Bijlage 1 - Bestuursrapportage juli, augustus, september 2024
Tekst van het document
De vacature adviseur arbeidsmarkt en recruitment is vacant gesteld en bijna ingevuld. Binnen deze rol zal o.a. arbeidsmarkbenadering en positionering verder worden ontwikkeld en belegd. Het sociaal jaarverslag zal in Q4 beschikbaar worden gesteld.
Via Actualisatie PB2023 beschikbaar gestelde middelen: Arbeidsmarktpositionering
6.
2023
2024
2025
2026
2027
100
0
0
0
0
Verdere inzet van data om daarmee innovatieve antwoorden te bieden op complexe vraagstukken in de samenleving. Indicatoren/te behalen resultaat: • We willen de datakwaliteit verbeteren, de informatiehuishouding op orde hebben en processen verbeteren. Toelichting: Dit actiepunt hangt nauw samen met één van de benoemde kansrijke sporen en wordt in dat kader nu ook met prioriteit bekeken. Overigens zijn er diverse projecten opgestart waarbij de kwaliteit van data ingezet is voor innovatieve ontwikkelingen of als middel om vanuit inzicht te sturen. Enkele voorbeelden zijn de energiearmoede, gebiedsgericht werken of een dashboard ten behoeve van financiën.
Via Actualisatie PB2023 beschikbaar gestelde middelen: Inzetten van data voor complexe vraagstukken
Pagina 59 van 84
2023
2024
2025
2026
2027
100
0
0
0
0
7.
Huisvesting buitendienst. Indicatoren/te behalen resultaat: • In bouwteamvorm wordt tot en met eind van het jaar gewerkt aan het definitief- en technisch ontwerp. Hierna volgt de prijs- en contractvorming voor daadwerkelijke realisatie. Start bouw is gepland in het voorjaar van 2025 met oplevering eind 2026. De voorbereiding van het noodzakelijke demontage- saneringswerk en bouwrijp maken van het terrein is inmiddels gestart. Toelichting: We hanteren als opdrachtgever, op basis van de eerder gemaakte bouwkostenramingen van het voorlopig ontwerp, plafondbudgetten. Daarnaast hebben we vanuit de raad ambities meegekregen op gebied van duurzame- en circulaire maatregelen. Aandachtspunt is de vertraging van de netuitbreiding middenspanning door Liander (NuLelieproject Fryslân). Ons nieuwbouwproject staat op de wachtlijst voor extra transportvermogen voor de elektriciteitsaansluiting. Samen met Liander en ons bouwteam onderzoeken we technische oplossingen om de bedrijfsvoering bij oplevering van het gebouw van voldoende energie te voorzien. De best passende invulling verwachten we eind dit jaar in beeld te hebben.
Via Actualisatie PB2023 beschikbaar gestelde middelen: Huisvesting Buitendienst
Overige zaken (going concern) Er zijn geen overige zaken te melden.
Pagina 60 van 84
2023
2024
2025
2026
2027
0
0
0
498
498
6 Mutaties reserves Verwachting verloop Algemene Reserve in 2024 In de volgende tabel staat het verloop van de Algemene Reserve. De met een * gemarkeerde posten zijn nieuw ten opzichte van de vorige bestuursrapportage.
Ontwikkeling Algemene Reserve
2024
(bedragen x € 1.000) Stand per 31/12/2023 volgens JR 2023
25.258
Reeds genomen raadsbesluiten Af: Begroot resultaat 2024 volgens Programmabegroting 2024
-157 Raadsbesluit 02-11-2023
Bij: Restant Energiecompensatiefonds 2022
596 Raadsbesluit 08-02-2024
Af: Werkelijk resultaat 2023
-6.581 Raadsbesluit 20-06-2024
Af: Resultaatbestemmingen 2023
-6.582 Raadsbesluit 20-06-2024
Bij: Nota Reserves en Voorzieningen 2024
1.611 Raadsbesluit 20-06-2024
Bij: Resultaat Berap JFM 2024
1.594 Raadsbesluit 20-06-2024
Af: Resultaat Berap AM J 2024
-7.425 Raadsbesluit 24-10-2024
Nieuwe Stand
8.313
Nog verwacht Bij: Restant Coronafonds
1.650 Volgt
* Bij: Toevoeging vanuit Reserve Klimaatagenda
1.700 Raadsvoorstel 14-11-2024 (PB2025)
* Bij: Opvang Oekraïne
3.000 Raadsvoorstel 14-11-2024 (PB2025)
* Bij: Vanuit Krediet transformatiemiddelen
1.397 Raadsvoorstel 14-11-2024 (PB2025)
* Bij: Resultaat Berap JAS 2024
4.536 Raadsvoorstel 19-12-2024
Stand na verwacht > Niveau weerstandsvermogen Vrij besteedbaar
Overige zaken (going concern) Er zijn geen overige zaken te melden.
Pagina 61 van 84
20.596 8.300 12.296
7 Paragrafen Onderhoud Kapitaalgoederen Voortgang investeringswerken 2022-2024 Vanaf de Programmabegroting van 2022 is er jaarlijks € 3 miljoen beschikbaar voor investeringswerken voor de teams Water en Wegen. Vanaf 2024 is dat structureel verhoogd naar € 4 miljoen per jaar. Dat is bedoeld om de achterstanden binnen de kapitaalgoederen in te lopen in een periode van 10-15 jaar. De middelen van 2022, 2023 en 2024 zijn beschikbaar gesteld via het college. Met onderstaand schema geven we de stand van zaken weer van de verschillende werken.
Investeringswerken 2022 Brug Stationsweg Stavoren Brugdek Holle Poarte Makkum Brug Hichtum Brug Skerdyk Oosthem Kade Grote Kampen Bolsward
Investering € 350.000 € 250.000 € 450.000 + 250.000 € 250.000 + 100.000 € 300.000
Weg De Finne IJsbrechtum Weg Noorderlaan Wons Damwand Gouden Boayem Heeg Beschoeiing Van Panhuysweg Parrega Totaal
€ 250.000 € 350.000 € 300.000 € 500.000 € 3.000.000 + 350.000
Investeringswerken 2023 Kade Doniaweg Burgwerd Kade Parrega Weg Arum / parkeerterrein bij de kerk Weg Julianastraat IJlst Weg centrumgebied Wons Weg Dijksterbuursterlaan Kimswerd Betonwegen divers Totaal
Investering Status € 400.000 + 200.000 In uitvoering, gereed najaar 2024 € 550.000 Gereed, binnen budget € 500.000 1e fase gereed; 2e fase in besteksfase (in 2024 gaan nutspartijen aan de slag) € 300.000 In voorbereiding € 300.000 + 90.000 Gereed, binnen budget € 550.000 Gereed, binnen budget € 400.000 Gereed, binnen budget € 3.000.000 + 290.000
Investeringswerken 2024 Steiger Houkesloot Sneek fase 1 Kade Gouden Boayem Heeg Kade Dijlakkers Bolsward
Investering € 1.000.000 € 300.000 € 1.100.000
Doorgaande weg Arum (fase 2) Weg Tinga Sneek (fase 1) Betonwegen divers Weg Dorpsstraat Exmorra (fase 2) Weg Julianastraat IJlst (fase 2) Totaal
€ 300.000 € 300.000 € 400.000 € 300.000 € 300.000 € 4.000.000
Pagina 62 van 84
Status Gereed, binnen budget Gereed, binnen budget Gereed, binnen budget In uitvoering, gereed eind 2024 Kabels en leidingen zijn gestart, uitvoering kade start 2025. Gereed, binnen budget Gereed, binnen budget Gereed, binnen budget Gereed, binnen budget
Status In voorbereiding, start 2025 Fase 1 gereed, fase 2 volgt 2025 Kabels en leidingen zijn gestart, uitvoering kade start 2025 In voorbereiding, start voorjaar 2025 In voorbereiding Fase 1 gereed, fase 2 volgt 2025 Gereed, binnen budget In voorbereiding
8 Ontwikkelfonds en overige projecten Hieronder rapporteren wij over alle actieve projecten die (grotendeels) gefinancierd worden vanuit het Ontwikkelfonds (projecten waarvoor krediet beschikbaar is gesteld en die nog niet zijn afgerond). Daarnaast informeren wij over projecten die in vergaande voorbereiding zijn. Daarnaast rapporteren we over overige projecten die niet gefinancierd worden vanuit het Ontwikkelfonds. Standaard rapporteren we over majeure projecten waar de raad een realisatiekrediet voor beschikbaar heeft gesteld. Mochten er significante afwijkingen zijn bij overige projecten, dan rapporteren we ook daarover, zolang er sprake is van een afwijking. 8.1
Ontwikkelfonds
Nr.
