Agendabundel

Dus dat weet ik zeker. En de Trompstraat zijn we nu aan het aanbesteden. Ik heb begrepen dat de eerste de afgelopen maanden binnengekomen zijn. Dus dat wordt wel degelijk dit jaar opgepakt. Dank u wel. Mevrouw Van der Werf, u heeft nog een vervolgvraag? Toch nog terugkomend op die parkeerterreinen strandslagen. Het staat drie keer vermeld. Twee keer met 200 duizend euro en één keer met 460 duizend euro. Maar ik ben eigenlijk wel benieuwd wat dat dan precies allemaal inhoudt. -Dat kan ik uitleggen. We hebben twee keer 200 duizend euro in de pot gedaan. Daar bleek een tekort, dus is er geld bij gevraagd. We hebben nu een totale stand van 860 duizend euro, om die twee strandslagen op te knappen. Dat was het punt. We hebben geld opgebouwd. Nu zijn we zover dat we gaan uitvoeren. Het is de vraag of we daarop uitkomen. Ik weet dat we van tevoren een potje aan het bouwen zijn. Twee keer twee ton en toen die 460. Bij elkaar is het 860 duizend euro wat nu staat, om strandslagen aan te pakken. -Mag ik opmerken dat het wel een hele technische vraag was, die eventueel ook eerder gesteld had kunnen worden. Dan, welke fractie mag ik nu het woord geven? De VVD. -Dank u, voorzitter. Terugkomend op de opmerking van mevrouw Van der Werf. Hier zijn twee dingen heel belangrijk. En die moeten goed gescheiden worden. Het ene is de hoogte van de strandslagen. Dus de overgang over de duinen.

In het kader van de stijging van de zeespiegel heeft het hoogheemraadschap gezegd dat we daarover moeten nadenken. Net als de dijkverhoging, moet dus de hoogte, het toppunt van die slagen voor de zeewering. Dat is één. Waar we nu over praten is de verbetering van de parkeerterreinen. Maar dat is een heel ander verhaal. De ene is gewoon de zeewering. Waar we hierover praten is puur en alleen renovatie van de parkeerterreinen, voor de duidelijkheid. U wilt daar wil daarmee zeggen dat de bedragen die nu genoemd zijn alleen over de renovatie van de parkeerterreinen gaat?

Het woord strandslagen moet eruit en moet parkeerterreinen worden. Het strandslagen verhogen is een heel ander verhaal. Het is altijd begrepen dat het samen moest, maar dat is niet waar. -Dus als ik het goed begrijp, vindt u de woordkeuze van strandslag niet juist in deze? Ja, correct. Daarnaast had ik een vraag aan de wethouder. Als VVD zijn we altijd een beetje oplettend op het financiële gebeuren. Wij verbazen ons erover dat in twee jaar tijd de algemene reserve van 14 miljoen nu afgezakt is naar 4 miljoen. Dat vinden we knap werk. Wat vindt u daar zelf van? Dank u. Wat ik er zelf van vind? Dat kan ik wel uitleggen en dat kunt u ook lezen in de stukken. We hebben geïnvesteerd in meerdere punten, waaronder woningbouw wat we nu zelf gedaan hebben. Er zijn nog een paar andere dingen bij gekomen. Dat haal je uit de algemene reserve. Ik ben met u eens, het is wel van 14 naar 4 gezakt. Dat klopt, maar aan andere kant komt er ook weer wat voor terug. Soms moet je gewoon investeren in de toekomst om te kijken hoe we verder gaan, onder andere met woningbouw. En zo zijn er meerdere objecten, denk ik, die we op aangepakt zijn. We hebben de fietspaden aangepakt, we gaan de strandslagen aanpakken. Dat kost toch geld en dat komt ergens vandaan. Wil je die kosten niet verhogen, dan ga je het spaargeld aanpakken, laten we het zo stellen. Want dat is het eigenlijk, wat je opgezet hebt.

Maar dit is wat we nu doen. Maar ik heb er nog steeds een goed gevoel bij dat het goed gaat komen. En dat we redelijk stabiel blijven, wat we nu aan het doen zijn. De heer Hercules wilde reageren. -Ja, op de heer Schuiringa van de VVD. U weet natuurlijk ook dat die algemene reserve in de afgelopen jaren eigenlijk onbehoorlijk hoog is geworden. We zijn gewend geraakt aan de hoge algemene reserve. Ik denk dat u ook vaak heeft aangegeven in vergaderingen: begroot nu eens beter, zodat we niet zoveel overhouden. En u heeft ook aangegeven: laten we dan proberen zoveel mogelijk van die algemene reserve in te zetten, in plaats van het ergens in een laatje te parkeren. Ik ben het eens met de voorstellen die zijn gedaan om te putten uit de algemene reserve. Daar doen we allemaal goede investeringen in. Dat zou mijn commentaar zijn op uw vraag. Mijnheer Schuiringa. -Ja, mijnheer Hercules, daar hebt u helemaal gelijk in. Alleen, ik wil terugverwijzen naar mijn eerste vraag aan de accountant. Vorig jaar stonden de lange termijn leningen op 50 miljoen. In 2025 gaan we het afsluiten op 120 miljoen. Oftewel, 70 miljoen aan investeringen in vijf jaar tijd. Of het goed en nuttig is, dat beoordelen we allemaal zelf op onze eigen merites. Maar ik zou zeggen: we kunnen ook wel eens na gaan denken om de aflossing een keer te gaan verhogen.

Met 3,3 miljoen per jaar aflossen, schuift de hele schuld door naar de volgende generatie. Dat is niet de bedoeling, in mijn opzicht. Maar daar moeten we samen over nadenken. Dank u. -Zeker. Daar is het nu in elk geval niet het moment voor. Begrijp ik dat de VVD verder geen vragen, opmerkingen of reflecties had op de programmarekening 2023? Voorzitter, met technische besprekingen heb ik de financiële mensen al een compliment gegeven voor het goede overzicht van de hele programmarekening. Alleen, mijn zorgen weet u ook. Dank u. Zeker. Ik vraag het voor de volledigheid. Mijnheer Kooiman van Hart voor Texel.

Dank u. Wij kunnen kort zijn. Wij hebben geen vragen en ook geen opmerkingen. -Dank u wel. Dan ga ik het rijtje verder af. CDA, kan ik die het woord geven over de programmarekening? U wilt ook niet het woord. GroenLinks, niet het woord. D66, mevrouw Van de Wetering . Ik merk dat ik het te druk heb. Ik moest ineens al mijn vragen op een andere manier gaan doen. Ik heb er wel een aantal, het spijt me, voorzitter. Op pagina 40 van de jaarrekening wordt vermeld dat er gesprekken gaande zijn over het Nationaal Park nieuwe stijl. We hebben toen begrepen dat de nieuwe stijl heeft best wel impact heeft. Is hier al iets over bekend? Dat is misschien een technische vraag, maar dan beantwoordt u hem maar schriftelijk. Deze vraag is vanmiddag beantwoord aan een andere fractie. Dus die slaan we dan over. -Dan ga ik die doorstrepen, kunt u vergeten. En het kunstwerk in veilige handen, is daar ook al iets over gezegd? Nee. Dat was de uitvoering van een motie. Die is tot nu toe nog niet tot uitvoering gekomen. Is daar iets meer over te vertellen? Dan heb ik nog twee moties die ik onder uw aandacht wil brengen. De uitvoering van de motie laadpalen. Daar wordt in de antwoorden die ik vandaag heb kunnen lezen aangegeven dat de voorbereidingen daarvoor alleen op de openbare parkeerterreinen plaatsvinden, maar dat was niet de oproep die in de motie werd gedaan.

Bij elke straat zouden voorbereidingen getroffen worden voor elektrische laadpalen. De motie wordt dus in principe gewoon niet uitgevoerd zoals hij afgesproken is. Daar wil ik graag wat uitleg van de wethouder over hebben. Op pagina 85 wordt gemeld, heb ik de goede bladzijden voor me? De fietsenstalling op de hoek van de Vogelenzang en Gasthuisstraat is gerealiseerd. En een fietsenstalling nabij het parkeerterrein Vlamkast in Oudeschild is opgeknapt. Daar haak ik ook een motie aan vast: de vergeten hoek. We weten dat de fietsenstalling die er nu ligt, verplaatst moet worden. Ik ben ook heel benieuwd hoe het met de uitvoering van die motie nu staat. Want daar is nog steeds niets gerealiseerd. Dan naar aanleiding van ook de beantwoording van de vragen die ik heb gezien. Ik heb vragen gesteld over de fietsenstalling bij de hoek Gasthuisstraat Vogelenzang. Dat is een tijdelijke fietsenstalling. Dat is een strategische aankoop geweest. Alleen, de vraag gaat iets verder voor mij, want tegenover de bioscoop en voor winkels staat het compleet vol met fietsen. Ik weet niet of u er ooit bent geweest, wethouder? De winkeliers klagen al heel lang steen en been.

