04 Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

461 V

Corona-gerelateerde meldingen Onderstaande meldingen betreffen meldingen die het gevolg zijn van de corona-pandemie. Ook bij de tussentijdse rapportages hebben al meldingen plaatsgevonden. Hier worden de (aanvullende) kosten/minderopbrengsten als gevolg van corona gemeld t.o.v. de Najaarsbijstelling. Tenzij anders is aangegeven worden al deze meldingen centraal via de reserve corona verevend op het veld 'Algemene baten en lasten' bij het programma Samen en Dichtbij. Overheveling crisismiddelen MBO 1.063 V In verband met de coronacrisis zijn er vanuit de Rijksoverheid extra middelen beschikbaar gesteld die niet via de reserve corona lopen om jongeren in het MBO extra te ondersteunen. Deze middelen zijn voor een deel in 2021 besteed aan plannen die in samenwerking met de MBO-organisaties zijn opgesteld. Om het effect van Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

24

de interventies te kunnen bepalen en op basis daarvan projecten al dan niet te verlengen, stellen wij voor om de restantmiddelen te reserveren voor voortzetting van de in samenwerking opgestelde plannen. In het voorjaar van 2022 worden de lopende interventies op impact geëvalueerd en komen we mogelijk tot een aangepast bestedingsplan. Voorgesteld wordt om € 1.063.481 over te hevelen naar 2022 en te betrekken bij de resultaatbestemming van de jaarrekening. Compensatie gemaakte kosten kinderopvang Vanwege de coronacrisis en daarmee gepaard gaande sluiting van de kinderopvang hebben de kinderopvangsector en ouders die er gebruik van maken in de periode van 16 december 2020 tot 8 februari 2021 kosten gemaakt, bestaande uit het vergoeden van ouderbijdragen en het verlengen van VVE-aanbod. Het Rijk heeft middelen ter beschikking gesteld aan de gemeenten om deze kosten te vergoeden. Er is minder gebruik gemaakt van deze compensatie waardoor er een financieel voordeel van € 32.454 is.

32 V

Mondiale bewustwording Lagere subsidieverstrekkingen mondiale bewustwording. Vanwege corona-beperkingen waren er in 2021 minder platformbijeenkomsten en minder projecten.

82 V

Leerlingenvervoer Vanwege corona is er minder vervoer naar school nodig geweest, een voordeel van € 165.000.

165 V

Totaal afwijkingen

2.469 V

Wat weten we nog meer Kengetallen: Aantal toekenningen leerlingenvervoer Waarstaatjegemeente.nl Indicatoren Absoluut verzuim (aantal per 1.000 inwoners 518 jaar)*) Relatief verzuim (aantal per 1.000 inwoners 518 jaar)**) Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (totaal VO + MBO) Netto arbeidsparticipatie

Realisatie 2019 661

Realisatie 2020 659

Raming 2021 700

Realistie 2021 793

Realisatie 2017 4,0

Realisatie 2018 8,2

Realisatie 2019 7,6

Realisatie 2020 n.b.

42

29

27

n.b.

2,8%

2,6%

2,6%

2,3%

68,3%

68,7%

69,9%

69,8%

*) Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school. **) Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd afwezig is.

25

Passende ondersteuning; Toegang Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan 1.

De informatievoorziening van Toegang Tilburg is verbeterd waardoor we meer zicht hebben op aard van de vragen van inwoners. 2. Nieuwe beleidsimpulsen (zoals normaliseren en versterken sociale basis) landen samen met nieuwe inkoopstrategieën op Jeugd en Wmo in Toegang Tilburg. Dat vraagt om een herontwerp van de Dienstverleningsovereenkomst. We zijn gestart met de voorbereidingen daarop. 3. De pilot 1 Gezin 1 Plan 1 Coördinator (1G1P1C) is een vast onderdeel van de werkzaamheden van Toegang Tilburg geworden en het besluit is genomen om 1G1P1C verder uit te breiden.

Wat kan beter 1. 2.

Verbeteren van bedrijfsvoering in bredere zin is van belang om in de basis de processen t.b.v. inwoners tijdig te kunnen uitvoeren. De hefboom ontwikkelplan Toegang heeft niet de financiële impact gemaakt die is voorzien. Toegang Tilburg heeft in verhouding meer inwoners toegang verleend tot een maatwerkvoorziening Wmo of jeugd waarbij geen oplossing is gevonden in de sociale basis of via lichte ondersteuning. Eerder hebben we u over de achtergrond en nuances van deze ontwikkeling inhoudelijk geïnformeerd met de raadsbrief Toegang Tilburg (okt ’21).

Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Tilburgers die het nodig hebben krijgen passende ondersteuning - Toegang Indicatoren: Streefwaarde 2018 2019 Aantal verzoeken om ondersteuning in de Toegang 80% van de ondersteuningsvragen wordt opgelost in de sociale basis en/of met lichte ondersteuning Aantal verwijzingen vanuit de Toegang naar maatwerkvoorzieningen***)

2020

2021

afname jaarlijks 5% 80%-20%

20.914*

12.000**

14.400

14.200

78,1%21,9%

66%34%

50%44,9%

44%51,6%

afname 30%

4.595

4.119

volgt

*) Het aantal ondersteuningsaanvragen is gebaseerd op alle ondersteuningsvragen bij GGD, MEE, IMW, Schuldhulpverlening en MO/Loket Z. Een deel van deze aanvragen zijn enkelvoudig. Het registratiesysteem van de Toegang registreert enkel meervoudige vragen. Daarbij is een inschatting van het aantal enkelvoudige ondersteuningsvragen opgeteld. In 2018 zijn 11.172 meervoudige ondersteuningsvragen in het regiesysteem van de Toegang geregistreerd. Gezien de overgang naar het regiesysteem per 1 april 2018 zijn de cijfers niet volledig betrouwbaar. Vanaf 2019 rapporteren we enkel nog de meervoudige aanvragen uit het regiesysteem. **) Regiesysteem De Toegang: registratie ca. 12.000 meervoudige ondersteuningsvragen Jeugd, Wmo en Wmo voorzieningen. ***) Betreft de verwijzingen naar specialistische ondersteuning Wmo en Jeugdzorg. Hieronder behoren niet de uitkeringen vanuit de Participatiewet en de maatwerkproducten Wmo.

Ieder gezin (huishouden) is baas over eigen plan Indicatoren:

Bron

Percentage cliënten dat aangeeft voldoende gelegenheid te hebben gehad om zelf beslissingen te nemen in de wijze van ondersteuning

Cliëntervaringsonderzoek WMO & Jeugd *

Streefwaarde Voldoende

2020

2021

niet uitgevoerd

niet uitgevoerd

Wat heeft het gekost - financiën Passende ondersteuning: Toegang x € 1.000

Oorspronkelijke begroting

Gewijzigde begroting

Rekening 2021

Lasten

18.530

23.478

23.417

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

26

Verschil t.o.v. gewijzigde begroting 61

V

Baten

-269

-259

-324

65

V

18.261

23.220

23.094

126

V

Toevoeging reserves

0

113

113

0

Onttrekking reserves

0

-463

-408

55

N

Saldo reserves

0

-350

-295

55

N

18.261

22.870

22.799

71

V

Saldo van lasten en baten

Totaal

Toelichting op de belangrijkste financiële afwijkingen Niet corona gerelateerde meldingen

Bedrag

Overige afwijkingen Lagere subsidievaststelling over 2020 vanwege minder ingezette uren voor maatschappelijke steunsystemen (32 V) De ontvangen bijdrage schoolmaatschappelijk werk is hoger dan begroot (57 V) De casuskosten voor fase 2 van de hefboom maatpact zijn lager dan begroot (161 V) De projectkosten voor fase 3 van de hefboom maatpact zijn lager dan begroot waardoor minder wordt onttrokken aan de reserve Investeringsfonds sociaal domein (55 V/N) Diversen (65 N)

185 V

Corona-gerelateerde meldingen Onderstaande meldingen betreffen meldingen die het gevolg zijn van de corona-pandemie. Ook bij de tussentijdse rapportages hebben al meldingen plaatsgevonden. Hier worden de (aanvullende) kosten/minderopbrengsten als gevolg van corona gemeld t.o.v. de Najaarsbijstelling. Tenzij anders is aangegeven worden al deze meldingen centraal via de reserve corona verevend op het veld 'Algemene baten en lasten' bij het programma Samen en Dichtbij. Meerkosten corona Toegang Tilburg 114 N Coöperatie Toegang Tilburg heeft een subsidie ontvangen ter compensatie van de meerkosten als gevolg van corona. Totaal afwijkingen

71 V

27

Passende ondersteuning; Werk en Inkomen Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan 1. De tweede tranche klantregie is per 1 januari 2021 gestart. De uitbreiding van de aantallen inwoners met een bijstandsuitkering die een klantregisseur krijgen, verloopt volgens planning. Ondanks Corona is het geplande aantal plaatsingen op werk behaald. 2. Mede als vervolg op de resultaten van de experimenten Doe Mee in Tilburg, het Vertrouwensexperiment en de pilot Bestaanszekerheid is in 2021 een pilot gestart met een bijverdienpremie en ontwikkelpremie waarin uitstroom naar parttime werk aantrekkelijker wordt en duurzame uitstroom beter wordt ondersteund. 3. We ronden Perspectief op Werk, het programma dat beoogt meer kansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te creëren, dit jaar af. We boeken resultaten met onder andere de plustrajecten (werken aan werk en taal), Talent uit WerkHart (plaatsingen op werk m.b.v. presentatie aan werkgevers via platform) en jongeren uit beeld (verbetering ondersteunings-structuur). 4. Diamant-groep heeft haar dienstverleningsaanbod uitgebreid met een digitaal aanbod waardoor we in Coronatijd een bredere doelgroep kunnen blijven bedienen. Diamantgroep heeft bovendien een versnelling aangebracht in de ontwikkeling van nieuwe werksoorten (als uitwerking van het strategieplan). 5.

