2652-037ontwerpstructuurvisie.pdf
Tekst van het document
woonzorgvoorzieningen voor ouderen aanwezig moeten blijven, naast
hoofdlijnen van beleid:
verbouw van de huidige voorraad door corporaties en particulieren en (vervangende) nieuwbouw. In deze woonservicegebieden moeten
Samenwerking
welzijns-, zorg- en zo mogelijk ook winkelvoorzieningen bij de hand zijn
Voortgaande effectieve samenwerking met alle betrokken partijen om
en goed op elkaar zijn afgestemd door de verschillende betrokken
ouderen in de kernen Sassenheim, Voorhout en Warmond werkelijk
partijen. In Warmond zal dit moeilijk worden vanwege de geringe
in staat te stellen op een aangename wijze langer zelfstandig in hun
schaal/draagvlak voor het instandhouden van volwaardige
woning en wijk te laten wonen, zonder in een isolement te raken.
woonzorgvoorzieningen. Daar zal het accent meer liggen op het goed organiseren van zoveel mogelijk zorg en diensten aan huis.
Levensloopbestendige woningen en ‘ seniorproof’ woonomgeving
Stimulering voldoende geschikte huurwoningen en koopwoningen
In onze kernen wonen verschillende (groepen) mensen zonder en met
voor (oudere) mensen met een functiebeperking en zorgvraag, door
beperkingen, zo zelfstandig mogelijk en met behoud van eigen regie
het ‘opplussen’ van bestaande woningen en nieuwbouwen van
over hun leven. Diensten en voorzieningen van verschillende aanbieders
voldoende levensloopbestendige woningen. Dit zijn woningen die
zijn goed op elkaar afgestemd en dichtbij. De inrichting van de
geschikt zijn voor mensen met (enige) beperkingen die integraal
woonomgeving is zoveel mogelijk comfortabel ingericht voor ouderen.
toegankelijk en zorggeschikt zijn. Teylingen maakt daartoe afspraken
Er is sprake van wonen, welzijn en zorg op maat, variërend van
met corporaties en projectontwikkelaars over een meerjaren-
aanpassingen aan de woning tot 24-uurszorg. Feitelijk kunnen alle
bouwplanning, de woonomgeving en de financiële bijdragen van een
kernen als totaal opgevat worden als woonservicegebied. Daarbinnen
ieder daarin.
31
STRUCTUURVISIE 2030
32
Reservering van gunstig gelegen nieuwbouwlocaties voor de
Gecoördineerde ontwikkeling van wijkdiensten
geclusterde bouw van volledig rolstoelgeschikte woningen (tenminste
Goede afstemming op de vraag van het zorgaanbod van de vele
3***) omdat dit type woningen in het algemeen alleen door
organisaties en personen (professionals, vrijwilligers, mantelzorgers
nieuwbouw tot stand kan worden gebracht.
of 'gewoon' buren), die in een woonservicegebied betrokken zijn bij
Stimulering ‘opplussen’ particuliere woningvoorraad, onder andere
wonen, zorg en welzijn. Een cliëntenadviseur/consulent kan hierin
door voorlichting, advisering en bewustmaking van de mogelijkheden
een centrale rol vervullen en kan zorgen voor maatwerk. De z.g.
en eigen verantwoordelijkheid voor woningaanpassingen.
‘Kantelingsgedachte’ moet er voor zorgen dat vrijwilligers en
Vergroting diversiteit van aangepaste woonvormen door
professionals elkaar aanvullen in het aanbod van welzijn en zorg. Ook
(planologische) ruimte te geven aan nieuwe woonvormen en
de opzet van Multidisciplinaire zorgteams kunnen bijdragen aan het
woonmilieus, zoals wonen in achtertuin, toestaan van (tijdelijke)
creëren van een wijkgericht aanbod waarin alle vormen van
mantelzorg woningen, kangoeroewoningen, uitbouw beneden,
extramurale AWBZ en Wmo-zorg én informele zorg goed op elkaar
kleinschalige groepswoningen voor ouderen, etc, ook als er nog geen
zijn afgestemd.
sprake is van (mantel)zorg.
Stimulering van het samen optrekken van particulieren bij
Diensten aan huis
woningaanpassingen en waar mogelijk dit combineren met
Gecoördineerd met alle betrokken partijen ter beschikking stellen van
initiatieven voor duurzaamheid.
betrouwbare diensten aan huis om de lacune te vullen tussen (gebrek
Bundeling van kennis bij corporaties en gemeente over opplussen
aan) informele hulp en professionele zorg. Inwoners hebben de regie,
van woningen voor hulp (informatie) aan particulieren bij
zijn zelfredzaam en moeten deze diensten zelf inkopen. Hierbij valt te
aanpassingen.
denken aan: dagbegeleiding, maaltijdvoorzieningen, telefooncirkel,
Veilige, leefbare en ’senior-vriendelijke’ woonomgeving.
thuisadministratie/belastinghulp, tuin- en klusjesdienst, vervoer en begeleiding, woonservice, rijbewijskeuring, audicien, opticien, diëtist,
Multifunctionele Dienstencentra
gezondsheidsconsulent, mondzorg, computerhulp, professional
Gemeenschappelijke huisvesting met zo laag mogelijke
organizer, boodschappenservice, fietsenmaker, kapper, kleding,
huisvestingskosten, slimme technologie en een aantrekkelijke mix
schoenen en pruiken, pedicure, podologie, schoonheidsspecialiste,
van functies zoals ontmoeting, informatie, sociaal steunpunt,
shiatsu, voetreflextherapie, persoonlijke achterwacht bij alarmering,
educatie, 24 uurs zorg, dagbehandeling, eerstelijnsgezondheidszorg,
was-, strijk- en stomerijservice, tapijt- en meubelreiniging,
dienstencoördinatie, horeca en combinaties met wonen. Deze multifunctionele dienstencentra per kern vormen het bruisend hart van het woonservicegebied. Voor bepaalde functies zoals
voorjaarsschoonmaak en verhuisservice.
Optimale inzet en ondersteuning van alle vrijwilligers (inclusief mantelzorgers en informele zorgers) binnen de gemeente.
kleinschalige ontmoeting zijn er decentraal wijksteunpunten die vanuit het multifunctionele dienstencentrum worden bediend. Daarbij
Om het collectieve aanbod aan voorzieningen, diensten en vastgoed te
wordt zoveel mogelijk aangesloten bij al bestaande steunpunten.
waarborgen en het welzijn- en zorgsysteem te ontkokeren is een
33
STRUCTUURVISIE 2030
regisseur nodig. De gemeente wil deze regierol vervullen en samen met
Warmond (bouw 2014/2015). Er is geen tekort aan buitenschoolse
betrokken partijen zorgdragen voor een compleet, collectief aanbod met
opvang. Daarnaast is in veel schoolgebouwen sprake van multi-
voldoende keuzevrijheid.
functionaliteit. Daar zijn naast de school ook functies zijn ondergebracht
Deze afspraken zullen we steeds evalueren en waar nodig aanscherpen
als kinderdagopvang, peuterspeelzaal en buitenschoolse opvang. Soms
in het kader van de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de WMO
zijn hierbij inhoudelijke afspraken gemaakt tussen school en opvang.
en AWBZ.
Soms ook niet. Dan is er meer sprake van een praktische invulling van functies. Het Brede School-concept ligt hier dan niet aan ten grondslag.
3.3 Onderwijs
In Teylingen zijn twee scholen gevestigd voor speciaal onderwijs (gericht op lichamelijk, zintuiglijk of verstandelijk gehandicapte leerlingen en leerlingen met gedragsstoornissen). Dit zijn het Vaart College en De
Situatie nu: divers voorzieningenpakket met redelijk goede
Burcht in Sassenheim. De Burcht is verbonden aan justitiële instelling
spreiding over de kernen
Teylingereind. Het Vaart College is verbonden een instelling voor
Voldoende onderwijsvoorzieningen vormen voor Teylingen een belangrijk
gesloten jeugdzorg, de Vaart. Een aantal Teylingse leerlingen gaat naar
onderdeel van de vitaliteit. Teylingen telt 14 basisscholen, twee scholen
locaties voor speciaal basisonderwijs en (voortgezet) special onderwijs in
voor speciaal onderwijs en twee scholen voor voortgezet onderwijs.
de regio.
Voorhout kent drie rooms-katholieke basisscholen, een protestantschristelijke basisschool met twee vestigingen en een openbare school
Onze gemeente telt twee scholen voor het voortgezet onderwijs. Het
met drie vestigingen. De scholen zijn voldoende verspreid over het dorp.
