05 Toelichting met bijlagen - b001

In d e a ch t er gev e l v an h et oors p ron k e lijk e s ch u u r zi jn i n 1 9 8 2 d u b b e l e op ge kla mp te h ou te n d eu r en aan g eb ra c h t m e t d aa rb ov en e en to p g e v el v an g ep ot d eks eld e h ou t en d e le n .

Binnenzijde linker buitengevel.

Re d en g ev en d e o m s c h ri j v in g Win ke ls es tra at 17 Bi ez en mo rt el

15

In d e r ec h t er z ij gev e l z ij n ach t e re en v ol ge n s een h ou t en toil e t v en s te r en h o u t en loop d eu r u i t d e ja r en ’ 8 0 v an d e tw in ti gs t e e eu w en v erv olg en s d e b ou wn aa d wa arn a er in b o et w erk v an e en l oo p d eu r zi ch t b aar is en d a arn aa s t v i er ru its b eto n n e n s ta lv e n s t er , w aars c h ijn li jk u it d e j ar en ’50 o f ’ 60 v an d e tw in ti gs t e e eu w. Al l e g e v el op e n in g en z ijn a an g e b rach t on d e r een rol laa g .

Rechterdeel linkerzijgevel bakhuis. De pijl geeft de bouwnaad aan.

Linkerzijgevel bakhuizen.

Linkerdeel linkerzijgevel bakhuizen.

Re d en g ev en d e o m s c h ri j v in g Win ke ls es tra at 17 Bi ez en mo rt el

Achtergevel oorspronkelijke bakhuis.

16

Rechterzijgevel bakhuizen. De pijl geeft de bouwnaad aan.

Interieur schuur en bakhuis (aanbouw) In d e aan b ou w is e en s c h ei d in gs m u u r v an ka lkz an d s te en b lok ke n gep laa ts t op d e p l ek v a n d e v e rm o ed e li jk o ors p ron k el ijk e s ch e id i n gs mu u r (v e rm o e d el ijk b u it en mu u r v an d e o ors p r on k el ijk e s ch u u r ) tu s s en d e oors p ron k el ijk e s ch u u r e n h et lat er b akh u is . In h et oors p ron k e lij ke s ch u u r z ijn d e mu re n g es tu ct . He t l at er e b akh u is h e e ft e en ei n d t win ti gs t e e eu ws e af w e r kin g . De kap co n s tru ct ie is in d e oors p r o n k el ijk e s ch u u r zich tb aa r m et e en d oork ijk n aar d e kap v a n h et la te r e b akh u is . D e on d e rs t eu n in g b es ta at u it d ri e A-s p an t en v an mach in a al g ezaa gd h ou t waa rop ma ch in aal g e za agd e go r d in g en zijn aan g eb ra ch t . V er m oed e lij k is d e k ap c on s tru ct ie t eg el i jk me t d e k ap v an h et w oon h u is in 19 8 2 v ern i eu wd .

Re d en g ev en d e o m s c h ri j v in g Win ke ls es tra at 17 Bi ez en mo rt el

Interieur oorspronkelijke bakhuis met op de achtergrond de scheidingsmuur tussen de twee bakhuizen.

Binnenzijde venster linkerzijgev el.

17

Binnenzijde opgeklampte loopdeur van het oorspronkelijke schuur onder houten latei. Scheidingsmuur tussen de aanbouw vanuit het latere bakhuis.

Re d en g ev en d e o m s c h ri j v in g Win ke ls es tra at 17 Bi ez en mo rt el

Interieur latere bakhuis.

18

Waardering Deze wa ar de rin g i s o p ge ste ld aa n de h and v an d e wa a rde r ing sc ri te ria vo o r de bo u wku ns t va n d e R ijk sdie ns t vo or h e t Cul tu reel E r fg o e d . De waa rde r ing h ee ft be t re kk ing o p de la n g geve l boer de rij e n d e oor sp ronk el ij ke sc hu u r e n het l ate re b a khu i s. Cu ltu u rh is to ri sc he w a a r den De b o erd er ij , oors p ron k el ijk e s ch u u r e n la te r e b akh u is b ez it t en n o g en ig e cu lt u u rh is to ri s ch e waar d e als u itd ru k kin g v an d e s oci aal e con o m is ch e en d e a gr aris ch e on t wikk e li n g v an h e t b u it en g eb i ed v an d e B ie zen mo rt el , en h et b u u rt s ch ap ’ t W in k el in h et b ijz on d er, v an a f i n i ed er g ev al d e v ro e ge 1 9 d e e eu w. Arc hit ec tuu r - en kun sth i sto ri sc h e waa rden Als gev ol g v an v e rs ch il l en d e v erb ou win g en en mod e rn is er in g en aan h et ex te ri eu r en aa n h et in t e ri eu r v an h et woo n g ed e elt e, zij n v e el v a n d e ar ch it ec tu u r h is tor is c h e d e tai ls v an h et ex t eri eu r e n in t eri eu r v er lor en g eg aa n . E r is d aa rd o or s p rak e v an b ep erkt e arch it ec tu u r h is to ris ch e waa rd e. D e wij zi gin g en aan h et ex te ri eu r in h et b ed rij fs d e el g ev e n d e v e ran d er in g en v an d e b ed rij fs v o er in g w e er.

D e ge h e l e c on s tru cti e v a n b a lkd r ag en d e m u ren is v a n h o ge b ou w h is to ris ch e waa rd e . S ituat ione le en en sem b l ewaa r d e n De lan g gev e lb o erd er ij m et s ch u u r e n b akh u is is v an s itu ati o n e l e b et ek en is als on d erd e el v an h is t or is ch e b eb ou w in g v an h et

Re d en g ev en d e o m s c h ri j v in g Win ke ls es tra at 17 Bi ez en mo rt el

b u u rts ch ap ’ t W in k el . D e s i tu eri n g v a n d e b o er d er i j a an d e s t raat is s in d s 18 2 9 n i et g e wi jz igd , is n o g s t e ed s g el eg en a an ee n h is tor is c h we g en p a troo n en v e rl e en d h et ob j ec t h og e s itu a tion e l e waa rd e. Ga a fh e id en he rken baa r heid De b o erd er ij is v an w aar d e v an w e g e d e h erk en b aarh eid v an d e typ olo gi e als lan gg e v elb oer d e ri j. De b o erd e rij i s e ch t er op en k el e p u n te n g e wi jzi gd wa ard oo r d e gaa fh ei d in h og e mat e is aan g eta s t. D e v en s t ers i n h et woon d e el zi jn op h is tor is er en d e wi jz e v ern ie u w d en in d e a ch t er g ev el z ijn v en s t ers v er p la ats t , er is e en d akk ap e l t oe g ev o egd , in h e t b ed r ij fs d ee l zijn in d e j ar en ’50 d w ars d e eld eu re n v e rw i jd erd e n b eton v en s t ers aan g eb ra ch t en in d e o ors p r on k el ijk e s ch u u r e n b akh u is z ijn i n d e jar en ’5 0 ev en e en s b e ton v en s t ers aan g eb ra ch t en v a r k en s d eu r tj es d ich tg ez et . H et a an b r en gen v an d e b et on v en s t e rs g e ef t d e v era n d e rin g v a n h et ge b ru ik v an h et a gr ar is ch e b ed r ij f w e er . De oo rs p ron ke li jk e in d e l in g v an h et woon d e el is in d e j ar en ’ 80 v an d e t win ti gs t e ee u w grot en d e e ls g e wi jz i gd .

De in d e li n g v an h et b ed ri jfs d e el en d e o p en h ei d d aa rv an is on g e wi jzi gd en con s t ru ct i e m et b a lk d ra gen d e m u r en op d e b eg an e gr on d is ev en e en s on g e w ij z igd . I n d e s ch u u r en h et b akh u i s zi jn d e oors p r on k el ijk e fu n cti es n i et m ee r a f t e l ez en . Zeldz aamhe id G el et op d e ge rin g e g aa fh eid v an h et e x t eri eu r i n re lat i e to t h et in t eri eu r is e r g e en s p ra ke v a n z e ld zaa mh ei d s w a ard e. D e lan g g ev elb o e rd eri j is e e n v e el v oor k o m en d b o e r d er ijtyp e in d ez e s tre ek . E r is d a n oo k g e en s p rak e v an ab s o lu t e ze ld zaa mh e id .

