Agendabundel

Ik wil niet zeggen dat we het zo moeten gaan doen, maar dat is een optie. Ik kreeg van de PvdA door of een zwemdiploma of schoolzwemmen. Eigenlijk hetzelfde verhaal. Ik denk dat dat wel beantwoord is. Meer inzicht in het draagvlak zullen we u graag doen toekomen. Verkeersexamen ook voor moties? U slaat de plank mis. Het gaat niet om het goed leren zwemmen door middel van een diploma. Nee, het gaat om het waterveiligheid, om het prettig voelen in het water. Op deze manier ervoor zorgen dat onze kinderen weten wat ze moeten doen. Dus niet alleen maar een diploma, maar op een goede manier met zijn allen in het water een soort waterveiligheidsgevoel creëren. Misschien moeten we dit aanpassen in de motie. Geef ik eerlijk aan. U bent van harte welkom om daarin mee te schrijven voor de volgende raad. Als we het nog moeten aanpassen. D66 gaf nog aan: cijfers over zwemdiploma? Die zijn er helaas niet. Wat wij hebben ervaren door middel van navragen onder de mensen, is dat het tegenwoordig heel lang duurt om überhaupt te mogen afzwemmen. We hebben weinig capaciteit. De kinderen die willen afzwemmen kunnen nog niet afzwemmen. Omdat eerst de groep voor hun moet afzwemmen. Ze staan te wachten. Het kost allemaal een hoop geld. Over dat geld gesproken, dat werd gevraagd aan de wethouder. Die kan ik vast beantwoorden: ja, er zijn potjes voor mensen die dat niet kunnen betalen.

Maar om aan te geven, het heet het kindpakket. Dit is tot een maximaal inkomen van 140 procent boven de bijstandsnorm. De bijstandsnorm ligt op ongeveer 15.000 euro voor een gezin. Dat betekent dat je 21.000 euro als ouders samen mag verdienen en dan in aanmerking kunt komen voor het kindpakket. Als je met z'n tweeën werkt, ga je daaroverheen. Dat wil niet zeggen dat je het ruim hebt. Daarnaast zijn er de reiskosten, het kost tijd en het allerbelangrijkste: met het kindpakket moet het eerst voorgeschoten worden. Dus je hebt al geen geld. Dan moet je nog gaan voorschieten ook. Volgens mij zijn dat de vragen die ik kreeg. Ik hoop dat ik die hiermee heb kunnen beantwoorden. Voorzitter Raadscommissie

Ja, dat denk ik ook. Er zijn nog twee vragen aan de wethouder. En nog de vraag om te reageren op de motie. Mevrouw Van der Werf stak nog haar hand op. Maar dat is niet meer nodig. Meneer Van de Belt. R. van de Belt

Dank u wel, Voorzitter. Dank inbrengers van de motie. U bent betrokken bij het onderwerp. Dat mag duidelijk zijn. Voor ons kwam de motie als gemeente enigszins uit de lucht vallen. Wij spreken de schoolbesturen natuurlijk met enige regelmaat. Ook de directeuren. Wij horen nooit iets over de behoefte aan schoolzwemmen. Dus ook niet de behoefte om gewone gymlessen weer in te ruilen voor natte gymlessen. Wat we wel doen in de loop van de discussie, die natuurlijk sinds een jaar of twaalf is gelopen omdat we het schoolzwemmen hebben afgeschaft, is dat je via Molenkoog gesubsidieerd zwemlessen kunt doen. Het is in elk geval goedkoper dan als je wilt gaan zwemmen in Calluna. Daarnaast zijn voor mensen die het niet kunnen betalen of minder draagkrachtig zijn, gratis zwemlessen beschikbaar via het kindpakket. Dat is het antwoord op de vraag wat wij nu doen. We begrijpen de motie wel, maar voor ons komt het wat uit de lucht vallen. Natuurlijk hebben wij ook nagevraagd: is er dan een probleem op het eiland? Kunnen heel veel kinderen niet zwemmen? Ook die signalen zijn er niet. Natuurlijk zullen er altijd kinderen zijn die niet goed kunnen zwemmen, maar niet in die grote getalen zoals u als voorbeelden noemt in Tilburg en in Amsterdam, Rotterdam en in Den Haag. Dat zijn andere type voorbeelden. Voor ons was het wat ingewikkeld. We zien de noodzaak niet vanuit onszelf.

Als die noodzaak door u enorm kan worden aangetoond, dan is natuurlijk altijd een gesprek mogelijk. Dat is een antwoord op de vraag van de VVD: "Ja, uiteraard willen wij wel eens polsen bij de scholen of hier daadwerkelijk behoefte aan is." Daar ligt wel de sleutel. Als zij zeggen: "Nee, daar gaan we niet aan meewerken." Dan houdt het natuurlijk allemaal op. Wij gaan uit van de individuele verantwoordelijkheid van de ouders. Dat doet het Rijk ook. Daarom is de regeling van schoolzwemmen ooit. We proberen dat zoveel mogelijk te ondersteunen door gesubsidieerd zwemlessen aan te bieden. Door een zwembad in de lucht te houden. Dat is waar we op dit moment staan. Als de scholen zeggen: "We hebben heel veel ruimte en heel veel zin om dit te gaan organiseren", dan horen wij het graag. Tot die tijd hadden wij nog geen moment om in actie te komen. Kom ik bij deel twee van de motie: die is niet realistisch voor ons op deze termijn om uit te voeren. Bovendien begreep ik ook dat het ging om het stellen van de vraag. Deel twee van de motie is: u hoeft de vraag niet meer te stellen. U moet gewoon uitvoeren. Dat vind ik ook lastig. Voorzitter Raadscommissie

Dank. Een reactie van meneer Polderman. Erik Polderman Hart voor Texel

Ik zag de hand van meneer Hercules en e meneer Huisman. Meneer Polderman. Dank u. Ik wil er graag reageren dat onze gemeenschap aan het veranderen is. In 1996 had 6 procent van de bevolking een migratieachtergrond. Op dit moment is dat twaalf procent van de bevolking. Elk jaar loopt dat op. Dat wil niet zeggen dat indirect daardoor die mensen niet kunnen zwemmen. Ik wil wel aangeven dat het mensen

zijn met een niet-westerse achtergrond. Het is zeker zo dat scholen erin mee moeten werken. Als ze dit willen doen. Het hoeft niet. Als je kijkt naar het Amsterdamse model, hoeven scholen er niet per se aan mee te doen. Het ligt ook niet bij de scholen denk ik. Het ligt bij de mensen zelf. De behoefte die eraan is. Waarom hebben we dit op die manier ingebracht? Omdat de Molenkoog vaak in de namiddag al gebruikt wordt. Als we het tijdens school zouden doen, zou dat bij wijze van spreken in de middag, voormiddag gedaan worden of op andere momenten. Waardoor de Molenkoog extra kan ondersteunen. Zo stimuleren we het dubbel. Als jullie willen navragen of de scholen daarin meegaan? Wij hebben het zelf al nagevraagd. Dan horen we het natuurlijk ook graag. Wellicht kunt u het delen met de rest van de raad voordat we verder gaan. Voorzitter Raadscommissie

Dank. Meneer Huisman. Albert Huisman VVD Texel

Resumerend:ik heb de wethouder een toezegging horen benoemen. Dat hij dit in ieder geval bespreekt met de schoolbesturen. Dan ga ik er ook vanuit dat u een terugkoppeling doet. Dan is dat voor ons voor nu genoeg. Afsluiting, meneer Polderman houdt het kort alsjeblieft. Erik Polderman Hart voor Texel

Zeker, dank u wel. Dan wil ik vragen of de wethouder ook bijvoorbeeld de Sportstichting erin mee wil nemen om te kijken hoe die erin staan. Aangezien die ook veel met de zwemlessen te maken hebben gehad. Voorzitter Raadscommissie

Dank. Dan is het aan Hart voor Texel om te bepalen

16 Op verzoek Hart voor Texel: artikel Waddeneilanden dreigen ten onder te gaan aan het eigen succes door Hart voor Texel Voorzitter Raadscommissie

wat ze met deze motie gaan doen richting de gemeenteraad. Agendapunt nummer zestien. Op verzoek van Hart voor Texel het artikel 'Waddeneilanden dreigen ten onder te gaan aan het eigen succes'. Daarvoor wordt gewisseld. Daar komt meneer Kooiman aan tafel. Edo Kooiman Hart voor Texel

We hebben een brief geschreven die we hier inderdaad wilden bespreken. Het gaat om een artikel in het Financieele Dagblad. Die heeft op 4 mei een reportage gemaakt met als titel 'Waddeneilanden dreigen ten onder te gaan aan het eigen succes'. Die hebben wij als bijlage toegevoegd. In het artikel wordt het leefklimaat van de vijf Waddeneilanden beschreven. Waaronder ook die van Texel. Daarin wordt onze wethouder Kieft ook geïnterviewd in een Texels strandpaviljoen. Ik citeer uit dat artikel: "Kieft zegt dat de gemeente bezig is met het zetten van eerste stappen van een uitvoeringsprogramma. Dat het wel tien jaar kan duren voordat we een model hebben gevonden voor een balans in het ecosysteem van economie, ecologie en Texelaars. Hij denkt aan maatregelen als vergunningen voor verhuurders van fatbikes, een transferium voor auto's bij Den Helder en toegangskaartjes voor dagtoeristen zoals in Venetië. Maar komen die ingrepen nog wel op tijd? Dat weten we niet. Wat we wel weten is dat we geen tweede Venetië, Giethoorn, Amsterdam, Barcelona of Spaanse eilanden willen worden." Wij hebben vol ongeloof deze passage gelezen. Wij vragen ons af waar deze uitspraken in een landelijk blad op zijn gebaseerd. Immers, wij hebben als raad het toeristisch toekomstplan vastgesteld.

