Notulen Besluitvormende Raadsvergadering 29 juni 2023

motie van GroenLinks. Activiteiten jongeren. Het antwoord van de wethouder heeft ons op het goede spoor gezet. Deze motie vinden we dan ook overbodig. Biodiversiteit. Dat komt uitgebreid ter sprake bij het programma natuur en landschap. Motie energietransitie: We hebben van de wethouder gehoord dat er zeer veel dingen in gang zijn gezet en op dit moment al werken. Dit komt terug in het programma energie, dus we zijn tegen deze motie. Dan wil ik toch iets zeggen over de motie over kosten van derden. Als het woordje 'begroting' weggehaald wordt dan zouden wij deze van harte ondersteunen. Want we vinden het wel erg belangrijk dat dit inzichtelijk wordt gemaakt. Alleen voor een begroting is het een beetje lastig om in de toekomst duidelijk te maken wat je allemaal gaat besteden. Maar in de jaarstukken zou dat prima kunnen. Ik denk dat dit het allemaal was. VOORZITTER: Dank u wel, meneer Groothuis. U sprak namens de fractie van Soest2002, meneer Paauw, wilt u naar deze microfoon? Dan hopen wij dat die het beter doet dan die andere. DE HEER PAAUW (GGS): Dank u wel. Tijdens de algemene beschouwing vorige week hebben wij al heel duidelijk onze mening gegeven. We hebben een aantal vragen gesteld en het college heeft daar antwoord op gegeven. Die zullen wij in ieder geval monitoren. Kijken wat er straks in de begroting van terechtkomt.

Het is namelijk belangrijk om te zorgen dat wij straks als raad een goede begroting kunnen realiseren waarin al onze wensen naar voren komen. Maar GGS is zich ervan bewust dat we heel terughoudend moeten zijn met al onze wensen. Want er staat al zoveel op het lijstje. Dus wij zullen nu niet met andere wensen komen dan die al waren geformuleerd. Dat neemt niet weg dat ik toch even de behoefte heb om op de verschillende moties te reageren. De Doneer Ring. Een initiatief van de VVD, waarvoor dank. Die hebben wij als mede-indiener gedaan, dus daar zijn we positief over. Het afschaffen van de hondenbelasting. Vorig jaar hebben we die discussies gehad en ik heb geprobeerd om toentertijd een bijstelling naar beneden even on hold te zetten. Ik heb gezegd: "Ik wil best praten over het totale afschaffen van de hondenbelasting". Daar werd toen niet op gereageerd. Er werd doorgedrukt naar een afschaling van de dingen. Nu is afschaffing voor ons een brug te ver. Dus wij zullen deze motie niet steunen. Echter wij zien op termijn dat de hondenbelasting afgeschaft gaat worden. Dat zal ergens in 2028 zijn. De cultuur taakstelling: We hebben het deze periode al diverse keren van het college gehoord. Wij komen straks met de scenario's op tafel en daar kunnen wij precies kijken wat er moet gebeuren. En bij de begroting kan je daar pas verder over praten. Verkeersveiligheid.

Dit is ook een issue dat wij vorige week naar voren hebben gebracht. Het college gaf daar een goeie reactie op en dat is voor ons op dit moment voldoende. Rekening houdend met het gegeven dat acute zaken ook direct worden aangepakt. Wat betreft de jongeren: eigenlijk hoort dat niet in deze reeks thuis. Dat horen we echt bij het sociaal domein te bespreken. Daar moeten we dat in samenhang met alle andere factoren bezien. Wij zullen dus deze motie, hoe sympathiek ook, niet steunen. Biodiversiteit: we zouden kunnen zeggen dat we die gaan steunen. Maar wat ik een beetje problematisch vind, is dat het dan gerapporteerd moet worden in de najaarsnota en het moet ten koste van de algemene middelen gaan. Wat wij zoeken is een structurele oplossing. En straks moet in de begroting naar voren komen op welke wijze u dat gaat doen. We vinden het heel belangrijk dat de biodiversiteit wordt verbeterd in Soest en dat je dat structureel moet aanpakken. Dus hoe sympathiek ook, we wachten de voorstellen daarop af. Hetzelfde geldt voor de energietransitie. Ook al zouden wij willen versnellen, we moeten even een pasje op de plaats vasthouden en kijken hoe de komende tijd alle oplossingen naar ons toe komen. Inzicht in de kosten van inhuur. Ik ben zo flauw om op te merken: als je daar meer van wil weten, dan kan je altijd nog technische vragen stellen. Wij zullen deze motie dan ook niet steunen.