19

Bijlage 3 Rapport Monumentenhuis Brabant (aanvulling) Rapport Monumentenhuis Brabant (aanvulling)

Bijlage 4 Inventarisatie risicobronnen en verantwoording Inventarisatie risicobronnen en verantwoording

Inventarisatie van risicobronnen en verantwoording groepsrisico – Buitengebied Haaren, 4e herziening (Winkelsestraat 17 – Gommelsestraat 12, Biezenmortel) 1. Inleiding De ontwikkeling houdt in: • Het verwijderen van de aanduiding ‘intensieve veehouderij’ van beide percelen; • het op beperkte schaal mogelijk maken van huisvesting van seizoenarbeiders op beide adressen (ongeveer 3 op elk adres); • het splitsen van de boerderij aan Winkelsestraat 17 in een bedrijfswoning en een plattelandswoning; • het realiseren van een kas (binnen het bouwblok) aan Gommelsestraat 12.

Figuur 1 – planverbeelding

2. Wettelijk kader a. Algemeen Externe veiligheid beschrijft de risico's die kunnen ontstaan als gevolg van opslag of handelingen met gevaarlijke stoffen. Dit heeft betrekking op inrichtingen (bedrijven), transportroutes en buisleidingen. Omdat de gevolgen bij een calamiteit groot kunnen zijn, is in wetgeving bepaald wanneer risico's overwogen moeten worden. Deze zogenoemde verantwoordingsplicht betekent dat in de ruimtelijke procedure de keuzes moeten worden onderbouwd én verantwoord door het bevoegd gezag. b. Wettelijk kader De volgende besluiten zijn van belang bij ruimtelijke procedures: 1. Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi) van 2004 (sindsdien enkele keren aangepast); 2. Besluit transportroutes externe veiligheid (Bevt) van 1 april 2015; 3. Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) van 1 januari 2011.

De gemeente Tilburg heeft naast bovengenoemde wettelijke toetsingskaders ook een gemeentelijk toetsingskader vastgesteld, namelijk een beleidsvisie externe veiligheid getiteld: "Veilig en verantwoord ontwikkelen". Binnen de beleidskaders voor deze drie typen risicobronnen staan vier kernbegrippen centraal: het plaatsgebonden risico, het groepsrisico, het plasbrandaandachtsgebied en de verantwoording. Een nadere toelichting voor deze begrippen zijn beschreven in de laatste paragraaf van dit document, onder het kopje begrippenkader. 3. Inventarisatie risicobronnen Hieronder volgt de inventarisatie van de risicobronnen die in de omgeving van het plangebied aanwezig zijn. Elke ontwikkeling die ligt binnen het invloedsgebied van een risicobron moet worden verantwoord. Per risicobron wordt beoordeeld of het plangebied binnen het invloedsgebied ligt en deze relevant is voor de verantwoording. Inrichtingen (bedrijven) De bestemmingsplanherziening maakt het planologisch niet mogelijk om risicovolle inrichtingen op te richten binnen het plangebied. In en rond het plangebied bevinden zich tevens geen risicovolle inrichtingen waarvan het invloedsgebied reikt tot het plangebied. Transport gevaarlijke stoffen Het invloedsgebied van de transportassen over de weg en het spoor met gevaarlijke stoffen verschilt per transportas.

In onderstaande tabel is een overzicht van de wegen en sporen met de stofcategorie die zorgt voor het grootste invloedsgebied. Transportas Lokale transportroute Spoor Tilburg - Vught Rijksweg A65/N65 Spoor Tilburg - Boxtel Spoor Breda - Tilburg Rijksweg A58

Bepalende stof invloedsgebied Stof (code) Naam (typering van de stof) GF3 Brandbaar gas D4 Zeer toxische vloeistof LT2 Toxische vloeistoffen B2 Toxisch gas D4 Zeer toxische vloeistof GT4 Vloeistof verdicht gas

Invloedsgebied 355 m > 4.000 m 880 m 995 m > 4.000 m > 4.000 m

Afstand tot plangebied > 5.600 m > 610 m > 1.900 m > 4.3700 m > 7.930 m > 8.130 m

Zoals uit bovenstaande tabel blijkt, ligt het invloedsgebied van de spoorlijn Tilburg – Vught over het plangebied. Gezien de afstand tussen het plangebied en deze transportroute gevaarlijke stoffen wordt voldaan aan de grens- en richtwaarde ten aanzien van het plaatsgebonden risico. Een nadere beschouwing van het groepsrisico in relatie tot de voorgenomen ontwikkeling is niet nodig (afstand is groter dan 200 meter). Plasbrandaandachtsgebieden (PAG) Vanaf het moment dat het Bevt in werking is getreden moet voor bepaalde (spoor)wegen rekening worden gehouden met de zogenaamde plasbrandaandachtsgebieden. Het gaat hier om (spoor)wegen waarover veel transport van brandbare vloeistoffen plaatsvindt zoals benzine. Voor Tilburg is dit het spoor Breda-Tilburg, Tilburg – Vught en de A58. Het spoor vanaf de splitsing richting Vught en de A65 kent geen plasbrandaandachtsgebied. Het plasbrandaandachtsgebied is een gebied van 30 meter uit de rand van een rijstrook van een weg dan wel 30 meter van de buitenste spoorstaaf op het spoor. Binnen plasbrandaandachtsgebieden moeten de effecten van een plasbrand meegenomen worden in de verantwoording. Daarnaast gelden binnen het plasbrandaandachtsgebied aanvullende bouwvoorschriften voor nieuwe (beperkt) kwetsbare objecten. Het spoor Tilburg – Vught kent geen PAG.

Hogedruk aardgasleidingen en K1,K2,K3-vloeistofleidingen In het Besluit externe veiligheid buisleidingen worden de veiligheidsaspecten geregeld van hogedruk buisleidingen. Er ligt geen invloedsgebied van een hogedruk aardgasleiding of K1,K2,K3-vloeistofleiding over het plangebied.

Conclusies Het plangebied maakt geen ontwikkelingen mogelijk binnen de plaatsgebonden risicocontour van een Beviinrichting, transportas en/of hogedruk aardgasleiding. Het plangebied ligt binnen het invloedsgebied van de spoorlijn Tilburg – Vught. Vanwege de ligging van het plangebied binnen het invloedsgebied van deze risicobronnen is de groepsrisicoverantwoording ingevuld.

4. Verantwoording groepsrisico Buitengebied Haaren, 4e herziening (Winkelsestraat 17 – Gommelsestraat 12, Biezenmortel) De gevolgen van het onderhavige bestemmingsplan voor het groepsrisico zijn bekend en vormen samen met de aanwezige mogelijkheden tot voorbereiding van bestrijding en beperking van de omvang van een calamiteit en de mogelijkheden tot zelfredzaamheid van in de nabijheid aanwezige personen de basis voor de verantwoording groepsrisico. De brandweer Midden- en West-Brabant heeft aangegeven dat gebruik kan worden gemaakt van het standaardadvies. De relevante onderdelen uit het advies zijn verwerkt in de verantwoording. Bestrijdbaarheid De bestrijdbaarheid moet op twee aspecten worden beoordeeld: Is het rampscenario te bestrijden Is de omgeving voldoende ingericht om bestrijding te faciliteren. Gezien de afstand tussen het plangebied en de relevante transportroute (> 700 meter) is enkel het toxisch scenario relevant en nader beschouwd. Toxisch scenario Bij (zeer) toxische vloeistoffen is het scenario dat ten gevolge van een ongeval de tankwagon lek raakt en een vloeistofplas vormt. Vervolgens verdampen deze toxische vloeistoffen waardoor een gaswolk ontstaat (met dezelfde gevolgen als een gaswolk van toxisch gas). Bij een ongeval met een toxisch gas ontstaat direct een toxische gaswolk.

Bij de toxische scenario's zit er enige tijd tussen het ontstaan van het ongeval en het optreden van letsel bij aanwezigen. Daarbij is ook de duur van de blootstelling van invloed op de ernst van het letsel. De omvang, verplaatsingsrichting en verstrooiing van de gaswolk is mede afhankelijk van de weersgesteldheid op dat moment. Bronbestrijding is bij een toxische vloeistof mogelijk door de vloeistof af te dekken. Hierdoor wordt de verdamping verminderd. Voor toxische gassen kan alleen aan bronbestrijding worden gedaan indien het om een lekkage gaat. De brandweer kan dan proberen om het gat te dichten. Effectbestrijding is tevens mogelijk door de concentratie te verdunnen, bijvoorbeeld met behulp van een waterscherm. Dit is alleen mogelijk als de brandweer tijdig aanwezig is. Bij het ineens vrijkomen van de gehele inhoud van de tank, zal deze effectbestrijding lastig te realiseren zijn. De mogelijkheden voor slachtofferreductie worden bepaald op basis van de mogelijkheden om de vergiftiging te behandelen. Slachtofferreductie is ook mogelijk door snelle ontruiming/evacuatie. Het niet of korter blootstellen aan een toxische stof zal het aantal slachtoffers verminderen. Opkomsttijd brandweer De aanrijtijd voor deze locaties bedraagt vanuit de brandweerkazerne in Udenhout 10 minuten. Dit is hoger dan de zorgnorm van 8 minuten voor bestaande bouw.