Dat geldt ook voor de uitvoeringsagenda van 2022 tot met 2024 waar de gemeente de komende jaren samen met de stakeholders op in gaat zetten. Maar fatbikes of een Transferium en toegangskaartjes komen in die stukken niet voor. Voor zover ons bekend. Wij vragen ons af en dat willen we ook bespreken in de raad: hoe kan het zo zijn dat dit soort uitspraken wel wordt gedaan en waarom wordt daarop vooruitgelopen? En of de uitspraken van de wethouder gedaan zijn namens het college? Ik wil dit graag een bespreekonderwerp maken, Voorzitter, met deze raad. Wat zij daarvan vinden. Dank u wel. Voorzitter Raadscommissie

U vraagt aan de commissie wat men ervan vindt. Verwacht u ook een reactie van college?

Edo Kooiman Hart voor Texel

Ja hoor, maar dat mag na het debat. Voorzitter Raadscommissie

Dan mag het college daarna reageren. Oké, dan kijk ik de commissie rond. Veronne Koot GroenZwart

Ja, mevrouw Koot. Om eerlijk te zijn heb ik een beetje moeite met die volgorde. Het gaat direct over een wethouder, over een persoon. Ik vind dat op zijn minst eerst degene over wie het gaat kan vertellen hoe het zit of hoe het niet zit. Voordat wij ons hierover gaan buigen. Voorzitter Raadscommissie

Dan kijk ik rond of de rest van de commissie daarmee eens is? Dan het woord aan de heer Kieft. R. Kieft wethouder

Dank u wel Voorzitter. Ik ben heel blij dat de heer Kooiman mij de gelegenheid geeft om nog wat meer achtergrond te geven van wat er gebeurt als iemand geïnterviewd wordt door een gerenommeerd journalist van het Financieele Dagblad. We zijn een uur aan het spreken geweest in paal 17. Dat gaat over een heleboel onderwerpen. De kapstok was de Regio Deal voor de Waddeneilanden. De toonzetting van de Regio Deal is precies zoals de kop van het artikel aangeeft. Je ziet het aan de buitenkant niet, maar er is een hoop aan de hand op de eilanden, op de langere termijn. De woningmarkt, vergrijzing, toeristische druk die toeneemt. Zij willen weten: wat doe je daar dan aan? In de wetenschap dat deze gemeente een toeristische toekomstplan heeft vastgesteld waarvan de essentie is: wij weten dat wij de grenzen van de groei bereikt hebben. We weten nog niet precies hoe we dat moeten gaan reguleren. De boodschap die ik aan de journalist heb meegegeven is: we hebben één uitvoeringsprogramma. Daar zijn we nu mee bezig. Dat gaan we evalueren en in februari 2024 moet er een tweede uitvoeringsprogramma liggen." Neem maar van mij aan" heb ik tegen de journalist gezegd "Dat er wel een derde uitvoeringsprogramma komt en een vierde en een vijfde, want wij doen iets wat nog niet vaak in de wereld gebeurd is.

Namelijk dat wij een samenleving die gebaseerd is op groei in de toeristische sector moeten ombuigen naar een samenleving waarbij al die dingen in balans zijn." Die journalist heeft uiteraard dat toeristisch toekomstplan gelezen. Hij heeft ons uitvoeringsprogramma gelezen. Het eerste uitvoeringsprogramma. Hij vraagt: "Wat denk je dan dat er in dat tweede uitvoeringsprogramma gaat komen?" Ik denk dat ik wel twintig onderwerpen genoemd heb. Hij heeft deze drie eruitgehaald. Ik denk dat het voor iedereen duidelijk is, ik neem aan ook voor u meneer Kooiman: beleid wordt in deze raad vastgesteld. Niet via een interview van de wethouder in het Financieele Dagblad of welke krant dan ook. Dus als er hardop denkend mogelijkheden gesuggereerd worden die echt voortvloeien uit prioriteiten uit het toeristisch toekomstplan, namelijk over welke doelgroep van de toerisme heb je het, welke toeristen we je naar het eiland halen? Hoe gaan we met mobiliteit om? Hoe ga je met negatieve effecten van de toeristische druk om? Dat er dan een serie onderwerpen passeert die nog geen beleid zijn? Maar wie weet misschien wel misschien niet ooit beleid worden? Die journalist was best tevreden over die antwoorden. Alleen hij kan ze niet allemaal kwijt. Dus ik kan u geruststellen: dit zijn geen beleidssuggesties. Dit zijn zelfs geen beleidsvoorstellen.

Die komen op enig moment via een toeristisch uitvoeringsprogramma nummer twee of drie of wat dan ook. Na raadpleging van de klankbordgroep komen die bij u op tafel. Dus dat gezegd hebbende vraag ik me af of er iemand is die op de fanfare vooruitloopt. Vraag ik mij ook af of wij het over dezelfde fanfare hebben. De laatste vraag van u of de uitspraken van de wethouder gedaan zijn namens het college? Een wethouder is 24 uur per dag wethouder. Alles wat u zegt, mag hij op aanspreken. Dan is dit mijn reactie. Voorzitter Raadscommissie

Dat gehoord hebbende: is er iemand die iets wil toevoegen? Ik zie alleen de hand van meneer Kooiman. Meneer Kooiman. Edo Kooiman Hart voor Texel

Ik wil er geen onderlinge discussie met de Kieft van maken, maar ik wil daar toch wel op reageren. Ik snap uw verhaal, meneer Kieft. Dat het verhaal langer is dan de tekst die hier staat. Dat het ook gaat over de Regio Deal van de Waddeneilanden. Wat we daar ook gezamenlijk aan doen. Dat snap ik. U zeg: "We hebben twintig onderwerpen gehad en deze drie zijn eruit gehaald", maar het zijn toevallig wel de drie die vooral bij de ondernemers en de bevolking het meest gevoelig liggen. Als we het hebben over een Transferium in Den Helder, u weet hoe Texel daarover denkt. Het staat gelijk al in het Financieele Dagblad. U zegt: "Het is een lang gesprek en dit komt eruit", maar het staat wel zwart-op-wit. Het wordt ook door iedereen gelezen. Ik zou zeggen: "Voordat u vooral op dit soort zaken ingaat wat gevoelig ligt, met name toegangskaartjes voor

toeristen of het Transferium zou ik aan die journalist vragen om dat stuk eerst door te lezen. Vooral vanwege de gevoeligheden. Voordat het wordt gepubliceerd. Wat u nu doet, u geeft deze journalist de vrije hand. Dan komt er juist datgene in wat we niet met z'n allen willen lezen. Dat is ook de reden waarom ik dit op de agenda heb gezet. Want ik snap dat we alles nog weer bij ons als beleid op tafel kunnen maken en keuzes kunnen worden gemaakt. Maar de toon is wel gezet door dit artikel. Doordat Texel nu zegt: "We denken aan een Transferium." Zo'n artikel wordt natuurlijk met verschillende ogen gelezen. Zij nemen dat voor waarheid aan. Maar er staat niet dat wij nog met een tweede of een derde of een vierde ronde als raad er nog over moeten beslissen. Dat ontbreekt in het artikel. Het is een artikel die een beetje eenzijdig is geschreven. Waarschijnlijk heeft u wel het hele verhaal verteld, maar het komt wel verkeerd over op de lezer. Dat is ook de reden waarom wij dit op deze manier op de agenda hebben gezet. Voorzitter Raadscommissie

