CConstaterende datStadskanaal
Koppel je AI →
Document · PDF

Programmabegroting 2024 digitaal getekend (laatste versie)

Raadsvergadering 6 november 2023, gemeente StadskanaalBij agendapunt: Programmabegroting 202431.057 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

25

Wat mag het kosten? (x € 1.000)

Lasten Baten

Rekening 2022 91.241 30.379

2023 94.024 29.457

Saldo programma

60.862

64.568

Beschrijving

2024 89.068 20.805

Begroting 2025 84.378 17.123

2026 83.250 16.989

2027 82.457 16.989

68.263

67.255

66.262

65.468

Lasten 3.1 3.2 3.3 3.4

Taakvelden Economie Economische ontwikkeling Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische promotie

6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.71 6.72 6.73 6.74 6.81 6.82

Taakvelden Sociaal domein Samenkracht en burgerparticipatie Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie Maatwerkvoorzieningen (Wmo) Huish.hulp, begel., dagbest. en Overige maatwerkarr. (Wmo) Jeugdhulp z. verbl. (begel., behandeling, dagbest. en overig) Pleegzorg, Gezinsgericht, Jeugdhulp met verblijf overig Jeugdhulp beh. GGZ zonder verblijf, crisis LTA/GGZ-verblijf Beschermd wonen/maatsch.- en vrouwenopv. (Wmo) Jeugdbescherming/reclassering

Baten

Saldo

0 112 173 285

-50 0 -33 69 -14

50 0 145 104 298

Totaal

4.916 4.033 21.565 20.381 2.950 1.744 12.702 6.929 5.082 3.485 3.841 1.143 88.770

703 128 15.589

20.520

-4.213 -3.905 -5.976 -20.381 -2.930 -1.579 -12.332 -6.929 -5.082 -3.485 -296 -1.143 -68.250

89.068

20.805

-68.263

20 165 370

3.545

Toelichting Het nadelig saldo op dit programma is ten opzichte van 2023 gestegen met € 3.695.000,00. Dit betreft een voordeel van € 69.000,00 voor de taakvelden Economie en een nadeel van € 3.764.000,00 voor de taakvelden Sociaal domein (inclusief nieuw beleid). Hieronder zijn per taakveld de belangrijkste ontwikkelingen genoemd. Nieuw beleid Taakvelden Sociaal Domein - Ontwikkelingen inzake beschermd wonen leiden tot extra gemeentelijke taken die structureel moeten worden ingebed ter voorkoming van extra instroom. Totaal taakvelden Sociaal Domein

€

204.000,00 N

€

204.000,00 N

€ €

69.000,00 V 69.000,00 V

Bestaand beleid Taakvelden Economie - Overige ontwikkelingen Totaal taakvelden Economie 26

Taakvelden Sociaal Domein - In 2023 is een structureel budget toegekend van € 108.000,00 voor de Wet Inburgering 2021 die in 2024 onderdeel is van de personeelskosten (verschuiving). - In 2023 zijn twee incidentele budgetten ten behoeve van de invoering van de Wet inburgering 2021 beschikbaar gesteld. Deze budgetten vervallen in 2024. - Na de beëindiging van de AVS nemen de kosten van de maatwerkvoorzieningen voor huishoudelijke hulp toe met € 468.000,00 met name vanwege een grote verwachte tariefstijging door de nieuwe CAO-VVT. - De kosten voor de voorzieningen gehandicapten (woonvoorzieningen, scootmobiels, rolstoelen) stijgen met € 110.000,00, met name vanwege prijsstijgingen. Daarnaast stijgen de kosten Wmo-vervoer met € 90.000,00 mede vanwege lagere inkomsten eigen bijdragen en fors hogere tarieven (NEA-index). - Vanaf medio 2022 wordt er voor Wmo begeleiding met nieuwe producten gewerkt en een uitbreiding van de algemene voorziening De Regenboog. Het blijkt nu uit de cijfers over de 1e helft 2023, dat de raming voor 2023 te hoog was. Dit levert in 2024 een voordeel op. - De incidentele budgetten vanwege de vrijval Beschermd wonen in 2023 zijn in 2024 vervallen. - De kosten van Welstad op dit programma zijn met € 142.000,00 gestegen ten gevolge van indexatie.

- Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 zijn vanaf 2024 stelposten opgenomen voor de verruimingsmaatregel Budgetsubsidie Welstad. Op dit programma levert dit een voordeel op van totaal € 98.000,00. - In de begroting is een stijging van de uitkeringslasten verwerkt. Dit betreft € 973.000,00 meer bijstandsuitkeringen en € 777.000,00 voor loonkostensubsidies. Voor de uitkeringen IOAW/IOAZ wordt een afname voorzien van € 150.000,00. In totaal bedraagt het nadeel € 1.600.000,00. - De rijksvergoeding voor de bijstandsverlening (BUIG) wordt op basis van het nader voorlopig budget € 302.000,00 hoger geraamd. - In 2023 is voor het Noodfonds een incidenteel budget geraamd van € 500.000,00. - De verhoging van het garantiebudget van de Gemeentelijke Kredietbank (GKB) leidt tot een nadeel van € 23.000,00. - Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 zijn vanaf 2024 stelposten voor de verruimingsmaatregel Arbeidsmarkt (TDC) opgenomen van € 140.000,00. - De bijdrage aan Baanderij is verhoogd omdat een drietal medewerkers niet meer kan worden herplaatst wat leidt tot een verlies aan inleenvergoedingen - De integratie-uitkering WSW wordt doorbetaald aan werkvoorzieningsschap Wedeka en stijgt met € 1.131.000,00; het gemeentelijk aandeel in het exploitatietekort van werkvoorzieningsschap Wedeka daalt met € 10.000,00.

De totale bijdrage aan Wedeka valt € 1.121.000,00 hoger uit - De geraamde uitgaven jeugdhulp zijn geïndexeerd voor loon- en prijsbijstellingen 2024. De lasten vallen hierdoor € 1.099.000,00 hoger uit. Verder zijn de geraamde uitgaven jeugdhulp bijgesteld met € 850.000,00 op basis van een recente prognose. De stijging wordt veroorzaakt door een toename van de gemeentelijke verwijzingen van dagbesteding/dagbehandeling en verblijf middelzwaar. Daarnaast leveren de financiële consequenties van de invoering van het gewijzigde woonplaatsbeginsel een structurele besparing op van € 176.000,00. Per saldo vallen de lasten € 1.773.000,00 hoger uit. - Overige ontwikkelingen Totaal taakvelden Sociaal Domein

27

€

108.000,00 V

€

249.000,00 V

€

468.000,00 N

€

200.000,00 N

€

439.000,00 V

€

457.000,00 V

€

142.000,00 N

€

98.000,00 V

€ 1.600.000,00 N

€

302.000,00 V

€ €

500.000,00 V 23.000,00 N

€

140.000,00 V

€

36.000,00 N

€ 1.121.000,00 N

€ 1.773.000,00 N

€ 490.000,00 N € 3.560.000,00 N

Meerjarenraming Per saldo dalen de lasten in de periode 2025-2027 met € 2.795.000,00. Dit betreft een voordeel op de taakvelden Sociaal domein. Hieronder zijn de belangrijkste ontwikkelingen genoemd. Taakvelden Sociaal domein - De stelposten voor de verruimingsmaatregel Budgetsubsidie Welstad nemen toe met € 215.000,00. - De doorbetaling van de integratie-uitkering WSW aan werkvoorzieningsschap Wedeka daalt met € 2.265.000,00. Het gemeentelijk aandeel in het exploitatietekort daalt met € 240.000,00. De totale daling bedraagt daarmee € 2.505.000,00. - Overige ontwikkelingen. Totalen taakvelden Sociaal domein meerjarenraming

€

215.000,00 V

€

2.505.000,00 V

€ €

75.000,00 V 2.795.000,00 V

2026

2027

Mutaties reserves (x € 1.000)

Toevoegingen Onttrekkingen

Rekening 2022 114 221

Saldo mutaties

107

Beschrijving

2023

2024

Begroting 2025

106

119

104

104

104

106

119

104

104

104

Toelichting Het saldo van de mutaties in de reserves is ten opzichte van de begroting 2024 € 13.000,00 hoger. De oorzaken zijn: Taakvelden Sociaal Domein - Een deel van de kapitaallasten van de welzijnsaccommodaties wordt gedekt uit de reserve Bijdragen in kosten activa. Door stijging van de lasten is de onttrekking hoger. Totaal mutaties reserves

