht. Het college heeft ook spreekuren. De wethouder denkt dat het helpt dat mensen vragen kunnen stellen. D66 en de ChristenUnie, PvdA en de Partij voor de Dieren vroeg hoe de wethouder kan helpen scholen te stimuleren, te helpen en te ontzorgen in de context van dat leerlingen veel online les krijgen. Het college zorgt ervoor dat mensen van elkaar weten wat plaatsvindt en wat er verandert zodat niet steeds mensen het wiel opnieuw moeten uitvinden. Mevrouw Bijsterbosch (D66) vraagt de aandacht van de wethouder voor de balans tussen de zwaarte van de aanvraag en de al of niet gemotiveerde afwijzing. Bij heel veel andere fondsen zag zij dat daarin geen balans was. Zij vraagt ook naar hoe de nieuwe dingen in het pakket in verhouding staan tot het geheel. Wethouder Klein begrijpt het punt. Het college heeft hiervoor aandacht.

Wanneer mensen er niet voor in aanmerking komen zal toch ook gekeken moet worden naar hoe dat kan. De wethouder heeft de indruk dat het college dit goed georganiseerd heeft. Zij verneemt graag wanneer blijkt dat het in de praktijk anders verloopt. De wethouder geeft aan dat het college bovendien informatie geeft over de regelingen die er zijn en hoe aanspraak daarop te maken. D66 stelde vragen over Cultuur en School. Dat is het coördinatiepunt voor de cultuureducatie voor alle scholen in Utrecht. De wethouder ziet er een enorme meerwaarde in dat dat coördinatiepunt van iedereen is. Leerlingen kunnen hun creatieve talenten ontdekken en verder ontwikkelen. De fractie van D66 vroeg naar de sneltesten en de sneltestlocatie in Maarssen. De wethouder zet uiteen dat die locatie 300 meter over de gemeentegrens ligt. Er ligt een evenementenlocatie vlak naast. Het had erger gekund maar de wethouder heeft de opmerkingen gehoord met de vraag of die in Utrecht is te stationeren. Zij zal deze vraag meenemen naar het college. Wanneer het college daarover meer kan zeggen, zal het college dat doen in de reguliere coronabrieven. De fractie van de PvdA heeft in het oordeel van de wethouder met reden aandacht gevraagd voor fair practice. Zij benadrukt dat het stadsbestuur daarmee voortdurend bezig zal moeten blijven.

De wethouder kan zich voorstellen dat het goed is dit vanuit een nieuw kabinet een nieuwe impuls te geven. Mevrouw Assen (PvdA) deelt de woorden van de wethouder. Zij nam er inmiddels kennis van dat in andere gemeenten onderzocht is wat het zou kosten wanneer alle partijen werk zouden maken van een eerlijke beloning. Dat bedrag is bij de volgende cultuurnota opgeplust door de gemeente. Dat is niet zomaar tijdens de wedstrijd te doen. Zij had daarvan graag eerder kennisgenomen. Zij vraagt of de wethouder kan Pagina 21 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1030

1040

1050

1060

1070

zeggen wat zij zelf hieraan denkt te kunnen doen, als het kabinet niet thuis zou geven. Wethouder Klein licht aanvullend toe niet in een afwachtende houding te zitten. Zij benadrukt dat zij het moet stellen met het geld dat beschikbaar is. Vervolgstappen zullen dus besproken moeten worden in de raad. Het alternatief is beter belonen maar minder aanbod. Zij wil nu niet al te abrupte maatregelen nemen en blijft hierop aandacht houden. De fractie van de PvdA vroeg naar de mogelijkheden voor niet gesubsidieerde makers en instellingen om subsidie aan te vragen. Het college heeft dat heel bewust gedaan. Dat was ook heel bewust de inzet vanuit het Rijk; te zien is dat de samenhang tussen wel en niet gesubsidieerde kunstenaars veel groter is dan een jaar of vijf geleden werd beseft en erkend. Het college wil in dit verband zo breed mogelijk communiceren. Vanaf de virusuitbraak heeft het college een nieuwsbrief gemaakt met partijen uit de sector. De fractie van de PvdA stelde vragen over de cultuureducatie in de situatie waarin met minder leerlingen tegelijk iets te doen is. Daardoor kan de cultuureducatie duurder uitvallen. De wethouder vindt dat ingewikkeld. Zij heeft niet de oplossing door bijvoorbeeld het budget te verdubbelen. Wel wordt soms een online-combinatie gemaakt. De wethouder bevestigt dat dit een aandachtspunt is.