Dank u wel. Meneer Huisman en meneer Hercules. Albert Huisman VVD Texel

Ik heb op zich geen vragen hoor. Ik heb het artikel ook gelezen. In eerste instantie dacht ik: heel veel wordt er niet gezegd door wethouder Kieft. De journalist citeert, het draagvlak voor toerisme moeten we behouden, want het is de kurk waarop onze economie drijft en die wil je niet verspelen. Dat willen wij ook niet. De discussie over mobiliteit, vervoersbewegingen en drukte ervaren, moeten we inderdaad voeren in de gemeenteraad. Daar zijn we allemaal van overtuigd. Want de Texelaars vinden het welletjes. We moeten op zoek naar balans. Dan zeg ik daar meteen bij: "Dan wel graag zonder gegoochel met cijfers." Een hele kleine tik op de vingers is wel terecht. Er worden ook politieke standpunten ingenomen en volgens ons hoort dat thuis bij een fractie. Niet bij de wethouder. Want de wethouder is uitvoerend. De besluitvorming en discussie moet gevoerd worden in de gemeenteraad. Wat ons ook overviel was het afscheidswoord van scheidend burgemeester Uitdehaag. Die met het idee van het reserveringssysteem voor de boot op de proppen kwam. Daarmee opereert het college sturend wat ons betreft richting de raad. Kennelijk naar de gewenste uitkomst, terwijl de raad over de plannenmakerij nog helemaal niet geïnformeerd is. Dat vinden we wel kwalijk. Ik weet nog niet eens hoe het eruitziet, maar ik wil wel vast al meegeven dat we die plannen kritisch zullen bekijken.

Voor wat betreft het reserveringssysteem voor de boot: ik vrees dat dat hele grote consequenties gaat hebben voor de Texelaars. Hier ga ik het voor de rest bij laten. Ik heb geen vragen. Ik heb mijn zegje gedaan. Dank u. Voorzitter Raadscommissie

Meneer Hercules. Eric Hercules PvdA pro Texel

Voorzitter, ik zal in het algemeen reageren. Ik denk dat wij als bewoners en alle ondernemers op dit eiland. Iedereen die ik spreek op straat en die altijd mij daarover aanspreken, recht heeft op een college, op wethouders die met passie hier zitten. Visie hebben en soms op de fanfare vooruitlopen. Omdat het soms nodig is. Anders blijf je alleen maar op de plek marcheren. Kom je letterlijk niet vooruit. Dat is wat ik verwacht van een college. Ik zie de uitspraken van de heer Kieft ook in dat licht. Je moet af en toe moet je verder denken dan je neus lang is. Voorzitter Raadscommissie

Meneer Kieft, heeft u nog behoefte om te reageren of kunnen we het hierbij laten? R. Kieft wethouder

Ik heb altijd behoefte om te reageren, dat weet u. Dank voor de gelegenheid. Ik verbaas me inderdaad voor over een aantal dingen. Het college alleen uitvoerend? Dan zouden we niet ver komen op Texel. Het college moet ook, wat de heer Hercules ook verwoord, soms voor de troepen uitlopen. In de wetenschap, en daar mag u mij altijd op aanspreken, dat de echte discussie op het moment dat concrete voorstellen liggen hier in de raad plaatsvindt. U stelt uiteindelijk het beleid vast. Als u vindt dat het college daar de verkeerde dingen mee doet, kunt u ook zelf met initiatiefvoorstellen komen. Tot slot nog de opmerking over het afscheidswoord van onze vorige burgemeester. Dat was een toespraak op persoonlijke titel. Die staat volstrekt los van welk denken dan ook binnen het college, over welk programma met mobiliteit betreft dan ook. Voorzitter Raadscommissie

Nog een laatste reactie van meneer Rutten.

Niels Rutten CDA Texel

Dank u, Voorzitter. Ik ben wel blij met de woorden van de heer Kieft. Ook de nodige nuancering. Ik begrijp dat het een lang interview was. Dat een paar quotes dan blijven hangen. Wij hadden na het artikel ook wel een beetje het idee: moeten wij nu uit de krant lezen welke beleidsvoornemens het college zich heeft voorgenomen? Ik ben toch blij dat Hart voor Texel dit op de agenda heeft gezet. Dat er enige helderheid is op dit punt. Voorzitter Raadscommissie

Dank.

17 Op verzoek PvdA pro Texel: bespreken (voorbeeld) motie: openbreken cao SW en Aan de slag Voorzitter Raadscommissie

Agendapunt zeventien op verzoek van PvdA pro Texel: bespreken (voorbeeld) motie: openbreken cao SW en Aan de slag. Mevrouw Visser. Anneke Visser-Veltkamp PvdA pro Texel

Dank u wel. Vandaag lag het werk in veel leer-werkbedrijven in ons land grotendeels stil. U heeft hier vast iets over gehoord op het nieuws. Dit was vanwege een landelijke actiedag in Utrecht van personeel van de sociale werkvoorziening. Om aandacht te vragen voor hun salarisafspraken. Zij willen dat hun huidige CAO wordt opengebroken. En vragen om een hoger salaris en een hogere reiskostenvergoeding. Deze actiedag sluit mooi aan bij de motie die ik als bespreekpunt op de agenda heb laten zetten. Die vorige week ook kort besproken is in de vergadering van de RRN. Het gaat om een motie die de gemeente Losser volgende week in stemming wil brengen op het VNG-congres. En om de vraag van Losser aan andere gemeenten om deze motie te steunen. Wethouder De Nijs van Schagen gaf tijdens de RRN-vergadering aan dat het belangrijk is dat dit besproken wordt in iedere gemeente. Daarom wil ik dat vanavond graag doen. Met als doel dat we na een mondelinge bespreking van het college een toezegging krijgen dat de gemeente Texel de motie van Losser zal ondersteunen. Zal doen wat mogelijk is om dat kenbaar te maken bij de VNG. Goed nu de inhoud. Wat is er aan de hand? Eerder dit jaar hebben gemeenteambtenaren een loonsverhoging gekregen van gemiddeld negen procent. Dit ter compensatie van de sterk gestegen kosten van levensonderhoud.

Denk aan de gestegen energieprijzen en de duurdere boodschappen. Maar dat geldt niet voor medewerkers die voor de gemeente werken. Maar niet onder de cao-gemeenten vallen. Zoals veel medewerkers van Leer-werkbedrijf De Bolder. Zij vallen namelijk onder de cao SW en de cao Aan de slag. Dat voelt onterecht. Want de gestegen kosten van levensonderhoud gelden ook voor hen. Gemeenten zijn formeel werkgever van deze medewerkers. Maar betalen de lonen uit geld dat zij van het Rijk ontvangen. Een loonsverhoging kunnen veel gemeenten dus niet betalen zonder dat de bijdrage van het Rijk omhoog gaat. Hierdoor ontstaat de vreemde situatie dat er binnen een leer-werkbedrijf zoals De Bolder medewerkers zijn die wel een loonsverhoging ter compensatie hebben gekregen, maar ook veel medewerkers zijn waar dit niet voor geldt. Dat is scheef en voelt niet goed. Sterker nog, dat voelt heel naar. De motie van de gemeente Losser roept de VNG op om in gesprek te gaan met de onderhandelende partijen over het openbreken van de cao SW en de cao Aan de slag. Om te komen tot compensatie van de gestegen kosten. De onderhandelende partijen zijn met name minister Schouten van participatie en de FNV. Ik zou graag van de andere fracties horen hoe zij denken over de kostencompensatie door middel van een loonsverhoging van medewerkers die vallen onder de cao SW en de cao Aan de slag.