€

13.000,00 -

€

13.000,00 -

Meerjarenraming Het saldo van de mutaties in de reserves daalt in de periode 2025-2027 met € 15,000,00. De oorzaak is: Taakvelden Sociaal Domein - Door daling van de kapitaallasten van de welzijnsaccommodaties daalt ook de onttrekking aan de reserve Bijdragen in kosten activa. Totaal mutaties reserves meerjarenraming

28

€

15.000,00 -

€

15.000,00 -

2. ONTPLOOIING Leren en Ontmoeten Taakvelden Onderwijs en Sport, cultuur en recreatie

Wat willen wij bereiken? Maatschappelijke effecten We ondersteunen ouders daar waar nodig bij het opgroeien en opvoeden van hun kinderen. We zorgen voor een actieve deelname van ouders en kinderen bij de peuter- en kinderopvang. Kinderen krijgen in onze gemeente de kans om zich in en om school te ontwikkelen. We zetten sterk in op preventie en vroeghulp en het stimuleren van talentontwikkeling. Daarbij accepteren we, binnen gezonde en veilige grenzen, verschillen tussen gezinnen en kinderen. Zowel in het tempo van opgroeien, als in de uitkomst van de talentontwikkeling. Wij willen de betrokkenheid bij de lokale samenleving van onze jeugdige inwoners vergroten. Wij willen een aantrekkelijke woongemeente blijven en behouden onze regiofunctie op het gebied van voorzieningen. Wij streven naar de instandhouding van onze voorzieningen op het gebied van sport, cultuur en recreatie. We stimuleren sport als belangrijke aanjager van gezondheid en ontmoeting. Effecten taakvelden Onderwijs - Alle kinderen hebben een plek in het onderwijs die zo dichtbij thuis als mogelijk is. - Jongeren de mogelijkheid bieden zich te ontwikkelen tot weerbare, zelfstandige, competente en sociale burgers. - Jongeren hebben, zoveel als mogelijk, een startkwalificatie voor de arbeidsmarkt én werk.

Effecten taakvelden Sport, cultuur en recreatie - Sportstimulering door doelgroepenbenadering en verenigingsondersteuning. - Een breed aanbod van culturele voorzieningen die voor al onze inwoners toegankelijk zijn. - (Duurzame) bescherming en ontwikkeling van cultureel erfgoed. - Bereikbaarheid van recreatieve voorzieningen. - Er is aandacht voor kleinkunst, kunst in de openbare ruimte en podiumkunsten.

Nieuw beleid Beleidsverplichtingen Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 Taakvelden

Algemene doelstelling

Activiteit voor het begrotingsjaar

Voldoen aan de wettelijke zorgplicht

Actualisatie leerlingenprognoses

1

Onderwijsfunctie Maarsveld

Realiseren nieuwbouw

Uitvoering

1

Masterplan Onderwijs huisvesting

Voldoen aan de wettelijke zorgplicht

Voorbereiding

1

Instandhouding

Vervanging

1

Prioriteit

Onderwijshuisvesting Integraal Huisvestingsplan (IHP)

Sportaccommodaties Sportvelden *zie leeswijzer

29

Cat*

Beleidsindicatoren

1 2 3 4

Indicator Absoluut verzuim Relatief verzuim Voortijdige schoolverlaters (VO + MBO) Niet-sporters

Eenheid aantal per 1.000 aantal per 1.000

Periode 2019 2022

Gemeente 0 88

Nederland 2,4 24

%

2021

2,6

1,9

%

2020

67,1

49,2

Bron: Waarstaatjegemeente.nl (Besluit Begroting en Verantwoording)

Toelichting 1. Het aantal leerplichtigen en/of kwalificatie plichtige jongeren die niet staan ingeschreven op een school. De periodeaanduiding staat voor schooljaar 2018/2019. 2. Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar gedurende een bepaalde tijd ongeoorloofd afwezig is. De periodeaanduiding staat voor schooljaar 2021/2022. 3. Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12 tot 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. De periode aanduiding staat voor schooljaar 2020/2021. 4. Het percentage bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één per week aan sport doet ten opzichte van de totale bevolking van 19 jaar en ouder.

30

Wat doen wij daarvoor? NIEUW BELEID TAAKVELDEN ONDERWIJS Onderwijshuisvesting - Met het Integraal Huisvestingsplan (IHP) brengen wij de omvang, kwaliteit en investeringsbehoefte van onze schoolgebouwen in kaart. Het plan brengt de opgave voor (tenminste) 16 jaar in beeld en wordt eens per vier jaar geactualiseerd. Hiervoor is het noodzakelijk om eens per twee jaar de leerlingenprognoses die als input voor het plan dienen te vernieuwen. Dit is het geval in 2024. - Naar verwachting zal in 2024 gestart worden met de realisatie van een nieuwe onderwijsaccommodatie in Stadskanaal voor de basisscholen Maarsborg en Neuteboomschool, inclusief ruimte voor kinderopvang en exclusief een gymzaal. Dit is conform het scenario "meest logisch" zoals door de gemeenteraad in 2019 besloten. - Naar verwachting starten we in 2024 met de voorbereidingen voor vervangende nieuwbouw van de basisscholen Oleander en Oranje Nassau in Stadskanaal. TAAKVELDEN SPORT, CULTUUR EN RECREATIE Sportaccommodaties In de periode 2024-2027 vervangen wij de kunstgrasvelden van de volgende sportaccommodaties: - sportveld Musselkanaal (vervanging in 2024); - sportveld Stadskanaal-Noord (vervanging in 2026); - hockeyveld Stadskanaal (vervanging in 2026); - sportveld Pagedal (vervanging in 2027).

BESTAAND BELEID Door ontgroening, vergrijzing en de komst van nieuwe Nederlanders verandert de bevolkingssamenstelling van Stadskanaal. Dat heeft onder meer tot gevolg dat mensen andere eisen stellen aan hun woonomgeving en de voorzieningen waarvan zij gebruikmaken. Om een aantrekkelijke woongemeente te blijven en voldoende, kwalitatief goede voorzieningen te behouden zullen wij ons aanbod van voorzieningen zoveel als mogelijk aansluiten bij de veranderende wensen van onze inwoners. Via de Regio Deal Oost-Groningen wordt met bewoners en organisaties samengewerkt aan het verbeteren van de brede welvaart. Onder andere in dit programma krijgt dit vorm in diverse projecten. TAAKVELDEN ONDERWIJS Onderwijshuisvesting - Uitvoering geven aan het programma 2024 en het vaststellen van het programmaoverzicht 2025. - In 2024 is het meerjarenplan onderwijshuisvesting geactualiseerd en zal daar uitvoering aan worden gegeven Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Activiteiten Onderwijsbeleid - Door de GGD wordt het vroegtijdig opsporen van spraak-, taal- en ontwikkelingsrisico's voor 0-4 jarigen uitgevoerd. De risicopeuters vormen de doelgroep van de voorschoolse educatie. Daarnaast draagt de gemeente bij aan de realisatie van ondersteuning en begeleiding van zorgleerlingen.

- Het onderwijsachterstandenbeleid (OAB-beleid) is erop gericht om alle kinderen zoveel mogelijk een gelijke start te bieden bij het begin van het basisonderwijs. - De Voorschoolse Educatie-voorzieningen in onze gemeente bieden doelgroeppeuters zestien uur per week educatie. Daarnaast is er voor hun ouders ondersteuning voor het vormgeven van een taalrijkere omgeving thuis. Er wordt structureel ingezet op verbetering van de kwaliteit van de voorschoolse educatie en het bereik van doelgroeppeuters. 31

-

-

Er functioneren netwerken brede school in aandachtswijken. De coördinatie is belegd bij een buurtwerker van Stichting Welstad. De inzet en activiteiten zijn gericht op optimale ontwikkelingskansen, een gezonde en bewuste leefstijl en veiligheid. Stimuleren geletterdheid en ondersteuning laaggeletterden door middel van het Taalhuis.