De Challenge Nieuw Werk heeft zowel bij de prijswinnaars als bij de niet prijswinnaars tot mooie resultaten geleid. Op basis van deze resultaten onderzoeken we de mogelijkheid voor inrichting van een publiek private samenwerking die meer mensen een betaalde baan kan bieden. In het 1e kwartaal 2022 leveren we deze op. 6. Het aantal aanmeldingen Schuldhulpverlening is iets lager dan de verwachting, mogelijk het gevolg van alle (landelijke) Corona steunmaatregelen. De coördinatie van de ondersteuning aan ouders die geraakt zijn door de Kinderopvangtoeslagaffaire (KOT) ligt bij team schuldhulpverlening. Alle ouders die bij de belastingdienst (BD) bekend zijn, dan wel ouders die zichzelf gemeld hebben bij de BD, worden door team schuldhulpverlening telefonisch benaderd. In 2021 betrof dit mogelijk ongeveer 600 gedupeerden. 7. In 2021 hebben de Tozo 3-, 4- en 5-regelingen gelopen tot en met september 2021. In het totaal zijn er 2.447 Tozouitkeringen verstrekt en 204 kredieten. Circa 75% hiervan kwam voor rekening van Tilburgse ondernemers. Het resterende deel betrof ondernemers uit de regio. Vanaf 1 oktober tot en met december 2021 heeft de eerste tijdelijke BBZ-regeling gelopen. Hiervoor hebben 171 ondernemers een aanvraag ingediend. Voor 71% betrof het Tilburgse ondernemers.

Wat kan beter 1. De hefboom samenhang dagbesteding en SW wordt als onderdeel van de regionale inkoop strategie in de regio uitgewerkt. Daarin zijn we afhankelijk van de bereidheid van regiogemeenten, zorgaanbieders en SW-bedrijven om meer innovatief samen te werken. De ontwikkeling vraagt onder andere veel tijd omdat regiogemeenten vragen hebben bij de relatie met de inkoop WMO. 2. Het instrument P-detachering dient nog beter onder de aandacht van ondernemers gebracht te worden. Het is zeker in deze tijden een aantrekkelijke manier voor ondernemers om nog meer kandidaten vanuit de Participatiewet aan het werk te krijgen en met minder risico mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt in te schakelen. 3. Door de aanhoudende duur van de Coronacrisis blijft het aantal verwijzingen naar activeringsinstrumenten achter bij de verwachting. Er is wel sprake van een stijgend aantal verwijzingen naar instrumenten. Dat betekent dat, ondanks de Corona beperkingen, werk wordt gemaakt van de activering van klanten.

Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Tilburgers die het nodig hebben krijgen passende ondersteuning - Werk en inkomen Indicatoren: Bron Streefwaarde 2018 2019 Bestandsontwikkeling Participatiewet / IOAW *) - Kring - Tilburg

Benchmark Divosa

Werkloosheidspercentage

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

CBS

Max. kring-1 gemiddelde **) Daling t.o.v. voorgaand jaar 28

2020

2021

95,2

89,0

t/m november 96,6%

94,9

87,6

96,5%

-1,3%

+0,2%

nog niet beschikbaar

Jeugdwerkloosheidspercentage (tot 25 jaar) Verzilveren loonwaarde

*) **)

CBS

Daling t.o.v. voorgaand jaar

-2,4%

+1,2%

nog niet beschikbaar

Gemiddelde loonwaarde van 50%

276 tegen gemiddelde van 54,2%

399 gemiddeld 50,2%

588 gemiddeld 50%

Deze indicator geeft aan hoe het ons - in verhouding tot andere gemeenten - lukt om het beroep op uitkeringen te verminderen. Het kringgemiddelde over 2019 betreft het gemiddelde BUIG-volume van de aan de Divosa benchmark deelnemende gemeenten met grootteklasse 150.000-250.000 inwoners, afgezet tegen de stand op 1 december 2016 (1 december 2016 = 100).

Wat heeft het gekost Passende ondersteuning: Werk en inkomen x € 1.000

Oorspronkelijke begroting

Gewijzigde begroting

Rekening 2021

Lasten

183.249

198.162

192.192

5.970

V

Baten

-107.093

-124.525

-123.146

1.379

N

76.156

73.637

69.046

4.591

V

Toevoeging reserves

0

0

1.597

1.597

N

Onttrekking reserves

-300

-5.526

-4.606

919

N

Saldo reserves

-300

-5.526

-3.009

2.517

N

75.856

68.111

66.037

2.074

V

Saldo van lasten en baten

Totaal

Verschil t.o.v. gewijzigde begroting

Toelichting op de belangrijkste financiële afwijkingen Niet corona gerelateerde meldingen

Bedrag

BUIG Bij de begroting 2021 van de BUIG (Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen aan Gemeenten) is uitgegaan van een positief resultaat van € 2,2 miljoen. Het gerealiseerde resultaat op de BUIG in 2021 is € 81.000 lager. Dit wordt met name veroorzaakt door een herberekening van het landelijk Macrobudget van de BUIG. Dit betekent voor Tilburg € 840.000 minder BUIG-uitkering van het Rijk. Daar staat een daling van de uitkeringslasten tegenover van € 759.000, wat met name te zien is in de tweede helft van het jaar. Het aantal bijstandsuitkeringen daalt in die periode van 6.700 naar 6.550. De Businesscase klantregie laat zien dat het arbeidsmarktbeleid Tilburg Investeert in Perspectief zorgt voor een hogere uitstroom naar werk van uitkeringsgerechtigden die eerder geen begeleiding kregen van een klantregisseur. Deze extra uitstroom resulteert in minder uitkeringslasten (€ 500.000) welke reeds verdisconteerd zijn in het huidige BUIG resultaat.

81 N

Voorziening debiteuren Sociale Zaken Conform gebruikelijke systematiek zijn de (verwachte) aflossingspercentages per soort vordering bepaald en herijkt voor 2021. Hierbij is rekening gehouden met specifieke bijzonderheden per soort debiteuren. Op basis hiervan is een incidentele storting van € 1.052.000 noodzakelijk.

1.052 N

Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) In de begroting 2021 van de Diamant-groep is uitgegaan van een tekort van € 1.070.000. De gemeente Tilburg heeft een aandeel van ongeveer 79% in de Diamant-groep, waardoor onze bijdrage € 796.000 bedraagt. Hiervoor is in de begroting een aanvullende gemeentelijke bijdrage opgenomen, die wordt gecompenseerd door een uitkering uit het weerstandsvermogen van de Diamant-groep. De Diamant-groep had over het boekjaar 2021 een positief resultaat, voornamelijk veroorzaakt door de landelijke compensatie van SW-bedrijven en succesvolle NOW-aanvragen (tegemoetkoming omzetverlies corona). Hierdoor is de aanvullende gemeentelijke bijdrage niet nodig geweest en is er dus ook geen uitkering uit het weerstandsvermogen van de Diamant-groep ontvangen.

