CConstaterende datTytsjerksteradiel
Koppel je AI →
Document · PDF

10 - Bijlage 1 - Jaarstukken 2020 (aangepast) met wijziging volgens erratum

RAADSVERGADERING 2018 t/m 2024 1 juli 2021, gemeente TytsjerksteradielBij agendapunt: Jaarstukken 2020 (besluitvormend)28.131 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

[ gerealiseerd]

[ gerealiseerd]

[ gerealiseerd]

status

Gemeente Tytsjerksteradiel

65

JAARSTUKKEN 2020

Overige ontwikkelingen Onderwijsachterstandenbeleid.

Algemeen In 2019 is het Onderwijsachterstandenbeleid landelijk herijkt. Bij de nieuwe verdeling heeft de gemeente aanzienlijk meer middelen tot haar beschikking gekregen voor deze taken. De ontvangen middelen mogen gedurende een periode van vier jaar worden ingezet. De ontvangen bedragen uit 2019 en 2020 zijn nog niet volledig benut. Het restant is via de balans 'Vooruitontvangen bedragen' overgebracht naar 2021. Dit betreft een bedrag van € 522.000 en heeft dus geen effect op het resultaat.

Voordeel subsidiëring peuterspeelzalen In de verschillende dorpen worden de peuterspeelzalen van de nodige subsidie voorzien voor het organiseren van programma's en activiteiten. Met de verhoging van de rijksbijdrage Onderwijsachterstandenbeleid is het jaarlijkse subsidiebedrag voor peuterspeelzalen vanuit het Rijk aanmerkelijk verhoogd. Het beschikbare subsidiebedrag is hiermee ruim voldoende om de noodzakelijke kosten te dekken. Daarnaast konden als gevolg van Covid19 een aantal activiteiten in 2020 geen doorgang vinden wat heeft geleid tot lagere uitgaven. Voor de jaarrekening 2020 per saldo een voordeel van € 181.000.

Afrekening Kinderwoud 2019 In november 2020 was de afrekening subsidie 2019 Kinderwoud bekend. Voor de jaarrekening betekent dit een voordeel van € 38.000. Leerlingenvervoer De kosten voor fiets- en autokostenvergoedingen voor ouders die voor hun kinderen geen gebruik maken van Jobinder maar op basis van de verordening recht hebben op vergoedingen, zijn dit jaar, als gevolg van Covid19, € 40.000 hoger dan begroot. Daarnaast zijn de ontvangen ouderbijdragen voor leerlingenvervoer, als gevolg van de perioden dat de scholen gesloten waren door Covid19, € 9.000 lager dan begroot. Per saldo een nadeel voor de jaarrekening 2020 van € 49.000. Lokaal onderwijsbeleid Voor het lokaal onderwijsbeleid wordt een 4-jaarlijks plan opgesteld dat vervolgens in jaarlijkse programma's wordt uitgevoerd. Met de raad is de afspraak gemaakt om de discrepantie tussen beschikbaarstelling op basis van kalenderjaar en kosten en daaruit voortvloeiende declaraties op basis van schooljaar op te lossen door toe te staan dat overblijvende middelen in een kalenderjaar mogen worden meegenomen. Richtlijn daarbij is dat de balanspost in het jaar ná het jaar van opname besteed moet worden. In het jaar daarna komt deze te vervallen. Voor 2018 stond nog een balanspost open en deze is in 2020 komen te vervallen. Voor de jaarrekening 2020 een voordeel van € 48.000.

Gemeente Tytsjerksteradiel

66

JAARSTUKKEN 2020

Onderwijshuisvesting

Huur 't Torentje In de begroting was rekening gehouden met huurinkomsten voor 't Torentje van € 38.000. De ruimten werden verhuurd aan voormalige jeugd- en dorpenteams en aan de Veiligheidsregio. In een eerder stadium zijn de jeugd- en dorpenteams vertrokken uit 't Torentje en per 1 oktober 2020 heeft ook de Veiligheidsregio de huur opgezegd. De raming is in de begroting nog niet geactualiseerd op deze nieuwe situatie. Voor de jaarrekening 2020 per saldo een nadeel van € 21.000.

Kosten leegstaande schoolgebouwen Dit jaar hebben diverse leegstaande schoolgebouwen voor een nadelige ontwikkeling gezorgd voor de gemeentelijke exploitatie. Normaliter worden schoolgebouwen die leeg komen te staan als een gewoon gemeentelijk actief beschouwd. In die gevallen horen deze gebouwen niet meer thuis binnen het programma Onderwijs. Deze overheveling heeft echter nog niet plaatsgevonden.

Om verpaupering te voorkomen worden echter wel kosten

gemaakt voor de instandhouding. Voor de jaarrekening 2020 een nadeel van € 39.000.

Huisvestingsvoorziening basisonderwijs asielzoekerskinderen In oktober 2020 heeft de gemeente een aanvraag ingediend bij het COA om in aanmerking te komen voor een bijdrage uit de OHBA-regeling voor de nieuwbouw van de school voor asielzoekerskinderen. Het COA heeft hierop positief beslist en met een beschikking eind december 2020 een bedrag beschikbaar gesteld van € 831.000. Dit bedrag is gestort in de reeds bestaande voorziening Onderwijshuisvesting leerlingen AZC. De ontvangen middelen en de storting in de voorziening hebben dus per saldo geen effect op het resultaat in de jaarrekening 2020.

Bewegingsonderwijs In 2020 zijn minder ingeroosterde uren voor het gebruik van de accommodaties in rekening gebracht, onder meer in verband met corona. Voor de jaarrekening levert dit een nadeel op van € 29.000.

Actualisatie kapitaallasten schoolgebouwen Op basis van de actualisatie van de kapitaallasten met betrekking tot de schoolgebouwen zijn er meer kapitaallasten toegerekend dan begroot. Voor de jaarrekening een nadeel van € 12.000.

Gemeente Tytsjerksteradiel

67

JAARSTUKKEN 2020

Wat heeft het gekost? In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van •

ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën)

•

ondersteunende

medewerkers

op

de

taakvelden

(zoals

activiteiten

van

leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht. Lasten exclusief reserves

Begroting primitief

Begroting definitief

Rekening

Verschil

Openbaar onderwijs

433

434

538

- 104

Onderwijshuisvesting

2.295

2.226

3.160

- 934

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

1.506

2.381

1.694

688

Totaal lasten

4.235

5.042

5.392

- 350

Baten exclusief reserves

Begroting primitief

Begroting definitief

Rekening

Verschil

Openbaar onderwijs

425

425

528

103

Onderwijshuisvesting

73

73

898

825

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

148

934

438

- 495

Totaal baten

646

1.432

1.865

433

- 3.588

- 3.610

- 3.527

83

Saldo van baten en lasten (excl. reserves)

Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)

83

negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen

-3

Lasten

-3

- Diversen

- 23

- Huurinkomsten 't Torentje

- 21

- Huur sporthallen bewegingsonderwijs

- 29

- Actualisatie kapitaallasten schoolgebouwen

- 12

- Kosten instandhouding leegstaande onderwijsgebouwen

- 39

- Bijdrage WM8KTD

- 11

- Leerlingenvervoer

- 49

- Subsidie Peuterspeelzalen 2020

181

Incidentele voor- of nadelen

86

Lasten

48

- Vrijval middelen Lokaal Onderwijsbeleid 2018

48

Baten

38

- Afrekening subsidie Peuterspeelzalen 2019

38

Gemeente Tytsjerksteradiel

68

JAARSTUKKEN 2020

Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. ableCell12 Taakveld

04. Onderwijs

De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie

Indicator

Eenheid

Metingen en refertejaar

meting ten tijde van O

P

rek.

begr.

rek.

2020

2021

2019

% Voortijdige schoolverlaters totaal (VO + MBO) Het percentage van het totaal aantal leerlingen van het VO en MBO (12 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. Tytsjerksteradiel

%

1,4

1,0

1,0

Nederland

%

2,0

1,9

1,9

Tytsjerksteradiel

aantal

0,0

0,0

0,0

Nederland

aantal

1,9

1,9

1,8

Tytsjerksteradiel

aantal

26,0

43,0

43,0

Nederland

aantal

26,0

23,0

27,0

Absoluut verzuim Er wordt gesproken van absoluut verzuim als een leerplichtige en/of kwalificatieplichtige jongere niet op een school of instelling staat ingeschreven.

Relatief verzuim Er is sprake van relatief verzuim als een jongere wel op een school staat ingeschreven, maar gedurende een bepaalde tijd de lessen/praktijk verzuimt. Ook veelvuldig te laat komen kan hiertoe worden gerekend. Per 1.000 leerlingen.