Wij adviseren dat de initiatiefnemer/gebruiker overweegt aanvullende voorzieningen te treffen die de mate van brandveiligheid vergroten, bijvoorbeeld het aanbrengen van rookmelders conform NEN 2555. Voor beide adressen geldt dat er binnen de normafstand brandkranen aanwezig zijn.

Zelfredzaamheid Zelfredzaamheid is het zichzelf kunnen onttrekken aan een dreigend gevaar, zonder daadwerkelijke hulp van hulpverleningsdiensten. Het zelfredzame vermogen van personen is een belangrijke voorwaarde om slachtoffers bij een incident te voorkomen. De mogelijkheid voor personen om zichzelf in veiligheid te brengen bestaan uit schuilen en ontvluchten. Binnen het plangebied zijn geen functies bedoeld voor groepen nietzelfredzame personen opgenomen. Vluchtmogelijkheden Het plangebied wordt via de bestaande wegenstructuur (Winkelsestraat, Capucijnenstraat) goed ontsloten, waardoor het gebied goed te ontvluchten is. Ventilatie Bij blootstelling aan een toxisch gas is ‘schuilen’ vaak de beste wijze van zelfredzaamheid. Omdat blootstelling aan een toxisch gas het bepalende scenario is, biedt ‘schuilen’ de beste wijze om de zelfredzaamheid te vergroten. Schuilen vindt plaats binnen bouwwerken. De mate waarin deze bouwwerken afsluitbaar zijn tegen de indringing van toxisch gas en de tijdsduur dat deze bouwwerken worden blootgesteld zijn hierbij parameters. Conform het Bouwbesluit 2012 (artikel 3.31 – regelbaarheid) moet de mechanische ventilatie uitgeschakeld kunnen worden. Met name zich als een calamiteit met een gifwolk voor doet. Alarmering Van belang is dat bewoners in geval van een incident tijdig gewaarschuwd worden.

Het plangebied ligt binnen het dekkingsgebied van een WAS-installatie (luchtalarm). Daarnaast is mobiele alarmering via NL-Alert mogelijk. Daarmee kunnen bewoners gealarmeerd worden en wordt het gewenste handelingsperspectief aangedragen in geval van een calamiteit. Risicocommunicatie Door actief te communiceren over risico’s zal de zelfredzaamheid namelijk worden vergroot. De brandweer Midden- en West-Brabant adviseert daarom ook om een communicatieplan op te stellen met deskundigen op dit gebied. In dit plan kan dan worden vastgelegd met wie, op welke wijze en met welke frequentie over de risico’s wordt gecommuniceerd. Op dit moment vindt communicatie plaats via de Risicokaart, en de risicocommunicatie-campagne Denk Vooruit. Daarnaast vindt op verzoek gebiedsgerichte risicocommunicatie plaats. De aanwezige personen worden niet gezien als verminderd zelfredzaam.

5. Conclusies Het plangebied ligt binnen het invloedsgebied van de spoorlijn Tilburg – Vught. Personen in het plangebied worden aan een externe veiligheidsrisico blootgesteld, ook na maatregelen. Vanwege de ligging van het bestemmingsplan binnen de genoemde invloedsgebieden is de verantwoordingsplicht ingevuld. Voor de verantwoording is het standaardadvies van de Brandweer Midden- en West-Brabant gebruikt. De relevante onderdelen uit het advies zijn verwerkt in de verantwoording. Uit het bovenstaande worden de volgende relevante conclusies getrokken: - De plaatsgebonden risicocontour van 10-6 per jaar van risicobronnen in de omgeving van het plangebied vormt geen belemmering voor het initiatief; Aangezien het plan op >600 meter van de relevante transportroute gevaarlijke stoffen ligt, neemt het groepsrisico van deze risicobron in de toekomstige situatie niet toe; De bereikbaarheid van het plangebied is goed; De aanrijtijd voor deze locaties bedraagt meer dan de zorgnorm van 8 minuten voor bestaande bouw. Wij adviseren dat de initiatiefnemer/gebruiker overweegt aanvullende voorzieningen te treffen die de mate van brandveiligheid vergroten, bijvoorbeeld het aanbrengen van rookmelders conform NEN 2555. Voor beide adressen geldt dat er binnen de normafstand brandkranen aanwezig zijn; Goede communicatie kan een bijdrage leveren aan de zelfredzaamheid van personen.

In Tilburg vindt communicatie plaats via de Risicokaart, en de risicocommunicatie-campagne Denk Vooruit; Het plangebied ligt in het dekkingsgebied van de WAS-installatie (Waarschuwings- en alarmeringssysteem) en NL-Alert biedt de mogelijkheid de bewoners tijdig te waarschuwen; De aanwezigen kunnen het plangebied goed ontvluchten;

-

-

Bij een incident met een toxische wolk is binnen schuilen vaak de beste oplossing. Het bouwwerk dient voorzien te zijn van een afsluitbare mechanische ventilatie. Hiermee is langdurig verblijf inpandig bij een toxische wolk mogelijk; De brandweer voldoet aan de opkomsttijd conform het dekkings- en spreidingsplan.

Het bevoegd gezag accepteert de externe veiligheidsrisico's en neemt de verantwoording voor het groepsrisico.

Begrippenkader Plaatsgebonden risico (PR) Het plaatsgebonden risico geeft de kans, op een bepaalde plaats, om te overlijden als gevolg van een ongeval bij een risicovolle activiteit. De kans heeft betrekking op een fictief persoon die de hele tijd op die plaats aanwezig is. Het PR kan worden weergegeven met zogeheten risicocontouren; lijnen die punten verbinden met eenzelfde PR. Binnen de 10-6-contour (welke als wettelijk harde norm fungeert) mogen geen nieuwe kwetsbare objecten geprojecteerd worden. Voor beperkt kwetsbare objecten geldt de 10-6-contour niet als grenswaarde, maar als een richtwaarde. Groepsrisico (GR) Het groepsrisico is een maat voor de kans dat bij een ongeval een groep slachtoffers valt met een bepaalde omvang. Het GR is daarmee een maat voor de maatschappelijke ontwrichting. Het GR kan niet op de kaart worden weergegeven, maar wordt weergegeven in een grafiek waarbij de kans (f) wordt afgezet tegen het aantal slachtoffers (N), de fN-curve. Het GR wordt bepaald binnen het invloedsgebied van een risicovolle activiteit. Dit invloedsgebied wordt doorgaans begrensd door de 1% letaliteitsgrens (tenzij wettelijk anders geregeld), ofwel door de afstand waarop nog 1% van de blootgestelde mensen in de omgeving komt te overlijden bij een calamiteit met gevaarlijke stoffen.

Plasbrandaandachtsgebieden In de regeling Basisnet zijn rijkswegen en spoordelen aangewezen waar rekening gehouden moet worden met de zogenaamde plasbrandaandachtsgebieden. Voor Tilburg is dit het spoor Breda-Tilburg- Eindhoven en de A58. Het spoor vanaf de splitsing richting Den Bosch en de A65 kent geen plasbrandaandachtsgebied. Het plasbrandaandachtsgebied is een gebied van 30 meter uit de rand van een rijstrook van een weg dan wel 30 meter van de buitenste spoorstaaf op het spoor. Binnen plasbrandaandachtsgebieden moeten de effecten van een plasbrand meegenomen worden in de verantwoording. Daarnaast gelden aanvullende bouwvoorschriften voor nieuwe (beperkt) kwetsbare objecten. Verantwoordingsplicht In de wetgeving (Bevi, Bevt en Bevb) is een verplichting opgenomen het groepsrisico te verantwoorden. Deze verantwoording houdt in dat iedere wijziging met betrekking tot planologische keuzes moet worden onderbouwd én verantwoord door het bevoegd gezag. Hierbij geeft het bevoegd gezag aan of het groepsrisico in de betreffende situatie aanvaardbaar wordt geacht. In de wetgeving zijn bepalingen opgenomen waaraan deze verantwoording moet voldoen. (beperkt) Kwetsbaar object/ Bijzonder kwetsbaar object De (beperkt) kwetsbaarheid van objecten is vastgelegd in wet en regelgeving.