Teylingen College biedt leerwegondersteunend onderwijs en het vmbo
In Sassenheim zijn vier rooms-katholieke basisscholen, een protestants-
waarbinnen de theoretische, basisberoepsgerichte, kaderberoeps-
christelijke basisschool op twee locaties en een openbare school. Ook
gerichte, gemengde leerweg en Technomavo. Er zijn afdelingen voor:
hier is een voldoende verspreiding van de scholen over het dorp.
bouw- elektro- en metaaltechniek en consumptieve techniek. In
Warmond beschikt over een rooms-katholieke basisschool, een
Sassenheim is het Rijnlands Lyceum gevestigd, een school voor vmbo-t,
protestants-christelijke basisschool en een bijzonder-neutrale school.
havo, vwo en tweetalig vwo. Samen bieden ze jaarlijks onderwijs aan
Deze scholen worden in 2016 gezamenlijk gehuisvest in een nieuw te
gemiddeld 2000 leerlingen.
bouwen (brede) school. De meeste schoolpleinen zijn permanent toegankelijk en worden
Door de diversiteit en redelijk goede spreiding over en binnen de kernen
gebruikt als speelplaats voor de wijk. Totaal gaan er jaarlijks gemiddeld
mogen we vaststellen, dat we hiermee over een goed voorzieningen-
zo’n 3300 leerlingen naar de basisscholen in Teylingen.
pakket voor basis- en voortgezet onderwijs beschikken. De gemeente is verantwoordelijk voor een adequate huisvesting daarvan. In het
34
Teylingen kent een aantal ‘Brede Scholen’, zoals de Brede Buurtschool
Integraal Huisvestingsbeleidsplan Onderwijs (IHP) stellen we de ruimte-
de Startbaan, de Andreasschool (bouw 2014) en het Kloppend hart
behoefte van de scholen en ons beleid voor onderwijshuisvesting vast.
Daarbij betrekken wij ook actuele ontwikkelingen als Brede School en
Figuur : Prognose aantal basisschoolleerlingen in Teylingen, 2010-2030 (index,
buitenschoolse opvang.
2010 = 100)
Trends en ontwikkelingen
Ontwikkeling van basisscholen tot Integraal Kindcentrum: een nieuwe
100 95
fase in de brede schoolontwikkeling. De school is het middelpunt van een samenhangend netwerk van toegankelijke en goede
90
voorzieningen voor kinderen, ouders en buurt, met nauwe
85
samenwerking met andere instellingen zoals kinderopvang,
welzijnswerk, peuterspeelzaal en sport- en cultuurorganisaties.
80
Toenemende aandacht voor gezondheid bij de jeugd onder andere
75
door voldoende beweging.
Forse vermindering van het aantal jongeren tot 2030. Het aantal basisschoolleerlingen in Teylingen zal in de periode tot 2030 naar verwachting sterker teruglopen dan in Nederland als geheel, zie bijgaande figuur. Dit betekent een verdere overcapaciteit van
70 2010
2012 2014
2016
2018 2020 2022
Teylingen
2024
2026
2028 2030
Nederland
lokalen, te beginnen in het basisonderwijs, zoals dat nu al het geval is in Voorhout en Warmond.
Bron: CBS Statline, bewerking RHDHV
Temporisering van de nieuwbouw. De verwachting is dat pas in het volgende decennium de woningmarkt weer volledig functioneert. Dit
Strategische beleidsinzet
heeft vooral consequenties voor de basisscholen in Voorhout.
Wij vinden het belangrijk dat onze onderwijsvoorzieningen goed zijn
Daling aantal jeugdig gedetineerden.
afgestemd op de maatschappelijke ontwikkelingen en trends, zoals we
Sterk wisselende vraag naar speciaal onderwijs, overgaand in
hiervoor hebben beschreven. Daartoe willen we zo veel mogelijk gebruik
vermoedelijk dalende vraag vanwege invoering passend onderwijs.
blijven maken van onze bevoegdheid op het gebied van onderwijs-
Mogelijke gevolgen passend onderwijs voor leerlingenvervoer en
huisvesting. Gelden voor het Teylingen College, Argos College en
huisvesting.
Rijnlands Lyceum zijn volledig ‘doorgedecentraliseerd’. Ons beleid blijven
we monitoren en actualiseren in een Integraal Huisvestingsplan Onderwijs. In deze gemeentelijke structuurvisie gaat het vooral om hoe het ruimtelijk beleid hieraan een bijdrage kan leveren, mede gevoed door de verwachte en gewenste ontwikkelingen op andere beleidsterreinen.
35
STRUCTUURVISIE 2030
36
Onze strategische beleidsinzet is daarom gericht op het behouden van
Huisvestingsbehoefte wordt gebaseerd op de leerlingenprognose. In de
kwalitatief goede schoolgebouwen en samen met de schoolbesturen
leerlingenprognose komt tot stand op basis van de demografische
waken over een goed verspreid aanbod van primair, speciaal en
ontwikkelingen en onder andere de voortgang van nieuwbouwplannen.
voortgezet onderwijs. Bij het basisonderwijs stimuleren we de totstandkoming van Integrale Kindcentra. Tevens zal er in overleg met de schoolbesturen tijdig moeten worden geanticipeerd op demografische ontwikkelingen door aanpassing van
3.4 Winkelen
lokalencapaciteit. Situatie nu: ruim aanbod dagelijkse sector, mager aanbod nietOnze strategische beleidsinzet werken we uit in de volgende concrete
dagelijkse sector, concentratie in Sassenheim
hoofdlijnen van beleid:
De detailhandel in Teylingen functioneert redelijk tot goed en presteert
Doorontwikkelen van het Brede School-concept in Teylingen naar
in vele opzichten beter dan in de andere bollengemeenten. Dat blijkt uit
Integrale Kindcentra waarbij de aandacht gericht moet zijn op opvang,
zowel de omzet, de bestedingen van de inwoners in de eigen gemeente
vrijetijdsaanbod en sociale cohesie. Samenwerking met diverse partijen
als de toevloeiing van bestedingen van inwoners buiten Teylingen.
is daarvoor een vereiste. Multifunctionele accommodaties zijn daarbij
Met een beperkt winkelaanbod van 170 winkels en circa 47.500 m2
handig maar niet noodzakelijk. Alleen bij nieuwbouw bekijken we of dat
winkelvloeroppervlak (wvo) heeft Teylingen een eigen positie weten te
mogelijk is. Van de scholen verwachten wij dat zij ook ruimten
behouden, binnen het krachtenveld van grotere centra in Leiden,
beschikbaar stellen.
Hoofddorp en Den Haag. Het aanbod is sinds 2009 zelfs nog met een
In Warmond het ‘Kloppend hart’ ontwikkelen: een Brede School/Sociaal
kleine 10% toegenomen (gegevens rapport Detailhandelsstructuur
Cultureel Centrum waar de drie Warmondse scholen, de bibliotheek,
Teylingen, Stecgroep 2013).
kinderopvang, peuterspeelzaal en het verenigingsleven een plek krijgen. Het bestaat uit het huidige Trefpunt dat gedeeltelijk verbouwd en
De 50 winkels in de dagelijkse sector (12.500 m2 wvo) hebben een hoge
verbonden wordt met een nieuw gebouw.
koopkrachtbinding (85%), die zelfs nog is toegenomen de afgelopen
Bevordering peuterspeelzalen en buitenschoolse opvang (bso) voor 4 – 8
jaren. Het aanbod is ruim te noemen, zeker vergeleken met de regio en
jarigen bij basisscholen door overcapaciteit van schoolgebouwen in te
plaatsen van eenzelfde omvang. Daarentegen is het aanbod van 120
zetten.
winkels en 24.500 m2 wvo in de niet-dagelijkse sector aan de magere
Voor elke leerling moet het mogelijk zijn optimaal gebruik te maken van
kant, met name in de branches mode & luxe, vrije tijd & sport en de z.g.
de onderwijsvoorzieningen en alle ondersteuning die daarbij geboden
‘volumineuze goederen’. Voor de niet-dagelijkse goederen gaat het
kan worden. Wij werken mee aan de definitieve vestiging van een
merendeel van de bevolking winkelen buiten Teylingen. Maar 36% van
VSO/ZMOK voorziening in Teylingen.
de bestedingen vindt in de eigen gemeente plaats. Dit cijfer is de laatste tien jaar fors verslechterd. Op dit vlak winnen Hoofddorp, Haarlem en
37
STRUCTUURVISIE 2030
Den Haag, en iets dichterbij Noordwijk, Katwijk en Leiden, de slag om de
Heijn en diverse kleine speciaalzaken. Er zijn relatief veel horeca-
consument.
gelegenheden en ambachten te vinden, die meer dan in Sassenheim en
Verder kent Teylingen een hoge filialiseringsgraad (veel grote
Voorhout gericht zijn op toeristen.
winkelketens) en zeer beperkte, benedengemiddelde leegstand in de centrumgebieden. Het zijn vooral enkele ‘oudere’ winkellocaties buiten
Trends en ontwikkelingen
de kernwinkelgebieden die leeg staan, in afwachting van
Hierna volgen enkele belangrijke trends, waarop we in ons beleid zullen
herontwikkeling.
inspelen en waarvoor we zonodig regelgeving aanpassen.
