Jaarverslag 2021.pdf
Tekst van het document
Daarin hebben we lokale knelpunten in beeld gebracht en gekeken naar mogelijke ingrepen.’ ‘Sociale huur en kansen voor starters’ ‘We hebben vorig jaar een mooie slag gemaakt met het toevoegen van extra sociale huurhuizen aan het woningbestand van de gemeente. In Steenwijk staan diverse plannen op stapel (zoals in de Woldmeenthe, Scheer & Foppenlocatie, De Gouden Engel) en ook in Oldemarkt, Tuk en Willemsoord zijn we bezig. In Scheerwolde zijn de eerste acht woningen opgeleverd. In andere kernen zijn in 2021 gesprekken gestart met bewoners: aan welke huizen is behoefte, en waar? Ook kijken we naar geschikte plekken voor jonge starters in Blokzijl, Wanneperveen, Scheerwolde en Sint Jansklooster. Daar liggen kansen.’ Marcel Scheringa 29 Wat voor effect / impact heeft corona voor het programma “Duurzaam“ in 2021 gehad Onderwerp Extra Uit- of afstel Algemeen Fysieke bijeenkomsten zijn een groot gedeelte van 2021 niet mogelijk geweest. Gelukkig hebben we voor een heel aantal digitale alternatieven kunnen organiseren. We merken wel dat bij digitale bijeenkomsten de interactie lastiger is. Ook zien we dat de aandacht voor de eigen leefomgeving toeneemt. Meer en meer inwoners vragen bijvoorbeeld een opruimset aan en gaan aan de slag met zwerfafval opruimen.
Bewustwording Doordat het Infopunt gedurende een heel aantal weken gesloten is geweest zijn er minder bezoekers ontvangen dan gepland. n.v.t. Afval Inwoners zijn meer thuis geweest, daardoor stagneert de dalende lijn van het aantal kilo’s restafval en de stijgende lijn van het scheidingspercentage. n.v.t. Circulaire bedrijvigheid Ook hier geldt dat fysieke bijeenkomsten zoals de Week van de Ondernemer niet door konden gaan. De bijeenkomsten zijn verplaatst naar 2022. Overzicht baten en lasten programma Duurzaam Waaraan is het geld besteed?
30 2.3 Werk aan de winkel Waar gaan we voor? AMBITIE: TOERISME Spreiding toerisme Uitbreiding werkgelegenheid Weerribben-Wieden als sterk merk Het programma Duurzaam (Be)Leefbaar Toerisme (DBT) is gericht op het versterken van de (toeristische) economie met daarbij een duurzame balans tussen ecologie, economie en leefbaarheid. De op de langere termijn gerichte ambitie is: meer welvaart en welzijn voor de bewoners van Steenwijkerland. AMBITIE: BEDRIJVIGHEID Ja-gemeente voor ondernemers Schrappen overbodige regels Steenwijkerland koploper in de regio We willen een koploper zijn in de regio. Niet zozeer om de beste te zijn, maar wij beseffen dat we in regionaal verband sterker staan en dat willen we uitstralen. We zijn een economische topregio, samen met Amsterdam, Rotterdam/Den Haag en Eindhoven behoort de Regio Zwolle tot de economische pijlers van Nederland. AMBITIE: ARBEIDSMARKT Verkleinen mismatch arbeidsmarkt Onze inwoners gaven bij de start van deze collegeperiode werkgelegenheid aan als belangrijkste prioriteit voor het college. Mede daarom hebben wij hiervoor een apart bestuursprogramma ingericht, dat zich onder meer richt op het bij elkaar brengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt. Juist nu de werkloosheid zal oplopen als gevolg van de coronacrisis zal dit een speerpunt blijven. AMBITIE: BINNENSTAD STEENWIJK Levendige en economisch vitale binnenstad
31 Ambitie is de binnenstad van Steenwijk levendig en economisch vitaal te houden. Onze ambities uit het HHP1 zijn hieronder vertaald in doelen, beoogd resultaten in 2021 en bijbehorende acties/processtappen. Trends en ontwikkelingen Onderstaand geven we de belangrijkste trends en ontwikkelingen die positief dan wel negatief hebben bijgedragen aan de beoogde resultaten. Dit betreffen zowel zelf tot stand gebrachte als niet beïnvloedbare zaken waar de gemeente mee is geconfronteerd. Ondanks de coronacrisis is er veel belangstelling voor bedrijfskavels. Met name het bedrijvenpark Eeserwold is in trek. Accent verschuiving zichtbaar: van inrichten noodloketten, het verlenen van coronasteun, naar nieuwe economische ontwikkelingen, zowel bij de gemeente als ondernemers. Versnelde acceptatie digitalisering (thuiswerken en online vergaderen). De bestedingen bij het binnenlands verblijfbezoek hebben zich veelal in de zomerperiode 2021 hersteld, o.a. doordat meer Nederlanders vakantie in eigen land doorbrachten. Dat was vooral merkbaar bij bungalowparken en horeca in het landelijk gebied. Bij het inkomend verblijfsbezoek was dat herstel ook in de zomerperiode nog niet echt zichtbaar. Besef dat digitale toepassingen de fysieke contactmomenten (participatie) niet kunnen vervangen.
Vanwege de coronacrisis liggen de prioriteiten van ondernemers – terecht – bij hun bedrijfsvoering, waardoor participatie en deelname aan projecten in het gedrang komt. De krapte en de mismatch op de arbeidsmarkt wordt – ook door corona – actueler. Veel openstaande vacatures die niet vervuld kunnen worden, zal effecten hebben op economie. Het aanbod van bedrijfskavels wordt schaarser. Leveringstermijnen zijn langer geworden en grondstoffen fors duurder. Dit kan effecten hebben op de planning en dekking van de diverse plannen en ontwikkelingen. Ook in 2021 heeft de coronacrisis grote invloed gehad op het bedrijfsleven in de toeristisch-recreatieve sector. Hoewel de zomerperiode 2021 voor veel ondernemers in de sector goed is geweest heeft dit over de brede linie de coronaverliezen van de periode niet goed gemaakt. Speerpunt 1: Realisering van smart mobility en smart hospitality (Regio Deal 2020) Binnen het programma DBT zal het accent verschuiven. De focus komt meer te liggen bij de uitvoering van projecten die de afgelopen periode zijn voorbereid. Dit betreft o.a. de transformatie van het station Steenwijk als poort van de regio en het realiseren van smart mobility en smart hospitality in de gehele gemeente.
Wat wilden we bereiken in 2021? Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om de speerpunten te realiseren? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Transformatie station Er zijn grote stappen gemaakt die de basis vormen voor de uiteindelijke transformatie uiterlijk 2023 van Intercitystation Steenwijk als poort, visitekaartje en mobiliteitsknooppunt voor de (toeristische) regio. Hierbij wordt nauw samengewerkt met de NS, ProRail en de Meenthe. Zo is er een ontwikkelkader opgesteld en een waardestellend onderzoek uitge- 1 Het Hernieuwd Perspectief
32 voerd. Inwoners en ondernemers zijn nauw betrokken bij de toekomst van het station door een enquête en inloopbijeenkomsten. Realisatie smart mobility en smart hospitallity (innovatie in mobiliteit en gastvrijheid) Smart mobility of in goed Nederlands innovatie in mobiliteit en gastvrijheid zal de komende periode steeds meer zichtbaar worden. De basis is gelegd in 2021. Samen met ondernemers en in samenspraak met buurgemeenten zijn plannen ontwikkeld. De realisatie van de eerste hubs waar diverse vormen van duurzaam vervoer beschikbaar komen worden vanaf 2022 uitgerold. Voor het seizoen 2022 zal bovendien een gebiedsapp beschikbaar komen waarmee het toeristisch aanbod en de bereikbaarheid digitaal inzichtelijk zijn gemaakt. Een gepland symposium over dit onderwerp om hierover breed te communiceren en partijen nog meer te betrekken kon helaas niet doorgaan vanwege corona maatregelen. Speerpunt 2: Meer en betrouwbare lokale data (Steenwijkerland als experimenteergebied) Het realiseren van actuele, volledige en betrouwbare data op het niveau van Weerribben-Wieden / Steenwijkerland.