Bijzonder Kwetsbaar is geen definitie uit de regelgeving, bijzonder kwetsbaar is gedefinieerd in de beleidsvisie externe veiligheid "Veilig en verantwoord ontwikkelen". Een kwetsbaar object is vastgelegd in regelgeving; woningen, woonschepen en woonwagens, met een dichtheid van meer dan 2 per hectare gebouwen bestemd voor het verblijf, al dan niet gedurende een gedeelte van de dag, van minderjarigen, ouderen, zieken of gehandicapten zoals: o Ziekenhuizen, bejaardenhuizen en verpleeghuizen; o Scholen; o Gebouwen of een gedeelte daarvan, bestemd voor dagopvang van minderjarigen; Gebouwen waarin doorgaans grote aantallen personen gedurende een groot deel van de dag aanwezig zijn, waartoe in ieder geval behoren; o Kantoorgebouwen en hotels met een bruto vloeroppervlak van meer dan 1500 m² per object; o Complexen, waarin meer dan vijf winkels zijn gevestigd en waarvan het gezamenlijk bruto vloeroppervlak meer dan 1000 m² bedraagt en winkels met een totaal bruto vloeroppervlak van meer dan 2000 m² per winkel, voor zover in die complexen of die winkels een supermarkt, hypermarkt of warenhuis is gevestigd; Kampeer- en andere recreatieterreinen bestemd voor het verblijf van meer dan 50 personen gedurende meerdere aaneengesloten dagen van het jaar;

Beperkt kwetsbaar object o Verspreid liggende woningen, woonschepen en woonwagens van derden met een dichtheid van maximaal twee woningen, woonschepen of woonwagens per hectare; o Dienst -en bedrijfswoningen van derden Kantoorgebouwen, voor zover zij er geen sprake is van een kwetsbaar object; Winkels, voor zover er geen sprake is van een kwetsbaar object; Sporthallen sportterreinen en speeltuinen Kampeerterreinen en andere terreinen bestemd voor recreatieve doeleinde, voor zover er geen sprake is van een kwetsbaar object Bedrijfsgebouwen, voor zover er geen sprake is van een kwetsbaar object; Objecten die gelijkgesteld kunnen worden met de hierboven genoemde objecten gezien de gemiddelde tijd per dag gedurende welke personen daar verblijven, het aantal personen dat daarin doorgaans aanwezig is en de mogelijkheden voor zelfredzaamheid bij een ongeval tenzij er sprake is van een kwetsbaar object. Objecten met een hoge infrastructurele waarde, zoals een telefoon- of elektriciteitscentrale of een gebouw met vluchtleidingsapparatuur, voor zover die objecten wegens de aard van de gevaarlijke stoffen die bij een ongeval kunnen vrijkomen, bescherming verdienen tegen de gevolgen van dat ongeval. Bijzonder kwetsbaar object Er zijn mensen, die zichzelf niet goed in veiligheid kunnen brengen, bijvoorbeeld door een geestelijke of lichamelijke beperking of een zeer jonge leeftijd.

Het is niet wenselijk dat deze niet-zelfredzame mensen nabij risicovolle activiteiten wonen of verblijven. We definiëren de objecten waarin dergelijke mensen wonen of verblijven als bijzonder kwetsbare objecten.

Bijlage 5 Ecologische Quickscan Gommelsestraat Ecologische Quickscan Gommelsestraat

ECOLOGISCHE QUICKSCAN Onderzoek naar beschermde natuurwaarden ten behoeve van ruimtelijke ontwikkeling

LOCATIE: GOMMELSESTRAAT 12 BIEZENMORTEL RAPPORTNUMMER: 2021-BE-0862 In opdracht van: van Dun advies Dorpsstraat 54 5113 TE Ulicoten

E Brabant Eco Ecologische dienstverlening

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Colofon Rapportage Brabant Eco Rapportnummer 2021-BE-0862

Opdrachtgever Van Dun advies

Contactpersoon De heer M. Gerards

Locatie Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Opleverdatum 19 maart 2021

Uitvoerder

Brabant Eco Ecologische dienstverlening De Lange Kant 27 5061PX Oisterwijk 06-24218274

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

Overname, verveelvoudiging of openbaarmaking van dit rapport is niet toegestaan zonder vermelding van bron

Dit rapport is met de grootste zorg samengesteld. Desondanks aanvaardt Brabant Eco geen aansprakelijkheid voor eventuele schade voortvloeiend uit het gebruik van de resultaten van dit onderzoek door toepassing van adviezen.

P a g i n a |1

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Inhoudsopgave

1.

Inleiding en onderzoek………………………………………………………....4

2.

Beleidskader

………………………………………………………………...5

Wet natuurbescherming 3.

Plangebiedsbeschrijving …………………………………………………..… .8 Huidige situatie Voorgenomen ontwikkeling

4.

Praktijk ecologische quickscan

………………………………..…..………10

Bureaustudie Veldonderzoek Praktijktoetsing 5.

Beschermde natuurwaarden………………………………………..….……..17 Flora Zoogdieren Vogels Amfibieën, vissen en reptielen Overige soorten

6.

Resultaten en advies

……………………………………………………….24

7.

Lijst van bronnen

…………………………………………………….…26

8.

Bijlagen

…………………………………………………………………..…..27

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |2

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Samenvatting

Opdrachtgever heeft concrete plannen om de varkenshouderij aan de Gommelsestraat 12 te Biezenmortel te beëindigen en om de bedrijfsvoering in de boomkwekerij voort te zetten, uit te breiden en te professionaliseren. Opdrachtgever heeft daarvoor een verzoek ingediend om de bestaande varkensstal en vijf tunnels te slopen en onderzocht wordt of deelname aan de Ruimtevoor-Ruimte regeling mogelijk is. Voornemen is om daarna een kas en een bedrijfsruimte te bouwen met een containerveld en een waterbassin aan te leggen. Bij deze werkzaamheden is opdrachtgever gebonden aan de Wet natuurbescherming. Omdat overtreding van de Wet natuurbescherming op voorhand niet uitgesloten kan worden is aan Brabant Eco de opdracht gegeven voor het uitvoeren van een ecologische quickscan op de planlocatie in het kader van de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling. Dit voorliggend rapport geeft inzicht in de mogelijke knelpunten in het kader van de natuurwetgeving

Inhoudsopgave en -beleid en de mogelijke effecten op beschermde flora en fauna en op beschermde natuurgebieden als gevolg van het project. Het rapport kan voor de opdrachtgever als bewijsstuk dienen voor het verrichtte natuuronderzoek. Op basis van uitgevoerd onderzoek zijn geen effecten met werkzaamheden te verwachten die van negatieve invloed zijn op de gunstige staat van instandhouding van de waargenomen soorten of mogelijk aanwezige soorten en hun functioneel leefgebied. Natuurgebieden worden niet aangetast door de ontwikkeling in het plangebied. Nader onderzoek of een ontheffingsaanvraag is dan ook niet nodig. De zorgplicht is altijd van toepassing. Natuurinclusief bouwen wordt aanbevolen. Frenk van de Wal Brabant Eco Maart 2021

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |3

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

1. INLEIDING EN ONDERZOEK 1.1 Aanleiding Volgens opdrachtgever van Dun advies is initiatiefnemer voornemens om aan de Gommelsestraat te Biezenmortel de varkenshouderij te beëindigen en de bedrijfsvoering in de boomkwekerij voort te zetten, uit te breiden en te professionaliseren. De bestaande varkensstal en vijf tunnels zullen worden gesloopt en onderzocht wordt om deel te nemen aan de Ruimte-voor-Ruimte regeling. Daarna wordt er een kas gebouwd van 6.000 vierkante meter, een bedrijfsruimte van 1.000 vierkante meter, een containerveld van circa 15 are en zal er een waterbassin worden aangelegd. Bij deze werkzaamheden is opdrachtgever gebonden aan de Wet natuurbescherming. In opdracht heeft Brabant Eco een ecologische quickscan uitgevoerd voor de planlocatie in het kader van de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling.