796 V 796 N

Overheveling Arbeidsmarktvernieuwing In 2021 hebben we niet aan alle projecten en opgaven uit Arbeidsmarktvernieuwing uitvoering kunnen geven. Het project Challenge Nieuw Werk Home Instead kan pas in 2022 worden opgestart in plaats van 2021 wegens complexiteit in de businesscase. Daarnaast zijn het afgelopen jaar (mede door corona) diverse projecten met betrekking tot de implementatie TIIP uitgesteld of vertraagd. Dit betreffen de projecten met

278 V

29

betrekking tot doorontwikkeling kwaliteitswerk, ontwikkeling ICT, scholingskosten met betrekking tot klantregie en beleidsontwikkeling / kwaliteitsborging op het gebied van klantregie. Deze kosten worden verwacht in 2022 ter afronding van de implementatie van de derde tranche klantregie. We stellen aan de raad voor deze middelen ad. € 278.000 over te hevelen naar 2022 voor het uitvoeren van de regionale taken namens de arbeidsmarktregio. Overheveling regionale middelen De gemeente Tilburg ontvangt als centrumgemeente de incidentele middelen voor het uitvoeren van regionale taken en projecten door de arbeidsmarktregio. Om deze middelen, die we via het gemeentefonds als vrij besteedbare middelen hebben ontvangen, voor een volgend jaar voor deze regionale taken te kunnen behouden, moeten deze formeel worden overgeheveld. Het gaat om de volgende taken: • Grensoverschrijdende arbeidsbemiddeling (34 V) • Perspectief op Werk (857 V) • Versterking arbeidsmarktregio (308 V) • Crisismiddelen (209 V) We stellen aan de raad voor deze middelen voor het uitvoeren van regionale taken en projecten door de arbeidsmarktregio ad. € 1.408.000 over te hevelen naar 2022.

1.408 V

Overige afwijkingen Vrijval technische overhevelingen (56 V) Minder bezwaar en beroepskosten (102 V) Een deel van de activiteiten en projecten uit het Arbeidsmarktplan en de bijbehorende provinciale subsidie arbeidsmarktplan worden doorgeschoven naar 2022 t/m 2024. In 2022 wordt bij de tussenrapportage het bestedingsplan geactualiseerd (318 V/N) Er is € 18.000 onttrokken uit de reserve Fraudebestrijding ten behoeve van voorbereidende werkzaamheden voor een proeftuin. De in 2021 niet ingezette middelen bestemd voor fraudebestrijding op landelijk en regionaal niveau, blijven beschikbaar binnen de reserve Fraudebestrijding voor in 2022 (279 V/N) Diversen (371 V)

529 V

Corona-gerelateerde meldingen Onderstaande meldingen betreffen meldingen die het gevolg zijn van de corona-pandemie. Ook bij de tussentijdse rapportages hebben al meldingen plaatsgevonden. Hier worden de (aanvullende) kosten/minderopbrengsten als gevolg van corona gemeld t.o.v. de Najaarsbijstelling. Tenzij anders is aangegeven worden al deze meldingen centraal via de reserve corona verevend op het veld 'Algemene baten en lasten' bij het programma Samen en Dichtbij. Sociaal Medische Indicaties Kinderopvang 110 N Landelijke corona-maatregelen m.b.t. kinderopvang leidden tot een stijging van de aanmeldingen op basis van Sociaal Medische Indicaties (SMI's), nadelig € 110.000. Organisatiekosten Werk en Inkomen De organisatiekosten blijven achter op het budget met € 825.000. Dit wordt met name veroorzaakt door de corona maatregelen. Tijdens de lockdown is er minder inzet (3,2 fte) geweest op het gebied van begeleiding, training en coaching. Daarnaast zijn er tijdens de lockdown minder outreachende werkzaamheden (huisbezoeken) uitgevoerd met name door de Verbindende Schakels (2fte) en is de aanname van een beleidsmedewerker en vacatures uitgesteld tot na de lockdown.

825 V

Wet sociale werkvoorziening (WSW) In het landelijk corona-compensatie pakket hebben we in de Decembercirculaire 2021 een bedrag van € 719.000 ontvangen voor de continuïteit van SW-bedrijven. Deze middelen hebben we doorbetaald aan de Diamant-groep. De ontvangst via het gemeentefonds is verantwoord bij het veld Financiering en algemene dekkingsmiddelen.

719 N

TOZO We hebben in 2021 minder Tozo-uitkeringen en kredieten verstrekt aan door de coronacrisis getroffen zelfstandigen dan we aan voorschot van het Rijk hebben ontvangen. De begroting was echter gebaseerd op het voorschot, wat leidt tot deze budget neutrale afwijking zijnde lagere lasten en lagere uitnutting van het voorschot.

659 V 659 N

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

30

Ook ontvangen we van het Rijk een vergoeding voor de uitvoeringskosten op basis van het aantal genomen besluiten. Omdat de uitvoering van de Tozo de komende jaren nog doorloopt, heeft een gedeelte van deze uitvoeringskosten ook betrekking op de komende jaren. Zodoende hebben we het deel van de gerealiseerde vergoeding dat nog niet nodig was in 2021 (€ 1,2 miljoen) in de reserve corona gestort om de komende jaren verder uitvoering te kunnen geven aan deze regeling, door onder andere het afwikkelen van terugbetaling van verstrekte Tozo-kredieten. Participatiebudget Door de aanhoudende duur van de coronacrisis blijft het aantal verwijzingen naar activeringsinstrumenten en de inzet van werkgeversarrangementen achter bij de verwachting. Met de Programmabegroting 2021 is een claim op de Coronareserve gedaan van € 500.000 voor de inkoop van extra instrumenten en arrangementen voor mensen die getroffen zijn door de coronacrisis. Deze middelen zijn niet ingezet.

750 V

Regionaal Mobiliteitsteam We hebben in 2021 uitvoering gegeven aan het Regionaal Mobiliteitsteam. We hebben trajecten ingezet aan door de coronacrisis getroffen (toekomstig) werkzoekenden. De begroting was echter gebaseerd op het voorschot, wat leidt tot deze afwijking. Daarnaast hadden we ook een bedrag opgenomen voor de inzet van het UWV. Deze middelen zijn rechtstreeks aan het UWV uitgekeerd, waardoor we minder middelen hebben ontvangen, maar ook minder kosten hebben gemaakt.

811 V 818 N

BBZ en kosten Ondernemersadvies In 2021 is minder aanspraak gemaakt op de BBZ-regeling en is er minder gebruik gemaakt van begeleidingsen ondersteuningstrajecten wegens de doorlopende Tozo-regeling.

253 V

Totaal afwijkingen

2.074 V

Wat weten we nog meer Kengetallen Meldingen aanvraag levensonderhoud * Participatiewet (P-wet) * IOAW Toekenpercentage: * P-wet * IOAW Instroom * P-wet * IOAW Uitstroom naar werk: * P-wet * IOAW Uitstroom overig: * P-wet * IOAW Omvang uitkeringsbestand: * Aantal P-wet uitkeringen * Aantal IOAW-uitkeringen * Aantal IOAZ-uitkeringen * Aantal BBZ-uitkeringen

Aantal verstrekte loonkostensubsidies art. 10d P-wet Aantal gerealiseerde beschutte werkplekken (fte) 31

Realisatie 2019

Realisatie 2020

Raming 2021

Realisatie 2021

3.456 103

3.689 99

4.080 111

3.580 48

46% 68%

57% 70%

50% 65%

48% 73%

1.906 74 731 702 29 1.354 1.304 50 6.908 6.436 385 23 64

2.118 69 532 515 17 1.384 1.328 56 7.183 6.688 376 28 91

2.040 72 615 600 15 1.282 1.235 47 7.554 7.039 391 24 100

398 72,4

471 94,8

435 115

1.718 35 668 649 19 1.303 1.235 68 6.862 6.510 323 5 24 Tijdelijke BBZ 171 530 119

Waarstaatjegemeente.nl Indicatoren Werkloze jongeren Aantal personen met een bijstandsuitkering (per 10.000 inwoners) Aantal lopende re-integratie-voorzieningen (per 10.000 inwoners van 15-64 jaar) Risico's 7.

Realisatie 2019 2% 400,2

Realisatie 2020 3% 470,4

Realisatie 2021 n.b. 426,5

131,6

121,6

89,7

n.b.

Kans van optreden Midden

Aanvalsplan Arbeidsparticipatie/Klantregie

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

Realisatie 2018 2% 418,1

32

Incidenteel Structureel S

Bedrag (x € 1.000) Onbekend

Status Gewijzigd

Passende ondersteuning; Wmo Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan 1. Hulp aan huis verloopt volgens plan. De alfahulpconstructie is afgebouwd en de uitvoering verloopt conform budget. 2. De taken van het Schakelteam Wmo (gericht op terugdringen van (te) hoge indicaties Wmo) zijn uitgebreid naar alle indicaties Wmo Begeleiding. Deze werkwijze bevordert het kostenbewustzijn bij het stellen van passende indicaties. 3. De kostenstijging bij Wmo begeleiding is tot staan gebracht. 4. De regiovisie Beschermd Wonen 2022 is vastgesteld. Hierin staan de regionale samenwerkingsafspraken voor de decentralisatie van Beschermd Wonen. 5. Omdat de WLZ op 1-1-2021 is opengesteld voor mensen met een psychische stoornis zijn 30% van de inwoners met beschermd wonen overgegaan van de Wmo naar de WLZ. 6. Er zijn regionaal met woningcorporaties afspraken gemaakt over het beschikbaar stellen van meer woningen voor mensen die uitstromen uit beschermd wonen (convenant Weer Thuis). 7. De regionale inkoop Wmo 2023 voor Begeleiding en Beschermd Wonen is voorbereid.