In ieder geval de kennismaking en de verdere ontwikkeling bij leerlingen moet er wel blijven zo dat niet te grote gaten vallen. Mevrouw Assen (PvdA) doet de suggestie vanuit de steunpakketten een oplossing te vinden. Wethouder Klein merkt op dat het gaat om het geld van de scholen of het geld van de aanbieders, de makers, de kunstenaars. Geprobeerd wordt de kunstenaars te ondersteunen met dit pakket. Zij ziet dat scholen daarin creatief zijn als het gaat om het vinden van oplossingen. Het college heeft er niet voor gekozen dit pakket nog breder te maken en scholen daarin op te nemen. De amateurkunsteducatie is hierin wel heel duidelijk. Dat wordt na school gedaan. De wethouder vindt het goed om dit punt goed te blijven monitoren. Gelukkig vindt veel wel doorgang. De wethouder dankt de fractie van GroenLinks voor de mooie woorden. De eerste vraag was hoe ervoor te zorgen dat iedereen weet naar een tentoonstelling te kunnen komen kijken of een presentatie te kunnen bijwonen en dat vanuit Utrecht Marketing daaraan aandacht wordt besteed. Het lijkt de wethouder meer dan vanzelfsprekend. Zij refereert aan haar brief en attendeert op de campagne Mooier dan Ooit, in samenwerking met andere grote steden en met de regio. Daaraan kan iedereen zijn eigen invulling geven. Daar kunnen zeker ook kleinere producties bij, jonge makers die willen laten zien wat zij te bieden hebben.

Het gaat om een combinatie van verschillende manieren om zaken onder de aandacht te brengen. De fractie van GroenLinks vroeg ook aandacht te hebben voor de opdrachten van de gemeente en ervoor te zorgen dat dat niet allemaal in dezelfde hoek terecht komt. Terugkijkend op de afgelopen jaren, ziet zij geen oververtegenwoordiging van een groep. Dit heeft de aandacht van het college. Zij ziet zeker geen eenzijdigheid als het gaat om de kunstenaars die de opdracht krijgen. Die balans is er en de wethouder vindt het van belang die balans te houden. In de vraag over de broedplaatsen vroeg GroenLinks aandacht voor de nijverheid. Het is heel terecht dat deze fractie die aandacht vroeg. De fractie van GroenLinks had net even meer actuele informatie. In de beantwoording van de vragen heeft de Pagina 22 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1080

1090

1100

1110

1120

wethouder gezegd dat het niet acuut was en dat het college de vinger aan de pols hield. Toen is het verslechterd en greep het college ook in. Dat had het college even kunnen laten weten. Dat doet het college normaal gesproken niet bij iedere individuele instelling. Dit vindt plaats in het lopende werk. De wethouder zal in de toekomst daarop letten. De vragen beantwoordend van de fractie van Student & Starter, zet de wethouder uiteen dat wat wel en niet hoort bij cultuur, niet met een schaartje te knippen is. Belangrijk is te beseffen dat het gaat om culturele programmering en niet over eten en drinken. Hieraan zal verder invulling worden gegeven. De wethouder is het zeer eens met het belang ervan dat het publiek weet dat deze mogelijkheid bestaat. Zij attendeert op een overleg in de afgelopen week van de noodsector. Daarbij zijn de mogelijkheden toegelicht. Het college heeft goed gekeken naar waar de noden zijn in de sector. Zo kwam het pakket tot stand. De wethouder overweegt dat het goed is te zeggen dat het programmeringbudget dat interessant is voor de nachtsector, juist voor instellingen bestemd is met een winstoogmerk. De uitwerking daarvan is naar verwachting eind mei. Dan is daar specifieker naar te kijken. De fractie van de VVD vroeg naar de ontwikkeling rond het Spoorwegmuseum. Het is gelukt rechtstreeks steun te krijgen vanuit het Rijk.

Ook nu is er een landelijke regeling voor musea met een private collectie. Die wordt volgende week gepubliceerd. De wethouder dankt de ChristenUnie voor zijn mooie woorden in zijn inleiding. Richting de Partij voor de Dieren zet de wethouder uiteen dat regionaal wordt gekeken hoe integraal de goede dingen zo breed mogelijk zijn te delen. Dat is een criterium om in aanmerking te komen voor de steun. Dit is ook in te zetten op andere plekken. Het college werkt aan verduurzaming van evenementen vanuit het evenementenbeleid. In dit pakket richt het college zich op het in stand houden van de jaarlijkse Utrechtse evenementen en op de ruimte voor cultuur op die evenementen. De wethouder noemt hier het behoud van de culturele infrastructuur. Ook evenementen met een duurzame programmering komen daarvoor in aanmerking. De fractie van het CDA vroeg aandacht voor de hele belangrijke functie van cultuur om mensen samen te brengen. De wethouder zet uiteen dat dit het hele moeilijke is aan de crisis, dat het allemaal zo beperkt is. Alles wat wel kan, wordt gedaan. In de fase van de crisis nu, gaat het om toegangstesten met de eerste mogelijkheden. Daaraan is te zien dat veel partijen bereid zijn daaraan mee te doen. De wethouder schetst het perspectief hierbij. Het CDA erkent dat in de eerste fase van de crisis vooral gekeken is hoe te voorkomen dat de infrastructuur instort.