1.2 Doelstelling Het doel van dit verkennend onderzoek is om vast te stellen of geplande ontwikkeling mogelijk effect heeft op de beschermde flora en fauna en op beschermde natuurgebieden. Er wordt een eerste inzicht verkregen in de mogelijke effecten op deze beschermde natuurwaarden in en om het plangebied en de mogelijke vervolgstappen die moeten worden ondernomen met betrekking tot aanvullend veldonderzoek, nader effectonderzoek en nadere procedures. Het doel van dit onderzoek is het vaststellen of uitsluiten van aanwezigheid van beschermde soorten die zijn opgenomen in paragraaf 3.1, 3.2 en 3.3 van de Wet natuurbescherming. Naast soorten die bijzondere bescherming genieten, geldt er een algemene zorgplicht om planten en dieren niet onnodig te verstoren. Daarom dienen flora en fauna en eventuele effecten in kaart gebracht te worden om deze te kunnen toetsen aan de natuurwetgeving. Dit rapport geeft inzicht in de mogelijke knelpunten in het kader van natuurwetgeving en -beleid en de mogelijke effecten als gevolg van het project en kan voor de opdrachtgever als bewijsstuk dienen voor het verrichtte natuuronderzoek.

1.3 Centrale vraagstelling Is de voorgenomen ontwikkeling op basis van de gevonden resultaten in strijd met de natuurwetgeving en dienen eventuele vervolgstappen genomen te worden voordat met de uitvoering gestart kan worden?

1.4 Criteria Op dit natuuronderzoek zijn de volgende criteria van toepassing: o Het onderzoek is uitgevoerd door deskundige ecologen volgens de definitie van de Rijksdienst voor ondernemend Nederland (ecologisch deskundige/RVO.nl) o Het onderzoek is uitgevoerd door een onafhankelijk bureau. Brabant Eco en Frenk van de Wal verklaren hierbij geen enkel belang te hebben in de uitkomst van dit onderzoek. o De resultaten zijn zo objectief en betrouwbaar mogelijk verkregen. o De uitkomsten en vervolgstappen van het natuuronderzoek zijn te begrijpen voor de opdrachtgever. o Het onderzoek voldoet aan de interne proces- en kwaliteitseisen van Brabant Eco.

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |4

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

2. BELEIDSKADER 2. Wet natuurbescherming De Wet natuurbescherming is de Nederlandse wet die de bescherming van natuurgebieden en soorten regelt. Met deze wet worden de Europese natuurbeschermingsrichtlijnen (de vogel- en habitatrichtlijn) zo helder mogelijk geïmplementeerd. Bovendien sluit het instrumentarium van de Wet natuurbescherming aan op het huidige omgevingsrecht en de toekomstige Omgevingswet. Het eerste aanspreekpunt voor de aanvraag van een omgevingsvergunning is de gemeente. De bevoegdheden om te toetsen aan de Wet natuurbescherming is bij de provincie gelegd. Het uitgangspunt van de wet is dat er geen schade mag worden gedaan aan beschermde dieren of planten, tenzij dit nadrukkelijk is toegestaan.

Gebiedsbescherming 2.1 Natura-2000 Natura-2000 is een Europees netwerk van beschermde natuurgebieden. In Nederland worden deze gebieden aangewezen binnen de EU-vogelrichtlijn als de EU-habitatrichtlijn. In Natura-2000 gebieden worden bepaalde diersoorten en hun natuurlijke leefomgeving beschermd om de biodiversiteit te behouden. In het opgestelde beheersplan wordt beschreven hoe de instandhoudingsdoelstellingen bereikt dienen te worden. Nederland heeft ruim 160 Natura-2000 gebieden.

2.2 Natuurnetwerk Nederland (NNN) Het Natuurnetwerk Nederland (NNN), vroeger de Ecologische hoofdstructuur genoemd (EHS), is het Nederlandse netwerk van bestaande en nieuw aan te leggen natuurgebieden. Het bestaat uit gebieden die samen een netwerk vormen door Nederland waar de natuur voorrang heeft. Het netwerk helpt voorkomen dat planten en dieren in geïsoleerde gebieden uitsterven en dat natuurgebieden hun waarde verliezen. In de EHS geldt het ‘nee, tenzij’ principe. Dit houdt in dat ruimtelijke ingrepen niet zijn toegestaan, tenzij er geen alternatieven zijn en er sprake is van een groot openbaar belang. De effecten van de ingreep moeten bovendien worden gecompenseerd. Naast een 20 Nationale parken, meren, rivieren, kustzone van de Noordzee en de Waddenzee vallen alle Natura 2000 onder het NNN. De landbouwgebieden worden beheerd volgens agrarisch natuurbeheer.

Soortenbescherming De Wet natuurbescherming beschermt de in Nederland voorkomende wilde planten- en diersoorten via een zogenaamde zorgplicht. Voor deze beschermde soorten is het uitgangspunt dat activiteiten moeten worden voorkomen die deze beschermde soorten aantasten. Wanneer dit niet mogelijk is, dan is het uitvoeren van een dergelijke activiteit alleen toegestaan met een ontheffing van de provincie.

2.3 Beschermde planten en dieren De Wet natuurbescherming kent drie algemene beschermingsregimes waarin de voorschriften van de Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn en twee verdragen (Bern en Bonn) zijn geïmplementeerd en waarin aanvullende voorschriften zijn gesteld voor de dier- en plantensoorten die niet onder die specifieke voorschriften vallen, maar wel bescherming behoeven. Elk van deze beschermingsregimes kent zijn eigen verbodsbepalingen en vereisten voor vrijstelling of ontheffing van de verboden. Om af te mogen wijken van de verbodsbepalingen via een ontheffing of vrijstelling moet aan drie criteria zijn voldaan: o Ten eerste mag alleen van de verbodsbepaling afgeweken worden als er geen andere bevredigende oplossing voor de handeling mogelijk is. o Ten tweede moet tegenover de afwijking van het verbod een in de wet genoemd belang staan. De wet geeft voor de verschillende beschermingsregimes aan wat die belangen zijn zoals volksgezondheid of openbare veiligheid. o Tenslotte mag de ingreep geen afbreuk doen aan de staat van instandhouding van de soort. Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |5

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Als aan deze drie vereisten voldaan is, kan een ontheffing worden verleend. Voor een aantal handelingen zijn bovendien vrijstellingen mogelijk, bijvoorbeeld in de vorm van een provinciale verordening of een gedragscode. Bij het besluit of een afwijking van het verbod kan worden toegestaan, wordt evenwel niet naar de gevolgen van deze afwijking voor het individuele plant of dier gekeken, maar naar de gevolgen voor de instandhouding van de betrokken soort. Wel zal rekening gehouden moeten worden met de zorgplicht en het dierenwelzijn.

2.4 EU-Vogelrichtlijn Het doel van de Vogelrichtlijn is het in stand houden van alle natuurlijk in Europa in het wild levende vogelsoorten. De Vogelrichtlijn vereist dat EU-lidstaten alle nodige maatregelen nemen om de populatie van alle vogelsoorten op een niveau te houden of te brengen dat met name beantwoordt aan de ecologische, wetenschappelijke en culturele eisen. Daarnaast moeten de lidstaten alle nodige maatregelen nemen om voor deze vogels een 'voldoende gevarieerdheid van leefgebieden en een voldoende omvang ervan te beschermen, in stand te houden of te herstellen'. De richtlijn is dus van toepassing op vogels, hun eieren, hun nesten en ook hun leefgebieden. De Eu-Vogelrichtlijn is in 1981 van kracht geworden. De Wet natuurbescherming bevat een aantal verboden handelingen die van toepassing zijn op alle inheemse vogels. Deze verboden gelden in heel Nederland. De wet verbiedt: o Het opzettelijk doden of vangen van vogels (artikel 3.1 lid 1); o Het opzettelijk vernielen of beschadigen van nesten, rustplaatsen en eieren van vogels, of het wegnemen van nesten (artikel 3.1 lid 2); o Het rapen en onder zich hebben van eieren van vogels (artikel 3.1 lid 3); o Het opzettelijk storen van vogels (artikel 3.1 lid 4); o Het bezit, het vervoer en de handel in vogels, dood of levend, dan wel delen of producten daarvan (artikel 3.2).

Van de soorten die beschermd worden onder de Vogelrichtlijn is geen limitatieve lijst beschikbaar. Het gaat om ca. 700 soorten die van nature voorkomen op het grondgebied van de Europese Unie. In de praktijk betreft het alle soorten die in Nederland als broedvogel, standvogel, wintergast of doortrekker aanwezig kunnen zijn, met uitzondering van exoten. Op alle vogels is het beschermingsregime van paragraaf 3.1 van de Wet natuurbescherming van toepassing.