In Teylingen bevindt zich circa 16.000 m2 wvo aan winkelruimte buiten
Doorzetten trend internetwinkelen, vooral voor doelgerichte goederen als CD’s, witgoed en bruingoed.
de kerngebieden, dat is 30% van het totaal. De grootste concentraties
Schaalvergroting.
zijn te vinden aan de Koetsiersweg met ruim 5.000 m2 wvo (staat voor
Filialisering.
een groot deel leeg en wordt op termijn getransformeerd) en de
Hybridisering/branchevervaging.
Wasbeekerlaan met circa 9.000 m2 wvo, een nieuwbouwlocatie waar
Ontstaan van nieuwe winkelformules.
nog 4.000 m2 wvo direct beschikbaar is.
Internetwinkels hebben fysieke winkel nodig en fysieke winkels zullen online verkoop bieden en de mogelijkheden van mobiel internet meer
Het grootste, meeste diverse en vernieuwde winkelgebied in Teylingen
gaan benutten.
2
bevindt zich in Sassenheim met circa 85 winkels en 18.000 m wvo.
Meer sfeer en beleving; dit vraagt meer samenwerking tussen
Naast verschillende supermarkten zijn daar vestigingen van ketens als
winkeliers op het gebied van uitstraling, communicatie, aanbod en
Action, Blokker, Big Bazar, Hema, Intertoys en Xenos. Het
aanbiedingen.
winkelcentrum is langgerekt met een klein ‘circuit’ ter hoogte van de Kerklaan.
Sommige winkels gaan grotere oppervlaktes vragen om consument meer beleving te bieden.
De grootste winkelconcentratie in Voorhout is het langgerekte gebied
Consument zoekt compact, compleet en comfortabel (waaronder goede bereikbaarheid).
Herenstraat tot het Jacoba van Beierenhof met circa 45 winkels en 9.000
Toenemende vraag naar quality time: noodzakelijke boodschappen
m2 wvo. Hierin zijn enkele grotere ketens gevestigd zoals Hema,
meer combineren in ‘multi-purpose trips’ om meer tijd over te
Zeeman en Kruidvat en diverse winkels gericht op dagelijkse
houden voor andere vormen van vrijetijdsbesteding, gezin, familie en
boodschappen. De nieuwbouw Herenstaete heeft het gebied recent een
vrienden.
positieve impuls gegeven. Het Oosthoutplein is een kleinere winkelconcentratie met een Aldi.
Duidelijke tweedeling in doel van winkelen: runshoppen (dagelijkse boodschappen of doelgericht product zoeken) of funshoppen (vrijetijdsbeleving nummer 1 in Nederland).
2
Warmond kent een kleinschalig winkelgebied met 12 winkels en 2000 m wvo verspreid over de Dorpsstraat, waaronder een middelgrote Albert
38
Demografische trends: lichte bevolkingsgroei tot stabilisatie, meer kleine huishoudens en vergrijzing.
Meer mobiele ouderen hebben specifieke winkelvragen: schoon,
kunnen we ook in de toekomst een vitale winkelstructuur hebben, die
veilig, aangenaam, combinaties te maken met ander vrijetijdsbezoek,
een aantrekkelijk woon-, werk- en recreatieklimaat versterkt.
bijvoorbeeld expositie of museum en beleving/verrassing. Wij streven dan ook naar een vitale winkelstructuur in compacte, Ondanks de verwachte bevolkingsgroei in Teylingen zal door deze trends
complete, comfortabele en levendige winkelgebieden in alle 3 kernen op
naar verwachting de totale vraag naar winkelruimte in de toekomst
hun eigen schaal, met ruimte voor opwaardering en nieuwe
afnemen, misschien wel met 30%. Maar sommige winkels zullen juist
winkelformules met een aantoonbare meerwaarde in de
een grotere oppervlakte vragen omdat ze de consument meer beleving
centrumgebieden, en met bijdragen aan verhoging van de sfeer en
willen bieden. Een voorzichtig en zorgvuldig beleid is dus geboden.
beleving. Wij willen daarbij de ondernemingskansen maximaliseren en
Belangrijke ruimtelijke consequentie van alle trends is dat aantrekkelijke
de onderlinge samenwerking stimuleren.
winkelgebieden compacter moeten zijn met een duidelijk profiel, goed bereikbaar zijn en een compleet aanbod moeten bieden met ruime
Wij willen onze strategische beleidsinzet uitwerken in de volgende
keuzemogelijkheden. Ook winkelgebieden op de schaal van Teylingen
hoofdlijnen van beleid:
zullen moeten inspelen op de vraag van consumenten naar meer sfeer
en beleving.
Clustering van winkels in compacte winkelgebieden met veel sfeer en beleving. Dit is noodzakelijk om in de toekomst aantrekkelijk te blijven voor veel soorten veeleisende consumenten. Door te werken
Dat betekent dat de aanloopstraten naar de winkelgebieden zonder
met kernwinkelgebieden en aanloopstraten kan geanticipeerd worden
duidelijk profiel of trekker het steeds moeilijker zullen krijgen en
op de te verwachten ontwikkelingen. Nieuwe activiteiten en
mogelijk verdwijnen. Dat geldt zeker voor (solitaire) buurtwinkelcentra
investeringen moeten met name in de kernwinkelgebieden
zonder sterke supermarkt en kleine monofunctionele woonboulevards. Voor deze gebieden zal naar andere functies moeten worden gezocht.
plaatsvinden.
Nieuwe ontwikkelingen moeten aantoonbaar waarde toevoegen aan
Naast sterke wijkwinkelcentra met een compleet winkelaanbod en
de detailhandel van Teylingen. We gaan terughoudend met
binnensteden met de nadruk op funshoppen blijft in de toekomst ruimte
detailhandelsontwikkelingen en (nieuwe) vormen van detailhandel
voor clusters grootschalige detailhandel met een compleet aanbod op
buiten de kernwinkelgebieden (aanloopstraten, solitair en perifeer).
het gebied van vrije tijd en alle in en om het huis, waar men doelgericht
naar toe gaat.
Winkelgebieden in Teylingen moeten elkaar versterken in plaats van beconcurreren. Natuurlijk is al een onderscheid ontstaan. De visie zet in op het versterken van de bestaande functie van de winkelgebieden
Strategische beleidsinzet Gezien voorgaande trends en hun ruimtelijke consequenties ligt er een
zonder deze te verstoren.
Met het vestigen van grootschalige detailhandel gaan wij
belangrijke opgave om de winkelstructuur in Teylingen te versterken en
terughoudend om. Regionale afspraken en provinciaal beleid vormen
te moderniseren. Door actieve en langdurige samenwerking met de
de kaders.
ondernemers willen we onze relatief goede uitgangspositie behouden. Zo
39
STRUCTUURVISIE 2030
1.
40
Een gezamenlijke aanpak en investeringen van ondernemers, vastgoedeigenaren, vastgoedmarktpartijen
Voorhout
(ontwikkelaars/beleggers), financiers en de gemeente. Dit kan leiden
Concentratie van het winkelgebied zonder bestaande winkels
tot de aanstelling van een centrummanager, een vereniging van
gedwongen te verplaatsen. Een scherper onderscheid maken in
eigenaren en de opstelling van een gebiedsvisie of ontwikkelplan per
aanloopstraat en kernwinkelgebied helpt bij het compacter maken
kern. Hiermee kunnen dan structureel, integraal en goed
van het winkelgebied in Voorhout. Het moet voor winkels
gecoördineerd de winkelcentra worden versterkt op het gebied van
aantrekkelijk zijn om in het cetrum gevestigd te zijn.
inrichting openbare ruimte, routing, parkeren, bereikbaarheid,
Evenals in Sassenheim voor het aanloopgebied conservatief omgaan
veiligheid, aanpak leegstand, draagvlak voor koopzondagen,
met nieuwe detailhandelsontwikkelingen, met ruimte voor een open
promotie, evenementen en integratie van internet en slimme ICT-
discussie met eigenaren over transformatie of herontwikkeling.
toepassingen.