Voorzitter, tot zover. VOORZITTER: Dank u wel. Meneer Paauw. U sprak namens de fractie van GGS. Ik heb nog twee sprekers te gaan, maar ik had u al aangekondigd dat ik om 21.00 uur zou schorsen. Ik zou u ten zeerste willen aanbevelen om even de hal in te lopen. Ik schors de vergadering voor tien minuten. VOORZITTER: Dames en heren. Ik heropen deze vergadering. Vlak voor de schorsing vroeg mevrouw Sterenberg namens de VVD het woord. Mevrouw Sterenberg u heeft het woord. MEVROUW STERENBERG (VVD): Dank u wel, voorzitter. We hebben allemaal weer volop energie. Of juist niet. Maar inhoudelijk is er natuurlijk vorige week al heel erg veel gezegd over de kadernota. Het is eigenlijk mijn eerste echte kadernota hier in Soest. Want vorig jaar was het nog een kaderbrief. En dat zette mij ook aan het denken dat we als nieuwe raad nu anderhalf jaar alweer op weg zijn. Ze zeggen wel: "De tijd vliegt als je het leuk hebt". Maar volgens mij vliegt de tijd ook als je het met zijn allen heel erg druk hebt. Dat is volgens mij ook wel van toepassing. Ik moest op dat moment ook terugdenken aan april vorig jaar, toen we hier het verslag van de informateur, mevrouw Van Mastricht, bespraken. Toen hebben we het er ook over gehad dat we als raad gingen van: "Alles moet anders" naar: "We willen dat het anders gaat". En die verandering 14

staat of valt ook bij de wil tot verandering. Ik had daar over nagedacht en zag van: volgens mij is die wil er. We willen veranderen. Maar het is ook duidelijk dat we nog steeds moeten leren. We maken mooie stappen. Ik kwam vorige week thuis en ik dacht: moet je eens even kijken waar we staan als raad. We hebben hartstikke mooie debatten gevoerd op de inhoud. Over hele belangrijke onderwerpen voor ons dorp. En na vanavond concludeer ik dat we nog meer te leren hebben. Waarvoor nogmaals excuses dat wij er gewoon niet aan hebben gedacht om ook de andere partijen er eerder bij te betrekken. Maar wij kijken ernaar uit om na het reces ook al die lessen weer mee te nemen. Dat we open blijven staan voor elkaars argumenten in plaats van direct die standpunten in te nemen. Meer ruimte geven aan de gemeenteraad om de kaders te bepalen en respect hebben voor ieders rol. En dat is soms wennen. Maar we gaan er wel komen, daar heb ik in ieder geval alle vertrouwen in. Na de zomer zetten wij dat dus graag voort. Dan gaan we kijken naar de moties. Het is soms wel jammer dat je ergens heel enthousiast op wilt meegaan en dat die aangehouden wordt. Hij zit alweer in de achterzak. Want de inhuur vonden wij ook een hele interessante motie. Dat vonden wij ook nou typisch iets wat interessant is om als raad te volgen en daarvan op de hoogte te zijn.

Dus we zijn blij dat die al meteen wat heeft opgeleverd en dat we daar wat mee gaan doen. Daarnaast zijn we D66 dankbaar voor hun oplettendheid, op de data van ook De Meent. Volgens mij kunnen we bijna bij jullie in de leer voor het bijhouden van de lijstjes. We kunnen misschien bij de inhuur gebruik maken van de manier waarop jullie dat allemaal in de gaten houden. Maar daarop zijn mooie toezeggingen gedaan. Er is al veel gezegd over alle ontwikkelingen op sociaal domein. Over de visies cultuur, mobiliteit. Daarin volgen wij ook het college. Dan hadden we natuurlijk de hondenbelasting. Daar hebben we vorig jaar een leuk debat over gehad. De heer Paauw zei zojuist dat die waarschijnlijk in 2028 wel afgeschaft kan worden. Ik heb even zitten rekenen. In 2026 zijn natuurlijk de nieuwe verkiezingen, dus ik schrijf het ieder geval alvast op als een wens voor het nieuwe coalitieakkoord in 2026. Nadat wij vanavond instemmen met deze kadernota gaan wij lekker vakantie vieren en dan kan het college lekker aan het werk, met alle kaders die wij mee hebben gegeven. VOORZITTER: Dank u wel, mevrouw Sterenberg u sprak namens de fractie van de VVD. Dan is nu meneer Gündüz aan het woord namens de fractie van de Partij van de Arbeid. DE HEER GÜNDÜZ (PVDA): Voorzitter, dank u wel. Vorige week hebben wij het uitvoerig over de kadernota gehad.