Wat wilden we bereiken in 2021? Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om de speerpunten te realiseren? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Realiseren betrouwbare data Om meer inzicht te krijgen en eventueel te kunnen sturen is het nodig dat we meer betrouwbare en actuele data verkrijgen. In 2021 hebben we meer inzicht gekregen door o.a. tellingen en sensoren en hiermee is een model ontwikkeld om de drukte in Giethoorn te voorspellen. Dit model wordt inmiddels ook in andere gebieden in Overijssel gebruikt. Naast een landelijke en provinciale data alliantie wordt gewerkt aan een data alliantie Weerribben-Wieden. Dit zetten we op samen met onze partners in de Stichting Weerribben-Wieden en met Marketing Oost. Speerpunt 3: Nationaal Park Weerribben-Wieden wordt Nationaal Park van Wereldklasse Het doorontwikkelen van Nationaal Park Weerribben-Wieden naar een Nationaal Park Nieuwe Stijl waarbij de balans tussen economie, ecologie en leefbaarheid voorop staat. Wat wilden we bereiken in 2021? Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om de speerpunten te realiseren? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Doorontwikkelen Nationaal Park De doorontwikkeling van het Nationaal Park Weerribben -Wieden naar een Nationaal Park van Wereldklasse is in 2021 succesvol geweest.
De realisatie op basis van het projectplan Nationaal Park Weerribben- Wieden (welke door het Rijk en de provincie Overijssel financieel wordt ondersteund) is opgepakt. De werkorganisatie van de Stichting Weerribben-Wieden is vormgegeven. Samen met de partijen verenigd in deze stichting (waar de gemeente deel van uit maakt) zal de doorontwikkeling de komende periode doorgaan; op weg naar een Nationaal Park van Wereldklasse. Ons Nationaal Park en de nabijgelegen natuur is eind 2020 door de Commissie Verkenning Nationale Parken o.l.v. Pieter van Vollenhove geselecteerd als één van de vijf Nationale Landschapsparken (internationaal onderscheidende gebieden die kenmerkend zijn voor natuur en landschap in Nederland). 33 Speerpunt 4: Inzetten op vitale, aantrekkelijke stad Steenwijk ( Station, Rams Woerthe, Binnenstad, Steenwijkerdiep) Voor ons is de herinrichting van het Steenwijkerdiep een belangrijke prioriteit. Op basis van de te verwachten gesloten contracten in 2020 zal worden ingezet op beeldkwaliteit openbare ruimte en het opstarten van de bestemmingsplanprocedure. Een vitale, aantrekkelijke stad Steenwijk als integraal onderdeel van het toeristisch potentieel van het gebied Weerribben-Wieden staat centraal.
Dat betekent dat we blijven inzetten op het stimuleren van de toeristische kansen van de stad, het neerzetten en uitbouwen van de stoere vestingstad en de verbinding met het station, het park en de entree van het gedempte Diep versterken. Een uitvoeringsplan wordt in de loop van het jaar vastgesteld. Wat wilden we bereiken in 2021? Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om de speerpunten te realiseren? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Beeldkwaliteit en bestemmingsplan Steenwijkerdiep Voor de openbare ruimte is een inrichtingsschets gemaakt waarin onze ambities op het gebied van klimaatadaptatie, het voorkomen van hittestress en de opvang van water zijn opgenomen. Het inrichtingsvoorstel voor de kop van het Steenwijkerdiep kan in 2022 worden uitgevoerd. Het opstellen van het bestemmingsplan kost, mede als gevolg van de benodigde onderzoeken, meer tijd dan was voorzien. Streven is het ontwerpbestemmingsplan in de loop van 2022 in procedure te brengen. x Uitvoeringsplan Ondanks de beperkingen van de coronapandemie op de uitvoering van de diverse projecten in de binnenstad, kijken we terug op een succesvol jaar. Samen met onze gebiedspartners werken we aan het economisch versterken van de binnenstad, het stimuleren van de toeristische potentie en het leveren van een kwaliteitsimpuls aan de openbare ruimte.
Dat we hiermee op de goede weg zijn, wordt o.a. bevestigd door de grote steun van de ondernemers voor de BIZ (het ondernemersfonds voor de binnenstad). Er is draagvlak voor de ontwikkelingsrichting voor de binnenstad (versterken identiteit, transformatie naar wonen, cultuur, toerisme). Het met de provincie afgesloten stadsarrangement is op alle fronten in uitvoering. Wel is mede als gevolg van corona met succes uitstel aangevraagd bij de provincie om de projecten af te ronden. De projecten m.b.t. Street art, het opwaarderen van de Kalverstraat zitten in de eindfase, zodat op relatief korte termijn hier ook zichtbare resultaten kunnen worden verwacht. Er dient wel rekening gehouden te worden dat als gevolg van corona de leveringstermijnen van materialen aanzienlijk zijn verlengd en ook de prijzen fors zijn verhoogd. Er zijn stadscheques uitgereikt voor projecten die de binnenstad vitaler en leefbaar maken. Zo maken we samen met relatief kleine ingrepen de stad aantrekkelijker. Het aantal ingediende plannen en initiatieven (meer dan 30) geeft aan dat de samenleving betrokken is bij de binnenstad. Met een aantal ondernemers in de pilotgebieden (Kalverstraat en rond de Waagstraat) zijn verregaande afspraken gemaakt voor het realiseren van een ondergrondse bedrijfsafvalcontainer.
Containers worden zo uit het straatbeeld gehaald, hetgeen de uitstraling en de verblijfsklimaat versterkt. Met inachtneming van langere levertijden verwachten wij dat we in 2022 daadwerkelijk kunnen overgaan tot het plaatsen van een dergelijk ondergronds systeem. Uit het fonds stimuleren binnenstad zijn inmiddels 2 aanvragen beschikt, en een derde is in voorbereiding. Gezien de vele positieve reacties uit de samenleving op m.n. de steun aan de bioscoop (als één van de aanvragers), is dit een zeer geschikt instrument voor het behoud van belangrijke voorzieningen in de binnenstad van Steenwijk. Ook voor het versterken van de routing van het station naar de binnenstad zijn stappen gezet, mede met inzet van een omgevingspsycholoog. Het plan dat voorligt heeft draagvlak bij Steenwijk Vestingstad en zal verder worden uitgewerkt. In 2022 verwachten wij dit ook te kunnen opleveren. 34 Speerpunt 5: Inzetten op werkgelegenheid / arbeidsmarkt en Actieplan werk(t) De uitvoering van het Actieplan werk(t) is gezien de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt onverminderd van belang. Juist vanwege deze ontwikkelingen (groeiende werkloosheid en sectoren waarin nog wel krapte ontstaat) willen we nieuwe output afspraken maken over ons “Steenwijkerlands model”.
Hoe kunnen we een proactieve bemiddelende rol vervullen tussen bedrijven/sectoren die personeel vragen en waar aan de andere kant overschotten ontstaan? Wat wilden we bereiken in 2021? Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om de speerpunten te realiseren? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Output afspraken “Steenwijkerlands model” Grotendeels als gevolg van corona zijn er in 202 1 minder werk - ervaringsplekken (13) gerealiseerd dan in voorgaande jaren. Voor 2021 zijn vooraf geen aantallen afgesproken met de BCS 2. Wel zijn er in 2021 in totaal nog 110 uitkeringsgerechtigden uitgestroomd naar werk en/of studie. ‘Eeserwold enorm in trek’ ‘In de geschiedenis van deze gemeente zijn nog nooit zoveel bedrijfskavels verkocht als in 2021. Bedrijvenpark Eeserwold bij Steenwijk is bijna uitverkocht, vanwege de grote interesse zijn ook de werkzaamheden voor het bouwrijp maken van kavels en de aanleg van wegen flink versneld. Groene energie is een belangrijke trigger voor duurzame bedrijven om zich hier te willen vestigen. Dat bieden we op Eeserwold, met koeling vanuit het Eesermeer, zon op het dak en de productie van waterstof.