Herontwikkeling en een verdere versterking van de uitstraling van het kernwinkelgebied, die kwaliteit toevoegt en de nodige
Voor onze drie kernen zijn er nog de volgende specifieke uitdagingen:
vernieuwing op gang brengt.
Sassenheim
vooral uit winkels die voorzien in de dagelijkse behoefte (supermarkt,
Scherpere keuzes maken in gebieden die het kernwinkelgebied
slager, groente, vis, drogist) en beperkte niet-dagelijkse producten
vormen en aanloopstraten. De uitdaging zit vooral in het verbinden
(hoge frequentie van aankopen zoals textielsupers of kleiner
van de sterke delen van het centrum (met name de uiteinden), door
warenhuis). Van belang is om de wisselwerking tussen beide typen
een aantrekkelijke mix van publiekstrekkers, grotere diversiteit aan
winkels te vergroten en te versterken, waardoor er meer
winkels, horeca, voorzieningen, parkeren en goed circulerend verkeer.
combinatiebezoeken ontstaan.
Voor het aanloopgebied conservatief omgaan met nieuwe detailhandelsontwikkelingen en waar nodig een open discussie voeren
Geen winkels bij Nieuw Boekhorst en/of Hooghkamer, deze concentreren in het centrum van Voorhout.
Het centrum als één geheel beschouwen en als zodanig in de markt zetten door intensieve samenwerking tussen horeca en winkeliers. Daarbij vooral de kwaliteit, het voorzieningenniveau, parkeren en veiligheid verbeteren zodat een prettig winkelklimaat ontstaat. Op die manier kan het funshoppen worden uitgebouwd en een bijdrage worden geleverd aan de toekomstbestendigheid van het centrum.
Voor Oosthoutplein handhaving status quo. De huidige winkels functioneren prima.
met eigenaren over eventuele transformatie of herontwikkeling.
Thematisch bestaat het winkelbestand in Voorhout in de toekomst
Versterking van het kernwinkelgebied door uitvoering van herstructureringslocaties Hortusplein en Digros.
Warmond
Het integraal versterken van het toeristisch recreatieve profiel van het centrum door een op de toerist afgestemd gemixt aanbod van detailhandel (dagelijks o.a. supermarkt en vers, cadeauwinkel, handwerk, streekproducten, etc.), ambachten (kapper, schoonheidssalon, verhuur van fietsen, kunst & cultuur, etc.) en horeca (café, lunchroom, restaurant). De kunst is om één geheel te
41
STRUCTUURVISIE 2030
creëren waarbij het aanbod zoveel mogelijk geconcentreerd wordt in
daar nog steeds niet goed op toegerust. Op regionaal niveau ontbreken
de Dorpsstraat tussen Middendorplaan en Meerrustlaan.
nog altijd essentiële verbindingen binnen de verkeersstructuur op de
Verbetering van de ruimtelijk-functionele structuur, bereikbaarheid,
oost-westrelaties tussen de N206 en A4/A44 en is op diverse bestaande
profilering en presentatie die leidt tot een kwaliteitssprong en
provinciale wegen sprake van capaciteitsknelpunten.
vergroting van de aantrekkingskracht van het gebied.
Ook de gemeente Teylingen ondervindt daarvan dagelijks de gevolgen
Versterking van het toeristisch profiel door behoud van de huidige
met congestie en slechte verkeersafwikkeling op toe- en afritten van de
zondagopenstelling, evenementen (gekoppeld aan een braderie,
A44, de Nagelbrug op de N444 en de rotonde bij ‘t Soldaatje op de
tentoonstelling, markt, etc.) en een gezellige uitstraling van het
N443. Daarnaast vormen gelijkvloerse spoorwegovergangen knelpunten
winkelgebied, waarbij kleinschaligheid voorop staat.
in de verkeersafwikkeling met name bij de N443 (’s-Gravendamseweg) en in het centrum van Voorhout.
Duurzaamheid:
Totstandkoming van beter functionerende winkelgebieden met een
Openbaar Vervoer
aantrekkelijk verblijfsklimaat.
Met de aanwezigheid van een NS-station in Voorhout en het recent
Compleet voorzieningenaanbod, voorkomt onnodige mobiliteit.
geopende station in Sassenheim is Teylingen goed aangesloten op het
Goede verkeerscirculatie en parkeervoorzieningen, voorkomt teveel
landelijk spoorwegennet. Daarmee bevindt onze gemeente zich in een
rondrijden.
gunstige positie ten opzichte van de andere bollengemeenten.
Goede fietsbereikbaarheid van de winkelcentra.
Aandachtspunten blijven vooral de beperkte lijnvoering van busdiensten
Aangenaam winkelgebied voor groeiende groep ouderen.
in en tussen de kernen en de kwaliteit van de nodige voorzieningen
Duurzame winkelpanden, supermarkten.
zoals abri’s, dynamische reisinformatiepanelen en stallingsvoorzieningen voor fietsen bij bushaltes. Bijzonder knelpunt is de busverbinding met Schiphol. Hier speelt nu het initiatief om een hoogwaardige OV-corridor
3.5 Mobiliteit
te realiseren tussen Noordwijk, Teylingen en Schiphol. In het provinciaal ruimtelijk beleid, neemt de ontwikkeling van het
Situatie nu: oostwestverkeer veel congestie, goed OV
concept Stedenbaan een belangrijke plaats in. Multimodale ontsluitingen
Weginfrastructuur
van nieuwe woningbouwlocaties en het zoveel mogelijk bijdragen aan
Historisch hebben de meeste ruimtelijke ontwikkelingen in de
het Stedenbaanconcept, vormen onderdeel van het provinciaal
Bollenstreek zich gevoegd in het noordzuidgerichte landschapspatroon
afwegingskader in de z.g. duurzaamheidsladder voor verstedelijking, die
van de voormalige strandwallen. Ook de belangrijkste weginfrastructuur
ook zijn wettelijke basis heeft in het rijksbeleid.
was daarop geënt. Door de grotere economische aanhechting met de Randstad en Schiphol, zijn de sociaaleconomische vervoersrelaties vooral oostwest gaan lopen. De wegenstructuur en de capaciteit zijn
42
Parkeren De opening van station Sassenheim is een groot succes gebleken. Aandachtspunt is het blijven voorzien in voldoende parkeerplaatsen en stallingsmogelijkheden voor fietsen. Parkeren in sommige wijkgedeelten, die daar bij de aanleg niet op waren ingericht, is een knelpunt. Daarnaast is er regelmatig sprake van congestie rond scholenlocaties door het toegenomen autogebruik bij halen en brengen van de kinderen. Langzaam verkeer In Teylingen is de fietsroutestructuur matig ontwikkeld. Er ontbreken nog al wat goede directe fietsroutes tussen de kernen en met de regio, zoals tussen Sassenheim en Voorhout, in het buitengebied van Warmond, tussen Voorhout en Noordwijk, Voorhout en Noordwijkerhout en tussen Sassenheim-oost (de Kooi) en de regionale fietsroute aan de oostzijde van de A44. Het comfort voor de fietsers is ook niet optimaal door drempels, verhogingen en verharding. Gelijkvloerse
Trends en ontwikkelingen
spoorkruisingen nabij station Voorhout/Herenweg en bij de Piet
In het algemeen nog steeds toenemende mobiliteit.
Gijzenbrug vormen barrières en onveilige situaties.
Toenemend gebruik van ICT stimuleert thuiswerken voor vele beroepsgroepen; dit heeft een dempend effect op de groei van de
Ook de (recreatieve en beleefbare) voetpadenstructuur is als matig te
mobiliteit en creëert mogelijkheden voor het vermijden van
typeren. Dat geldt vooral in delen van Voorhout en in het buitengebied,
spitscongesties.
zoals rond de Kagerplassen en in het bollengebied.
Toenemend autogebruik en autobezit.
De lage oversteekbaarheid van provinciale wegen en
Toenemend belang van verkeersveiligheid en leefbaarheid.
gebiedsontsluitende wegen in de kernen (zoals N443, N444, N208,
Groot belang van duurzame mobiliteit in het streven naar een duurzame gemeente.
Schoutenlaan, Oosthoutlaan, Parklaan, Hoofdstraat en Herenweg) zorgen voor knelpunten in de routing en veiligheid. De meeste
slechtzienden.
Toenemend belang van multimodale ontsluiting van nieuwe stedelijke ontwikkelingen en versterking van het concept Stedenbaan.
looproutes zijn nog weinig ingericht op blinden, gehandicapten en
Toenemend belang van snelheid, betrouwbaarheid en comfort van OV om concurrerend te blijven met de auto (snelle, frequente en betrouwbare verbindingen, weinig overstappen, goede aanvullende voorzieningen zoals fietsenstallingen en parkeerplaatsen.