Er werd ook gekeken vanuit het Rijk naar de vitale delen in de infrastructuur. Dat was een andere focus dan de huidige, ook bij het Rijk en ook bij dit pakket. De niet gesubsidieerde partijen komen ook in aanmerking voor dit pakket. Het CDA vroeg daarbij ook aandacht voor het betrekken van mensen. Het college doet dat al. Dat was de reden dit pakket op deze manier te hebben kunnen maken. Met betrekking tot het innovatief ondernemerschap zei de wethouder hoe Utrecht dat samen met de provincie en met Amersfoort en Utrecht voor de regio probeert te doen. Daarbij zijn private fondsen aangesloten. Zo blijven partijen naar de toekomst kijken. Als het gaat om huisvesting is in de verdere uitwerking de aandacht gericht op de ontwikkeling van nieuwe dingen vergeleken met wat nu gebeurt.

Pagina 23 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

De fractie van het CDA vroeg wat er gebeurd is, terugkijkend. Juist in deze regeling benadrukt het college de amateurkunst. Ook daar is heel veel niet mogelijk. Er moet voor gewaakt worden dat mensen de moed verliezen, afhaken en niet meer terugkomen. Dat heeft heel duidelijk haar aandacht en daarop wordt ook geacteerd.

1130

1140

Gemiste vragen Mevrouw Assen (PvdA) denkt door op de antwoorden van de wethouder over cultuureducatie en dat zij geen oplossing ziet in het verbreden van het pakket. Zij vraagt de wethouder of zij kan toezeggen dat er dan een uitvraag gedaan wordt via de grote en kleine schoolbesturen naar de behoefte op scholen en bij leerlingen en naar de consequenties daarvan. Wethouder Klein wil zeker toezeggen de schoolbesturen te vragen hoe ze dit hebben georganiseerd en hoe ze erover gaan dat zaken oneerlijk of niet gaan en dat zij de raad daarover zal informeren in de eerstvolgende coronabrief zodra zij de antwoorden heeft. De vervolgstap zal dan aan de fractie van de PvdA zijn. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt nadrukkelijk de wethouder dit te adresseren aan kleine en grote schoolbesturen en dat zij dit daadwerkelijk uitvraagt bij de schoolleiders. Wethouder Klein antwoordt bevestigend. De voorzitter concludeert dat hiermee de behandeling is afgerond en zij recapituleert de gedane toezegging. Toezegging De wethouder zal schoolbesturen vragen hoe zij cultuureducatie in coronatijd hebben georganiseerd en zij komt daarover terug bij de commissie in de eerstvolgende coronabrief. De voorzitter schorst de vergadering om 12.32 uur tot 14.00 uur. Middagvergadering 7. Raadsbrief uitvoeringsplan Utrechtse Kindcentra

1150

1160

Beleidsveld: Onderwijs en Vastgoed - wethouders Klein en Eerenberg Vervolg commissiedebat 4 maart 2021 Met dit raadsvoorstel legt het college de raad 2 beslispunten voor: 1. Vaststellen van het Uitvoeringsplan Utrechtse kindcentra, met als belangrijkste onderdeel een afwegingskader voor kindcentra met een huisvestingsbehoefte. Hierbij wordt voorrang gegeven aan kindcentra die voldoen aan 4 nader genoemde criteria. 2. Investeren in huisvesting van kinderopvang voor 0-4-jarigen als onderdeel van een kindcentrum. Het college benoemt hierbij 2 harde voorwaarden; • Huurpenningen die de gemeente ontvangt zijn (conform de kaderbrief vastgoed 2017) tenminste gelijk aan de kapitaallasten a.g.v.d. investering; • Er is een inhoudelijk beleidsplan dat aan aantal kwaliteitseisen voldoet.

7.1 Raadsbrief toelichting en juridische toets verhuurbeleid bij Utrechtse kindcentra De voorzitter, mevrouw Van Dun leidt dit agendapunt in en refereert daarbij aan de annotatie bij de agenda (zie boven) Het debat is in de vorige vergadering op 4 maart jl. niet afgerond en om die reden vindt deze vergadering nu plaats. Het debat vindt plaats in twee termijnen.

1170

De commissie Mevrouw Assen (PvdA) was na de vorige commissievergadering niet tevreden. Dat had te maken met dat zij niet zag hoe dit plan er concreet toe gaat leiden dat er meer Utrechtse Kindcentra zouden komen en specifiek ook in die buurten met Pagina 24 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1180