Maar als bedrijvenpark biedt het veel meer voordelen: het is een magnifiek woon- en werkgebied, de faciliteiten zijn op orde zowel lokaal als regionaal, we hebben parkmanagement, glasvezelnetwerken, cameratoezicht en de ideale ligging direct aan de A32. Dit is de poort naar Noord- Nederland.’ ‘Vakmensen voor eigen regio’ ‘Met de oprichting van de Horeca Academie Weerribben-Wieden en de Regionale Praktijk Academie hebben we twee vernieuwende projecten opgezet. De roep om vakmensen is groot en door zelf voldoende gekwalificeerd personeel op te leiden kunnen we straks de schaarste op de arbeidsmarkt oplossen. Het zijn sectoren die goed passen bij het karakter, en het economisch profiel van Steenwijkerland. Je ziet dat ondernemers de handen ineenslaan, dat is mooi, en er wordt regionaal samengewerkt om de beste vakmensen op te leiden en te behouden voor de regio.
Vanwege corona hebben deze plannen helaas wat vertraging opgelopen, praktijkopleidingen kun je nou eenmaal niet digitaliseren, maar de Regionale Praktijk Academie staat nu in de steigers en start in september van 2022.’ Bram Harmsma Thema 9: Ondernemersklimaat Excellent vestigingsklimaat Wat wilden we bereiken in 2021? Norm 2021 Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2021 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend We streven ernaar dat zich 3 nieuwe bedrijven vestigen op Eeserwold De belangstelling voor het bedrijvenpark is groot, zowel lokale als bedrijven elders zijn geïnteresseerd in vestiging. In 2021 is maar liefst 12 hectare verkocht. De BCS heeft een aantal ondernemers ingezet die als ambassadeur voor het terrein optreden. Zij vertellen vanuit hun bedrijfsvoering en de kansen en mogelijkheden op Eeserwold het goede verhaal. 2 Business Club Steenwijkerland 35 Het beeldkwaliteitsplan is nog niet vastgesteld. Er is weliswaar overeenkomst over de uitgangspunten, maar over de exacte invulling en nadere detaillering vindt nog overleg plaats. Het bestemmingsplan Eeserwold Werken heeft als ontwerp ter inzage gelegen. Hierop is een aantal zienswijzen ontvangen.
Afhankelijk van de door te voeren wijzigingen zal het vervolgproces worden vormgegeven (ofwel besluitvorming college/raad bij kleine wijzigingen, ofwel wederom er inzage bij doorvoeren grotere wijzigingen). Vastgesteld bestemmingsplan voor het Gedempte Steenwijkerdiep Zie speerpunt 4 Vastgesteld MKB ( Midden- en kleinbedrijf) beleid met daarin aandacht voor het rood loper beleid De resultaten van het onderzoek MKB vriendelijkste gemeente waren ronduit teleurstellend. Mede op basis van een bespreking met de raad (Politieke markt 23-11- 2021) zal een plan van aanpak worden opgesteld, resulterend tot een MKB beleid. Als gevolg van andere prioriteiten door corona en beperkte capaciteit is dit nog niet tot een afronding gekomen. In het eerste kwartaal van 2022 wordt een plan van aanpak voor het verbeteren van de ondernemersdienstverlening opgeleverd Wel ligt er inmiddels het rode loper beleid. Dit is samen met de BCS opgesteld. Ondernemers worden in het zonnetje gezet bij speciale prestaties en nieuwe ondernemers worden welkom geheten. Dit is onderdeel van het verbeteren van de ondernemersdienstverlening.
x We bouwen aan een vitale, aantrekkelijke binnenstad van Steenwijk Zie speerpunt 4 Realisatie aantrekkelijke verbinding station met binnenstad van Steenwijk Zie speerpunt 4 Versterken regionale samenwerking We blijven investeren in de regionale samenwerking Als Steenwijkerland zijn we als een van de 22 gemeenten samenwerkingspartner binnen de Regio Zwolle. Hierbij hebben we zeker ambities, binnen de Regio Zwolle willen we op gerichte beleidsterreinen koploper zijn. Daar hebben we de afgelopen jaren concrete stappen in gezet. Binnen de thema’s Menselijk Kapitaal (HCA) en vrije tijdseconomie zijn we koploper door concrete regionale projecten en financieringsstromen vanuit de regio. Begin dit jaar heeft er een BOT3 overleg met het voltallige college plaatsgevonden met als onderwerp ‘Regio Zwolle’. Dit als evaluatie. Conclusie is geweest dat we aan tafel zitten bij de onderwerpen die wij prioriteren. De uitdaging is om blijven aangehaakt te blijven bij de ontwikkelingen binnen Regio Zwolle, zowel ambtelijk als bestuurlijk. Deze beweging blijven we voortzetten, om Regio Zwolle integraal en over verschillende thema heen aan te vliegen. Begin 2022 zetten we deze concretiseringslag voort en dit moet zorgen voor meer regie.
Versterken arbeidsmarkt Uitvoering actieplan Werk(t) In 2021 is er op vier projecten ingezet: Stapelbanen: In 2021 is er dankzij een samenwerking met Werkcoöperatie “de Middencirkel” de pilot 3 Benen Op Tafel 36 Stapelbanen van start gegaan. Er zijn inmiddels meer dan 8 werkgevers aangesloten bij het concept die hun vacatures aanbieden via de puzzelmodule. Bovendien deelt ook het WSP4 haar vacatures met het projectteam. Inmiddels worden de eerste gesprekken met kandidaten gevoerd. NEXT5: NEXT heeft voor de voortgang in 2021 het meeste last gehad van de coronamaatregelen. Dit omdat de bedrijven die hier aan deelnemen (zowel de bestaande deelnemers als de potentiële) internationaal opereren en veel tijd kwijt zijn aan de actuele bedrijfsvoering van hun bedrijven. In 2021 zijn de concrete resultaten dat het ‘concept NEXT’ vormgegeven is met de drie founding partners. In 2021 zijn we begonnen om meer bedrijven te werven, in 2022 zullen er minimaal 6 nieuwe bedrijven aansluiten. Tevens is een onderdeel van NEXT; NEXT services eind 2021 operationeel gestart met de begeleiding van de eerste expat. (buitenlandse werknemers) Horeca College Weeribben Wieden: In 2020 leek het Horeca College al een feit. Helaas hebben de ondernemers door de eerste lockdown het project on- hold gezet. In 2021 heeft het plan een doorstart gemaakt met 10 ondernemers zich hier volop voor inzetten.
In 2021 is er veel ingezet om de plannen weer opnieuw vorm te geven op de huidige situatie en de plannen verder te brengen. Tevens is er eind 2021 een subsidieaanvraag ingediend bij de provincie Overijssel. Februari 2022 is het Horeca College opgericht om vervolgens in september 2022 met de eerste groep van 20 leerlingen te starten. RPA6: In april 2021 is het RPA in een stroomversnelling gekomen. Circa 30 geïnteresseerde ondernemers, bedrijven en organisaties uit verschillende disciplines hebben meegedacht en hebben een actieve rol binnen het RPA. Voor de installatietechniek en de procestechniek zijn de plannen concreet gemaakt en er zal een eerste groep leerlingen in september starten. Prestatieboom Gerealiseerd. HCA Als een van de 21 gemeenten zijn wij participerend aan de Human Capital Agenda. Dit betekent concreet voor onze inwoners en ondernemer dat ze bij HCA (in de volksmond Upgrade Jezelf) aanvragen in kunnen dienen voor het om-, her- en bijscholen van henzelf of personeelsleden. Dit dragen wij uit richting ondernemers en inwoners. Met de projecten uit het Actieplan Werk(t) voldoen we aan de doelstellingen van het HCA programma. Hierin zijn we een voorbeeld voor de rest van de regio en zijn we koploper. Onze projecten zijn enkelen van de eerste grote initiatieven die ervanuit de regio ontstaan. In 2021 hebben 117 inwoners zich gemeld voor een loopbaantraject.
