Bijlage Jaarstukken 2023 Tubbergen.pdf
Tekst van het document
47
Sportnota In de begroting 2023 is, voor de gehele coalitieperiode, een bedrag van €25.000 beschikbaar gesteld en gestort in de “Reserve College akkoord 2022 – 2026”. In het programmajournaal 2023 is het niet benodigde budget van €23.000 overgeboekt naar de “Reserve Incidenteel Beschikbare Algemene Middelen
Voor de jaarschijf 2023 is €12.500 beschikbaar gesteld. In het programmajournaal is dit bedrag verlaagd tot €2.000. In 2023 zijn onderstaande uitgaven onttrokken aan genoemde reserve. Uitgaven 2023: Opmaken van de Gezondheidsnota
€800
Cultuurnota In de begroting 2023 is, voor de gehele coalitieperiode, een bedrag van €25.000 beschikbaar gesteld en gestort in de “Reserve College akkoord 2022 – 2026”.. Voor de jaarschijf 2023 is €12.500 beschikbaar gesteld. Er zijn in 2023 geen uitgaven geweest op dit budget. Leefbaarheidsfonds In de begroting 2023 is, voor de gehele coalitieperiode, een bedrag van €150.000 beschikbaar gesteld en gestort in de “Reserve College akkoord 2022 – 2026”.
48
Voor de jaarschijf 2023 is €150.000 beschikbaar gesteld. In 2023 zijn onderstaande uitgaven onttrokken aan genoemde reserve. Uitgaven 2023: Subsidie leefbaarheidsfonds sociaal domein 2023 Stichting Buurt Binnenveld II
€10.000
Subsidie leerorkest in de klas - muziekvereniging Concordia
€6.000
Overige subsidies
€2.000
Totaal
€18.000
Gebiedsgerichte aanpak Zorglandschap In de begroting 2023 is, voor de gehele coalitieperiode, een bedrag van €25.000 beschikbaar gesteld en gestort in de “Reserve College akkoord 2022 – 2026”. Voor de jaarschijf 2023 is €25.000 beschikbaar gesteld. Er zijn in 2023 geen uitgaven geweest op dit budget.
Overzicht baten en lasten (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
Baten
0
0
7
7
Lasten
493
691
194
497
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
-493
-691
-187
504
Onttrekkingen aan reserves
347
554
56
-497
Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
-146
-137
-131
7
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten
Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan. Mutaties reserves Het verschil op de mutaties van de reserves betreft voornamelijk lagere onttrekkingen m.b.t. het Ijslands Preventie model voor €78.000 (zie voorstel budgetoverheveling), mantelzorgbeleid voor € 50.000 (zie voorstel budgetoverheveling), stimuleringsfonds sociaal domein voor € 129.000, werkbudget positieve gezondheid voor €47.000 (zie voorstel budgetoverheveling), leefbaarheidsfonds voor € 132.000 (zie voorstel budgetoverheveling) en het opstellen van een plan van aanpak gebiedsgerichte aanpak zorglandschap voor €25.000 (zie voorstel budgetoverheveling). Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedragen en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2023 onder "Toelichting en analyse op de baten en lasten".
49
Programma Toekomstbestendige gemeente Tubbergen en ambtelijke organisatie Noaberkracht Inleiding We zijn als gemeente open, betrouwbaar, duidelijk en transparant en (digitale) gegevens van onze inwoners zijn bij ons in goede handen. We nodigen inwoners vooral uit om mee te doen. Vanuit het uitgangspunt van een participatieve lokale democratie zetten we in op passende en vernieuwende manieren van samenwerking en besluitvorming. Daarbij past een proactieve gemeentelijke informatievoorziening naar onze inwoners.
Actielijn 1 Samenlevingsgerichte bestuursstijl We willen onze opgaven samen met onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties aanpakken. Dit doen we door onze inwoners centraal te stellen bij alles wat we doen. We hanteren een meedenkende houding en leveren maatwerk. Bij iedere vraag of nieuwe uitdaging denken we na hoe we onze inwoners betrekken bij het bouwen aan de gemeente Tubbergen. Dit doen we vanuit open en betrokken insteek. En we zijn realistisch en duidelijk. Daar waar het kan, werken we samen en daar waar de gemeente een verantwoordelijkheid heeft, nemen we deze. We hanteren hierbij het motto: ‘Ja, mits…’ We gaan in ons werk uit van de zelfredzaamheid, de professionaliteit en de kracht van onze eigen inwoners. We zijn als gemeente proactief. Opgaven zelf oppakken, met de blik op de toekomst. Samen werken aan een leefbaar, gezond, duurzaam en toekomstbestendig Tubbergen waar het goed vertoeven is. Dit doen we door de komende vier jaar verder in te zetten op samenlevingsgericht werken. Telkens vanuit maatwerk en de juiste balans. De gemeenteraad, het college van burgemeester en wethouders, de gemeenteraad en de organisatie Noaberkracht staan hierbij midden in de samenleving. We willen initiatieven uit onze kernen faciliteren en investeren waar nodig. De huidige aanpak met het Maatschappelijk Akkoord Tubbergen en MijnDorp2030 gaan we herijken.
Het opdrachtgeverschap ligt hiervoor bij de voltallige gemeenteraad. Indien nodig willen we inwoners breed in de samenleving betrekken bij grote keuzes die de samenleving raken. Kernagenda's In de kernagenda's zijn per kern de ambities en vraagstukken terug te vinden waar we als gemeente en inwoners gezamenlijk aan werken. De inhoud van deze kernagenda's is terug te vinden in de begrotingsapp: Kernagenda's. Afhankelijk van de uitkomsten van de herijking van het Maatschappelijk Akkoord en het proces MijnDorp2030 worden de kernagenda's in de komende periode aangepast. Participatiebeleid Participatie is niet meer weg te denken in onze manier van werken. Ook landelijk is er steeds meer aandacht voor participatie. Er is een wetsvoorstel in de maak: ‘Versterking participatie op decentraal niveau’. Deze wet heeft als doel dat voor zowel de inwoners als voor gemeenten duidelijk is (1) binnen welke kaders inwoners in het beleidsproces participeren en (2) op welke wijze zij in een verschillende fase van het beleidsproces betrokken worden. In een participatieverordening maakt elke gemeenteraad deze zaken expliciet voor zijn gemeente. Het voorstel verplicht tot een uitbreiding/verbreding van de in de Gemeentewet (artikel 150) voorgeschreven inspraakverordening naar een participatieverordening.
Het belang van participatie wordt groter door maatschappelijke ontwikkelingen zoals de Omgevingswet, de Regionale Energie Strategie (RES) en uitdagingen in het sociaal domein. Gemeenten hebben in principe vrijheid om te beslissen op welke wijze zij inwoners bij de verschillende beleidsfasen betrekken en hoe ze hun visie op participatie vertalen in de participatieverordening. Het is dan ook eerst van belang dat we als gemeenten bepalen hoe we participatie verder vorm willen geven. Daarvoor stellen we participatiebeleid op. Vervolgens kunnen we de stap zetten naar juridische formuleringen in een participatieverordening.
50
Samenlevingsgericht werken - Organisatieontwikkeling Zorgvuldige communicatie, en meer contact met onze inwoners en partners om samenlevingsgericht te kunnen werken, vraagt naast tijd van ambtenaren, ook vaardigheden. Daarin willen we investeren. We investeren in structurele ambtelijke capaciteit om het samenlevingsgericht werken te borgen en van nieuwe impulsen te voorzien.
Ons doel In de gemeente Tubbergen werken we samenlevingsgericht. Samen met onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties kijken we naar wat we samen kunnen doen om onze kernen op de lange termijn leefbaar te houden. We zijn als gemeente open, betrouwbaar, duidelijk en transparant en (digitale) gegevens van onze inwoners zijn bij ons in goede handen.