1190

1200

1210

1220

de lagere sociaaleconomische scores omdat juist de druk die daar al is binnen de school maakt dat er zomaar geen tijd is hierin te investeren. De wethouder zei daarop dat wanneer scholen geen tijd hebben zij er niet aan moeten beginnen. Mevrouw Assen vindt dat onbevredigend. Zij hoopt dat de wethouder kan zeggen dat er wel vanuit de gemeente ondersteuning en facilitering komt om juist in te zetten op de Utrechtse Kindcentra. Daarnaast vraagt zij zich af welke middelen er zijn om met andere meetmethodes te werken dan alleen het leerlingenaantallen. Zij verneemt van al bestaande Utrechtse Kindcentra dat ze dat graag verder willen uitwerken, maar dat het leerlingenaantal dat niet toelaat. Zij vraagt de reactie van de wethouder daarop: hoe zij toegevoegde waarde aan het Kindcentrum kunnen worden. Hiernaast is de PvdA niet gerust op de doorlopende leerlijn voor en na school binnen het centrum. Haar fractie wil daarvoor fysieke huisvesting binnen de school. Zij vraagt de wethouder ook daarop te reageren. De heer Kos (CDA) had ook een paar punten waarover zijn fractie niet tevreden was. Dat had te maken met de betrokkenheid van de ouders en de buurt. Daarvoor is de vorige keer aandacht gevraagd. Het CDA is een groot voorstander van de ontwikkeling van Utrechtse Kindcentra. Zijn fractie ziet hierin wel een risico, namelijk dat de centra complexere organisaties kunnen worden.

Dat betekent dat het bestuur zich zal moeten inspannen ervoor te zorgen dat ouders en de buurt betrokken raken bij die Kindcentra. De wethouder gaf in de vorige commissievergadering aan naar aanleiding van de vragen van zijn fractie dat zij het niet wenselijk acht de instellingen te vragen naar de visie op de betrokkenheid van ouders in de buurt, omdat de gemeente zich dan zou opstellen als een bestuurder van de Kindcentra. Ook het CDA wil niet sturend optreden in het beleid van scholen en Kindcentra, maar het CDA vindt het wel van belang te vragen hoe de school de rol in de buurt voor zich ziet. De ouders van de kinderen kunnen daarbij betrokken worden. Een belangrijk argument hiervoor is dat dit plan voorrang geeft aan buurten en scholen met een lage SES score. Een dergelijke prioritering is alleen zinvol wanneer bekend is hoe een dergelijk Utrechts Kindcentrum een rol kan spelen in de buurt. Het plan is zo opgesteld dat het van belang is te weten hoe het Kind-Centrum zich gaat opstellen in dit opzicht. Het lijkt de heer Kos daarom van belang hier naar te vragen. Bovendien stelt hij dat het de vraag is hoe de scholen het zelf doen; daarmee bemoeit de gemeente zich niet met het bestuur. Hij herhaalt zijn stelling. De heer Saiah (D66) merkt op dat het hem in de vorige commissievergadering ging om het belang van de buurt.

Dat zal gezien kunnen worden als een van de bouwstenen in het project. Juist waar het kind opgroeit, geldt een behoorlijke invloed op de ontwikkeling van het kind. Hij wil dit punt versterken richting de wethouder. De heer Kos (CDA) dankt de heer Saiah voor diens onderstreping hiervan en hij vervolgt zijn inbreng met aan te kondigen dat zijn fractie een motie overweegt. Hij overweegt met andere fracties hierin te kunnen optrekken. Hij gaat in op de nagekomen raadsbrief over het verhuurbeleid en hij zet uiteen dat een marktconforme huur wat hem betreft redelijk is. Hij vraagt er rekening mee te houden dat een Kind-Centrum niet in precies dezelfde markt zit als de kinderopvang zonder dat die opvang in een Kind-Centrum is opgenomen. Die

Pagina 25 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1230

1240

1250

1260

biedt een andere dienst aan. Hij vraagt dit mee te nemen in de prijsafspraken die gemaakt zullen worden met de Kindcentra. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) geeft de heer Kos mee dat de markthuur van kinderopvang in een integraal Kindcentrum wel hoger zou kunnen liggen dan de markthuur van een losstaande kinderopvang. In dat licht denkt hij dat de vraag van de heer Kos iets minder belangrijk is dan in eerste instantie gedacht. De heer Kos (CDA) benadrukt dat zijn vraag technisch van aard was. De vraag blijft hoe daarmee om te gaan als er verschillen optreden. Mevrouw Kleinrensink (GroenLinks) vraagt hoe de heer Kos aankijkt tegen de opname hiervan in de wet Markt en Overheid als het gaat om de maatschappelijke trajecten van de UKC’s, uitgaande van het belang dat hij hecht aan de effecten en de rekening die gehouden moet worden met de prijs. De heer Kos (CDA) bevestigt het maatschappelijk effect belangrijk te vinden. Zijn vraag is daarom hoe dit een rol gaat spelen in de taxering. Hij is benieuwd naar het antwoord van de wethouder. Hij wil hierop een afweging kunnen maken. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vindt markthuur voor een kinderdagverblijf een goede zaak. Hij heeft daarop een goed antwoord gekregen van de wethouder.