Wat kan beter 1. De extra kosten vanwege het abonnementstarief zijn ondanks een stevige lobby van de VNG nog niet gecompenseerd. 2. Het blijft nodig om te investeren in bekendheid en kennis over de mogelijkheden van ondersteuning in de sociale basis. Dit pas bij het streven naar 'normaliseren'. 3. Kostenbeheersing blijft een belangrijk aandachtspunt. De voorbereidingen voor de nieuwe inkoop zijn gestart maar blijken ook meer tijd te vragen. Vanwege de complexiteit is de ingangsdatum uitgesteld tot 01-01-2023. 4. Er is nog steeds een wachtlijst voor Beschermd Wonen. De vraag naar Beschermd Wonen blijft groot en de doorstroom stagneert, ondanks de recente inrichting van het matchingspunt "Weer Thuis", door een gebrek aan reguliere huisvesting.

Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Tilburgers die het nodig hebben krijgen passende ondersteuning - WMO Indicatoren: Bron Streef2018 2019 waarde Alle burgers met een vraag om ondersteuning hebben het nut en effect van de ondersteuning als voldoende beoordeeld en ervaren (meer zicht op) perspectief. - Door de ondersteuning kan Cliënt Omhoog 81% - 5% 80% - 6% ik beter dingen doen die ik ervaring wil onderzoek WMO

2020

2021

n.a.

n.a.

- Door de ondersteuning kan ik me beter redden

Cliënt ervaring onderzoek WMO

Omhoog

84% - 4%

83% - 5%

n.a.

n.a.

- Door de ondersteuning heb ik een betere kwaliteit van leven

Cliënt ervaring onderzoek WMO

Omhoog

80% - 6%

79% - 6%

n.a.

n.a.

De cliënt ervaringsonderzoeken worden jaarlijks gehouden en de resultaten worden het daaropvolgende jaar gepubliceerd. n.a.= niet aangeleverd

33

Wat heeft het gekost - financiën Passende ondersteuning: WMO x € 1.000

Oorspronkelijke begroting

Gewijzigde begroting

Rekening 2021

Lasten

98.919

121.327

119.329

1.998

V

Baten

-4.970

-4.646

-4.664

17

V

Saldo van lasten en baten

93.949

116.681

114.666

2.015

V

Toevoeging reserves

0

0

0

0

Onttrekking reserves

-239

-4.044

-3.531

513

N

Saldo reserves

-239

-4.044

-3.531

513

N

93.710

112.637

111.135

1.502

V

Totaal

Verschil t.o.v. gewijzigde begroting

Toelichting op de belangrijkste financiële afwijkingen Niet corona gerelateerde meldingen

Bedrag

Wmo Begeleiding Ten opzichte van de begroting is een voordeel behaald bij de verleende zorg in natura (ZIN) en persoonsgebonden budget (PGB) van circa € 1,1 miljoen. Het structurele voordeel op Wmo Begeleiding bedraagt € 0,6 miljoen. De belangrijkste ontwikkelingen die hieraan hebben bijgedragen: • Een voordeel van ca. € 2,1 miljoen op de realisatie van ZIN en PGB t.o.v. begroot. De lagere realisaties worden verklaard door onder andere de al eerder ingezette lijn om kritisch te kijken naar de omvang en zwaarte van te indiceren ondersteuning en te zoeken naar mogelijkheden om zo veel mogelijk in het voorliggend veld (de sociale basis) op te lossen. De Toegang wordt hierbij ondersteund door het Schakelteam dat met alle voorgenomen indicaties meekijkt en alternatieve adviezen levert. Eveneens toetst de Toegang scherper op PGB vaardigheden van cliënten, ook waar het herindicaties betreft. In een aantal gevallen betekent dit dat geen ondersteuning meer met een PGB, maar ZIN wordt verstrekt. Daarnaast vindt er extra controle plaats op declaraties. In een aantal gevallen leidt dit tot terugvordering van betalingen aan aanbieders. • In de begroting stond een nog te realiseren rendement van € 2.312.477 op de hefbomen Wmo Begeleiding. In 2021 is een financieel rendement van € 1.313.605 gerealiseerd. Het restant à € 998.872 is incidenteel niet gerealiseerd.

1.127 V

Wmo Beschermd Wonen Ten opzichte van de begroting is een incidenteel nadeel behaald bij de verleende zorg in natura (ZIN) en persoonsgebonden budget (PGB) van circa € 0,9 miljoen. De belangrijkste ontwikkelingen die hieraan hebben bijgedragen: • Er zijn meer kosten gemaakt dan begroot vanwege de grote behoefte aan Beschermd Wonen. Ten opzichte van begroot een nadeel van € 430.000. De behoefte aan Beschermd Wonen hangt af van factoren als:  De complexiteit van de maatschappij die ervoor zorgt dat er steeds meer mensen buiten de boot vallen en daarbij terug moeten vallen op Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang. Ook op landelijk niveau is een stijging van het aantal cliënten zichtbaar.  Vanaf 2020 zijn er meer aanbieders voor Beschermd Wonen gecontracteerd om de groei en de stijgende wachtlijst het hoofd te bieden en is hierbij ook aandacht voor meer capaciteit voor mensen met complexe problematiek.  Tenslotte is er een gebrek aan geschikte zelfstandige woonruimten om uitstroom mogelijk te maken. • Kosten hefbomen. In de prognoses werd er nog vanuit gegaan dat deze kosten gedekt konden worden met de voordelen behaald uit de zorgkosten beschermd wonen. De zorgkosten vielen al hoger uit dan begroot, waardoor er een extra nadeel is ontstaan van € 618.000. • Ontvangen bijdragen van regiogemeenten voor uitvoeren Beschermd Wonen psychiatrie namens regiogemeenten.

Ten opzichte van de begroting een voordeel van € 156.000. • Voor de hefboom van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis en PGB was een bedrag van respectievelijk € 506.000 en € 23.000 uit de reserve Investeringsfonds Sociaal Domein voorzien in 2021. Hiervan is voor Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis € 15.750 besteed. Voor PGB hebben

851 N

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

34

513 V 513 N

geen uitgaven plaatsgevonden. Het restant blijft beschikbaar in de reserve investeringsfonds Sociaal Domein voor de verdere realisatie van de hefboom Beschermd Wonen in 2022. Gedurende het hele jaar 2021 is er stijgende tendens te zien in de kosten als gevolg van stapeling van ontwikkelingen. We zien een stijgende trend in de zwaarte van de zorg, een stijging in het aanbod en een stijging in het verzilveringspercentage. In de Najaarsbijstelling is al melding gemaakt van een autonome groei van ca. € 2,4 miljoen en Nacalculatie WLZ van ca. € 1,4 miljoen. We constateren dat de kosten voor beschermd Wonen stijgen vanwege de groeiende behoefte, welke ook landelijk is te zien. Wachtlijsten groeien mede door de tekorten op de woningmarkt die de uitstroom vertragen. Bij de jaarrekening zien we een verdere toename van dit kostenniveau ten opzichte van het budget met € 0,9 miljoen waarmee het structureel effect voor 2022 uitkomt op € 3,7 miljoen en vanaf 2023 ca. € 3,2 miljoen. Hulp aan Huis De kosten van hulp aan huis zijn lager dan begroot. De voornaamste oorzaak en ontwikkelingen hiervan is: Lagere klantengroei dan begroot: In plaats van een verwachte groei van 4% ten opzichte van 2020 is de klanten groei uitgekomen op 3,5%. Deze lagere klantengroei leidt tot een structureel voordeel in 2022 van € 239.000 en vanaf 2023 e.v. van € 246.000.

Lagere uren: In plaats van de verwachte toegewezen 2:30 uur en minuten staat het gemiddelde nu op 2:26. Dit komt doordat er scherper gekeken wordt naar het aantal uren waar men daadwerkelijk recht op heeft dan voorheen. De lagere beschikking van het aantal uren leidt tot een structureel voordeel in 2022 van € 666.000 en voor 2023 e.v. van € 684.000. Daarnaast zijn er nog corona gerelateerde effecten die hieronder worden toegelicht.

380 V

Eigen bijdrage Vanuit de Jaarrekening 2020 is het budget voor eigen bijdrage met structureel € 1.000.000 voordelig bijgesteld, dit op basis van de ontvangsten in dat jaar. Met deze bijstelling is, per abuis, geen rekening gehouden met een afname van ontvangsten eigen bijdrage ten gevolge van de overgang van cliënten beschermd wonen naar de Wet langdurige zorg (Wlz). Hierdoor is in 2021 een nadelig verschil ontstaan van € 435.000 met een structureel effect.