Hoe leverden we een bijdrage aan samenlevingsgerichte bestuursstijl Herijking MAT/MijnDorp In het coalitieakkoord en de begroting 2023 is opgenomen dat de huidige aanpak met het Maatschappelijk Akkoord Tubbergen en MijnDorp2030 herijkt wordt, waarbij het opdrachtgeverschap bij de voltallige gemeenteraad ligt. Er is daarvoor een raadswerkgroep gevormd en er is een startnotitie opgesteld voor het proces van de herijking. In september 2023 is de raadswerkgroep bijeen geweest en zijn de eerste contouren uitgezet. Eerste stap was het organiseren van een raadsbrede themabijeenkomst, welke in januari 2024 heeft plaatsgevonden. Participatiebeleid Onder andere de komst van de Omgevingswet vroeg om participatiebeleid en naar verwachting is elke gemeente binnenkort ook wettelijk verplicht een participatieverordening vast te stellen. Daarom is in 2023 participatiebeleid en een participatieverordening opgesteld. Op 18 september 2023 heeft een gezamenlijke radenbijeenkomst plaatsgevonden met de gemeenteraad van Dinkelland en Tubbergen waar zij over beide onderwerpen zijn geïnformeerd. In december 2023 is het participatiebeleid vastgesteld.
Actielijn 2 Een sterk en toekomstbestendig Noaberkracht Met Noaberkracht hebben we een sterke en krachtige organisatie staan. We zien het als onze verantwoordelijkheid om de kracht en sterkte van Noaberkracht ook voor de toekomst te verzekeren. Dat betekent ook dat we vernieuwend en creatief opereren op een veranderende arbeidsmarkt. Maatschappelijke opgaven worden groter en complexer. Ze vragen door de tijd heen om andere antwoorden, aanpakken en resultaten. Wij willen dan ook dat Noaberkracht voor onze inwoners de komende jaren op elk moment een kwalitatief hoogwaardige dienstverlening biedt. Daarmee is onze ambitie om de inwoners van Tubbergen nu en in de toekomst passende antwoorden te (blijven) geven op bestaande en nieuwe maatschappelijke vraagstukken.
Ons doel Een sterk en toekomstbestendig Noaberkracht.
Hoe leverden we een bijdrage aan een sterk en toekomstbestendig Noaberkracht Versterken van de ambtelijk (strategische) capaciteit van Noaberkracht. Met het oog op het versterken van het strategisch vermogen worden het programmabureau (programmaregisseurs) en het team concern control ondergebracht in een nieuwe organisatie onderdeel Strategie Programma en Control met een eigen leidinggevende in de loop van 2023. In het 2e kwartaal is de werving van een tweetal strategen en een leidinggevende voor het organisatieonderdeel Strategie Programma en Control gestart. Per september is één strateeg gestart. De werving van een tweede strateeg en een leidinggevende gaat in het najaar op herhaling. Eerste verkennende gesprekken hebben plaatsgevonden om organisatie breed in company een training strategische beleidsadvisering aan te bieden aan beleidsadviseurs.
51
Doorontwikkelen van de Noaberkracht-organisatie, inclusief actieprogramma. Het geld dat middels het collegeakkoord beschikbaar is gesteld voor de actielijn "Een sterk en toekomstbestendig Noaberkracht", is overgeheveld naar Noaberkracht. Het zijn allemaal budgetten die het thema organisatieontwikkeling raken, wat opgepakt wordt binnen Noaberkracht. In 2023 heeft Noaberkracht de beschikbare budgetten onder andere ingezet voor de volgende acties: Samenlevingsgericht werken is goed georganiseerd Er zijn in juni/juli zowel een coach als een adviseur samenlevingsgericht werken gestart. Het nieuwe team Samenlevingsgericht werken is geformeerd en is gestart met een ctraject om te komen tot een duidelijk kader en een duidelijke opdracht. De werkwijze met buurtmannen en buurtvrouwen wordt voortgezet. De buurtmannen en vrouwen worden vanuit team Samenlevingsgericht werken begeleidt, gecoacht en ondersteund. Dit is structureel geborgd voor de toekomst. Wet Open Overheid (Woo) Er worden voorbereidingen getroffen om openbaar gemaakte documenten bij alle Woo-verzoeken actief openbaar te maken door middel van publicatie. Daarmee worden deze documenten voor een ieder toegankelijk gemaakt. Dit is conform de bepalingen die in de Woo zijn opgenomen ten aanzien van actieve openbaarmaking.
Om publicatie mogelijk te kunnen maken, zijn drie verschillende websites in ontwikkeling, één voor de gemeente Dinkelland, één voor de gemeente Tubbergen en één voor Noaberkracht. De lancering van deze websites zal naar verwachting na de zomer gerealiseerd kunnen worden. Naast bovengenoemde ontwikkelingen omtrent publicatie worden er verschillende werkzaamheden uitgevoerd om een kwaliteitsslag te maken bij het behandelen van Woo-verzoeken. Een belangrijk onderdeel bij het behandelen van Woo-verzoeken is het anonimiseren van gegevens, zoals persoons- en functiegegevens. Er is een richtlijn uitgewerkt met duidelijke kaders voor het anonimiseren van gegevens. Dit bevordert dat documenten consequent geanonimiseerd kunnen worden. Verder is er een nieuwe tool aangeschaft voor het anonimiseren, die het anonimiseren sneller, gemakkelijker en goedkoper moet maken. Deze is inmiddels uitgerold. Veiligheid werkplekken en weerbaarheid Het ministerie van Binnenlands Zaken heeft geconstateerd dat we qua beveiliging van mensen en documenten op alle punten nu voldoende scoren. Bijna alle collega's van team Telefonie en team Burgerzaken hebben deelgenomen aan de jaarlijkse herhalingscursus van de agressie training. Eén groep moet deze in het najaar 2023 volgen. Het is de bedoeling dat ook de teams Handhaving hieraan gaan deelnemen. Het agressie protocol is opnieuw bekeken en voldoet.
De bijbehorende acties moeten beter worden geborgd. Er is een actieplan opgesteld om borging te hiervan te realiseren. Arbeidsmarktbenadering en communicatie Er is een nieuwe website "werken bij Noaberkracht", die is verder door ontwikkeld. Het medewerkersprofiel is vastgesteld. Het hybride on- en offboarding programma is sinds eind 2023 operationeel. Leren en ontwikkelen Er wordt gewerkt aan een proactieve leercultuur. Als onderdeel hiervan is vanaf september 2023 de academie live! Dit is een digitale leeromgeving, gebaseerd op het personeelsinformatiesysteem dat we al hadden. Er wordt geïnvesteerd in goed kwalitatief aanbod vanuit de academie, passend bij de strategische doelen van de gemeenten, en passend bij alle afdelingen. Vitaliteitsbeleid Op basis van de nota Eigen regie op fit wordt middels een uitvoeringsplan invulling gegeven aan vitaliteit. In juni 2023 is de behoefte gepeild onder medewerkers van Noaberkacht inzake vitaliteit. Deze behoefte dient als basis voor het uitvoeringsplan. Vanaf het najaar van 2023 wordt er een activiteitenkalender gepresenteerd op het gebied van vitaliteit. Deze activiteiten worden onder andere via de academie aangeboden.
52
Onderhoud organisatie In de groei van de organisatie en de noodzakelijke aandacht van leidinggevenden voor medewerkers is aanleiding gezien onderhoud te plegen aan de organisatie. Zo is het organisatieonderdeel Sociaal Domein per 1 april opgedeeld in een tweetal nieuwe organisatie onderdelen Sociaal en Samenleving. Alle taken gemoeid met vrij toegankelijk voorzieningen zijn ondergebracht in het onderdeel Samenleving en de niet vrij toegankelijke voorzieningen in het orderdeel Sociaal. Per 1 april is het onderdeel Sociaal onder leiding van een nieuwe leidinggevende van start gegaan. Per september is het nieuwe onderdeel Samenleving onder leiding van een nieuwe leidinggevende van start gaan. In dit onderdeel zijn ook de teams ondergebracht die ondersteuningstaken uitvoeren voor zowel Sociaal als Samenleving. Een aantal onderdelen uit het organisatieonderdeel Fysieke Leefomgeving, vastgoed en bedrijvigheid zijn samengevoegd met de vrij toegankelijke voorzieningen in het onderdeel Samenleving. Het team APV bijzondere wetten is van het organisatieonderdeel Publieke dienstverlening over gegaan per 1 april naar het organisatieonderdeel Fysieke Leefomgeving.