Activiteiten Leerlingenzaken - Uitvoering geven aan leerplicht spreekuren. - Monitoring van alle jongeren tot 27 jaar. - Uitvoering geven aan de sluitende aanpak jongeren. - Doorstroompunt (voormalig RMC, Regionaal Meld- en Coördinatiepunt) taken afstemmen op lokale taken om zodoende een sluitende melding, registratie, doorverwijzing en herplaatsing van voortijdig schoolverlaters te realiseren. - Uitvoeren leerlingenvervoer Activiteiten Peuteropvang - De peuteropvang voor kostwinnersgezinnen (de zogenaamde éénverdieners) valt onder de verantwoordelijkheid van de gemeente. Er is een gemeentelijke subsidieregeling voor deze ouders. Ouders betalen een ouderbijdrage die overeenkomt met de kinderopvangtoeslagregeling voor tweeverdieners. De gemeente heeft de uitvoering van de regeling gemandateerd aan geregistreerde kindercentra. - Het kabinet wil dat elk kind goed voorbereid aan het basisonderwijs kan beginnen en wil daarom dat nog meer peuters gebruik maken van de voorschoolse opvang. Gemeenten hebben de taak en middelen gekregen om het gebruik van een voorschoolse voorziening te optimaliseren. Aanbieders van Voorschoolse Educatie geven hieraan specifieke aandacht. TAAKVELDEN SPORT, CULTUUR EN RECREATIE Sportbeleid en activering - We ondersteunen actief initiatieven die bewegen en sporten in de buitenruimte bevorderen, zoals MTBroutes en discgolf.

- Ook de komende jaren we in samenwerking met Stichting Welstad uitvoering aan het Lokaal Sportakkoord, waarin ook onderdelen van het Lokaal Preventieakkoord zijn opgenomen. Sportaccommodaties - We zijn in 2022 gestart met een onderzoek naar de gewenste infrastructuur van de binnensport in de plaats Stadskanaal. Omdat de meeste binnensportaccommodaties onderwijsgebouwen zijn, hebben we onderzoek parallel laten lopen met het opstellen van het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP). Besluitvorming wordt begin 2024 afgerond. - Innovatie van sportveldbeheer biedt kansen voor de toekomst. Om te onderzoeken welke kansen dit biedt voor het maaibeheer, wordt een pilot uitgevoerd met robotmaaiers op twee sportvelden. Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie - Stichting Kunstenschool Zuid Groningen (SKZG) geeft uitvoering aan lessen op het gebied van muziek, theater, dans en educatie voor kinderen en volwassenen. Daarnaast is men in gesprek met Stichting Kunstzinnige Vorming Stadskanaal De Pauw om het aanbod aan kunsteducatie en allerlei workshops voor kinderen en volwassenen in hun aanbod op te nemen. - Stimulering van initiatieven op het gebied van kunst en cultuur. - Professionele en amateurvoorstellingen in het Theater Geert Teis.

Musea - Subsidiëring van de stichting Streekhistorisch Centrum Stadkanaal (SHC), waarvoor zij educatieprojecten en exposities organiseren. Cultureel erfgoed - Informatievoorziening aan de eigenaren van gemeentelijke en rijksmonumenten. - Initiatieven ondersteunen tot behoud of herbestemming van cultureel erfgoed. 32

-

Wij ondersteunen de Stichting Egbert Uniken bij het beheer van het rijksmonument Begraafplaats Uniken en zijn samen met de stichting en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) in gesprek over het opknappen en het onderhoud van de begraafplaats.

Media - De bibliotheek heeft een hoofdvestiging in Stadskanaal, servicepunten in Musselkanaal (MFA Lint) en Onstwedde (MFA de Bolster) en een volledig dekkend netwerk van de Bibliotheek-op-school (dBOS). - Vanuit de provinciale producten-en diensten catalogus afspraken maken over de basisvoorziening (de klassieke uitleenbibliotheek) en aanvullende diensten die passen binnen onze lokale wensen en behoeften. - Uitvoeren en versterken van het Taalhuis in Stadskanaal en ontwikkelen van een Taalpunt in Musselkanaal en Onstwedde in het kader van de aanpak van laaggeletterdheid. - Samenwerking vindt plaats in een Taalnetwerk bestaande uit: Stichting Lezen & Schrijven, ROC Noorderpoort, Stichting Biblionet, Stichting Welstad en de gemeente Stadskanaal (Trainings- en DiagnoseCentrum). - Provinciaal wordt ingezet op de aanpak laaggeletterdheid. De coördinatie ligt bij de arbeidsmarktregio (gemeente Groningen) voor een gezamenlijke aanpak. - De gemeentelijke Gezinsaanpak Geletterdheid heeft als doel om de cyclus van laaggeletterdheid te doorbreken binnen het gezin en richt zich daarbij op het ondersteunen van ouders bij het stimuleren van de taalontwikkeling van hun (jonge) kinderen thuis en op het ondersteunen van basisvaardigheden bij ouders zelf. Om dit te realiseren is een goeie lokale samenwerking nodig van diverse organisaties.

Een goeie samenwerking vraagt om een goeie aansturing en vanaf 2025 komt deze regierol bij gemeenten te liggen. Dit project is ontwikkeld om gemeenten te helpen bij het nemen van deze regierol. Tijdens het project (20202024) ontwikkelen Stichting Lezen, Stichting Lezen en Schrijven, de KB, nationale bibliotheek de Gezinsaanpak samen met 42 gemeenten. Lokale omroep - Het subsidiëren van de streekomroep RTV1. - RTV1 verzorgt onder andere de uitzendingen van de raadsvergaderingen. - Via verschillende media (speerpunt het maken van televisie) brengt RTV1 de actualiteiten van de gemeente Stadskanaal onder de aandacht bij onze inwoners. Openbaar groen en (openlucht)recreatie - Het in stand houden van de camperplaats Spoordok in Musselkanaal. Activiteiten Natuur- Landschapsbescherming - Ondersteuning bieden aan natuur inclusievere landbouw middels de Regio Deal Natuurinclusieve Landbouw. - Ondersteunen bewonersinitiatieven via de landschapswerkplaats (project van Toukomst). - Wij participeren in de werkgroep Landschapsconvenant Westerwolde. - Onder leiding van de provincie Groningen blijven we, net als in 2023, met de Provincie en het Waterschap overleggen over de kansen die de ontwikkeling van de Pagediepzone ons biedt.

- In samenwerking met Landschapsbeheer en Staatsbosbeheer kansen benutten om het belang van natuur- en landschapsbescherming te blijven benadrukken en hiervoor de landelijke momenten als NL-doet, de natuurwerkdag en de Nationale boomfeestdag gebruiken.

33

Wat mag het kosten? (x € 1.000) Beschrijving Lasten Baten

Rekening 2022 10.376 2.439

2023 11.689 2.855

7.937

8.834

Saldo programma

4.2 4.3

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7

Taakvelden Onderwijs Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Taakvelden Sport, cultuur en recreatie Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en Cultuurparticipatie Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht)recreatie

Totaal

2024 11.474 2.459

Begroting 2025 11.962 2.459

2026 12.008 2.459

2027 12.060 2.459

9.015

9.503

9.549

9.601

Lasten

Baten

Saldo

2.386 2.566 4.952

7 1.144 1.151

-2.379 -1.423 -3.801

171 2.477

200

-171 -2.276

2.755 149 8 794 167 6.522

1.051 5 6 46 1.308

-1.704 -145 -8 -788 -121 -5.213

11.474

2.459

-9.015

Toelichting Het nadelig saldo op dit programma is ten opzichte van 2024 gestegen met € 181.000,00. Dit betreft een nadeel van € 147.000,00 voor de taakvelden Onderwijs (inclusief nieuw beleid) en een nadeel van € 34.000,00 voor de taakvelden Sport, cultuur en recreatie (inclusief nieuw beleid). Hieronder zijn per taakveld de belangrijkste ontwikkelingen genoemd. Nieuw beleid Taakvelden Onderwijs - De raming voor afwaarderingen in verband met de nieuwbouw in de wijk Maarsveld is doorgeschoven naar 2024. Door de lagere boekwaarden is een voordeel ontstaan. - In 2024 is voor actualisatie van leerlingenprognoses € 5.000,00 opgenomen. Totaal taakvelden Onderwijs Taakvelden Sport, cultuur en recreatie - Voor de lasten van de vervangingen van sportvelden is in 2024 € 18.000,00 opgenomen. Totaal taakvelden Sport, cultuur en recreatie

34

€

21.000,00 V

€ €

5.000,00 N 16.000,00 V

€

18.000,00 N

€

18.000,00 N

Bestaand beleid Taakvelden Onderwijs - Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 is op het taakveld Onderwijsbeleid vanaf 2024 een stelpost opgenomen voor de verruimingsmaatregel Budgetsubsidie Welstad. - De indexering van de budgetsubsidies voor peutereducatie leidt tot een nadeel. - Diverse in 2023 geraamde incidentele budgetten voor onderwijshuisvesting zijn in 2024 vervallen. - De verhoging van het omslagpercentage voor de rentelasten levert op dit taakveld een nadeel op van € 102.000,00. - Overige ontwikkelingen. Totaal taakvelden Onderwijs Taakvelden Sport, cultuur en recreatie - Het incidentele transformatiebudget voor de bibliotheek van € 220.000,00 vervalt in 2024. - Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 zijn vanaf 2024 stelposten voor de verruimingsmaatregelen Bibliotheek en SKVS De Pauw opgenomen. - De compensatieregeling btw voor sport is met ingang van 2024 vervallen. Dit levert een nadeel op. - De incidentele lasten voor de ambitie Toekomst Binnensportaccommodaties zijn doorgeschoven naar 2024 en 2025. Hierdoor ontstaat in 2024 een voordeel. - De onderhoudskosten en de exploitatielasten van de sportaccommodaties zijn gestegen. - Diverse in 2023 geraamde incidentele budgetten op het taakveld Sport zijn in 2024 vervallen.

- Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 zijn vanaf 2024 de lasten van de vervanging van de trekkenwandinstallatie en de aanpassing van de orkestbak van het Theater Geert Teis geraamd. - In 2023 is € 50.000,00 beschikbaar voor het opstellen van een kerkenvisie. Dit bedrag is in 2024 vervallen. - Overige ontwikkelingen. Totaal taakvelden Sport, cultuur en recreatie

€

2.000,00 V

€

€

34.000,00 N 32.000,00 V

€

102.000,00 N

€ €

61.000,00 N 163.000,00 N

€

220.000,00 V

€

75.000,00 V

€

135.000,00 N

€

99.000,00 V

€

78.000,00 N

€

34.000,00 V

€

123.000,00 N

€

50.000,00 V

€ €

158.000,00 N 16.000,00 N

Meerjarenraming Per saldo stijgen de lasten in de periode 2025-2027 met € 586.000,00. Dit betreft een nadeel van € 310.000,00 voor de taakvelden onderwijs (inclusief nieuw beleid) en een nadeel van € 276.000,00 voor de taakvelden Sport, cultuur en recreatie. Hieronder zijn per taakveld de belangrijkste ontwikkelingen genoemd. Taakvelden Onderwijs - De incidentele raming voor afwaarderingen in verband met de nieuwbouw in de wijk Maarsveld vervalt in 2025. - Vanaf 2025 zijn de structurele lasten van de nieuwbouw in de wijk Maarsveld opgenomen. - Op basis van het Masterplan Onderwijshuisvesting zijn vanaf 2026 stelposten opgenomen voor de investeringen in De Oleander en de Oranje Nassauschool. - In 2027 zijn geen lasten geraamd voor actualisatie van het Integraal Huisvestingplan - De stelpost voor de verruimingsmaatregel Budgetsubsidie Welstad neem toe met € 5.000,00. - Overige ontwikkelingen. Totaal taakvelden Onderwijs meerjarenraming 35

€

242.000,00 V

€

288.000,00 N

€

293.000,00 N

€ €

5.000,00 V 5.000,00 V

€ €

19.000,00 V 310.000,00 N

Taakvelden Sport, cultuur en recreatie - De lasten van de vervangingen van sportvelden nemen in de periode 2025-2027 toe met € 121.000,00. - De incidentele lasten voor de ambitie Toekomst Binnensportaccommodaties vervallen in 2026. - Vanaf 2025 zijn structurele lasten geraamd voor de ambitie Toekomst Binnensportaccommodaties. - Overige ontwikkelingen. Totaal taakvelden Sport, cultuur en recreatie meerjarenraming

€

121.000,00 N

€

93.000,00 V

€

223.000,00 N

€ €

25.000,00 N 276.000,00 N

2026

2027

Mutaties Reserves (x € 1.000) Beschrijving

Rekening 2022

2023

2024

Begroting 2025

Toevoegingen Onttrekkingen

570

563

521

531

532

528

Saldo mutaties

570

563

521

531

532

528

Toelichting Het saldo van de mutaties in de reserves is ten opzichte van de begroting 2023 € 42.000,00 lager. De oorzaken zijn: Taakvelden Onderwijs - Een deel van de kapitaallasten wordt gedekt uit de reserve Bijdragen in kosten activa. De onttrekkingen zijn per saldo € 9.000,00 hoger. Taakvelden Sport, cultuur en recreatie - Een deel van de kapitaallasten wordt gedekt uit de reserve Bijdragen in kosten activa en egalisatiereserves. De onttrekkingen zijn per saldo € 4.000,00 hoger. - Diverse onttrekkingen in verband met in 2023 geraamde incidentele budgetten zijn in 2024 vervallen. Totaal mutaties reserves

€

9.000,00 +

€

4.000,00 +

€

55.000,00 -

€

42.000,00 -

Meerjarenraming Het saldo van de mutaties in de reserves stijgt in de periode 2025-2027 met € 7.000,00. De oorzaak is: Taakvelden Sport, cultuur en recreatie - De onttrekkingen zijn hoger door stijging van kapitaallasten die gedekt worden uit egalisatiereserves. Totaal mutaties reserves meerjarenraming

36

€

7.000,00 +

€

7.000,00 +

3. LEEFBAARHEID Wonen en Bereikbaarheid Taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat, Volksgezondheid en milieu en Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing

Wat willen wij bereiken? Maatschappelijke effecten Wij bieden onze inwoners en ondernemers een hoogwaardige woon-, werk- en leefomgeving. Effecten taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat Wij willen dat iedereen in onze gemeente en de provincie veilig deel kan nemen aan het verkeer. Wij hebben samen met de verkeersveiligheidspartners in Groningen (gemeenten en de provincie Groningen) een breed verkeerseducatieprogramma en een gezamenlijk plan van aanpak om de verkeersveiligheid te bevorderen. Effecten taakvelden Volksgezondheid en milieu Bij de ontwikkeling van het landelijk en stedelijk gebied is duurzaamheid een leidend principe, onder andere door vermindering van afvalstoffen en CO2-emissie en gebruik van fossiele energie. Effecten taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Wij hebben een woningvoorraad die kwalitatief en kwantitatief aansluit bij de wensen van onze inwoners. Met ons bestemmingsplan met verbrede reikwijdte hebben wij onze planologische basis op orde.

Nieuw beleid Beleidsontwikkelingen Perspectiefnota 2024-2027 Activiteit voor het begrotingsjaar

Taakvelden

Prioriteit

Algemene doelstelling

Riolering

Rioolgemalen

Afvalwatertransport

Vervanging registratieapparatuur

1

Afval

Ondergrondse containers

Afvalverwerking

Vervanging registratieapparatuur

1

*zie leeswijzer

37

Cat*

Beleidsverplichtingen Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 Algemene doelstelling

Activiteit voor het begrotingsjaar

Taakvelden

Prioriteit

Cat*

Verkeer en vervoer

Gemeentelijk verkeer- Verbeteren en vervoerplan verkeersveiligheid (GVVP)

Uitvoeren maatregelen

1

Onderhoud fietspaden

Voldoen aan beoogd onderhoudsniveau

Uitvoeren groot onderhoud

1

Onderhoud bruggen

Voldoen aan beoogd onderhoudsniveau

Uitvoeren groot onderhoud/ vervangingen

1

Vervangen armaturen Energiebesparing Openbare verlichting

Uitvoeren vervangingen

1

Ontwikkeling Stationslocatie

Spoorwegverbinding Veendam-Stadskanaal

Planuitwerking

1

Economische havens en Onderhoud waterwegen beschoeiingen

Voldoen aan beoogd onderhoudsniveau

Uitvoeren vervangingen

1

Nederland 169 33,2 290 317 369 9,3

*zie leeswijzer

Beleidsindicatoren

1 2 3

Indicator Omvang huishoudelijk restafval Hernieuwbare elektriciteit WOZ-waarde woningen

Eenheid kg per inw. % duizend euro

Periode 2021 2021 2021 2022 2023

Gemeente 146 111,1 187 207 242

4

Nieuwbouw woningen

aantal per 1.000

2022

0,3

5

Demografische druk Woonlasten éénpersoonshuishouden Woonlasten meerpersoonshuishouden

%

2023

83

70,3

euro

2023

802

860

euro

2023

851

942

6 7

Bron: Waarstaatjegemeente.nl (Besluit Begroting en Verantwoording)

Toelichting 1. Niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval per inwoner (kg). 2. Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa. 3. De gemiddelde WOZ-waarde van woningen. 4. Het aantal nieuw gebouwde woningen per 1.000 woningen. 5. De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar. 6. Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan gemeentelijke woonlasten. 7. Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan gemeentelijke woonlasten. 38

Wat doen wij daarvoor? NIEUW BELEID TAAKVELDEN VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT Verkeer en vervoer - We voeren de projecten uit het Gemeentelijk verkeer- en vervoerplan uit om de verkeersveiligheid op de kruispunten Navolaan, Eerste Exloërmond en Badstraat/Kruisstraat te verbeteren. - Het fietspad langs het Stadskanaal wordt in twee fases aangepakt, waarbij in 2024 het fietspad op het gedeelte langs de Handelsstraat-Poststraat geheel wordt vernieuwd. - Om de achterstand op het onderhoud van kunstwerken met een kwaliteitsniveau D weg te werken worden de volgende bruggen gerenoveerd of vervangen: • Drouwenermondsebrug (vervanging in 2024); • Stationsbrug (renovatie in 2026); • Noorderdiepbrug (vervanging in 2027). - In de periode 2024-2027 wordt verder geïnvesteerd in het terugbrengen van het energieverbruik van onze openbare verlichting door vervanging van conventionele verlichting door led-armaturen. - Samen met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de provincie Groningen, ProRail, Arriva, STAR en gemeente Veendam de planuitwerking uitvoeren voor de reactivering van de spoorlijn VeendamStadskanaal.