Gemeente Tytsjerksteradiel

69

JAARSTUKKEN 2020

Sport, cultuur en recreatie Bij dit programma horen de volgende taakvelden 5.1

Sportbeleid en activering

5.2

Sportaccommodaties

5.3

Cultuurpresent., -prod. en -participatie

5.4

Musea

5.5

Cultureel erfgoed

5.6

Media

5.7

Openb. groen en (openlucht)recreatie

Inhoudelijk In de programmabegroting 2020 staat wat we van plan waren in 2020. Alle onderwerpen waren afkomstig uit de Kadernota 2019 (jaren 2020-2023) en uit het coalitieakkoord. Hieronder vertellen we per onderwerp •

wat we van plan waren

•

wat we hebben bereikt

•

wat er (nog) niet is gelukt

Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde. Swim2play (Vergroten van zwemveiligheid basisschoolkinderen Tytsjerksteradiel)

[Kadernota 2019

nr. 5.06]

Wat wilden we? De pilot zetten we om in een structureel aanbod en nemen we op in de begroting en het activiteitenprogramma van het zwembad. Dit is in lijn met het coalitieakkoord waarin zwemveiligheid een grote plaats inneemt. En ook uit de Kieswijzer 2018 blijkt dat het zwemmen in het basisonderwijs belangrijk wordt gevonden door onzer inwoners. Met dit aanbod kunnen we voor alle scholen Swim2play aanbieden waarbij we tijdens het buitenseizoen ook gebruik maken van het buitenbad in Gytsjerk. Hierbij draagt de gemeente zorg voor aanbod en kwaliteitsbewaking. Scholen en ouders dragen zorg voor vervoer en financiën met betrekking tot de inzet van de Beweegcoach onderwijs. Wat hebben we bereikt? Swim2play heeft een vaste plaats gekregen in het programma binnen het zwembad en gemeentelijke begroting. Nagenoeg alle scholen doen mee aan Swim2play. Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing. Status [Gereed]

Gemeente Tytsjerksteradiel

70

JAARSTUKKEN 2020

Legacy LF-2018

[Kadernota 2018

nr. 5.3]

Wat wilden we? Het jaar van de Culturele Hoofdstad Leeuwarden-Fryslân (LF2018) gebruiken we als vliegwiel voor de komende jaren. De vraag is of we het succes in culturele activiteiten uit de ‘mienskip’ geheel zonder extra budget in stand kunnen houden. Inmiddels vindt er een verkenning plaats in het kader van Legacy 2028, oftewel hoe kunnen we na 2018 Tytsjerksteradiel en Fryslân verder laten groeien in het zijn van een levendige mienskip. Wat hebben we bereikt? Tijdens LF2018 zijn diverse culturele activiteiten uitgevoerd. De gemeente heeft de activiteiten gesubsidieerd. Wat is (nog) niet gelukt? Er heeft geen extra verkenning plaatsgevonden. In 2021 stellen we nieuw cultuurbeleid op waar oog is voor de rol van de mienskip. Inmiddels heeft een startbijeenkomst plaatsgevonden voor organisaties, inwoners en raadsleden en dit jaar zal de cultuurnota ter vaststelling aan de raad worden aangeboden. Status [Gereed]

Alde Feanen; herinrichting - afrondende (3e) uitvoeringsmodule

[Kadernota 2018

nr. 5.7 a]

Wat wilden we? Op basis van de laatste gesprekken (en ramingen) van de Provincie met ons en de andere gebiedspartners houden wij in de begroting rekening met een minimale bijdrage/cofinanciering van de gemeente van € 240.000, verspreid over de jaren 2020 t/m 2022. Hierdoor kunnen we de gewenste afronding van de vaarroute realiseren en krijgen we een eindinrichting van de Panhuyspoel. Daardoor kunnen we ook het gebied afmaken en inrichten zoals het beoogd was in het Raamplan. En sluiten we aan bij de reeds eerder uitgevoerde 1e en 2e uitvoeringsmodule en blijven eerder gedane investeringen behouden. De bijdrage is bestemd voor het afronden van de vaarroute uit de 2e uitvoeringsmodule (€ 140.000) en de eindinrichting van de Panhuyspoel (€ 100.000). Wat hebben we bereikt? Afgelopen najaar 2020 is gestart met de uitvoering van de eerste planonderdelen uit de 3e module. Het betreft onderdelen die in een ander deel van het gebied liggen (buiten onze gemeente). Dit heeft geen financiële gevolgen. De gemeentelijke voorzieningen zullen naar verwachting met name in 2022 gerealiseerd worden. Wat is (nog) niet gelukt? De (gemeentelijke) doelen zijn nog niet behaald, omdat de uitvoering nog niet gestart is. De uitvoering hiervan is met name voorzien in 2022. Status [Op schema]

Gemeente Tytsjerksteradiel

71

JAARSTUKKEN 2020

Kuierpaad Earnewâld (1e oanlis)

[Kadernota 2018

nr. 5.7 b]

Wat wilden we? Vanuit Earnewâld (Doarpsbelangen en VerenigingToeristenbureau (VTE) is er een wens om een 'kuierpaad' vanuit het dorp te realiseren. Alle andere 'kuierpaden' beginnen buiten het dorp en met name vanuit toeristisch oogpunt zou een 'kuierke' beginnend vanuit het dorp wenselijk zijn. Het dorp heeft hiervoor het 40-med paad in gedachten. We zijn bezig met het realiseren van de externe financiering. De verwachting is dat we daarmee de dekking rond krijgen en het 40-med pad kunnen realiseren overeenkomstig de bedragen die in de Kadernota zijn genoemd en in deze begroting zijn opgenomen. Wat hebben we bereikt? De dekking is rond maar vanwege de stikstofproblematiek kon niet gestart worden met de uitvoering. Wat is (nog) niet gelukt? Er is inmiddels zicht op dat uitvoering mogelijk is en de initiatiefnemer (Doarpsbelangen/VTE) heeft van de provincie bericht ontvangen dat de subsidietermijn verlengd is tot april 2022. Status [Vertraging]

Accomodaties - huurtarieven

[MUP

nr. TD52001]

Wat wilden we? Verhoging van de huurtarieven voor de gebruikers. Wat hebben we bereikt? Per 1 juli 2021 worden de huurprijzen voor gemeentelijke sportaccommodaties verhoogd. Deze verhoging is zodanig totdat over 4 jaar een verhoging van 25% (ten opzichte van 2020) is bereikt. De verhoging geldt voor zowel binnen- als buitensport. De huur van het basisonderwijs wordt niet verhoogd omdat dit intern wordt verrekend in het kader van de onderwijshuisvesting. Wat is (nog) niet gelukt? Niet van toepassing. Status [Op schema]

Afstoten zwembaden

[MUP

nr. TD52003]

Wat wilden we? Onderzoeken wat het effect is van het afstoten van de gemeentelijke zwembaden. Wat hebben we bereikt? De activiteiten in relatie tot het afstoten van de gemeentelijke zwembaden kenden hun oorzaak in de zoektocht naar noodzakelijke ombuigingen. Hierbij is gekozen voor andere ombuigingsoplossingen om de benodigde besparingen te realiseren. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand. Status

Gemeente Tytsjerksteradiel

72

JAARSTUKKEN 2020

[Stopgezet]

Onderhoud sportvelden

[MUP

nr. TD52005]

Wat wilden we? Mogelijke uitbesteding van het onderhoud. Wat hebben we bereikt? Dit is vooreerst stopgezet in afwachting van de Evaluatie Werkmaatschappij en in aansluiting daarop het onderzoek naar de samenwerking met Beheer Achtkarspelen. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand. Status [Stopgezet]

Kappen bomen

[MUP

nr. TD57001]

Wat wilden we? Meewerken aan het kappen van bomen op verzoek van bewoners in relatie tot zonnepanelen. Het verminderen van het aantal bomen leidt tot minder onderhoud. Wat hebben we bereikt? Het college heeft in de Duurzaamheidsagenda vastgesteld dat wij geen gemeentelijke bomen kappen ten behoeve van zonnepanelen. Op 18 februari 2021 is deze behandeld in de gemeenteraad. Hierbij is per amendement geregeld dat zonneparken niet op de grond worden ingericht, tenzij deze het gevolg zijn van een burgerinitiatief. In bestaande situaties wordt niet meegewerkt aan snoeien/kappen behalve als er sprake is van zieke bomen. In nieuwe situaties (aanplant) wordt rekening gehouden met zonnepanelen. Wat is (nog) niet gelukt? Zie bovenstaand. Status [Gereed]