Ambtelijke samenwerking tussen Noaberkracht en Oldenzaal De verkenning naar de ambtelijke samenwerking is in het voorjaar van 2023 afgerond, waarna het proces van ambtelijke verkenning is verschoven naar bestuurlijke besluitvorming. De drie colleges hebben de gemeenteraden geadviseerd om nu te kiezen voor opgavegericht samenwerken om huidige en toekomstige maatschappelijke opgaven van antwoorden te voorzien. Het gaat hierbij om duurzaamheid, energietransitie, migratie, veiligheid en het onderzoek naar samenwerking op het gebied van binnensportaccommodaties; voor de lokaal uit te voeren opgaven met kracht te blijven inzetten op doorontwikkeling en toekomstbestendigheid van de ambtelijke organisatie; te onderzoeken wat nodig is om tot een toekomstbestendige informatievoorziening (ICT) te komen in gezamenlijkheid met andere Twentse gemeenten. Besluitvorming hierover door de drie gemeenteraden is voorzien in het voorjaar van 2024.
Actielijn 3 Financieel gezond blijven Financieel gezond blijven betekent dat ons uitgangspunt is dat we begrotingen maken die structureel in evenwicht zijn en ervoor zorgen dat de financiële middelen worden gebruikt waarvoor ze bedoeld zijn: de goede dingen doen voor onze samenleving. We zetten in op de realisatie van ambities maar houden ook balans door voorzieningen en afgesproken reserves te borgen. Daarbij sturen we op een efficiënte en effectieve P&C-cyclus en een transparante en goed controleerbare financiële gemeentelijke huishouding. De belastingen indexeren we overeenkomstig de bestendige beleidslijn jaarlijks met het consumentenprijsindexcijfer van het CBS.
Ons doel Een structureel en materieel sluitende (meerjaren)begroting waarbij we de stijging van de lokale lasten zo beperkt mogelijk willen houden.
Hoe leverden we een bijdrage aan financieel gezond blijven We gaan op een realistische en behoedzame manier om met de beschikbare middelen wat in 2023 betekende dat: •
We structurele uitgaven dekken met structurele inkomsten. Zo hebben we in de begroting 2023 de (structurele) kosten van de inflatie voor een bedrag van ongeveer € 1,2 miljoen meerjarig verwerkt. De structureel sluitende begroting 2023 is samen met de meerjarenbegroting 2024-2026 getoetst door de provincie en heeft geresulteerd in het reguliere (repressieve) toezicht en heeft in het kader van InterBestuurlijk Toezicht (IBT) geleid tot de kleur oranje.
•
We (mogelijke) verliezen en tegenvallers signaleren en verwerken in onze (meerjaren)begroting zodra deze zich aandienen en dat we winsten en meevallers pas verwerken als deze daadwerkelijke zijn gerealiseerd. Concrete voorbeelden hiervan in 2023 zijn naast het structureel verwerken van de meerjarige gevolgen van de hoge inflatie ook het ramen van de middelen in het kader van de hervormingsagenda jeugd en de opschalingskorting.
53
•
We indexeren de OZB tarieven conform de indexcijfers van het CBS. Deze lijn is in 2023 gevolgd met daarbovenop een extra (meerjarige) stijging om de gemeentefinancien gezond te houden.
•
Voor de tarieven op het gebied van afval en riool gaan we uit van 100% kostendekkendheid. Deze lijn is in 2023 gevolgd.
•
Om de stijging van de lokale lasten zo beperkt mogelijk te houden is voor het jaar 2023 besloten tot een algemene lastenverlichting van € 60 per aansluiting. Hierdoor bleef de stijging van de lokale lasten in 2023 voor een gemiddeld huishouden beperkt tot 0.
Financiën Toekomstbestendige gemeente Tubbergen en ambtelijke organisatie Noaberkracht Financiën Het geld dat middels het collegeakkoord beschikbaar is gesteld voor de actielijn Een sterk en toekomstbestendig Noaberkracht, is overgeheveld naar Noaberkracht. Het zijn allemaal budgetten die het thema organisatieontwikkeling raken, wat opgepakt wordt binnen Noaberkracht.
Overzicht baten en lasten (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
Baten
0
0
0
0
Lasten
614
577
581
-3
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
-614
-577
-581
-3
Onttrekkingen aan reserves
0
0
0
0
Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
-614
-577
-581
-3
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten
Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedragen en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2023 onder "Toelichting en analyse op de baten en lasten".
54
Programma's basisdeel Inleiding op basisdeel Ieder programma in de basisbegroting is op eenzelfde wijze opgebouwd en kent de volgende onderdelen: •
Portefeuillehouder(s)
•
Algemeen: algemene omschrijving van het programma.
•
Vastgestelde beleidsnota's: voor een actueel totaalbeeld van de vastgestelde beleidsnota's en verordeningen verwijzen we u naar: Overheid.nl
•
Kengetallen: relevante kengetallen per programma.
•
Verbonden partijen: voor een totaalbeeld van de verbonden partijen die bijdragen aan het realiseren van de doelen binnen het programma verwijzen we u naar de paragraaf Verbonden partijen.
•
Wat hebben we in 2023 gedaan? Omschrijving van de ontwikkelingen die hebben gespeeld binnen het programma.
•
Aangenomen moties en amendementen: moties en amendementen met de stand van zaken.
•
Beleidsindicatoren: de wettelijk verplichte indicatoren volgens het BBV.
•
Overzicht baten en lasten: weergaven van de baten en lasten per taakveld.
55
Programma Bestuur & middelen Portefeuillehouders Burgemeester Postma & Wethouder Niens (waarnemend)
Algemeen Het bestuur van onze gemeente wordt gevormd door de gemeenteraad en het college van Burgemeester en Wethouders. In de gemeenteraad zitten negentien inwoners uit onze gemeente. De zetelverdeling is als volgt: CDA zes zetels, Gemeentebelangen/VVD vijf zetels, Keerpunt 22 vier zetels, Lokaal Sterk drie zetels en PvdA één zetel. Voor onze inwoners willen we goed inzichtelijk maken wat we als bestuur van de gemeente Tubbergen doen en waar we het gemeenschapsgeld voor inzetten. Onze gemeentelijke begroting moet in evenwicht zijn. Gemeenschapsgeld genereren wij via de algemene uitkering van het gemeentefonds en door het heffen van gemeentelijke belastingen. Ons uitgangspunt is dat we de lokale lasten zo laag en stabiel mogelijk willen houden. We houden oog voor een gezonde balans tussen de hoogte van de lokale lasten, onze begrotingspositie en onze investeringen. De uitvoering van het gemeentelijke beleid wordt gedaan door onze uitvoeringsorganisatie Noaberkracht Dinkelland Tubbergen. Noaberkracht is een samenwerkingsverband met de gemeente Dinkelland. Er zijn ook maatschappelijke opgaven die om een aanpak vragen die de grenzen van individuele gemeenten overstijgt. In dat geval vinden we het belangrijk om samen te werken met de juiste partners.
Op inhoudelijke thema’s zullen wij de bestaande samenwerking binnen de provincie Overijssel, regio Twente, Noordoost Twente en met de gemeente Dinkelland voortzetten.