- Samen met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de provincie Groningen, ProRail, Arriva, STAR, gemeente Veendam en gemeente Borger-Odoorn onderzoeken we de ontwikkelmogelijkheden van een stationslocatie op het MBP terrein en het tracé naar het station op het MBP terrein. - Samen met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de provincies Groningen, Drenthe en Overijsel en de gemeenten langs de Nedersaksenlijn het MIRT onderzoek uitvoeren ten behoeve van de realisatie van de Nedersaksenlijn. Economische havens en waterwegen In 2024 en 2025 voeren wij het vervolg op de vervanging van beschoeiingen uit. TAAKVELDEN VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU Riolering In 2024 zal de registratieapparatuur van de gemalen worden vervangen. Dit heeft te maken met het feit dat de apparatuur geschikt gemaakt moet worden voor overschakeling van het 2G- naar het 5G-netwerk. Afval Identiek aan de gemalen is dit ook aan de orde bij de registratieapparatuur van de ondergrondse containers. Ook deze registratieapparatuur moet geschikt worden gemaakt voor communicatie via het 5G-netwerk. BESTAAND BELEID Wij willen als gemeente betrokken zijn, en blijven, bij wat er speelt bij onze inwoners en binnen onze gemeente. Daarom is het erg belangrijk dat wij inwoners actief betrekken bij nieuw beleid. Binnen de woonomgeving is dit essentieel.

Wij werken vanuit de gedachte dat mensen zich meer verantwoordelijk voelen voor hun woonomgeving als zij betrokken zijn bij de inrichting en het beheer ervan. De bevolkingssamenstelling van onze gemeente, en onze regio, verandert. Gezien de huidige ontwikkelingen op de woningmarkt betekent dit dat er gebouwd wordt en gaat worden in onze gemeente. Er is een vraag naar meer woningen in het hele land, en dus ook in onze gemeente. Wij spelen met ons woningaanbod in op beide ontwikkelingen. Dit doen wij aan de hand van een aantal beleidsstukken (de Woonvisie, de Regionale woondeal en de prestatieafspraken) en in samenwerking met de woningcorporaties, huurdersverenigingen, andere gemeenten in Oost-Groningen, de Provincie en het Rijk. Bij al onze keuzes staan kwaliteit, variatie en leefbaarheid voorop. 39

Ons milieubeleid staat in het teken van de zorg voor een schone, gezonde leefomgeving. Wij willen onze inwoners bewust maken van hun invloed op een gezonde leefomgeving en hun houding en gedrag ten aanzien van milieu en duurzaamheid beïnvloeden. Daarnaast maken duurzaamheid en de zorg voor het milieu onderdeel uit van allerlei andere beleidsterreinen, zoals ruimtelijke ordening, volkshuisvesting, maatschappelijk vastgoed, openbare verlichting en afval. TAAKVELDEN VERKEER, VERVOER EN WATERSTAAT Verkeer en vervoer Activiteiten wegen - Voor het onderhoud van de wegen worden de kwaliteitsnormen goed/voldoende en matig gehanteerd op basis van de CROW-methodiek genaamd Globale Visuele Inspectie. Het onderhoud van wegen met een verkeersfunctie wordt uitgevoerd op basis van het beleidsthema Duurzaamheid. Dat betekent dat er preventief groot onderhoud wordt uitgevoerd. Wegen met een erftoegangsfunctie (verblijfsgebieden) worden uitgevoerd op basis van beleidsthema Veiligheid. Dat betekent dat er curatief onderhoud plaatsvindt. - Samen met provincie en regio uitvoering geven aan het regionaal uitvoeringsplan ten behoeve van de verkeersveiligheid. - Het vaststellen van het Gemeentelijk Verkeer en VervoerPlan (GVVP 2022-2032). - Uitvoering van diverse educatieve en voorlichtingsacties ter bevordering van de verkeersveiligheid.

- Uitrol van elektrische oplaadpalen op strategische locaties en op basis van particuliere aanvragen. - Overleg met het OV Bureau over het afstemmen van de jaarlijks op te stellen dienstregeling openbaar vervoer. Activiteiten wijkbeheer - Het onderhoud aan de openbare ruimte in de centrumgebieden Stadskanaal en Musselkanaal wordt voor 60% van het areaal uitgevoerd op A-niveau (Accent) en voor 40% op B-niveau (Basis). - Het onderhoud aan de openbare ruimte in de woonwijken wordt voor 60% van het areaal op B-niveau (Basis) uitgevoerd en voor 40% op C-niveau (Bescheiden). - Met het opstellen van een maaikaart worden de verschillende maaimethodes en aandachtsgebieden in beeld gebracht. Daardoor ontstaat overzicht en inzicht in de verschillende participatie en beheerinitiatieven. - Binnen de gemeente is een aantal ongewenste en schadelijke florasoorten aanwezig. Op basis van enkele pilotprojecten in 2023 wordt een beheersplan voor exoten voor een langere termijn opgesteld. Dit beheerplan wordt vanaf 2024 de basis voor het bestrijden of beheersen van ongewenste soorten. - In 2024 wordt als vervolg op twee projecten in 2023 weer verder invulling gegeven aan vergroening vanuit het provinciale uitvoeringsprogramma Bos en Hout om in 10 jaar tijd 10% meer bomen en groen aan te planten.

In 2024 wordt gewerkt aan vergroening van het bedrijventerrein en de aanplant van bomen op particuliere erven. - Het nieuwe beheerpakket voor de openbare ruimte biedt meer kansen om inspecties en wijzigingen in arealen direct in het veld te muteren. Na de overgang en actualisatie in 2023 worden in 2024 de mogelijkheden van digitaler werken verder uitgerold. TAAKVELDEN VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU Riolering - Uitvoering van projecten uit het Water- en rioleringsplan 2021-2025. - Uitvoering van projecten/maatregelen uit het Basisrioleringsplan kernen Stadskanaal en Musselkanaal. - Uitvoering van vervanging/renovatieprojecten riolering en IBA’s. - Uitvoering van projecten/maatregelen uit het Basisrioleringsplan (BRP) van de dorpen Onstwedde, Alteveer, Mussel en Vledderveen. Een aantal projecten uit het BRP heeft raakvlakken met het thema klimaatadaptatie. - Uitvoering van het bestek rioolreiniging en inspectie 2022-2026. - Uitvoering van het bestek reiniging lijngoten en straatkolken 2022-2026.

40

Activiteiten klimaatadaptatie In 2024 blijven wij aandacht besteden aan activiteiten/taken/projecten die een relatie hebben met klimaatadaptatie. Dit doen wij op basis van de uitkomsten van de risicodialogen, de uitkomsten van de stresstest, de RAS (Regionale Adaptatie Strategie Groningen en Noord Drenthe), de Regionale Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie en het Werkplan 2023-2024 Klimaatadaptatie werkregio Groningen/Noord-Drenthe. Afval Ook in 2024 blijven wij ons inzetten om de VANG-doelstellingen (Van Afval Naar Grondstof) te halen. De basis hiervoor is het vastgestelde VANG maatregelenplan 2022-2025. De speerpunten blijven het afvalbrengstation, het blijven inzetten op betere scheiding van de afvalstromen, communicatie/ voorlichting over afval en afvalpreventie en meer kijken bij gemeenten die de VANG-doelstellingen al wel hebben gehaald. Milieubeheer - Voor de bestrijding van de Eikenprocessierups (EPR) is het beheerplan Eikenprocessierups 2021-2025 opgesteld. Dit beheerplan is in 2024 de basis voor het bestrijden of beheersen van de EPR. - Uitvoering geven aan de gemeentelijke milieudoelstellingen die onder andere zijn vastgelegd in het jaarprogramma, dat deel uitmaakt van de omgevingsnota Stadskanaal en de Nota duurzaamheid. - Via de Omgevingsdienst Groningen (ODG) vindt toezicht en handhaving plaats bij bedrijven en inrichtingen.