Project Bolsward: Bolsward-west (reconstructie kruispunt)
(Mobiliteit)
Toelichting op de afwijking: Nu de gemeenteraad extra middelen ter beschikking heeft gesteld, is verder aan het ontwerp gewerkt, waarin de fietstunnel onder de Oude Rijksweg is opgenomen. De samenwerkingsovereenkomst met de provincie is afgesloten. De (Europese)aanbesteding voor een bouwteam loopt inmiddels. Gunning wordt in oktober verwacht. In dit te vormen bouwteam (aannemer, adviseur, opdrachtgever) zal het globale ontwerp in fasen verder worden uitgewerkt naar een definitief ontwerp. Het werk aan het onderdeel aansluiting Exmorraweg op rotonde N359 is inmiddels gereed. In dit werk wordt ook gelijktijdig de realisatie van de nieuwe carpoollocatie meegenomen. Deze nieuwe carpoollocatie zal in oktober gereed zijn.
Nr.
Project Bolsward: Binnenstad-Herinrichting
(Agenda Bolsward)
Specifiek toegekende bedragen via de Actualisatie van de Programmabegroting 2023
Herinrichting Binnenstad Bolsward (herstel en fase 2)
2023
2024
2025
2026
-2.015
0
0
0
Toelichting op de afwijking: Het herstel van de gebreken van fase 1 is afgerond. Met fase 2 kan worden begonnen als hiervoor gemeentelijke capaciteit beschikbaar is.
Nr.
Project Bolsward: Aquaduct Bolsward
(Mobiliteit)
Toelichting op de afwijking: De afstemming met de provincie zal plaatsvinden in het OVVF (Overleg Verkeer en Vervoer Fryslân). Dit is een bestuurlijk overleg binnen de provincie Fryslân. Gezamenlijk kan binnen alle mobiliteitsprojecten een prioritering worden aangebracht. Deze prioritering brengen we als gezamenlijke Friese overheden in bij de SNN partners (Samenwerkingsverband Noord Nederland). Binnen SNN verband bepalen we de strategie richting rijk. Dit laatste kan via het Bestuurlijk Overleg MIRT. Dit traject loopt eind van dit jaar en begin 2025.
Pagina 63 van 84
Nr.
Project Sneek: De Hemmen III
(Economische zaken)
Toelichting op de afwijking: Bouwrijp maken Het terrein is op hoogte gebracht, het proces van zetting is gestart. Aan de hand van een, door gemeente, uitvoerder en ingenieursbureau opgezet, ecologisch werkprotocol kan er worden doorgewerkt in het broedseizoen. Verkoopprocedure Voor fase 2 wordt de verkoopprocedure van fase 1 gehanteerd. Duurzaamheid speelt een rol, daarvoor is de duurzaamheidsmatrix ontwikkeld die door nieuwe belangstellenden voor een kavel kan worden ingevuld. De score van de menukaart wordt gekoppeld aan de privaatrechtelijke koopovereenkomst. Bij invulling van de menukaart en door hoog te scoren, maken inschrijvers meer kans bij de toewijzing van een bedrijfskavel. Planning De kritieke activiteiten in de planning zijn de toevoer van elektriciteit en de verkeersontsluiting. Voor beide activiteiten is er afhankelijkheid van andere partijen. De huidige planning is samengevat: • Bouwrijp 2024 medio • Nutstoevoer kavels 2024 eind ( planning van Liander) • Verkeersontsluiting 2024 medio • Start uitgifte en bouw 2024 medio ( afhankelijk van tijdige (tijdelijke) ontsluiting) Vanwege personeelstekorten bij adviesbureaus, en ook bij aannemers, én de lange(re) levertijden van materialen is er kans op vertragingen. Dit speelt breder bij ruimtelijke ontwikkelingen. Ontsluiting Het definitieve ontwerp van de ontsluiting is goedgekeurd door Rijkswaterstaat.
Eind maart wordt begonnen met de aanleg van de rotonde aan de kant van de Hemmen 3. De voorbelasting is klaar (muv de oprit vanuit Bolsward) en de rotonde zal aangelegd gaan worden om de ontsluiting voor de bouw van de bedrijven mogelijk te maken. De rotonde is medio 2024 klaar. Toevoer nutsvoorzieningen Vanwege de overbelasting van het stroomnet en het onderstation Sneek is de toevoer van elektriciteit naar de bedrijfskavels voor begin 2024 niet meer gegarandeerd. Het project NuLelie van netbeheerder Liander moet de netinfrastructuur herstructureren voor de middenspanningscapaciteit, waaronder ook de aftakking naar De Hemmen III. Met Liander is afgesproken dat dit eind 2024 gereed is. Bij de start van uitgifte en bouw is er nog geen stroomvoorziening beschikbaar. Omdat er echter alleen nog bouwstroom nodig is kan dit met tijdelijke voorzieningen worden opgevangen. Voor het onderstation worden haalbaarheidsstudies uitgevoerd, naar de manier waarop extra capaciteit gerealiseerd kan worden. Er is onderzoek gaande naar alternatieven tot aan de periode van een nieuw of uitgebreid onderstation. Grex Op 20 juli 2023 heeft de raad ook Fase 2 vastgesteld en toegevoegd aan fase 1. Hiermee is één grondexploitatie vastgesteld voor Fase 1 en 2, Hemmen III Totaal. Een belangrijke toevoeging die voor beide fases geldt, is het toevoegen van kosten voor een tijdelijke energievoorziening.
Pagina 64 van 84
Nr.
Project Sneek: Stationsgebied
(Agenda Sneek)
Toelichting op de afwijking: Gelet op de zeer lange looptijd van het project zijn er overschrijdingen in financiën opgetreden. Dit heeft te maken met kostenstijging en tegenvallers in de uitvoering, vervuiling Kanaalstraat. Er wordt nog gesproken met de provincie over de projectsubsidie. Provincie was van mening dat niet aan de voorwaarden is voldaan. Er wordt gezocht naar een oplossing aangezien het een gezamenlijk project is van provincie, NS, ProRail en gemeente met de insteek de kosten eerlijk te verdelen. We verwachten dit najaar uitsluitsel. Er moet nog een juridische check worden gedaan bij de provincie. Dat is waar we nu nog op wachten. We zitten momenteel nog in de zogenaamde garantie perioden waarin nog een aantal restpuntjes worden opgelost. Dit najaar trachten we alle zaken af te ronden en het project definitief te sluiten.
Nr.
Project Sneek: IJlsterkade
(Agenda Sneek)
Toelichting op de afwijking: Er zijn geen afwijkingen of overige zaken te melden.
Nr.
Project Sneek: De Potten, start realisering visie
(Gastvrijheidseconomie)
Toelichting op de afwijking: De oorspronkelijke planning was om in het tweede kwartaal van 2024 met een plan naar de raad te kunnen. Helaas hebben we dit niet kunnen halen. Momenteel zijn we bezig met de vormgeving van de gebiedsorganisatie. Eerst moet duidelijk zijn wat de rol en functie van de gebiedsorganisatie zullen zijn. De gebiedsorganisatie bestaat uit acht vertegenwoordigers van de acht belangengroepen in het gebied. Volgens de gebiedsvisie is samenwerking met deze acht vertegenwoordigers noodzakelijk voor de uitvoering van de visie. Het is essentieel om een solide basis voor deze samenwerking te creëren. Het uitvoeringsplan zal gezamenlijk gerealiseerd moeten worden. Momenteel werken we samen met het juridisch cluster aan een intentieverklaring en een huishoudelijk reglement voor de gebiedsorganisatie. Daarnaast wordt samen met de gebiedspartners gewerkt aan de opmaat om te komen tot een voorstel voor de benodigde middelen, om hiermee zekerheid te bieden aan de gebiedspartners. We verwachten aan het einde van dit jaar een (financiële) indicatie te kunnen geven van het eerste optimalisatieplan. De nieuwe planning is nu gericht op december 2024.
Nr.
Project IJsselmeer opgave: Versterking Friese IJsselmeerkust (VFIJ) (IJsselmeerkust) Toelichting op de afwijking: De provincie Fryslân is penvoerder namens de samenwerkende partijen, het Rijk, Provincie Fryslân, Gemeente DFM en gemeente SWF (conform samenwerkingsovereenkomst). In de Stuurgroep SWH wordt gerapporteerd over de voortgang van het project Versterken Friese IJsselmeerkust.