Kengetallen Binnen het programma Bestuur en middelen maken we gebruik van de volgende kengetallen: •
Aantal inwoners: 21.408
•
Gemiddelde leeftijd: 42,9 jaar
•
Aantal huishoudens: 8.358
•
Aandeel alleenwonenden: 26,4%
•
Gemiddeld betaalde ozb woningen: €414
Wat hebben we in 2023 gedaan? Herijking gemeentefonds In de begroting 2023 zijn de gevolgen en de herverdeeleffecten van de herijking van het gemeente fonds opgenomen. Dit leverde de gemeente Tubbergen als zogenaamde "nadeelgemeente" een voordelig herverdeeleffect op van € 25 per inwoner. Voor het herverdeeleffect wordt een ingroeipad gehanteerd om te bewerkstelligen dat het herverdeeleffect gefaseerd tot stand komt. Het ingroeipad wordt voor alle gemeenten voor het jaar 2023 op maximaal € 7,50 per inwoner gezet. Ook is het ingroeipad beperkt tot drie jaar. Na drie jaar bedraagt het maximaal voor- of nadelig herverdeeleffect voor een gemeente maximaal € 37,50 per inwoner (voor Tubbergen dus € 25) per inwoner). Voor de verwerking van dit ingroeipad maakt het rijk gebruik van een zogenaamde suppletieuitkering Herverdeeleffect herijking
2023
2024
2025
2026
Nadeel van € 25,67 per inwoner
-547
-547
-547
-547
Suppletieuitkering
387
68
0
0
56
budgettair effect
-160
-479
-547
-547
Extra middelen via algemene uitkering voor jeugd De definitieve verdeling van de extra middelen voor jeugdzorg ter compensatie van de tekorten in de jeugdzorg kwam voor het jaar 2023 voor de gemeente Tubbergen uit op een bedrag van € 1,166 miljoen. Dit leverde voor het jaar 2023 ten opzichte van de eerdere ramingen een voordeel op van € 266.000. Opschalingskorting De oploop van de opschalingskorting was en is bevroren voor de jaren 2020 tot en met 2025, maar de reeks eindigt in een korting van € 975 miljoen cumulatief in 2026. In de begroting 2022 en de perspectiefnota 2022-2026 is hier reeds mee rekening gehouden. Prijsindexatie/inflatie In de verschillende P&C documenten over het jaar 2023 hebben we melding gemaakt van de gevolgen van de hoge inflatie voor de begroting van de gemeente Tubbergen. In totaliteit gaat het om een bedrag van ruim € 2 miljoen waarvan € 622.000 als incidenteel (dus alleen voor het jaar 2023) kon worden aangemerkt. Hiervoor hebben we de stelpost prijscompensatie aangesproken. Bezwaarschriften tegen de WOZ-beschikkingen In 2023 is er een enorme toename geweest van het aantal binnengekomen bezwaren tegen de hoogte van de WOZ-beschikkingen. Het aantal bezwaren is meer dan verdubbeld ten opzichte van 2022. De oorzaak hiervan is enerzijds de veranderingen op de woningmarkt en de daarmee stijgende huizenprijzen.
Anderzijds is dit te verklaren door de opkomst van de zogenoemde ‘no cure no pay-bureaus’ de afgelopen jaren. Zij maken zeer actief reclame voor hun diensten en hun verdienmodel bestaat eruit om zoveel mogelijk bezwaar- en beroepschriften in te dienen om proceskostenvergoedingen te ontvangen die door de gemeente betaald moeten worden. Dit zijn voor gemeenten hoge bedragen die betaald worden met gemeenschapsgeld. Om deze financiële stimulans voor deze bureaus terug te verminderen heeft er op 1 januari 2024 een wetswijziging plaatsgevonden die tot gevolg heeft dat de bureaus een veel lagere proceskostenvergoeding krijgen. De verwachting is dan ook dat dit ervoor zal zorgen dat het aantal bezwaren ingediend door hen behoorlijk zal terugdringen.
Aangenomen moties en amendementen Moties Centrumberaad Tubbergen - voorkeursscenario In de raadsvergadering van 19 april 2023 is de motie Centrumberaad Tubbergen - voorkeursscenario aangenomen met dertien stemmen voor en vier tegen. De motie draagt het college op om: •
Op korte termijn te komen met een planning om te inventariseren welke (verbonden) partijen willen participeren in het nieuwe gemeentehuis om zo tijdig de capaciteitsbehoefte te kunnen bepalen en de juiste (voorbereiding) beslissingen te kunnen nemen;
•
De benodigde strategische gronden aan te kopen in het centrum om regie te houden op basis van bovengenoemd stappenplan;
•
Perspectief te bieden aan horeca voor de vrijkomende plekken (omzetting tot woningbouw bijvoorbeeld);
•
Te onderzoeken wat de bereidheid is van de horeca ondernemers en hoe de gemeente ze kan verleiden om naar het horecaplein te verplaatsen.
Stand van zaken: De motie is in behandeling. De Raad heeft afgelopen juli een raadsbrief (nr. 52) ontvangen met daarin een processchema met betrekking tot de verschillende doorlooptijden van de diverse ontwikkelingen in het centrum.
57
De motie is te raadplegen via de volgende link: Moties 2023 De raadsbrief is te raadplegen via de volgende link: Raadsbrieven 2023 Wensen en bedenkingen ten aanzien van de bestuursovereenkomst In de raadsvergadering van 28 november 2023 is de motie Wensen en bedenkingen ten aanzien van de bestuursovereenkomst unaniem aangenomen. De motie draagt het college op om: •
een ultieme poging te ondernemen bij het COA, waarin de volgende wensen en bedenkingen aangedragen worden, waarbij de nadrukkelijke focus ligt op de onderdelen einddatum, financiën en veiligheid en te zorgen voor een maximaal onderhandelingsresultaat;
•
De einddatum juridisch beter te borgen door: o
Het COA ook na 1 november 2023 te kunnen houden aan de zin uit artikel 4 lid 2 “en gestaakt te houden’ conform de woorden van de Staatsecretaris van Justitie en Veiligheid op 24 november 2023;
o
De tweede zin van het laatste punt van de paragraaf “Overwegende’ en artikel 4 lid 3 te verwijderen en zo mogelijk te vervangen door een notarieel kooprecht of een derdenbeding;
•
De afspraak uit de kaderovereenkomst “een financiële regeling met het Rijk zodanig dat de gemeente Tubbergen en haar inwoners op geen enkele wijze financiële nadelen van deze opvang ondervindt’ daadwerkelijk te verwerken in de financiële regeling met een heldere definitie van ‘belanghebbende;
•
In nauwe samenspraak met belanghebbenden het veiligheidsplan vast te stellen;
•
De onder de toelichting in deze motie genoemde wensen en bedenkingen tevens naar voren te brengen in aanvullende onderhandelingen met het COA;
•
De gemeenteraad zo snel mogelijk doch uiterlijk vóór de verlening van de omgevingsvergunning, door middel van een raadsbrief, op de hoogte te stellen van de resultaten van de aanvullende onderhandelingen en de gemeenteraad te voorzien van gespreksverslagen.
Stand van zaken: De motie is in behandeling. De motie is recent uitgezet binnen de ambtelijke organisatie. De motie is te raadplegen via de volgende link: Moties 2023
Beleidsindicatoren De effecten van ons lokale beleid worden toegelicht aan de hand van een vaste set (verplichte) beleidsindicatoren.
Indicator
2021
2022
2023
Formatie (fte per 1.000 inwoners)*1
6,98
7,61
8,32
Bezetting (aantal medewerkers per 1.000 inwoners)
8,37
8,91
9,78
Apparaatskosten (kosten per inwoner)
695
736
898
58
Externe inhuur (kosten als percentage van totale loonsom plus totale kosten inhuur externen)*2
12,0
11,4
13,5
Overhead (percentage van de totale kosten)
10,8
10,4
9,8
Toelichting formatie en bezetting Op 31 december 2023 waren er meer mensen in dienst bij Noaberkracht dan op diezelfde datum in 2022. Ook waren er op 31 december 2023 meer fte's in dienst dan op 31 december 2022. Dit heeft onder andere te maken met de extra taken en dus ook extra medewerkers. Daarnaast nemen medewerkers deel aan het generatiepact en is er al voorgesorteerd op hun vertrek. Dit om de kennis goed over te kunnen dragen.
Overzicht baten en lasten (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
174
193
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
BATEN Bestuur en middelen (exlusief algemene dekkingsmiddelen) Algemene dekkingsmiddelen
321
128
-
-
-
1. Lokale heffingen
4.452
4.463
4.555
92
2. Algemene uitkeringen
33.338
34.802
36.432
1.630
3. Dividend
893
1.312
1.312
0
4. Saldo financieringsfunctie
19
139
376
237
5. Overhead
0
0
0
0
6. Onvoorzien
0
0
0
0
38.876
40.908
42.996
2.088
3.637
3.815
3.362
-453
TOTAAL BATEN LASTEN Bestuur en middelen (exlusief algemene dekkingsmiddelen) Algemene dekkingsmiddelen
-
-
-
1. Lokale heffingen
38
38
40
2. Algemene uitkeringen
0
0
0
0
3. Dividend
1
4
4
-0
2
4. Saldo financieringsfunctie
-196
-760
-636
124
5. Overhead
5.320
6.378
6.271
-107
6. Vennootschapsbelasting
0
0
33
33
7. Onvoorzien
20
20
0
-20
TOTAAL LASTEN
8.820
9.495
9.074
-421
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
30.056
31.414
33.922
2.508
Onttrekkingen aan reserves
945
4.141
4.039
-101
Toevoegingen aan reserves
893
6.011
6.011
0
30.108
29.543
31.950
2.407
Resultaat van baten en lasten
Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan.