Indien ik het idee krijg dat er steun is voor de motie van de gemeente Losser wil ik aan het college vragen wat zij kunnen en willen doen om de VNG te laten weten dat Texel achter de motie van de gemeente Losser staat. Ik hoor het graag. Voorzitter Raadscommissie

Ik zie meneer Huisman en mevrouw Dros. Albert Huisman VVD Texel

Meneer Huisman. Dank u, Voorzitter. Deze motie wordt natuurlijk volgende week bij het VNG behandeld. Voordat we hier inhoudelijk op ingaan, zou ik eerst de vraag willen stellen aan het college of er überhaupt

een collegelid of collegevertegenwoordiger aanwezig is op het VNG-congres op 14 juni aanstaande. Om hierover mee te stemmen. Anders heeft bespreken nu niet heel veel zin. Dank u wel. Voorzitter Raadscommissie

Mevrouw Dros. Jacquelien Dros GroenLinks Texel

Wij steunen het in ieder geval van harte. De reden dat het nu ingebracht wordt is natuurlijk vanwege het feit dat onze raad naar het VNG-congres is. Dus er wordt nu gepeild. Voorzitter Raadscommissie

Aanvullend: het VNG-congres bestaat uit meerdere dagen. De raadsleden die gaan zijn alleen voor de dinsdag aangemeld. Dat is niet de dag van de algemene ledenvergadering. Mevrouw Van de Wetering. Thomas van der Vlerk D66 Texel

Voor mijn duidelijkheid. U zegt: "De loonsverhoging kan niet plaatsvinden zonder dat het Rijk meer gelden aan de gemeente daar beschikbaar voor stelt." Ik heb net de motie gelezen. Het komt erop neer dat het VNG aan het Rijk gaat vragen voor compensatie van die gelden. Dat zou voor de gemeente Texel nul betekenen. We krijgen meer geld en dan gaat het rechtstreeks naar onze medewerkers. Ik zie niet in waarom we deze motie niet zouden kunnen ondersteunen. Dus inderdaad de vraag: kunnen wij de motie daar Voorzitter Raadscommissie

schriftelijk ondersteunen? Commissieleden nog? Meneer Rutten. Niels Rutten CDA Texel

Dank u, Voorzitter. Ik begrijp de PvdA hierin heel goed. Het is inderdaad scheef dat de ene medewerker wel een loonsverhoging krijgt en de andere niet. Het is ook al een groep medewerkers die kwetsbaar is. Die het moeilijk heeft. Wij kunnen als CDA de PvdA hierin wel heel goed volgen. Mariët van der Werf Texels Belang

Mevrouw Van der Werf. Daar sluiten wij ons als Texels Belang bij aan. Veronne Koot GroenZwart

Mevrouw Koot. Ik constateer dat er een unanieme steun is voor het voorstel van mevrouw Visser. Voorzitter Raadscommissie

Dat is een iets voorbarige conclusie. Er staat nog een vraag open bij het college. Meneer Van de Belt. R. van de Belt

Dank u wel Voorzitter. Ik ga als laatste in op de vraag. Die is nogal relevant. Ik kan me niet herinneren in de periode dat ik hier in deze raadzaal bivakkeerde dat we het in de raad of in commissie hebben gehad over het wel of niet stemmen over een VNG-motie in het VNG-congres. Dat vind ik interessant. Dat dat nu voor het eerst gebeurt. Dat zouden we vaker moeten doen. Dat gebeurt in meer gemeenteraden. Wel of niet in de gemeenteraad dan wel in de colleges. Het heeft bij Texel nooit echt hoog op de agenda gestaan. Om hier iets actiefs mee te gaan doen. Het is voor het eerst dat ik dit zo meemaak. Dat brengt ons gelijk wel in een ingewikkelde positie. Dit is nu net juist het eerste jaar dat ik me ook kan herinneren dat het college niet een vertegenwoordiger heeft bij de tweede dag van het VNG-congres. Om daadwerkelijk een stem uit te kunnen brengen namens de gemeente Texel. Allerlei perikelen met burgemeesters en gemeentesecretarissen die aan het vertrekken waren, hebben ertoe geleid dat wij niet op die woensdag aanwezig zijn. In plaats daarvan noodzakelijk verplaatsing van het collegevergadering hebben gezet om zo nog de laatste stukken voor de juli-vergadering te kunnen accorderen. Dat betekent wel dat we op een andere manier onze steun aan deze motie zouden kunnen laten klinken. Dat kan natuurlijk altijd. Ik zal uitzoeken of dat kan.

Dat kunnen we natuurlijk op diverse manieren doen. Overigens is het zo dat deze motie al door ieder geval 24 gemeenten is ondertekend. En dat het VNG-bestuur positief heeft gereageerd op deze motie. Dat betekent op het VNGcongres dat het wordt aangenomen. Dan is er geen gemeente meer die zijn hand niet omhoog steekt. De motie zal dus worden aangenomen. Het gesprek met het Rijk zal hierover worden aangegaan. Los daarvan kunnen wij alsnog onze steunbetuiging doen toekomen richting de VNG. Het zal geen stemgedrag veranderen. Het zet geen zoden aan de dijk. We zullen kijken wat we kunnen doen. Dat is dan wel in de gelukkige omstandigheid dat deze motie positief heeft meegekregen van het bestuur. Was dat niet het geval en er zijn moties die zo spelen op dit moment, dan was het spannende geweest. Dan was het heel vervelend geweest dat wij er niet zijn dit jaar. Het is echter wel mogelijk dat het college een raadslid machtigt om wel

aanwezig te zijn daar op de stemmingsdag van het VNG. En namens de gemeente Texel te stemmen op de motie die worden uitgebracht. Dat brengt wel met zich mee dat we dan met z'n allen moeten gaan afsprekenbij welke motie we wel en niet de hand omhoog gaan steken. Het is een mogelijkheid. Voorzitter Raadscommissie

Dan zie ik een hand van meneer Soyer als reactie daarop, denk ik. Henry Soyer GroenLinks Texel

Ik vind het een hele prettige suggestie. Alleen dan moeten wij nu ook alle andere moties gaan bespreken die bij het VNG aan de orde komen. DDaar een standpunt over bepalen. Daar hebben we precies zes minuten de tijd voor. Voorzitter Raadscommissie

We hebben tot elf uur meneer Soyer. Anneke Visser-Veltkamp PvdA pro Texel

Mevrouw Visser. Ik ben ontzettend blij dat iedereen mijn mening deelt dat het scheef is. Dus aangepakt moet worden. Ik ben blij dat de wethouder uitgezocht heeft dat de motie het naar alle waarschijnlijkheid gaat halen. Ik zou het fijn vinden als het college schriftelijk aan het VNG laat weten dat ook Texel de motie ondersteunt. Dat er dan door Texel niet gestemd wordt. Dat is dan zo. R. van de Belt

Toezegging kunnen we doen voor wat het waard is. Voorzitter Raadscommissie

Daarmee sluit ik de beraadslaging van dit punt. Dan hebben we als punt 18: de lange termijnagenda. Iemand daar op- of aanmerkingen over? Ik zie niemand. Dat brengt ons bij punt 19: de rondvraag.

18 Lange Termijn Agenda (met mogelijkheid van bespreken) Voorzitter Raadscommissie

Ik ga niet iedereen af. Iemand die een rondvraag heeft? Ik zie meneer Huisman, dan meneer Albers. Albert Huisman VVD Texel

Meneer Huisman.

19 Rondvraag Albert Huisman VVD Texel

Deze week is de VVD-fractie aangesproken op de verkeersveiligheidssituatie op de Schansweg, Schilderweg. Ik heb daar vanmiddag zelf gekeken. Inderdaad, de fiets en het gemobiliseerd verkeer wat vanaf de Schansweg naar links wil afslaan om de weg naar Den Burg te vervolgen, heeft geen goed overzicht of er auto's vanuit Oudeschild aan komen rijden. Om dat overzicht wel te krijgen moet je al half op de Schilderweg staan. Dat is geen ideale verkeerssituatie. Volgens ons zou het plaatsen van een verkeersspiegel op deze locatie al veel goeds doen. De vraag aan het college is of men de handschoen wil oppakken om de verkeersveiligheid op deze locatie op kort termijn te verbeteren. Voorzitter Raadscommissie

Dat lijkt me een vraag voor meneer Hooijschuur. Kunt u die beantwoorden? C. Hooijschuur wethouder

Ja, ik wil handschoen opnemen. We gaan er naar kijken. We gaan overleggen. Voorzitter Raadscommissie

Mooi antwoord. Meneer Albers.