435 N

Overige afwijkingen Vrijval technische overhevelingen (68 V) Een voordeel op woningaanpassingen vanwege de jaarlijkse fluctuatie in kosten i.v.m. grillig verloop en vanwege corona de tijdelijke stopzetting van de huisbezoeken (202 V) Een voordeel vanwege lagere kosten hulpmiddelen en minder uitvoeringskosten Wmo (155 V) Diversen (68 V)

493 V

Corona-gerelateerde meldingen Onderstaande meldingen betreffen meldingen die het gevolg zijn van de corona-pandemie. Ook bij de tussentijdse rapportages hebben al meldingen plaatsgevonden. Hier worden de (aanvullende) kosten/minderopbrengsten als gevolg van corona gemeld t.o.v. de Najaarsbijstelling. Tenzij anders is aangegeven worden al deze meldingen centraal via de reserve corona verevend op het veld 'Algemene baten en lasten' bij het programma Samen en Dichtbij. Meerkosten corona Wmo begeleiding 80 V Tilburg heeft de subsidieregeling meerkosten corona uitgevoerd voor de regiogemeenten. Het subsidieplafond voor Tilburg is vastgesteld op € 288.676. De kosten van de subsidies bedragen € 340.140. Hiervan is € 131.194 in rekening gebracht bij de regiogemeenten. Uitvoeringskosten meerkostenregelingen De uitvoeringskosten waren begroot op € 71.000. Er is € 39.044 gerealiseerd, waarvan € 14.565 in rekening gebracht bij de regiogemeenten.

47 V

Wmo vervoer Vanwege corona maatregelen is de vraag naar Wmo vervoer lager geweest dan verwacht.

221 V

Hulp aan Huis De kosten van hulp aan huis zijn lager dan begroot. De voornaamste oorzaken en ontwikkelingen hiervan zijn: Lagere klantengroei dan begroot: In plaats van een verwachte groei van 4% ten opzichte van 2020 is de klantengroei uitgekomen op 3,5%. Mogelijke reden voor deze lagere klantengroei is nog steeds effecten van corona, waardoor klanten geen huishoudelijke hulp in huis willen. Vaak wordt er dan een oplossing binnen het eigen netwerk gezocht.

440 V

35

-

Lager verzilveringspercentage: Het verzilveringspercentage is met 83,2% lager uitgevallen dan de verwachte 85%. De coronamaatregelen zijn ook een verklaring voor het lager dan verwachte verzilveringspercentage; als er huishoudelijke hulp is toegewezen en klanten weigeren bij coronamaatregelen tijdelijk een huishoudelijke hulp te ontvangen, dan worden de toegewezen uren op dat moment niet verzilverd. Deze verklaring wordt onderschreven door de aanbieders huishoudelijke hulp. Totaal afwijkingen

1.502 V

Wat weten we nog meer Kengetallen

Realisatie 2019 7.760

Aanvragen Wmo

Realisatie 2020 11.145*)

Raming 2021 10.000

Realisatie 2021 11.581

*) Door de omvorming van Hulp aan Huis van een algemene voorziening naar een maatwerkvoorziening in 2020 stijgt het aantal Wmo- aanvragen. Hulp aan Huis als algemene voorziening werd tot 2020 niet meegenomen in dit cijfer. Dit verklaart de stijging t.o.v. 2019.

Waarstaatjegemeente.nl Indicatoren Aantal Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement (per 10.000 inwoners)

Realisatie 2018 649

Realisatie 2019 639

Realisatie 2020 859

Realisatie 2021 780

De verandering in Hulp aan Huis -van een algemene naar een maatwerkvoorziening in 2020- leidt tot een hogere realisatie in 2020.

Risico's 5. 6. 8.

Kans van optreden Hoog Onbekend Midden

Ontwikkelingen Beschermd Wonen Hefbomen Nieuwe inkoop WMO/Jeugd

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

36

Incidenteel Structureel S S S

Bedrag (x € 1.000) 2.000 7.600 8.500

Status Ongewijzigd Gewijzigd Gewijzigd

Passende ondersteuning; Jeugdhulp Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan 1. De kostenstijging bij Jeugd lijkt voor 2021 tot staan gebracht. Focus op stabilisering en verbetering (mede door nieuwe inkoop) voor de komende periode. 2. Belangrijk is de beweging naar het kind echt zien uit de koers 'Samen met de jeugd'. Verbetert in 2021 zijn de volgende onderdelen: a. Pilot Smart Start met het onderwijs is verder uitgerold. Er is een grootschalige data-analyse van alle Tilburgse buurten uitgevoerd. In deze analyse is de invloed van verschillende indicatoren (leeftijd; wijk; opleidingsniveau; wel/geen zorg, enz) afgezet tegen schoolsucces (doublure; verzuim; uitstroomniveau). In drie buurten is via Design Thinking verdieping uitgevoerd. b. Voor wonen doe je thuis is een woonplan opgesteld en pilot JIM uitgerold. De pilot heeft als doel dat een jeugdige/gezin zijn eigen mentor inbrengt gedurende het hulptraject. Door deze mentor is de jeugdhulp effectiever en duurzaam. Hiermee worden uithuisplaatsingen voorkomen (elders al bewezen). c. Landelijk bijgedragen aan opstellen plan verkorten van de justitiële keten jeugdhulp (keten gedwongen kader). Met onze bijdrage willen we bereiken dat een kortere keten ontstaat. Positief voor jeugdigen en gezinnen en voor de medewerkers van de justitiële keten. d.

Extra ondersteuning in de huisartsenpraktijk voor kinderen, jongeren en/of gezinnen die te maken hebben met psychosociale problemen via praktijkondersteuners is effectief. e. In het kader van elk kind op juiste plek: succesvolle projecten ADHD+ hulp en echtscheidingsaanpak (gezinsadvocaat, pilot als je uit elkaar gaat). 3. Lobby voor structureel toereikende financiële middelen vanuit het Rijk voor de uitvoering van jeugdhulp heeft tot (incidentele) ophoging geleid. 4. Schakelteam Toegang Jeugd heeft ertoe geleid dat toegang en gecertificeerde instellingen scherper toewijzen, met hierdoor lagere kosten. 5. Versterken contractmanagement en materiële controles hebben geleid tot effectievere terugvorderingen. 6. Zorg op het grensvlak jeugdhulp en onderwijs heeft geleid tot verheldering 'grijs' gebied en effectieve pilots met speciaal onderwijs.

Wat kan beter 1.

Kostenbeheersing blijft een belangrijk aandachtspunt. De voorbereidingen voor de nieuwe inkoop zijn gestart maar blijken ook meer tijd te vragen. Vanwege de complexiteit is de ingangsdatum uitgesteld tot 01-01-2023. 2. b. Jeugdbeschermingsketen 'rammelt' in 2021: wachtlijsten bij Raad voor de Kinderbescherming, knelpunten bij gecertificeerde instellingen. Provinciale verbetertrajecten om de knelpunten bij de gecertificeerde instellingen op te lossen. 2. d. Uitrol praktijkondersteuners loopt enigszins achter op schema. Bezien wordt welke oplossingen mogelijk zijn. 3. Mede als gevolg van corona nemen de wachtlijsten toe. Met name voor de GGZ. Er wordt bezien hoe we dit met voorliggende hulp (deels) kunnen opvangen.

Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Tilburgers die het nodig hebben krijgen passende ondersteuning - Jeugdhulp Indicatoren: bron Streef2018 2019 2020 2021 waarde % gebruikers jeugdhulp dat het nut/effect van CEO Jeugd n.b. *) n.b.**) de hulp als voldoende beoordeelt Uitval jeugdhulp: voortijdig eenzijdig Beleidsmonito < 2015 2,6% 2,6% 1,9% n.a. afgesloten door cliënt r Jeugdhulp (waarde GGD 2015 3,9%) *) cijfers over 2018 onvoldoende gespecificeerd in GGD monitor. **) Het cliëntervaringsonderzoek Jeugd biedt geen antwoord ten aanzien van deze indicator. Bezien wordt of we de cijfers van de outcome-indicatoren van aanbieders met terugwerkende kracht kunnen omzetten naar een indicator die een goed beeld schetst. n.a.= niet aangeleverd

37

Wat heeft het gekost - financiën Passende ondersteuning: Jeugdhulp x € 1.000

Oorspronkelijke begroting

Gewijzigde begroting

Rekening 2021

Lasten

69.058

73.842

74.964

1.122

N

Baten

-5.906

-88

-572

484

V

Saldo van lasten en baten

63.153

73.754

74.393

639

N

Toevoeging reserves

0

0

0

0

Onttrekking reserves

-796

-812

-210

602

N

Saldo reserves

-796

-812

-210

602

N

62.357

72.942

74.182

1.241

N

Totaal

Verschil t.o.v. gewijzigde begroting

Toelichting op de belangrijkste financiële afwijkingen Niet corona gerelateerde meldingen

Bedrag

Lokale jeugdzorg De PGB uitgaven vallen € 901.000 lager uit dan verwacht als gevolg van een verdere daling van het aantal cliënten. Ontwikkelingen die hieraan hebben bijgedragen zijn: • Kritischer toetsen op ‘eigen kracht ouders’; • Zwaardere eisen gesteld aan budgetbeheer cliënten; en • Minder zorgafname vanwege coronacrisis. Daarnaast resteert er € 183.333 aan lokale innovatie- en borgingsmiddelen en € 73.148 op het lokaal maatwerkbudget.