43
STRUCTUURVISIE 2030
2. 44
Verdere uitbreiding van de woningvoorraad in en rond de kernen,
Teylingen versterkt met dit alles zijn strategische positie in een brede
met name Voorhout, maar ook elders in de regio met impact op
regio, met snelle verbindingen per auto, openbaar vervoer en op de fiets
Teylingen (zoals in Noordwijkerhout en Noordwijk).
met de omliggende stedelijke gebieden (Leiden, Den Haag, Amsterdam
Beperkte uitbreiding van (gemengde) bedrijventerreinen, vooral rond
en Schiphol) en de kust. Teylingen trekt daarbij nadrukkelijk
de A44, waardoor hiermee samenhangende verkeersstromen minder
gezamenlijk op met zijn regiopartners, provincie Zuid-Holland en
de gemeente door hoeven.
Rijkswaterstaat. Belangrijke beleids- en uitvoeringsprogramma’s zijn het
Versterking van de Greenport, herstructurering, innovatie van het
Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan (GVVP), de
bollen- en bloemencluster, versterking als handels- en
Bereikbaarheidsagenda van regio Holland Rijnland, de Visie Ruimte &
kenniscentrum, waardoor verkeersstromen naar de gemeente kunnen
Mobiliteit en het Fietspadenplan van de provincie Zuid-Holland.
toenemen.
Grotere toeristische aantrekkelijkheid van het bollengebied en het
Wij willen onze strategische beleidsinzet uitwerken in de volgende
Kagerplassengebied met toename van verkeer naar en in Teylingen
hoofdlijnen van beleid:
en grotere vraag naar aantrekkelijke fiets-, wandel- en vaarroutes
Verbeterde en betrouwbare bereikbaarheid van de gemeente binnen
met een grote belevingswaarde.
de regio, grotere leefbaarheid en hogere verkeersveiligheid, vooral
Ontstaan van meer verschillende vormen van vervoer.
door betere doorstroming op de wegen in en om Teylingen voor
Meer duurzame individuele vormen van vervoer (elektrische auto,
zowel de auto, fiets als bus. Teylingen opereert hiermee in nauw
scooter, fiets).
overleg met de regiopartners en de provincie Zuid-Holland.
In het bijzonder verbetering van de oostwestverbindingen en
Strategische beleidsinzet
doorstroming van het verkeer, ook in regionaal verband. Voor
We streven naar een duurzame mobiliteit met slimme goed op elkaar
Teylingen is daarbij vooral van belang de aanleg van de Rijnlandroute
aansluitende oplossingen voor alle vervoerwijzen, waardoor er bewuste
(tussen A4 en A44) en de Duinpolderweg (nieuwe verbinding N206-
keuzemogelijkheden voor de reiziger ontstaan. Onze beleidsinzet voor
N205-A4).
de lange termijn is daarom gericht op het snel, veilig, duurzaam en
comfortabel door Teylingen te kunnen rijden, op de fiets, in het openbaar vervoer of met de auto. De goede bereikbaarheid,
In dit goed op elkaar aansluitende regionale infrastructuurnetwerk gaat het meeste doorgaande verkeer buiten de leefgebieden om.
Een betrouwbaar openbaar vervoersysteem met snelle en kwalitatief
parkeersituatie, veiligheid en leefbaarheid dragen tevens bij aan een
hoogwaardige verbindingen tussen de kernen onderling, de regionale
aantrekkelijk vestigingsklimaat voor bedrijven en (nieuwe) inwoners, die
vervoersknooppunten en de omliggende regio’s. We streven daarbij
graag in de Randstad maar ook ‘buiten’ willen wonen. Hierdoor kiezen
naar een verdubbeling van het OV-gebruik (tot minimaal 8% van alle
ook steeds meer recreanten en toeristen voor ontspanning en
verplaatsingen) en een hoger aandeel van de ketenmobiliteit in de
vrijetijdsbesteding in Teylingen. Probleemloos parkeren ondersteunt de
verplaatsingen door het stimuleren van een combinatie van auto en
concurrentiepositie en vitaliteit van de winkelcentra in onze kernen.
openbaar vervoer. Daarbij hoort ook de realisering van voldoende fietsstallingsmogelijkheden bij bushaltes en stations. In het bijzonder
45
STRUCTUURVISIE 2030
participeren wij actief in de realisering van een HOV-corridor tussen
Provinciale maatregelen aan de N443 en vernieuwing Piet Gijzenbrug.
Noordwijk en Schiphol. Dit vraagt vooral aanpassingen aan
Het realiseren van een snelle HOV-busverbinding over bestaand tracé
verschillende wegen, rotondes en haltes om reizigers snel, frequent, comfortabel en betrouwbaar per bus op hun bestemming te brengen.
tussen Schiphol en Noordwijk.
Een optimale, snelle, comfortabele en directe bereikbaarheid per fiets
Uitbreiding parkeerplaatsen rond station Sassenheim (met parkeerdek).
tussen de kernen en binnen de regio met name op de kortere
Realisering van een Recreatietransferium bij station Sassenheim.
afstanden, zodat het fietsgebruik fors toeneemt.
Verbeteren fietsverbindingen: vooralsnog omvat dit plan een
Verkeersveiligheid: het sterk terugdringen van verkeersslachtoffers
doorgaande fietsverbinding vanaf station Sassenheim door de
en het inrichten van het wegennetwerk volgens de principes van
Roodemolenpolder, over de Zuidelijke - en Noordelijke Randweg
Duurzaam Veilig.
Voorhout richting Noordwijk met een aftakking richting
Een goede, veilige en comfortabele bereikbaarheid binnen de kernen
Noordwijkerhout.
te voet; tevens meer ‘senior-proof’ maken van verkeerssysteem en
inrichting daarvan; in het bijzonder vergroten van obstakelvrije
Op de lange termijn blijven er de volgende wensen en aandachtspunten:
looproutes en trottoirs.
Realisering van een ‘bypass’ van de N443 tussen de Piet Gijzenbrug
Voldoende onbetaalde parkeergelegenheid bij de winkelcentra en in
en ’t Soldaatje (’s-Gravendamseweg). Vanuit het planMER is naar
de woonwijken.
voren gekomen dat dit een sterke verbetering van de leefbaarheid
Voldoende parkeermogelijkheden bij de stations Voorhout en
oplevert. Verder onderzoek is nog nodig naar de gewenste capaciteit,
Sassenheim; adequaat inspringen op eventuele toenemende vraag.
waarbij ook afstemming met de gemeente Noordwijkerhout en de
Stimulering elektrisch rijden en varen, alsmede uitbreiding van de
rest van de regio zal plaatsvinden. Mogelijk dat de reconstructie van
laadinfrastructuur.
de rotonde tot turborotonde bij ‘t Soldaatje een belangrijke bijdrage levert aan de doorstroming op deze route.
Deze strategische inzet en hoofdlijnen van beleid vertalen zich in ieder
Uitvoering Maatregelenpakket Middengebied vanuit de regio.
geval in de uitvoering van de volgende concrete projecten:
Aanleg van fietspaden naar Noordwijkerhout (Northgodreef) en
De aanleg van de Noordelijke Randweg Voorhout: een
Noordwijk (kan alleen met tunnel onder de N206). Deze staan in het
gebiedsontsluitingsweg (max. 60 km/u) van ca. 2,5 km buiten de
provinciaal Fietspadenplan 2008. Teylingen wil daar graag op blijven
bebouwde kom, die de N444 verbindt met de wijkontsluitingsweg
aansluiten.
Hooghkamer. Hierdoor ontstaat tevens een HOV verbinding en een
fietsverbinding naar het station Voorhout.
Bij dit alles geldt een voortdurende monitoring van de ontwikkelingen,
Maatregelen aan de provinciale N444: vernieuwing van de Nagelbrug
het alert hierop inspelen in regionaal verband en het geregeld
met rotonde bij Overbosch en fietstunnel en verbreding van het
actualiseren van op elkaar afgestemd gemeentelijk en regionaal
gedeelte tussen de Nagelbrug en het Postviaduct, waardoor er daar
mobiliteitsbeleid.
80 km p/u kan worden gereden in plaats van 60 km p/u.