Hieruit zijn inmiddels 37 aanvragen voortgekomen (personen die een opleiding vergoed krijgen uit het fonds). Tevens zijn er 18 bedrijven die een aanvraag hebben ingediend voor een bijdrage aan de ontwikkeling van personeel. Focus op Toerisme & Recreatie Meer personen werkzaam in toerisme en recreatie Het aantal personen, werkzaam in de toeristisch - recreatieve sector van Steenwijkerland is in 2020 4 Werkgevers Service Punt 5 Network for international EXchange of Talent 6 Regionale Praktijk Academie 37 gedaald ten opzichte van de jaren daarvoor. Hoewel de cijfers over 2021 nog niet bekend zijn mag ervan uit worden gegaan dat dit in 2021 niet is toegenomen. Het lijkt logisch dat dit samenhangt met de onzekere corona periode. Er is krapte op de arbeidsmarkt en dat gold, voorafgaand aan de coronacrisis al voor de horeca. Door de coronacrisis wordt dit probleem nog groter. Door het starten van het Horeca College Weerribben-Wieden willen we bijdragen aan het oplossen van deze problemen. x Meer omzet in de toeristische sector We hebben nog altijd onvoldoende inzicht in de omzet van de sector. Landelijk wordt gesteld dat de sector het relatief goed heeft gehad in de zomerperiode doordat veel Nederlanders in eigen land vakantie hebben gehouden. Hiermee zijn de coronaverliezen niet goed gemaakt. Uit de contacten met ondernemers uit Steenwijkerland horen we dit ook veel terug.
Vooral de lockdowns hebben geleid tot lagere omzetten. De overheid heeft de sector hierbij financieel ondersteund. x Inzicht in vitaliteit van toeristische verblijfsector en toename van de kwaliteit Er is meer inzicht gekomen in de vitaliteit en kwaliteit van bedrijven in de verblijfssector door oplevering van het Vitaliteitsonderzoek Verblijfsrecreatie Overijssel. Langer verblijf en hoger bestedingspatroon van de verblijfstoerist in het gebied Langer verblijf en een hoger bestedingspatroon van toeristen is een beleidsuitgangspunt van de toeristische visie ‘Bestemming Weerribben-Wieden 2025’ en is een criterium bij de beoordeling van toeristische initiatieven. Wanneer we meer data beschikbaar krijgen kunnen we het effect van onze inspanningen beter meten. Betere spreiding van toeristen in het gebied en over het jaar Betere spreiding van toeristen in het gebied en over het jaar is een beleidsuitgangspunt van de toeristische visie ‘Bestemming Weerribben-Wieden 2025’ en is een criterium bij de beoordeling van toeristische initiatieven. Wanneer we meer data beschikbaar krijgen kunnen we het effect van onze inspanningen beter meten. Door de verbetering van meer dan 20 km fietspad zijn de mogelijkheden om te verspreiden bovendien vergroot.
Toename kwaliteit toeristische infrastructuur door uitvoering bidbook “Land van Weerribben en Wieden” De toeristische infrastructuur is zichtbaar verbeterd in de gemeente door het aanpakken van een aantal (fiets)paden in de gemeente. Extra middelen voor het beheer van de gemeentelijke havens leidt ook tot toename van de kwaliteit. Duurzaam toerisme met behoud van dagelijkse leefkwaliteit Toerisme is belangrijk vanuit economisch perspectief en dat zal ook zo blijven. In met name Giethoorn leidt dit ook wel eens tot overlast. De gebiedsgerichte aanpak Giethoorn is er o.a. op gericht de balans tussen dat economisch perspectief en de leefbaarheid in balans te houden/krijgen (zoals dat voor ons gehele gebied geldt). Voorbeeld hiervan is de introductie van de vermakelijkheidsretributie in Giethoorn. ‘Schaatsen: dát hadden we nodig’ ‘Het lijkt heel vanzelfsprekend in februari: schaatsen. Maar in de winter van 2021 was niets normaal. Ik denk dat veel mensen zich daarom zo euforisch voelden, dat er iets wél kon en we met inachtneming van de regels het ijs op konden. Toertochten en wedstrijden op natuurijs gingen vanwege de veiligheidsmaatregelen niet door, maar de verschillende ijsbanen in onze gemeente konden onder voorwaarden open. ‘Coronaproof’ schaatsen in je eigen omgeving was weer mogelijk en dat voelde als een feestje in een tijd met zoveel beperkingen.
Iedereen was op zoek naar ruimte en ontspanning binnen de geldende begrenzing. Om die reden was de tijdelijke schaatspret in Steenwijkerland voor mij een groot moment in 2021. Even geen slecht nieuws berichten, maar gewoon met anderen buiten zijn in een sfeer van gezelligheid, van onderlinge verbondenheid. Er was koek en zopie, je zag overal lachende gezichten. Ja, dat hadden we écht even nodig met z’n allen.’ Rob Bats 38 Ontwikkeling doelstellingen De effecten van de coronacrisis werken nog door in de doelstellingen. Wel is een ontwikkeling zichtbaar van het verlenen van directe steun en inrichten van de diverse noodloketten en de bemensing daarvan weer naar de uitvoering van ons ‘reguliere’ werk en wordt voorzichtig weer vooruit gekeken en vinden weer ontwikkelingen plaats. De uitvoering van een aantal projecten komt als gevolg van het gebrek aan participatiemogelijkheden en de langere levertijden van materialen en grondstoffen wel onder druk te staan. ‘Leven tussen hoop en vrees’ ‘Wat het coronajaar 2021 mede zo ingrijpend maakte, was dat mensen heen en weer geslingerd werden tussen hoop en vrees. Het was best een goede zomer, met weer opbloeiend toerisme in Giethoorn en de rest van onze gemeente, gevulde terrassen voor de horeca. Dat wekte positieve verwachtingen.
De hoop groeide op herstel bij ondernemers die een slechte tijd beleefd hadden, die noodgedwongen een deel van hun pensioen moesten opeten of zich in de schulden staken. Maar dat we toen, in het najaar, vrij onverwachts opnieuw voor een maatschappelijke lockdown stonden hakte er zwaar in. Iedereen liep op z’n laatste benen.’ ‘Rek eruit, maar toch solidair’ ‘Ik weet niet of de samenleving nog zo’n derde jaar op rij aan zou kunnen. Corona heeft een zware wissel getrokken op mensen persoonlijk en op hun bedrijven, op het hele maatschappelijke leven. Je merkte de laatste maanden van 2021 echt dat de rek eruit was. Steeds duidelijker klonk ook de roep om aandacht voor onze geestelijke gezondheid, naast de medische gevolgen van corona. Hoe moest het met onze ouderen, en met de jongeren die dreigden te vereenzamen? Hoe verder met onze lokale economie? Toezichthouders en Buitengewoon opsporingsambtenaren kregen het soms zwaar te verduren, frustraties werden afgereageerd op handhavers en hulpdiensten; dat vond ik zorgelijk. Tegelijk was de coronatijd niet alleen maar kommer en kwel; ik vind dat men redelijk solidair bleef aan elkaar. Het was mooi om te zien dat de bereidheid er was om begrip te tonen voor anderen.’ Bram Harmsma
39 Wat voor effect / impact heeft corona op het programma “Werk aan de Winkel“ in 2021 gehad Onderwerp Extra Uit- of afstel DBT / toerisme De noodzaak om de toeristische projecten in het kader van het programma Duurzaam (Be)leefbaar Toerisme (DBT) te realiseren is niet verdwenen door het corona virus. De toeristische sector heeft hier baat bij. De sector kan dit goed gebruiken om wanneer de impact van corona afneemt weer te kunnen ondernemen. Corona heeft beperkt invloed gehad op het behalen van de toeristische doelstellingen uit dit bestuursprogramma. Doordat het lastig was om bijeen te komen zijn zaken vertraagd maar is geen sprake van afstel geweest. Gebiedsgerichte aanpak Giethoorn Zie hierboven Zie hierboven Overzicht baten en lasten programma Werk aan de winkel Waaraan is het geld besteed?
40 2.4 Samenredzaam Waar gaan we voor? AMBITIE: MEEDOEN (EEN INCLUSIEVE SAMENLEVING) Steenwijkerland sluit niemand uit Passend werk voor wie dat nodig heeft Inwoners kunnen lezen, schrijven en internetten Kinderen verlaten school met een diploma Als college willen we dat inwoners zoveel mogelijk de regie over hun eigen leven kunnen voeren en mee kunnen doen. AMBITIE: STIMULEREN Vrijwilligers worden gewaardeerd en ondersteund Verbeteren gezonde leefstijl voor inwoners De helft van onze inwoners is actief als vrijwilliger en laat zien zich (samen) verantwoordelijk voor de samenleving te voelen. Een belangrijk speerpunt van ons is hen te waarderen, te ondersteunen en waar mogelijk op meerdere terreinen in te kunnen zetten. AMBITIE: ONDERSTEUNEN Passende zorg voor jong en oud Hulp op maat voor wie dat nodig heeft Verminderen en voorkomen armoede De toegang tot Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo), Jeugdwet en Participatiewet zijn eind 2019 onder 1 dak gehuisvest om integraal goed te kunnen onderzoeken wat inwoners nodig hebben. Integraliteit en samenwerking zijn erg belangrijk om passende zorg en ondersteuning te kunnen bieden. Onze ambities uit het HHP zijn hieronder vertaald in doelen, beoogd resultaten in 2021 en bijbehorende acties/processtappen. Dit presenteren we volgens de 3 thema’s uit het programma ‘Samenredzaam ’: Inclusieve samenleving, preventie en ondersteuning.