1.157 V

Regionale jeugdzorg Op basis van de derde prognose regionale jeugdhulp ramen we de uitgaven jeugdhulp voor 2021 op € 61,3 miljoen. Ten opzichte van de begroting is dit een nadeel van € 2,3 mln. Dit nadeel was kort na het uitkomen van het Najaarsbericht al grotendeels voorzien en wordt hier nu gemeld. Uw Raad is in december 2021 geïnformeerd over dit voorziene nadeel middels een Raadsinformatiebrief. In deze brief staat opgenomen dat bij het samenstellen van het Najaarsbericht bij de Jeugdhulp abusievelijk is uitgegaan van een foutief budgettair kader. In het jaarrekeningresultaat is eveneens verwerkt een ongerealiseerd rendement hefbomen van € 665.985; begroot was een rendement van € 2.326.700, waarvan gerealiseerd € 1.660.715. Het structurele nadeel op jeugdzorg bedraagt vanaf 2022 € 350.000 nadelig.

2.305 N

Hefbomen De kosten die in 2021 zijn gemaakt voor de hefboom Wonen doe je thuis (€ 320.000) en Onderwijs-Jeugdhulp (€ 282.000), hebben in regionaal verband plaatsgevonden en zijn daarom betaald uit de regionale middelen vanuit het transformatiefonds. Dit betekent dat er € 602.000 beschikbaar blijft in de reserve investeringsfonds Sociaal Domein.

602 V 602 N

Overige afwijkingen De ontvangen Rijkssubsidie Verbeterplan jeugd ad € 83.000 blijft beschikbaar en zal in 2022 worden ingezet ter dekking van de bestedingen (83 V/N) Diversen (93 N)

93 N

Corona-gerelateerde meldingen Onderstaande meldingen betreffen meldingen die het gevolg zijn van de corona-pandemie. Ook bij de tussentijdse rapportages hebben al meldingen plaatsgevonden. Hier worden de (aanvullende) kosten/minderopbrengsten als gevolg van corona gemeld t.o.v. de Najaarsbijstelling. Tenzij anders is aangegeven worden al deze meldingen centraal via de reserve corona verevend op het veld 'Algemene baten en lasten' bij het programma Samen en Dichtbij. Meerkosten corona jeugd 481 N Tilburg heeft de subsidieregeling uitgevoerd en de meerkosten corona jeugd à € 480.976 volledig doorbelast 481 V naar de GR regio Hart van Brabant. De GR neemt de kosten mee in de afrekening jeugd 2021. Voor Tilburg bedragen de kosten conform budget € 242.585. Totaal afwijkingen Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

1.241 N 38

Wat weten we nog meer Waarstaatjegemeente.nl Indicatoren Jongeren met jeugdhulp Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met jeugdreclassering Jongeren met een dellict voor de rechter

Realisatie 2017 10,8% 1,5% 0,6% 1%

Risico's 6. 8.

Realisatie 2018 13,2% 1,4% 0,5% 1%

Kans van optreden Onbekend Midden

Hefbomen Nieuwe inkoop WMO/Jeugd

39

Incidenteel Structureel S S

Realisatie 2019 14,1% 1,3% 0,5% 1% Bedrag (x € 1.000) 7.600 8.500

Realisatie 2020 13,7% 1,4% n.b. 1%. Status Gewijzigd Gewijzigd

Ingrijpen bij crisis en onveiligheid Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan 1. T.a.v. huiselijk geweld en kindermishandeling: a. In 2021 is Veilig Thuis Midden Brabant landelijk koploper in het aantal adviesvragen per 100.000 inwoners. Dat is een positieve ontwikkeling omdat inwoners, vrijwilligers en professionals eerder aan de bel trekken voor advies en Veilig Thuis dus goed weten te vinden. b. Het regionaal expertisecentrum huiselijk geweld en kindermishandeling is opgezet waarin training, informatie, ervaringsdeskundigheid is ondergebracht inclusief de activistische aanjaagfunctie waar de taskforce kindermishandeling de afgelopen jaren veel succes mee heeft geboekt. 2. De aanpak op personen met verward gedrag is geïntensiveerd. Er zijn best practices en hiaten opgehaald en op basis hiervan is een plan van aanpak opgesteld en zijn de eerste verbeteringen in de aanpak doorgevoerd. Onder andere is de signalering en monitoring van casuïstiek verbeterd. Daarnaast zetten we nu procesregie in op de doelgroep om versnippering in de aanpak tegen te gaan. 3. We hebben de koers van het Zorg- en Veiligheidshuis Midden-Brabant aangescherpt. Hiermee sluiten we aan op de Landelijke Meerjarenagenda Zorg- en Veiligheidshuis 2021-2024 en de regionale en lokale behoeften en inrichting voor de aanpak van complexe casuïstiek. 4.

Het project Gegevensverwerking Zorg- en Veiligheidshuis Midden-Brabant is na de zomer opgestart. Hiermee voldoen we aan de voorwaarde om informatie te kunnen delen met de partners binnen het Zorg- en Veiligheidshuis. 5. De campagne rondom straatintimidatie vormt de kern van onze aanpak, waarin we de nadruk leggen op bewustwording en voorlichting. Slachtoffers van straatintimidatie voelen zich (h)erkend en de meldingsbereidheid is groot, hierdoor krijgen we meer zicht op de problematiek (zie ook Vitale Stad). 6. De gemeente heeft een belangrijke rol ten aanzien van mensenhandel als signaleerder, beleidsmaker, regisseur en ook als verantwoordelijke voor hulp en opvang van slachtoffers. De inspanningen om intern en extern het bewustzijn rondom mensenhandel te vergroten hebben vruchten afgeworpen; er is meer aandacht voor mensenhandel bij partners in zorg en in veiligheid. De zorgcoördinator heeft een brugfunctie in de integrale aanpak die steeds meer vorm krijgt binnen de bestaande structuren. Daarnaast hebben we een regierol in het regionale ‘Actieprogramma Mensenhandel Zeeland-West-Brabant; Geen plaats voor mensenhandel’. Dit integrale programma is zowel gericht op slachtoffers als op daders en kent preventieve en repressieve maatregelen (zie ook Vitale Stad). 7. In 2021 is een onderzoek uitgevoerd naar Geweld tegen Sekswerkers, Ervaringen in de gemeente Tilburg.

Dit geeft extra handvatten om het prostitutiebeleid verder door te ontwikkelen. Uit het onderzoek en uit de prostitutiecontroles blijkt onder andere dat er grote behoefte is aan veilige werkplekken voor sekswerkers. Er is een Klankbordgroep Seksworks met (ex-) sekswerkers, waardoor we beter beeld hebben van en contact krijgen met de seksbranche. Contacten met sekswerkers komen onder meer tot stand via het inloopspreekuur bij de GGD (zie ook Vitale Stad). 8. Afgelopen jaar is in samenwerking met de zorgpartijen en woningcorporaties fors ingezet op de uitstroom van maatschappelijke opvang door de ‘Call to action 50 van 013’, om de toename van het aantal daklozen onder andere door corona, opgevangen in de Kazerne, uit te kunnen laten stromen. Meer dan 65 extra woon- en zorgplekken werden gerealiseerd. 9. Het regionale matchingspunt 'Weer Thuis' is gestart. Vanuit 'Weer thuis' worden passende woningen in de regio gematcht aan inwoners die uitstromen uit zorg. Dit heeft de door- en uitstroom vanuit Beschermd Wonen, Maatschappelijke- en Vrouwenopvang bevorderd in tijden van een flink tekort aan sociale huurwoningen. Ook is een projectleider aangesteld om 500 extra flexwoningen te realiseren om de uitstroom te bevorderen.

Wat kan beter 1.