46
3.6 Werken
Dit alles is een uitstekende uitgangspositie voor het toekomstig ruimtelijk sociaal-economisch beleid van onze gemeente. Verdere
Situatie nu: goede ruimtelijk-economische uitgangspositie
verbetering van het OV en de weginfrastructuur zal de bereikbaarheid
Teylingen telt ongeveer 13.000 arbeidsplaatsen die voor bijna tweederde
van Teylingen en onze positie alleen nog maar versterken.
zijn geconcentreerd in de sectoren reparatiebedrijven, industrie en gezondheid/welzijn. De economie van Teylingen is, net zoals de regio,
Trends en ontwikkelingen
redelijk bestand gebleken tegen de recessie, getuige de vrij stabiele
Naast genoemde kwantitatieve prognoses doen zich verschillende trends
werkgelegenheidsontwikkeling, relatief weinig faillissementen en een
voor met een langdurig karakter en een belangrijke impact op de
lage werkloosheid van 3%. Dit cijfer ligt ver onder het gemiddelde van
toekomstige leef- en werkomgeving.
de Bollenstreek en Nederland.
Enkele trends, die naar verwachting ook in Teylingen zullen neerslaan en waarop we in het toekomstig beleid nadrukkelijk willen inspelen, zijn:
De grootste werkgevers in Teylingen zijn Akzo-Nobel en gevangenis
Bedrijfsmatige functies als productie, presentatie, verkoop, research
Teylingereind. Daarnaast blijkt Teylingen een aantrekkelijke vestigings-
en dienstverlening nemen steeds meer hybride vormen aan;
plaats voor het (hoofd-)kantoor van internationale bedrijven, zoals
robotisering, verdere automatisering en de hechtere integratie met
O’Neill en Protest(sportkleding), Fuji (transport) en Sim Industries (vluchtsimulatoren). Ook heeft Teylingen een groot aantal dynamische
internettoepassingen versterken dit proces.
Door schonere bedrijfsprocessen geven bedrijven dusdanig minder
bedrijven in het midden- en kleinbedrijf. Een belangrijke sector voor het
hinder, dat functiemenging met wonen steeds meer mogelijk wordt.
MKB is de bollenteelt.
Daarmee verdwijnt een deel van de noodzaak om op specifieke bedrijventerreinen gevestigd te zijn en ontstaat een grotere
Dat Teylingen een relatief gewilde vestigingsplaats is voor bedrijven
vraag/kans om deze functies te mengen in bestaande en nieuwe
komt in eerste instantie door de nabijheid van Schiphol, de aantakking op de A44 en de strategische ligging in de Randstad. Teylingen maakt
woonomgevingen.
Met de groei van de dienstverleningssector neemt het aantal zzp’ers
onderdeel uit van een van de krachtigste regio’s van Nederland en zelfs
die in netwerken opereren verder toe. Er zijn nu al gemeenten waarin
van Europa. Alleen al de omgeving van Schiphol en Aalsmeer biedt met
de helft van de beroepsbevolking uit zzp’ers bestaat.
hun economische cluster van wereldformaat samen werk aan meer dan
100.000 mensen. En dat is nog maar een klein deel van de ruim 1 miljoen arbeidsplaatsen in de hele Metropoolregio Amsterdam.
Door snellere en betere ICT-voorzieningen rukt thuiswerken verder op in steeds meer bedrijfssectoren.
Investering in kennis en innovatie zijn meer dan ooit van fundamenteel belang voor een vitale economie.
Daarnaast zijn positief in Teylingen de prettige woonomstandigheden,
Met goed georganiseerde en samenwerkende regionale ruimtelijk-
het brede cultureel aanbod, goede winkelvoorzieningen, voldoende en
economische clusters kunnen regio’s zich beter onderscheiden en
gedifferentieerd aanbod van werklocaties en de beschikbaarheid van
succesvol (inter-)nationaal concurreren; door het uitbouwen van
(hoog-)opgeleid personeel.
verbindingen tussen verschillende economische clusters, stimulering
47
STRUCTUURVISIE 2030
3.
48
van samenwerking tussen ondernemingen, onderwijs en overheid
energiebesparing en een groter maatschappelijk rendement. Wij zullen
kunnen nieuwe spin-offs van innovatieve activiteiten ontstaan.
daartoe pro-actief opereren en goed in contact blijven met ondernemers
Ruimtelijk gezien uit zich dat steeds meer in allerlei soorten
om hun specifieke wensen en ideeën waar nodig en mogelijk te kunnen
‘campusvorming’.
ondersteunen en faciliteren.
De maatschappelijke, economische en beleidsmatige druk neemt toe om minder nieuwe bedrijventerreinen en kantoorlocaties aan te
In regelmatig te actualiseren economisch sectorbeleid zullen wij onze
leggen en meer bestaande locaties en terreinen te herstructureren, te
resultaten monitoren, bezien waar zich nieuwe kansen en opgaven
intensiveren en te transformeren.
voordoen en hoe wij daar onze beleidsinzet kunnen verscherpen.
Duurzaamheid wordt voor bedrijven steeds meer een ‘license to
Inspelend op onze gunstige positie en genoemde trends werken wij onze
operate’ .
strategische beleidsinzet op het gebied van werken uit in de volgende hoofdlijnen:
Strategische beleidsinzet Wij streven naar een duurzaam sociaal-economisch vitale gemeente, die
Programmering
bijdraagt aan het welzijn van de inwoners en kwaliteit en identiteit van
de dorpen en het landelijk gebied.
Het voldoende accommoderen van de verwachte vraag aan werklocaties in onze gemeente van het gevestigde bedrijfsleven.
Concreet betekent dit voor de structuurvisie vooral het voorzien in de verwachte eigen (uitbreidings-)behoefte aan bedrijventerrein en
Herstructurering
kantoren tot 2030, binnen een goed afgestemd regionaal kader. Daarbij
Herstructurering/ intensivering en duurzaam gebruik van bestaande
zetten wij in op herstructurering, intensivering en transformatie van
bedrijvenlocaties en –terreinen. Als leidraad gebruiken we de notitie
bestaande terreinen naast het selectief en getemporiseerd
‘Intensief ruimtegebruik Bedrijventerreinen Teylingen’. Hierin is
ontwikkelingen van nieuwe goed bereikbare locaties.
beschreven welke opties het meest succesrijk bijdragen aan herstructurering. Deze notitie is al betrokken bij het opstellen van de
Wij spelen zoveel mogelijk in op nieuwe belangrijke sociaal-economische trends, door meer ruimte te bieden voor functiemenging van wonen en
bestemmingsplannen Oosthoutlaan en Bedrijventerreinen.
Als regionaal pilotproject voor herstructurering is gekozen voor de
werken (als dat milieuplanologisch aanvaardbaar is), thuiswerken,
aanpak van Jagtlust in Sassenheim. Centraal hierin staat de
zzp’ers en kleinschalige bedrijvigheid die de diversiteit van onze
verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van de Wasbeekerlaan, die
economie vergroten. In het bijzonder blijft Teylingen een belangrijk
een belangrijke functie heeft als ontsluiting van het station voor fiets
centrum voor innovatieve handelsbedrijven in de Greenport Duin- en
en bus. De meeste herstructureringsprocessen zullen vooral perceel-
Bollenstreek.
en straatgewijs plaatsvinden in een continu interactief proces met de betrokken ondernemers tijdens de hele planperiode. Naar
Ook stimuleren wij ondernemers om versterkt door te gaan met
verwachting levert dit nauwelijks ruimtewinst op, hooguit enkele
duurzaam te ondernemen, met schonere productie, meer
hectaren.
49
STRUCTUURVISIE 2030
Uitbreiding op bestaande en nieuw te ontwikkelen terreinen
willen wij daarvoor een beperkte strook (op bollengrond) reserveren,
zie de structuurvisiekaart.
Op de bedrijventerreinen Sassenheim Zuid en Voorhout uitgeven van enkele vrije percelen.
Getemporiseerde, regionaal goed afgestemde, aanvullende
Transformatie
ontwikkeling van enkele kleinschalige goed bereikbare locaties als
een gebied dat vooral gericht is op het accommoderen van leisure en
bestaat een behoefte aan circa 19,5 ha. netto extra bedrijventerrein
wellness activiteiten, die het veelzijdige recreatieve karakter van
voor gemengde bedrijven tot aan 2030. Tot 2020 is er een verwachte
Warmond, en daarmee onze gemeente, versterken. Deze
behoefte aan circa 10 ha. netto bedrijventerrein en tussen 2020 en
transformatie van de Veerpolder wordt binnen het nieuwe
2030 wordt de behoefte geraamd op nog eens 9,5 ha. netto
bestemmingsplan bedrijventerreinen en in overleg met de
bedrijventerrein (cijfers diverse bedrijventerreinprogrammeringen,
ondernemers gefaciliteerd. Daarbij proberen we ook te komen tot
zie geraadpleegde bronnen).
verbetering van de infrastructuur.