We hebben denk ik onze standpunten als Partij van de Arbeid duidelijk gemaakt. Dus ik wil daar niet al te lang bij stilstaan. Ik wil wel nog een keer aangeven dat we inderdaad een heel groot overschot hebben van het algemene reserve, 23 miljoen. Maar wij zijn ons er echt wel van bewust dat er juist hele grote opgaves op ons staan te wachten. Denk bijvoorbeeld aan het Griftland waar we nog recent over gedebatteerd hebben. Denk aan de grex, denk aan het zwembad. Denk aan woningbouw. Dat zijn echt wel opgaves die heel veel geld gaan kosten. Laten we daarom straks ook heel verstandig met het geld omgaan. Nou wil ik even wat over de moties zeggen. Motie één is van de VVD. Daar zijn wij ook één van de mede-indieners dus dat spreekt voor zich. Dan nog even over de hondenbelasting. Wij zijn altijd al tegen afschaffen van de hondenbelasting geweest. We hadden de vorige keer ook moeite met het afschalen en kostendekkend maken. Wij vragen ons echt af van waar we die dekking vandaan halen als we het gaan afschaffen. Dan motie drie over de cultuur. Dan wil ik het meteen over de visies hebben. Want zo meteen krijgen we de voor de begroting de cultuurnotavisie. Die komt dan naar de raad toe en daar kunnen we het zo meteen al over hebben. Over de moties van D66 zou ik zeggen: Wacht nog even af. De Meent is ingetrokken, daar hoef ik verder niks over te zeggen. Dan de moties van GroenLinks.

De Partij van de Arbeid draagt de verkeersveiligheid een heel warm hart toe. De problemen rondom jongeren zijn er. Die ontkennen wij zeker niet. Ik ben wel blij met het antwoord van het college dat heeft aangegeven: wacht nog even. We zijn er echt mee bezig. Er wordt al een en ander aan gedaan. Dus die toezegging hebben we al van hen gekregen. Ik wil dan ook voorstellen om op de visies wachten die straks naar de raad komen. Dan de energie. Dat is precies hetzelfde. Dat gaat ook nog spelen. De motie van D66 vond ik een hele scherpe. Ook hier ben ik weer blij met de toezegging en de reactie van de wethouder. Ze zijn zich ervan bewust. Ik ben ook blij dat het aangehouden wordt zodat we kunnen kijken hoe we dit als raad met zijn allen kunnen oppakken. Dat waren tot nu toe de moties. Dus tot zover, voorzitter. VOORZITTER: Dank u wel meneer Gündüz. U sprak namens de fractie van de Partij van de Arbeid. Ik geef het woord aan de heer Baks en hij spreekt namens Burgerbelangen. DE HEER BAKS (BURGERBELANGEN): Dank u wel, voorzitter. Ik wil gewoon maar even de moties langs lopen, welke onze steun krijgen en welke niet. Voor de rest hebben we ook in de algemene beschouwingen al genoeg aangegeven. Ik dacht niet dat het nu het moment was om daar nog een keer bij stil te staan. De moties. Motie één en twee hebben wij mee ingediend, dus zullen we voor stemmen.

Motie nummer drie: De toezegging van de wethouder dat we ruimschoots op tijd de 15