Gastvrijheidseconomie

[CUP

nr. TDCoal027]

Wat wilden we? We gaan aan de slag met gastvrijheidseconomie. Wat hebben we bereikt? Na vaststelling van de regionale visie voor toerisme en recreatie in Noordoost-Friesland in februari 2020 is gestart met het maken van gemeentelijk beleid. Vanwege Covid-19 en het effect daarvan op de toeristische sector is besloten na de zomer te starten. In september heeft de raad ingestemd met de startnotitie voor gemeentelijk beleid voor toerisme en recreatie. In dit beleidsplan wordt opgenomen hoe we vorm willen geven aan deze onderwerpen uit het collegeprogramma. Wat is (nog) niet gelukt? Het beleidsplan wordt in 2021 vastgesteld. Status [In ontwikkeling]

Gemeente Tytsjerksteradiel

73

JAARSTUKKEN 2020

Vrijwilligersinzet

[CUP

nr. TDCoal042]

Wat wilden we? We ondersteunen vrijwilligersinzet in het verenigingsleven. Wat hebben we bereikt? Vanaf de zomer 2020 is er vanuit de Brede Regeling Combinatiefunctionarissen (de buurtsportcoaches) 9 uur beschikbaar voor het ondersteunen van vrijwilligersinzet in het verenigingsleven. Deze inzet vanuit de regeling heeft eveneens een versterkend effect op de uitvoering van de thema's genoemd in het Sportakkoord Achtkarspelen & Tytsjerksteradiel. Vanuit het programma JOGG en de Gezonde kantine worden verenigingen ondersteund in het realiseren van een gezonde kantine. In 2020 zijn er met drie sportverenigingen/ sportaanbieders de eerste stappen gezet om te komen tot een gezonde kantine. Ook worden in gezamenlijkheid met Achtkarspelen sportcafés georganiseerd waar thema's worden behandeld die verenigingen raken. Wat is (nog) niet gelukt? Als gevolg van de pandemie zijn halverwege maart 2020 de Coronamaatregelen van kracht. Dit heeft logischerwijs effect gehad op de bovengenoemde activiteiten. Status [Op schema]

Voor de periode 2020-2023 is een taakstelling geformuleerd én verwerkt in de begroting. In deze jaarrekening vertellen we •

in hoeverre de taakstelling is gerealiseerd

•

wat het maatschappelijke effect was

•

wat er nog gerealiseerd moet worden

Beëindiging/verlaging subsidie bibliotheken SBMF

[Nr. TS-5.6 a]

Wat is gerealiseerd? De subsidie aan SBMF is per 1 januari 2021 gekort met € 100.000 Wat was het maatschappelijke effect? Beperking van de dienstverlening, waaronder sluiting van vestiging Hurdegaryp. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

-

100

100

100

gerealiseerd

-

100

100

100

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Benutting financiële ruimte budget iepziekte

[Nr. TS-5.7 f]

Wat is gerealiseerd? Het bedrag dat beschikbaar was voor het herplanten van iepen is vanaf 2021 niet meer opgenomen in de begroting.

Gemeente Tytsjerksteradiel

74

JAARSTUKKEN 2020

Wat was het maatschappelijke effect? Zieke iepen worden niet meer vervangen waardoor een verschraling qua aantal bomen in het straatbeeld kan optreden. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

5

5

5

5

gerealiseerd

5

5

5

5

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Minder schouwen bomen.

[Nr. TS-5.7 b]

Wat is gerealiseerd? De bezuiniging is verwerkt in de begroting. Het budget is met € 18.000 verlaagd, dit is een structurele bezuiniging die doorwerkt in de komende jaren. Wat was het maatschappelijke effect? De gewenste besparing is verwerkt in de vastgestelde begroting. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

18

18

18

18

gerealiseerd

18

18

18

18

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Onderhoud en beheer voormalig Olympiadeterrein

[Nr. TS-5.2 e3]

Wat is gerealiseerd? Het betreffende terrein is verpacht waardoor de voorgestelde besparing is gerealiseerd. Wat was het maatschappelijke effect? De betreffende besparing is verwerkt in de begroting. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

10

10

10

10

gerealiseerd

10

10

10

10

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Sporthallen en gymzalen: uitstellen vervangingen (a)

[Nr. TS-5.2 e2]

Wat is gerealiseerd? Deze bezuiniging is volledig gerealiseerd, € 4.000 per jaar tot 2023. Wat was het maatschappelijke effect? De reguliere onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd waardoor de sporthallen naar behoren gebruikt kunnen worden. De investeringen ten aanzien van modernisering en verduurzaming blijven achter.

Gemeente Tytsjerksteradiel

75

JAARSTUKKEN 2020

(x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

4

4

4

-

gerealiseerd

4

4

4

-

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ onbekend]

status

Sporthallen en gymzalen: uitstellen vervangingen (b)

[Nr. TS-5.2 e1]

Wat is gerealiseerd? Van de bezuiniging is volledig gerealiseerd € 21.000 per jaar tot 2024. Wat was het maatschappelijke effect? De reguliere onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd waardoor de sporthallen naar behoren gebruikt kunnen worden. De investeringen ten aanzien van modernisering en verduurzaming blijven achter. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

21

21

21

21

gerealiseerd

21

21

21

21

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Stoppen onkruidvrije haagvoet volgroeide hagen

[Nr. TS-5.7 a]

Wat is gerealiseerd? De betreffende besparing is ingeboekt. Dit is een eenmalige structurele bezuiniging die ook zo doorwerkt in de komende jaren. Wat was het maatschappelijke effect? Het stoppen van onkruid wieden bij hagen kan leiden tot een kleine verlaging van de beeldkwaliteit. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

12

12

12

12

gerealiseerd

12

12

12

12

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Gemeente Tytsjerksteradiel

76

JAARSTUKKEN 2020

Tijdelijke verlaging budget gazonmaaien

[Nr. TS-5.7 c]

Wat is gerealiseerd? Door het anders organiseren van deze activiteiten hebben wij deze besparing gerealiseerd. Wat was het maatschappelijke effect? Deze maatregel heeft geen maatschappelijk effect. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

30

30

30

30

gerealiseerd

30

30

30

30

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ gepland]

status

Zwembad Sawn Doarpen: uitstellen vervangingen (a)

[Nr. TS-5.2 m]

Wat is gerealiseerd? Deze bezuiniging is tot nu toe vollediggerealiseerd, vanaf 2021 € 4.000 per jaar. Wat was het maatschappelijke effect? De reguliere onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd waardoor het zwembad naar behoren gebruikt kan worden. De investeringen ten aanzien van vervanging en vernieuwing blijven achter. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

-

-

4

4

gerealiseerd

-

-

4

4

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

status

Zwembad Sawn Doarpen: uitstellen vervangingen (b)

[Nr. TS-5.2 l]

Wat is gerealiseerd? Deze bezuiniging is tot nut toe volledig gerealiseerd, € 12.000 per jaar tot 2023. Wat was het maatschappelijke effect? De reguliere onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd waardoor het zwembad naar behoren gebruikt kan worden. De investeringen ten aanzien van vervanging en vernieuwing blijven achter. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

12

12

12

-

gerealiseerd

12

12

12

-

nog te realiseren

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ onbekend]

status

Gemeente Tytsjerksteradiel

77

JAARSTUKKEN 2020

Overige ontwikkelingen Misgelopen inkomsten zwembaden en sporthallen ten gevolge van de coronamaatregelen Vanaf 16 maart 2020 zijn de beperkende maatregelen rondom Covid-19 ook voor sporthallen en zwembaden begonnen. Zowel de binnen- als buitensportaccommodaties inclusief zwembaden zijn afwisselend dicht of in beperkte mate open geweest. Voor de periode tot 1 juni heeft dit voor de binnen en buitensport geresulteerd in een huurderving van bijna € 30.000. Vanuit de overheid zijn we voor dit bedrag 100% gecompenseerd. De verwachting is ook dat dit ook zal gebeuren voor de periode van 1 juni tot aan de zomervakantie toen de binnensportaccommodaties ook nog gesloten waren. Op dit moment wordt er een regeling ingericht om ook de houders van zwembaden te compenseren voor de gederfde inkomsten over 2020. Het buitenbad De Sâwn Doarpen in Gytsjerk is door de maatregelen een maand later opengegaan voor bezoekers dan normaal. Hier konden gedurende het hele seizoen ook minder bezoekers worden ontvangen. Dit was ook het geval voor de recreatieve uren bij het binnenbad. Voor het binnenbad de Wetterstins betekent een maand totale sluiting ongeveer € 6.500 omzetverlies, naast de gederfde huurinkomsten van rond de € 2.000. Hoe de compensatieregeling vanuit de overheid voor de zwembaden er precies uit komt te zien, wordt later in 2021 duidelijk.