41 Algemene inleiding We merken allemaal de gevolgen van opnieuw een jaar in het teken van corona. Corona heeft directe en indirecte invloed gehad op ons welzijn en onze gezondheid. Op allerlei terreinen is onze veerkracht aangesproken. Jongeren misten hun school en sociale omgeving. Eenzaamheid onder ouderen én jongeren is toegenomen, net als mentale druk en problematiek. Een grote groep inwoners hebben te kampen met onzekerheid ten aanzien van werk en inkomen. Veel mensen zijn minder gaan sporten en bewegen. De coronacrisis heeft ook een beroep gedaan op het aanpassingsvermogen van de gemeentelijke organisatie. Ten gevolge hiervan hebben we in 2021 een aantal doelen moeten temporiseren. Toch is op deze doelen wel voortgang geboekt, omdat ze in de uitvoering zijn aangepast. We zijn blij te constateren dat het overgrote deel van de transformatie- en de programmadoelen is behaald. Dit jaar is, zoals verwacht, de vraag aan jeugdzorg opnieuw toegenomen en we zien ook een grotere complexiteit van de casuïstiek. In de Wmo is het aantal voorzieningen per saldo heel licht gestegen. Het aantal uitkeringen is in tegenstelling tot de eerdere verwachting gedaald. Een van de verklaringen hiervoor zijn de coronasteunpakketten als TOZO 7 en TONK8. Van de verwachte toename van werkeloosheid ten gevolge van de coronacrisis is evenmin sprake geweest.
In tegendeel, we begonnen in 2021 de krapte op de arbeidsmarkt te merken, bij onze partners en uitvoerende partijen. Ook merken we als gemeentelijke organisaties dat vacatures en tijdelijke vervanging minder snel vervuld worden. De grote maatschappelijke opgaven vereisen samenwerking met ketenpartners. Hierin zijn in 2021 stappen gezet door onder meer: intensievere samenwerking met huisartsen; brede samenwerking in “Samen voor Ryan” rondom kinderen; start van het “Geldloket”, Voorzieningenwijzer en vroeg-signalering van financiële problemen; gezamenlijke trainingen positieve gezondheid met ketenpartners. Dit jaar stond ook in het teken van grote wettelijke veranderingen. Zo zijn de voorbereidingen getroffen voor de decentralisatie Beschermd Wonen en de start van de Wet Inburgering per 1 januari 2022. We zijn gestart met een brede aanpak in de transformatie, om de ondersteuning uit het Sociaal Domein toekomstbestendig en duurzaam te houden. Transformatie 2.0; verrijken, verbeteren en versoberen: In 2021 is er binnen het programma Transformatie 2.0 hard gewerkt om de met de raad afgesproken mijlpalen te realiseren. Hierbij heeft de focus in 2021 gelegen op de basis op orde (verbeteren) en grip op kosten (versoberen). We merken allemaal de gevolgen van opnieuw een jaar in het teken van corona.
Corona heeft directe en indirecte invloed gehad op ons welzijn en onze gezondheid. Op allerlei terreinen is onze veerkracht aangesproken. Jongeren misten hun school en sociale omgeving. Eenzaamheid onder ouderen én jongeren is toegenomen, net als mentale druk en problematiek. Een grote groep inwoners hebben te kampen met onzekerheid ten aanzien van werk en inkomen. Veel mensen zijn minder gaan sporten en bewegen. De coronacrisis heeft ook een beroep gedaan op het aanpassingsvermogen van de gemeentelijke organisatie. Ten gevolge hiervan hebben we in 2021 een aantal doelen moeten temporiseren. Toch is op deze doelen wel voortgang geboekt, omdat ze in de uitvoering zijn aangepast. We zijn blij te constateren dat het overgrote deel van de transformatie- en de programmadoelen is behaald. Dit jaar is, zoals verwacht, de vraag aan jeugdzorg opnieuw toegenomen en we zien ook een grotere complexiteit van de casuïstiek. In de Wmo is het aantal voorzieningen per saldo heel licht gestegen. Het aantal uitkeringen is in tegenstelling tot de eerdere verwachting gedaald. Een van de verklaringen hiervoor zijn de coronasteunpakketten als TOZO en TONK. Van de verwachte toename van werkeloosheid ten gevolge van de coronacrisis is evenmin sprake geweest. In tegendeel, we begonnen in 2021 de krapte op de arbeidsmarkt te merken, bij onze partners en uitvoerende partijen.
Ook merken we als gemeentelijke organisaties dat vacatures en tijdelijke vervanging minder snel vervuld worden. De grote maatschappelijke opgaven vereisen samenwerking met ketenpartners. Hierin zijn in 2021 stappen gezet door onder meer: intensievere samenwerking met huisartsen; brede samenwerking in “Samen voor Ryan” rondom kinderen; start van het Geldloket, Voorzieningenwijzer en vroeg-signalering van financiële problemen; gezamenlijke trainingen positieve gezondheid met ketenpartners. Dit jaar stond ook in het teken van grote wettelijke veranderingen. Zo zijn de voorbereidingen getroffen voor de decentralisatie Beschermd Wonen en de start van de Wet Inburgering per 1 januari 2022. We zijn gestart met een brede aanpak in de transformatie, om de ondersteuning uit het Sociaal Domein toekomstbestendig en duurzaam te houden. Transformatie 2.0; verrijken, verbeteren en versoberen: 7 Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandige Ondernemers 8 Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten 42 In 2021 is er binnen het programma Transformatie 2.0 hard gewerkt om de met de raad afgesproken mijlpalen te realiseren. Hierbij heeft de focus in 2021 gelegen op de basis op orde (verbeteren) en grip op kosten (versoberen). Daarnaast zijn we er bij een drietal doelen niet in geslaagd om deze binnen de met de raad afgesproken planning te realiseren. 1.
Het Dasboard Sociaal Domein met bijbehorende KPI’s 9 is actief. Door de complexiteit van het realiseren van een goede ICT voorziening om een dashboard te kunnen ontwikkelen, is ervoor gekozen aan te sluiten bij de gemeentebrede ontwikkeling van databewust werken. 2. De leidende principes zijn naar een leidraad vertaald en worden toegepast. Binnen het team Uitvoering Sociaal Domein worden de 7 leidende principes in de dagelijkse praktijk toegepast. Het vertalen naar een leidraad is de volgende logische stap maar heeft door de hoge werkdruk binnen het team vertraging opgelopen. 3. De inkoop van zorg(trajecten) is afgestemd op onze visie en uitgangspunten. Naast de beperkingen die de (landelijke) regels rondom corona met zich meebrachten hebben de hoge werkdruk, het personeelsverloop en herprioritering van taken ervoor gezorgd dat dit vertraging heeft opgelopen . Onze ambities uit het “Het Hernieuwd Perspectief” (HHP) zijn hieronder vertaald in doelen, beoogd resultaten in 2021 en bijbehorende acties/processtappen. Dit presenteren we volgens de 3 thema’s uit het programma ‘Samenredzaam’: Inclusieve samenleving, preventie en ondersteuning. Trends en ontwikkelingen Onderstaand geven we de belangrijkste trends en ontwikkelingen die positief dan wel negatief hebben bijgedragen aan de beoogde resultaten.