Wanneer commerciële huurprijzen worden gevraagd, voorziet hij een andere inkleuring van vastgoedtechnische zaken als afschrijving en kapitaallasten dan wanneer het gaat om maatschappelijk vastgoed. Dat heeft dan consequenties aan de kostenkant. Hij vraagt of de heer Kos ook daarover vragen heeft. Anders stelt hij die vraag via hem. Het gaat dan niet alleen om de huursom maar om het hele object. De heer Kos (CDA) merkt op dat dit een vraag is aan de wethouder. Hij kiest ervoor daarop niet te reageren. De heer Te Hoonte (VVD) vindt het op twee punten lastig met het verhuurbeleid. Zijn beeld is dat wanneer het gaat om meerdere zaken waaronder kinderopvang maar ook andere taken, dat kinderopvang en de maatschappelijke zaken elkaar gaan inlopen. Hij noemt in dit verband het meervoudig ruimtegebruik en legt de vraag voor wat het betekent voor de ruimte die meervoudig gebruikt wordt. Hij kreeg de indruk dat het kostprijsdekkende huur is tenzij de marktconforme huur lager is. Hij legt de vraag voor of het mogelijk is dat de marktconforme huur hoger is en of dan ook serieus de markthuur gevraagd gaat worden. Hij verneemt graag de reactie van de wethouder hierop.

Hij vindt het lastig dat dit niets afdoet aan het feit dat die kinderopvangorganisaties in de school gefaciliteerd worden door de gemeente, maar dat de andere kinderopvangorganisatie op de commerciële markt een plek moet zoeken. De marktconforme huur hangt daarom zo af van de beschikbaarheid van ruimte op de specifieke plek die gezocht wordt. Dat ziet hij nooit terug in de referentiekaders. Hij noemt in dit verband het gelijke speelveld van de kinderopvangorganisaties. Hij vraagt wat de heer Kos hiervan vindt. De heer Kos (CDA) vindt het goed dat in de raadsbrief is opgenomen dat een marktconforme huur gevraagd zal worden. Hij zegt in dit verband “niet per se als een uitgangspunt”. Hij noemt in dit verband ook de specifieke eigenschappen van een kind-Centrum. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat in het nu vastgestelde en getekende aanmeldbeleid de kinderen op de UK voorrang krijgen op de school. En als gevolg daarvan ook de broertjes en zusjes. Daarmee wordt het kinderopvangcentrum in het UK bevoordeeld. Hij vraagt hoe de heer Kos dat beoordeelt. Pagina 26 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021 1270

1280

1290

De heer Kos (CDA) vindt die voorrang niet erg. Hij noemt in dit verband de doorlopende leerlijnen. Zijn fractie is heel blij met de komst van de Utrechtse Kindcentra. Die voorrangregel is onderdeel van het nieuwe aanmeldbeleid. Daarvan was zijn fractie voorstander. De heer Saiah (D66) reageert op de inbreng van de heer Te Hoonte. Hij merkt op dat dit nu ook zo gebeurt vanwege het aanbieden van Voorschoolse Educatie, zoals er ook kinderopvangorganisaties zijn, ook in de scholen. Hij verwacht dat er in die zin niet veel zal veranderen met een UK waarin ook kinderopvangorganisaties met kinderen die VE hebben en op basis daarvan voorrang krijgen in een aanmeldprocedure. Hij denkt dat in dat opzicht niet veel verandert. De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat niet iedereen gebruik maakt van voorschoolse educatie. Daarvoor zijn spelregels. Hij beschouwt voorrang op basis van kinderopvang als iets anders dan voorrang op basis van voorschoolse educatie. Maximaal 25% van de kinderen kan naar kinderopvang in het gebouw van het kind-Centrum. Die 25% krijgt ook voorrang op die school. De 75% kinderen die elders kinderopvang krijgt, krijgt geen voorrang op die school. Dat is het gevolg. Hij vindt dat het tegenovergestelde van het vigerende beleid.

Mevrouw Streefland (ChristenUnie) merkt op dat gezegd is dat in het VE-beleid en in het aanmeldbeleid met een VE-indicatie een mogelijkheid ontstaat binnen de school door te gaan naar een vervolgschool in verband met die leerlijnen. Zij vraagt de wethouder of dit ook geldt voor kinderen die geen VE-indicatie hebben maar op de kinderopvang zitten. Zij denkt dat dat een goede aanscherping kan zijn voor de wethouder. Zij wil dit ook graag weten. Zij vraagt de heer Te Hoonte hoe hij aankijkt tegen de bevoordeling met de marktconforme versus commerciële huur voor de kinderopvang van kinderen die niet in het kind-Centrum zitten. Vindt hij dat dat gelijk getrokken moet worden? De heer Te Hoonte (VVD) merkt op dat zijn vraag zou zijn vooral te voorkomen in de markt te gaan roeren. De vraag is of de gemeente goed beseft wat zij doet in de markt. In dit opzicht mist hij nog antwoorden. Hij denkt aan een motie of een amendement. De heer Kos (CDA) beschouwt zijn bijdrage als afgerond.