Joost Albers VVD Texel

Dank u wel, Voorzitter. Een week of twee heb ik vragen gesteld vanuit de VVD over de toestand en de reparaties op de Postweg met name. Ik reed daar vanmiddag richting paal 33 nog een keer overheen. En over de Hoofdweg terug. Het ziet er alleen maar slechter uit. Ze zijn op dit moment graskeien aan het plaatsen. Precies op de plekken waar graskeien zijn geplaatst, zijn allerlei reparaties aan het asfalt uitgevoerd. Dat kan twee dingen betekenen: of het asfalt is heel zwak. Dat ze er daar kapot rijden. Of de wijze waarop de graskeien worden geplaatst, brengt veel schade toe aan het nieuw neergelegde wegdek. Dat het van de lappendeken van twee weken geleden nu meer een patchwork wordt. Dit geldt zowel voor de Postweg als voor de Hoofdweg. Met name het Noordelijke deel van de Hoofdweg. Ik vraag aan de wethouder om daar misschien wel strikter op toe te zien, via de Gemeentewerken of andere partijen. Op deze manier blijft er erg weinig van de weg over die er net ligt. Die reclame zou moeten zijn voor het eiland. Bij deze. Voorzitter Raadscommissie

Meneer Hooijschuur. C. Hooijschuur wethouder

Dat klopt meneer Albers. Ik rijd er ook overheen. Ik heb vanmorgen gezien dat er twee plekken afgebroken waren. Daar heb ik vragen over gesteld. Daar bleek inderdaad puin te liggen. Een bij het vliegveld en een vlak voor de bezinepomp. Die zijn gerepareerd met asfalt. De graskeien zijn weggehaald. En vanmorgen weer teruggelegd. Ze hebben het puin meer onder de weg gebracht. Dat het echt stevig is. Dat is het ene punt wat ze gedaan hebben op de Postweg. De andere kant was dat ze die plekken, dat heb ik al toegezegd, dat er asfalt niet echt in elkaar gevloeid was omdat het te koud was. Er waren nog een paar punten. Die hebben ze vanmorgen ook gerepareerd voordat ze van het eiland vertrekken. Zij blijven volhouden dat je dat met een jaar niet meer ziet. Die zwarte vlakken die in de weg liggen. Dat wil niet zeggen die twee reparatieplekken aan de zijkant. Ik denk dat dat niet zo snel weggaat. Aan de Hoofdweg ben ik nog niet geweest. Ik weet dat ze daar de graskeien opnieuw gaan leggen. De Stengweg wordt opnieuw geasfalteerd met een graskei ernaast. Dat is het reparatieplan wat we uitgelegd gezet hebben nadat de Postweg geopend is. Dat moet ik navragen. Hoe dat daar de situatie is. Van de Postweg ben ik wel op de hoogte. Die wordt inderdaad compleet nagelopen. Alle zwakke plekken worden gerepareerd. Voorzitter Raadscommissie

Dank, meneer Hooijschuur voor het antwoord. Dat was het laatste punt op deze agenda. Iedereen dank voor hun inbreng. Het publiek bedankt voor de aanwezigheid. De ambtelijke ondersteuning ook ontzettend bedankt.

20 Sluiting Voorzitter Raadscommissie

Het was voor jullie ook een ontzettend lange dag. Wel thuis iedereen. Tot over twee weken.

Raadscommissie Dossiernummer Extern Zaak ID Vertrouwelijk Vergaderdatum Agendapunt Titel Organisatieonderdeel Portefeuillehouder Aanleiding

1406 3344286 Nee 7 juni 2023 3 Jaarrekening/Jaarverslag Leer-werkbedrijf De Bolder 2022 (in aanwezigheid accountant) Advies & Ondersteuning

Bijlagen Bestuurlijk advies - De Bolder jaarrekening 2022 Bijlage 1. Jaarverslag/Jaarrekening 2022 Leerwerkbedrijf De Bolder 2022 def. incl. accountantsverklaring Geagendeerd

Vergaderdatum

Stukken voor eerstvolgende commissie en raad

18 mei 2023

Raadscommissie

7 juni 2023

Raadsvergadering

21 juni 2023

Advies

1

Jaarrekening/Jaarverslag Leer-werkbedrijf De Bolder 2022 Doelenboom Programma

2

Zorg voor elkaar, veiligheid op orde

Maatschappelijk doel

2.2.

Deelname aan de samenleving stimuleren

Beleidsdoel

2.2.1

Arbeidsparticipatie bevorderen

Raadsvoorstel Voorgesteld wordt te besluiten: 1. Akkoord te gaan met het jaarverslag en de jaarrekening 2022. 2. De jaarrekening te laten opnemen in de geconsolideerde jaarrekening van de gemeente Texel en via de raadsbrede commissie ter vaststelling aan te bieden aan de gemeenteraad.

Toelichting De jaarrekening van Leer-werkbedrijf De Bolder sluit met een nihil resultaat na onttrekking van € 19.000 uit de reserve egalisatie rekeningresultaten. Het resultaat uit de normale bedrijfsvoering is € 140.000 minder negatief dan oorspronkelijk begroot en zelfs € 153.000 minder negatief dan halverwege het jaar werd verwacht.

Consequenties Financieel

Bijlagen  Ja  Nee

Personeel/Organisatie  Ja  Nee

Majeure risico’s

 Ja  Nee

Beheer

 Ja  Nee

Juridisch

 Ja  Nee

Belanghebbenden

 Ja  Nee

Beleid

 Ja  Nee

Structuurvisie

 Ja  Nee

Inkoop/Aanbesteding

 Ja  Nee

Regie

Deregulering

 Ja  Nee

Zaaknummer

3344286

1.

Jaarverslag/Jaarrekening 2022 van Leer-werkbedrijf De Bolder

Jaarrekening/Jaarverslag Leer-werkbedrijf De Bolder 2022 Samenvatting Het resultaat van Leer-werkbedrijf De Bolder uit de normale bedrijfsvoering bedraagt € 102.000 negatief. Met een totaalbedrag van € 102.000 aan onttrekkingen uit diverse bestemmingsreserves sluit de jaarrekening met een nihil resultaat. De jaarrekening van Leer-werkbedrijf De Bolder maakt deel uit van de geconsolideerde jaarrekening van de gehele gemeente die ter vaststelling aan de gemeenteraad wordt aangeboden.

Jaarrekening/Jaarverslag Leer-werkbedrijf De Bolder 2022 Argumenten tot advies Als gemeentelijke afdeling stelt Leer-werkbedrijf De Bolder jaarlijks een jaarverslag en jaarrekening op. De jaarrekening wordt opgenomen in de geconsolideerde jaarrekening van de gemeente.

Alternatieven Geen

Consequenties van het advies •

Financieel Kosten

Geen dekking *

 Begroting

 Halfjaarrapportage

* Toelichting N.v.t.

Relevante wet- en regelgeving of jurisprudentie •

BBV

 Jaarrekening

(Concept / Voorgenomen)

Raadsbesluit Jaarrekening/Jaarverslag Leer-werkbedrijf De Bolder 2022 Doelenboom Programma

2

Zorg voor elkaar, veiligheid op orde

Maatschappelijk doel

2.2.

Deelname aan de samenleving stimuleren

Beleidsdoel

2.2.1

Arbeidsparticipatie bevorderen

De raad van de gemeente Texel: gelezen het advies van burgemeester en wethouders; gehoord de raadscommissie; Gelet op •

BBV

Overwegende •

Het jaar 2022 is afgesloten met een nihil resultaat, na onttrekking van € 102.000 uit reserves van De Bolder. Voor alle onttrekkingen is voorafgaand akkoord gegeven. In de primaire begroting voor 2022 van Leer-werkbedrijf De Bolder werd uitgegaan van een negatief resultaat van € 56.000, na onttrekkingen van € 186.000 aan de reserves. Ter dekking van dit tekort werd een beroep gedaan op de gemeente, hetgeen bij raadsbesluit in november 2021 werd goedgekeurd. In de halfjaarrapportage bedroeg het verwachte eindresultaat eveneens € 56.000 negatief, na onttrekkingen van € 199.000 aan de reserves. Op de gemeente is uiteindelijk in de jaarrekening geen beroep gedaan voor dekking van het begrote negatieve resultaat.

•

Besluit 1. 2.

Akkoord te gaan met het jaarverslag en de jaarrekening van 2022. De jaarrekening te laten opnemen in de geconsolideerde jaarrekening van de gemeente Texel en via de raadsbrede commissie ter vaststelling aan te bieden aan de gemeenteraad.

Ondertekening

Bijlagen

Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 21-06-2023,

1.

Jaarverslag/Jaarrekening 2022 van Leer-werkbedrijf De Bolder

De griffier,

De voorzitter,

Zaaknummer 3344286

2022

• JAARVERSLAG • JAARREKENING

[2]

INHOUDSOPGAVE

Blz. Jaarverslag 1.

Voorwoord

4

2.

Programmaverantwoording

6

3.

Verantwoording 2022

9

Paragrafen

12

Jaarrekening Balans

17

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening

18

Grondslagen van de financiële verslaglegging

19

Toelichting op de balans

21

Niet in de balans opgenomen verplichtingen

26

Begrotingsrechtmatigheid

26

Wet normering topinkomens

26

Gebeurtenissen na balansdatum

27

Toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening

28

Overzicht incidentele baten en lasten

33

Overzicht structurele mutaties in het eigen vermogen

34

Overzicht taakvelden

35

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

36

Bijlagen Organisatieschema

41

Organisatie en commissies

43

Lijst van begrippen en afkortingen

45

[3]

JAARVERSLAG

-4-

JAARVERSLAG 1.