Dit betreffen zowel zelf tot stand gebrachte als niet beïnvloedbare zaken waar de gemeente mee is geconfronteerd. In tegenstelling tot eerdere voorspellingen en corona scenario’s is het aantal Participatiewet uitkeringen ook in 2021 gedaald van 702 per 1 januari 2021 naar 647 per 31 december 2021. 108 personen zijn uitgestroomd naar werk en scholing. Het aantal inwoners dat met een loonkostensubsidie aan het werk is gegaan is van 110 naar 147 gestegen in 2021. In lijn met onze visie is ingezet op maximale participatie. Het inzetten van loonkostensubsidie is geïntensiveerd en draagt positief bij aan participeren via betaald werk van uitkeringsgerechtigden met een (grote) afstand tot de arbeidsmarkt. De verbinding en samenwerking tussen sociaal domein en huisartsen(praktijken) groeit gestaag, daarmee wordt vaker passende lichtere ondersteuning ingezet. De visie op gezondheid is veranderd en verbreed. Veel factoren zijn van invloed op je gezond en veerkrachtig voelen. Het gedachtegoed van positieve gezondheid wordt door veel maatschappelijke partijen (sociaal en zorg) omarmd. De aandacht voor preventie wordt groter. Werken met en vanuit het gedachtengoed van positieve gezondheid laat zien dat in sommige gebieden een bredere wijkgerichte integrale aanpak wenselijk is waarin ook aandacht voor fysiek en sociaal nodig is.
Hiermee zijn we onder andere aan de slag in de wijk Clingenborgh. Er is een landelijke beweging zichtbaar naar een meer systemische aanpak om onderwijsachterstanden te verkleinen. Dit komt tot uiting in de bredere inzetbaarheid van NPO-middelen (Nationaal Programma Onderwijs) voor gemeenten t.o.v. GOA- middelen (Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid). Deze landelijke beweging is in lijn met de al eerder ingezette Steenwijkerlandse beweging in Samen voor Ryan Toegenomen landelijke aandacht voor basisvaardigheden, in lijn met de “Steenwijkerlandse aanpak Laaggeletterdheid”. In 2021 is de aandacht vanuit het bedrijfsleven verder toegenomen. Corona maakt het belang van een gezonde leefstijl en de plek van bewegen daarin, nog meer zichtbaar dan voorheen. Bijna een kwart van de volwassenen in Steenwijkerland is minder gaan bewegen als gevolg van de coronamaatregelen; tegelijkertijd geeft zo’n 15 % aan meer te zijn gaan bewegen/sporten. In het algemeen zien we dat kinderen minder goed en minder vaak bewegen. We zien ten gevolge van corona impact op de mentale gezondheid van volwassenen, meer stress, meer eenzaamheid. Bij jong volwassenen zijn de gevolgen nog sterker. De GGD monitor Volwassenen en Ouderen 2021 geeft aan dat 20% van de volwassenen meer stress ervaart, voor jong volwassenen (18-34 jaar) is dat 25%.
11% van de volwassenen en 5% van de ouderen voelt zich meer depressief. Vooral jongvolwassenen (18-34 jaar en 35-49 jaar) voelen zich meer depressief (12% en 13%). Alle leeftijdsgroepen zijn zich meer eenzaam gaan voelen, maar de jongvolwassenen (18-34 jaar) het vaakst (22%). Afname van mentale weerbaarheid en toename van mentale druk onder jongeren. Landelijk blijkt uit onderzoek van het RIVM10 dat het percentage jongeren (12-25 jarigen) dat aangeeft last te hebben van psychische klachten in 2021 is gestegen naar 30%. Dit vraagt om een goede samenwerking tussen organisaties die zich begeven in de leefwereld van jongeren. In de hele zorgketen zien we toenemende druk als gevolg van schaarste aan mensen; dit leidt tot oplopende wachtlijsten en zet ook ontwikkelkansen (die tijd vragen) onder druk. Vrijwilligerswerk staat onder druk; het is moeilijker om vrijwilligersfuncties voor langere tijd ingevuld te krijgen. 9 Kritieke Prestatie indicatoren 10 Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu 43 Toenemende complexiteit binnen casuïstiek maakt dat meer casus- en procesregie noodzakelijk is. Dit past bij de maatschappelijke trend waarin meer gevraagd wordt van de gemeentelijke toegang. In het programma “Samenredzaam” zijn geen speerpunten opgenomen.
Thema 10: Transformatie 2,0 versoberen en versnellen Inwoners die een maatwerkvoorziening nodig hebben worden goed geholpen vanuit één geïntegreerde ( WMO, jeugdhulp, Participatiewet) gemeentelijke toegang Wat wilden we bereiken in 2021? Norm 2021 Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 20210 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Alle medewerkers van de toegang werken met de omgekeerde toets Trainingen zijn gerealiseerd. De werkprocessen zijn aangepast. Casuïstiekbesprekingen zijn vormgegeven. Daarnaast is de juridische borging ondergebracht in de doorontwikkeling van het project juridische kwaliteitszorg. Inwoners krijgen zo thuisnabij mogelijk ondersteuning en hebben zo min mogelijk last van grenzen tussen zorgwetten en zorgverleners Is er een afstemmingoverleg met de huisartsen, zorgaanbieders, gemeente en andere maatschappelijke partners Er bestaat overleg met alle partijen, maar dit is nu nog vooral op beleidsniveau. Wij merken dat doorontwikkeling is vertraagd door het beslag dat corona heeft gelegd op betrokken partijen. Daarnaast zijn huisartsen nog eens extra belast vanwege vertrek van een aantal collega- huisartsen. Tegelijkertijd zagen we de verbinding vanuit het Sociaal domein met huisartsen(praktijken) wel groeien.
Er sluiten meer praktijken aan bij de aanpak integrale ouderenzorg, een aantal praktijkondersteuners volgt een training positieve gezondheid - gezamenlijk met andere professionals in de wijk. Ook is bij een van de praktijken een jeugdconsulent aangesloten. In 2022 is er een goede afstemming tussen de zorg die vanuit onderwijs wordt ingezet en de jeugdhulp In 2021 is de opgedane ervaring vertaald naar een integrale structurele werkwijze De opgedane ervaring in SO+ is vertaald naar een integrale structurele werkwijze. De intensieve aanpak van onderwijs en jeugdhulp binnen ’t Tij resulteert in een sluitende aanpak Deze is in 2021 gerealiseerd.
44 Ontwikkeling doelstellingen Zie algemene inleiding en toelichting op de ontwikkelingen. Thema 11: Maatschappelijke opgaven Mensen met een arbeidsbeperking wordt een beschutte werkplek geboden Wat wilden we bereiken in 2021? Norm 2021 Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2021 te behalen? Gehaald? = gehaald x = niet gehaald NB = Niet bekend Het minimaal realiseren van de landelijke taakstelling van 21 beschutte wekplekken in onze gemeente in 2021 19 beschutte werkplekken Eind 2021 zijn er door NoordWestGroep in afstemming met ons Uitvoeringsteam Sociaal domein 24 beschutte werkplekken gerealiseerd. Gemiddeld over 2021 komen we uit op 21 gerealiseerde beschutte werkplekken. Ook dit jaar komen we weer uit boven onze landelijke taakstelling. Het aantal mensen dat niet kan deelnemen aan de samenleving vanwege armoede neemt af In 2021 zijn we aangesloten bij ‘Sam & Overijssel’ Het actieplan Schuldhulpverlening is geïmplementeerd. Speerpunt is het zo vroeg mogelijk opsporen van inwoners met schulden. De verwachting was, dat we voor het eind van het jaar aangesloten zouden zijn bij Sam & Overijssel. Dit bleek technisch complexer dan gedacht waardoor we 2 maanden vertraging hebben opgelopen. Vanaf 1 maart 2022 zijn we aangesloten.