Pagina 65 van 84
Stand van zaken Op 26 mei 2023 zijn de ondertekende projectbeslissingen van de minister en de beschikking ontvangen voor de bijdrage uit het deltafonds ter grootte van ca. €12,5 miljoen. Inmiddels is gestart met de technische voorbereidingen, procedures en het opstellen van contracten. Samen met Assetbeheer van de gemeente SWF zijn de eerste werkzaamheden in de haven van Laaksum uitgevoerd zoals o.a. vervangen van de meerpalen en het opknappen van de verharding. Communicatie: - In juli is er een nieuwsbrief uitgebracht. - 14 juli heeft er een stakeholdersbijeenkomst plaatsgevonden voor het deelproject It Soal (aanleg strekdam) - Voor de Mokkebank en de stranden is een stakeholdersbijeenkomst in voorbereiding Beschikbaarheid zand Uitgangspunt voor de realisatie van de onderdelen Workum en de stranden is de beschikbaarheid van zand uit het IJsselmeer. Op verzoek van RWS is het op diepte brengen van de vaargeul door de provincie Fryslân i.v.m. verzilting tijdelijk stop gezet. RWS en provincie zijn in gesprek over de consequenties hiervan en zoeken naar alternatieven. Planning van uitvoering is afhankelijk van de beschikbaarheid van zand. RWS is aan het onderzoeken wat de eventuele gevolgen kunnen zijn ten aanzien van verzilting.
Onduidelijk is wanneer dit onderzoek gereed is en welke consequenties dit heeft voor de tijdige beschikbaarheid van het zand voor de zand gebonden deelprojecten. Stijging Bouwkosten Conform vastgelegde afspraken; Het financieel beschikbaar gestelde bedrag is kader stellend (een gelimiteerd maximum). Als er financiële issues optreden, zullen deze opgelost moeten worden middels de post onvoorzien. Mocht dit niet afdoende zijn, dan zal dit ten koste gaan van een deel van de scope. Zijn de gevolgen zodanig dat doelstellingen van het project en scope niet meer haalbaar zijn, dan zal geëscaleerd worden naar de stuurgroep. De markt heeft te maken met flinke stijging van de bouwkosten wat veroorzaakt wordt door; krapte op de arbeidsmarkt, tekort aan bouwstoffen, stijgende prijzen, brandstoffen en inflatie. Dit is een risico voor de uit te voeren scope.
Nr.
Project IJsselmeer opgave: Ontsluiting Stavoren
(Mobiliteit)
Toelichting op de afwijking: De weg is 21 juli opengesteld voor het verkeer. Op 20 september vond de bestuurlijke opening plaats. M.u.v. het groenplan en wat restpunten zoals o.a. aanleg groenvoorzieningen is het project gereed. Laatste restpunten worden nu gedaan en dan is de onderhoudstermijn verstreken en kan het project dit jaar binnen budget worden afgerond.
Nr.
Project IJsselmeer opgave: Atlantikwall in het waddengebied (Afsluitdijk) Toelichting op de afwijking: - het eerste deel het inrichten van de Atlantikwall-bunker met een expositie is gereed en maakt onderdeel uit van de expositie van het Kazemattenmuseum. - In het kader van 75 jaar bevrijding is er een krant uitgebracht.
Pagina 66 van 84
Resterende deel: Kornwerderzand: strijd om de Afsluitdijk (scenario kazematten 2 e linie) 2e kazematteneiland Op Kornwerderzand is sprake van een complexe situatie, waarbij vele projecten en processen in elkaar grijpen en samen komen. Hierbij kan gedacht worden aan onderwerpen zoals; het verduurzamen en toekomstbestendig maken van de Afsluitdijk, de Vismigratierivier, de verbreding van de sluis, het opnieuw aanbesteden van de bestaande spuimiddelen, het vervangen van de bruggen en een upgrade van Kornwerderzand in zijn geheel als toeristische destinatie (bereikbaarheid, parkeren, bewegwijzering, wegen- en padenstructuur en informatievoorziening). Afstemming over volgordelijkheid, efficiency en logistiek van de werkzaamheden hebben ervoor gezorgd dat een deel van de uit te voeren projectonderdelen later in de tijd zijn geprogrammeerd. De grote en complexe werken domineren voorlopig alle projecten op en rond de Afsluitdijk, ook die van eerder gehonoreerde (deel)projecten zoals de Atlantikwall in het Waddengebied. Vanwege vertraging van de werkzaamheden aan de afsluitdijk heeft er in 2022 geen start kunnen plaatsvinden van dit laatste onderdeel. Door de vertraging komt de einddatum onder druk te staan.
Nr.
Project IJsselmeer opgave: Sluis, Waddenfonds beleef Kornwerderzand
(Afsluitdijk)
Toelichting op de afwijking: De gemeente heeft verantwoordelijkheid voor de beschikking van het Waddenfonds beleef Kornwerderzand door middel van een machtiging overgedragen aan de provincie Fryslân. De provincie heeft een extern bureau ingehuurd om inzichtelijk te maken hoe de verschillende processen van de ontwikkelingen in elkaar grijpen en hoe de verschillende beleefbare elementen aan elkaar verbonden zijn. Met als doel om te komen tot een integrale visie voor een gebiedsontwikkeling Kornwerderzand als bestemming. De visie is inmiddels opgeleverd aan de provincie. Door de reorganisatie binnen de organisatie van de provincie ligt e.e.a. nu stil.
Nr.
Project IJsselmeer opgave: De Nieuwe Afsluitdijk
(Afsluitdijk)
Toelichting op de afwijking: Bruggen Het oorspronkelijke idee was, om de bruggen één-op-één aan te besteden aan de aannemer van het Rijkscontract, zodat de gevolgen van het project versterking Afsluitdijk konden worden beperkt. Deze inkoopstrategie leidde echter tot bezwaren. Daarom is dit inkoopproces stopgezet en zal de realisatie van de bruggen op basis van een “normale” Europese aanbesteding in de markt gezet worden. De consequentie hiervan is dat de realisatie van de bruggen pas kan plaatsvinden als het Rijkswerk aan de versterking van de Afsluitdijk en de stormvloedkering klaar is en de bijbehorende documentatie beschikbaar is. De realisatie van de bruggen zal wel vertragen ten opzichte van de tussenmijlpaal 2025, maar het gehele werk kan nog steeds in 2028 conform de afspraak in de BOK klaar zijn. Waarschijnlijk zal de uitvoering starten in 2025. De uiteindelijke planning is wel afhankelijk van de verdere planningsafspraken met Rijkswaterstaat. Hierover wordt nu in overleg met alle betrokken partijen een netwerkplanning opgesteld. Dat is een integrale planning van alle nog te realiseren werken op en rond de Afsluitdijk de komende jaren.
Pagina 67 van 84
Sluis De planning voor het uitvoeren van de maatregelen voor het verruimen van de Sluis Kornwerderzand is opgeschoven mede door de verzilting van het IJsselmeer en door aangepaste eisen voor bouwwerkzaamheden. Daarnaast zijn de kosten voor realisatie hoger geworden door forse prijsstijgingen. Verzilting IJsselmeer Een belangrijke opgave is het tegengaan van zoutverspreiding in het IJsselmeer. Het zoetwater in het IJsselmeer heeft een belangrijke drinkwaterfunctie. Daarnaast heeft het zoetwater een belangrijke functie voor het watergebruik voor landbouw en natuur. Op dit moment komt er zout water binnen bij het IJsselmeer via onder andere de scheepvaartsluis bij Kornwerderzand. Momenteel doet het Rijk een breed onderzoek naar maatregelen om de verzilting tegen te gaan. De verzilting is van invloed op de te nemen maatregelen voor verruiming van de sluis. Een belangrijk punt daarbij is het verdiepen van de vaargeulen. Als de vaargeulen in de toekomst verdiept worden, kan het risico op verzilting toenemen. Het Rijk onderzoekt daarom nu de mogelijkheden de verzilting op te lossen. Afhankelijk van de uitkomst van dit onderzoek zal blijken of het wel of niet mogelijk is de vaargeulen in het IJsselmeer te verdiepen zonder het verziltingsprobleem te verergeren. In Q2 worden de eerste onderzoeksresultaten verwacht.
Het kan zijn dat het Rijk concludeert dat het nodig is om vervolgonderzoek te doen. Prijsstijgingen en wijziging van regels voor ontwerpen en bouwen Naast de verzilting is er ook sprake van wijzigingen van eisen en regels (waaronder stikstof) voor ontwerpen en bouwen. Om bijvoorbeeld binnen de stikstofnormen te bouwen kan het nodig zijn werkzaamheden te temporiseren of te werken met duurder elektrisch materieel. Dit maakt het nodig dat er zorgvuldig gekeken moet worden naar het ontwerp. De vertraging op het Rijksproject ‘Versterking Afsluitdijk’ heeft geleid tot vertraging in het project Verruiming Sluis Kornwerderzand. Daarbij hebben verkeersproblemen tijdens de realisatie van het Rijksproject geleid tot een aanpassing van de bouwplanning voor de bruggen, zodat met name het wegverkeer minder hinder ondervindt. Bovendien is er sprake van bovengemiddelde prijsstijgingen in de bouw van grootschalige projecten door Covid en de oorlog in Oekraïne. Stand van zaken en vervolg In de afgelopen maanden zijn er meerdere gesprekken geweest met de minister van Infrastructuur & Waterstaat. Met de minister is afgesproken dat het Rijk en de provincie samen werken aan mogelijke scenario’s voor de uitvoering en de toegenomen kosten voor het project. Daarbij is het onderzoek naar verzilting een belangrijk onderdeel. Voor verruiming van de sluis is het nodig om de vaargeulen te kunnen verdiepen.