Vanuit wijkteams en vanuit de ouderenzorg komen steeds meer signalen dat professionals worstelen met de aanpak ouderenmishandeling. Qua methodische aanpak is daar nog te weinig aandacht voor geweest in het afgelopen jaar. 2. Structurele financiering Trans-forensisch Team heeft nog geen formele inbedding, landelijk is er onduidelijkheid over de financiering van de Ketenveldnorm. 3. Het Zorg- en Veiligheidshuis onderzoekt door middel van Kwartiermaker jeugd de functie, informatiepositie en het gereedschap ten behoeve van de Persoonsgerichte Aanpak Jeugd. Er is veel informatie in het werkveld opgehaald, maar tot een advies is het nog niet gekomen door vertraging. 4. Er is nog geen goede registratie van situaties van mensenhandel. Dit is nodig om meer zicht te krijgen op de lokale situatie (zie ook Vitale Stad). 5. De onverwachte extra opgave voor de winter en corona opvang van arbeidsmigranten in 2021 was fors en heeft tot best wat onrust geleid in de wijk waar de opvang plaatsvond. Op basis van de evaluatie is veel geleerd voor de winteropvang van deze winter en deze verloopt goed op dit moment, tot grote tevredenheid van de omwonenden en cliënten.

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

40

6. De aanpak van financiële problemen onder de cliënten binnen de vrouwenopvang moet worden verbeterd, waardoor onder andere schulden geen belemmerende factor vormen bij de uitstroom uit de opvang. De eerste stappen hiertoe zijn gezet.

Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Elke Tilburger is en voelt zich veilig zodat hij/zij zich maximaal mogelijk kan ontwikkelen en meedoen in de samenleving. Indicatoren Bron Streef2015 2017 2019 waarde Veiligheidsgevoel overdag Lemon Omhoog 7,9 8,0 8,0 (tweejaarlijks) Veiligheidsgevoel in de avond Lemon Omhoog 6,7 6,7 6,8 (tweejaarlijks) n.a.= niet aangeleverd Indicatoren Meldingen Crisis Interventie Team (CIT), regio HvB Meldingen Crisis Interventie Team (CIT), Tilburg* Meldingen Veilig Thuis (VT), Tilburg Recidive Veilig Thuis (VT)

Bron CIT Hart van Brabant (HvB) CIT Hart van Brabant (HvB) Veilig Thuis (VT) Veilig Thuis (VT)

2021 n.a. n.a.

Streefwaarde Omlaag

2018

2019

2020

2021

596

1.366

1.683

1.881

Omlaag

361

889

1.003

1.083

Omlaag

2.471

2.618

2.319

2.448

Omlaag

**

**

**

**

* Voor de volledigheid zijn dit jaar naast de meldingen bij het CIT voor de regio Hart van Brabant, ook de meldingen bij het CIT voor de gemeente Tilburg opgenomen. ** Recidivecijfers (hermeldingen) worden landelijk vanaf de 2e helft 2022 voor het eerst beschikbaar gesteld door het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBR).

Indicatoren

Bron

Kind is voldoende weerbaar

GGD

Streefwaarde 2022 Omhoog

2018

2019

2020

2021

- 4 - 11 jaar

n.b.

*

n.n.b.

n.n.b.

- 12 - 17 jaar

n.b.

95%

n.n.b.

n.n.b.

24%

35%

n.n.b.

n.n.b.

Kind (12 - 17 jaar) voelt zich overdag en/of 's GGD avonds/'s nachts wel eens onveilig * cijfers 4 t/m 11 jaar verwacht de GGD voor medio 2022.

Omlaag

Wat heeft het gekost - financiën Ingrijpen bij crisis en onveiligheid x € 1.000

Oorspronkelijke begroting

Gewijzigde begroting

Rekening 2021

Lasten

21.125

29.025

28.822

203

V

Baten

-551

-3.002

-3.071

69

V

20.574

26.024

25.751

272

V

Toevoeging reserves

0

0

0

0

Onttrekking reserves

-75

-3.643

-2.560

1.083

N

Saldo reserves

-75

-3.643

-2.560

1.083

N

20.499

22.380

23.191

811

N

Saldo van lasten en baten

Totaal

41

Verschil t.o.v. gewijzigde begroting

Toelichting op de belangrijkste financiële afwijkingen Niet corona gerelateerde meldingen

Bedrag

Overheveling restant budget Geweld Hoort Nergens Thuis In de meicirculaire 2019 is voor centrumgemeente Tilburg voor de jaren 2019 tot en met 2021 een jaarlijkse vergoeding opgenomen van € 350.000 voor het realiseren van een multidisciplinair Centrum Huiselijk Geweld en Kindermishandeling onder één dak in pilotregio Midden-Brabant. Daarnaast ontvangen we een jaarlijkse vergoeding ad € 75.000 voor een projectleider regionaal programma Huiselijk Geweld en Kindermishandeling 2019-2021. Het project is halverwege 2019 gestart waardoor ook de besteding opschuift. De restantmiddelen 2021 à € 262.602 zijn in 2022 nodig om het regionaal programma af te ronden. Voorgesteld wordt om de resterende middelen over te hevelen naar 2022 en te betrekken bij de resultaatbestemming van de jaarrekening.

263 V

Overheveling restant Blokhuismiddelen Het Rijk heeft incidenteel voor 2020 en 2021 middelen beschikbaar gesteld voor door- en uitstroom daklozenopvang. Het college heeft op 7 september 2021 besloten deze langs drie sporen in te zetten: spoor 1 huisvesting, spoor 2 vroegsignalering en vroeginterventie en spoor 3 passende zorg voor complexe casuïstiek. Dit komt voort uit de leidraad maatschappelijke opvang binnen de regionale aanpak Beschermd wonen, maatschappelijke opvang en preventieve GGZ. Voor 2022 ligt er een bestedingsplan voor de resterende middelen. Voorgesteld wordt om de resterende middelen à € 806.719 over te hevelen naar 2022 en te betrekken bij de resultaatbestemming van de jaarrekening.

807 V

Nieuwbouw Traverse Voor de nieuwbouw van daklozenopvang Traverse is een éénmalige subsidie van € 6.000.000 aan woonstichting Tiwos toegekend ten laste van de Reserve Incidentele Opgaven (RIO). Eind 2015 is ingestemd met een nieuwe fasering van het project tot en met 2020. De afgelopen jaren zijn al een aantal deelprojecten van de nieuwbouw aan de Reitse Hoevenstraat gerealiseerd. In 2020 is begonnen met renovatie van de panden aan de Gasthuisring, het laatste deelproject. De kosten voor 2021 waren € 720.854. Het restant van € 1.000.215 schuift door naar 2022 ten behoeve van de eindafrekening.

1.000 V 1.000 N

Overige afwijkingen Vrijval technische overhevelingen (109 V) De middelen 2021 voor de aanpak van personen met verward gedrag en een hoog veiligheidsrisico die we hebben ontvangen via de decembercirculaire (zie veld Financiering en algemene dekkingsmiddelen) zijn deels doorgestort naar de Veiligheidshuizen in Breda en Bergen op Zoom (400 N) Door een schaarste aan passende plekken om cliënten met complexe casuïstiek te plaatsen is er minder gebruik gemaakt van het daarvoor bestemde (doorbraak) budget (162 V) De inhuur van extra kennis voor het Zorg- en Veiligheidshuis is minder nodig geweest dan begroot en de inhuur is efficiënter geweest door het digitaal vergaderen (111 V) De uitvoering van taken in het kader van de wet verplichte GGz zijn tegen lagere kosten gerealiseerd door Sterk Huis (82 V) De kosten voor uitvoering van activiteiten in het kader van de hefboom versimpelen meldroutes zijn lager dan begroot waardoor minder wordt onttrokken aan de reserve Investeringsfonds sociaal domein (83 V/N) De openstaande taakstelling hefboom versimpelen meldroutes is niet gerealiseerd vanwege te weinig duidelijkheid over de exacte inrichting van het nieuwe meldpunt (250 N) Er is rekening gehouden met meerkosten in verband met de landelijke behoefte aan opvangplekken voor slachtoffers van eergerelateerd geweld en jeugdprostitutie.

De behoefte is groter dan het beschikbare aantal plekken in Tilburg en Groningen. De meerkosten zijn echter verdeeld over alle centrumgemeenten vrouwenopvang (128 V) De kosten crisisbedden/time-outbedden voor volwassenen door gebruikmaking van frictieleegstand bij bestaande hulpaanbieders waren lager dan begroot (68 V) De activiteiten in het kader van de regionale aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling zijn tegen lagere kosten gerealiseerd dan begroot (46 V) De verstrekte subsidies vrouwenopvang, regionaal uitstapprogramma prostituees en gezinsmanagement zijn lager geweest dan het beschikbare budget (83 V) Ontvangen subsidie ZonMW voor project uitstroommonitor gemengd wonen (12 N/V) Diversen (151 V)

290 V

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

42

Corona-gerelateerde meldingen Onderstaande meldingen betreffen meldingen die het gevolg zijn van de corona-pandemie. Ook bij de tussentijdse rapportages hebben al meldingen plaatsgevonden. Hier worden de (aanvullende) kosten/minderopbrengsten als gevolg van corona gemeld t.o.v. de Najaarsbijstelling. Tenzij anders is aangegeven worden al deze meldingen centraal via de reserve corona verevend op het veld 'Algemene baten en lasten' bij het programma Samen en Dichtbij. Meerkosten maatschappelijke opvang 2.171 N Op 7 december 2021 heeft het college besloten de meerkosten die Traverse heeft gemaakt als gevolg van corona voor 2021 te vergoeden, alsmede de kosten die behoud van de Kazerne voor dak- en thuislozen met zich meebracht. Totaal afwijkingen

811 N

43

2.2 Duurzame Stad

Jaarstukken 2021 Gemeente Tilburg

44

Fysieke basiskwaliteit Wat hebben we bereikt Wat is goed gegaan 1.