Verder zijn we aangesloten bij de Nederlandse Schuldhulproute (NSR) en is de Voorzieningenwijzer in september gestart. x Onderwijsachterstanden en voortijdig schoolverlaten wordt teruggedrongen De Steenwijkerlandse Academie heeft een programma van deskundigheidsbevordering In 2021 zijn er diverse scholingstrajecten aangeboden aan professionals van deelnemende organisaties van Samen voor Ryan. Vanwege corona wordt het grotendeels aangeboden op een online platform, waar 650 Steenwijkerlandse professionals bij aangesloten zijn. Levensvaardigheden wordt als les aangeboden binnen het praktijkonderwijs Niet alleen in praktijkonderwijs, maar op het totale Voortgezet Onderwijs in Steenwijkerland is ‘Levens- vaardigheden’ onderdeel van het curriculum. Er is een meetlat ontwikkeld om het taalniveau en sociaal- emotionele ontwikkeling bij (anderstalige) kinderen in beeld te brengen Er is een intake ontwikkeld, voor zowel taalniveau als sociaal-emotionele ontwikkeling, voor deze doelgroep. Daarnaast is op basis van onderzoek een handleiding ontwikkeld waarmee organisaties de ondersteuning van anderstalige kinderen kunnen borgen in hun beleid. Voorgaande en nog meer recente kennis en handvaten zijn gevat in een fysieke map voor alle deelnemende locaties van Samen voor Ryan.
Alle kinderen krijgen de kans om zich goed te ontwikkelen 90% van de 2- en 3- jarigen gaat naar een voorschoolse voorziening Door lockdowns en gesloten kinderopvang is 90% bereik peuters niet gehaald. Tegelijkertijd waren kwetsbare peuters in die periode juist wel in beeld bij de noodkinderopvang en was er brede ondersteuning voor de gezinnen die dat nodig hadden. x Het vergroten van duurzame gezondheidswinst en versterken van veerkracht Consulenten sociaal domein en sociaal werkers hebben een gezamenlijke training ‘werken vanuit positieve gezondheid’ gehad Vanwege de grote werkdruk in de uitvoering en de veranderopgaven vanuit de transformatie 2.0 is ervoor gekozen de start van de trainingen op te schuiven. Eind 45 2021 zijn de eerste trainingen gestart. In 2022 worden de volgende trainingen gegeven. Er is en gezamenlijke aanpak partijen integrale ouderenzorg gerealiseerd Huisartsen kennen een grote werkdruk, met name vanwege het huisartsentekort. Per 2022 is wel een nieuwe huisartsenpraktijk gestart. Het realiseren van een gezamenlijke aanpak van partijen integrale ouderenzorg (huisartsen, thuiszorg sociaal werk, gemeente) kent daarom verschillende snelheden. Drie huisartsen- praktijken (HAP’s) werken al met kernteams. Vier HAP’s zijn zeer geïnteresseerd en bereiden zich voor op deze manier van werken.
De overige twee HAP’s hebben de prioriteit om dit moment elders liggen. x De kwaliteit van het bewegingsonderwijs op enkele scholen vergroot en zijn er meer beweegmomenten ingevoerd gedurende de dag Er zijn vanuit het Steenwijkerlands Sport & Beweeg - akkoord verschillende initiatieven opgepakt vanuit het thema Jong leren bewegen. Een aantal noemen we: o Er is een doorgaande leerlijn ontwikkeld voor voorschoolse opvang en het basisonderwijs. o er zijn beweegkaarten gemaakt gericht op bewegend leren, pauzespelen en bewegings- onderwijs. o Circa 12 locaties zijn ondersteund in de toepassing hiervan. Corona is hierbij een vertragende factor geweest omdat scholen en opvang in sommige gevallen geen externen toelieten op scholen. o In Giethoorn is een pilot gestart met inzet van een brede vakdocent jong leren bewegen. De long Challenge gehouden, waarbij is samengewerkt met het longfonds en de fysiotherapeuten Er zijn vanuit het Steenwijkerlands Sport & Beweegakkoord verschillende initiatieven opgestart waarmee gewerkt wordt aan het vergroten van duurzame gezondheidswinst. Een daarvan is de Wandelchallenge, in samenwerking met het Longfonds en lokale fysiotherapeuten. Corona heeft voor vertraging gezorgd en voor een aanpaste uitvoering, maar uiteindelijk kon de uitvoering in het 2e deel van 2021 doorgaan. 55 mensen namen deel.
Mensen met verward gedrag krijgen passende ondersteuning Het actieplan voor de sluitende aanpak rondom mensen met verward gedrag wordt uitgevoerd Vanuit het meerjarig actieplan aanpak verward gedrag zijn een aantal acties vanuit de 9 pijlers uitgevoerd. In 2021 is opnieuw de scholing “grip op verward gedrag” uitgevoerd. Ketenpartners en medewerkers van de gemeente zijn getraind in het herkennen van en omgaan met verward gedrag. Ten gevolge van corona is de intensivering tussen ketenpartners specifiek gericht op veiligheid en zorg vertraagd. In 2021 wordt ingezet op intensivering van de samenwerking In 2021 is de samenwerking met de GGD en Team VIA geïntensiveerd. Versterking van de ketenaanpak wordt tevens regionaal aangepakt. Er is periodiek overleg op zowel casus- en procesniveau. Casusregie en procesregie vormen de uitgangspunten voor de doorontwikkeling rondom samenwerking. Zowel intern en extern worden hier acties op uitgezet om de keten nog beter te organiseren. De wet verplichte GGZ wordt tussentijds geëvalueerd, waarbij in het bijzonder aandacht is voor de keuze van Steenwijkerland om het ‘horen’ te mandateren aan medewerkers 1. Voor de evaluatie van de WVGGZ en WZD zijn in 2021 voorbereidingen getroffen. De WVGGZ en WZD worden in 2022 geëvalueerd door een externe partij. 2. Opdracht aan team VIA voor het verkennend onderzoek is verlengd.
46 Ontwikkeling doelstellingen Zie algemene inleiding en toelichting op de ontwikkelingen. Thema 12: Opgaven die worden getemporiseerd De Steenwijkerlandse samenleving sluit niemand uit Wat wilden we bereiken in 2021? Norm 2021 Wat is er bereikt in 2021? Welke acties zijn uitgevoerd om doelstellingen 2021 te behalen? Gehaald? = gehaald x= niet gehaald NB= Niet bekend De uitvoering van de inclusie Agenda ‘onbeperkt samenleven’ is getemporiseerd. In 2021 wordt bepaald welke onderdelen uitgevoerd kunnen worden. In 2021 wordt bepaald op welke wijze Regenboogbeleid ingevuld kan worden. De inclusie agenda was getemporiseerd. In 2021 zijn enkele acties uitgevoerd zoals toegankelijke verkiezingen 2022 en de acties vanuit de werkgroep ‘Duidelijke taal’. In 2021 is stichting Regenboog Steenwijkerland opgericht. De input daarvan is gebruikt voor de vorming van het Regenboogbeleid wat in 2022 aangeboden wordt aan college en raad. Het aantal inwoners dat moeite heeft met lezen, schrijven, rekenen of digitale vaardigheden neemt af Er nemen 150 inwoners deel aan een aanbod om hun taalvaardigheid te vergroten 295 deelnemers Er worden voorlichtingen gehouden, er is gecommuniceerd via berichten in de media, samenwerking gezocht met meerdere instellingen (denk aan ondersteuners huisartsen) Taalpunt heeft wekelijks twee spreekuren waar iedereen naar toe kan. Er zijn meerdere taalcafé’s.
Er worden diverse activiteiten uitgevoerd in wijken en kernen. Nog eens 50 inwoners nemen deel een aanbod on hun rekenvaardigheid te vergroten 73 deelnemers Naast individuele ondersteuning is rekenen vaak een onderdeel van cursussen en activiteiten. Denk aan workshops (bv koken) waar gerekend wordt met de benodigdheden in de recepten. Ook is gekeken naar wat er nu precies op de verpakking staat. Bijvoorbeeld % suiker, %vetten, % eiwitten, aantal calorieën, enzovoort. Als laatste beoogd resultaat voor dit jaar nemen 50 inwoners deel een aanbod om hun digitale vaardigheden te vergroten 96 deelnemers Deelnemers namen deel aan taalwandelingen, taalcafé en bijeenkomsten hoe om te gaan met de corona QR-code. Versterken van inzet van vrijwilligers en maatschappelijke initiatieven in het sociaal domein Het behouden van de vitaliteit van de vrijwilligersorganisaties als belangrijk onderdeel van de vitale samenleving De ondersteuning van vrijwilligersorganisaties he eft vooral een focus op corona gehad. Ruimte voor doorontwikkeling en ondersteuning op andere thema’s was er vaak niet bij vrijwilligersorganisaties. Ze waren vooral druk met anticiperen op geldende maatregelen. De ondersteuning zal in 2022 vanuit het hernieuwd perspectief en sterker uit de crisis met vrijwilligersorganisaties worden opgepakt.