Als het verdiepen van de vaargeulen mogelijk blijft kunnen er aanvullende afspraken gemaakt worden over de scenario’s en uitvoering van het project. Deze afspraken kunnen dan aanvullend op de BOK worden vastgelegd. In het geval de vaargeulen niet verdiept kunnen worden, stopt het project Verruiming Sluis Kornwerderzand. Immers de doelstelling om met grotere schepen de havens in de IJsselmeerregio te bereiken en daarmee een economische impuls te geven aan deze regio, is dan niet meer haalbaar. Geulen Ook de verruiming van de geulen is van invloed op de verzilting doordat zoutwater zich via de verdiepte geulen verder naar het zuiden kan verplaatsen. Op verzoek van Rijkswaterstaat is de verruiming en de zandwinning daarom tijdelijk stilgelegd. Hierdoor kunnen bijvoorbeeld de projecten Vismigratierivier en Versterking Friese IJsselmeerkust nog geen gebruik maken van de beoogde vrijkomende materialen. De Provincie voert gesprekken met Rijk om de gevolgen van deze vertraging te beperken. Ook voor de geulen is het de verwachting dat deze conform de mijlpaal in 2028 in gebruik zullen zijn. De gemeente is partner in het project De Nieuwe Afsluitdijk. Tijdens de stuurgroep vergaderingen worden wij op de hoogte gesteld van de stand van zaken rond de voortgang van de werkzaamheden van De Nieuwe Afsluitdijk. De gemeente SWF is lid van deze stuurgroep.
Pagina 68 van 84
Nr.
Project IJsselmeer opgave: Museum Hindeloopen
(Cultuur)
Toelichting op de afwijking: Op 14 juli 2022 heeft de gemeenteraad het besluit genomen om 300.000 euro vanuit het Ontwikkelfonds voorlopig beschikbaar te stellen voor de uitbreiding en vernieuwing van het museum. Op 15 juni 2017 nam de raad al een amendement aan om dit bedrag te reserveren. In 2022 had het museum het definitieve ontwerp rond met een (bijna) dekkende begroting en een goede onderbouwing, waardoor het museum voldeed aan de voorwaarden die de raad in 2017 stelde. Inmiddels heeft Museum Hindeloopen het pand overgenomen van de gemeente Súdwest-Fryslân. De bouwvergunning is verleend en de verbouwing is in februari van start gegaan, 6 maanden later dan aanvankelijk gepland. Het gebouw is begin 2024 opgeleverd. De maanden januari t/m mei 2024 zullen worden gebruikt voor het ontwerpen van de inrichting en het inrichten van het museum zelf. Het museum is op 18 juni weer heropend door koningin Maxima. Tijdens de verbouw zijn er onverwachte zaken aan het licht gekomen. Zo is er sprake van achterstallig onderhoud en verborgen gebreken. Op 5 december 2023 heeft het college ingestemd om eenmalig een bedrag van € 253.140 beschikbaar te stellen voor het herstel van de gebreken aan de gebouwen van de Hidde Nijland Stichting. Op 8 februari 2024 heeft de raad ook ingestemd met het beschikbaar stellen van het eenmalige bedrag.
Museum Hindeloopen moet binnenkort de verantwoording voor de beschikbaar gestelde subsidie indienen.
Nr.
Project Út de Mienskip: Subsidieregeling bovenlokale initiatieven Toelichting op de afwijking: Er zijn geen afwijkingen of overige zaken te melden.
Pagina 69 van 84
(Kernenbeleid)
8.2
Financieel overzicht Ontwikkelfonds
Ontwikkelfonds
Totaal t.m. 2027
t.m. 2023
2024
2025
2026
2027
Totaal beschikbaar gesteld
35.830.424 18.128.676 7.181.324 10.520.425
23.300.000 15.734.094 250.000 7.315.906
3.530.424 1.394.582 2.156.324 7.295.424
3.000.000 1.000.000 3.125.000 6.170.424
3.000.000 1.325.000 7.845.424
3.000.000
Krediet Gelabeld Beschikbaar
10.845.424
16.300.000 10.273.751 100.000 1.000.000 800.000 1.531.000 200.000 2.400.000 400.000 1.300.000 200.000 107.251 300.000 895.000 750.000 290.500
2.000.000
2.000.000
2.000.000
2.000.000
750.000
750.000
750.000
750.000
1.611.499
2.968.750
Te activeren
24.300.000
Beschikbaar krediet/In besluitvormingstraject Binnenstad fase 1 Bolsward, Hist. Centrum Westergo Bolsward-west (ontsluiting) HCW Sneek, Stationsgebied - fase 2 De Hemmen III Aanpassing recreatiegebied rondom De Hemmen III Rondweg Warns Rondweg Warns Hoogspanning Pasveer voorbereidingskrediet Museum Hindelopen Sneek Stationsgebied Ijsselmeeropgave Bolsward-west (ontsluiting)
11.773.751
Gelabeld Sporthart Bolsward Hoogspanning pasveer Sluis Sportcarroussel Regiodeal
4.517.749
Nog beschikbaar te activeren
8.008.500
Eenmalig
11.530.424
Beschikbaar gesteld krediet Aquaduct - onderzoeksgeld Gebiedsvisie sportpark Lichtplan Bolsward Ontwikkeling bedrijventerrein, icm upcycle energy-valley Sneek, Stationsgebied - fase 1 Aanpak de Potten Sneek IJlsterkade Stedenbouwkundige visie Sneek Vitaliteit binnenstad, verkennen en voorbereiden Kwaliteit toegangspoorten deelvisie spoorzone Versterking Friese IJsselmeerkust (co financiering) Atlantic Wall Waddenfonds - beleving kornwerderzand IJsselmeerkust - DNA (100k), fietspad + poort Frl Cofinanciering Bijdrage projectbureau De Nieuwe Afsluitdijk (2021) Poort van Friesland Onderzoek veilige fietsverbindingen Regeling Út de Mienskip Tafel van Makkum Ambitiedocument Toekomstvisie Woudsend (Pilot Integraal Gebiedsgericht
6.354.925
flexibiliteitsbudget Ijsselmeeropgave Landsschapspark Folsgare Voorbereidingskrediet Sporthart
100.000 1.000.000 800.000 1.531.000 200.000 2.400.000 400.000 1.300.000 200.000 107.251 300.000 895.000 2.250.000 290.500
-
-
468.750
468.750
468.750
500.000 1.000.000 468.750
468.750
468.750
6.026.249
5.664.750
3.946.000
5.477.250
7.008.500
7.000.000 5.460.343 120.000 84.000 140.500 25.000 200.000 70.000 161.425 70.000 80.000 10.000 855.418 37.500 100.000 162.500 125.000 50.000 50.000 40.000 700.000 50.000 40.000 100.000
1.530.424 644.582
1.000.000 250.000
1.000.000 -
1.000.000
856.250
856.250
700.000
700.000
1.000.000 642.749 1.000.000 1.000.000 1.875.000
120.000 84.000 140.500 25.000 200.000 70.000 161.425 70.000 80.000 10.000 1.200.000 37.500 100.000 162.500 125.000 50.000 50.000 40.000 700.000 50.000 40.000 100.000 100.000 750.000 50.000 50.000
1.000.000 642.749 500.000
100.000 250.000
250.000
250.000
50.000 -
Afgeronde projecten
1.789.000 -
1.789.000
Gelabeld Sneek, IJlsterkade Programmatische Aanpak Grote Wateren (PAGW) DNA Regiodeal Leader
2.663.575
250.000
138.575 1.400.000 250.000 625.000 250.000
250.000
Nog beschikbaar eenmalig
2.511.925
1.289.658
Pagina 70 van 84
344.582
50.000
544.825 138.575
156.250
156.250 250.000
156.250
156.250
156.250
1.630.675
2.224.425
2.368.175
2.511.925
Wijzigingen Ontwikkelfonds De raad heeft in de vergadering van 23 mei 2024 een bedrag van € 1.000.000 gelabeld voor Sporthart Bolsward. Dit is nu verwerkt in het overzicht.
8.3
Overige majeure projecten
Nr.