Ingebruikname van sporthal de Nije Westermar Op 2 oktober 2020 is de Nije Westermar formeel opgeleverd en op 19 oktober is deze voor het

eerst

naar

grote

tevredenheid

in

gebruik

genomen

door

de

scholen

en

sportverenigingen. Helaas is tot op heden nog geen volledig gebruik mogelijk door de beperkende maatregelen rondom covid-19 en is er dan ook nog geen enkele wedstrijd gespeeld waarbij toeschouwers aanwezig waren. Ook een feestelijke opening is hierdoor nog niet aan de orde geweest. Bestrijding Eikenprocessierups In 2020 is de populatie eikenprocessierups fors uitgebreid. Dit ondanks dat wij in de voorgaande jaren alle nesten die wij in gemeentelijke bomen tegenkwamen hebben opgeruimd. Deze uitbreiding resulteert in een toename van de kosten voor het opzuigen van nesten van € 3.000 in 2019 naar € 13.000 in 2020. Bestrijding Japanse duizendknoop en reuzenberenklauw Naar aanleiding van een toezegging aan de raad in 2018 hebben wij in 2020 wederom de Japanse duizendknoop en de reuzenberenklauw bestreden. De gemaakte kosten bedragen € 18.000. Fries taalbeleid In verband met corona konden activiteiten geen doorgang vinden. Voor de jaarrekening een voordeel van € 10.000 Viering 75 jaar vrijheid In verband met corona konden activiteiten geen doorgang vinden. Voor de jaarrekening een voordeel van € 10.000

Gemeente Tytsjerksteradiel

78

JAARSTUKKEN 2020

Bijdrage Wetterskip voor onderhoud waterschapssloten Van het Wetterskip is voor het onderhoud van de waterschapsloten een bedrag ontvangen. hiermee was in de begroting geen rekening gehouden. voor de jaarrekening een voordeel van € 15.000. Btw teruggave Ingaande 2019 is het btw-regiem voor sport veranderd waarbij de btw niet meer verrekenbaar is. De zgn. sportvrijstelling. Dat betekent dat over de uitgaven geen btw teruggevraagd kan worden en over de inkomsten geen btw hoeft te worden afgedragen. Voor de beide zwembaden was dat laatste, geen btw afdragen over de inkomsten, niet juist in de administratie verwerkt. In 2019 was wel btw afgedragen. Die fout is in 2020 hersteld en is de over 2019 ten onrechte afgedragen btw terugontvangen. Voor de jaarrekening een voordeel van € 30.000. Minder uitgaven Sportbeleid als gevolg van corona In 2020 zijn als gevolg van corona minder uitgaven ten aanzien van sportbeleid gemaakt. Voor de jaarrekening een voordeel van € 10.000. Aanleg en onderhoud groen naar aanleiding van extra sneltrein Door de komst van de extra sneltrein Groningen-Leeuwarden (ESGL) is ter hoogte van Hurdegaryp de spoorbaan verbreed. Als gevolg daarvan moest er het een en ander aan de openbare ruimte worden gewijzigd. De gemeente heeft dit in samenhang met KIKHurdegaryp als één project opgepakt. Provinsje Fryslân heeft de kosten die het gevolg waren van de ESGL vergoed.

Voor de jaarrekening een voordeel van € 27.000 Opbrengsten sportaccommodaties In de bestuursrapportages 2020 zijn de verwachte inkomsten voor de sportaccommodaties in verband met corona, naar beneden bijgesteld. In totaal met € 267.000. Uiteindelijk is dat meegevallen en is er ten aanzien van de bijgestelde begroting een overschot. Voor de jaarrekening een voordeel van € 32.000.

Gemeente Tytsjerksteradiel

79

JAARSTUKKEN 2020

Wat heeft het gekost? In de programma's verantwoorden we alleen de kosten die direct te maken hebben met de taken en activiteiten in het programma. Alle andere, indirecte kosten, zijn kosten van •

ondersteunende afdelingen (zoals activiteiten van personeelszaken, facilitaire zaken, financiën)

•

ondersteunende

medewerkers

op

de

taakvelden

(zoals

activiteiten

van

leidinggevenden, secretariaat). De indirecte kosten worden verantwoord in het programma Overhead. Dit is verplicht.

Lasten exclusief reserves

Begroting primitief

Begroting

Rekening

definitief

Verschil

195

213

187

26

2.938

2.709

2.823

- 114

Cultuurpresent., -prod. en -participatie

445

453

468

- 16

Musea

46

68

67

1

Cultureel erfgoed

44

44

37

7

Media

688

701

701

-

Openb. groen en (openlucht)recreatie

2.352

2.464

2.327

137

Totaal lasten

6.709

6.650

6.610

41

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties

Baten exclusief reserves

Begroting primitief

Begroting

Rekening

definitief

Verschil

46

81

85

4

1.026

759

854

95

Cultuurpresent., -prod. en -participatie

57

57

59

1

Musea

-

-

-

-

Cultureel erfgoed

14

14

4

- 10

Media

-

-

-

-

138

138

179

41

1.281

1.050

1.181

131

- 5.427

- 5.601

- 5.429

172

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties

Openb. groen en (openlucht)recreatie Totaal baten Saldo van baten en lasten (excl. reserves)

Gemeente Tytsjerksteradiel

80

JAARSTUKKEN 2020

Analyse verschillen rekening - begroting In onderstaande tabel worden de belangrijkste verschillen tussen rekening en begroting toegelicht. Per programma Verklaring resultaat (x € 1.000)

172

negatieve bedragen = nadelig, positieve bedragen = voordelig Reguliere voor- of nadelen

110

Lasten

95

- Minder uitgaven Sportbeleid agv corona

10

- Diversen

8

- Aanleg en onderhoud groen nav extra sneltrein

27

- Fries taalbeleid en viering 75 jaar vrijheid

20

- Eikenprocessierups, Japanse duizendknoop en reuzenberenklauw

- 31

- Ontwikkeling personeelslasten

61

Baten

15

- Bijdrage Wetterskip voor onderhoud waterschapssloten

15

Incidentele voor- of nadelen

62

Baten

62

- Opbrengsten sportaccommodaties

32

- Btw teruggave

30

Verbonden Partijen Hieronder ziet u, voor zover van toepassing, het overzicht van de Verbonden Partijen aan dit programma. Een Verbonden Partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de gemeente een bestuurlijk en financieel belang heeft. Een verdere specificatie vindt u in de paragraaf Verbonden Partijen.

Gemeenschappelijke regeling Naam verbonden partij

Vestigingsplaats

Recreatieschap Marrekrite

Grou

Gemeente Tytsjerksteradiel

81

JAARSTUKKEN 2020

Beleidsindicatoren BBV Met de beleidsindicatoren wordt een inkijkje gegeven in de (beoogde) effecten van het gemeentelijk beleid. Indicatoren zijn geen doel op zichzelf. Veel belangrijker dan de waarde van de indicator is het verhaal achter het cijfer. Dat kan gebruikt worden om te sturen op maatschappelijke effecten. Geen indicatoren bij dit programma? In dat geval zijn er geen (verplichte) indicatoren vastgesteld. tableCell12 Taakveld

05. Sport, cultuur en recreatie

De icoontjes betreffen de ontwikkeling (O) t.o.v. de laatste meting en de prognose (P) o.b.v. de historie

Indicator

Eenheid

Metingen en refertejaar

meting ten tijde van O

P

rek.

begr.

rek.