cultuurnota krijgen en het dan tijd genoeg is om het te bekijken is voor mij iets te voorbarig. Motie vier is ingetrokken. Motie vijf: Over verkeersveiligheid geeft het college aan dat de motie overbodig is. Want ieder moment van de dag zijn wij met verkeersveiligheid bezig en nemen wij de maatregelen die nodig zijn. Dus is het niet meer nodig om zo'n motie in te dienen. Motie zes over de zorg rond de jongeren. Ik hoor wethouder van Aalst nog zeggen: "Het college denkt precies hetzelfde over de zorg". Als dat zo is, dan hebben we zo'n motie ook niet nodig en zal ik daar niet voor stemmen. Over biodiversiteit zegt het college: "Niet nu. Doe dat maar als je het aan wil pakken bij de begrotingsbehandeling". Oké, dat zullen we doen. Motie acht over de energietransitie is op dit moment te prematuur. Motie negen zouden we graag willen steunen. Maar met de toezegging van de wethouder dat zij ermee zou kunnen leven als het woordje 'begroting' er niet in stond. Dat betekent dat met het grootste deel van de motie te leven valt. Dus dat maakt de motie ook overbodig. En op meer moties hoef ik niet te reageren, want die zijn er niet. Dank u wel, voorzitter. VOORZITTER: In ieder geval niet bij dit agendapunt. Dank ik wel meneer Baks. U sprak namens de fractie van Burgerbelangen. Meneer de Ruijter, namens de fractie van GroenLinks. DE HEER DE RUIJTER (GL): Dank, voorzitter.

Uiteraard heeft D66 nog recht op onze inbreng ten opzichte van hun drie gehandhaafde moties. De motie cultuurtaakstelling hebben we medeingediend. Ik wil ook nog even benadrukken dat we dan dus hier bij cultuur niet eerst de visie afwachten en dan een bezuiniging doorvoeren, maar dat we een bezuiniging doorvoeren en daar dan vervolgens een visie op schrijven. Het lijkt mij de verkeerde volgorde om de cultuurnota af te wachten als die taakstelling al boven de markt hangt. Haal die nou een even weg, zodat je open met elkaar van gedachten kunt wisselen over wat voor cultuurnota je hebben wilt. En besluit dan: oké. Vanuit de cultuurnota blijkt inderdaad dat het kan. Het cultuurveld is het ermee eens. En dan kun je prima per 2025 zeggen dat we het wel doorzetten. Maar nu krijgen een soort nota waarin scenario’s staan die allemaal uitgaan van deze bezuiniging. Dat lijkt me de verkeerde volgorde. Dan de motie inhuur derden. Een zeer sympathieke motie, uitstekend geformuleerd. Klaarblijkelijk op één woordje na. Dat kunnen we dan billijken. We sluiten graag aan bij het overleg hierover hoe we dit goed zouden kunnen monitoren. Want dat is een belangrijk aspect om onze gemeentegelden op een goede manier uit te geven en die het allemaal naar grote bureaus te laten weglekken. Dan de hondenbelasting.

Het gaat ons wat ver om algemeen onderhoud te vergelijken met onderhoud voor een hele specifieke doelgroep, namelijk mensen met honden. Wat ons betreft, worden de honden uitlaatveldjes niet uit algemene middelen onderhouden. Je kunt je afvragen of honden uitlaatveldjes nodig zijn, maar dat is een andere discussie. Zolang ze er zijn, zullen ze ook bekostigd moeten worden. Dus ik vrees dat wij niet mee kunnen gaan met het afschaffen van de hondenbelasting zolang deze voorzieningen speciaal voor deze doelgroep worden gehandhaafd. Voorzitter. GroenLinks heeft met vier moties geprobeerd een aantal zorgen onder de aandacht te brengen. Zorgen die bleven toen wij alle stukken zeer zorgvuldig gelezen hebben. Een aantal van de collegeleden heeft verwezen naar voorjaarsnota's en naar wat er aan kaders in de kadernota zat. Dat hadden we allemaal gelezen en toch bleven de zorgen bestaan. En die zorgen zijn er ook niet zomaar. De verkeersveiligheid is vorige week nog door bewoners ingebracht. De Bosstraat is lang nog niet de veilige fietsweg voor jonge kinderen. De A.P. Hilhorstweg ligt ook al weet ik hoe lang hier op het dossier. Regelmatig krijgen we weer een brief waarvan we ons de schrijnende details waarschijnlijk nog wel kunnen herinneren. Ook daar is niks gebeurd.