Project Huisvesting Buitendienst
(Kapitaalgoederen)
Toelichting op de afwijking: In bouwteamvorm wordt tot en met eind van het jaar gewerkt aan het definitief- en technisch ontwerp. Hierna volgt de prijs- en contractvorming voor daadwerkelijke realisatie. Start bouw is gepland in het voorjaar van 2025 met oplevering eind 2026. De voorbereiding van het noodzakelijke demontage- saneringswerk en bouwrijp maken van het terrein is inmiddels gestart. We hanteren als opdrachtgever, op basis van de eerder gemaakte bouwkostenramingen van het voorlopig ontwerp, plafondbudgetten. Daarnaast hebben we vanuit de raad ambities meegekregen op gebied van duurzame- en circulaire maatregelen. Aandachtspunt is de vertraging van de netuitbreiding middenspanning door Liander (NuLelieproject Fryslân). Ons nieuwbouwproject staat op de wachtlijst voor extra transportvermogen voor de elektriciteitsaansluiting. Samen met Liander en ons bouwteam onderzoeken we technische oplossingen om de bedrijfsvoering bij oplevering van het gebouw van voldoende energie te voorzien. De best passende invulling verwachten we eind dit jaar in beeld te hebben. Bodemsanering: De aanbesteding van de sanering valt circa 250.000 hoger uit dan geraamd, optimalisatiemogelijkheden worden nog onderzocht.
De hogere aanbestedingsprijs heeft te maken met prijsstijgingen, beter inzicht in de saneringsomvang en de kosten van het circulair ontmantelen van de voormalige poeploods door verplaatsing naar een museum. Momenteel wordt gekeken of de extra kosten ten laste worden gebracht van de post onvoorzien bij het project nieuwbouw huisvesting buitendienst of de algemene reserve.
Nr.
Project Sneek: Woningbouw Harinxmaland
(Wonen en grondbedrijf)
Toelichting op de afwijking: De afronding van Harinxmaland fase 1 betreffende het woonrijp maken (definitieve inrichting openbare ruimte) verloopt volgens plan en budget. De 400 woningen in deze fase zijn opgeleverd en bewoond. In het najaar van 2023 Is alles klaar. Voor de ontwikkeling van Harinxmaland fase 2A betreffende de realisatie van 80 sociale huuren koopwoningen ontstond er in 2023 een overschrijding van het voorbereidingskrediet. De overschrijding was van tijdelijke aard en is na beschikbaar komen van het uitvoeringskrediet ad € 14,3 miljoen in mei 2023 afgedekt. De gronduitgifte voor de 80 woningen zal vanaf Q2 van 2024 gaan plaatsvinden.
Pagina 71 van 84
Nr.
Project Sneek: Woningbouw Houkepoort
(Wonen en grondbedrijf)
Toelichting op de afwijking: De ontwikkelaar die met de gemeente in gesprek was, heeft zich terug getrokken in verband met een te hoog prijsniveau voor de waterkavels en toebehoren. Er wordt nu gewerkt aan een aanbesteding/tender voor 6 waterwoningen, deze gaat binnenkort online.
Nr.
Project Sneek: Verkabelen Hoogspanningskabels Sneek-Noord (Kapitaalgoederen) Na het college besluit van 9 juli 2024 is een brief aan Tennet gestuurd waarin is aangegeven dat de gemeente het verkabelingsproces wil doorzetten. De keuze volgens welk alternatief het verkabelen zal worden uitgevoerd zal eind Q4 2024 aan Tennet worden doorgegeven. Tennet heeft vervolgens op 21 augustus een brief gestuurd. Hierin geeft Tennet aan er naar te streven om in 2026 te starten met het basisontwerp voor de verkabeling van de hoogspanningskabels. Dit onder het voorbehoud van voldoende beschikbare capaciteit bij Tennet of haar adviesbureaus. Bij de integrale afweging van het ontwikkelfonds, door de gemeenteraad in Q1 2025, zal naar verwachting de aanvullende financiële middelen beschikbaar komen en kan Tennet hierop het proces doorzetten.
Pagina 72 van 84
9 Financiële mutaties In dit hoofdstuk kunnen we voorstellen doen voor financiële mutaties in de begroting. We zullen hierbij steeds de afweging maken of het een invulling van bestaand beleid betreft, of dat het om nieuwe zaken gaat. Nieuwe zaken/nieuw beleid doen we niet via de bestuursrapportage maar via een eigen raadsvoorstel, tenzij het een melding van een onontkoombare ontwikkeling betreft. In de hierna volgende tabel is aangegeven wanneer een melding via de berap mogelijk is en wanneer er een separaat raadsvoorstel moet komen: Type afwijking:
Binnen beleid, waarbij aanpassing van beleid niet aan de orde is. Binnen beleid, waarbij heroverweging van beleid wenselijk is. Buiten beleid
9.1
Er is geen keuze mogelijk: • voldongen feit • onontkoombaar Melden via berap
Er is wel een keuze mogelijk: • vroegtijdige signalering
Melden via berap
Separaat raadsvoorstel
Melden via berap
Separaat raadsvoorstel
Melden via berap
Voorgestelde (mutaties in) kredieten
1. Extra middelen aanleg fietspaden, Nijland Voor het fietspad Nijland zijn tijdens de voorbereiding onvoorziene zaken aan het licht gekomen zoals vervuiling, teer houdend asfalt en met name de aanpassing in de watergangen leveren een hogere kostenpost op. Ook de aanbesteding is veel hoger uitgevallen, hierdoor ontstaat er een tekort, dat bijna het dubbele van het geraamde bedrag van € 375.000 bedraagt. Er is nog € 450.000, vanuit het investeringsprogramma, beschikbaar voor fietspaden. Ophoging is bevoegdheid van de raad en vandaar dat we u dit nu voorleggen in deze bestuursrapportage.
2. t/m 8. Extra inkomsten projecten Binnen verschillende projecten is sprake van aanvullende inkomsten of cofinanciering. In totaal gaat het om een bedrag van € 240.884. • Bij project 2 is er een extra inkomst van € 25.000, zonder dat er extra uitgaven tegenover staan. Hierdoor kan er een bedrag van € 25.000 terug vloeien naar de onderliggende reserve. • Bij Project 3 is er een extra inkomst van € 23.000, zonder dat er extra uitgaven tegenover staan. Dit is een project waarop wordt afgeschreven. Door de lagere kosten zullen er in de toekomst lagere kapitaallasten zijn. • Bij de projecten 4, 5, 6, 7 en 8 staan tegenover de hogere inkomsten ook hogere uitgaven. In deze gevallen wordt dan ook het krediet verhoogd.
9. Stationsgebied Sneek Voor het project Stationsgebied Sneek zijn bijdragen ontvangen van Poiesz en van de Provincie (totaal € 113.212). De extra middelen zijn beschikbaar gesteld op voorwaarde dat deze worden besteed binnen het project. Deze kosten zijn inmiddels ook allemaal al gemaakt.
10. Aankoop Eeltjebaasweg 7 en 7A te Sneek voor de opvang van Oekraïense ontheemden Het pand Eeltjebaasweg 7 en 7A te Sneek is aangekocht en wordt verbouwd voor de opvang van Oekraïense ontheemden. Zoals gemeld in de actieve informatie daarover aan de raad (week 36), wordt hiervoor krediet aangevraagd via de bestuursrapportage. Pagina 73 van 84
Het gaat om een bedrag van € 1.500.000 voor de aankoop en € 200.000 voor de verbouw. De kapitaallasten die hieruit voortvloeien worden gedekt uit de normbedragen per opvangplek die worden uitgekeerd uit de Regeling opvang ontheemden Oekraïne (RooO).
11. Brug Skerdyk Voor het vervangen van de betonnen verkeersbrug bij Skerdyk/Alde Himdyk tussen Sneek en Oosthem is eerder investeringsgeld beschikbaar gesteld. Voor de zomer van 2024 is de uitvoering gestart en door enkele tegenvallers is het investeringsbudget niet toereikend. Daarom is het verzoek om via de bestuursrapportage € 110.000 extra beschikbaar te stellen en de kapitaallasten à € 4.411 te dekken uit het onderhoudsbudget bruggen.
12. Bijdrage provincie Fryslân voor vervanging steigers Workum In de eerste helft van 2024 zijn twee steigers in de havenkom van Workum (nabij de sluis) door de gemeente vervangen. Hiervoor is al in 2021 een investeringskrediet beschikbaar gesteld van € 450.000. Een deel van één van onze steigers wordt (naast ligsteiger voor passanten) ook gebruikt als wachtsteiger voor de sluis, die in eigendom is bij de provincie Fryslân. De provincie erkende als medegebruiker het belang van een veilige en bruikbare steiger en heeft bij de planvorming al aangegeven voor 50% van de daadwerkelijke kosten te staan. De kosten voor de steiger die we delen met de provincie komen uit op ongeveer € 500.000, wat neerkomt op een bijdrage van de provincie van € 250.000. We verwachten dit bedrag in het najaar van 2024 te kunnen ontvangen. Via de bestuursrapportage vragen we dit bedrag op te nemen in de begroting en beschikbaar te stellen. Afrekening van het project volgt in de jaarrekening.