2.5 EU-Habitatrichtlijn Het doel van de Habitatrichtlijn is het waarborgen van de biologische diversiteit in de Europese Unie door de natuurlijke habitat en wilde dier- en plantensoorten die van Europees belang zijn in een gunstige staat van instandhouding te behouden of te herstellen. Dit zijn soorten die genoemd zijn in bijlage IV van de Habitatrichtlijn, bijlage II van het Verdrag van Bern en bijlage I van het Verdrag van Bonn, voor zover hun natuurlijke verspreidingsgebied zich in Nederland bevindt. Op deze soorten (zie bijlage 2) is het beschermingsregime van paragraaf 3.2 van de Wet natuurbescherming van toepassing. De EUHabitatrichtlijn is in 1992 van kracht geworden.

2.6 Overig beschermde soorten Dit zijn soorten genoemd in bijlage A van de Wet natuurbescherming. Het gaat hier om de bescherming van zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen, kevers en vaatplanten voorkomend in Nederland. Het betreft een limitatieve lijst (zie bijlage 3). De beschermde status van soorten kan per provincie verschillen. Provincies hebben de bevoegdheid om bij provinciale verordening vrijstelling te verlenen voor nationaal beschermde soorten. Er is dan geen ontheffing nodig voor werkzaamheden. Voor soorten die niet in de bijlagen van de Wet natuurbescherming worden genoemd, fungeert de zorgplichtbepaling (artikel 1.11 Wet natuurbescherming) als vangnet. Op grond van deze bepaling moeten schadelijke handelingen voor alle in het wild levende dieren en planten en hun directe leefomgeving in beginsel achterwege worden gelaten, dan wel moeten maatregelen worden genomen om schadelijke gevolgen (zoveel mogelijk) te voorkomen. Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |6

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Beschermingsregime van de Wet natuurbescherming

Bescherming van houtopstanden De belangrijkste elementen m.b.t. de bescherming van houtopstanden zijn de meldingsplicht, de herplantplicht en het kapverbod. De provincies bepalen welke gegevens bij een melding moeten worden aangeleverd. Als het gaat om beplantingen van bomen groter dan 10 are of als het een rijbeplanting betreft die uit meer dan 20 bomen bestaat dan valt bos, mits het buiten de bebouwde kom ligt, onder de Wet natuurbescherming. De gemeente kan voor de Wet natuurbescherming een andere ‘bebouwde kom Wet natuurbescherming’ vaststellen dan de bebouwde kom volgens de Wegenverkeerswet.

Zorgplicht Voor alle in het wild levende planten en dieren, ook niet wettelijk beschermde soorten, kent de Wet natuurbescherming een zorgplicht. Deze zorgplicht houdt in dat eenieder voldoende zorg in acht moet nemen voor het in het wild levende planten en dieren, alsmede voor hun leefomgeving. Dit betekent dat handelingen (of het nalaten hiervan) waarvan men weet, of redelijkerwijs kan vermoeden, dat ze nadelig zijn voor planten en/of dieren, niet mogen worden uitgevoerd.

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |7

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

3. PLANGEBIEDSBESCHRIJVING 3.1 Huidige situatie De planlocatie is gelegen aan de Gommelsestraat 12 ten zuidwesten van de kern van Biezenmortel in de gemeente Tilburg. De gemeente Tilburg omvat naast de gelijknamige stad Tilburg tevens de dorpen Berkel-Enschot, Udenhout en Biezenmortel. Per 1 januari 2021 had de gemeente 220.513 inwoners, waarmee het de zevende gemeente van Nederland is. Tilburg maakt deel uit van stedelijk gewest Brabant Stad. Biezenmortel is een dorp wat tot einde 1996 behoorde tot de gemeente Udenhout, vervolgens maakt het deel uit van Haaren en vanaf 1 januari 2021 is het dorp toegevoegd aan de gemeente Tilburg. Inclusief de bewoners van Prisma Brabant telt Biezenmortel 1.465 inwoners (2020). Gommelsestraat is gelegen tussen Brabantsehoek en Oude Bossche Baan . De directe omgeving van het plangebied bestaat uit agrarische percelen, boom- en plantenkwekerijen, intensieve veehouderijen met bouw- en weilanden en burgerwoningen. Ten noordoosten ligt de kern Biezenmortel, op een afstand van circa 435 meter is de bebouwde kom. Op 910 meter ten zuidwesten ligt Udenhout. De ligging van het plangebied in de wijdere omgeving is weergegeven in onderstaande afbeelding. De globale grenzen van het plangebied in de daaropvolgende afbeelding.

Biezenmortel

Udenhout

Satellietfoto omgeving plangebied, planlocatie is oranje omcirkeld. Bron: Google earth.

Het plangebied bestaat uit een bedrijfswoning met tuin, een varkensstal en vijf wandelkappen. Op onderstaande foto wordt het plangebied globaal in blauw aangegeven met in detail de bedrijfswoning met garage in geel en de te slopen varkensstal en wandelkappen in rood.

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |8

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

globaal omlijnd de totale planlocatie in blauw, te slopen bedrijfsgebouwen in rood en te behouden bedrijfswoning met garage in geel. Bron: google maps.

3.2 Voorgenomen ontwikkeling Er wordt onderzocht of deelname aan de Ruimte-voor-Ruimteregeling mogelijk is. De bedoeling is om de bedrijfsvoering in de boomkwekerij voort te zetten, uit te breiden en te professionaliseren. Initiatiefnemer wil de varkensstal en de windkappen slopen om daarna op basis van het bestaande bouwvlak de bouw van een kas van 6000 m2, de bouw van een bedrijfsruimte van 1.000 m2, de aanleg van containerveld van circa 15 are en de aanleg van een waterbassin te realiseren. Aan de achterzijde van het waterbassin is buiten het vigerend bouwvlak een containerveld van vergelijkbare omvang ingetekend. Ook naast de bedrijfswoning is een containerveld. In onderstaande afbeelding is de huidige en de beoogde situatie aangegeven.

Beoogde situatie: bron van Dun advies

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a |9

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

4. PRAKTIJK ECOLOGISCHE QUICKSCAN Een ecologische quickscan is de eerste stap van ecologisch onderzoek dat uitgevoerd wordt in het kader van een ruimtelijke ingreep. Een aanvraag voor een omgevingsvergunning wordt getoetst aan de Wet natuurbescherming. In het kader van deze wet is het noodzakelijk te weten welke flora en fauna potentieel voorkomen in het plangebied. Naast het effect op beschermde soorten kan het nodig zijn om onderzoek te verrichten naar eventuele negatieve effecten van de ingreep op de kwaliteit van beschermde gebieden in de omgeving. Bij een ecologische quickscan worden de ecologische waarden van een omgeving in kaart gebracht middels een bureaustudie en veldonderzoek. De ingreep wordt goed en duidelijk omschreven. Er worden eventueel mitigerende en compenserende maatregelen aanbevolen waarmee de overtreding van de Wet natuurbescherming voorkomen wordt. De ecologische quickscan, ook wel quickscan flora en fauna genoemd, geeft de mogelijke effecten van een ruimtelijke ingreep weer op beschermde planten en dieren.

Door middel van een quickscan worden de volgende vragen beantwoord: o Welke beschermde soorten (flora en fauna) zijn in het plangebied aanwezig? o Wat zijn de effecten van de voorgenomen plannen op deze aanwezige soorten? o Wordt de wet natuurbescherming overtreden? o Welke mogelijkheden zijn er om negatieve effecten op de beschermde soorten te minimaliseren of te voorkomen? o Is er een aanvullend onderzoek nodig naar soorten of functies? o Is het noodzakelijk om voor de voorgenomen plannen een ontheffing van de Wet Natuurbescherming aan te vragen bij de provincie Noord-Brabant? De quickscan flora en fauna is een toets van de ecologische potenties van het plangebied en de directe omgeving en betreft geen volwaardig specifiek soortenonderzoek. Er zijn in dit onderzoek geen inventarisaties uitgevoerd van soorten en soortgroepen. Een ecologische inventarisatie bestaat uit meerdere veldbezoeken gedurende de voor de soortgroep meest gunstige periode van het jaar.