Hoe denkt u erover om borden neer te zetten met: 'verboden fietsen te parkeren' op die plek? En als de fietsenstalling bij de Vogelenzang en tijdelijk is, waar denkt u dan een nieuwe fietsenstalling te gaan realiseren? -Dit zijn uw vragen, begrijp ik? Dank u wel, mevrouw Van de Wetering. Dan beginnen wij bij het kunstwerk veilige handen. Wethouder Van de Belt. -Dank voorzitter. Het kunstwerk staat nog nergens, dus in die zin is de motie niet uitgevoerd. Maar dat was ook niet de opdracht van de motie. De motie riep op om samen met het hoogheemraadschap zij zijn namelijk eigenaar en gever van het kunstwerk op zoek te gaan naar een passende alternatieve locatie op het eiland. Die zoektocht is nog in volle gang.

Dus we zijn er nog mee bezig, maar hij staat nog nergens. Dank. Dan de motie over de laadpalen. Wethouder. Kieft. -Voorzitter, dank u wel. Voorzitter, de vraagsteller zegt dat er geen rekening wordt gehouden met de motie, maar dat is niet juist. Wat wel gebeurt, is dat bij herinrichting van pleinen je ook de infrastructuur aanlegt die voor laadpalen nodig is. Dat gebeurt ook waar pleinen worden heringericht. Maar bij straten is de ervaring dat de kabels van Liander gemiddeld gesproken wel toereikend zijn, maar dat het volstrekt inefficiënt is om voor alle huizen een aansluiting te maken per huisnummer. Dus je moet reageren op de vragen die huiseigenaren stellen aan de organisatie in Amsterdam, die namens ons de laadpalen aanlegt. Dan werkt de gemeente zeer actief mee om te helpen dat het op de goede manier gebeurt, als dat een actieve en geëffectueerde aanvraag is. Desnoods wordt een gootje aangelegd onder de tegels, als dat de manier is die de huiseigenaren willen. Maar de vorm die u voorstelt in de motie, namelijk: als een straat opengaat, leg dan alvast de kabels voor een laadpaal aan, aan elk huis. Dat is de suggestie die u doet, maar dat is absoluut onwerkbaar dus daarom gebeurt dat ook niet. We werken wel zeer actief mee op het moment dat huiseigenaren en aansluiting definitief willen. Mevrouw Van de Wetering. -Dat was volgens mij niet helemaal de strekking van de motie.

De strekking van de motie was dat op diverse plekken in een straat een laadpaal geplaatst zou worden, voor mensen die daar willen parkeren. Want het is de bedoeling dat we uiteindelijk allemaal van de fossiele brandstoffen afgaan. Als u één of twee laadpalen per straat neerzet, dan is er vast een mogelijkheid voor mensen die een auto willen opladen op die plek, om dat te doen. Het was gewoon een voorbereiding om het hele eiland gewoon veel aantrekkelijker te maken voor de elektrische auto's. Ik hoor geen vraag. Sorry, ik kan u niet verstaan. Ik zou wel graag reactie willen van de wethouder, hoe hij daarover denkt. Volgens mij heb ik het antwoord net gegeven. Het is technisch gezien heel erg onpraktisch om dat te doen. Veel mensen denken over een laadpaal. Uiteindelijk wordt de aanvraag niet geëffectueerd. Als je het op een openbare plek hebt, dan is de vraag wie erop gaat staan. Hoe regel je dat? Dit is de ervaring in de praktijk. En de intentie van de motie, namelijk: mensen die een laat bepaald willen, daar wordt actief op geacteerd. Maar niet in zijn algemeenheid. En inmiddels, dat weet u ook, is de werkelijkheid als het om de netsituatie op Texel gaat, een hele andere dan toen die motie werd aangenomen. Wij zitten natuurlijk in een heel andere problematiek. Namelijk dat de kabels te dun zijn op het eiland. Overal dreigt netcongestie.

Er moet een heel investeringsprogramma van Liander worden opgetuigd, om dit soort dingen te regelen. Deze laadpalen en deze motie hebben dan niet de hoogste prioriteit. -Mevrouw Van de Wetering. Ik ga hierop terugkomen, wethouder. Want volgens mij staat het zo niet in de motie. -Dat is uw goed recht, natuurlijk. Dan gaan we naar de laatste vragen die allemaal over fietsenstallingen gaan. De een van de vogelzang en de ander Oudeschild. Wethouder Hooijschuur. -Mevrouw Van de Wetering, ik fiets ook heel veel. Op maandag fiets ik door Den Burg.

Maar ik ga lopend om niet met de fietsen door Den Burg te rijden, dat mag dus niet. Daar hebben we een handhaver op, als ik op de fiets zit. Ik wil geen bon aan mijn kont hebben. Dus ik weet donders goed wat er aan de hand is in Den Burg. Aan de parkeerplek voor de juwelier is een fietsenstalling. Aan die kant staan de steunen dat je daar fietsen mag neerzetten. Het is misschien niet handig in de vorige tijd, maar het is wel een fietsenstalling voor de juwelier. Daar ben ik al een paar keer geweest. Daarnaast hebben we een aankoop gedaan. Mijnheer Schuiringa zegt dat we geld hebben uitgegeven. Ja, we hebben een stuk aangekocht bij de Achterom, om fietsenstallingen te creëren. Het probleem is gewoon dat alle mensen de fiets meenemen tot de winkel, liefst bij de kassa. Daar hebben wij gewoon last van. We hebben ook de inzet gedaan: meer mensen de auto laten staan, de fiets meenemen. Maar er zijn niet genoeg locaties in Den Burg waar we die fietsen echt neer kunnen zetten. Er zijn er wel. Achter de Jumbo is een stukje dat nu provisorisch is ingericht is, waar een huis gesloopt is. Dat hebben we aangekocht voor verbreding voor de vrachtwagens en het parkeerterrein aan te pakken. Alleen, daar worden nu tijdelijk fietsen gestald, in de vorige periode. Dan hebben we ook bij de ~ een groot parkeerterrein om fietsen neer te zetten. Er zijn meerdere plekken aan te geven.

Alleen, het probleem is dat er zoveel fietsen zijn. En er zijn niet genoeg locaties waar we die fietsen echt neer kunnen zetten. We zoeken en creëren op allerlei plekken fietsenstallinkjes. Maar het valt niet altijd mee. Dus dat heeft wel degelijk onze aandacht om te kijken hoe we het kunnen oplossen. Maar er zijn op het moment heel veel fietsen, wat wij stimuleren. Nu de parkeerplekken nog. Ik ga elke maandag weer kijken waar een oplossing is. De bioscoop is een groot probleem. Veel mensen zetten de fiets daar neer. Het is druk op de straat. Ze rijden het liefst de fiets bij de mensen in de winkel, of daarvoor. Dan staan er ineens twintig of dertig fietsen voor hun deur. Het is gewoon een probleem, ik ben het helemaal met u eens. Maar we zoeken met gemeentewerken oplossingen om dat een beetje te gaan verdelen, zodat die meneer er minder last van heeft. Maar om borden neer te zetten dat er geen fiets mag worden geparkeerd, dan kom ik morgen met alle winkeltjes in aanraking. Want alle mensen hebben wel een bordje op de winkel: 'gelieve geen fietsen voor mijn raam te zetten.' Dus dat probleem geldt voor ons allemaal. Hoe gaan we hiermee om? En hoe gaan we fietsenstallingen creëren op plekken, zodat we er wat minder last van hebben? Dus het zit wel degelijk in onze koker om het op te gaan pakken. -Mevrouw Van de Wetering wil daar nog op reageren.