59
Griffie (voordeel €30.000) Voor de inhuur van de waarnemend griffier in de tweede helft van 2023 was uitgegaan van een tijdsbesteding van 28 uur per week. De werkelijke tijdsbesteding lag lager zodat voor de inhuur ook minder kosten zijn gemaakt. Omdat de waarneming doorloopt in 2024 gaat het restant mee in de budgetoverheveling. De verwachting is dat dit bedrag voldoende is om de kosten voor 2024 te dekken Opbrengst gronden (voordeel €50.000) Er hebben in 2023 twee grondtransacties plaatsgevonden conform afspraken die zijn vastgelegd in exploitatieovereenkomsten die in het verleden zijn afgesloten. Pachten/inschrijfgelden (voordeel €28.000) Inschrijfgelden Vanaf 2022 zijn kavelzoekenden verplicht zich in te schrijven indien zij in aanmerking willen komen voor een gemeentelijke bouwkavel. Vanwege de grote belangstelling voor gemeentelijke woningbouwkavels in de kernen Tubbergen en Geesteren (waarvoor nog geen plannen zijn ingesteld) en de plannen in exploitatie Weemselerveld fase 4 Albergen en De Scholt 3 Fleringen hebben belangstellenden zich massaal aangemeld om kans te maken op een woningbouwkavel. In 2023 hebben meer dan 150 belangstellenden zich ingeschreven in het kavelregister om bij de start van nieuwe uitgifte van woningbouwkavels kans te maken op een woningbouwkavel.
Pachten In 2023 zijn een aantal nieuwe geliberaliseerde pachtovereenkomsten afgesloten waarmee de pachtinkomsten hoger zijn dan voorgaande jaren. Juridische controlling (voordeel €39.000) De raming voor juridische controlling en juridische adviezen is in het programmajournaal 2023 incidenteel verhoogd met een bedrag van € 20.000 omdat werd verwacht dat we wellicht extra juridisch advies nodig zouden hebben. Dat is niet het geval geweest waardoor de incidentele verhoging achteraf gezien niet nodig was geweest. Overbrenging archief naar statische fase (voordeel €100.000) De Provinciale Archiefinspectie eist overbrenging dossiers Tubbergen 1985-2002 naar de statische fase. Dit is arbeidsintensief werk: opschonen, bewerken en beschrijven- van duizenden dossiers. In de perspectiefnota 2024 (inclusief de financiele tussenrapportage over 2023) hebben we daarvoor een bedrag van € 100.0000 beschikbaar gesteld. De aanbesteding is begin 2024 opgestart. Uitvoering volgt in de loop van het jaar 2024. Budget moet dus worden overgeheveld Rente (stelpost, schatkistbankieren, etc.) (voordeel €378.000) Over het jaar 2023 was er sprake van een gezonde de liquiditeitspositie binnen de gemeente Tubbergen. De verschillende uitgaven konden lopende het jaar 2023 worden gefinancierd zonder daar langlopende leningen voor te hoeven afsluiten.
We hebben in het kader van het zogenaamde schatkist bankieren zelfs liquide middelen moeten "parkeren"" bij het Rijk. Dit betekende enerzijds dat we de stelpost rente in 2023 niet hebben moeten aanspreken en anderzijds dat we rente hebben ontvangen op de geparkeerde middelen bij het Rijk Vanaf eind 2022 wordt er namelijk sinds lange tijd weer creditrente vergoed door het Agentschap van de Generale Thesauri (schatkistbankeren). Onroerendezaakbelasting (voordeel €87.000) Op basis van de voorlopige vastgestelde WOZ-waarden door het taxatiebureau zijn de opbrengsten opgenomen in de begroting. In de raadsvergadering van december 2022 zijn de tarieven voor de onroerendezaakbelasting definitief vastgesteld. De definitieve oplevering van de WOZ-waarden door het taxatiebureau heeft in januari 2023 plaatsgevonden. Door verschillen tussen de voorlopig en de definitieve WOZ-waarden als gevolg van diverse waarde aanpassingen alsmede een grotere areaaluitbreiding dan verwacht, is de werkelijke opbrengst OZB voor 2023 hoger dan geraamd. In dit voordeel is nog geen rekening gehouden met mogelijke derving van inkomsten als gevolg van a.g.v. de nog lopende bezwaren 2023 en beroep 2023.
60
Algemene uitkering (voordeel €1.630.000) De decembercirculaire 2023 en de septembercirculaire 2023 hebben voor een hogere algemene uitkering gezorgd van € 1.657.000. Het grootste gedeelte van dit bedrag bestaat uit taakmutaties en decentralisatie-uitkeringen (€ 1.137.000). In de resultaatbestemming wordt hiervan een bedrag van € 900.000 meegenomen naar 2024. Dit bedrag is onder andere bestemd voor uitbetaling van de energietoeslag en het nationaal programma landelijk gebied. Taakmutaties algemene uitkering (voordeel €495.000) Via verschillende circulaires over de hoogte van de algemene uitkering uit het gemeentefonds zijn we op de hoogte gebracht van een aantal zogenaamde taakmutaties. Wij hanteren de lijn dat voor deze taakmutaties stelposten worden opgenomen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Mocht dit om welke reden dan ook niet lukken dan vallen deze stelposten terug naar de algemene middelen. Van het totale voordeel van € 495.000 wordt een bedrag van in totaliteit € 40.000 betrokken bij de resultaatbestemming en de budgetoverheveling. Het hierna resterende voordeel van € 455.000 heeft voor een bedrag van € 75.000 betrekking op de geraamde stelposten die in 2023 niet zijn aangesproken en leiden tot een voordeel voor de algemene middelen in deze jaarverantwoording 2023.
Het overige en daarmee grootste deel van het voordeel wordt echter veroorzaakt door het vrijvallen van de resterende stelpost prijscompensatie. Dit is het deel van de stelpost prijscompensatie dat gedurende het jaar via de tussenrapportages en programmajournaals niet is aangewend om ramingen aan te passen. Tegenover deze meevaller staan op overige plekken in deze jaarverantwoording ook tegenvallers als gevolg van niet geraamde prijsstijgingen die zijn opgetreden of bekend geworden in de laatste maanden van het jaar 2023. Burgemeester en wethouders (nadeel €44.000) De begrote salarislasten voor burgemeester en wethouders zijn gebaseerd op de personen die begin 2023 in dienst waren. Door ziekte en noodzakelijke vervanging hebben we over het jaar 2023 te maken gehad met dubbele salarislasten. Voorziening pensioenen wethouders (nadeel €101.000) We zijn verplicht om ieder jaar bij de jaarverantwoording een herziene berekening van de toekomstige rechten van de wethouders pensioenen op te leveren. Naast fluctuatie in bestand (mensen die in- en uitstromen) was voorgaande jaren vooral de stijging van de rekenrente van invloed. Deze is dit jaar gestegen. Tevens is het nadeel voor een deel te verklaren doordat de instroom in de wachtgeldregeling in het jaar 2023 is toegenomen.
Daarnaast wordt ook van jaar tot jaar gekeken naar de levensverwachting en de ramingen daar waar nodig op aangepast. Rente leningen(nadeel €264.000) In 2023 is er een nieuw lening aangetrokken. De rente op deze lening welk betaald word in 2024 heeft voor een deel betrekking op 2023. Dit deel was in 2023 niet geraamd. Organisatieondersteuning (nadeel €36.000) Door een herverdeling van de overhead (doorberekening vanuit Noaberkracht) over de verschillende producten en activiteiten treedt er een verschuiving op tussen de verschillende producten en activiteiten. Tegenover het nadeel hier staan tal van kleinere meevallers op de overige producten en activiteiten. Het totaal van de werkelijk doorberekende overhead (doorberekening vanuit Noaberkracht) is gelijk aan de raming. Mutaties reserves Het verschil op de mutaties van de reserves betreft voornamelijk lagere onttrekkingen m.b.t. onderhoud gebouwen voor €45.000 en bestuursadviseur voor €75.000. Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedragen en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2023 onder "Toelichting en analyse op de baten en lasten".