4.1 Bureauonderzoek Het bureauonderzoek heeft zich gericht op bekende ruimtelijke plannen zowel lokaal, provinciaal, nationaal als Europees. Door middel van literatuuronderzoek is onderzocht of zich in de nabijheid van de planlocatie gebieden bevinden die beschermd zijn in het kader van de natuurwetgeving en is er een inschatting gemaakt op het voorkomen van beschermde soorten. Hierbij is gebruik gemaakt van de database quickscanhulp.nl (bijlage 1) aangevuld met gegevens uit relevante recente verspreidingsatlassen en actuele websites, onder andere ravon, sovon, floron en waarneming.nl. NDFF Verspreidingsatlas is een naslagwerk met afbeeldingen en informatie over duizenden soorten die in de Nederlandse natuur voorkomen. De verspreidingskaarten worden gemaakt met gevalideerde gegevens uit de Nationale Databank Flora en Fauna. De inhoud van de atlas wordt mede verzorgd door zes verenigingen en stichtingen: de Nederlandse Mycologische Vereniging (NMV), FLORON, het Landelijk Informatiecentrum Kranswieren (LIK) en stichting ANEMOON, stichting RAVON en de Zoogdiervereniging. Met de quickscanhulp.nl is een actueel overzicht verkregen van waarnemingen van beschermde soorten nabij de locatie uit de Nationale Database Flora en Fauna (NDFF).

Voor de gebiedsgerichte bescherming is onderzoek uitgevoerd naar aanwezigheid van relevante natuurterreinen in de omgeving, het betreft de Natura 2000-gebieden en het Natuurnetwerk Nederland (EHS). Daarvoor is o.a. gebruik gemaakt van de website van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit en die van de provincie Noord-Brabant.

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a | 10

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

4.2 Gebiedsbescherming Natura 2000 Het plangebied ligt tussen gebieden die tot Natura2000-gebied Loonse en Drunense duinen & Leemkuilen behoren. Op 680 meter naar het noorden en vanaf 950 zuidelijk bevinden zich gronden van dit Natura 2000 gebied. Op onderstaande afbeelding wordt de ligging van Natura 2000-gebieden in de omgeving van het plangebied weergegeven. De ligging van het plangebied wordt met een rode cirkel aangegeven. Natura 2000 gebieden zijn in groen/geel aangegeven.

Minimaal 680 meter tussen het plangebied en de gronden behorend tot Natura 2.000

Atlasleefomgeving Natura 2.000 gebieden, afstand tussen plangebied en Natura 2.000 met pijl aangegeven

NatuurNetwerkNederland (NNN) Het plangebied ligt op minimaal 280 meter afstand van gronden die tot het Natuurnetwerk Nederland behoren. Op 280 meter ten westen van het plangebied bevindt zich een ecologische verbindingszone. Op 400 meter noordelijk bevind zich natte natuurparel De Brand wat deel uitmaakt van Nationaal park de Loonse & Drunense duinen, onder andere wegens het voorkomen van zwak gebufferde vennen, blauwgraslanden en elzenbroekbossen. Bijzondere diersoorten die aangetroffen zijn de medicinale bloedzuiger en de kamsalamander. Het gebied bestaat uit vochtige graslanden en hakhoutbossen en wordt doorsnede door het riviertje de Zandleij en de daarin uitstromende Zandkantse Leij. Het Brabants Landschap bezit hier 482 hectare. De beheertypen zijn onder andere vooral dennen-, eiken- en beukenbos en zand- en kalklandschap. Op onderstaande afbeelding wordt de ligging van het Natuurnetwerk Nederland in de omgeving van het plangebied weergegeven. De ligging van het plangebied wordt met een rode cirkel aangegeven. De NNNgebieden in de kleuren groen, bruin en rood.

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a | 11

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

280 meter tussen het plangebied en de gronden behorend tot Natuurnetwerk Nederland

Kaartbank Brabant Natuur Netwerk Nederland gebieden

4.3 soortenbescherming Flora Volgens gegevens uit het NDFF (Project: Gommelsestraat, Referentie: BE-0862, d.d. 8 maart 2021) komt binnen een straal van één kilometer geen beschermde soorten flora voor. (zie bijlage 1) Van 1 tot 5 kilometer afstand van het plangebied zou volgens de NDFF Kartuizer anjer voor kunnen komen. Deze plant staat op de Nederlandse Rode Lijst van planten als sterk achteruit gegaan en zeer zeldzame soort en is sinds 1 januari 2017 wettelijk beschermd in het kader van de Wet Natuurbescherming. Plantensoorten die op de lijsten vermeld staan van de strikt beschermde plantensoorten van de Habitatrichtlijn en provinciaal beschermde soorten worden niet verwacht. Voor dergelijke soorten, die veelal specifieke eisen stellen aan hun leefomgeving, ontbreken geschikte biotopen in het plangebied. Het voorkomen van beschermde plantensoorten is zodoende uit te sluiten. Fauna Volgens de gegevens van de Nationale Databank Flora en Fauna zijn er binnen een straal van één kilometer in de omgeving waarnemingen van boomvalk, buizerd ,havik, wespendief en sperwer. De genoemde roofvogelsoorten zouden leefgebied kunnen vinden in de bossen ten noorden van het plangebied. Volgens bronnenonderzoek komen diverse vogels en zoogdieren voor binnen een afstand van 1 kilometer van het plangebied. (zie bijlage 1).

Het voorkomen van amfibieën, reptielen en vissen wordt op basis van literatuur en voorstudie uitgesloten binnen deze afstand van 1000 meter omdat op de planlocatie de geschikte biotopen ontbreken en de locatie niet in verbinding staat met leefgebieden van deze beschermde soorten. Soortgroep Flora Vogels zoogdieren Amfibieën Reptielen Insecten Vissen

Mogelijke aanwezigheid Nee Ja Ja Nee Nee Nee Nee

Samenvattende tabel: soorten na literatuuronderzoek

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a | 12

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

4.4 Veldonderzoek Op woensdag 18 maart 2021 in de voormiddag heeft ecoloog Frenk van de Wal in het kader van het natuurwaardenonderzoek het veldonderzoek uitgevoerd aan het plangebied en de directe omgeving. De weersomstandigheden waren bewolkt met een noordenwind met windkracht 3 en droog. De gemiddelde temperatuur lag rond de 7 graden Celsius. Het onderzoek vond dus onder winterse omstandigheden plaats, waarin veel natuurwaarden teruggetrokken zijn. Tijdens het veldonderzoek werd de ecologische potentie van de locatie en de directe omgeving in relatie met het mogelijk voorkomen van beschermde soorten onderzocht. Op de locatie werden alle aanwezige habitats opgenomen. De aanwezige habitats tijdens het veldbezoek en de waarnemingen uit het NDFF werden vergeleken met de habitatvereisten van beschermde planten- en diersoorten. Hierdoor werd ingeschat welke soorten potentieel voorkomen. Daarbij zijn de in het plangebied aanwezige ruimtelijke structuren en ecotopen geïnventariseerd. Naast de biotopen zijn directe en indirecte aanwijzingen opgenomen die kunnen duiden op het voorkomen van beschermde soorten. Behalve het fysiek aantreffen van exemplaren van soorten is er ook gelet op bijv. holen, uitwerpselen, prooiresten, braakballen vraat-, loop- en veegsporen. Deze waarnemingen zijn bij de beoordeling betrokken.

Op basis van deze vergelijking en expert judgement is beoordeeld welke van deze soorten in het plangebied kunnen voorkomen. De bebouwing is zowel aan de binnenzijde als buitenzijde uitgebreid visueel onderzocht. De bebouwing bestaat uit een bedrijfswoning met garage, een varkensstal en vijf tunnels die samen ruim 1000 m2 groot zijn. Zowel achter de tunnels als naast de stal is in totaal circa 15 are als containerveld in gebruik. Initiatiefnemer wenst de varkenshouderij te beëindigen en de varkensstal te slopen. Naast de varkensstal ligt een erfverharding van betonklinkers. Totale plangebied en beoogde situatie Het plangebied heeft een oppervlakte van iets meer dan 2 hectare en bestaat uit de bedrijfswoning met garage, de te slopen varkensstal van ongeveer 1.000 m2 en de 5 wandelkappen. Rondom de bedrijfswoning bevind zich een tuin met gazon, beuken- en coniferenhagen en tuinbeplanting. Het overige plangebied wordt ten tijde van het veldonderzoek gebruikt voor de teelt van tuin- en potplanten. Aan de noordzijde van de woning en garage bevind zich een beukenhaag met een hoogte van circa 2 meter en aan de westzijde aan de Gommelsestraat een beukenhaag van ongeveer 70 cm hoog. Het privegedeelte van de woning wordt aan de achterzijde met het bedrijfsgedeelte gescheiden door een hoge coniferenhaag van ongeveer 2,5 meter hoog.