Maar er was ook nog een vraag over het vergeten hoekje in Oudeschild, wanneer dat aangepakt wordt. Het vergeten hoekje heb ik al een keer met mevrouw Van de Wetering opgenomen. We weten waar het over gaat. Dat is een stukje achter op een privéterrein waar wij nu een fietsenstalling hebben. Ik heb aangegeven dat een buurtgenoot daar een stuk grond heeft gekocht. Daar wordt een fietsstalling opnieuw ingericht. Daar hebben we gesprekken gevoerd met de betreffende eigenaar van die grond. Hij heeft toegezegd dat we een stuk verder daar een fietsenstalling mogen creëren. In overleg met gemeentewerken is afgesproken om het niet nu te doen, maar van de winter. Als die meneer zijn stuk terugneemt pakken we dat op. We zijn ook bezig met dat parkeerterrein, om het een beetje vlak te maken, zodat iedereen daar weer goed kan parkeren.

Dus dat is misschien een vergeten hoekje, maar niet voor gemeentewerken. Er wordt druk aan gewerkt. -Het is in wording, begrijp ik. U heeft nog steeds een vraag? -Ik wil graag reageren. Ik ben blij met de toezegging van de wethouder dat daar van de winter wat gaat gebeuren. Die schrijf ik op. Wat betreft die winkel waar een fietsstalling voor is. Ik heb daar gekeken. Ik geloof dat er ongeveer zes van die dingen in de muren zitten, maar er staan zestig fietsen. Dus de overlast is daar echt heel groot. Misschien moeten we daar met elkaar eens over na gaan denken, of we daar toch iets willen gaan doen. Dat we op maandag in ieder geval geen fietsen meenemen naar het centrum. Of verwijs naar een parkeervak, want het is echt te gek voor woorden. Ik heb net begrepen dat daarover nagedacht wordt. Wethouder Hooijschuur wil daar nog iets over opmerken. U hebt wel een punt. Ik heb al voorgesteld bij gemeentewerken om dat muurtje om te draaien zodat ze aan de andere kant staan. Maar dan staan ze allemaal op de weg en dan is de straat niet meer toegankelijk voor de hulpdiensten. Dus op dat punt kijken we wel met de nieuwe wegbeheerder hoe we dat op die hoek gaan oppakken. Er wordt wel aandacht aan besteed. Die toezegging heeft u in elk geval. Er is nog één fractie over. Die kijk ik even aan. GroenZwart heeft geen vragen of opmerkingen. Mevrouw Visser wil nog reageren.

Dank u wel, voorzitter. Ik heb geen vragen meer. Ik wil me graag nog aansluiten bij de complimenten die al gemaakt zijn voor de ambtelijke organisatie. Voor de ontzettend snelle beantwoording van de vele vragen die er gesteld zijn, zowel over de programmarekening, als de perspectiefnota. Zelf heb ik dit weekend pas mijn vragen gesteld en vanmiddag waren de antwoorden er al. Dus: u vraagt, wij draaien. Maar ik wil daarbij ook graag het college feliciteren met de eerste rechtmatigheidsverklaring die bij deze stukken zit. En met de complimenten van de accountant dat deze er dus ook goed uitziet, denk ik dat het een felicitatie waard is. -Dank u wel, mevrouw Visser. Burgemeester, u wil nog iets... -Ik dacht: complimenten over 2023, dit is het moment om in te stappen. Daar heb ik nog elf dagen aan mogen bijdragen. U heeft het over snelle beantwoording van vragen. Nu blijkt dat ik zelf iets te snel geantwoord heb op de vraag over de bluswatervoorziening. Ik dacht dat het geregeld was. Dat leek ook helemaal zo te zijn. Maar ik kreeg net een appje dat het nog niet helemaal geregeld is, maar dat we er wel heel druk mee bezig zijn. Dus om dat toch nog recht te zetten hier. Dank u wel, burgemeester. Dan denk ik dat wij dit punt kunnen afsluiten.

4 Rondvraag Publiek Dan gaan wij over naar de rondvraag voor het publiek. Er is geen publiek, dus er is ook geen rondvraag. De camera wordt nu gericht op het publiek. Er is wel publiek,

5 Rondvraag Commissieleden maar er zijn geen vragen van het publiek. Dan gaan we naar de rondvraag van de commissieleden. Ik zie de heer Hercules.

Ik inventariseer verder, ik zie verder niets. De heer Hercules. Voorzitter, wij hebben een vraag met enige urgentie, omdat wij er morgen een motie over indienen. Die motie gaat over de volgorde, eerst de Omgevingsvisie vaststellen, dan pas de beleidsregels. Nu zagen wij in alle antwoorden die voorbijkwamen als twee na laatste antwoord, een antwoord op de vraag: bierfietsen van het CDA. Ergens stond, misschien onbedoeld, in een bijzinnetje in alinea een zinsnede die ons een beetje in verwarring bracht. Er stond namelijk dat voor het tegen betaling schenken van koffie, thee of limonade bij agrarische bedrijven of in thee tuinen, regels kunnen worden voorgesteld in een omgevingsplan, een bestemmingsplan. Dat lijkt ons inderdaad de juiste volgorde. In maart kwam een voorstel dat op 5 maart is ingetrokken door het college. Het voorstel was een wensen en bedenkingen voorstel, omdat het college zelf van plan was beleidsregels aan te passen. Onze vragen zijn eigenlijk: waar ligt die bevoegdheid nu eigenlijk, bij de raad of bij het college? En twee: uit de zinsnede in het antwoord, blijkt dat u eigenlijk bent voor de volgorde: vaststellen van de Omgevingsvisie, dan omgevingsplannen en dan beleidsregels. Het lijkt ons van belang om dat te weten, zodat we morgen de motie goed kunnen behandelen, of zelfs intrekken.

Dan is die korte vraag de vraag voor de rondvraag? Als het kan, wethouder Kieft. En anders aan het einde van deze vergadering. -Wat ik daar nu over kan zeggen, voorzitter, is het volgende. Het college heeft aangegeven dat wij in september mogelijk met aangepaste beleidsregels zouden komen, voor het toestaan van lichte horeca bij nevenactiviteiten op boerderijen. We zijn nog steeds voornemens om dat te doen. Daarom komen wij ook bij u terug in september met die concept beleidsregels. Daarbij moeten we heel goed onderscheid maken in, waar is sprake van nieuw beleid en waar is er sprake van het opstellen van beleidsregels? Dat laatste is een bevoegdheid van het college. Het is de bevoegdheid van de raad om nieuw beleid te maken. Daar verschillen we niet over van mening. U mag ervan overtuigd zijn, dat als wij in september bij u terugkomen, dat wij dat onderscheid ook heel strak zullen maken in het voorstel dat daar ligt. Dan kunt u op dat moment aangeven of u daar op dat moment geen beleid over wil maken. Streep dat er dus maar uit, dat doen wij in de volgorde Omgevingsvisie, omgevingsplan. Dat is nu de stand van zaken. Wij denken wel dat wij voort moeten gaan met het uitwerken van die beleidsregels. Want dat is een opvolging van een handhavingssituatie die vrij veel onrust in de Texelse samenleving heeft veroorzaakt.

Dus dat stapje willen we wel afronden met helderdere beleidsregels. En zoals ik al zei: waar wij raken aan misschien nieuw beleid, zullen we dat hier neerleggen. Want daar hoort het ook. -Dan ga ik nog een vraag aan de portefeuillehouder stellen. Dat betekent dus dat de motie morgen ingediend kan worden? Technisch gesproken. -Voorzitter, volgens mij kan de meest onzinnige motie worden ingediend en dit geval ook een zinnige. -Laat ik het dan anders vragen. Het is dus zinvol om morgen deze motie in te dienen?

Dat blijft een afweging.

6 Perspectiefnota 2025-2028 Dan gaan wij naar het volgende agendapunt en dat is de perspectiefnota 2025-2028. We hebben financieel naar het nabije verleden gekeken. Nu kijken wij naar de toekomst. In de voorliggende perspectiefnota schetst het college de belangrijkste inhoudelijke ontwikkelingen per programma voor de komende periode, met de daarvoor benodigde financiën. Ik wil eerst weer de voorzitter van de auditcommissie, mevrouw Visser, het woord geven, met betrekking tot de eventuele adviezen die de auditcommissie heeft gegeven. Daarna krijgt wethouder Hooijschuur het woord. Vervolgens wil ik alle fracties weer per fractie laten reageren op de perspectiefnota. Mevrouw Visser. -Dank u wel, voorzitter. Ook voor de perspectiefnota geldt gelukkig dat er wat betreft de auditcommissie geen technische belemmeringen zijn, voor het vaststellen van de perspectiefnota. En dat is heel mooi. Wel hebben we ook hier een advies voor de rapportage grote projecten en grondexploitaties. In de perspectiefnota komt namelijk de Regio Deal met de Wadden naar voren. Ons advies is om die ook op te nemen in die rapportage over de grote projecten. Dit is een meerjarig project en de financiële gevolgen kunnen groot zijn. Op het moment dat we deze meenemen in die rapportage van de grote projecten, krijgen we in ieder geval twee keer per jaar een stand van zaken. Dat lijkt bijzonder prettig.