13. Bijdrage Wetterskip Fryslân voor werkzaamheden Stedelijk Water De gemeente voert baggerwerk uit in stedelijk water. Dit is een gezamenlijk traject met Wetterskip Fryslân, waarbij het achterstallige onderhoud wordt weggewerkt. De gemeente doet de uitvoering en ontvangt achteraf 50% van de gemaakte kosten. We ontvangen in het najaar van 2024 een bedrag van ongeveer € 347.000. We stellen voor om dit geld toe te voegen aan het budget Overdracht stedelijk water. Dit geld wordt dan ingezet voor de volgende fasen binnen OSW. Uiterlijk 2025 moet al het achterstallige onderhoud weggewerkt zijn en dragen we het beheer en onderhoud over aan Wetterskip Fryslân. Daarna volgt de financiële afrekening van dit project.
14. Bijdrage Wetterskip Fryslân voor vijveronderhoud We hebben in 2024 de jaarlijkse bijdrage van circa € 450.000 ontvangen van Wetterskip Fryslân voor het vijveronderhoud. Dit is hoger dan het bedrag van € 350.000 dat in de bestuursrapportage Q1 2024 werd genoemd. We stellen voor om ook de extra bijdrage van € 100.000 beschikbaar te stellen en toe te voegen aan het bestaande krediet Overdracht stedelijk water. De bijdrage moet volledig worden besteed aan de overeengekomen werkzaamheden voor Wetterskip Fryslân (prestatieverplichting).
15. Bijdragen wegen, groen en verkeer aan rioleringsprojecten Voor een aantal rioleringsprojecten worden extra werkzaamheden op het gebied van Wegen, Groen en Verkeer meegenomen (werk met werk), in totaal € 537.300. Vanuit de betreffende onderhoudsbudgetten wordt een financiële bijdrage geleverd.
16. en 17. Verhoging investeringskredieten vervanging kunstgrasvelden Makkum en Arum Op 21 december 2023 is de nota 'Kunstgras in Súdwest-Fryslân 2024, nu en in de toekomst' door de raad vastgesteld. Onderdeel van deze nota is het beschikbaar stellen van de investeringsbudgetten voor de vervanging van de kunstgrasvelden in Makkum en Arum voor respectievelijk € 350.000 en € 150.000. Die vervanging was urgent, met het oog op de staat en de toekomstige bespeelbaarheid van deze velden. Ten tijde van de vervanging van deze velden is echter gebleken dat de kosten te laag zijn ingeschat, want de kosten voor het vervangen van respectievelijk het veld in Makkum en het veld in Arum, komen uit op € 399.000 en € 200.000. Voor deze hoger uitgevallen kosten zijn diverse redenen aan te voeren. Enerzijds hebben we te maken gehad met inflatie en hogere kosten voor toezicht. Om de milieubelasting van deze velden te reduceren, is er gekozen voor organische velden, met kurk infill. Pagina 74 van 84
Deze materialen zijn duurder in aanschaf. Voor de extra kapitaallast die de hogere investering tot gevolg heeft, is er in 2024 voldoende dekking. Aangezien de kredieten nu niet toereikend zijn, dienen deze verhoogd te worden met € 49.000 voor Makkum en € 50.000 voor Arum. De raad wordt verzocht in te stemmen met de verhoging van deze kredieten, ten laste van het investeringsprogramma. Dit stellen we voor als een mutatie in kredieten. Daarnaast dient er naar aanleiding van de FUMO-regels ook bodemonderzoek te worden gedaan naar vervuiling van grond en dient de vervuilde grond afgevoerd te worden. Voor beide velden leidt dit tot extra kosten van € 45.000 per veld. Deze kosten mogen niet geactiveerd worden en dienen in een keer ten laste van het resultaat te worden gebracht. De nieuwe verplichting was ten tijde van de nota niet bekend en leiden dit jaar derhalve tot een overschrijding in de begroting. De raad wordt verzocht in te stemmen met een verhoging van de kosten voor buitensportaccommodaties. Dit stellen we voor bij de begrotingswijzigingen. De hogere kapitaallasten voor Makkum en Arum zijn van invloed op de beschikbaarheid van middelen voor de andere velden. Hiervoor zijn logischerwijs minder middelen beschikbaar. Daarnaast is gebleken dat ook voor de andere velden de investeringskosten te laag zijn ingeschat.
Op dit moment wordt er een onderzoek uitgevoerd naar de huidige staat van alle buitensportaccommodaties. Op basis van deze onderzoeksresultaten zal een meerjarenplan worden opgesteld. Dat kan op termijn leiden tot een herziene kunstgrasnota, met daarin dan opgenomen een nieuw voorstel voor de benodigde middelen. 18. Wmo – Woonvoorzieningen Vanuit de jaarrekening 2023 is er een budget ad. € 1.000.000 beschikbaar gesteld voor het realiseren van woonvoorzieningen jongeren. Dit is een meerjarig traject. Wij stellen voor om dit budget om te zetten naar een krediet.
Overzicht voorgestelde (mutaties in) kredieten (bedragen in €) Nr. Omschrijving
Krediet
Invloed op reserves
Invloed op begroting
1. Extra middelen aanleg fietspaden, Nijland
375.000
0
0
2. Bolsward - gebiedsvisie sporthart
0
25.000
0
3. Bolsward, herinrichten Arrivaterrein Snekerstraat
0
0 lagere kap.lst
4. Ontwikkelagenda: duurzaame ontwikkeling
16.305
0
0
5. Duurzaam- crossovers
15.000
0
0
6. Insectennetwerk
10.000
0
0
7. Vervanging glasvezelkabel
8.173
0
0
8. Bijdrage in kosten gemeente Harlingen
143.406
0
0
9. Stationsgebied Sneek
113.212
0
0
1.700.000
0
0
11. Brug Skerdyk
110.000
0
0
12. Bijdrage provincie Fryslân vervanging steigers Workum
250.000
0
0
13. Bijdragen Wetterskip Fryslân werkzaamheden OSW
347.325
0
0
14. Bijdrage Wetterskip Fryslân voor vijveronderhoud
100.000
0
0
15. Bijdragen wegen, groen en verkeer rioleringsprojecten
537.300
0
0
16. Kunstgrasveld Makkum
49.000
0
0
17. Kunstgrasveld Arum
50.000
0
0
1.000.000
0
-1.000.000
4.824.721
25.000
-1.000.000
10. Aankoop Eeltjebaasweg 7 en 7A te Sneek
18. Wmo - woonvoorzieningen Totaal Pagina 75 van 84
9.2
Voorgestelde begrotingswijzigingen
Via deze bestuursrapportage leggen we de volgende voorstellen voor: a. Diverse overboekingen, met name personeel (deels incidenteel/deels structureel) Dit betreft diverse overboekingen met name betreffende de inzet van personeel en overige optimalisaties. Er vinden verschuivingen plaats tussen programma’s, vandaar dat we deze wijzigingen hier opnemen. b. Bolsward - gebiedsvisie sporthart (incidenteel) Bij project Sporthart Bolsward is een extra inkomst ontvangen van € 25.000 (zie ook de Mutaties in kredieten, punt 2). Er zijn niet extra uitgaven, waardoor er een lagere aanspraak op de onderliggende reserve behoeft te worden gedaan. Deze begrotingswijziging regelt dit. c. Taakstelling FUMO (incidenteel) Binnen de taakstelling FUMO is een bedrag van totaal € 455.000 aangemerkt als lobby inkomsten. Conform uw opdracht hebben we de lobby naar de provincie collectief als gemeenten opgepakt. Ook de lobby naar het Rijk hebben we via de VNG actief opgezet. In afwachting van de resultaten van de lobby wordt de taakstelling gedekt uit de eerder structureel toegekende middelen ter invoering van de omgevingswet, zijnde € 500.000. Het restant van de taakstelling van € 200.000 wordt ten laste van het invoeringsbudget Omgevingswet gebracht die we vanuit de meicirculaire hebben ontvangen. d.