2020

2021

2019

% Niet-sporters Het percentage niet-wekelijkse sporters t.o.v. de bevolking van 19 jaar en ouder. Bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet. Tytsjerksteradiel

%

55,7

55,7

55,7

Nederland

%

48,7

48,7

48,7

Gemeente Tytsjerksteradiel

82

JAARSTUKKEN 2020

Sociaal domein Bij dit programma horen de volgende taakvelden 6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

6.2

Wijkteams

6.3

Inkomensregelingen

6.4

Begeleide participatie

6.5

Arbeidsparticipatie

6.6

Maatwerkvoorzieningen (WMO)

6.71

Maatwerkdienstverlening 18+

6.72

Maatwerkdienstverlening 18-

6.81

Geëscaleerde zorg 18+

6.82

Geëscaleerde zorg 18-

Inhoudelijk In de programmabegroting 2020 staat wat we van plan waren in 2020. Alle onderwerpen waren afkomstig uit de Kadernota 2019 (jaren 2020-2023) en uit het coalitieakkoord. Hieronder vertellen we per onderwerp •

wat we van plan waren

•

wat we hebben bereikt

•

wat er (nog) niet is gelukt

Ook onderwerpen uit eerdere Kadernota's die nog niet (helemaal) zijn afgewikkeld komen aan de orde. Wet verplichte GGZ

[Kadernota 2019

nr. 6.01]

Wat wilden we? In 2020 gaat de nieuwe Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg van kracht. Deze wet vervangt de Wet Bijzondere opneming in psychiatrische ziekenhuizen (Bopz) en regelt de rechten van mensen die te maken hebben met verplichte zorg in de GGZ. Een belangrijke verandering is dat verplichte zorg straks ook buiten een GGZ-instelling opgelegd kan worden en dat de essentiële voorwaarden voor deelname aan de maatschappij in het zorgplan worden meegenomen. Gemeenten krijgen in deze wet nieuwe taken toebedeeld zoals het verkennend onderzoek, horen van betrokkenen wanneer een crisismaatregel wordt opgelegd en het informeren van familie/naasten. Daarnaast is in de wet geregeld dat de voorwaarden die nodig zijn voor deelname aan het maatschappelijke verkeer zoals huisvesting, inkomen, schuldenproblematiek of dagbesteding worden geregeld. Deze voorwaarden worden onderdeel van een zorgplan dat wordt vastgesteld door de rechter. Binnen de gemeente worden procesregisseurs binnen team Veiligheid en in de gebiedsteams belast met uitvoering van de nieuwe taken. Door de uitbreiding van taken en procedures is de verwachting dat er extra ambtelijke inzet nodig is. Ook zijn er extra kosten voor automatisering. Er kan nog geen inschatting worden

Gemeente Tytsjerksteradiel

83

JAARSTUKKEN 2020

gemaakt van de hoogte van de kosten. Om de kosten te beperken zullen we waar mogelijk samenwerken met de Friese gemeenten. In de meicirculaire is een bedrag opgenomen voor de taak. Onduidelijk is of dit bedrag voldoende zal zijn om de nieuwe taak voor te verrichten. Wat hebben we bereikt? Wij hebben de Wvggz geïmplementeerd in onze organisatie. De Friese gemeenten hebben ervoor gekozen om de Wvggz op dezelfde wijze uit te voeren. Zo worden de nieuwe taken in het kader van het 'horen' en het 'verkennend onderzoek' namens alle Friese gemeenten uitgevoerd door de GGD. Ook hebben alle gemeenten regisseurs aangesteld die fungeren als aanspreekpunt voor ketenpartners. Naast dat het efficiënter is om de taken gezamenlijk uit te uit te voeren is het ook eenvoudiger voor ketenpartners als politie en GGZ wanneer gemeenten allemaal dezelfde werkwijze hanteren. Voor 2020 en 2021 is er een aparte dienstverleningsovereenkomst opgesteld met de GGD. In 2021 zal er een besluit worden genomen hoe de Wvggz vanaf 2022 zal worden uitgevoerd. Wat is (nog) niet gelukt? Met ingang van 2020 is de Bopz (Bijzondere opnemingen psychiatrische ziekenhuizen) vervangen door de Wvggz en de Wet zorg en dwang. Voor de Wzd was 2020 nog een overgangsjaar. In de praktijk blijkt dat de aansluiting tussen de Wvggz en de Wzd wettelijk niet goed is geregeld.

Er is onduidelijkheid over de rol van de gemeente bij de Wzd. Er is afgesproken om knelpunten rondom de Wzd daar waar mogelijk gezamenlijk met de Friese gemeenten op te pakken, de GGD speelt hierin een coördinerende rol. Status [Continue proces]

Pilot ontschotting wonen, welzijn en zorg

[Kadernota 2018

nr. 6.1 c]

Wat wilden we? Ambtelijk wordt in samenwerking met Patyna, VWS, ActiZ (branchevereniging in de zorg), zorgverzekeraar de Friesland en de gemeente Súdwest Fryslân onderzocht hoe en op welke wijze schotten tussen wettelijke regelingen rond welzijn en zorg kunnen worden weggenomen. Voor onze gemeente en de gemeente Súdwest Fryslân ligt hier een belang waar het gaat om het inzetten van WMO-middelen. Met het ontschotten van wettelijke regelingen ontstaan er mogelijkheden om kwalitatief en kwantitatief effectiever met welzijn en zorg om te gaan. Op basis van een gezamenlijke (werk)conferentie tussen alle betrokken partijen zal ook bekeken hoe en in welke mate de experimentenwet ten behoeve van deze pilot kan worden ingezet. In deze pilot zullen ambtelijk beleidsmedewerkers, de dorpen- en jeugdteams ook betrokken worden. De pilot richt zich in eerste instantie op alle ontwikkelingen rond Heemstra State in Oentsjerk maar zal, wanneer het succesvol is, ook impact hebben op andere ontwikkelingen binnen onze gemeente. Wat hebben we bereikt? We werken aan een pilotproject ontschotting tussen Zvw, Wlz en Wmo rond Heemstrastate. Het projectplan is in december 2019 opgeleverd. In voorjaar 2020 is een subsidieaanvraag ingediend bij ZonMW voor de uitvoering van dit project. De verwerking van deze aanvragen heeft door Corona vertraging opgelopen. In september 2020 is bekend geworden dat de

Gemeente Tytsjerksteradiel

84

JAARSTUKKEN 2020

subsidieaanvraag is afgewezen. We onderzoeken nu of er overige subsidiemiddelen zijn waar een beroep op gedaan kan worden. Verder is met de deelnemende partijen (zorgkantoor/zorgverzekeraar, gemeente, zorgaanbieder) gekeken naar welke onderdelen uit het project wél uitgevoerd kunnen worden. Ook Trynwalerein is hierbij aangesloten als vertegenwoordiging namens de inwoners van de Trynwalden. Als eerste wordt er nu een cliëntreis beschreven om goed in kaart te brengen waar voor de klant de huidige situatie knelt doordat zorg vanuit verschillende wetten wordt gefinancierd. In een clientreis worden de contactmomenten met de verschillende partijen uit de verschillende wetten beschreven. Door interviews met inwoners komen de knelpunten naar voren. Een volgende stap zal zijn om te kijken hoe we deze knelpunten kunnen oplossen. Wat is (nog) niet gelukt? Het is nog niet gelukt dit project in zijn geheel te starten, door de afwijzing van de subsidieaanvraag. Er wordt nu met betrokken partijen onderzocht hoe dit project, ondanks de afwijzing van de aangevraagde subsidie toch doorgang kan vinden. Tegelijkertijd wordt gezocht naar overige subsidiemogelijkheden. Status [Vertraging]

Beschermd wonen en opvang

[Kadernota 2018

nr. 6.1/8 aa]

Wat wilden we? Sinds 2015 zijn alle Nederlandse gemeenten op grond van de Wmo 2015 verantwoordelijk voor de beschermde woonvormen voor mensen die vanwege psychiatrische en psychosociale problematiek (tijdelijk) niet zelfstandig kunnen wonen. De financiering verloopt vooralsnog via centrumgemeente Leeuwarden, die ook voor de maatschappelijke opvang deze rol vervult. In de meicirculaire van 2018 (Binnenlandse Zaken) is aangegeven dat, tenzij nadere inzichten de implementatie in de weg staan, de invoering van het objectieve verdeelmodel beschermd wonen/maatschappelijke opvang/Wmo 2015 begeleiding zal plaatsvinden vanaf 2021. Dit hangt samen met de openstelling van de Wlz in 2021 voor mensen met psychische aandoeningen. Tot 2021 blijft het huidige historische verdeelmodel voor beschermd wonen van kracht. Vanaf 2021 zullen de middelen over de lokale gemeenten verdeeld gaan worden. Voor de gemeente Tytsjerksteradiel is het van belang om de ontwikkelingen goed te blijven volgen omdat we in de gemeente de crisisopvang (De Blijenhof) gehuisvest hebben. Voordat de daadwerkelijke overheveling plaats gaat vinden zullen wij nadenken over hoe en met welke partners (partijen en gemeenten) we het beschermd wonen en de maatschappelijke opvang vorm gaan geven. Wat hebben we bereikt? In 2020 hebben de Friese gemeenten een concept-regioplan opgesteld voor Beschermd Wonen (BW).