-Mevrouw Van de Wetering wil hier een vraag over stellen. -Het is een hele rare zijdelingse vraag aan de auditcommissie. Waarom is de Regio Deal Noord-Holland Noord niet meegenomen? Want die is in principe natuurlijk hetzelfde. Maar misschien kan dat nog toegevoegd worden? Of misschien zie ik het verkeerd? -Daar is niet over gesproken. Natuurlijk kan het toegevoegd worden, want de auditcommissie geeft alleen adviezen. Dus als u als raadslid iets in de rapportage grote projecten wil, dan kunnen we daar natuurlijk altijd een voorstel voor doen. Volgens mij is hij niet meegenomen omdat hij al verder is in de loop. Maar dat wil niet zeggen dat we daar niet twee keer per jaar over geïnformeerd willen worden. -Wellicht een goede suggestie. Portefeuillehouder Hooijschuur, zou u daarop kunnen antwoorden, of reflecteren in elk geval? -Ik moet dat denk ik ook overleggen met mijn financiën, hoe dat in elkaar zit. Maar de auditcommissie heeft vaak de voorstellen naar ons toegebracht, hoe we dat gaan oppakken met de grote projecten. Dus bij deze, of die wel of niet toegezegd wordt, zullen we in overleg moeten treden of hij daaronder hoort. De burgemeester wil reageren. -In algemene zin misschien iets meer over die Regio Deals. Dus de Regio Deal Wadden is gesloten, daar hebben wij ook onze handtekening ondergezet. Voor Regio Deal Noord-Holland noord is dat nog helemaal niet het geval.

En is ook maar de vraag óf en op welke manier we zullen toetreden aan die Regio Deal, als dat eenmaal zo ver is. Je gaat ook naar cofinanciering toe. Dat ligt het natuurlijk voor de hand om dat in hetzelfde regime te stoppen als bij de Waddeneilanden. Maar dat is nu nog helemaal niet aan de orde.

Dat is ook in de RDN afgelopen donderdag uitvoerig besproken. Goed, dan is de auditcommissie niet te laat, maar nog ruimschoots op tijd om daar een advies over te formuleren. Wethouder Hooijschuur, u wilde graag het woord. We hebben nu de perspectiefnota. Vandaag behandelen we de programmarekening en de perspectiefnota 2025-2028. Ondertussen is vanmorgen de tussenrapportage 2024 aan ons voorgelegd. Die heb ik vanmiddag naar u allemaal gestuurd, dus laat verstuurd, dat geef ik toe. Maar die komt naar u toe, dan heeft u hem vrijdag in uw bus. Ik vind het terecht dat u hem ook, hij komt wel boven op mijn kamer zodat u hem kunt lezen voor de raadsvergadering. Het is de tussenstand van de eerste vier maanden. Dat was de opdracht die wij gekregen hebben van de raad, dus die hebben we ook uitgewerkt. Het is natuurlijk wel heel veel werk voor de gemeentelijke organisatie. Met het behandelen van de tussenrapportage 2024 merkte het college op, dat dat hetzelfde dilemma is als in de volgende jaren. Wij rapporteren namelijk de afwijkingen die effect hebben op de algemene reserve en het meerjaren perspectief. Terwijl ook vanuit het meerjaren perspectief een verrekening kan worden voorgesteld met de algemene reserve. Graag willen wij als college werken aan een logisch proces, waar dit dilemma wordt ondervangen.

Daarom hebben wij u als bestuursopdracht de informatie meegestuurd met de raadsstukken. We hebben daarbij de doelstelling om een logisch proces van begroten en verantwoorden samen te stellen, dat u beter in staat stelt om de gemeente financieel te sturen. Vandaar dat we hem vandaag weggestuurd hebben, zodat u het kan lezen om te kijken hoe we dat proces gaan oppakken. Want hij zit er gelijk achteraan op de perspectiefnota. Dat geeft heel veel impact op de organisatie, dus daar willen we graag met u over in gesprek gaan. Ik begrijp uw verzoek, wethouder. Alleen, er willen een heel aantal commissieleden reageren. Mijnheer Zegel. -Dank u, voorzitter. De tussenrapportage zelf hebben wij nog niet ontvangen, alleen een schrijven van de heer Karman dat hij eraan zit te komen. Mevrouw Visser, u wilde iets anders opmerken, reageren? Ik wilde de portefeuillehouder meegeven dat we nog niet zo heel lang de tussenrapportage verkort hebben naar vier maanden. Eerder was het een halfjaarrapportage, toen zat het te dicht op de begroting. Dus toen verloor hij eigenlijk zijn waarde. Dus dat het een flinke belasting is voor de organisatie, dat ben ik helemaal met u eens.

Maar we kunnen toch moeilijk in zijn geheel zonder een tussenrapportage? Of dat nou over vier maanden is, waardoor de werkzaamheden bijna gelijk vallen met de perspectiefnota en de programmarekening, of dat we een halfjaarsrapportage doen die door iedereen wat minder waardevol gevonden wordt, omdat hij zo dicht op de begroting zit. We kunnen moeilijk zonder. -Ik begrijp dat de tussenrapportage geen verplicht stuk is, dus dat zou niet per se hoeven. Het is wel degelijk een beslissing van ons allen om dat af te wegen en wel of niet te doen. Wethouder Hooijschuur wil ook nog reageren, begrijp ik. -Wij hebben overlegd vanmorgen. Misschien kan je het wel samenvoegen, dat je het in elkaar steekt. Dan heb je dus minder werk. Dan heb je één perspectiefnota waar dat allemaal al in staat. Nu heb je én de perspectiefnota én je hebt die tussenrapportage met vier maanden. Als je dat misschien in elkaar drukt, dat is een voorstel waar over te praten valt. Dus daarom stellen we voor om daarover in discussie te gaan. Hij wordt een dezer dagen verstuurd,

dus nog voor vrijdag heeft u hem in de bus. Dat is zonder meer een feit, maar dit is een vooraankondiging. We willen gewoon met u in discussie gaan over wat handig is, ook ten opzichte van de capaciteit die we hebben. U snapt waar de bottleneck zit. -Dat is duidelijk. We kunnen er in ieder geval niet nu verder over discussiëren. We hebben hem nog niet en hebben hem dus ook nog niet kunnen bestuderen. En bovendien vraag ik me af, of dit nu niet typisch een onderwerp is voor de auditcommissie. Of in ieder geval ook, als eerste misschien. Dan gaan wij verder met de behandeling van de perspectiefnota per fractie. Texels Belang. Mijnheer Hercules, u wilde... Voorzitter, zou ik twee minuten mogen schorsen voor overleg? Natuurlijk. Dank u wel. Ik geloof dat we door kunnen gaan. -Voorzitter, ik had om een schorsing gevraagd, omdat ik wellicht een voorstel van orde had. Dat heb ik niet. In die zin dat ik begrijp dat de meeste fracties en het college nu voorstelt, om de manier van behandeling die we hebben toegepast bij de programmarekening, ook voor de perspectiefnota toe te passen. En in de raad wel gewoon per programma te behandelen, als de andere fracties het daar allemaal mee eens zijn. Ik vind zelf het politieke debat er echt helemaal uit geknepen worden, maar het zei zo. Dus dan zullen wij per fractie ook als fractie de hele perspectiefnota behandelen.

Het wil niet zeggen dat als het per fractie behandeld wordt, dat er dan geen debat kan zijn. Men kan elkaar ook natuurlijk bevragen of, zoals een heel klein beetje bij het vorige agendapunt gebeurd is. Dat zou nu op zich ook kunnen. Dus wat mij betreft staat het juist vrij om zeker hier ook te debatteren. Dus ik zou zeggen: probeer het als daar reden toe, is of reactie is. Wie wil het spits afbijten? We waren al bij Texels Belang beland, volgens mij, om als eerste te reageren op de perspectiefnota. Dank u wel voorzitter. Op bladzijde 18 wordt de rehabilitatie van diverse wegen opgenoemd. Ik pik er één uit, omdat daarover van de week werd aangesproken. Dat gaat met name over de Wilhelminalaan. Er is input geleverd door de inwoners, daar zijn ze heel tevreden over. Maar ze zijn wat ontevreden over het feit dat niet zichtbaar en hoorbaar is wat daarna gebeurd is. Ik denk dat het past in deze tijd dat we het over participatie hebben, dat we ook die inwoners daarna het podium geven die ze verdienen. Met andere woorden, als het plan klaar is, nog een keer met die bewoners in gesprek gaan. En voorleggen waarom die besluiten als zodanig zijn genomen. Dan betrekken we de bewoners er veel directer bij. Is het college bereid om die stappen naar de toekomst toe, over alle dingen die voorgesteld worden, te nemen? Dat is eerste vraag.