We hebben de analyse van het beheer en onderhoud van de openbare ruimte om te komen tot een Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBOR) gereed. In 2022 ronden we het IBOR af en doen we voorstellen om het integraal beheer en onderhoud te verbeteren. 2. Het experiment ‘Kijk op je wijk’, waarbij inwoners in twee buurten in de Reeshof zelf mochten kiezen hoe hun buurt werd onderhouden, was een succes wat betreft burgerparticipatie. Het heeft echter ook aangetoond dat het onderhoudsniveau en -budget te laag zijn om ervoor te zorgen dat de inwoners nu meer tevreden zijn over het onderhoud in hun buurt. 3. We hebben ongeveer 1.500 openbare verlichtings-punten in onder meer de B- en L-buurt in de Reeshof en bij grote projecten als de snelfietsroute en Koningsoord vervangen door slimme ledverlichting en 100% circulaire lichtmasten toegepast. Hiermee dragen we bij aan een duurzaam, circulair en veiliger Tilburg. 4. Ook in de laatste twee wijken, Goirke en Hasselt, hebben we betaald parkeren ingevoerd en daarmee het gereguleerd parkeergebied uitgebreid met 7.500 parkeerplaatsen. 5. Bij alle projecten in de openbare ruimte passen we duurzamere betonproducten toe (15% gerecycled, in lijn met het betonakkoord), bij het Pater van den Elsenplein gebruiken we ook duurzame verhardingsproducten (geopolymeren).

We hergebruiken zoveel mogelijk waardevolle materialen in reconstructies en hebben een aantal projecten met elektrisch materieel (lagere emissies CO2) uitgevoerd. We richten bouwstoffenhubs op, zoals de stenenbank met waardevolle verhardingsmaterialen uit de Willem II-straat en de Lanciersstraat. Deze materialen passen we vervolgens toe in andere projecten. We zoeken naar kansen om dit vaker en voor meer soorten materialen te doen. 6. In de loop van 2021 zijn we bij ongeveer 70% van de hoogbouwlocaties gestart met de gescheiden inzameling van GFT-afval. 7. Het aantal meldingen van bijplaatsingen bij milieuparkjes is met 43% gedaald t.o.v. 2020 door de maatregelen uit het plan van aanpak ‘verminderen bijplaatsingen milieuparkjes’. 8. De Leidraad Inrichting Ondergrond Tilburg (LIOT, in de kadernota nog ‘afwegingskader ondergrond’) is in een vergevorderd stadium (vaststelling gepland zomer 2022), waardoor we nu en in de toekomst beter invulling kunnen geven aan diverse opgaven in de ondergrond zoals groen, bomen, klimaatadaptatie en energietransitie. 9. De Basisregistratie Ondergrond (BRO) is op orde en moet enkel nog een definitieve plek in de organisatie krijgen. Daarmee dragen we bij aan de landelijke ontsluiting en het gebruik van kennis over de ondergrond van Tilburg. 10. We hebben 7 nieuwe muurschilderingen gerealiseerd om de beleving van de openbare ruimte te verhogen.

Onze inwoners hadden de mogelijkheid locaties, muren en wensen hiervoor aan te dragen. De nieuwe adviescommissie muurschilderingen met daarin ook vakspecialisten heeft de kunstenaars gekozen. 11. De pilots op de Burg. Letschertweg en Burg. Baron van Voorst tot Voorstweg voor het toepassen van verjongingsmiddelen op asfaltwegen zijn geslaagd. Door het sealen van de asfaltdeklaag hechten de steentjes beter, ontstaat er minder snel schade en verlengen we de levensduur van de weg met enkele jaren. We gaan elk jaar enkele wegen op de hoofdstructuur op deze wijze aanpakken.

Wat kan beter 1. We voldoen aan de door de raad vastgestelde onderhoudsniveaus voor de openbare ruimte. Desondanks zien we dat een deel van de inwoners niet tevreden is over het onderhoud, met name het onderhoud op C-niveau. De waardering voor de openbare ruimte is lager dan onze streefwaarde. 2. Onze ambities bij de nieuwe inrichting van de openbare ruimte sluiten niet goed aan op het sobere onderhoudsniveau van het groen. Een wijk die op A-niveau is aangelegd, onderhouden we op niveau C. 3. Het inrichten van de openbare ruimte vraagt om een meer gestructureerde aanpak om een bijdrage te leveren aan het behalen van de duurzame beleidsdoelen. Deze doelen koppelen we aan het onderwerp circulariteit, waarvoor een projectmatige aanpak wordt opgezet binnen het programma Tilburg Circulair. De financiering van de veranderopgave in de eigen organisatie is nog niet geborgd. 4. De hoeveelheid huishoudelijk restafval is als gevolg van de corona-maatregelen (meer thuis zijn) nog steeds hoger dan voor het begin van de pandemie. De doelstelling van 132 kg restafval per inwoner hebben we daardoor niet behaald. Het restafval per inwoner neemt wel weer af van 149 kg in 2020 naar 145 kg in 2021. 5. De feitelijke sanering van de laatste bodem spoedlocaties wordt vertraagd door bezwaar- en beroepsprocedures en capaciteitsproblemen.

Door corona was het bovendien moeilijk het gesprek aan te gaan met belanghebbenden. 6. De streefwaarde voor de aanpak van de bodem spoedlocaties in 2024 is nog haalbaar, maar vereist wel prioriteit van de hele organisatie. 45

7. We kunnen nog een verbeterslag maken bij het op orde brengen van de data over de kapitaalgoederen, waardoor we in staat zijn om de openbare ruimte doeltreffender te monitoren, ontwikkelen en beheren, maar ook succesvoller kunnen inspelen op toekomstige ontwikkelingen rond datagedreven werken. Zoals bijvoorbeeld een uitgebreide analyse van de data uit onze verkeersregelinstallaties ertoe heeft geleid dat we de openbare verlichting op de tangenten effectiever aansturen en daarmee energie besparen.

Wat wilden we bereiken: doelen en indicatoren Doel: Tilburgers waarderen de openbare ruimte en deze voldoet aan de basiskwaliteit Indicatoren Bron Streef2017 2019 waarde Waardering Oordeel Tilburgers over Lemon 6,7 6,5 6,5 openbare ruimte (tweejaarlijks) Oordeel Tilburgers over Lemon 5,8 5,7 5,6 vervuiling buurt (tweejaarlijks) Indicatoren

2021

6,5 5,7

Bron

Streefwaarde

2018

2019

2020

2021

Fixi

80%

--

--

--

80,0%

Fixi

80%

--

--

--

82,4%

Bron

Streefwaarde

2018

2019

2020

2021

Beheersysteem

90%

-

91%

91%

- Riolering 2 - Groen 3 - Schoon 4 - Civiele kunstwerken (vast) 5 (beschikbaarheid) - Verkeersregelinstallaties 6 - Openbare verlichting 7 - betrouwbaarheid - beschikbaarheid

Beheersysteem Apptimize Apptimize Beheersysteem

99,8% 90% 90% 99,9%

100% D 91% C 99% 90% 90% -

99,8% 90% 90% 99%

97,9% 94% 95% 99,9%

99,5% 90% 90% 99,9%

Beheersysteem Beheersysteem

90%

-

-

90%

90%

85% 99,83%

-

87% 99,93%

90% 99,95%

91,5% 99,95%

1 Verharding:

streefwaarde op basis van technische kwaliteit (C-niveau is ingrijpmoment o.b.v. in 2020 vastgesteld beleidsplan). hierbij hebben we aangenomen dat streefwaarde gelijk is aan in beleid vastgestelde technische kwaliteitsniveau. Vaststelling indicator o.b.v. risicoscan gecombineerd met kwaliteitsonderzoek. Gebreken worden binnen 1 jaar gerepareerd, renovaties/vervangingen binnen 5 jaar (via MJP). streefwaarde gesteld op basis van de beeldkwaliteit (verzorgend). Apptimize is een schouwmodule. streefwaarde gesteld op basis van de beeldkwaliteit (verzorgend). Apptimize is een schouwmodule. streefwaarde gesteld op basis van beschikbaarheid en technische kwaliteit. streefwaarde gesteld op basis van beschikbaarheid. twee streefwaarden: 1 op basis van betrouwbaarheid en 1 op basis van beschikbaarheid.