1300

De heer Te Hoonte (VVD) heeft het meeste al gezegd. Hij dankt de wethouder voor de extra informatie. Hij zag ook dat de wethouder niet van plan is om nog iets aan te passen aan het voorstel. Hij vond dat teleurstellend. Hij hoopt te kunnen komen tot andere samenwerkingsvormen en dat de zaken die worden ingebracht vanuit de raad een plek kunnen krijgen in het voorstel. Het convenant is dicht dat nu is gesloten met de basisscholen. Daarmee is de voorrang er voor de kinderopvang. Wanneer dat zo blijft, ziet de VVD daarin grote bezwaren. Een en ander heeft ook financiële consequenties. Zijn fractie worstelt nog met het voorstel. Hij ziet uit naar het antwoord van de wethouder. 1310

De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) is blij met de uitleg over de huur. Hij zou graag antwoord krijgen op wat hij heeft gecommuniceerd via de heer Kos over waardering en afschrijving en kostprijs van de huisvesting voor plekken waar commercieel verhuurd wordt. Tegelijkertijd heeft hij een punt met betrekking tot het economisch claimrecht. Hij vindt dat recht in principe onvoldoende. In wat in het hypotheekrecht geopperd wordt, gaat alleen over de waarde van het pand bij de realisering, of de waarde van het pand in de toekomst. Dat is voor hem onduidelijk. De hypotheek wordt Pagina 27 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1320

ook gevestigd ter verkrijging van eventuele boetes als het pand niet wordt teruggegeven. Hij verwacht een huurachterstand wanneer het pand niet wordt teruggegeven aan de gemeente. Dan zou een hogere hypothecaire inschrijving genomen moeten worden, wanneer de verwachte toekomstige waarde van het onderpand plus de boete, uitgedrukt zou kunnen worden in een hypotheekrecht. Hij wil graag een toezegging dat dat verder wordt onderzocht. Zo niet gaat hij het uitleggen en dan stelt hij een motie/amendement in het vooruitzicht om die vordering te verkrijgen. Hij verneemt dit graag van de wethouder. De voorzitter schorst de vergadering een kwartier tot 14.41 uur en hervat dan de vergadering voor de beantwoording.

1330

1340

1350

1360

De beantwoording Wethouder Klein gaat in op de vraag van de fractie van de PvdA. De eerste vraag was hoe ervoor te zorgen dat ondersteuning wordt geboden. De opzet is dat het college de ontwikkeling graag ziet van de toename van Utrechtse Kindcentra in het faciliteren en stimuleren. Het college biedt ook ondersteuning. Vanuit de gemeente is er een stuurgroep, samen met kinderopvang en de schoolbesturen. Er is ook een externe projectleider. Dan gaat het om hoe de projectgroep het zelf wil ontwikkelen. Dat hoeft niet altijd op dezelfde manier. De wethouder blijft zeggen dat wanneer het op een bepaald moment echt te druk is voor scholen, het niet gaat lukken. Dit vergt heel veel van zowel de scholen als van de partners. De wethouder benadrukt dat de ondersteuning er is. Zij deelt mee dat er scholen en partners zijn die het zelf doen. Dit voorstel is gemaakt voor die organisaties waar het niet vanzelf gaat en die het nodig hebben. Zij verwacht dat in de eerste rondes de scholen in buurten met een lage sociaaleconomische status en in nieuwe buurten het belangrijkst zullen worden. De fractie van de PvdA vroeg naar de middelen om te gebruiken anders dan leerlingenaantallen zo dat een volwaardig kindcentrum is te vragen. Het college heeft geen eisen gesteld aan een maximum of minimum aan leerlingaantallen. Het is niet noodzakelijk dat een BSO onderdeel daarin uitmaakt.

Dat ligt ook aan de voorkeur van de partners. Mevrouw Assen (PvdA) noemt een casus van de Parkschool die een Utrechts kind-Centrum heeft maar niet kan uitbreiden omdat ze een te laag leerlingenaantal hebben en daarom een Utrechts Kindcentrum niet volwaardig kan inrichten. Wethouder Klein zal navragen hoe dat zit en waar het stopt. Dit zou niet de bedoeling moeten zijn. Zij zal dit terugkoppelen naar de raad zodra zij hierover informatie heeft. Zij vervolgt haar beantwoording. De fractie van de PvdA vroeg naar de doorlopende leerlijn en of dan één en ander fysiek in één gebouw plaatsvindt. Zij zet uiteen dat dit te doen is om de gezamenlijke pedagogische lijn. Voor sommige partners is dat het meest wenselijke. De wethouder kan zich daarbij van alles voorstellen. Het is niet de enige manier. Wanneer met veel meer partners samengewerkt wordt, kan het handiger zijn wanneer de partijen niet in één gebouw gehuisvest zijn. Met meer geld is ook meer fysiek Kindcentra te realiseren. Dat heeft er ook echt mee te maken. Daarom moet ook goed gekozen worden en kritisch gekeken naar het al of niet meedoen. Daarom is voor twee sporen gekozen. De wethouder gaat in op de vragen van de fractie van het CDA. Zij had de indruk in de vorige commissievergadering dat het stadsbestuur zou gaan bepalen hoe Pagina 28 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1370