Wilt u dat ik doorga, of dat deze vraag eerst beantwoord wordt? Ik zou zeggen: ga maar door. -Dan ga ik door. Op bladzijde 23 staat iets over het aantrekken van een recruiter. Er is input geleverd door de gemeentesecretaris en de OR. Onze ervaring in het verleden

is wel dusdanig, dat de planning zeer veelte wensen overliet. Daar hebben we diverse discussies hier in de raad over mogen voeren. Ik denk dat het juist is dat het wel gebeurt. Maar onze vraag is wel: zou het gepast en wenselijk zijn om van die twee jaar één jaar te maken? Zo kan na dat ene jaar een duidelijke beslissing worden genomen, of dit hetgeen is wat wij graag willen in onze planning en in onze organisatie. Dat is de tweede vraag. Op bladzijde 57 staat investeren op een kolkenzuiger. Er staat voor een onderzoek 15 duizend euro. Ik weet niet of die vraag al eerder gesteld is, maar ik heb het antwoord nog niet gelezen. Je hoeft volgens mij voor het onderzoek niet naar Amerika, dus ik vind het onderzoek wel wat te duur. Dus graag daar een antwoord, op hoe een bedrag van 15 duizend tot stand is gekomen. Dat was het in eerste instantie. Mevrouw Van der Werf. -Dank, voorzitter. Op 25 staat waar we al eerder op hebben ingezet. En mevrouw Van de Wetering had het daarstraks ook al over parkeren. 'We zorgen voor voldoende parkeerplaatsen voor zowel auto's fietsen, en een goede bewegwijzering.' In Oudeschild is het echt één drama. Ik heb er al vaak genoeg op gehamerd voor een goede bewegwijzering voor parkeerplaatsen voor de fietsen. Daar wil men niet aan meewerken. Dus bij deze zin heb ik echt dikke vraagtekens neergezet.

Op bladzijde 43 staat in de onderste alinea, bij ouders van kinderen: 'passende school verder weg ligt dan 6 kilometer.' Waar is dat eigenlijk op gebaseerd? Is dat wettelijk bepaald? Daar ben ik eigenlijk wel nieuwsgierig naar. Dat is wel een hele technische vraag, eerlijk gezegd. Maar wellicht schudt iemand dat antwoord ook gelijk zo uit zijn mouw. Zijn dat nu de vragen en reacties van Texels Belang? Ja? Oké. Dan gaan we eerst maar weer een rondje portefeuillehouders. De vraag van de heer Hoogerheide over de Wilhelminalaan. -Dank u wel, voorzitter. De Wilhelminalaan doen we net als de andere wegen. Wij zijn zeker bereid met die mensen in gesprek te gaan. Dus ja. De duidelijke planning van twee naar één jaar zou de burgemeester kunnen zijn? -Het is natuurlijk vrij gebruikelijk. Dit gaat natuurlijk over de incidentele middelen. Als je op zo'n functie wat uitbreiding doet, moet je ook wel de tijd nemen om te kijken hoe dat uitwerkt in de praktijk. Hier zijn ook andere vragen over gesteld die we vandaag beantwoord hebben. Daar komt bij, als het gaat om de ontwikkeling waar de organisatie in zit, en de middelen die we daarvoor nodig hebben, dat we daar ook de komende periode naar kijken. Dus dan kun je dat ook in die periode meenemen.

Dus even los van dat dit een verzoek is, dat uit de organisatie zelf vandaan komt, dat heeft u ook kunnen lezen in de perspectief nota, denk ik wel dat het verstandig is om toch vast te houden aan die twee jaar. Dan de vraag over het onderzoek van 15 duizend euro naar de kolkenzuiger. Ik denk wethouder Hooijschuur. -Dank u wel. Dat vraag ik na zo meteen na bij de betreffende meneer en dan krijgt u antwoord. -De parkeerplaatsen voor fietsen op pagina 25. Ik denk ook de heer Hooijschuur. Dat was in Oudeschild, mevrouw Van der Werf. Dat klopt, dat zou beter kunnen, denk ik. Daar heeft u gelijk in. Deze herfst gaan we met die fietsenstalling

ook aan de achterkant kijken hoe we dat doen. We gaan dat zeker met de *dorpsunie* bespreken en kijken hoe we dat kunnen verbeteren. -Dan kijk ik naar wethouder Van de Belt. Ik denk dat hij iets over die zes kilometer kan zeggen. Dat klopt, voorzitter, dank u wel. Leerlingenvervoer geldt voor kinderen die een lichamelijke beperking hebben, of op een andere manier speciale aandacht nodig hebben, én die ver wonen van een school die daarvoor bedoeld is. En zes kilometer staat in onze lokale verordening, maar is wel de gebruikelijke afstand die in Nederland wordt gehanteerd. Wethouder Hooijschuur is zo snel, hij heeft nu al een antwoord? Komt u maar door. -Het is net 2 voor 12. Het staat eigenlijk in het hetzelfde document. Het is een opstart van besteding om krediet aan te vragen voor de kolkenzuiger. Dus het is een opstart van de kredietaanvraag. Zo is de besteding, dat is tegenwoordig nieuw. -Mijnheer Hoogerheide neemt niet helemaal genoegen met het antwoord, geloof ik? Ik vraag hier een schriftelijk antwoord over. Dit antwoord is een antwoord van: het zou mogelijk kunnen zijn. Ik wil wel een onderbouwing hebben naar dat bedrag toe. Want zo stellen we krediet beschikbaar. En ik kan het achteraf nooit goed controleren. En dat is toch een bevoegdheid van de raad. -Zeker. Dat komt goed, wordt toegezegd. Er hoeft geen joker ingezet te worden voor 2 voor 12.

Welke fractie mag ik nu het woord geven? De VVD. Dank u wel, voorzitter, eerlijk gezegd zijn wij wel blij met de perspectiefnota zoals die vandaag voor ons ligt. Maar wel met een beetje gemengde gevoelens. Ik ben de zoveelste vandaag, maar ik wil een compliment geven aan iedereen die de afgelopen week vragen heeft beantwoord, zowel op de technische sessie vorige week hier in de zaal, als op de vragen die daarna nog schriftelijk gesteld zijn door degene die dinsdag verhinderd waren. Toen ik vanmiddag op mijn telefoon keek toen ik uit mijn werk kwam, zag ik dat er nog 25 mails binnen waren gekomen. Het is me niet helemaal gelukt om alles te lezen, maar gelukkig hebben we daar nog twee weken voor, tot de raadsvergadering. Het was wel een hectische week. We zijn ook blij om te horen dat de P&C-cyclus, of in wat beter Nederlands, de begrotingscyclus, opnieuw bekeken gaat worden. Dit om te zorgen dat het werk voor iedereen behapbaar blijft. We zijn ook erg benieuwd hoe die cyclus er volgend jaar uit gaat zien. Die gemengde gevoelens waar ik naar refereerde heb ik omdat we bij de afgelopen twee begrotingen al onze zorg hebben geuit over de financiële positie van de gemeente. Ik zal het betoog hier vanavond niet herhalen. Maar we zijn er wel erg blij mee dat in de bestuurlijke boodschap, en verderop in deze perspectiefnota, rekening wordt gehouden met de zorgen die wij geuit hebben.