61
Kosten van overhead Raming begrotingsjaar voor wijziging
(Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
Baten
0
0
0
0
Lasten
5.320
6.378
6.271
-107
Kosten van de overhead
-5.320
-6.378
-6.271
107
0
0
0
0
257
257
257
0
0
0
0
0
-257
-257
-257
0
-5.320
-6.378
-6.271
107
Waarvan kosten van overhead toe te rekenen aan grondexploitaties Waarvan dekking overhead door toerekening aan grondexploitaties Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten
Bedrag voor de heffing van vennootschapsbelasting (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar wijziging
na
Realisatie begrotingsjaar
2023 0
0
Verschil realisatie versus begr. na wijz. 33
33
33
33
62
Programma Dienstverlening & burgerzaken Portefeuillehouder Burgemeester Postma
Algemeen We streven in onze dienstverlening naar een gemeente die niet afwacht, maar proactief naar de inwoner toe gaat. Een gemeente die in haar dienstverlening meedenkt met de inwoner en helder is in verwachtingen over en weer, tussen gemeente en inwoners. Dit betekent beleid zonder strikte regels maar met ruimte voor maatwerk. Niet meer werken met beperkte openingstijden, maar op afspraak werken op een locatie en tijdstip wenselijk voor de inwoner. We zorgen ervoor dat zoveel mogelijk producten en diensten digitaal afgenomen kunnen worden. Daarnaast wordt het persoonlijk contact uiteraard geborgd. Natuurlijk kunnen inwoners en bedrijven ook telefonisch contact opnemen door te bellen naar het telefoonteam. Naast de dienstverlening zorgen we ook voor een correcte verwerking van de persoonsgegevens van onze inwoners in de basisregistratie personen, de uitgifte van identiteitskaarten, rijbewijzen en paspoorten en de kadastrale informatie.
Kengetallen Binnen het programma Dienstverlening & burgerzaken maken we gebruik van het volgende kengetal: Opkomst verkiezingen (65%,2022)
Wat hebben we in 2023 gedaan? Verkiezingen Op woensdag 22 maart 2023 waren er de Provinciale Staten- en Waterschapsverkiezingen in de gemeente Tubbergen. Deze zijn goed verlopen. Het tellen ’s avonds/’s nachts van al deze stemmen was een hele klus, hierdoor is het laat geworden. Daarom hebben wij besloten om vanaf nu centraal te tellen en niet meer decentraal te tellen. Zodat wij op de verkiezingsavond alleen de stemmen op partijniveau gaan tellen en de dag na de verkiezing op kandidaatsniveau de stemmen tellen. De vervroegde Tweede Kamerverkiezingen vonden plaats op woensdag 22 november 2023. Normaal gesproken vinden de Tweede Kamerverkiezingen om de vier jaar plaats. Omdat het kabinet viel moesten wij tussentijds een Tweede Kamerverkiezing organiseren in november 2023.
63
Voor het jaar 2023 was dit de tweede/derde verkiezingen die wij moesten organiseren. Dit betekende dat wij geen extra vergoeding ontvingen vanuit het Ministerie hiervoor. Elke gemeente ontvangt jaarlijks geld via de algemene uitkering uit het gemeentefonds. De kosten moesten hiermee betaald worden uit deze bestaande vergoeding. Huwelijken In 2023 zijn er maar liefst 89 huwelijken voltrokken en 37 partnerschappen geregistreerd in de gemeente Tubbergen. Rijbewijzen Er zijn 1718 rijbewijzen aangevraagd in de gemeente Tubbergen. In juni 2022 zijn wij van start gegaan met het proces “rijbewijs online aanvragen”. Dit proces begint met het maken van een pasfoto en het plaatsen van een handtekening bij de fotograaf. Daarna vraagt de burger via de website van de RDW online een rijbewijs aan. Na twee werkdagen ontvangt de burger een mail dat het rijbewijs bij de gemeente kan worden opgehaald. Het voordeel is dat de burger maar één keer naar het gemeentehuis hoeft te komen. Vanaf januari tot en met december hebben hier 220 burgers gebruik van gemaakt.
Aangenomen moties en amendementen Er zijn geen moties en amendementen met betrekking tot dit programma.
Beleidsindicatoren dienstverlening en burgerzaken Het programma Dienstverlening & burgerzaken kent geen verplichte beleidsindicatoren.
Overzicht baten en lasten (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
Baten
266
266
247
-19
Lasten
661
735
709
25
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
-395
-468
-462
7
Onttrekkingen aan reserves
0
3
1
-2
Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
-395
-465
-461
4
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten
Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedragen en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2023 onder "Toelichting en analyse op de baten en lasten".
64
Programma Veiligheid Portefeuillehouder Burgemeester Postma
Algemeen Veilig leven is een groot goed in onze samenleving. De gemeente heeft op dit onderwerp een belangrijke wettelijke taak. Daar geven we uitvoering aan. Wij zien veiligheid als een gezamenlijke verantwoordelijkheid en maken met allerlei betrokkenen in onze samenleving afspraken over hoe we de veiligheid in onze samenleving kunnen versterken. Daarbij werken we vanuit vertrouwen. Als dat vertrouwen wordt geschaad, dan treden we op. Veiligheid is vaak het resultaat van samenwerking en van bewust handelen op basis van eigen verantwoordelijkheid. We werken dan ook aan samenwerking tussen onder meer politie, brandweer, Openbaar Ministerie, woningcorporaties en hulpverleners. We willen een veilig en leefbare woonomgeving. Daarvoor dringen we de criminaliteit (ondermijning) terug en vergroten we het veiligheidsgevoel van onze inwoners. We hebben een adequate wijze van uitvoering van toezicht op de naleving van de wet- en regelgeving waarbij we het perspectief van meerdere kanten bekijken. We willen oplossingsgericht denken en meebewegen bij (politieke) ontwikkelingen. Vanuit de rol van toezichthouder en handhaver geven wij vrijheid waar het kan en zijn we strikt waar het moet. Om zo samen met burgers en bedrijven tot een veilige en leefbare woon- en werkomgeving te komen.
Kengetallen Binnen het programma Veiligheid maken we gebruik van de volgende kengetallen: Aantal misdrijven per jaar (Politie: 2017-2023):
Aantal incidenten met verwarde personen (Politie: 2017-2023):
65
Toelichting: Het aantal registraties is gebaseerd op de registraties die in de politiesystemen zijn vastgelegd. Indien een eenheid meer incidenten registreert, betekent dit niet automatisch dat het fenomeen in de betreffende eenheid ernstiger is, maar het kan te maken hebben met de registratiewijze (of registratiediscipline) binnen deze eenheid. De getoonde aantallen over voorgaande jaren kunnen mogelijk afwijken van eerdere gepresenteerde aantallen vanwege een na-ijleffect. Registraties kunnen namelijk op basis van nieuwe inzichten op een later moment worden aangepast. Vanaf 2019 wordt er op een andere manier geregistreerd, waardoor het lijkt alsof het aantal incidenten met verwarde personen enorm is toegenomen. Het aantal registraties is niet gelijk aan het aantal unieke personen en over de rol van corona in relatie tot de cijfers is verder niets te zeggen.