De inrit naar de garage en langs de varkensstal is bestraat met betonklinkers. In onderstaande afbeelding is de beoogde situatie opgenomen na sloop van de varkensstal en wandelkappen. Het complete plangebied wordt gebruikt voor de teelt van tuin- en potplanten.

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a | 13

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

Beoogde situatie; Bron: van Dun advies

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a | 14

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

4.5 Impressie en beschrijving van gebouwen Bedrijfswoning De bedrijfswoning met garage en tuin blijft behouden zoals deze nu zijn. Het woonhuis bestaat uit een rode baksteen met spouwmuur en een pannendak in wolfsdakvorm welke geschikt lijkt te zijn voor het nestelen van huismussen. Er zijn echter geen huismussen waargenomen. De tuin bestaat uit gazon en is vooral beplant met beuken- en coniferenhagen. De verdere tuinbeplanting bestaat onder andere uit rododendron, hortensia, laurier en acaciabomen.

vooraanzicht bedrijfswoning

zijaanzicht bedrijfswoning

Varkensstal De achter de bedrijfswoning gelegen varkensstal welke gebouwd is in 1980 met een oppervlakte van ongeveer 1.000 vierkante meter heeft altijd dienst gedaan in het houden van vermeerderingszeugen voor de productie van biggen. Deze varkensstal zal volledig worden gesloopt. Voor in de stal bevind zich een in het verleden als woongedeelte gebruikt deel wat ten tijde van het planbezoek gebruikt werd als opslagruimte. De stal is gebouwd met een spouwmuur van rode baksteen met witte kalkzand aan de binnenzijde. Ook de eindgevels zijn volledig met deze stenen gebouwd. Alle muren zijn volledig gesloten en zonder stootvoegen. Het dak van golfplaten in grotendeels niet direct geïsoleerd. In de afdelingen welke haaks gelegen zijn aan de centrale gang zijn verlaagde plafonds met isolatieplaten. Per afdeling bevind zich een ventilator welke de lucht ten tijde van het intensief houden van varkens uit de afdelingen afzoog. Op het moment van veldonderzoek waren er geen varkens aanwezig in de stal. Deze werd vooral gebruikt voor de opslag van goederen. Direct rondom de stal liggen velden waar potplanten gekweekt worden.

Voorzijde varkensstal

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

achterzijde varkensstal

P a g i n a | 15

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

centrale gang

onderzijde dak

kraamstal

dragende zeugenstal

Wandelkappen Op vijf meter achter de varkensstal bevinden zich vijf wandelkappen ook wel tunnelkassen of folietunnels genoemd welke gebruikt worden om de buitenteelt van planten te vervroegen. De kappen beschermen de gewassen tegen extreme weersomstandigheden zoals nachtvorst. De breedte is ongeveer zes meter en de bogen zijn verankerd met schroefankers terwijl de folie met spanbanden op de constructie vast zit waardoor er eenvoudig te ventileren is. De eenvoudige constructie maakt het mogelijk om deze teelttunnels elk seizoen opnieuw op te bouwen en af te breken.

vooraanzicht wandelkappen

Brabant Eco; ecologische dienstverlening

binnenzijde wandelkap

P a g i n a | 16

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel

5. BESCHERMDE NATUURWAARDEN

Algemeen Het volledig overzicht van de output van beschermde soorten van tabel 2 en 3 en vogels met mogelijk jaarrond beschermde nesten is door middel van quickscanhulp.nl opgenomen in bijlage 1. Bijlage 2 is een opsomming van beschermde soorten onder paragraaf 3.2 van de wet natuurbescherming. Bijlage 3 geeft een opsomming van de beschermde soorten onder paragraaf 3.3. Bij het veldonderzoek is het plangebied onderzocht op het voorkomen van beschermde soorten of resten hiervan. Er is met name geïnspecteerd op potentiële groei-, rust-, nest-, en verblijfplaatsen voor beschermde soorten. Per soortgroep wordt in onderstaande beschreven welke soorten er zijn waargenomen tijdens veldbezoek, welke soorten voorkomen in de omgeving, welke soorten worden verwacht in het plangebied, en welke effecten (mogelijk) aan de orde zijn.

Gebiedsbescherming 5.1.1 Natura 2.000 Effectbeoordeling Doordat het plangebied buiten het Natura 2000 gebied ligt kunnen alleen effecten optreden als gevolg van externe werking. Ten aanzien van Natura 2000-gebieden dient er o.a. zekerheid geboden te worden betreffende het niet optreden van een verslechtering van de kwaliteit van de natuurlijke habitats en de habitats van soorten. Gezien de aard en omvang van het voornemen, de locatie, de effectafstand tot Natura 2000 gebieden en het effectbereik, zijn externe effecten op voorhand uit te sluiten.

5.1.2 Natuurnetwerk Nederland Effectbeoordeling In of in de directe nabijheid van een NNB-gebied zijn geen ontwikkelingen toegestaan die de ‘wezenlijke kenmerken of waarden’ aantasten. Het plangebied ligt niet in, of direct aangrenzend aan het NNB-gebied. De significante aanpassing van en negatieve effecten door externe werking op de wezenlijke kenmerken en waarden van de NNB zijn, gezien de omvang, de aard, het effectbereik en de locatie van het voornemen, op voorhand uit te sluiten. Conclusie Het plangebied behoort niet tot het Natuurnetwerk Nederland of Natura2000-gebied. Vanwege de ligging buiten het Natuurnetwerk Nederland, leiden de voorgenomen activiteiten niet tot wettelijke consequenties. Het is niet aannemelijk dat de voorgenomen activiteiten een negatief effect hebben op instandhoudingsdoelen van Natura2000-gebied. Een toets met compensatieplicht is daarmee niet aan de orde.

Soortenbescherming 5.2 Flora Het volledige plangebied is bebouwd, bestraat of wordt gebruikt voor de teelt van tuin- en potplanten. Ook de directe omgeving bestaat uit sterk bemeste agrarische percelen, vooral voor de teelt van tuinplanten. Hierdoor ontbreekt het volledig aan geschikte plaatsen voor vegetatie en plekken waar beschermde planten kunnen groeien. Enkel algemene soorten van verstoorde en bemeste bodem tussen de betonklinkers en gaten in de erfverharding werden aangetroffen zoals paarse dovenetel, speerdistel, ridderzuring, vogelmuur en paardenbloem. Brabant Eco; ecologische dienstverlening

P a g i n a | 17

Ecologische QuickScan Gommelsestraat 12 Biezenmortel De aanwezigheid van strikt beschermde vaatplanten wordt gezien de aanwezige biotopen uitgesloten. Er worden geen bomen gekapt die vallen onder houtopstanden. Een nadere toetsing houtopstanden is niet nodig.

Conclusie Vanwege het ontbreken van geschikte habitats is het voorkomen van beschermde plantensoorten in het plangebied uit te sluiten.

5.3 Zoogdieren Algemeen beschermde soorten Het is zeer aannemelijk dat er een enkel individu van een beschermde soort op de bouwlocatie in de planlocatie kan worden aangetroffen, zoals egel, mol, veldmuis en bepaalde spitsmuizen. Deze soorten zijn weliswaar beschermd, maar behoren in de provincie Noord-Brabant tot de vrijgestelde soorten. Voor soorten uit deze categorie betekent dat bij ruimtelijke ontwikkeling er geen ontheffing hoeft te worden gevraagd en dat rust- of verblijfplaatsen verwijderd mogen worden, wanneer geen andere bevredigende oplossing bestaat. Het is echter wel noodzakelijk om voldoende zorg te dragen voor de aanwezige individuen en al het redelijkerwijs mogelijke dient gedaan te worden om het doden van individuen te voorkomen. Eekhoorn, waterspitsmuis, rosse woelmuis en ondergrondse woelmuis Volgens bronnenonderzoek zouden de eekhoorn, waterspitsmuis, Rosse woelmuis en bever voor kunnen komen in de omgeving van het plangebied. De voorkeurshabitat voor eekhoorn bestaat uit gemengde bossen, bosrijke tuinen, parken en houtwallen, daar waar voedselmogelijkheden voorhanden zijn. In het plangebied valt weinig te foerageren voor de eekhoorn door het ontbreken van geschikte voedselbomen en bosrijk biotoop.