Nieuw te ontwikkelen terrein aan de Oosthoutlaan in Sassenheim langs de A44 voor gemengde bedrijven tot milieucategorie 3.2: 3,1
Kantoren
ha netto voor 2020. Bij de ontwikkeling van dit terrein wordt
bereikbare locaties, langs invalswegen van de kernen, maar ook op
toegestaan. Tevens kan vestiging van grootschalige detailhandel
zorgvuldig gekozen locaties in woonwijken; dit wel goed afgestemd
plaatsvinden op de locatie aan de Hoofdstraat/Koetsiersweg te
op het regionaal vastgestelde kantorenbeleid om overcapaciteit in de
Sassenheim.
markt te voorkomen.
Nieuw te ontwikkelen Greenibterrein in Warmond langs de A44 voor
Ruimte bieden voor realisatie van een bedrijvenverzamelgebouw c.q.
gemengde bedrijven tot milieucategorie 3.2: 3,9 ha netto voor 2020.
flexibele werkplekken voor (startende) kleinschalige ondernemers en
Uitbreiding bij het Akzo-terrein bij de afrit Voorhout (A44) voor
zzp’ers.
Ruimte zoeken voor meer hybride vormen van economische
Hiervoor is een wijzigingsbevoegdheid opgenomen in het
activiteiten, zoals menging in een pand van kantoor, showroom,
geactualiseerde bestemmingsplan ‘Bedrijventerreinen’.
research, verkoop, etc.
Nieuw te ontwikkelen terrein aan of nabij de ’s-Gravendamseweg in
Ruimte bieden voor functiemenging van geschikte werkfuncties in
Sassenheim voor bollengerelateerde bedrijvigheid: maximaal 8 ha
nieuwe woongebieden zowel in herontwikkelingslocaties als
netto na 2020, afhankelijk van de feitelijke behoefte. Voor uitbreiding
uitbreidingsgebieden; hierin ook meer ‘woon-werk-woningen’
aan beiden kanten van de ’s-Gravendamseweg, wordt primair
opnemen.
uitgegaan van vestiging van bollengerelateerde bedrijvigheid. Zowel aan de zijde van Polder Boekhorst als in de Berg en Daalse polder
50
Selectieve ontwikkeling van kleinschalige kantoren op goed
duurzame bouw voorgeschreven. Vestiging van kantoren wordt niet
gemengde bedrijven tot milieucategorie 4.2: 1 ha netto na 2020.
Transformatie van bedrijventerrein De Veerpolder in Warmond naar
gemengd duurzaam bedrijventerrein. Binnen de gemeente Teylingen
Veiligheid en duurzaamheid
Het toerisme.
Het overige bedrijfsleven en kennisinstellingen.
Verbetering van veiligheid op bedrijventerreinen. Uitbouw van het initiatief van de Stichting Beveiliging Bedrijventerreinen Teylingen
(SBBT).
Deze clusters bieden werkgelegenheid aan ongeveer 6000 mensen (Fte),
Voortzetting en uitbreiding van het project verduurzaming
ofwel 9% van de regio Duin- en Bollenstreek. De toegevoegde waarde
bedrijventerreinen.
bedraagt zo’n € 450 miljoen, 10% van het regionaal totaal dat ruim € 4 miljard bedraagt. Circa 70 % van de toegevoegde waarde van de
Regionale samenwerking
Greenport wordt gegenereerd door de handel in bollen en sierteelt-
Versterkte regionale samenwerking op ruimtelijk-economisch gebied,
producten. In het buitengebied bevindt zich ruim 2600 ha 1e klas
onder andere voor een goede programmering en aanpak van
bollenteeltgrond die hiermee nauw is verbonden. In de toeristische
herstructurering, ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen en
sector werken 3500 mensen in de regio die een toegevoegde waarde
kantorenlocaties, het versterken van clustervorming, het stimuleren
creëert van €176 miljoen (gegevens onderzoek Rabo en GOM, 2013).
van nieuwe verbindingen tussen overheden, onderwijs en
Maar de impact is veel groter. Bloeiende bollen in onze streek zorgen
ondernemingen, het stimuleren van innovatie, verbetering van de
voor een stabiele verlenging van het toeristenseizoen in Nederland en
aansluiting tussen onderwijs en arbeid, stimulering van
zijn langzamerhand een icoon geworden voor Nederland in de wereld.
ondernemerschap (ook in de zorg). In onze Greenport wonen ruim 180.000 mensen en werken er ruim 63.000. Het wonen is er gewild in de aantrekkelijke omgeving tussen
3.7 Greenport
kust, plassen en bollen, terwijl de mainports en de rest van de Randstad dichtbij zijn. Onze Greenport toont haar kracht door slim in te spelen op veranderingen op de wereldmarkt, te innoveren, meer toegevoegde
Situatie nu: sterke Greenport, waarin herstructurering en
waarde te creëren en duurzamer te produceren. Om dit te versnellen is
innovatie op gang komt
een nieuwe uitvoeringsorganisatie opgericht met een Economic Board.
Het unieke bollencomplex in de Duin- en Bollenstreek vormt een
Daarnaast is verbetering van de infrastructuur en verdere
economisch kerngebied van wereldformaat en is daarmee een van de
herstructurering en schaalvergroting nodig om concurrerend te kunnen
belangrijke Greenports in Nederland.
blijven.
De Greenport Duin- en Bollenstreek telt vijf economische clusters, die nauw met elkaar zijn verbonden en elkaar versterken:
De groei van het bollencomplex heeft echter ook negatieve sporen
De teelt van bloembollen, bloemen en vaste planten en de
achter gelaten op het landschap: op vele plaatsen is het landschap
glastuinbouw (vrijwel volledig sierteelt).
‘verrommeld’, zijn zichtlijnen aangetast en is door vestiging van
De handel in en export van sierteeltproducten.
agrarische bedrijfsgebouwen de openheid van het landschap op veel
De veilingen.
51
STRUCTUURVISIE 2030
plaatsen verstoord of geheel verdwenen. In de sector zelf heeft verdere schaalvergroting en internationalisering plaatsgevonden.
De Greenport DB kent ook een aanhoudende woningbehoefte tot na
Om het proces van herstructurering en landschapsverbetering van de
2030 en heeft zich gecommitteerd aan het accommoderen van een
grond te krijgen, is in 2010 de Greenport OntwikkelingsMaatschappij
bovenregionale woningbouwopgave vanuit de Gebiedsuitwerking
Duin- en Bollenstreek (GOM) opgericht met een investeringsprogramma
Haarlemmermeer-Bollenstreek (2006). Om een goede balans te
in uitvoering van € 70 miljoen. De opbrengst van de exclusieve verkoop
waarborgen tussen verstedelijking en vernieuwing van het buitengebied
van bouwtitels voor Greenportwoningen in het buitengebied is het
heeft een duidelijke begrenzing hiertussen steeds een belangrijke rol
belangrijkste middel om dit proces te financieren. Hiermee zijn eerste
gespeeld.
goede resultaten geboekt, zoals:
Toevoeging van 9 ha netto bollengrond, door opruiming van
Trends en ontwikkelingen
verrommelde locaties en verbetering van 2e klas bollengrond.
Schaalvergroting van bollenteeltbedrijven om rendabel te blijven.
Uitbreiding in ontwikkeling van 9 ha netto Bulb Trade Park in
Positie van Greenport DB blijft onder druk: prijserosie, steeds meer
Noordwijkerhout voor handels- en exportbedrijven met de uitgifte in
productiegebieden buiten de Bollenstreek en vermindering van de
voorbereiding van 30 woonkavels in de 7 ha tellende landschapszone daaromheen.
dominante rol in de wereldhandel.
Reconstructie/uitbreiding 20 ha glastuinbouwgebied Trappenberg/Kloosterschuur; als onderdeel van dit project zijn
Groeikansen door aanboring grote nieuwe afzetgebieden in Noord- en Zuid-Amerika, China en Rusland.
Benutting van (inter-)nationale satellietgebieden voor het versterken
onlangs 10 van de geprojecteerde 60 woonkavels aan de rand van
van de leidende positie van de Greenport DB in de monidale
Rijnsburg succesvol op de markt gebracht voor de bouw van
bollenhandel.
‘Greenportwoningen’.
Meer vraag naar kwaliteitsbollen.
Contracten voorbereid en gesloten voor bouwtitels van ongeveer 125
Duurzame productie.
Greenportwoningen.
Voortdurende ontwikkeling van nieuwe soorten en kleuren.
De sloop in de pijplijn van 70.000 m2 oude kassen en gebouwen.