Wat hebben we in 2023 gedaan? Weerbare gemeente Gemeenten zijn niet meer weg te denken in de aanpak van georganiseerde ondermijnende criminaliteit. Om ondermijning succesvol te kunnen aanpakken, is het van belang dat wij als gemeente weerbaar zijn tegen negatieve invloeden van buitenaf. Het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum (RIEC) heeft een scan uitgevoerd. De resultaten uit deze scan worden zowel lokaal als regionaal opgepakt. Voor de gemeente Tubbergen betekent dit dat het lokaal ondermijningsoverleg nieuw leven is ingeblazen. Dit overleg vindt periodiek plaats met sleutelfiguren binnen Noaberkracht Dinkelland Tubbergen. Hierin worden signalen van ondermijning besproken en opgepakt. Ook is het beleid over het toepassen van de Wet Bibob geactualiseerd en zijn er trainingen georganiseerd om de bewustwording over het herkennen van signalen van ondermijning te vergroten. Verder is ondermijning een prioriteit in het Integraal Veiligheidsplan, zijn er uren geraamd voor toezicht en handhaving in het uitvoeringsprogramma en is de gemeente Tubbergen aangesloten bij Meld Misdaad Anoniem. Ook regionaal zijn er initiatieven in gang gezet om de weerbaarheid van lokale overheden in Twente in de aanpak van ondermijning te vergroten. Dit gaat over afspraken over de zogenoemde Basis op Orde in de aanpak van ondermijning.
De gemeente Tubbergen is deelnemer aan het regionale project Weerbare Overheid en Maatschappij. In dit project worden instrumenten ontwikkeld die gemeenten kunnen inzetten om de weerbaarheid te vergroten. Aanpak veilig buitengebied In de gemeenten Dinkelland en Tubbergen is sprake van een groot buitengebied met honderden bedrijven, al dan niet met agrarische bestemming. Er is onvoldoende zicht en kennis van de risico's van mogelijke ondermijnende criminaliteit. Leegstaande schuren of andere leegstaande objecten lenen zich bij uitstek voor het inrichten van productieplaatsen voor synthetische drugs of hennep. Ook is er veel geld te verdienen met het omzeilen van milieuregels. Daarom is eind 2022 gestart met het project veilig buitengebied waarin een groot aantal partners werkzaam in het buitengebied, aan deelnemen. In 2023 heeft dit project een vervolg gekregen. Er zijn analyses uitgevoerd door het Platform Veilig Ondernemen (PVO) en door het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC). Deze analyses zijn besproken met de samenwerkende partners en er worden voor het komende jaar vervolgacties ingezet, zoals het organiseren van themagerichte voorlichtingscampagnes en het uitvoeren van gezamenlijke controles.
66
Aangenomen moties en amendementen Er zijn geen moties en amendementen met betrekking tot dit programma.
Beleidsindicatoren De effecten van ons lokale beleid worden toegelicht aan de hand van een vaste set beleidsindicatoren. Indicator
2021
2022
2023
Verwijzingen Halt (aantal per 1.000 jongeren)
6,0
2,0
nnb
Winkeldiefstallen (aantal per 1.000 inwoners)
0,2
0,0
nnb
Geweldsmisdrijven (aantal per 1.000 inwoners)
0,9
1,4
nnb
Diefstallen uit woningen (aantal per 1.000 inwoners)
0,5
0,9
nnb
Vernielingen en beschadigingen in de openbare ruimte (aantal per 1.000 inwoners)
1,6
2,3
nnb
Bron: https://noaberkracht.incijfers.nl/dashboard/veiligheid - Deze cijfers worden periodiek geactualiseerd. Voor de meest actuele cijfers raadpleeg de website. Een vergelijking met landelijke cijfers is ook te vinden op deze website.
Overzicht baten en lasten (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
Baten
18
150
38
-113
Lasten
3.357
3.422
3.247
175
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
-3.339
-3.271
-3.209
62
Onttrekkingen aan reserves
50
50
16
-34
Toevoegingen aan reserves
0
0
0
0
-3.289
-3.221
-3.193
28
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten
Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan. Integrale veiligheid (voordeel €36.000) Het bedrag is hoofdzakelijk voor ondermijning m.b.t. inhuur tijdelijk personeel en voor werkbudget ondermijning. Van dit bedrag is in 2023 nagenoeg geen gebruik gemaakt. De analyses van het buitengebied zijn later opgeleverd dan verwacht, waardoor vervolgacties op de aanpak veilig buitengebied vertraging heeft opgelopen. Ook is een bijeenkomst over het herkennen van signalen van ondermijning voor eigen personeel niet doorgegaan. Verder is personele capaciteit ingezet in deelname en doorontwikkeling van het regionale ondermijningscentrum en de aanpak van migratie.
67
Mutaties reserves Het verschil op de mutaties van de reserves betreft voornamelijk een lagere onttrekking voor veiligheidsbeleid welk is geraamd voor vervolgacties uit het Integraal Veiligheidsplan (IVP). Het IVP wordt de komende maanden opgeleverd waardoor budget wordt overgeheveld naar 2024. Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedragen en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2023 onder "Toelichting en analyse op de baten en lasten".
68
Programma Openbare ruimte & mobiliteit Portefeuillehouder Wethouder Niens
Algemeen Een fijne woon- en leefomgeving met veilige wegen, ruimte om te spelen en te sporten in de buitenlucht, een plek om elkaar te ontmoeten in de kernen of rust vinden in de natuur van ons mooie buitengebied. Een duurzame inrichting van de leefomgeving waar groen en bloemen de ruimte krijgen en water gemanaged wordt. Dat is allemaal Openbare Ruimte! De gemeente draagt zorg voor het onderhoud en beheer van de openbare ruimte op onderdelen zoals riool, wegen & verlichting, groen & spelen en verkeer. Het dagelijks onderhoud, het beheer, planmatig onderhoud en ook herinrichting en reconstructies worden gepland en uitgevoerd aan de hand van beleidsen onderhoudsplannen. In deze beleids- en onderhoudsplannen integreren we thema’s als leefbaarheid, klimaatadaptatie en biodiversiteit bij het duurzaam inrichten en beheren van deze openbare ruimte. Het dagelijks groenonderhoud wordt mede met grote inzet en betrokkenheid uitgevoerd door medewerkers afstand tot de arbeidsmarkt. Belangrijk uitgangspunt in het werk in de Openbare Ruimte is de samenwerking met onze inwoners. Ze kijken en denken mee met plannen of ze komen zelf naar ons met goede ideeën. We kijken dan graag wat mogelijk is. De gemeente werkt dus voor én met de samenleving.
Kengetallen Zie paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen.
Wat hebben we in 2023 gedaan? Kunstwerken Naar aanleiding van de uitkomsten van de uitgevoerde instandhoudingsinspectie van onze 38 kunstwerken hebben we in het najaar van 2023 nadere onderzoeken laten uitvoeren op verschillende kunstwerken die onderhoud behoeven. De resultaten van die onderzoeken zijn nog niet definitief opgeleverd. Wij verwachten deze begin 2024. De resultaten worden verwerkt in het onderhoudsbestek voor kunstwerken dat begin 2024 opgesteld en aanbesteed wordt. Dit onderhoudsbestek voorziet in onderhoudswerkzaamheden voor de jaren 2024 en 2025, waarvoor reeds middelen zijn gereserveerd in de begroting 2024. Daarnaast is gewerkt aan de besteksvoorbereiding voor de vervanging van de Weemselerbrug. Deze is dringend aan vervanging toe en kent momenteel een aslastbeperking om de verkeersveiligheid te kunnen garanderen. De brug dient in 2024 vervangen te worden. De middelen hiervoor zijn gereserveerd in de begroting 2024. Water/riool Water en rioleringsprogramma 2025 - 2030 Het huidige Gemeentelijk Rioleringsplan Tubbergen (GRP) loopt eind 2024 af. Met ingang van 1 januari 2024 is de Omgevingswet van kracht en we hebben er daarom voor gekozen om geen nieuw GRP te maken maar om de belangrijkste aspecten van de gemeentelijke watertaken, en de bekostiging ervan, planmatig vast te leggen in een Water- en rioleringsprogramma Tubbergen (Wrp).
We zijn in het vierde kwartaal van 2023 gestart met het opstellen van het Wrp. Het Wrp zal een looptijd hebben van 2025 t/m 2030 en zal aansluiten op de systematiek van de Omgevingsvisie, Omgevingsplan en Omgevingsprogramma. In april 2024 krijgen raadsleden via een thema-avond informatie over het Wrp en kunnen eventueel input leveren. Het Wrp zal eind juni 2024 ambtelijk gereed zodat de nieuwe investeringen in de meerjaren begroting van 2025 meegenomen kunnen worden. Daarna wordt het Wrp als een uitvoeringsprogramma vastgesteld door het college.