In de bestuurlijke boodschap wordt aangegeven dat het college voor de behandeling van de begroting meer inzicht wil geven in de begroting. En de raad keuzes voor wil leggen om tot een sluitende begroting vanaf 2026 te komen. We zijn benieuwd of het college een toelichting kan geven hoe het college op dit moment voor zich ziet, hoe we dat ravijnjaar tegemoet kunnen gaan. Voorzitter, bij de afgelopen begroting hebben we aangegeven

dat ze erg ambitieus en vooral duur waren. Dat bleek ook uit de overhevelingen. De begrotingen zoals ze voorlagen waren niet uitvoerbaar. Het doet ons dan ook goed om te lezen dat er met een kritische blik is gekeken naar de voorstellen voor nieuwe investeringen in de perspectiefnota. -Mijnheer Hercules, een interruptie. Voorzitter, ik hoor de heer Ran zeggen dat de projecten van de vorige begroting niet uitvoerbaar waren. Dat waren ze prima, alleen ze zijn niet uitgevoerd. Dat betekent niet dat ze niet uitvoerbaar zijn. Daar doet u af aan de goede plannen die er waren. Voorzitter, daar wil ik best op reageren. Ik heb niet gezegd dat de projecten niet uitvoerbaar waren. Ik heb gezegd dat de begrotingen niet uitvoerbaar waren. Dat ze te ambitieus waren, dat er te veel in één keer op de organisatie werd afgevuurd. En dát was niet uitvoerbaar. Anders was het ook niet overgeheveld. Dus ik hoop dat ik daarmee de onduidelijkheid weg heb gehaald. De heer Hercules. -Dan ben ik blij dat VVD inziet dat de organisatie te klein is en er dus meer inzet moet komen. Vandaar ook dat de VVD zal instemmen met de uitbreidingen, incidenteel en structureel, die in deze begroting staan. Voorzitter, ik was nog niet bij het eind van mijn betoog. Dus ik heb nog niet gezegd wat wij gaan stemmen. Ik weet niet waar de heer Hercules die wijsheid vandaan haalt. Gaat u rustig verder met uw betoog.

-Zoals ik aangaf, wordt in de bestuurlijke boodschap aangegeven dat er met een kritische blik is gekeken naar de voorstellen voor de nieuwe investeringen. Dat is in onze optie ook echt op de juiste manier gebeurd. Want de voorliggende nota lijkt ons uitvoerbaar. En daar wil ik een compliment voor geven. Ons viel nog wel een punt op in de voorstellen. Er wordt bij voorstel nummer 9 een incidenteel bedrag van 25 duizend euro gevraagd, voor een onderzoek voor de verkeerssituatie rondom de camping Loodsmansduin. In het voorstel daarna wordt er voor een aantal wegen budget gevraagd voor het aanleggen van gasbetonstenen. Zo ook voor de Rommelpot tussen Klif en Loodsmansduin. We hopen dat er met de uitvoering van dat laatste wel gewacht wordt, tot er een oplossing is gevonden voor de verkeerscirculatie rond de camping. Bij het vorige onderwerp stelde mevrouw Visser een vraag over de afschrijving van de versnipperaar. Deze stond in de programmarekening. Wij hebben dezelfde vraag bij de kolkenzuiger die zojuist door Texels Belang werd aangehaald. Want de afschrijving van dergelijke voertuigen is een jaarlijks terugkerend punt, zowel bij de perspectiefnota als bij de begroting. Ik zou graag een keer van gedachten wisselen met anderen over hoe we hiermee omgaan. Want er is een heel groot verschil tussen financieel afgeschreven, of technisch afgeschreven. Dat was het laatste punt.

Het advies van de auditcommissie begrijpen wij volkomen. En we hopen dat dat ook wordt overgenomen. Tot zover onze inbreng. Dank, voorzitter. -Dank u wel, mijnheer Ran. Ik denk dat de keuzes voor de sluitende begroting 2026 weer voor de heer Hooijschuur is. Kunt u daarover al een tipje van de sluier oplichten? -Ja, dat kan ik. Ten eerste, waren wij ook een beetje afwachtend wat er gaat gebeuren met het kabinet dat nu is aangesteld , of gaat fungeren. Blijven ze bezuinigen op de gemeente, of krijgen we er wat geld bij? Dat is iets wat wij ook niet weten. We hopen dat tussen nu en november te weten. Dit is wat wij ook willen meenemen. Daarna willen we ook zeker met u in discussie om te kijken

hoe krijgen we het sluitend krijgen. Maar om nu al maatregelen te gaan nemen, we moeten dit of dat gaan verhogen, daar willen we mee wachten tot we verder in september zijn en weten wat de bedragen zijn. Dan komen we zeker met voorstellen naar u toe. Maar het heeft zeker wel onze aandacht, om te kijken hoe we dat kunnen aanpakken. Dat hangt ook samen met wat er in Den Haag gaat gebeuren. Dus nu nog niet, maar zodra het mogelijk is komt er wat naar ons toe. De complimenten over deze perspectiefnota door de VVD kunt u, en kan de organisatie in ~ steken. Dan was er een vraag, of eigenlijk van twee voorstellen, die beide in de omgeving Loodsmansduin plaatsvinden, nabij Den Hoorn. Klopt, die hebben we erop gezet, ook vanuit de dorpscommissie, zoals u weet. Die heeft daar een paar keer voorgesteld dat het een hele smalle straat is, om te kijken wat we daarmee moeten doen. Graskeien hadden wij inderdaad opgenomen om te gaan uitvoeren. Maar we hebben eerst 25 duizend euro op papier gezet, om te kijken wat we daar gaan doen. Is er geen andere mogelijkheid om een fietspad of een voetpad daar te creëren? Daar is nu een overleg met de dorpscommissie en de betreffende mensen over de mogelijkheden. Dus ik geef toe dat we geen graskeien gaan leggen, voor we zekerheid hebben wat we daar gaan doen.

Dus ik begrijp dat het op elkaar afgestemd wordt, daar is oog voor? Mijnheer Kooiman, Hart voor Texel. Dank u wel. De VVD heeft voor een deel het gras voor mijn voeten weggemaaid, maar ik ga er toch nog even door. Allereerst wil ik zeggen dat we het wel grondig eens zijn met de VVD, wat betreft de reactie op de programmarekening 2023. Ook Hart voor Texel maakt zich wat betreft het financiële toekomstperspectief toch redelijk zorgen. En de heer Schuiringa noemde het al: de algemene reserve keldert enorm. Maar daar gaan we straks ook naar kijken. De heer Ran noemde ook al 2026, dat is het zogeheten ravijnjaar. De verwachtte korting is 3 drie miljoen op de uitkering van het Rijk , vanaf 2026. Dat betekent dat de gemeente ook vanaf 2026 rode cijfers gaat schrijven. De heer Hooijschuur zegt dat we moeten afwachten wat het Rijk precies gaat doen, het nieuwe kabinet. Ik zou u willen adviseren om dat niet af te wachten, maar alvast een plan B te maken. En als het echt doorgaat, misschien wordt het wel 4 miljoen korting op de uitkering, om daar nu al rekening mee te houden. En niet pas als de boodschap van het Rijk bekend is. Dan komt u tegen die tijd met voorstellen.

Ja, dat snap ik, maar ik wil u toch ontlokken: in welke richting denkt u dan om met voorstellen te komen? U heeft het net over een verhoging, maar gaat u misschien ook dingen verlagen, of niet uitvoeren? Misschien dat u daar iets meer over kan zeggen? Dan heb ik over de programmabegroting nog één onderwerp. Dat is op pagina 24: de bestendiging van de uren van de communicatie. Ik ga niet zeggen of dat wel of niet noodzakelijk is. Maar dat is een uitbreiding van anderhalf fte. En dat moet anderhalve ton kosten. Dus ik vroeg me af wat voor communicatieadviseur wij hier dan krijgen? Dat moet inderdaad een hele goede zijn. Maar ik vroeg me af waarom dat zoveel geld moet kosten en wat voor type persoon dit dan is? Dank u wel. -Dank u wel, mijnheer Kooijman. We gaan eerst kijken of we wethouder Hooijschuur toch nog uit de tent kunnen lokken om iets over de ontwikkelingen van 2026,

het zogenaamde ravijnjaar, te zeggen. -Ja, dat kan ik wel. U geeft drie miljoen aan, maar wij hebben al kritisch gekeken naar de hele ontwikkeling in het gemeente gebeuren. Daar hebben we al een kam doorgehad, dat we strakker hebben gebudgetteerd qua voorstellen. Daar hebben we al 1,2 miljoen uitgehaald. Dat heeft u ook gezien. Dus als we dat doen en doorwerken, hebben wij 1,4 tekort in 2026. Dat heeft u ook gelezen, en niet 3 miljoen. Dus er wordt zeker al vanuit het gemeente gebeuren goed gekeken naar waar we al geld kunnen weghalen, dat we strakker gaan. Meestal zitten wij een beetje ruim in de begroting. Meestal hebben we geld over op alle projecten. Dat hebben we nu wat scherper neergezet. Ik ga niet zeggen dat we nog steeds goed zijn. Er is nog steeds 1,4 tekort. Daar zitten we zeker bovenop. Wij gaan gewoon naar kijken hoe we het in de tussentijd gaan oppakken. Maar om nu al te zeggen dat we iets verhogen of verlagen, dat is denk ik te vroeg. Wij pakken het op nadat alles geregeld is, dan gaan we verder voor de programmabegroting. Dan komen we naar u toe met deze voorstellen. Daar zullen we het dus mee moeten doen. Mijnheer Hercules. Een vraag, voorzitter, aan VVD en Hart voor Texel. Ze wijzen allebei op het ravijnjaar en maken zich zorgen over onze begroting. In deze perspectiefnota wordt een half miljoen structureel op z'n kant gezet.