Ondernemersfonds (structureel) Bij de verlenging van het Ondernemersfonds per 1 januari 2024, is besloten om te werken met een vast subsidiebedrag in plaats van een variabel subsidiebedrag. De subsidie wordt bekostigd door een opslag op de OZB voor niet-woningen. Het bedrag dat in de begroting wijkt af met het afgesproken subsidiebedrag. Dit geldt ook voor de inkomsten, de wijziging is budgettair neutraal. Zowel uitgaven als inkomsten worden verlaagd met € 136.740. e. Opvang Oekraïners (incidenteel) Gemeenten ontvangen van het Rijk via een specifieke uitkering (SPUK) – Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïners (Booo)– een vergoeding voor de kosten die zij maken voor de opvang van ontheemden uit Oekraïne. Deze vergoeding wordt achteraf definitief vastgesteld op basis van de jaarrekening, wat betekent dat de definitieve vergoeding voor de uitgaven in 2024 pas in 2025 zal worden vastgesteld. De bekostigingsregeling biedt de mogelijkheid om een voorschot aan te vragen voor de compensatie van de kosten. We hebben dit voorschot aangevraagd bij het Rijk. Gemeentelijke opvang Oekraïne (GOO) Súdwest-Fryslân heeft momenteel zes gemeentelijke opvang locaties, Galamadammen in Koudum, Hotel Amicitia in Sneek, Woldenhof in Sneek (per 1 september als vervangende locatie van Ny Ylostins in IJlst), Hotel de Wymerts en It Soal in Workum en Hotel de Stadsboerderij in Hindeloopen.
De gemeentelijke opvang locaties bieden 610 Oekraïense ontheemden een opvangplek. De vergoeding per dag per opvangplek is door het Rijk op basis van een kostenonderzoek naar beneden bijgesteld. In 2022 ontvingen gemeenten nog 100 euro per dag, in 2023 was dit 83 euro per dag. Voor 2024 is de bijdrage per dag vastgesteld op 61 euro. Dit laatste bedrag van 61 euro is dit jaar voor het eerst exclusief leefgeld. De uitgaven aan leefgeld worden vanaf 2024 apart gecompenseerd door het Rijk. In het laatste kwartaal van 2024 hopen we 120 extra opvangplekken te hebben gerealiseerd. Waarvan 60 plekken op de nieuwe locatie Eeltjebaasweg en 60 extra plekken bij Amicitia, beide in Sneek. Particuliere opvang Oekraïne (POO) Op diverse plekken worden er in Súdwest-Fryslân ontheemde Oekraïners opgevangen door particulieren. Het normbedrag voor de uitvoeringskosten van verstrekkingen in 2024 ten behoeve van de particuliere opvang is vastgesteld op 92 euro (was in 2022 en 2023 nog 210 euro) per persoon aan Pagina 76 van 84
wie een verstrekking is gedaan per maand. Ook bij de particuliere opvang wordt de vergoeding voor leefgeld apart berekend van de vergoeding voor uitvoeringskosten. Transitiekosten Tenslotte ontvangen we transitiekosten voor investeringen die we hebben moeten doen om o.a. de Woldenhof gereed te maken voor bewoning. Prognose inkomsten en uitgaven Uitgaande van al deze gegevens verwachten we van het Rijk het volgende bedrag te ontvangen: Opvangplekken GOO: € 13.581.650 Uitvoeringskosten POO: € 150.000 Leefgeld GOO en POO € 500.000 Transitiekosten € 302.000 Totaal: € 14.533.650 Op basis van de uitgaven in 2024 tot nu toe, verwachten we net iets minder (ongeveer € 100.000) uit te geven dan dat we verwachten te ontvangen. Wij stellen daarom voor om de inkomsten en uitgaven via een begrotingswijziging budgetneutraal op te nemen in de begroting van 2024. f. Integraal zorgakkoord (incidenteel) In 2023 zijn er middelen ontvangen vanuit de Specifieke Uitkering IZA. Deze middelen worden ingezet voor de volgende onderwerpen: • Welzijn op recept • Opgroeien kansrijke omgeving (OKO) • Sociale basis (huiskamers) • Inzet en procesbegeleiding van de werkagenda Mentale gezondheid en veerkracht binnen FrIZA • Organisatie en proceskosten In totaal gaat het om een bedrag van € 531.254.
We stellen voor om zowel de inkomsten als uitgaven te verhogen met dit bedrag zodat de volledig ingezet worden voor bovenstaande onderwerpen.
g. RMC (incidenteel) In augustus is de bijgestelde beschikking 2024 voor de functie van het Doorstroompunt (RMC) verhoogd. Het was € 550.000 en is verhoogd naar € 635.000. Dit bedrag moet eind 2024 helemaal besteed zijn. Voorstel is om de bijgestelde beschikking budgetneutraal op te nemen door Inkomsten en Uitgaven te verhogen met € 85.000. h. Verwachte overschrijding groot onderhoud bibliotheek Sneek (incidenteel) In oktober 2024 wordt gestart met een verduurzamingsslag en het uitvoeren van groot onderhoud aan de bibliotheek in Sneek. In 2023 is er een krediet beschikbaar gesteld voor het verduurzamen van het eigen vastgoed; de kosten voor verduurzaming worden gedekt vanuit dit krediet. De kosten voor regulier onderhoud worden gefinancierd uit het onderhoudsbudget en hierin is een tekort ontstaan. Als gevolg hiervan verwachten we een overschrijding van € 88.000. Dit wordt gedekt uit de bestemmingsreserve groot onderhoud gebouwen. i. Onderhoudslasten binnensportaccommodaties (incidenteel) Al enige jaren hebben we te maken met hogere kosten voor onderhoud binnensportaccommodaties. De hoge onderhoudslasten worden met name veroorzaakt doordat veel panden het einde van hun levensduur hebben bereikt, dit leidt tot extra onderhoudslasten. Ook in 2024 is weer sprake van hogere kosten.
Aangezien dit een structurele begrotingsoverschrijding lijkt te worden, stellen we voor om de kosten te verhogen met een bedrag van € 244.000. j. Specifieke uitkering Sportstimulering (incidenteel) Voor de Specifieke Uitkering Sportstimulering hebben we dit een voorschot ontvangen van € 487.615. In de begroting was hiervoor al een bedrag gereserveerd van € 351.200. We stellen voor om zowel de inkomsten als uitgaven te verhogen met € 136.415 zodat de middelen volledig ingezet kunnen worden. Pagina 77 van 84
k. Definitief BUIG-budget 2024 (structureel) Onze begroting 2024 is nog vastgesteld op basis van het nader voorlopig BUIG-budget 2024. Op 1 oktober is het definitieve BUIG-budget 2024 bekend gemaakt. Het BUIG-budget is € 2.398.000 hoger vastgesteld dan wij hadden begroot op basis van het nader voorlopig budget. De begroting moet daarop aangepast worden. Wij stellen voor om de begrote inkomsten en uitgaven met € 2.398.000 te verhogen. Dit op basis van de definitieve beschikking van het Rijk.
l. Prognose uitgaven BUIG 2024 (structureel/incidenteel) De BUIG komt naar verwachting € 250.000 gunstiger uit. Na de vaststelling van het definitieve budget verwachten we nu een tekort van € 1.450.000 op de BUIG. In de vorige Berap gingen wij uit van een verwacht tekort van € 1.700.000 (hogere uitgaven). We stellen daarom voor om het budget op basis van de prognose met € 250.000 te verlagen. m. Toeslagenaffaire (incidenteel) De regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek wordt pas achteraf bij jaarrekening vastgesteld. We ontvangen niet vooraf een beschikking op deze specifieke uitkering. Voor de uitvoering en vergoeding aan gedupeerden voor toeslagenaffaire maken we al uitgaven. Vanaf 2024 mogen we nu het normbedrag voor uitvoering conform staffel van € 120.000 declareren. Voorstel is om de specifieke regeling budgetneutraal voor € 200.000 als inkomsten en uitgaven te begroten. n. Wmo – Beschermd wonen (incidenteel) Over het jaar 2024 verwacht de gemeente Leeuwarden wederom een overschot op Beschermd wonen. Dit resulteert voor onze gemeente in een extra inkomsten ad. € 977.000 boven begroot. Wij stellen voor om de inkomsten te verhogen met € 977.000. o. Wmo – Woonvoorzieningen (incidenteel) Vanuit de jaarrekening 2023 is er een budget ad. € 1.000.000 beschikbaar gesteld voor het realiseren van woonvoorzieningen jongeren.
Dit is een meerjarig traject. Wij stellen voor om dit budget om te zetten naar een krediet. Zie ook Mutaties in kredieten punt 18. p. Wmo hulpmiddelen Extra inkomsten (incidenteel) Er zijn incidentele inkomsten door een terugbetaling van vergoede hulpmiddelen. Hierbij stellen wij voor om de inkomsten en de uitgaven met dit bedrag te verhogen met € 26.000. q. Hoofdmiddelenakkoord; hogere inkomsten (incidenteel) De inkomsten vanuit het hoofdmiddelenakkoord zijn hoger dan begroot. Hierbij stellen wij voor om de inkomsten en de uitgaven met dit bedrag te verhogen met € 25.935. r. Verdeling indexatie inkoopbudgetten (structureel) In de Programmabegroting 2024 is een bedrag van € 1,4 miljoen opgenomen voor indexatie van overige inkoopbudgetten. Deze post staat nog centraal begroot en moet nog verdeeld worden over diverse begrotingsposten. Aangezien de verdeling over programmagrenzen heen gaat, nemen we deze verschuiving op in deze bestuursrapportage.