1380

1390

1400

1410

de betrokkenheid vorm te geven. Zij vindt de vraag om de visie op de buurt- en ouderbetrokkenheid heel redelijk. Zij wil dat graag toezeggen. Zij vraagt in ieder geval naar een inhoudelijk samenwerkingsplan. Daarvan moet dit onderdeel zijn. De heer Te Hoonte (VVD) heeft een probleem met dit soort toezeggingen. Die komen alleen in het verslag. Hij stelt voor dit onderdeel te maken van het raadsvoorstel. Dan kunnen de fracties beslissen over de voortgang. De voorzitter licht toe dat na het vaststellen van dit raadsvoorstel deze toezegging gestand gedaan gaat worden. Zij krijgt hierop non-verbale bevestiging van de wethouder. De heer Kos (CDA) is blij met de toezegging. Hij begrijpt wat de heer Te Hoonte zegt. In het raadsvoorstel staat een rijtje met allerlei zaken waarop een visie gevraagd wordt: de organisatiestructuur, doorlopende leerlijn, et cetera. Hij kan zich voorstellen dat het handiger is om dit ook op te nemen in het raadsvoorstel. Hij verneemt het dan graag als de wethouder daarover andere ideeën heeft. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) stelt een oplossing voor aan de heer Kos en de heer Te Hoonte: een motie in te dienen met die strekking en te verklaren. Wethouder Klein merkt op dat deze toezegging voor haar heel hard is. Het is aan de raad om het nodig te achten een motie in te dienen. De wethouder houdt vast aan haar toezegging en zij zal die ook zo uitvoeren.

Zij is niet van plan om hierop nog andere zaken voor te stellen. Zij vervolgt haar beantwoording. De fractie van het CDA vroeg naar taxering. De taxatie wordt gedaan door een externe onafhankelijke taxateur. Die neemt de contextduiding mee en die kijkt naar de organisatie, naar de praktijk van de ruimte, naar de omzet, naar de locatie. Zij verneemt graag wanneer daarover nog andere vragen leven. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat de uitvoering van het taxatierapport kan gebeuren op basis van de afgesproken huur maar ook op basis van een potentiële huur. Hij weet niet welk voornemen de wethouder heeft: eerst het huurcontract afsluiten en dan het taxatierapport laten opmaken of andersom? Wethouder Klein gaat ervan uit dat eerst de taxatie gevraagd wordt. Wanneer dat niet correct blijkt te zijn, zal zij daarover terugkomen bij de commissie in de tweede termijn. Ingaand op de vragen van de fractie van de VVD zet de wethouder uiteen dat zij in haar brief aan de raad op een rij gezet hoe geput is uit het kader Vastgoed. Omdat kinderopvang als commerciële partij wordt behandeld in Nederland gaat het altijd om markthuur. Daarbij wordt niet gekeken naar wat precies gedaan wordt. De heer Te Hoonte vroeg naar het voordeel. De wethouder antwoordt dat het voordeel niet bestaat omdat de kinderopvang daar gevestigd is. De prijzen zijn afhankelijk van de locatie.

Dit is het speelveld van de kinderopvang: het gaat om de locatie waar de kinderopvang plaatsvindt. De gemeente wil zich daarin niet mengen. De wethouder vervolgt haar beantwoording. De fractie van de VVD vroeg aandacht voor de samenhang met de aanmelding op de basisschool. Zij geeft aan dat de keuzes in het aanmeldbeleid gemaakt zijn op basis van de inhoud en het belang dat wordt gehecht aan de doorlopende leerlijn van 0 - 12. De voorrang die bestaat, bestaat omdat het kind een indicatie heeft op een risico op een leerachterstand. Dan zijn kinderen welkom op de voorschool. Het is mogelijk een indicatie te hebben en niet op de voorschool te zitten maar op de kinderopvang. De voorschools is ook kinderopvang. Pagina 29 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1420

1430

1440

1450

1460

De heer Te Hoonte (VVD) begrijpt voor een deel de inhoudelijke reden. Scholen onderhouden ook contacten met kinderopvang in de directe omgeving; het antwoord op de vraag of deze kinderopvang bij deze school ophoudt of niet, is voor ouders van belang. Dat is nu niet toegevoegd. Het zou hem wat waard zijn wanneer de scholen ook met andere kinderopvangcentra kijken naar doorgaande leerlijnen om daarover het gesprek te voeren. Dat zou te stimuleren zijn door zijn voorstel het kader iets te verbreden en aan te passen. Wethouder Klein bevestigt dat de mogelijkheid er is om als Utrechts kind Centrum samen te werken, zonder bij elkaar te zitten. De wethouder is er zeker voorstander van om niet te eenkennig naar elkaar te kijken: samenwerken met meerdere scholen en met meerdere opvangorganisaties. De heer Te Hoonte (VVD) vindt het terecht dat de wethouder zegt dat het goed is om samen te kunnen werken en ook dan kan de opvang een Utrechts Kindcentrum worden. Het probleem is dat uit het voorstel blijkt dat niet iedereen gelijktijdig een Utrechts kind-Centrum kan worden. Wethouder Klein gaat in op de procentuele verhoudingen: 40% kinderopvang en 60% voorschool. Zij vervolgt haar beantwoording met op te merken dat de fractie van de VVD aangeeft dat er geen strekt ter vervanging is gekomen. Zij bevestigt dat niet graag te doen.