Het is niet zo dat er met die €50.000 genoeg is en dat er genoeg gemonitord wordt waar de plekken zijn die maatregelen behoeven. Ik vind het erg jammer dat het college zegt: "We zijn het met u eens. Wij delen uw zorg, GroenLinks". De motie was echt bedoeld als steun in de rug. Om het college de ruimte te geven om nog meer te doen op dit belangrijke punt. Omdat dat we al die signalen krijgen. En nu wordt er gezegd: "We doen al genoeg en voor de rest wachten we op een visie". Aangezien het geen zin heeft om de motie te handhaven laat ik het even bij het uitspreken van de teleurstelling en daarmee het intrekken van de motie. Biodiversiteit: Eigenlijk is dit hetzelfde verhaal. Drastisch teruglopende aantal soorten, drastisch teruglopende kwaliteit. Er zijn wel degelijk eenmalige maatregelen te nemen. En nee, die hoeven structurele maatregelen niet in de weg te staan, meneer Paul. U kunt nu al wat doen en dan volgend jaar besluiten om daar structureel iets van te maken. Dit is hetzelfde als wat in het sociaal domein nu door de wethouder werd toegezegd. We doen nu al wat en we kaarten vast aan dat we het structureel gaan maken. Ook dat kan met biodiversiteit. Ze kunnen daar echt dit jaar al stappen maken. Dus jammer dat zelfs een partij die zich ook groen noemt daar niet in mee kan stemmen. Hetzelfde verhaal hier, voorzitter. Het was weer bedoeld als steun in de rug.

U kunt wat meer doen aan die zorgen die we klaarblijkelijk allemaal delen. Waar GroenLinks wat aan wil doen en waar anderen willen wachten op visies of omgevingsprogramma's. Ook hier heeft het weinig zin om deze motie te handhaven. Ik laat het dus bij het uitspreken van deze teleurstelling en trek hem in. Dat geldt niet voor de motie jongeren. Gisteren nog kwam een rapport uit waarin duidelijk staat dat meer dan de helft van de 16

jongeren ook echt zware psychische problemen heeft en dat daar echt nu wat aan moet gebeuren. Ook hier zegt de wethouder: "We doen al veel". Dat klopt. We hebben dat ook allemaal gelezen. Is het voldoende? Klaarblijkelijk niet. Heeft het college een steuntje in de rug nodig om nog iets meer te doen? Dat is blijkbaar ongewenst. Maar dit vinden wij een dermate belangrijk punt. Want de jeugd heeft de toekomst. De jeugd verdient het niet om nu op die manier toch weggezet te worden als: we doen al wat en wacht nu maar op de visie sociaal domein. Deze motie handhaven wij en wij zouden daar graag hoofdelijke stemming over zien. De motie versnelling energietransitie houden wij aan voorzitter. Bij de begroting willen wij terugzien dat daarin verwerkt is dat die versnelling ook echt plaats gaat vinden. We geloven het. Want er zijn veel rijksmiddelen maar we gaan er wel echt bovenop zitten. Dus die hoeft vandaag ook niet in stemming gebracht te worden. De Doneer Ring. Een prachtige maatregel. Een Doneer Ring heeft alleen helemaal niets met kaderstelling te maken en heeft ook helemaal niets met politiek te maken. Dat ziet u ook, want alle partijen zijn het er over eens. Dus laten we daar dan verder geen woorden aan vuilmaken. Dank voorzitter. VOORZITTER: Dank u wel, meneer de Ruijter, namens de fractie van GroenLinks.

Dan ga ik even de moties langs waarvan nog niet is aangegeven dat ze zijn ingetrokken of aangehouden. Ik begin bij motie één. Wilt u die in stemming? Ja, die wilt u in stemming. Dan motie twee, hondenbelasting. Wilt u die in stemming? Ja. Dan motie drie taakstelling cultuur. Die wilt u in stemming. Motie vier was ingetrokken. Motie vijf was ingetrokken. Motie zes daar wordt hoofdelijke stemming voor gevraagd. Motie zeven is ingetrokken. Motie acht wordt aangehouden en motie negen, houdt u die aan? Want dat was nog niet helemaal expliciet. Inhuur derden die houdt u aan? Die hoeft niet in stemming vandaag. Dan zal ik daar ook grote haken omheen zetten. Er is in ieder geval hoofdelijke stemming aangevraagd, dan ga ik nu even beginnen met daar de loting voor te verrichten dus ik schors voor een seconde of 30. Dan praat ik gewoon de tijd even vol voor de publieke tribune. Als er hoofdelijk gestemd wordt, pak ik altijd even van de 29 raadsleden minus drie, in dit geval het nummertje. Dan beginnen we de stemming van de hoofdelijke stemming bij dat nummertje. Dus het raadslid, wat op die manier op de lijst staat. En dat ga ik nu doen en dat is nummer 25. Ik weet niet wie dat is. Mevrouw Weith-Plomp gaat als eerste straks bij de hoofdelijke stemming aan de beurt komen. Wij krijgen in ieder geval één hoofdelijke stemming en die komt later nog.