Pagina 78 van 84
s. Meicirculaire 2024 (incidenteel) Via actieve informatie (week 29) is de raad geïnformeerd over de financiële gevolgen van de Meicirculaire 2024. Via deze begrotingswijziging verwerken we deze financiële gevolgen in de begroting voor de jaarschijf 2024. De gevolgen voor 2025 en verder zijn al meegenomen in de Programmabegroting 2025. De Meicirculaire geeft voor 2024 een extra inkomst van € 4,9 miljoen ten opzichte van hetgeen al is opgenomen in de begroting 2024. Een deel van dit bedrag moten we besteden aan diverse taakmutaties. Daarna blijft er € 1.285.454 over in 2024: Uitkomst Meicirculaire 2024 Al opgenomen in Begroting 2024
225.242.920 220.254.466
Extra inkomst
4.988.454
Waarvan te besteden aan taakmutaties: Dienstverlening gemeenten aanpak en schulden werkdrukverlaging jeugdbescherming Loon- en prijsbijstelling Voogdij 18+ WMO hulpmiddelen Suppletie-uitkering Bommenregeling Jeugdhulp kinderen in een AZC (DU) LHBTI-emancipatiebeleid (DU) Uitvoeringskosten Omgevingswet Gemeentelijke antidiscriminatie voorzieningen WSW loon- en prijsindexatie Beschut werken Tegemoetkoming sociaal ontwikkelbedrijven Faciliteitenbesluit Opvangcentra
200.000 170.000 10.000 27.000 1.048.000 -36.000 20.000 528.000 13.000 993.000 82.000 548.000 100.000 3.703.000
Toe te voegen aan algemene middelen
1.285.454
In de ‘Notitie Meicirculaire 2024’ die is toegevoegd aan de actieve informatie, zijn de diverse taakmutaties toegelicht. In die notitie zijn de ook de financiële gevolgen van de Meicirculaire 2024 voor latere jaren aangegeven.
t. Hogere inkomsten bedrijfsrestaurant (incidenteel) De inkomsten vanuit het bedrijfsrestaurant staan te laag in de begroting dit jaar. Tegenover deze extra inkomsten staan ook extra kosten. We stellen voor om de inkomsten en de uitgaven te verhogen met € 55.000. u. Extra inkomsten gemeente Harlingen (incidenteel) De gemeente Harlingen maakt gebruik van ons SCC en een aantal applicaties. De kosten die wij daarvoor maken berekenen wij ieder jaar door aan de gemeente Harlingen cf. vastgestelde dienstverleningsovereenkomst. Deze kosten zijn gestegen, waardoor de bijdrage vanuit de gemeente Harlingen dientengevolge ook hoger geworden is, tegenover deze inkomsten staan dus extra kosten. We stellen voor om de inkomsten en de uitgaven te verhogen met € 630.000. Per saldo geeft dit dus geen voordeel.
Pagina 79 van 84
v. Doorberekening onderhoud systemen gemeente Harlingen (incidenteel) Voor het onderhoud van systemen bij gemeente Harlingen hebben wij uitgaven welke 1-op-1 worden doorberekend aan gemeente Harlingen, uitgaven en inkomsten lopen tegen elkaar weg. Deze uitgaven en navenante inkomsten zijn lager (€ 87.206), daarom stellen we voor om de begroting hierop aan te passen.
w. Beveiliging publiek toegankelijke ruimtes (incidenteel) De laatste jaren zien wij een toename van agressie richting de medewerkers van onze organisatie. Vooral sinds de uitbraak van Corona is agressie aan de balies van het Súdwesthûs en in Poort 20 toegenomen. Om deze reden is er beveiliging, waarvoor geen specifiek budget is, waardoor tekort van € 100.000. In de jaarrekening 2023 is het tekort gemeld en voor begroting 2025 e.v. jaren is het in de begroting meegenomen.
x. Schoonmaakkosten (incidenteel) De schoonmaak van de buitenlocaties zijn in 2023 Europees aanbesteed. Hierbij zijn wij geconfronteerd met hogere kosten als gevolg van stijging van de salarissen in de schoonmaakbranche van 14%, waardoor een overschrijding op het budget van schoonmaak van € 80.000. In de jaarrekening 2023 is het tekort gemeld en voor begroting 2025 e.v. jaren is het in de begroting meegenomen. y. Bestuurlijke samenwerking VNG en VFG (incidenteel) De gemeente Súdwest-Fryslân is lid van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de Vereniging van Friese Gemeenten (VFG). Hiervoor betalen we contributie. Er zijn echter meer uitgaven voor bestuurlijke samenwerking dan alleen de contributie voor het lidmaatschap van de VNG en de FVG. Zo is er bijvoorbeeld ook een uitgave voor het fonds voor Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU) van het VNG. Het fonds GGU kost jaarlijks ongeveer €344.000,-. Ook zijn er kosten voor het lidmaatschap aan SNN en voor bv. de Waddenzeegemeenten. Hieronder hebben we een overzicht opgenomen van de uitgaven aan de verschillende gremia op het vlak van bestuurlijke samenwerking die vanuit de bestuurlijke samenwerking worden bekostigd (voor 2023 en 2024).
Uitgaven aan bestuurlijke samenwerking in 2023 en 2024: Uitgave Bijdrage fonds GGU 1e halfjaar Bijdrage fonds GGU 2e halfjaar VNG Jaarcongres Samenwerkingsverband Noord Nederland Contributie VNG Contributie VFG Lobby gemeentefinanciën VFG Contributie vereniging van Waddenzeegemeenten Contributie vereniging van Zuiderzeegemeenten (2021,2022 en 2023) Overig en mutaties Totaal Begroot Tekort
2023 € 150.489,95 € 150.489,95 € 3.780,00 € 97.000,00 € 136.525,20 € 45.150,00 € 9.030,00 € 12.180,00 € 1.500,00 € -2.594,26 € 603.550,84 € 558.306,00 € 45.244,84
2024 € 172.132,40 € 172.132,40 € 10.954,00 € 118.375,00 € 145.788,04 € 56.347,46 n.v.t. € 14.838,00 n.v.t. n.v.t. € 690.567,00 € 558.306,00 € 132.261,00
Uit dit overzicht volgt dat alle uitgaven (contributie, lidmaatschappen, etc.) aan de verschillende gremia de laatste jaren zijn toegenomen. Om die reden is er in de begroting van 2025 voorgesteld om de het begrote bedrag met 150.000 euro te verhogen. Ook in 2024 verwachten we eenzelfde tekort. Vandaar dat we voorstellen om ook het budget van 2024 met € 150.000 te verhogen.
Pagina 80 van 84
z. Rente ontwikkeling (incidenteel) In 2024 moesten er meerdere kasgeldleningen afgesloten worden, hierdoor een tekort op de rentelasten van € 950.000. Tekort ontstaat doordat de rente voor 2024 t.o.v. 2023 structureel het hele jaar hoger is geworden. Daarnaast ontvangen wij rente middels schatkistbankeren, de rente inkomsten zijn ook hoger dan begroot, inherent aan de hogere rente, waardoor een voordeel van € 310.000. I.v.m. een correctie bij rente leningen (woningbouw), ontstaat hier een voordeel van € 389.000. Per saldo is er een tekort van € 251.000 op rente. aa. Veiligheidshuis (incidenteel) Door het aanpassen van de kosten verdeelmethodiek is de bijdrage vanuit SWF hoger geworden, waardoor er een tekort is van € 50.000. De hogere bijdrage is al in de begroting 2025 e.v. jaren meegenomen. ab. Burgerpanel (incidenteel) Bij Actualisatie PB 2023 zijn middelen beschikbaar gesteld t.b.v. Burgerpanel (dienstverlening). Dit jaar hebben we de brievenwasserette opgericht. In deze wasserette worden lastige brieven, gezamenlijk met taalambassadeurs (inwoners die moeite hebben met begrijpelijk lezen), opnieuw begrijpelijker geschreven. Volgend jaar willen we onderzoeken of een burgerpanel een aanvullend instrument kan zijn om onze brieven te testen op begrijpelijkheid. Voor dit jaar lukt dat niet meer en vallen de middelen van € 50.000 vrij. ac.
Verkiezingen (incidenteel) Mede naar aanleiding van de Tweede Kamerverkiezing 2023 hebben we meer inzicht gekregen in de financiën voor de Verkiezingen. Het budget blijkt ontoereikend, dit houdt in dat elke keer als er Verkiezingen gehouden worden, er een structureel tekort is. Tekort over 2024 is € 123.000. In de begroting 2025 e.v. jaren is het budget inmiddels aangepast en structureel verhoogd.