Gaan deze fracties mee met dat half miljoen? Of maken ze zich zo'n zorgen dat ze zeggen: doe dat maar niet? -Mijnheer Ran wil reageren. -Voorzitter, ik heb nog niet alle antwoorden op de vragen kunnen lezen. Maar er staan behoorlijk kostbare voorstellen in, bijvoorbeeld over een miljoen per jaar voor groenvoorziening uitbreiding. Ik weet nog niet wat wij daarvan zullen vinden, dus ik kan op dit moment nog niet zeggen of wij met alle voorstellen mee zullen stemmen. En Hart voor Texel? -Woorden van gelijke strekking, mijnheer Hercules. U hoort dat in de raad van ons, dus we zullen daar nog goed naar kijken. -Dan gaan we naar de burgemeester voor de vraag over de communicatiemedewerkers van anderhalf fte. -Omdat het over personeel gaat, heb ik de eer, begrijp ik. Twee reacties op uw vraag. Ten eerste lijkt het een beetje alsof we in één keer een sprong maken van 2,1 fte naar 3,6. En die suggesties zat ook in een andere vraag die ons gesteld is, daar hebben we schriftelijk op gereageerd. Echter, de afgelopen jaren is ervoor gekozen om dit incidenteel te financieren. Dus we bestendigen eigenlijk wat we al in huis hadden, en dat regelen we nu structureel. Eerder werd de vraag gesteld of we met 70 procent omhoog gaan. Dat is niet aan de orde. Twee, u vraagt naar de omvang van de bedrag in relatie tot het aantal fte's.

150 duizend euro voor anderhalf fte, voor de schaal waarin we communicatiemedewerkers aannemen is dat gewoon heel reëel. Dan moet u zich realiseren dat dit natuurlijk niet de bedragen zijn die mensen een-op-een op hun bankrekening krijgen. Daar zitten ook de kosten bij voor reizen, verblijfskosten, kosten voor het gebouw, en al die dingen meer. Daar komen natuurlijk salaris, pensioenkosten en al die dingen bij elkaar. Dan kom je op ongeveer anderhalve ton uit. Dat is eerlijk gezegd voor fte's in deze schaal nog heel redelijk. -Mevrouw Van de Wetering als eerste. Dan de heer Hercules. -We hadden hier een kleine discussie

over die één miljoen structureel groen. Die staat wel degelijk in het stuk, alleen, dat komt er nog aan. U zei al iets over de grasbetonblokken. Dat heb ik gemist. Kunt u dat voor mij nog heel kort herhalen? Of zei u dat niet, heb ik dat gewoon helemaal verkeerd begrepen? U kijkt nu naar mij alsof ik iets over grasbetonblokken gezegd heb? Dat dacht ik. Vandaar dat ik vraag of ik iets heb gemist. Vanavond is de eerste avond dit jaar dit ik het er niet over gehad heb. Helemaal goed. -Het is even over grasbetonblokken gegaan, maar dat lag bij de heer Hooijschuur. Dat ging over Loodsmansduin Den Hoorn, dus die vraag vervalt dan. Mijnheer Hercules. Voorzitter, ook over het voorstel van één miljoen voor groen, waar de heer Ran aan refereerde. Omdat het college dat niet doet, zal ik het maar zeggen. Dat is niet meegenomen in deze begroting. Dus dat staat letterlijk als nieuwe ontwikkelingen niet meegenomen. Het staat niet in deze begroting. Daar hoeft u dus ook niet mee akkoord te gaan. Het komt waarschijnlijk wel later. -De vraag is dan waarom hij er niet alvast in staat. -Mijnheer Soyer? Mijnheer Zegel? Voorzitter, mag het? Iedereen was nog erg druk daar aan tafel, geloof ik. Voorzitter, net als de VVD zijn wij blij met de perspectiefnota zoals die nu voorligt. Toch mooi dat we elkaar daar weten te vinden, dat is wel eens anders geweest.

In tegenstelling tot wat de VVD aangaf bij de programmarekening, zijn wij wel blij met de gedaalde algemene reserve. Want wat ons betreft is in de juiste zaken geïnvesteerd. Met onder meer uitgaven uit de algemene reserve aan wonen, het sociaal domein en onderwijs. Vooruitkijkend naar 2026 wil ik mijn collega-raadsleden met een link met de landelijke partijen oproepen, om nog eens contact op te nemen met hun Tweede Kamerfracties, of andere contacten in Den Haag. En met name de collega's van partijen die deelnemen aan het nieuwe kabinet, om het ravijnjaar nog eens onder de aandacht te brengen. Want steeds meer taken overhevelen naar de gemeente, en vervolgens korten op het gemeentefonds lijkt ons niet de juiste gang van zaken. Dat gezegd hebbende, hebben zowel de heer Soyer als ik nog wel een aantal vragen als we naar de programmabegroting kijken. We zien in de perspectiefnota behorende bij programma 3, te vinden op pagina 40, het voorstel om 100 duizend euro structureel beschikbaar te stellen voor innovatieve projecten voor onder andere landbouw en visserij, in plaats van incidenteel. Dat is voor mij het haakje naar een aantal vragen. Deze sectoren hebben het zwaar en staan voor grote veranderingen. Voor de visserijsector is er naast deze bijdrage, vorig jaar ook twee miljoen beschikbaar gesteld aan het visserij ontwikkelplan.

Met onder andere als doel: vernieuwing in de visserijsector en het behoud van de visserij identiteit en geschiedenis. Maar ook de agrarische sector staat aan de vooravond van een grote transitie. Wat GroenLinks betreft, zou deze transitie gericht kunnen zijn op een meer duurzame en natuurinclusieve manier van landbouw, die beter is voor mensen, dieren en milieu. De vragen: is het college dat met ons eens? En is het college bereid om naast de visserijsector ook de agrarische sector te ondersteunen, in het bijzonder in het maken van deze omslag? Als dat het geval is, wordt daar in de begroting van 2025 meer geld voor gereserveerd

dan de 100 duizend euro uit voorstel 11 voor innovatieve projecten? Dank u wel. De heer Soyer. -Dank u wel, voorzitter. Ik ga iets vragen over het programma 2 en 5 en vooral de samenhang daarvan. Ik wil graag beginnen met opmerkingen over de grijzeen de groenblauwe infrastructuur op ons eiland. Dus globaal over asfalt en stenen, versus de levende infrastructuur. In het coalitieakkoord wordt op diverse plaatsen gesproken over de biodiversiteit op Texel versterken. En ook de klimaatadaptatie komt verschillende keren aan bod. Wij zien beperkte extra initiatieven voor de versterking van biodiversiteit en de klimaatadaptatie in deze perspectiefnota. We weten allemaal dat graskeien leggen - daar hebben we ze weer een stuk sneller gaat dan bijvoorbeeld hittestress bomen laten opgroeien in de dorpscentra. Vandaar dat we afwachten geen goede strategie vinden. Even concreet: de grijze infrastructuur in dit programma krijgt bijna 9 ton aan plannen en 11 miljoen aan investeringen. In programma 5 vinden we blauwgroene incidenteel 2 ton aan plannen en 80 duizend euro aan investeringen aan de machine en aanhangwagens. Verder geen andere investeringen. We wachten met smart op het steeds uitgestelde groenbeleid en het groen beheersplan; de groene infrastructuur. We begrijpen van deskundigen dat je ook op groene infrastructuur kunt investeren én afschrijven. Dat biedt veel mogelijkheden.