Ik veronderstel niet dat over het eerste onderwerp hoofdelijk gestemd moet worden. Ik kijk even of er behoefte is aan stemverklaringen richting de fractie van GroenLinks. DE HEER DE RUIJTER (GL): Nee, voor. VOORZITTER: Dan kan ik vaststellen dat met algemene stemmen deze motie is aangenomen. Dan ga ik naar motie twee. Dat is de motie van het afschaffen van de hondenbelasting. Ik weet dat daar in ieder geval de fracties verdeeld zijn. Dus daar ga ik de ronde voor doen. Ik kijk en eerst naar de fractie van: GGS. Tegen. POS. Voor. CDA. Tegen. BurgerBelangen. Voor. Soest2002. Tegen. CU-SGP. Tegen. VVD. Tegen. GroenLinks. Tegen. D66. Voor. PvdA. Tegen. VOORZITTER: Met 5 stemmen voor en 21 stemmen tegen is deze verworpen. Dan zit de griffier er weer helemaal klaar voor. Wij gaan naar de motie drie en dat gaat over het uitstellen van de taakstelling cultuur. GGS. Tegen. 17

POS. Voor. CDA. Voor. Burgerbelangen. Tegen. Soest2002 Tegen. CU-SGP. Tegen. VVD. Tegen. GroenLinks. Voor. D66. Voor. PvdA. Tegen. VOORZITTER: Met 18 stemmen tegen en 8 stemmen voor is deze verworpen. Dan ga ik door naar motie zes: activiteiten voor jongeren. Daar is een hoofdelijke stemming voor aangevraagd en de griffier gaat nu de namen oplezen. Mevrouw Weith-Plomp. Tegen. De heer Lucas. Tegen. De heer Paauw. Tegen. De heer Vrakking. Met een kleine stemverklaring: De toezegging dat het in het sociaal domein binnen de begroting structureel wordt opgenomen: Tegen. De heer Stormbroek. Voor. De heer Schotman. Voor. De heer Weldink. Tegen. Mevrouw Walraven. Tegen. De heer Christiaans. Met een stemverklaring. Ik heb aangegeven dat ik heel veel sympathie heb voor de motie van GroenLinks. Ik heb nog meer sympathie voor het antwoord van het college op de motie. Maar ik heb nog meer sympathie voor de jongeren in Soest. Alleen al om een signaal af te geven dat we er voor ze zijn maar ook op basis van wat het college heeft gezegd, stem ik voor. De heer Baks. Met de opmerkingen die ik al eerder heb gemaakt, tegen. Mevrouw Sterenberg. Alle vertrouwen in het college, tegen. Mevrouw Flinterman. Voor. De heer Groothuis. Tegen. De heer Van der Wardt. Tegen. Mevrouw Wegman. Tegen. Mevrouw ter Beek-Suijkerbuijk. Voor. De heer Gündüz. Alle vertrouwen in het college. Tegen. Mevrouw Welschen.

Voor. De heer Redeker. Tegen. De heer Paul. Tegen. Mevrouw Exalto. Voor. De heer Van 't Net. Tegen. De heer De Wolf. Tegen. De heer De Ruijter. Met alle vertrouwen in het college, voor. De heer Corbeij. Tegen. De heer van Zutphen. Tegen. VOORZITTER: Dan zijn we er. We gaan tellen. 7 stemmen voor en 19 stemmen tegen. Ik hoor hier 8 achter mij. We gaan opnieuw tellen. Excuses. 8 stemmen voor en 18 stemmen tegen. Daarmee is deze motie verworpen. Dat was de laatste waarover gestemd moest worden. En dan gaan we nu naar het voorstel zelf. Is er behoefte aan stemming? Ja, meneer De Ruiter. Meneer Stormbroek. We gaan gewoon even een rondje maken. Kunt u gelijk uw stemverklaring geven. 18