Voorwoord

We kijken bij De Bolder terug op een bijzonder 2022. Na de perikelen rondom de coronapandemie is de eerste helft van het jaar redelijk voorspelbaar verlopen. Er is een goede productie gedraaid voor onze afnemers van ondervloersystemen. De eerdere verwachting dat de maakindustrie weinig geraakt zou worden door de maatregelen tegen de coronapandemie is niet geheel uitgekomen. Helaas heeft de oorlog in Oekraïne de wereld zodanig beïnvloed dat we vanaf de zomer wel degelijk een vermindering van productie zien. Afnemers geven te kennen dat ook zij geen duidelijke verwachtingen hebben over het vervolg. Daarentegen heeft het aangeboden was-volume zich hersteld na de coronalockdown in de horeca. Dankzij tijdelijke arbeidskrachten (Oekraïense dames van de hotelboot in Oudeschild) heeft de wasserij tijdens de zomerdrukte aan de leveringsverplichtingen kunnen voldoen. De investering in goede samenwerking met onze opdrachtgevers blijft belangrijk. Het Sociaal Team Texel (STT), maar ook UWV, de Reclassering en de Texelse bedrijven en maatschappelijke instanties weten ons te waarderen. Dit is terug te zien in de toename in de laatste maanden van het jaar v.w.b. de instroom van nieuwe trajecten, zowel voor langere tijd geplaatst op De Bolder als ook in een enkel geval succesvol bemiddeld naar duurzaam werk extern.

De bewuste nadruk op de externe oriëntatie vanuit De Bolder wordt ook zichtbaar in de ketensamenwerking met onze zakelijke partners. Dit was goed te merken tijdens de duizelingwekkende prijsverhogingen van de grondstoffen en productiekosten in het derde en vierde kwartaal van 2022. Zonder uitzondering hebben alle afnemers ingestemd met de noodzakelijke tussentijdse verhogingen van de prijzen, een duidelijk gevolg van het jarenlang wederzijds investeren in goede samenwerkingsrelaties. Dit jaar is minder energie gestoken in de ontwikkeling van nieuwe diensten en producten, denk aan de activiteiten rondom de opzet voor een Circulair Ambachtscentrum en – als onderdeel daarvan – de voorbereiding van de verwerking van plastic afval. Dit heeft te maken met de beoogde toekomstnotitie van De Bolder die medio 2023 verwacht wordt. In dat kader is op 1 juni 2022 de interim directeur begonnen met een dubbele opdracht. Enerzijds wordt leiding gegeven aan de organisatie en anderzijds wordt een toekomstvisie voorbereid die op draagvlak binnen het college en de raad moet kunnen rekenen. Eind december van het boekjaar is een tussentijdse rapportage gepresenteerd, die ook de samenhang met Het Huis van Ontwikkeling laat zien.

Vooral in de 2e helft van het jaar is door verschillende medewerkers in diverse werkgroepen deelgenomen aan de visievorming voor het Huis van Ontwikkeling (HvO) en de toekomstnotitie van De Bolder. De eindrapportage wordt medio 2023 verwacht en aan het college en de raad ter besluitvorming aangeboden. De ambtelijke staf is onder de gewenste formatie ingericht. De kwetsbaarheid van vitale functies werd duidelijk bij ziekte of anderszins tijdelijke uitval. Kerntaken komen onder druk te staan wanneer additionele vragen of nieuwe deadlines zich voordoen. Daarom is ingezet op iets meer ondersteuning voor de afdeling financiën en P&O. Naar extra ondersteuning voor de activiteiten Kwaliteit, Arbo en Milieu (KAM) wordt nog gezocht. Uit deze jaarrekening mag blijken dat De Bolder weinig reserves meer heeft voor nieuwe investeringen. Voor het relatief uitgebreide machinepark is de component afschrijvingen momenteel niet groot. Voor dit moment is dat niet zo erg. De meeste machines zijn grotendeels financieel afgeschreven. Echter, door jaren achter elkaar geen nieuwe (her-) investeringen te plegen, zal bij een noodzakelijke aanstaande modernisering van het park een omvangrijk investeringsvoorstel volgen. Evenals voor de coronapandemie zijn de verschillende afdelingen, onder leiding van de werkleider, op excursie geweest.

Dit uitje wordt zeer gewaardeerd en bevordert de collegiale contacten. Hoewel de financiën onder druk staan, hebben we ervoor gekozen om dit jaarlijkse uitje voor elke afdeling weer te organiseren. Zeer tot ons verdriet zijn enkele medewerkers van De Bolder overleden. Daar is aandacht aan geschonken op de afdelingen en in de kantine. De Kerstviering met warme maaltijd werd door een het merendeel van onze medewerkers bezocht en als prettig en fijn gewaardeerd.

-5-

Ik wil alle medewerkers van De Bolder bedanken voor hun onmisbare bijdrage aan het resultaat van het afgelopen jaar. Hun loyaliteit en hun inzet, ook juist nu de wereld zo sterk verandert, is essentieel gebleken om dit soms ook moeilijke jaar ook weer goed en hoopvol af te sluiten. Namens alle medewerkers wil ik het college en de raad bedanken voor het vertrouwen in ons en hun steun aan de missie van De Bolder in de Texelse samenleving.

Arnold Braak, directeur a.i.

-6-

2.

Programmaverantwoording

Onze missie: Leer-werkbedrijf De Bolder levert een passende, waardevolle en duurzame bijdrage aan trajecten van burgers van Texel, die een steuntje in de rug nodig hebben bij het bereiken én behouden van (een vorm van) arbeidsmatige deelname aan de samenleving. Onze visie: Centraal staat (het recht op) participatie en de daaruit voortvloeiende leer-en werktrajecten van medewerkers. Werken bij of via De Bolder is daarbij zowel doel als middel. Ieder mens is uniek, daarom leveren we altijd maatwerk. We werken nauw samen met ketenpartners in de samenleving. De Bolder biedt (voor kortere of langere tijd) werkervaringstrajecten, beschut werken, re-integratietrajecten, begeleid werken en detacheringen bij externe werkgevers. De hierbij gegenereerde inkomsten komen ten goede aan de duurzame en financieel-economisch verantwoorde instandhouding van het productiebedrijf. Kritieke succesfactoren: • • •

•

Wij slagen erin het (directe en indirecte) belang van onze medewerkers altijd voorop te stellen en daarbij de balans te bewaken tussen onze sociale doelstellingen en onze productiedoelstellingen. Wij slagen erin om met ons relatief kleine team vanuit nauwe verbondenheid samen te werken. Wij slagen erin de waarden en de reputatie van De Bolder uit te dragen naar onze partners en klanten in de samenleving. Onze waarden zijn betrouwbaarheid, transparantie en hoge kwaliteit voor een eerlijke prijs. Wij beseffen dat onze opdracht ook is De Bolder in stand te houden voor de Texelaar met afstand tot de arbeidsmarkt in de toekomst.

Kerndilemma Wij werken vanuit het besef dat de nieuwe ‘mix’ van categorieën van medewerkers binnen eenzelfde werkomgeving een steeds grotere uitdaging betekent. We zorgen voor een voldoende gevarieerd werkaanbod; voldoende gevarieerd in de zin van commercieel interessant (ter ondersteuning van de economisch gezonde bedrijfsvoering) en sociaal interessant (in de zin van laagdrempelig toegankelijk voor medewerkers met significante arbeidsbeperkingen, dan wel in de zin van geschikt voor medewerkers om zich verder te kunnen ontwikkelen). Tussen beide doelstellingen zit een zekere spanning waarbij steeds weer de juiste afwegingen moeten worden gemaakt. Deze intrinsieke spanning wordt meer en meer voelbaar in de dagelijkse praktijk. Steeds vaker is er sprake van met elkaar conflicterende belangen. In de loop van het boekjaar is het proces van mogelijke splitsing van De Bolder en een Huis van Ontwikkeling (werktitel) met steun van de gemeenteraad in gang gezet. In december 2022 is door de stuurgroep die hiervoor is ingesteld een tussentijdse rapportage over de toekomst van De Bolder uitgebracht in nadrukkelijke samenhang met de plannen voor het Huis van Ontwikkeling. Hierover is ook een raadsinformatiebrief opgesteld. In 2023 moet dit leiden tot concrete stappen.