69
Basis Rioleringsplannen (BRP's) De huidige basis rioleringsplannen moeten worden vervangen door Systeemoverzichten Stedelijk Water (SSW). Hierin wordt het functioneren van de riolering berekend en benodigde aanpassingen van de riolering in kaart gebracht. Deze informatie dient als input voor het Water en Riolerings Programma. In 2023 is gestart met het proces om te komen tot de SSW. In het 2e kwartaal 2024 worden de SSW's afgerond zodat dit in het proces van het Water en Riolerings Programma kan worden meegenomen. Uitvoeringsprogramma GRP 2019-2024 Rioolvervanging en herinrichting Manderseweg en Denekamperstraat Vasse De uitvoering is in 2022 gestart en in 2023 opgeleverd aan de gemeente. Het bestaande riool is vervangen en een nieuw regenwaterriool aangelegd. De straat is opnieuw ingericht volgens de 30 kmnorm. De werkzaamheden zijn in 2023 afgerond. Rioolvervanging en herinrichting Bruno van Ommenstraat Tubbergen De riolering wordt vervangen, waarbij ook de openbare ruimte opnieuw wordt ingericht. Samen met het ontwerpteam uit de buurt is er een ontwerp gemaakt voor de nieuwe inrichting, Vanwege de hoge kosten van het oorspronkelijke plan is het plan aangepast en is de buurt eind 2023 geïnformeerd met een inloopavond. De plannen worden momenteel aanbesteed ( bouwteam) waarbij de uitvoering in de periode 2024-2025 gaat plaatsvinden.
Uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie Tubbergen 2021-2025 In verband met het uitvoeringsprogramma Klimaatadaptatie zijn een aantal projecten in voorbereiding opgestart. Het gaat om de klimaatprojecten die in 2024-2025 worden uitgevoerd: •
Zenderseweg in Albergen
•
Kapittelhuisstraat in Albergen
Kwaliteitsplan Openbaar Groen In 2020 is het Kwaliteitsplan Openbaar Groen (KOG) en het daarbij behorende uitvoeringsplan 2021 t/m 2024 vastgesteld. In het KOG wil de gemeente verantwoorde keuzes maken voor een duurzame en toekomstbestendige openbare ruimte. De ambities in dit plan zijn: het bevorderen van leefbaarheid, biodiversiteit, klimaatadaptatie en een beheerstechnische inrichting. Om de plannen voor 2023 te kunnen realiseren is er een bedrag van € 291.742,- beschikbaar gesteld. Hiervan is in 2023 besteed: € 205.470,Niet alle KOG-projecten konden volgens de planning worden uitgevoerd. Daarvoor zijn een aantal oorzaken. Krapte op de arbeidsmarkt, lange levertijden en de verschuiving van standpunten t.a.v. boomkap leveren uitstel op, of zelfs afstel. Ook zijn diverse groenprojecten afhankelijk van renovatie van wegen, riolering, of van woningbouwprojecten, die ook elk hun eigen planning hebben. In 2023 zijn vanuit het KOG-uitvoeringsplan de volgende projecten gerealiseerd: •
Op diverse locaties zijn bloembollen ingeplant
•
De Haverkamp Reutum, bomen vervangen
•
Burgemeester Smalstraat Tubbergen, boom geplant
•
Eeshofbos Tubbergen, algehele renovatie
•
De Speelberg Harbrinkhoek, kabelbaan vervangen
•
Kerklaan Langeveen, acacia’s verwijderd
•
Hof van Plegt Langeveen, gazon omgevormd
•
Van Koersveldweg Albergen, haag aangeplant
•
Floris Radewijnstraat Albergen, tafeltennistafel vervangen
•
B-Meenweg Fleringen, speeltoestel vervangen
70
Groenbeleid en -beheer De gemeente stelt budget beschikbaar voor het op peil houden van de kwaliteit van de plantsoenen en het verhogen van de biodiversiteit binnen de bebouwde kom. Daaronder valt de aanschaf van beplanting en bomen, maar bijvoorbeeld ook een insectenhotel, voedersilo’s voor vogels en de aanschaf van zaden voor meerjarige bloemenmengsels. Vervanging speelvoorzieningen In 2023 zijn diverse speelvoorzieningen vervangen waarvan de levensduur verstreken was. Daarbij hoort ook de aanschaf van nieuwe volleybalnetten, een kabelbaan (Speelberg Harbrinkhoek), het opknappen van zandbakken en het vervangen van rubberen valondergronden op diverse locaties in de gemeente.
Aangenomen moties en amendementen Er zijn geen moties en amendementen met betrekking tot dit programma.
Beleidsindicatoren Het programma Openbare ruimte & mobiliteit kent geen verplichte beleidsindicatoren.
Overzicht baten en lasten (Bedragen x € 1.000)
Raming begrotingsjaar voor wijziging
Raming begrotingsjaar na wijziging
Realisatie begrotingsjaar
Verschil realisatie versus begr. na wijz.
Baten
2.381
2.971
2.616
-355
Lasten
6.737
7.127
6.741
386
Gerealiseerde totaal saldo van baten en lasten
-4.356
-4.156
-4.125
31
Onttrekkingen aan reserves
1.090
918
887
-31
Toevoegingen aan reserves
111
0
0
0
Gerealiseerde totaal resultaat van baten en lasten
-3.377
-3.238
-3.238
-0
Hieronder wordt op hoofdlijnen aangegeven hoe de verschillen tussen de gerealiseerde bedragen en de begrote bedragen na wijziging zijn ontstaan. Mutaties reserves Het verschil op de mutaties van de reserves betreft voornamelijk lagere onttrekkingen m.b.t. de dekking van de incidentele prijsstijgingen wegen voor €18.000, Visual Tree Assesment (VTA) / Boomveiligheidscontrole (BVC) (zie voorstel budgetoverheveling € 49.000) en een hogere onttrekking m.b.t. het Uitvoeringsplan KOG voor €33.000. Een gedetailleerde toelichting op de verschillen tussen gerealiseerde bedrag en begrote bedragen na wijziging is te vinden in de Jaarrekening 2023 onder 'Toelichting en analyse op de baten en lasten'.
71
Programma Economie Portefeuillehouder Wethouder Bekhuis
Algemeen Aan de hand van de speerpunten detailhandel (vitale winkelgebieden in kernen), bedrijventerreinen en dienstverlening creëert de gemeente een zo optimaal mogelijk ondernemersklimaat. Wij willen daarbij ruimte blijven bieden voor (bijzondere) initiatieven van ondernemers, zodat optimaal kan worden ingespeeld op sociaal-maatschappelijke ontwikkelingen en economische trends. De bedrijfsconsulent (ondersteund door een ondernemersserviceteam) vormt hierbij als eerste aanspreekpunt voor ondernemers de schakel tussen de gemeente en het bedrijfsleven en probeert de ondernemers zoveel mogelijk te faciliteren. Daarnaast wordt er actief ingezet op de (her)ontwikkeling, realisatie en uitgifte van bedrijfskavels en bedrijfsruimte, de uitvoering van de detailhandelsagenda/retaildeal en regionale samenwerking (met name in de vorm van regionale acquisitie).
Kengetallen Binnen het programma Economie maken we gebruik van de volgende kengetallen: •
Aantal verkooppunten: 301 (2023)
Leegstand winkelvloeroppervlak (2023):
72
Wat hebben we in 2023 gedaan? Bedrijventerreinen Op 27 juni 2023 is het rapport Ruimtebehoefte bedrijventerreinen in Tubbergen vastgesteld, evenals regionale programmeringsafspraken. Het rapport en de regionale afspraken worden als uitgangspunten gebruikt voor de ontwikkeling van uitbreidingsplannen voor bedrijventerreinen. In 2023 zijn er gesprekken gevoerd met grondeigenaren voor het verwerven van de benodigde gronden om de uitbreidingsplannen te realiseren. Een aantal grondaankopen zijn reeds de loop van 2024 gerealiseerd. Voor de overige actuele ontwikkelingen omtrent Economie wordt verwezen naar de ambities.