- Overleg Grondbank Nederland in het kader van de sanering van het Ceresmeer. - Ook in 2024 voeren wij het saneringsprogramma Wegverkeerslawaai uit. Met deze subsidie kunnen maatregelen worden getroffen aan de gevels van geselecteerde woningen die een te hoge geluidbelasting vanwege wegverkeerslawaai ondervinden. Activiteiten duurzaamheid - In 2024 wordt een nieuwe nota duurzaamheid vastgesteld. Daarbij hoort een uitvoeringsprogramma om gestelde doelen te halen. De doelstellingen zijn als volgt: • 28% energieneutraliteit in 2022; • 60% energieneutraliteit in 2035; • 100% energieneutraliteit uiterlijk in 2050. In 2021 was onze gemeente voor 27,5% energieneutraal. In 2024 kan definitief vastgesteld worden of de tussentijdse doelstelling voor 2022 gehaald is. In het collegeprogramma is een aanvullende doelstelling opgenomen, namelijk 55% CO2 reductie in 2030 ten opzichte van 1990. Wij rapporteren voor het eerst over de besteding van extra middelen voor klimaat- en energiebeleid, de CDOKE. - Als uitvoering van het Klimaatakkoord is in 2023 een voortgangsrapportage van de Regionale Energiestrategie Groningen (RES) 2.0 opgeleverd. In 2024 werken wij in regionaal verband samen aan nieuwe onderzoeken en monitoren wij de voortgang van de hernieuwbare elektriciteitsproductie. - De gemeenteraad stelt in 2024 de Transitievisie Warmte vast als programma onder de omgevingswet.

Voor het stimuleren van verduurzaming van woningen zetten wij een subsidieregeling op, gebaseerd op het Nationaal Isolatie Programma. Activiteiten Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) - Er worden ten behoeve van planologische procedures akoestische onderzoeken uitgevoerd en onderzoeken van derden beoordeeld. - Er worden ten behoeve van de aan- en verkoop en ontwikkeling van locaties door de gemeente bodemonderzoeken uitgevoerd en onderzoeken van derden beoordeeld. Indien hiervoor noodzakelijk worden saneringsplannen opgesteld en uitgevoerd. - Naar verwachting treedt de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) op 1 januari 2024 in werking samen met de Omgevingswet. Omgevingsvergunningen die voor deze datum worden ingediend worden volgens de huidige werkwijze afgehandeld. Tijdens een overgangsfase moet daarom met twee wetstelsel gewerkt worden. Wij monitoren de gevolgen van deze ontwikkeling. - Kantoorgebouwen met een oppervlakte van minimaal 100 m² dienen per 1 januari 2024 een energielabel C te hebben. Wij gaan uitvoering geven aan onze wettelijke taak hierbij.

41

Begraafplaatsen en crematoria Op basis van de Visie op begraven in Stadskanaal worden beheer- en verbeterplannen voor de begraafplaatsen opgesteld. Hiervoor worden de plattegronden geactualiseerd en gedigitaliseerd en gekoppeld aan de begraafplaatsadministratie. In 2024 zijn de eerste drie begraafplaatsen op deze nieuwe manier aangepakt. TAAKVELDEN VOLKSHUISVESTING, LEEFOMGEVING EN STEDELIJKE VERNIEUWING Ruimte en leefomgeving - Op 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet in werking. In het eerste half jaar van 2024 wordt het omgevingsplan op basis van de Crisis- en Herstelwet (Omgevingsplan) ter vaststelling aangeboden aan de gemeenteraad. Na oplevering en vaststelling van de Omgevingsvisie beginnen we aan het Omgevingsplan 2.0. - Binnen 1 jaar na inwerkingtreding van de Omgevingswet moet ook het participatiebeleid in het kader van deze Omgevingswet worden vastgesteld. Ook dit gebeurt in 2024. - We verwachten in 2024 ook separate kleinere bestemmingsplannen te moeten maken voor gemeentelijke project gerelateerde ontwikkelingen. Denk hierbij aan het planologisch verwerken van een aanpassing van beleid. Grondexploitatie - Sloop van de voormalige basisschool de Badde in Musselkanaal is afgerond en een nieuw bestemmingsplan voor de realisatie van twee bouwkavels is in voorbereiding. - Twee bouwkavels van de locatie Utrechtselaan worden in verkoop gebracht.

- Kavels van de locatie Prins Hendriklaan en Wilhelminalaan worden in verkoop gebracht voor de realisatie van 3 vrijstaande woningen en 6 niet-vrijstaande woningen. - Kavel 1 van het plan Landschappelijk wonen in Mussel is aan de gemeente teruggeleverd en wordt opnieuw in de verkoop gebracht. - In 2024 gaan we starten met het herzien van de nota grondbeleid. Wonen en bouwen In 2024 werken we verder vanuit de menukaart van het Regionaal Woon- en Leefbaarheidsplan (RWLP). Een deel van de keuzegerechten is ondergebracht in de Regio Deal Oost-Groningen en wordt via de Regio Deal verder uitgevoerd. Voor de pijler wonen gaan we in 2024 door met de gebiedsgerichte aanpak (GGA) Maarsveld en de verduurzaming van de woningvoorraad. Met deze gebiedsgerichte aanpak zitten we inmiddels ruim in de uitvoeringsfase. De programmalijn vitale kernen is ingevuld middels de uitvoering van het plan voor het Europaplein te Stadskanaal. In het kader van het RWLP stellen we jaarlijks, samen met de regiogemeenten, de regionale woningmarktmonitor Oost-Groningen op. Deze regionale woonmarktmonitor is compleet en zal eind 2023 worden gepubliceerd. Actueel onderwerp is het in 2018 overeengekomen Regionaal Prestatiekader op basis waarvan we in 2020 onze woonvisie hebben vastgesteld Naar aanleiding van het woonbeleid worden in 2024 de volgende activiteiten uitgevoerd.

- Herbestemmen van de woontitels die vrij zijn gekomen uit het "deprogrammeren bestemmingsplancapaciteit wonen". - In aansluiting bij de woonvisie meewerken aan nieuwe ontwikkelingen en woningbouw waar dit past binnen de uitgangspunten van de woonvisie. - Verstrekken startersleningen en de blijverslening. - Aanhaken bij ontwikkelingen op de woningmarkt zoals de nationale woon- en bouwagenda en ontwikkelingen op het gebied van verduurzaming en wonen en zorg. - Doorgaan met de aanpak van leegstand en verpaupering. - Vaststellen van een nieuw regionaal woonwagenbeleid en een gemeentelijke wachtlijst voor woonwagenstandplaatsen. - Ontwikkelen van een woonzorgvisie. 42

Integrale gebiedsontwikkeling Musselkanaal Binnen de integrale gebiedsontwikkeling Musselkanaal werken we nog aan de afronding van de nieuwbouw op het Eilert Lubbersplein. De herbouw na de brand en de herinrichting van de openbare ruimte rondom beide terreinen worden uitgevoerd in het kader van de subsidie "Musselkanaal na de brand".