Kerncompetentie Al met al betekent het continue verenigen van deze met elkaar tegenstrijdige belangen een bijzonder complexe opgave in de dagelijkse werkelijkheid van De Bolder. Wat uiteindelijk de doorslag geeft is het belang van de medewerker zelf, dat altijd centraal staat bij belangrijke besluiten. Zeker voor de ambtelijke staf is de impact van alle veranderingen groot, zij moeten leren omgaan met de dilemma’s die gepaard gaan met de ‘dubbele’ opdracht van De Bolder. Dit doet een beroep op een nieuw type competentie, een combinatie van verandervaardigheid en veranderbestendigheid. Het gaat hierbij om het tegelijkertijd kunnen mee bewegen met vernieuwingen en veranderingen zonder dat deze veranderingen de onderliggende werkstructuur van het lopende productiebedrijf teveel aantasten/ontregelen. Kortom, De Bolder profileert zich nog steeds als dé re-integratiespecialist voor alle Texelaars die een steuntje in de rug nodig hebben bij het vinden én behouden van passend werk: 1. Vanuit de WSW Zolang de WSW als voorziening blijft bestaan zijn er medewerkers met een WSW-dienstverband. Jaarlijks vermindert

-7-

het aantal werknemers met een WSW-dienstverband gemiddeld met ongeveer 6 personen, doordat medewerkers die uit dienst gaan (pensioen, ziekte, overlijden) niet meer worden vervangen door nieuwe instroom (behalve bij overname vanuit een ander SW-bedrijf). In 2022 was de uitstroom met 10 personen uitzonderlijk hoog. Eén persoon die eerder bij De Bolder heeft gewerkt en nog op de wachtlijst stond is teruggekeerd. Na het maximum aantal van 156 werknemers in 2010 is dit aantal eind 2022 gedaald naar 93 medewerkers. Er is uit deze groep geen significante uitstroom naar extern werk meer te verwachten. 2. Vanuit de Participatiewet De Bolder is de uitvoerder van de Participatiewet voor de gemeente Texel: ● Arbeidsfit maken Zij die afhankelijk zijn van een inkomensvoorziening en naar verwachting niet in staat zijn om zelfstandig regulier werk te kunnen vinden, worden een passend integraal traject aangeboden. Middels arbeidsgewenning, assessment, loonwaardebepaling en begeleiding zal in een periode van 3 tot 6 maanden duidelijk moeten worden welk instrument uit de Participatiewet het meest passend is om in te zetten voor een vervolgtraject.

● Een gemeentelijke doorstroombaan Bij Gemeentewerken is het mogelijk om werkzoekenden een tijdelijke baan van maximaal 23 maanden aan te bieden binnen de zogeheten Participatiepool om zich dusdanig te ontwikkelen dat een baan kan worden aangeboden bij een reguliere werkgever. Daarmee wordt ruimte gemaakt voor een collega die eenzelfde soort ontwikkelprogramma kan krijgen. Het nadrukkelijke streven is om deze tijdelijke baan te laten opvolgen door een baan in het reguliere bedrijfsleven, met of zonder loonkostensubsidie. Naast dat de betreffende werkzoekende zelf actief zoekt naar werk, is het de taak van De Bolder om een goede match te vinden tussen werkzoekenden en beschikbare geschikte banen. De trajectcoach extern speelt hierin een cruciale rol. Als iemand (toch) niet in staat blijkt te zijn om regulier te werken en van UWV een indicatie voor beschut werk heeft gekregen, dan wordt een arbeidsovereenkomst bij De Bolder aangeboden. ● Jobcoaching ten behoeve van het optimaliseren van de arbeid Door te blijven zoeken naar passende taken binnen werkplekken en door het verder ontwikkelen van de werknemer om zijn/haar taken optimaal uit te kunnen voeren, zal de duurzaamheid van de dienstverbanden worden vergroot.

Aan leidinggevenden en collega’s kan de training ‘Harrie helpt’ door De Bolder worden aangeboden om op de werkvloer begeleiding te bieden aan werknemers met extra ondersteuningsbehoefte. Harrie staat voor: Hulpvaardig, Alert, Realistisch, Rustig, Instruerend en Eerlijk. ● Bieden van beschut werk De Bolder biedt in het productiebedrijf beschut werk aan de WSW-doelgroep en aan de nieuwe doelgroep beschut werken uit de Participatiewet. 3. Vanuit de reclassering (werkgestraften) De Bolder is bij de reclassering aangemeld als uitvoerder van een project voor werkgestraften. Texelaars die een werkstraf opgelegd hebben gekregen tussen de 40 en 240 uur komen werken bij De Bolder zonder dat daar een inkomen tegenover staat. Vaak zien we dat deze Texelaars uit een zwak sociaal systeem komen wat een sterke relatie heeft met het in aanraking komen met politie en justitie. Tijdens het verplicht uitvoeren van hun taakstraf bij De Bolder, worden deze Texelaars tegelijkertijd altijd door De Bolder aangemeld bij het STT. Dit team doet een onderzoek naar de behoefte aan zorg en structuur en kan daar eventueel voorzieningen voor beschikbaar stellen. Deze aanpak draagt sterk bij aan de recidivevermindering. 4. Vanuit UWV (WIA / Wajong / Ziektewet) Sinds 2018 verzorgt De Bolder voor UWV de trajecten ‘Arbeidsfit maken’ en ‘Naar Werk’.

Daarmee is De Bolder voor UWV de enige re-integratiepartner op Texel die ingezet kan worden om Texelaars met een WIA- of Wajong-uitkering of Texelaars die tijdens hun uitkeringsperiode bij UWV in de Ziektewet zijn gekomen te ondersteunen. Sinds 2019 zijn er 4 aanvullende ‘trajecttypes’ vanuit UWV mogelijk: 1. ‘Participatie interventie’. Deze dienst is voor Texelaars voor wie ‘Werkfit maken’ (nog) niet passend is. 2. ‘Bevorderen maatschappelijke deelname’. Ook deze dienst biedt ondersteuning aan Texelaars voor wie ‘Werkfit maken’ (nog) niet passend is. 3. ‘Praktijkassessment’. Bedoeld voor Texelaars voor wie het moeilijk in te schatten is wat de mogelijkheden zijn om te werken. 4. ‘Begeleiding bij scholing’. Voor Texelaars die ondersteuning nodig hebben bij het volgen van een opleiding. Scholing is voor hen noodzakelijk om weer aan het werk te kunnen.

-8-

Interessant is dat er vanuit UWV ook een financiële vergoeding per traject tegenover staat die toegevoegd wordt aan de inkomsten van De Bolder. 5. Nieuwe Nederlanders De gemeente Texel krijgt vanuit het Rijk jaarlijks een contingent ‘nieuwe Nederlanders’ toegewezen, voormalige asielzoekers die een verblijfsvergunning hebben gekregen en starten met hun inburgering. Dit is een, qua nationale achtergrond, pluriforme groep personen die als overeenkomst met elkaar hebben dat ze de taal moeten leren en bezig zijn met een inburgeringstraject. Op dinsdag 2 februari 2022 ondertekenden De Bolder, Vluchtelingenwerk, Texels Welzijn en de gemeente het samenwerkingsverband “Inburgeren op Texel”. Per 1 januari 2022 is de (nieuwe) Wet Inburgering in werking getreden. Deze wet gaat over een nieuwe manier van inburgeren. Inburgeren is meer dan het leren van de taal. Zorgen dat nieuwkomers zich ook sociaal en financieel kunnen redden is heel belangrijk in het nieuwe stelsel. Het doel van de nieuwe wet is dan ook dat nieuwkomers die inburgeringsplichtig zijn zo snel mogelijk meedoen in onze maatschappij. Om dat ook op Texel mogelijk te maken is het Samenwerkingsverband “Inburgeren op Texel” gestart. De gemeente, De Bolder, Vluchtelingenwerk en Texels Welzijn ontwikkelden gezamenlijk een aanbod waarbij taal leren in de klas wordt gecombineerd met taalstages of vrijwilligerswerk.

De inburgeraars blijven zelf verantwoordelijk voor het voldoen aan de inburgeringsplicht, maar worden hierin begeleid door het samenwerkingsverband. Door direct en kwalitatief beter de Nederlandse taal te leren, structurele begeleiding vanaf de start van het inburgeringstraject én mee te draaien verloopt het inburgeren naar verwachting sneller. Veel nieuwe Nederlanders ontvangen een bijstandsuitkering van de gemeente. De Bolder biedt door middel van zijn productiewerk de mogelijkheid om snel aan de slag te gaan in een Nederlandse arbeidscontext. Ook is toeleiding naar externe werkplekken via ons bestaande netwerk een optie. Zo kunnen de nieuwkomers sneller meedoen in onze samenleving met alle vrijheden en verantwoordelijkheden die daarbij horen. 6. Werkgeversdienstverlening Sinds 2019 faciliteert De Bolder ook ‘Spoor 2 re-integratie trajecten’, i.h.k.v. de Wet verbetering poortwachter, voor werkgevers op Texel die dit zelf niet of moeilijk kunnen organiseren. Het gaat daarbij vaak om (kleinere) ondernemers in het midden- en kleinbedrijf. De Bolder begeleidt, in opdracht van de werkgever, de langdurig zieke medewerkers naar ander, beter passend werk.