We snappen dat in de perspectiefnota niet vooruitgelopen kan worden op het nieuwe groenbeleid. Maar we gaan ervan uit dat we dus niet tot 2026 hoeven wachten op deze investeringen. Dus dat we in de programmabegroting hier zeker initiatieven voor kunnen vinden. Pagina 7 geeft daar een vooraankondiging. Een simpele vraag: Klopt dat? Kunnen we inderdaad die initiatieven zien in de programmabegroting? Dank u wel. -Dank u wel, heer Soyer en GroenLinks in algemene zin. Dan denk ik wethouder Kieft voor de eerste vraag van de heer Zegel. -Voorzitter, dat is een interessante vraag. En eigenlijk ook wel consequent. Wat wij voor de visserijsector in de begroting van 2024 hebben opgenomen, naar aanleiding van toen de Adema-gelden, is een reservering van 2 miljoen cofinanciering. Dit was voor projecten die dan vanuit Den Haag en andere fondsen de rest van het geld moesten zien te halen. Daar is de raad mee akkoord gegaan bij de begrotingsbehandeling. We hebben ook toegezegd dat wij op projectniveau nog een keer met de raad de informatie zullen delen, die daar dan voor speelt. Het ligt eerlijk gezegd inderdaad voor de hand om de vergelijking met de agrarische sector te trekken. We weten ook dat de agrarische sector een aantal transities in het landelijk gebied tegemoet gaat. Dat wordt ook onderschreven door de huidige voorzitter van de LTO.

Ik noem stikstof, het streven naar kringlooplandbouw van het nog steeds demissionaire kabinet, de regelgeving uit Brussel. Dat zijn allemaal dingen waar agrariërs op dit eiland mee worstelen. En overigens wachten zij ook af, wat de definitieve stappen vanuit Den Haag, dan wel uit Brussel zullen zijn. De vissers zijn een relatief kleine economische sector ten opzichte van de agrarische sector op dit eiland. Mocht er een aanleiding zijn om rijksgelden of andere gelden te versterken, zodat de agrarische sector daarmee de dingen kan doen die ze zou moeten doen,

dan zou het voor de hand liggen dat de raad daar ook geld voor beschikbaar stelt. Die logische conclusie kan ik wel delen. Of dat betekent dat het college in de begroting voor 2025 met voorstellen komt, hangt ook samen met de vraag in hoeverre er budgetten vrijkomen, die op die manier versterkt zouden kunnen worden. Maar het heeft zeker de aandacht van dit college. -Mijnheer Hercules wil reageren. Ook een vraag aan GroenLinks en aan het college. Wij hebben gevraagd aan het college wat dan de projecten waren die zijn gesteund vorig jaar en een gedeelte dit jaar. Uit die antwoorden bleek niet heel erg veel innovatie, om het zo te zeggen, of pilots die tot innovatie leiden. Maar een soort werkbegeleiding bij De Lieuw en procesondersteuning bij De Waddel. Wij vonden het juist jammer dat er niet een plan achter zat, als je geld structureel maakt. Wij vinden dat het ook nodig is dat je pilots moet ondersteunen. Dan moet je wel een goed plan hebben, als je dat structureel gaat aanpakken. Er dient straks ook een amendement van VVD en D66 meen ik, over subsidies. Ik kan me voorstellen dat daar in ieder geval een link wordt gelegd. Wij vonden het in ieder geval juist nog te vroeg om dit structureel te maken. En helemaal te vroeg om het structureel nog een keer op te plussen. Je zou eerder een goed plan verwachten en een lijn verwachten, waarmee je dat geld kunt uitgeven.

In plaats van een subsidiepotje waar wij geen controle op hebben. -De heer Zegel. Voorzitter, dan denk ik dat ik niet duidelijk genoeg ben geweest. Of misschien dat de heer Hercules mij niet goed genoeg begrepen heeft. Ik vroeg niet om dit voorstel op te plussen, of om dit specifieke voorstel structureel te maken, wat nu het voorstel is. Maar wel hoe het college tegen het ondersteunen van de agrarische sector aankijkt, met innovatieve projecten, met een duurzaamheidstransitie, met een andere manier van ondernemen. Dat hoeft niet per se vanuit dit voorstel. Ik ben met u eens, dat moeten goed onderbouwde voorstellen zijn die echt innovatie drijven. En dat hoeft niet per se dit te zijn. Dus ik denk dat we het hier niet oneens zijn. Wethouder Kieft geeft aan dat hij nog niet klaar was met zijn antwoord. -Nee, voorzitter. De tweede vraag betrof de investering in groene infrastructuur versus grijze infrastructuur. Dat is precies de reden waarom tijdens de raadsinformatieavond over de voortgang van het groen beleidsplan werd geconstateerd dat, als we dat straks serieus gaan nemen, dan praten we inderdaad over investeringen. Dan is het van belang om de raad vroegtijdig voor te leggen dat er straks een keuze voorligt in de raad, om investeringen in grijze infrastructuur en investeringen in groene infrastructuur te doen.

Ze zijn allebei noodzakelijk om Texel toekomstbestendig te maken en te houden. Als er geld te weinig zou zijn, wordt het een keuze tussen wat je van oudsher altijd gedaan hebt, namelijk grijze infrastructuur. En dat je misschien daar wat vanaf moet halen, om te zorgen dat je wel de start kunt maken met de groene infrastructuur. Dat is de reden waarom dat in de ontwikkeling is aangekondigd. Zodat u daar uw gedachten over kunt laten gaan. En bij de bespreking van het groenbeleidsplan, groenbeheersplan/uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie, wat u in een soort drieling document

hopelijk nu in september voorgelegd krijgt, zal dat ook de discussie met de raad worden. Akkoord. Mevrouw Van de Wetering. -Dank u wel, voorzitter. Ook D66 is blij met de voorliggende perspectiefnota. Er is nu al een hoop over gezegd. Reële voorstellen, denken wij. Ik heb nog wel een aantal vragen. Ik moet heel eerlijk zeggen dat ik vandaag de beantwoording van mijn vragen gelezen heb. En dat wat ik nu ga vragen onder de perspectiefnota stond. Maar ik vraag me af of het hier thuis hoort. Ongediertebestrijding. -We hebben het hier over de perspectiefnota. -Ja, daar stond hij onder het lijstje, maar ik ben bang dat hij nog uit de programmarekening komt. Hij stond onder het lijstje: beantwoording vragen perspectiefnota, dus ik ben zelf even in verwarring. Ongediertebestrijding, een arbeidsintensieve manier op dit moment. Er moet gezocht worden naar werkzaamheden in combinatie met eigenaren en beheerders. Want gif mag niet meer gebruikt worden. We hebben echt meer overlast. Wat heeft het college nodig om dit probleem beter te kunnen aanpakken? Dan een andere vraag. Die wil ik gewoon voorleggen aan de commissie. Bij voorstel nummer 10, Ik kan het zo slecht lezen in dat blauw, dat gaat dus wel over de grasbetonblokken, burgemeester, daar wordt iets meer dan zes ton incidenteel geld gevraagd voor het plaatsen van grasbetonblokken.

Zowel de VVD als D66 proberen al jarenlang het structurele bedrag daarvoor omhoog te krijgen. Dit is tot nu toe door de partijen afgewezen. Die twee ton structureel ik geloof dat het ondertussen iets meer is maar die twee ton structureel, daar hebben we voldoende aan. De rest vragen we wel aan. Maar elke keer opnieuw worden we geconfronteerd. En ik vind zes ton incidenteel geld geen klein bedrag. Dus ik wil eigenlijk aan de commissieleden vragen of we dit nou een juiste manier van begroten vinden? Of hebben we het toch liever gelijk al meegenomen bij de begroting van een weg, als we wegen op de planning zetten? Want dan heb je het in handen. En als het boeking technisch moeilijk is, kun je er echt wel een aparte post van maken, binnen de begroting die je op dat moment maakt van een weg. Neem het dan gelijk mee. Nu krijgen we elke keer gigantische bedragen incidenteel, waar we mee moeten zien te dealen. Dus dat is een vraag aan de commissieleden. Wachten we daarmee, of gelijk even reageren? Ik heb nog één vraag richting het college. Er wordt heel veel over het ravijnjaar gesproken. In de stukken staat ook ergens een zijdelingse opmerking dat er een onderzoek wordt gedaan, of gemeentes met veel toeristen met hun toeristenbelasting zelf draagkracht hebben. We weten ook allemaal dat die toeristen niet alleen maar geld in het laatje brengen, maar ook geld kosten.