Dat neemt niet weg dat het bestuur hier op een serieuze en volwassen manier naar gaat kijken wanneer moties en amendementen worden ingediend. De raad heeft alle middelen ter beschikking om aanpassingen voor te stellen. De wethouder staat voor dit voorstel. Dit voorstel is gemaakt samen met de betrokken partners. Zij vervolgt met in te gaan op de vragen van de fractie van Stadsbelang Utrecht. De eerste vraag ging over het waarderen en afschrijven. Wanneer commercieel verhuurd wordt, wordt dat gedaan conform het vastgoedbeleid. De gemeente schrijft af in dezelfde afschrijvingstermijnen als bij ander vastgoed: in 30 jaar. Het college gaat niet realiseren als de huur de kostprijs niet dekt. Dat is het voorstel dat nu voorligt. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat bij de vorige commissiebehandeling de wethouder niet zo duidelijk was over markthuur. Hij is in de veronderstelling dat het college het niet goed wist en dan met betrekking tot het maken van een businesscase en plannenmakerijen omtrent deze Utrechtse Kindcentra. In eerste instantie kwam er een ander model uit met maatschappelijke huren en met vraagprijzen onder de kostprijsdekkende huur en niet daarboven. Hij vraagt of dit een verandering is ten opzichte van waarmee het college eerst kwam.

Of kwam het college hiermee in eerste instantie al en verandert dit niets aan de businesscases/exploitatiemodellen? Wethouder Klein komt daarop terug in de tweede termijn. Zij wil eerst ruggespraak houden. De tweede vraag van de fractie van Stadsbelang Utrecht betrof het economisch claimrecht. Belangrijk om daarin te onderscheiden is dat de gemeente alleen iets heeft aan het claimrecht wanneer iemand niet failliet is. Wanneer iemand wel failliet gaat, is de gemeente zo laat in de rij van de schuldeisers dat zij daarvan niet veel verwacht. Wanneer allerlei dingen gedaan zouden worden op de huurpenningen die verschuldigd zouden blijven, verwacht de wethouder daaruit niets te krijgen. Zij noemt dat de reden waarom het college ervoor gezorgd heeft dat een huurder is aan te wijzen en zij verwijst daarbij naar het voorstel.

Pagina 30 van 72

Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare digitale en fysieke vergadering van de Commissie Mens & Samenleving op 15 april 2021

1470

1480

1490

De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) gaat in op het hypotheekrecht. Het gaat om uitnutting van ingebouwde zekerheden. De juridische toets die wordt besproken heeft betrekking op de waarde van het vastgoed. Die waarde kan schommelen. Vaak is te zien dat wanneer een hypotheekrecht wordt gevestigd op een onroerende zaak, dat gevestigd wordt voor de waarde van het pand op het moment van financiering, plus de financieringskosten, plus eventueel een opslag van 60 à 70% ter verkrijging van achterstallige hypotheeklasten. Met dat hypotheekrecht in de hand zou de gemeente ervoor kunnen opteren een hoger hypotheekrecht op het pand te vestigen ter verkrijging van achterstallige huren, et cetera. Hij bevestigt dat het niet meewerkt wanneer er sprake is van een faillissement. Hij kan zich voorstellen dat hypotheekrecht wordt gevestigd op de waarde van het pand en op basis van de achterstallige huurpenningen na 2 á 3 jaar plus eventueel een boete. Dan is er een veel groter zekerheidsrecht zonder dat dat een penning kost. Hij adviseert het college dit te doen. Wanneer het college dit niet doet, stelt hij een amendement in het vooruitzicht. Hij vindt het sterker maken van het claimrecht niet terug in de juridische toets. Wethouder Klein dankt de heer Bos voor zijn toelichting. Zij vindt het moeilijk om hierop on the spot te reageren.

Zij verwacht niet dat vanuit de gemeente hierop allerlei voorstellen zullen komen. De gemeente heeft een relatie met de schoolbesturen. Het is niet uitgesloten dat het schoolbestuur failliet gaat. Maar zij vindt een faillissement ook niet heel erg voor de hand liggen. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) schetst het perspectief waar vanuit hij het college en wethouder Klein aanspoort hier naar te kijken en het resultaat zo mogelijk in een strekt ter vervanging aan de raad aan te bieden. Wethouder Klein beschouwt op dit moment haar beantwoording als afgerond. Voor het antwoord dat ze nog niet heeft gegeven, zal ze ruggespraak houden. Gemiste antwoorden op gestelde vragen De voorzitter concludeert dat alle vragen beantwoord zijn. Zij stelt de tweede termijn aan de orde met een reflectie op de antwoorden van de wethouder. Tweede termijn Mevrouw Assen (PvdA) overweegt een motie op de inzet op alle functies van het UK en het faciliteren daarvan.