Aantal personen per jaar ultimo 2022

2021

2020

WSW (incl.ext. begeleid werkenden) P-wet (incl.externen met LKS) Ambtelijk (incl. vakantiekrachten) P-wet werkervaring intern trajecten Overige interne trajecten

93 32 19 3 1

102 23 18 8 6

105 19 15 4 8

Totaal aantal personen

148

157

151

-9-

3.

Verantwoording 2022

Oorlog Tijdens het schrijven van het vorige jaarverslag was de oorlog net enkele weken oud en hadden we nog geen idee wat de consequenties zouden gaan worden. Tegelijkertijd ijlde de coronapandemie nog na. Productieverlies, maar vooral de extra kosten hebben het bedrijfsresultaat behoorlijk gedrukt ten opzichte van de begroting. Wel is het resultaat beter dan het vorig boekjaar waarin de effecten van de coronapandemie groot waren. Financieel De jaarrekening van De Bolder sluit met een nihil resultaat na onttrekking van ruim € 19.000 uit de Reserve egalisatie rekeningresultaten. Het resultaat zonder onttrekkingen aan reserves is € 102.000 negatief. De WSW-bijdrage is gestegen tot ruim € 30.000 per SE. De netto bedrijfsopbrengst uit eigen productie in 2022 van – na aftrek van aan de productie gerelateerde lasten – € 1.254.000, is € 45.000 hoger dan vorig jaar. Deze stijging, die duidelijk lager is dan begroot, is positief beïnvloed door het weer opkrabbelen na de coronapandemie en negatief door de vergaande prijsstijgingen als gevolg van de oorlog. Investeringen In 2022 is geïnvesteerd in een nieuwe breedspoor stapelaar voor de afdeling vloerplaten ad € 22.500, dit betreft een vervangingsinvestering. Het restant van de goedgekeurde investeringsruimte van zowel 2021 als 2022 (totaal ruim € 129.000) wordt meegenomen naar 2023.

Huisvesting Een deel van de beschikbare kantoorruimte in het ‘NUON’ gebouw is verhuurd aan GGZ Noord-Holland Noord, aan VluchtelingenWerk Nederland en aan de podologische praktijk Voeten op Texel. In 2021 was de huuropbrengst hoger, omdat toen ook een bedrijf dat actief is op het gebied van sneltesten tegen vergoeding gebruik maakte van een deel van het pand. Ambtelijke bezetting De ambtelijke bezetting bestond eind 2022 uit 19 medewerkers, totaal 16.5 FTE, dat was inclusief 3 FTE tijdelijke krachten die werkzaam waren op de textielafdeling, waarvan het contract afliep aan het einde van het jaar. Het ziekteverzuimpercentage bedroeg in 2022 3,5 %. Van dit verzuimpercentage is 1,9 % langdurig ziekteverzuim (langer dan 6 weken). De totale personele kosten van de staf zijn aanzienlijk lager dan begroot, maar ten opzichte van 2021 wel gestegen met 9,4%, onder meer door de cao-aanpassing voor 2022. Naast een loonsverhoging van 2,4% en een eenmalige uitkering in december van € 750 t/m schaal 8 en € 375 voor schaal 9 en hoger, bestond de aanpassing uit een thuiswerkvergoeding van € 2 per dag met ingang van 1 april. Ook konden Texelaars per 1 juli 2022 hun woon-werkverkeer declareren. Daarnaast is na het vertrek van de vorige directeur per 31 mei gekozen voor een directeur ad interim op inhuur-basis, die is aangesteld voor 24 uur (i.p.v. 36 uur).

Hij heeft als opdracht inhoudelijk leiding te geven aan het verandertraject waarvoor De Bolder staat in 2022 en 2023. In 2022 is gestart met het onderzoek naar hoe de huidige dienstverlening van participatietrajecten ondergebracht kan worden in een nieuwe samenwerkingsvorm onder de werknaam ‘Huis van Ontwikkeling’. Daarbij wordt onderzocht of er synergievoordelen zijn te behalen in een andere samenwerking tussen de trajectcoaches van De Bolder, de klantmanagers Participatiewet van de gemeente, taalcoaches, werkgevers en overige samenwerkingspartners. Doel is om samen te werken aan de ontwikkeling voor Texelaars die dat nodig hebben. De Bolder verandert daarmee van een leer-werkbedrijf naar een werkbedrijf, voornamelijk gericht op beschut werken. Het verandertraject, dat de directeur ad interim begeleidt, richt zich daarom ook op de vraag wat deze ontwikkeling betekent qua bedrijfsvoering voor De Bolder. Het MT van De Bolder ondersteunt de directeur ad interim bij de dagelijkse aansturing. WSW-bezetting Het jaar startte met 102 medewerkers. Er zijn 10 medewerkers uitgestroomd: 3 wegens pensionering, 2 wegens overlijden, 1 na 2 jaar ziekte en 4 op eigen verzoek. Eén medewerker is ingestroomd, deze persoon had nog een geldige WSW-indicatie en had eerder ook bij De Bolder gewerkt.

Bezetting en afbouw van 2021 naar 2022: ✓ Daling werknemers (peildatum 31 december) van 102 naar 93 = -/- 8,8% ✓ Daling FTE (peildatum 31 december) van 77,8 naar 71,0 = -/- 8.7% ✓ Het jaar 2022 werd afgesloten met 93 medewerkers = 71,0 FTE ✓ Daling van het gemiddelde aantal FTE over het gehele jaar van 79,3 naar 75,0 = -/- 5.5% ✓ De gemiddelde bezetting in heel 2022 was 75,0 FTE, dat is 2,0 FTE lager dan werd ingeschat in de begroting.

- 10 -

✓ De daling van het aantal medewerkers in FTE was groter dan het vorig jaar. Het is niet mogelijk om hieruit een trend te signaleren, want incidentele gevallen hebben in dit cijfer een grote invloed. Participatiewet-bezetting Bezetting eind 2022: ✓ 16 personen beschut (10,5 FTE) ✓ 7 personen met loonkostensubsidie intern (5,7 FTE) ✓ 9 personen met loonkostensubsidie extern ( 7,1 FTE) ✓ geen persoon met een individuele voorziening ✓ 3 personen op een werkervaringsplaats In 2022 hebben totaal 15 personen een traject gehad in het kader van een werkervaringsplaats binnen De Bolder. UWV-trajecten In 2022 liepen er voor 3 personen interne trajecten met een vergoeding vanuit UWV. Overige trajecten In het boekjaar liepen 4 personen een leer-werktraject of stage vanuit verschillende opleidingen en hebben twee personen een zogenaamd Spoor 2 re-integratietraject doorlopen. Reclassering In het kader van reclassering hebben in 2022 acht personen een werkstraf uitgevoerd in het productiebedrijf van De Bolder. Verkoop en productie De opbrengst uit verkoop en productie is in 2022 € 26.000 gestegen t.o.v. 2021, dat is een stijging van 1,7%. De opbrengst was wel duidelijk lager dan begroot (minus € 94.000) en kwam uit op een totaal van € 1.551.000. Na aftrek van alle aan de productie gerelateerde kosten komt de netto opbrengst uit op € 1.254.000. Dit is 3,7% hoger dan in 2021 is behaald.

De inzet van uren in 2022 was totaal 102.802, tegenover 105.620 in 2021, respectievelijk 99.356 in 2020. Personele ontwikkelingen (doelgroep) Gedurende het gehele jaar heeft er - ondanks de coronapandemie en vanzelfsprekend met in achtneming van de benodigde beschermingsmaatregelen - scholing van het totale werknemersbestand plaatsgevonden. Deze scholing heeft zich gericht op algemene werknemersvaardigheden en veilig werken binnen De Bolder. Verder krijgen alle vorkheftruckchauffeurs en alle overige chauffeurs regelmatig bijscholing en is er aandacht voor de jaarlijkse herhalingstrainingen bedrijfshulpverlening. De scholing ‘Plezierig Werken’, in samenwerking met Stichting Texels Welzijn kon in 2022 helaas (nog) niet worden verzorgd wegens overbezetting van cursusleiders en het ontbreken van een betaalbaar alternatief. Arbeidsomstandigheden De arbeidsomstandigheden van medewerkers vormen een van de belangrijkste aandachtspunten binnen de bedrijfsvoering van De Bolder. Juist bij medewerkers die kwetsbaar zijn in hun fysieke en/of psychische belastbaarheid luistert de manier waarop zij worden belast zeer nauw. Ook een consistente en deskundige instructie vanuit de werkleiding is enorm belangrijk. Bij (dreigende) uitval door overbelasting wordt werkplekondersteuning geboden door onze eigen arbeidsdeskundige.