Creëren van toegevoegde waarde (zoals integrale meelevering van
Meer en minder gevorderde gesprekken met grondeigenaren over de
designartikelen en potten in plaats van ‘bulkdroogverkoop’ en het
transformatie van 150 locaties.
leveren van inhoudsstoffen voor de farmaceutische en cosmetische
industrie) door grote moderne bedrijven. De zes bollengemeenten Katwijk, Lisse, Noordwijk, Noordwijkerhout,
52
Hillegom en Teylingen werken samen aan de verdere ontwikkeling van
Strategische beleidsinzet
een vitale Greenport Duin- en Bollenstreek. Leidraad en integraal
Gemeente Teylingen is een belangrijk onderdeel van de Greenport Duin-
ontwikkelingskader hiervoor zijn de Intergemeentelijke Structuurvisie
en Bollenstreek en wil zich blijven inzetten voor de verdere ontwikkeling
Greenport Duin- en Bollenstreek (vastgesteld 2009) en de Kadernota
naar een vitale Greenport, samen met alle betrokken overheden,
Buitengebied (2013).
bedrijven en instellingen. Om in de internationale concurrentiestrijd te
overleven, streven we naar een integrale aanpak van ruimtelijke
afdwingbaarheid van bollengrondcompensatie en het zeker stellen van
maatregelen, planologische regelgeving, verbetering van infrastructuur,
bouwtitels in combinatie met ‘planologische rust en continuïteit’.
innovatie, investering in duurzaamheid, samenwerking (bedrijven
Hiermee ondersteunen we de bereidheid te investeren in het
onderling en met overheden en kennisinstituten) en gebiedsmarketing.
bollencomplex en het landelijk gebied. Tevens ontstaat hieruit een dempende werking op de grondprijzen in het buitengebied. Dit bevordert
Samen met de andere Greenportgemeenten, de Greenport
het herstructureringsproces.
Ontwikkelingsmaatschappij (GOM) en de Economic Board, wil Teylingen met kracht verder gaan met de herstructurering van de sector,
Wij werken onze strategische beleidsinzet uit in de volgende hoofdlijnen:
landschapsverbetering, innovatie en verdere ontwikkelingen die nodig
Regionale samenwerking en beleidsafstemming binnen de
zijn voor een vitale Greenport.
Greenportgemeenten en met andere betrokken overheden en
Schaalvergroting is tot op zekere hoogte mogelijk om de
organisaties ter bevordering van planologische rust en continuïteit en
concurrentiekracht te vergroten van het bollencomplex met behoud van
het stimuleren van de gewenste investeringen in het stedelijk en
de landschappelijke kwaliteit. Bedrijven die aan de bollenteelt verbonden
landelijk gebied. Een actuele Intergemeentelijke Structuurvisie voor
zijn, moeten ruimte krijgen binnen de Greenport Duin- en Bollenstreek.
de Greenport Duin- en Bollenstreek en het daarin geformuleerde
Deze ruimte is schaars. Met de herstructurering willen we versnippering
Landschapsperspectief, functioneert als belangrijk raamwerk voor
van bollenbedrijven in het landschap voorkomen. Dit proces biedt tevens
sanering, intensivering en uitbreiding van de Greenportbedrijven.
kansen om een kwaliteitsimpuls voor het landschap te realiseren. Dat
Behoud van 1e klas bollenareaal (als regio met in totaal 2625 ha),
kan door op strategische plekken de openheid te herstellen en
tegengaan van inefficiënte productie op versnipperde grond en
verrommeling tegen te gaan.
versterking van de aantrekkelijkheid als woon-, werk- en toeristisch verblijfsgebied.
Uiteindelijk zal proces- en productinnovatie voor het bollencomplex meer
Voortzetting van herstructurering van de Greenport, waarbij ook in
opleveren dan concurreren op prijs en schaalgrootte. Daar willen we dan
Teylingen gericht in bepaalde gebieden wordt gewerkt aan
ook samen met de sector op inzetten. We zullen veel meer moeten
verbetering van de ruimtelijke kwaliteit van het landschap, opruimen
zoeken naar het creëren van toegevoegde waarde en het leggen van
van verrommeling, het open houden c.q. maken van gebieden als
nieuwe verbindingen om tot betere prijsvorming te komen en duurzame
ook het verdichten van bepaalde gebieden voor bollengerelateerde
groei.
bedrijven. (zie verder hoofdstuk 4)
Zorgen voor een goede programmering en heldere begrenzing van
Van groot belang bij dit proces is een goede afstemming in ruimtelijk
stedelijke ontwikkelingslocaties voor de lange termijn (minimaal
beleid en regelgeving tussen provincie, regio en gemeente. Dit geldt in
2030) om het werkingsgebied van de GOM veilig te stellen en de
het bijzonder voor duidelijkheid over de begrenzing van locaties voor
gewenste investeringen in het buitengebied te bevorderen.
stedelijke ontwikkelingen en het werkingsgebied voor de GOM. Voor de GOM is een goede borging in het beleid van belang van de
53
STRUCTUURVISIE 2030
4.
54
Ook in Teylingen het afgesproken Greenportinstrumentarium
ondersteunt de ambitie om de van de Greenport een proeftuin voor
toepassen, waaronder de bollencompensatieregeling en de (eventuele geclusterde) bouw van Greenportwoningen in het buitengebied.
een biobased economy te maken.
Verbinding maken tussen de Greenport, Life Science in Leiden en het
Herstructurering en uitbreiding van de gespecialiseerde glastuinbouw.
Spacecluster in Noordwijk. Teylingen ondersteunt de inzet vanuit de
Het bestaande cultuurhistorisch erfgoed verbinden met de
Greenport op samenwerking met het Spacecluster, waardoor we een
planologische keuzes.
belangrijk centrum voor precisielandbouw worden. Dit thema geeft
Vernieuwing en doorontwikkeling van het recreatief-toeristisch
meerwaarde aan de productievoorwaarden, het verdienvermogen en
product.
Samen met andere betrokken overheden verbetering van de
de economische identiteit van de Greenport.
op het creëren van toegevoegde waarde wil de Bollenstreek haar
Uitvoering van de Economische Agenda om vooral de innovatiekracht
bekendheid vergroten en daarmee de economie van de Greenport
van de Greenport te versterken in nauwe samenwerking met
versterken. Want het is duidelijk dat de ontwikkeling van een
ondernemers, organisaties en kennisinstituten. De Greenport DB zal
(nationaal) beeld van de Bollenstreek als ‘Innovatietuin van de
hierdoor binnen afzienbare tijd weer zijn aangesloten bij de nationale
Randstad’ en (internationaal) beeld als ‘Flower Science Park’ of ‘Bulb
top van innovatieve bedrijfstakken. Dit vanuit het besef dat de
Production Garden’ van groot belang is voor de streek en daarmee
Greenport DB niet kan blijven concurreren op kostprijs en
ook voor Teylingen. Allerlei projecten staan op stapel voor de verdere
schaalgrootte. Daarom is er focus op kwaliteit, specialisatie en
ontwikkeling, het uitdragen en de vermarkting van de eigen
innovatie nodig in producten en processen, gericht op
identiteit. Daarbij valt ook te denken aan een soort ‘Grand Cru
waardetoevoeging. Innovatie wordt gericht op de gehele
Bollenstreek’, een gebiedsgarantie voor excellente kwaliteit bloembol,
productieketen, zoals bodemverbetering, ziektearm produceren, verwerking, duurzame teelt en logistiek.
Bijdragen aan regiomarketing van de Greenport. Mede met het oog
bereikbaarheid van de hele regio Holland Rijnland.
lange levensduur en lange bloeiperiode.
Verbetering van de kennisinfrastructuur, met een grotere uitnodiging tot samenwerking tussen de zogenaamde 4 O’s: ondernemers,
Versterking van recreatie en toerisme als groeiende economische motor in het gebied en een belangrijk speerpunt van de Greenport.
Verder stimuleren van investeringen in duurzaamheid (minder tot
onderzoek, onderwijs en overheden. Dit moet tevens leiden tot
geen gebruik van gewasbeschermingsmiddelen, ontwikkeling van
facilitatie van investeringen in innovatieve ideeën en vermarkting
‘eco-bol’).
(z.g. ‘valorisatie’, wat nu al veel gebeurt op allerlei thematische campussen).
Vanuit de Greenport DB meer aansluiting zoeken bij regionale en landelijke initiatieven (bijv. ‘Greenport Campus’ en project ‘Duurzame modernisering teeltareaal’.
Aansluiten bij initiatieven voor een biobased economy, bijvoorbeeld een project van reststromen nieuwe producten te maken; Teylingen
55
STRUCTUURVISIE 2030
3.8 Recreatie en Toerisme
Warmond en Sassenheim alsmede de sportcomplexen en evenementen in de drie kernen.
Situatie nu: sterke troeven met bollen- en plassengebied