Wanneer er duidelijkheid zou komen over de financiele middelen zou het concept-regioplan definitief aan gemeenteraden worden voorgelegd. De doordecentralisatie van beschermd wonen is echter opgeschoven naar 2023. Gemeente Leeuwarden blijft voorlopig fungeren als centrumgemeente en ontvangt hiervoor ook de middelen. Voor de nieuwe inkoop vanaf 2022 is in gezamenlijkheid met de Friese gemeenten gewerkt aan het ontwikkelen van nieuwe vormen van Beschermd Wonen. In de nieuwe inkoop zal ook

Gemeente Tytsjerksteradiel

85

JAARSTUKKEN 2020

aandacht komen voor innovatie. De doordecentralisatie van de Maatschappelijke Opvang (MO) is uitgesteld. Er zal in 2025 een landelijke evaluatie plaatsvinden en aan de hand van deze uitkomst zal er een besluit worden genomen over de mogelijke doordecentralisatie van de MO. In 2020 hebben de Friese gemeenten middelen ontvangen voor de ‘Brede aanpak dakloosheid in Friesland 2021’. Het plan omvat een 7-tal projecten gericht op het voorkomen en oplossen van dakloosheid. Het plan vormt de basis voor de uitvoering van de MO voor 2021. Wat is (nog) niet gelukt? . Status [Vertraging]

Aanpak personen met verward gedrag

[Kadernota 2018

nr. 6.1/8 ac]

Wat wilden we? Landelijk hebben alle gemeenten de opdracht gekregen om te komen tot een sluitende aanpak voor personen met verward gedrag. Om in Friesland te komen tot een regionale sluitende aanpak is gezamenlijk door de Friese gemeenten begin 2017 besloten een projectleider aan te stellen en deze voor de projectperiode te positioneren bij het Sociaal Domein Fryslân (SDF). Voor de continuering van de aanpak Personen met Verward Gedrag in 2019 zijn financiële middelen van alle Friese gemeenten nodig. Het Portefeuillehoudersoverleg SDF heeft in april 2018 ingestemd met het starten van een verkenning naar de structurele borging (bestuurlijk, organisatorisch en financieel), vanaf 2020, van de gemeentelijke inzet bij de aanpak Personen met Verward Gedrag bij GGD Fryslân als onderdeel van de Veiligheidsregio Fryslân. De te verwachten gemeentelijke kosten komen voort uit de gezamenlijke Friese aanpak en zijn op het gebied van passend vervoer, een crisisbeoordelingslocatie, time-out voorziening en ACT-team (ernstige zorgmijders). Wat hebben we bereikt? Wij hebben een sluitende aanpak voor deze doelgroep gerealiseerd. Pilots om de ernstige zorgmijders te bereiken, passend vervoer te organiseren en crisissen te kunnen beoordelen zijn positief afgerond.

Wat is (nog) niet gelukt? De taken uit pilots ten aanzien van passend vervoer en beoordelingen van crisissen zullen nog structureel belegd moeten worden. Wij zijn in gesprek met de GGD om dit daar onder te brengen omdat dit past bij het takenpakket van de GGD op het terrein van zorg en veiligheid. Status [In ontwikkeling]

Gemeente Tytsjerksteradiel

86

JAARSTUKKEN 2020

Buurtkamer

[Kadernota 2019

nr. 6.10a]

Wat wilden we? Begin 2019 is in Burgum (Glinstra State) een ontmoetingspunt voor kwetsbare inwoners geopend: 'De Buurtkamer'. Alle inwoners zijn welkom, zoals bijvoorbeeld eenzame ouderen, maar de buurtkamer is met name bedoeld voor mensen met een psychische of psychosociale beperking. De Buurtkamer is op verzoek van de gemeente opgezet door KEaRN en AanZet. De pilot wordt eind 2019 geëvalueerd. Wat hebben we bereikt? Aangezien de Buurtkamer in 2019 pas daadwerkelijk in april gestart is, is besloten om de Buurtkamer in 2020 te continueren. Door de corona crisis heeft de Buurtkamer in 2020 een beperkt succesvol jaar gedraaid in verband met noodgedwongen sluiting. Tijdens de sluiting is er wel alternatieve zorg geboden aan de kwetsbare bezoekers van de Buurtkamer. Voor 2021 wordt de Buurtkamer gefinancierd vanuit de reguliere subsidies aan KEaRN en Stjoer (voormalig AanZet). Een voorziening als de Buurtkamer wordt mee afgewogen in onze visie op de sociale basis. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Gereed]

In gesprek met jongeren

[CUP

nr. TDCoal045]

Wat wilden we? We gaan actief in gesprek met jongeren. Wat hebben we bereikt? Zowel via het jongerenwerk van KEaRN als onze gebiedsteams staan we in contact met onze jongeren. In 2020 heeft dit veel flexibiliteit gevraagd. Doordat vanwege het coronavirus veel activiteiten niet konden doorgaan en het het onderwijs grotendeels vanuit huis werd gevolgd waren de jongeren niet altijd op de reguliere plaatsen te vinden. Toch is het de jongerenwerkers gelukt om (o.a. met het Mobiele Ontmoetings Punt) jongeren te vinden en met hen in contact te zijn en te blijven. 't Stationnetje in Hurdegaryp heeft met susbsidie vanuit het programma Jeugd aan Zet in Coronatijd vele activiteiten georganiseerd voor en met de jeugd in onze gemeenten. Tegelijkertijd is de eenzaamheid onder jongeren toegenomen. Maatwerk (bijvoorbeeld in de vorm van één-op-één coaching door de jongerenwerkers) heeft daarom een belangrijke plaats ingenomen bij de activiteiten in 2020. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]

Gemeente Tytsjerksteradiel

87

JAARSTUKKEN 2020

Mantelzorg en vrijwilligerswerk versus respijtzorg

[CUP

nr. TDCoal049]

Wat wilden we? We continueren de ondersteuning van mantelzorg en vrijwilligerswerk, waarbij respijtzorg van groot belang is. Wat hebben we bereikt? De ondersteuning van mantelzorgers en vrijwilligers is een continu proces. In 2020 hebben wij specifiek ingezet op respijtzorg. Wij zijn gestart met het werven en opleiden van maatjes voor mensen met dementie; ter ontlasting van de mantelzorger. Door Corona is dit proces vertraagd, maar voorjaar 2021 vindt de eerste training plaats. Daarnaast werken wij aan inloopvoorzieningen waar geen indicatie voor nodig is. Dit kan zijn in de vorm van een koffie-inloop, maar ook als dagbesteding met zorg. Deze punten worden meegenomen in de ontwikkeling van het voorliggend veld/sociale basis, waarvoor in 2021 een plan wordt gemaakt. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]

Maatwerk in de bijstand

[CUP

nr. TDCoal050]

Wat wilden we? Mensen in de bijstand stimuleren en activeren met maatwerk. Wat hebben we bereikt? De Participatiewet biedt voldoende mogelijkheden om maatwerk te bieden zodat we kunnen aansluiten bij de behoefte en talenten van werkzoekenden. Wij streven ernaar werkzoekenden te laten uitstromen naar een baan bij een reguliere werkgever. Is dat (nog) een brug te ver, dan ondersteunen wij bij het oplossen van de problemen die participatie en de stap naar werk in de weg staan. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]

Preventie en vroegsignalering

[CUP

nr. TDCoal053]

Wat wilden we? We richten onze aandacht op preventie en vroeg-signalering en waar nodig het versterken van financiële rust. Wat hebben we bereikt? In het kader van vroegsignalering en preventie ondersteunen wij Amargi, een project waarbij wordt ingezet op signalering nog voor er problematische betalingsachterstanden zijn. Hierbij wordt samengewerkt met diverse externe partners zoals woningcorporaties, zorgverzekeraars en lokale werkgevers. De coördinatie loopt via Kearn en er wordt samengewerkt met vrijwilligers. Daarnaast is gewerkt aan een systeem ten behoeve van vroegsignalering (Inforing), waarbij