43

Wat mag het kosten? (x € 1.000)

Lasten Baten

Rekening 2022 17.697 6.815

2023 21.351 8.854

Saldo programma

10.822

12.497

Beschrijving

2.1 2.3 2.4 2.5

Taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat Verkeer en vervoer Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Openbaar vervoer

7.2 7.3 7.4 7.5

Taakvelden Volksgezondheid en milieu Riolering Afval Milieubeheer Begraafplaatsen en crematoria

8.1 8.2 8.3

Taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing Ruimte en leefomgeving Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) Wonen en bouwen

Totaal

2024 20.957 9.225

Begroting 2025 20.874 8.683

2026 20.706 8.477

2027 20.739 8.481

11.733

12.192

12.229

12.258

Lasten

Baten

Saldo

8.891 3 595 43 9.532

221 3 22 246

-8.670 0 -573 -43 -9.286

2.501 2.901 2.052 550 8.004

3.076 3.814 626 236 7.752

575 913 -1.425 -314 -252

586 773 2.063 3.422

773 454 1.227

-586 0 -1.609 -2.195

20.957

9.225

-11.733

Toelichting Het nadelig saldo op dit programma is ten opzichte van 2023 gedaald met € 764.000,00.Dit betreft een nadeel van € 376.000,00 voor de taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat (inclusief nieuw beleid), een voordeel van € 319.000,00 voor de taakvelden Volksgezondheid en Milieu (inclusief nieuw beleid) en een voordeel van € 821.000,00 voor de taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing. Hieronder zijn per taakveld de belangrijkste ontwikkelingen genoemd. Nieuw beleid Taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat Voor de lasten van de volgende investeringen is in 2024 totaal € 118.000,00 opgenomen. - Gemeentelijk verkeer- en vervoerplan (GVVP) - Onderhoud fietspaden - Vervangingen/renovatie bruggen - Onderhoud beschoeiingen - Vervangingen openbare verlichting Totaal taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat

44

€ € € € € €

23.000,00 N 25.000,00 N 58.000,00 N 8.000,00 N 4.000,00 N 118.000,00 N

Taakvelden Volksgezondheid en milieu Voor de lasten van de volgende investeringen is in 2024 totaal € 6.000,00 opgenomen. - Vervanging registratieapparatuur rioolgemalen - Vervanging registratieapparatuur ondergrondse afvalcontainers Totaal taakvelden Volksgezondheid en milieu

€ € €

4.000,00 N 2.000,00 N 6.000,00 N

€

55.000,00 V

€

242.000,00 V

€

315.000,00 N

€

45.000,00 V

€

16.000,00 V

€ €

60.000,00 N 106.000,00 N

€ €

135.000,00 N 258.000,00 N

€

240.000,00 N

€

255.000,00 V

€

66.000,00 N

€

155.000,00 V

€

40.000,00 V

€

45.000,00 V

€ €

136.000,00 V 325.000,00 V

€

543.000,00 V

Bestaand beleid Taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat - Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 zijn in 2023 stelposten opgenomen voor de verruimingsmaatregelen Onderzoek Groen en Wijkbeheer (dierenweides). De geraamde mutaties van de stelposten voor 2024 leveren een voordeel op. - Diverse in 2023 incidenteel geraamde onderhoudsbudgetten voor wegen, wijkbeheer en openbare verlichting zijn in 2024 vervallen. - Door prijsstijgingen en areaal mutaties zijn de kosten voor onderhoud van de openbare ruimte gestegen. - In 2023 zijn incidentele budgetten geraamd voor het onderzoek nieuwe fietsverbinding en het verkeers- en vervoersmodel. Deze budgetten zijn in 2024 vervallen. - Eens in de twee jaar wordt een budget opgenomen voor het uitvoeren van verkeerstellingen. Het budget is in 2025 en 2027 geraamd, in 2024 levert dit een voordeel op. - De raming voor de energielasten van de openbare verlichting is hoger. - De verhoging van het omslagpercentage voor de rentelasten levert op deze taakvelden een nadeel op van totaal € 106.000,00. - Overige ontwikkelingen. Totaal Taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat Taakvelden Volksgezondheid en milieu - De lasten op het onderdeel Riolering zijn gestegen met € 240.000,00. Dit betreft vooral hogere rentelasten door de verhoging van het omslagpercentage en een stijging van de onderhoudskosten.

- De geraamde opbrengst van de rioolheffing is 100% kostendekkend. De opbrengst is € 255.000,00 hoger dan in 2023. Dit is inclusief toegerekende overhead en btw. - Het saldo van de baten en lasten op het taakveld Afval is € 68.000,00 nadeliger. Dit betreft vooral hogere inzamel- en verwerkingskosten van huisvuil, PMD en oud papier en daartegenover lagere kosten van het afvalbrengstation. - De geraamde opbrengst van de afvalstoffenheffing is 100% kostendekkend. De opbrengst is € 155.000,00 hoger dan in 2023. Dit is inclusief toegerekende overhead en btw. - De incidentele ramingen in 2023 met betrekking tot bodembescherming en energiebeleid zijn in 2024 vervallen. - De bijdrage aan de Omgevingsdienst Groningen (ODG) voor milieutaken is gestegen met € 43.000,00. Het in 2023 geraamde incidentele budget van € 88.000,00 voor de kosten van het nieuwe zaaksysteem is vervallen. Per saldo is er een voordeel van € 45.000,00. - Overige ontwikkelingen. Totaal Taakvelden Volksgezondheid en milieu Taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing - De in 2023 geraamde incidentele budgetten voor implementatie van de Omgevingswet zijn vervallen. Dit levert een voordeel op.

45

-

Diverse incidentele budgetten die in 2023 op het taakveld Wonen en bouwen zijn geraamd zijn in 2024 vervallen. Hier staan lagere onttrekkingen aan de reserves tegenover. - Met ingang van 2024 is € 19.000,00 geraamd voor de uitvoeringskosten van de Wet Kwaliteitsborging Bouw. - Het in 2023 geraamde incidentele budget van € 54.000,00 voor de kosten van het nieuwe zaaksysteem van de omgevingsdienst Groningen is vervallen. - In 2023 is voor het wegwerken van achterstanden in de vergunningverlening bouw incidenteel budget beschikbaar gesteld. Dit budget is vervallen. - Overige ontwikkelingen. Totaal Taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing

€

557.000,00 V

€

19.000,00 N

€

54.000,00 V

€

119.000,00 V

€ €

433.000,00 N 821.000,00 V

Meerjarenraming Per saldo stijgen de lasten in de periode 2025-2027 met € 525.000,00. Dit betreft een nadeel van € 503.000,00 voor de taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat, een voordeel van € 36.000,00 voor de taakvelden Volksgezondheid en milieu en een nadeel van € 58.000,00 voor de taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing. Hieronder zijn per taakveld de belangrijkste ontwikkelingen genoemd. Taakvelden Verkeer, vervoer en waterstaat - De structurele lasten van de investeringen onder Nieuw beleid nemen toe met € 487.000,00 naar totaal € 605.000,00. - Ontwikkelingen in het areaal leveren een nadeel op het onderhoudsbudget op. - Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 is vanaf 2026 een stelpost opgenomen voor de verruimingsmaatregel Sponsoring rotondes. - In 2025 en 2027 is een tweejaarlijks budget voor uitvoeren van verkeerstellingen opgenomen. - Overige ontwikkelingen. Totaal taakvelden Verkeer vervoer en waterstaat meerjarenraming Taakvelden Volksgezondheid en milieu - In 2027 vervalt het budget voor monitoring van de grondwatersanering op het MPB-terrein.

Totaal taakvelden Volksgezondheid en milieu meerjarenraming Taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing - Op basis van de Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 is vanaf 2025 een stelpost van € 58.000,00 opgenomen voor de beleidsverplichting Impact invoering omgevingswet (ODG). Totaal taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing meerjarenraming

46

€

487.000,00 N

€ €

10.000,00 N 10.000,00 V

€

20.000,00 N

€ €

4.000,00 V 503.000,00 N

€

36.000,00 V

€

36.000,00 V

€

58.000,00 N

€

58.000,00 N

Reserves (x € 1.000)

Toevoegingen Onttrekkingen

Rekening 2022 1.138 2.056

2023 893 1.873

Saldo mutaties

918

980

Beschrijving

2024

Begroting 2025

2026

2027

433

433

433

433

433

433

433

433

Toelichting Het saldo van de mutaties in de reserves is ten opzichte van de begroting 2023 € 547.000,00 lager. De oorzaken zijn: Taakveld verkeer, vervoer en waterstaat - Een deel van de kapitaallasten wordt gedekt uit de reserve Bijdragen in kosten activa, de onttrekkingen zijn per saldo € 24.000,00 hoger. Taakvelden Volksgezondheid en milieu - Overige ontwikkelingen. Taakvelden Volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing - Een deel van de kapitaallasten wordt gedekt uit de reserve Bijdragen in kosten activa, de onttrekkingen zijn per saldo € 6.000,00 hoger. - In 2023 is een incidentele onttrekking geraamd voor de implementatie van de omgevingswet. Deze onttrekking is vervallen. - De onttrekkingen voor de incidentele budgetten in 2023 op het taakveld Wonen en bouwen zijn vervallen. Totaal mutaties reserves

47

€

24.000,00 +

€

2.000,00 -

€

6.000,00 +

€

62.000,00 -

€

513.000,00 -

€

547.000,00 -

4. DIENSTVERLENING Besturen en Beschermen Taakvelden Bestuur en ondersteuning, Veiligheid en Volksgezondheid en milieu Wat willen wij bereiken? Maatschappelijke effecten Effecten taakvelden Bestuur en ondersteuning - Een open, toegankelijk en transparant bestuur. - Het verbeteren en uitbreiden van de digitale bereikbaarheid van de gemeente. - Optimale dienstverlening blijven bieden aan onze inwoners, bedrijven en instellingen. - Verkiezingen organiseren die goed en veilig toegankelijk zijn voor onze kiezers. Effecten taakvelden Veiligheid - Een Stadskanaal waar het veilig wonen en werken is. - Veiligheid van inwoners wordt bevorderd door het stellen van duidelijke regels die consequent worden gehandhaafd. - Het toepassen van het coffeeshopbeleid. - Aandacht voor bestrijding van jeugdcriminaliteit in samenwerking met politie, Actiecentrum Veiligheid en Zorg, reclassering, Verslavingszorg Noord Nederland (VNN), andere partners en burgers. Effecten taakvelden Volksgezondheid en milieu - Het realiseren van een gezonde leefomgeving. - Beschikbaarheid van bereikbare en toereikende zorg - Het terugdringen gezondheidsverschillen. - Door samenwerking in de regio een dekkend zorglandschap creëren.