Vanuit het noodloket voor maatschappelijke organisaties hebben we verenigingen ondersteund. Door het beantwoorden van vragen, versturen van nieuwsbrieven e.d. hebben we organisaties op de hoogte gehouden. Daarnaast zijn vanuit het Vitaliteitsfonds maatschappelijke organisaties ondersteund die in nood verkeerden. In de loop van het jaar is het Vitaliteitsfonds verbreed met de mogelijkheid om ook subsidie aan te vragen voor door- ontwikkeling van het aanbod. 47 ‘Verenigingsleven vitaal houden’ ‘Corona heeft er flink ingehakt bij bedrijven, maar ook het verenigingsleven en veel maatschappelijke organisaties raakten financieel gedupeerd. Die konden bij de gemeente terecht voor steun uit het Vitaliteitsfonds, er zijn in totaal 24 aanvragen gedaan. Denk aan culturele instellingen, muziekverenigingen, sportclubs, maar ook multifunctionele centra, theaters en zwembaden. Instellingen die normaliter nooit bij de gemeente aanklopten om subsidie. Maar door corona kregen ze de jaarbegroting niet rond, konden ze de dirigent niet meer betalen of vielen belangrijke toernooigelden en kantine-inkomsten weg. Het Vitaliteitsfonds bood uitkomst.’ Trijn Jongman Ontwikkeling doelstellingen Zie algemene inleiding en toelichting op de ontwikkelingen.
Wat voor effect / impact heeft corona voor het programma “Samenredzaam“ in 2021 gehad Onderwerp Extra Uit- of afstel Integrale toegang (Wmo, Jeugd, Werk, Complexiteit en ernst van de meldingen nemen toe; psychische problematiek (ook bij jongeren), vechtscheidingen en minder rek bij inwoners. Consulenten konden als gevolg van coronamaatregelen minder op huisbezoek dan idealiter het geval is. Dit zorgt enerzijds voor kwalitatief minder goede vraag- verheldering en anderzijds voor vertraging in het proces. Dankzij de mogelijkheid van videogesprekken zijn de gevolgen beperkt. Sociaal werk Er waren fors minder groepsactiviteiten. Waar mogelijk zijn deze vervangen door online activiteiten of een-op een-contact Wordt telkens opgepakt zodra regelgeving rond corona dat toelaat. Onderwijsachterstanden / samen voor Ryan Extra nadruk op primaire processen: onderwijs en opvang in stand houden/noodopvang organiseren. Tegelijkertijd wel voortgang op doelstellingen van alle projecten. Zorgelijke signalen vanuit de ketenpartners in het Preventieplatform Fysieke scholingsactiviteiten konden niet door gaan, maar moesten digitaal plaats vinden.
Hulp bij het huishouden In overleg met inwoner en zorgaanbieder zo veel mogelijk doorgegaan, maar soms wel beperkt tgv corona Dagbesteding In overleg met inwoner en aanbieder zo veel mogelijk doorgegaan, soms wel beperkt of digitaal Vrijwilligersbeleid Corona heeft er voor gezorgd dat de interne samenwerking is versterkt om organisaties op het gebied van cultuur, sport en kernen en wijken te ondersteunen. Dit heeft geleid tot een integraal aanbod van ondersteuning aan verenigingen. Verward gedrag De actualisering van het actieplan verward gedrag is nog niet uitgevoerd. Uitstel naar 2022. Jeugdhulp Intensievere hulpvragen Uitkeringen Uitvoering geven aan tijdelijke overbruggingsregeling TOZO Kinderopvang Door lockdowns minder bereik peuters. Kwetsbare kinderen wél opvang tijdens lockdowns. Ouderbijdragen peuteropvang tijdens lockdowns zijn door gemeente gecompenseerd. Inburgering Inburgeringslessen konden minder doorgaan Lokale Inclusie Agenda Enkele onderdelen uitgevoerd, maar deels uitgesteld naar verdere uitvoering in 2022. Regenbooggemeente Uitstel van regenboogbeleid van 2021 naar 2022. 48 Preventie / positieve gezondheid / sportakkoord Door de hoge werkdruk binnen het Sociaal domein en de beperkingen die door corona zijn opgelegd is er vertraging ontstaan in de uitvoering van de trainingen positieve gezondheid.
Structureel afstemmingsoverleg HA, zorgaanbieders, gemeente loopt vertraging op. Uitstel naar 2022 (en wellicht 2023). Er lopen verschillende samenwerkingsprojecten, deze worden verder uitgebouwd ‘Grote druk op corona-noodloket’ ‘Ruim 1100 ondernemers hebben in de coronajaren 2020 en 2021 een beroep gedaan op het noodloket van de lokale overheid. Vanuit TONK (Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten) en TOZO (Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandig Ondernemers) is financiële steun geboden. De verwerking van al die aanvragen had uiteraard een grote impact op de gemeentelijke organisatie, er werden heel veel extra gesprekken gevoerd over de gevolgen van corona die voor elke ondernemer weer anders uitpakten: welke regels zijn veranderd en op mijn bedrijf van toepassing? Krijg ik wel of geen vergunning? Kan mijn geplande evenement wel of niet doorgaan? We hebben ze daar als gemeente zo goed als mogelijk bij willen ondersteunen.’ Trijn Jongman Overzicht baten en lasten programma Samen redzaam
49 Waaraan is het geld besteed?
50 2.5 Mijn Steenwijkerland Waar gaan we voor? AMBITIE: HUISVESTING Een passende woning voor jong en oud Nieuwe sociale huurwoningen Vergrijzing als kans Goede en duurzame schoolgebouwen We willen dat iedereen goed kan wonen in onze gemeente. Samen met de kernen en wijken zoomen we in op de woonbehoefte van jongeren en ouderen. Voor mensen met een lager inkomen, zetten we in op voldoende sociale huurwoningen. AMBITIE: MOBILITEIT Betere fietspaden Veilige kernen en wijken Slimme en duurzame mobiliteit De strategische Mobiliteitsvisie ‘Steenwijkerland duurzaam in beweging’ is in concept klaar. Speerpunten zijn het verder ontwikkelen als fiets- en wandelgemeente, het realiseren van transfers, de zorg voor basismobiliteit en het verduurzamen van woon-werk-en bedrijfsverplaatsingen. AMBITIE: LEEFOMGEVING Verbeteren toegankelijkheid openbare ruimte Versterken biodiversiteit Stimulerende omgeving voor sport en cultuur Mensen wonen graag in Steenwijkerland. Dat willen we graag verder verbeteren met een groene en verzorgde omgeving, prima en over de gemeente verspreide voorzieningen en een goede bereikbaarheid voor iedereen. Onze ambities uit het HHP zijn hieronder vertaald in doelen, beoogd resultaten in 2021 en bijbehorende acties/processtappen.
Dit presenteren we volgens de 6 thema’s uit het programma ‘Mijn Steenwijkerland’: Aantrekkelijke en veilige leefomgeving, wonen, kunst en cultuur, sport en bewegen, mobiliteit, onderwijs en onderwijshuisvesting.
51 Onderstaand geven we de belangrijkste trends en ontwikkelingen die positief dan wel negatief hebben bijgedragen aan de beoogde resultaten. Dit betreffen zowel zelf tot stand gebrachte als niet beïnvloedbare zaken waar de gemeente mee is geconfronteerd. Verduurzamingsopgave, binnenklimaat Steeds meer verbinding tussen kinderopvang en onderwijs, doorgaande leerlijnen. Ontwikkeling IKC’s (Integrale Kindcentra) Ook forse vraagtoename kinderopvang verwacht als dit op termijn gratis wordt. Eigen bijdrage scholen kan alleen voor zover ze het in de exploitatie terug verdienen (verbouw) of verschil tussen Bijna Energie Neutraal (BENG) en ENG (Energie neutraal) Onderwijsfinanciering gaat op termijn veranderen. Nu relatief veel geld naar kleine scholen. Grote scholen krijgen exploitatie juist niet rond. Landelijk staat financiering ter discussie. Verwachting is dat kleine scholen op termijn veel minder geld van het Rijk ontvangen, waardoor levensvatbaarheid in geding kan komen.