Gemeente Tytsjerksteradiel

88

JAARSTUKKEN 2020

de gemeente digitaal signalen binnenkrijgt van organisaties en bedrijven bij betalingsachterstanden. Met deze signalen kunnen sociaal werkers van de gebiedsteams aan de slag. Per 1 januari 2021 zijn we als gemeente verplicht opvolging te geven aan alle signalen vroegsignalering schulden. We starten in 2021 met een pilot waarbij Amargi de enkelvoudige signalen oppakt. Op- of afschaling tussen de gebiedsteams en Amargi is mogelijk. In het kader van vroeg signalering en preventie ondersteunen wij Amargi, een project waarbij wordt ingezet op signalering nog voor er problematische betalingsachterstanden zijn. Hierbij wordt samengewerkt met diverse externe partners zoals woningcorporaties, zorgverzekeraars en lokale werkgevers. De coördinatie loopt via Kearn en er wordt samengewerkt met vrijwilligers. Daarnaast is gewerkt aan een systeem ten behoeve van vroeg signalering (Inforing), waarbij de gemeente digitaal signalen binnenkrijgt van organisaties en bedrijven bij betalingsachterstanden. Met deze signalen kunnen sociaal werkers van de gebiedsteams aan de slag. Per 1 januari 2021 zijn we als gemeente verplicht opvolging te geven aan alle signalen vroeg signalering schulden. We starten in 2021 met een pilot waarbij Amargi de enkelvoudige signalen oppakt. Op- of afschaling tussen de gebiedsteams en Amargi is mogelijk. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]

Snelle toekenning bijstand

[CUP

nr. TDCoal054]

Wat wilden we? Wij voorkomen dat mensen in de schulden raken doordat toekenning van bijstand op zich laat wachten. Wat hebben we bereikt? We handelen de aanvragen algemene en/of bijzondere bijstand altijd tijdig en correct af. Afhankelijk van de aanvraag is hiervoor ook de medewerking van de aanvrager nodig voor het aanleveren van de juiste informatie. Indien nodig zetten we instrumenten (zoals voorschotten en leenbijstand) in die ervoor zorgen dat de betreffende inwoners in hun levensonderhoud kunnen voorzien en dat schulden kunnen worden voorkomen. Wat is (nog) niet gelukt? N.v.t. Status [Continue proces]

Gemeente Tytsjerksteradiel

89

JAARSTUKKEN 2020

Integrale aanpak schuldproblematiek

[CUP

nr. TDCoal055]

Wat wilden we? We pakken de schuldenproblematiek integraal aan. Wat hebben we bereikt? Na het vaststellen in beide gemeenteraden van het Beleidsplan Integrale Schulddienstverlening is samen met Achtkarspelen een gezamenlijke wijze van uitvoering van schulddienstverlening gerealiseerd. Daarbij wordt de dienstverlening waar mogelijk nog verder geoptimaliseerd en hebben preventie en vroeg signalering nog meer aandacht gekregen. In 2020 heeft de implementatie plaatsgevonden zodat per 1 januari 2021 een geharmoniseerde uitvoering schulddienstverlening mogelijk is. Wanneer er nog geen sprake is van problematische schulden worden onze inwoners goed begeleid door de vrijwilligers van onze ketenpartners. Waar nodig betrekken we professionals en vrijwilligers bij nazorg en begeleiding van inwoners die moeite hebben goed te budgetteren. Wat is (nog) niet gelukt? Status [Continue proces]

Integratie en participatie statushouder

[CUP

nr. TDCoal060]

Wat wilden we? Statushouders integreren en participeren op goede en snelle wijze. Wat hebben we bereikt? De integratie en participatie van statushouders in onze gemeente verloopt voorspoedig. Onze consulenten werk & inkomen zijn betrokken bij de doelgroep en werken samen met Vluchtelingenwerk Noord-Nederland aan een zo optimale integratie. Het proces van integratie en participatie heeft in het kader van Corona in 2020 enige vertraging opgelopen, maar heeft geen grote problemen opgeleverd. Het wekelijkse spreekuur van Vluchtelingenwerk op Glinstra State heeft zo veel als mogelijk doorgang gehad. We zijn tevreden over de samenwerking en het werk van Vluchtelingenwerk in onze gemeente. We zijn volop bezig met de implementatie van de nieuwe Wet Inburgering die is uitgesteld naar 1 januari 2022. In deze Wet komt de regie voor wat betreft de inburgering bij de gemeente te liggen. Wat is (nog) niet gelukt? Status [Continue proces]

Gemeente Tytsjerksteradiel

90

JAARSTUKKEN 2020

Voor de periode 2020-2023 is een taakstelling geformuleerd én verwerkt in de begroting. In deze jaarrekening vertellen we •

in hoeverre de taakstelling is gerealiseerd

•

wat het maatschappelijke effect was

•

wat er nog gerealiseerd moet worden

Activerend armoedebeleid

[Nr. TS6.3a]

Wat is gerealiseerd? Het totale pakket aan maatregelen binnen de regelingen voor armoedebestrijding, die de beoogde bezuiniging moeten realiseren, is uitgevoerd (Maatschappelijke Participatieregeling (€ 40.000) en de Collectieve Ziektekostenverzekering AV-Frieso (€ 83.000). Daarmee is de bezuinigingstaakstellig gerealiseerd. Wat was het maatschappelijke effect? Conform het Beleidskader Sociaal Domein worden de tegemoetkomingen maatschappelijke participatie op aanvraag verstrekt en is de toelatingsgrens vastgesteld op 110% van het sociaal minimum. Tevens is de toelatingsgrens voor de Collectieve Zorgverzekering AVFrieso vastgesteld op 110% van het sociaal minimum en is de gemeentelijke tegemoetkoming in de premie verlaagd naar € 10 per verzekerde per maand. Op dit moment wordt er gewerkt aan een analyse van de maatschappelijke effecten. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

123

123

123

123

gerealiseerd

123

123

123

123

-

-

-

-

[ gerealiseerd]

[ gerealiseerd]

[ gerealiseerd]

[ gerealiseerd]

nog te realiseren status

Gedifferentieerde inkoop WMO

[Nr. TS6.6/6.71]

Wat is gerealiseerd? In 2020 hebben wij onze inkoop van Wmo-maatwerkdienstverlening geëvalueerd. De Wmomaatwerkdienstverlening betreft de huishoudelijke hulp, individuele begeleiding, dagbesteding en kortdurend verblijf. De uitkomsten van de evaluatie nemen wij mee richting nieuwe inkoop. In 2021 gaan wij in gesprek met zorgaanbieders, adviesraden e.a. over onze inkoopstrategie en -afspraken. Hierbij betrekken wij de inkoop van voorzieningen in het kader van de Participatiewet. De gemeenteraad wordt betrokken in het proces en de planning is om begin 2022 de contouren van de nieuwe inkoopstrategie vast te laten stellen door de gemeenteraad. Hiermee kan in 2022 opnieuw worden aanbesteed door het college, geëffectueerd per 1-12023 in een nieuwe inkoop van de Wmo-maatwerkdienstverlening. Mochten er op basis van de gesprekken vóór 1-1-2023 al mogelijkheden zijn om (kleinschalig) te experimenteren met andere inkoop, dan geven wij dat samen met de betreffende zorgaanbieders vorm. Wat was het maatschappelijke effect? Hierover valt nog niets te zeggen.

Gemeente Tytsjerksteradiel

91

JAARSTUKKEN 2020

(x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

-

-

200

200

gerealiseerd

-

-

-

-

nog te realiseren

-

-

200

200

[ onbekend]

[ onbekend]

[ verkennend]

[ verkennend]

status

[Nr. TS6.2/6.71/6.72]

Kostenbewustzijn gebiedsteams Wat is gerealiseerd?

Het kostenbewust handelen is op verschillende manieren tot uitvoering gebracht. Op gebied van Jeugdzorg zijn heronderhandelingen gevoerd over trajectprijzen. Op casusniveau is gestuurd op de juiste hoogte van intensiteiten door het toepassen van lokaal contractmanagement. Met onze sociaal werkers met de expertise Wmo hebben wij de noodzaak tot anders handelen en benodigde acties daarvoor op uitvoeringsniveau besproken bij de geprognosticeerde tekorten begin van het jaar. In de toegang zijn wij daarom aan de slag geweest met meer heldere en methodische kaders, dit vindt zijn vervolg in 2021. Ook zal het datagestuurd werken per gebiedsteam onderdeel worden van kostenbewust werken. Wat was het maatschappelijke effect? Op korte termijn wordt eerder gezocht naar eigen kracht van de inwoner en minder snel naar een voorziening. (x € 1.000)

2020

2021

2022

2023

gepland

50

200

400

-

gerealiseerd

50

-

-

-

nog te realiseren

-

200

400

-

[ gerealiseerd]

[ gepland]

[ gepland]

[ onbekend]

status

Gemeente Tytsjerksteradiel

92

JAARSTUKKEN 2020

Overige ontwikkelingen 6.3 Inkomensregelingen

Bijstandsverlening De verwachting van een hogere instroom cliënten door COVID-19 bleef uit in 2020. Het aantal BUIG-cliënten in 2020 (gemiddeld 602) waren zelfs nog langer dan in 2019 (gemiddeld 611). In de decemberwijziging is aangegeven dat er een stijgende trend in het aantal uitkeringen zichtbaar was. Deze conclusie is getrokken op de gegevens tot en met september 2020 (624). Echter is in het laatste kwartaal een duidelijke daling zichtbaar in de aantal uitkeringen (590). Als gevolg hiervan zijn de totale uitkeringslasten lager dan was verwacht. Het resultaat voor de jaarrekening 2020 van de inkomensregelingen Bijstand en IOAW is per saldo € 475.000 voordelig.