- Meer gezonde jaren voor onze inwoners: zij voelen zich gezond, zijn veerkrachtig en hebben het vermogen zich aan te passen en de eigen regie te voeren, in het licht van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. Beleidsindicatoren

1 2 3 4 5

Indicator Verwijzingen Halt Winkeldiefstal Diefstal uit woning Geweldsmisdrijven Vernieling en beschadiging

Eenheid aantal per 10.000 aantal per 1.000 aantal per 1.000 aantal per 1.000 aantal per 1.000

Periode 2022 2022 2022 2022 2022

Gemeente 4 1,9 1,1 4,6 5,3

Bron: Waarstaatjegemeente.nl (Besluit Begroting en Verantwoording)

Toelichting 1. Het aantal verwijzingen naar Halt per 10.000 inwoners in de leeftijd van 12 tot 18 jaar. 2. Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. 3. Het aantal diefstallen uit woningen per 1.000 inwoners 4. Het aantal geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners. 5. Het aantal vernielingen en beschadigingen per 1.000 inwoners.

48

Nederland 8 2,3 1,4 4,6 6

Wat doen wij daarvoor? BESTAAND BELEID TAAKVELDEN BESTUUR EN ONDERSTEUNING Bestuur De gemeente staat voor veel opgaven, die in de eerste plaats invloed hebben op onze inwoners. Te denken valt aan de energietransitie, de kwetsbare financiële positie van een deel van onze inwoners, de omgang van de mens met natuur en klimaat, de onderhoudsstaat van onze belangrijke voorzieningen, de ambitie om de kloof tussen bestuur en inwoners kleiner te maken en een ingewikkelde en krappe woningmarkt. De opgaven waar we voor staan bieden zeker ook kansen. Deze willen we graag benutten in samenwerking met organisaties, inwoners en bedrijven in onze gemeente. Veel van deze opgaven vragen om een bredere aanpak. Met onze buurgemeenten, gemeenten in de regio Oost-Groningen en provincie Groningen werken we aan een samenhangende visie en robuuste uitvoeringsagenda. Gezamenlijk trekken college en gemeenteraad op om te werken aan de versterking van de lokale democratie en burgerparticipatie. Eind 2023 is daarom Het Actieprogramma Versterken Lokale Democratie vastgesteld. Activiteiten bestuur - De samenwerking in het kader van de Agenda voor de Veenkoloniën wordt voorgezet voor een verdere innovatie van de landbouw. - De Regio Deal Oost-Groningen is een mooi voorbeeld van samenwerking tussen lokale overheden en de Rijksoverheid. We werken aan een voortzetting van de bestaande Regio Deal.

- We houden onze gemeente én regio nadrukkelijk op het vizier van de Rijksoverheid in gesprekken over de invulling van Nij Begun (naar aanleiding van de Parlementaire Enquête Aardgaswinning) en het Verhaal van Groningen. - Vanuit het Actieprogramma Versterken Lokale Democratie wordt gewerkt aan betere zichtbaarheid in dorpen en wijken, alternatieve invullingen van raadsvergaderingen en de uitwerking van een jeugdraad. Burgerzaken - Het aantal aanvragen voor reisdocumenten zal naar verwachting gaan stijgen. - Vanaf 1 januari 2024 kunnen kinderen die geboren zijn na 1 januari 2016 kiezen voor een dubbele achternaam. - Wij blijven ons inzetten om onze klanten een optimale dienstverlening te bieden. In 2024 organiseren wij de Europese Parlementsverkiezingen. TAAKVELDEN VEILIGHEID Crisisbeheersing en brandweer De gemeente participeert actief in samenwerkingen. Hiervoor leveren wij financiële middelen en personele middelen, die functies vervullen in de lokale en regionale piketregeling die bij rampen van toepassing is. De gemeente (als onderdeel van de gemeenschappelijke regeling) blijft actief inzetten op het verbeteren en participeren van veiligheid samen met de ketenpartners. Wel blijft hierbij aandacht voor de kosten die hiermee gepaard gaan.

Activiteiten Omgevingsveiligheid In 2024 zal (in verband met de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024) duidelijk worden hoe dit onderdeel vorm gaat krijgen binnen de samenwerkingsketen Omgevingsdienst, Provincie en Gemeente. We streven er naar dit binnen regionaal verband op te pakken om zodoende continuïteit en waarborg voor kwaliteit te bewerkstelligen.

49

Openbare orde en veiligheid - Uitvoering geven aan het vastgestelde integrale veiligheidsbeleid 2020-2024. - Het beleid voor wat betreft de lokale politieprioriteiten wordt gecontinueerd: • blijvende aandacht en interventies met betrekking tot sociale wijkproblematiek; • geweldszaken inclusief huiselijk geweld; • bestrijding drugsgebruik en overmatig alcoholgebruik en daaraan gerelateerde criminaliteit en overlast in het algemeen en specifiek in relatie tot jongeren; • woninginbraken en woning- en straatovervallen; • cybercriminaliteit. - Ondermijning We hebben te maken met een ernstige en diep in de samenleving gewortelde problematiek. Bijna dagelijks worden burgers geconfronteerd met de ondermijnende effecten van georganiseerde criminaliteit, in het bijzonder van de illegale drugsindustrie, de instelling ervan in woonwijken en in legale sectoren, het grove geweld, de bedreigingen van bestuurders en overheidsambtenaren, het dumpen van giftig afval in de natuur en in woonwijken en de aanzienlijke hoeveelheden misdaadgeld die circuleren. De urgentie is hoog om hier krachtig op te interveniëren en de maatschappelijke voedingsbodem die dit mogelijk maakt, te verminderen. Dat kan alleen met een breed pakket voor zowel preventieve als repressieve maatregelen. Op het gebied van ondermijning wordt zowel op gemeentelijke als op (provinciaal) regionaal niveau samengewerkt.

Met ingang van 2023 is de uitbreiding van de formatie met 1,0 fte medewerker OOV verwerkt in de begroting. Hierdoor is het mogelijk om gerichter te werk te gaan, maar dit vereist ook de inzet van extra middelen binnen het OOV-domein. Dit betreft het actualiseren en opstellen van beleid, het onderzoeken van wijken en branches en inspelen op de actuele problematiek. Het uitvoeren van controles heeft weer gevolgen voor de (juridische) afhandeling van deze zaken wat vervolgens weer leidt tot meer kosten. TAAKVELDEN VOLKSGEZONDHEID EN MILIEU Volksgezondheid - Uitvoering van de Contouren Meerjarenagenda 2022-2025 Publieke Gezondheid en bijbehorend uitvoeringsprogramma. Deze nieuwe, gezamenlijk door gemeenten en GGD opgestelde, agenda bouwt verder op het vorige GGD-beleidsplan 'Ontwikkelperspectief Publieke Gezondheid regio Groningen 20172020'. - Uitvoering openbare preventieve gezondheidszorg en jeugdgezondheidszorg 0-19 jaar (JGZ). Hiervoor worden op basis van het werkplan Gezonde Gezinnen prestatie afspraken gemaakt met de GGD (door middel van dienstverleningsovereenkomsten), de scholen, Welstad (buurtsportcoaches) en verslavingszorginstellingen. - In februari 2023 zijn door het Rijk het Gezond Actief Leef Akkoord (GALA) en voor de uitvoering hiervan de Brede Specifieke Uitkering (SPUK) GALA vastgesteld.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Stadskanaal&id=3ebc0b7e-ce07-4cd2-9bf0-0a01ceb5bf22