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO) Eén van de maatregelen van het kabinet om ondernemers te ondersteunen tijdens de coronacrisis in 2020 is de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (TOZO). De regeling is voor zelfstandig ondernemers, waaronder zzp’ers. Het voorziet in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud als het inkomen door de coronacrisis tot onder het sociaal minimum daalt en eventueel in een lening voor

bedrijfskapitaal om

liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te vangen. Voor onze gemeente is de TOZO-regeling uitgevoerd door Bureau Zelfstandigen Fryslân (BZF) te Leeuwarden.

Gemeente Tytsjerksteradiel

93

JAARSTUKKEN 2020

In 2020 is er totaal € 5.635.000 aan voorschotten ontvangen van het Rijk. De eerste vijf voorschotten zijn begroot. Het laatste voorschot van € 636.000 is door het Rijk bekendgemaakt in december en kon niet meer verwerkt worden in een begrotingswijziging. Hierdoor ontstaat er zowel aan de kant van de lasten als de baten een verschil van € 636.000. Per saldo geen effect op de exploitatie. Deze voorschotten zijn één op één doorbetaald aan BZF, waarbij achteraf de verrekening zal plaatsvinden. Volgens de laatste gegevens van BZF zijn de daadwerkelijke kosten voor de uitvoering van de TOZO-regeling voor onze gemeente €2.898.000. Dit betekent dat we over 2020, op basis van de verstrekte voorschotten, €2.737.000 terugkrijgen van BZF en deze weer één op één aan het Rijk moeten betalen. Voor deze afrekening zijn balansposten gemaakt. Per saldo heeft de TOZO-regeling geen effect op het resultaat van de jaarrekening.

Zelfstandigenregelingen Er is er minder bijstand verleend aan ondernemers. Deze daling komt doordat in veel gevallen de ondersteuning aan zelfstandigen is overgenomen door de TOZO-regeling als gevolg van COVID-19. Per saldo is dit een voordeel van € 131.000 voor de jaarrekening 2020.

Debiteuren Zelfstandigen Voorheen werden de debiteuren van de zelfstandigenregelingen niet opgenomen op de balans. Vanaf 2020 is echter besloten om een uniforme werkwijze te hanteren en de debiteuren zelfstandigen wel op te nemen en een voorziening te vormen. Het saldo van de debiteuren zelfstandigen bedraagt €550.000. Het bedrag aan debiteuren zelfstandigen bestaat uit vorderingen die zijn ontstaan door te veel ontvangen uitkeringen, bedrijfskrediet en leningen. Vorderingen waarvan onzeker is of we het bedrag terugontvangen zijn dubieuze debiteuren. Hiervoor is een voorziening gevormd op basis van een percentage (65%) van de oninbaarheid van de vorderingen. Voor 2020 is er een dotatie gedaan van €357.000 in de voorziening Dubieuze debiteuren. Per saldo levert dit een voordeel op van €193.000 voor de jaarrekening.

Minimabeleid Per saldo is het resultaat op het minimabeleid € 61.000 negatief. De bijzondere bijstand en de inkomensregelingen zijn open einde regelingen. Er is een lichte daling zichtbaar in de aantal verstrekkingen bij de bijzondere bijstand ten opzichte van 2019. 6.4 Begeleide participatie

Dienstverlening Caparis In de loop van 2020 werd duidelijk dat de dienstverlening door Caparis een voordeel liet zien ten opzichte van de begroting . De raad is in de rapportage van oktober daarvan op de hoogte gebracht en er is een voordeel op het budget meegenomen van € 53.000, zijnde 75% van het totaal berekende voordeel van € 70.000. Omdat het jaar 2020 nog een aantal maanden had te gaan is veiligheidshalve die 75% van het totale voordeel daadwerkelijk in de raming doorgevoerd, vanwege eventuele wijzigingen in het aantal werknemers. Er is echter

Gemeente Tytsjerksteradiel

94

JAARSTUKKEN 2020

geen wijziging meer opgetreden in het aantal werknemers in de resterende maanden. Voor de jaarrekening een voordeel van € 17.000.

Beschut Werken Wanneer het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen vaststelt dat een persoon is aangewezen op beschut werk, dan hebben wij de wettelijke verplichting om een baan voor deze persoon te zoeken. Van het Rijk ontvangen wij gemiddeld een bedrag van € 8.500 per werknemer per jaar voor de kosten van begeleiding. In de begroting 2020 is, op basis van de realisatie

in

2019,

uitgegaan

van

3

dienstverbanden.

Eind

2020

hebben

wij

7

dienstverbanden (inkoop) gerealiseerd. In de praktijk blijkt dat de begeleidingskosten fors hoger zijn dan de € 8.500 die wij van het Rijk ontvangen. Gemiddeld bedragen deze kosten op jaarbasis per persoon € 13.500. Per saldo voor de jaarrekening 2020 een nadeel van in totaal € 45.000.

Uitvoering Sociale Werkvoorziening (algemeen) Onder SW algemeen is een raming opgenomen voor de kosten van een gemeentelijk dienstverband (1 fte € 34.000), bijdrage aan Werk-/leerbedrijf Noardeast Fryslân (NEF) (€ 13.000) en algemene kosten (€ 5.000). In 2020 zijn er geen uitgaven geweest voor het gemeentelijk dienstverband (beëindigd) en de algemene kosten. Daarnaast is de bijdrage aan NEF lager geweest als gevolg van een prijsverschil. Per saldo levert dit een voordeel op voor de jaarrekening van € 40.000. 6.5 Arbeidsparticipatie

Re-integratie Het budget voor re-integratieprojecten is met € 76.000 overschreden door extra project- en personeelskosten (€ 17.000) en extra individuele trajecten (59.000). Daarnaast is er in 2020 een incidentele bate ontvangen van € 46.000 van het Europees Sociaal Fonds (ESF) voor de afwikkeling van de subsidie over de periode 2016 - 2019. Per saldo een nadeel voor de jaarrekening op deze budgetten van € 30.000.

Wet inburgering De opgelegde beperkingen veroorzaakt door Covid19 en uitstel van de wetgeving tot 2022 hebben ervoor gezorgd dat er geen uitgaven zijn geweest ter voorbereiding op de uitvoering van de Wet Inburgering. Een voordeel van € 32.000 voor de jaarrekening 2020. 6.6 / 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

Wmo-maatwerkvoorzieningen Het voordeel op de Wmo-maatwerkvoorzieningen betreft in totaal € 928.000. Bij de eerste Bestuursrapportage van 2020 is voorgesteld het budget substantieel te verhogen vanwege een toenemend beroep op de Wmo in de afgelopen jaren, in het bijzonder de maatwerkvoorzieningen begeleiding en huishoudelijke hulp. Tegen de verwachting in is het beroep op deze maatwerkvoorzieningen vanaf maart 2020 substantieel gedaald. Een deel van de verklaring voor deze daling is het gevolg van de corona-maatregelen. Nieuwe aanvragen voor dagbesteding en huishoudelijke hulp waren lager als verwacht. Dit is

Gemeente Tytsjerksteradiel

95

JAARSTUKKEN 2020

terug te zien in het totaal aantal cliënten met een Wmo-voorziening. Dit betreft een incidenteel effect. Daarnaast hebben wij actief enkele beheersmaatregelen genomen. Er zijn langdurende indicaties voor individuele begeleiding opnieuw onderzocht i.o.m. inwoner en aanbieder. Dit heeft geleid tot verhoogde doorstroom naar de Wet langdurige zorg en waar mogelijk afschalen van zorg, incidenteel ophoging van zorg. Uitgangspunt was een meer passende vorm van ondersteuning voor de inwoner, bij recht op Wlz is dat het meest passend. Een verhoogd kostenbewustzijn bij het indiceren van begeleiding en tussentijds evalueren (na afloop of gedurende een indicatie) heeft effect gehad op de kostenbeheersing.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Tytsjerksteradiel&id=2b190c6e-00ec-4467-9660-8a12e06599a6