GGS. Voor. POS. Een korte stemverklaring. Ik wil het volgende meegeven. Ik heb aangegeven dat we meer van ons willen terugzien in de uiteindelijke kadernota richting de begroting. Er zijn best wat moties die het niet gered hebben. Om allerlei redenen. Toezeggingen heb ik nog niet gehoord. Wat blijft er dan over? Ik hoop dat u ons het tegendeel gaat bewijzen richting de begroting maar wij stemmen nu tegen de kadernota. CDA. Voor. Burgerbelangen. Voor. Soest2002. Voor. CU-SGP. Voor. VVD. Voor. GroenLinks. Voorzitter, deze nota geeft niet onze kaders. We potten heel veel gemeenschapsgeld op en de fractievoorzitter van Soest 2002 liet zich vorige week ontvallen waarom. Hij suggereerde dat de grootse plannen voor Soesterberg-Noord niet door kunnen gaan als we dit publieke spaarpotje daar niet tegenaan gooien. We gaan dus veel gemeenschapsgeld opsparen voor luchtkastelen. En niet investeren in verkeersveiligheid, in jongeren, in natuur en in een duurzame toekomst. Daar doet GroenLinks niet aan mee. Tegen. D66. We blijven zoeken naar ruimte. We zijn voor nu voor. PvdA. Voor. VOORZITTER: Met 5 stemmen tegen en 21 stemmen voor is de kadernota daarmee vastgesteld. b. Jaarstukken 2022 VOORZITTER: Dan gaan wij naar de jaarstukken 2022. Ik geef als eerste het woord aan de voorzitter van de Auditcommissie bij monde van mevrouw Wegman.

MEVROUW WEGMAN (GGS): Dank u wel voor het woord, voorzitter. Als Auditcommissie zijn wij als vooruitgeschoven post voor u in de stukken gedoken. De jaarrekening was op tijd, het verslag van de accountant was op tijd en ons verslagje dat daar weer over ging, was ook op tijd. We gaan het niet voorlezen, maar ik licht er enkele dingen uit. Als eerste in het verslag van de Auditcommissie stond iets over de frauderisicobeheersing. Wij hebben als Auditcommissie gezegd dat we graag een klankbord willen zijn voor dit stuk dat het ambtelijk apparaat moet opleveren. In ons verslag staat dan ook dat het daarna naar de gemeenteraad komt. Maar wij hebben begrepen van de wethouder dat dat niet gebruikelijk is. Dus dat stukje van het verslag klopt niet. Maar we hebben het niet meer aangepast. Dus bij deze. We hebben vorige week een heel goed gesprek gehad met het ambtelijk apparaat en de accountant samen. We constateren dat alle aanbevelingen van het vorig jaar zijn opgevolgd. Er is goed werk verricht. In het verslag van de accountant stonden drie aandachtspunten voor dit jaar. Het eerste is dat de administratieve organisatie en de interne controle nog steeds verbeterd kunnen worden. Dat kan eigenlijk altijd. In dit geval gaat het om de rechtmatigheid waarbij het college wat meer verantwoordelijkheid krijgt. Het volgende aandachtspunt dat gaat over het financieel systeem.

Er is besloten dat er een nieuw financieel systeem komt. Dat is altijd een flinke kluif. Dat is een logisch aandachtspunt. Wij hebben er alle vertrouwen in dat de ambtenaren daar heel hard mee aan de slag gaan, de hele kerst doorwerken en dan komt het vast wel goed per 1 januari. Dan was er nog een laatste aandachtspunt en dat ging over de SiSa-regelingen. SiSa staat voor Single information, Single audit. Dat betekent dat er een aparte audit moet gebeuren als je op die manier geld krijgt van het Rijk. Zelfs de accountant gaf toe dat het wel heel erg uit de hand loopt met al die audits. Maar het is een aandachtspunt omdat het veel extra werk is. Er komt op die manier heel veel op het ambtelijk apparaat af. Maar kijkend naar dat financieel systeem, de aandacht voor de AO/IC en het feit dat de staf en de FTE op orde zijn, hebben wij er alle vertrouwen in dat het goed komt. Dank u wel. VOORZITTER: Dank u wel, mevrouw Wegman. Blijft u even staan. Ik ga even kijken of er vragen aan de Auditcommissie zijn. Is dat een vraag aan de commissie? Of is het een beschouwing over de jaarrekening? Dan heeft u het woord. 19

MEVROUW WELSCHEN (D66): Bedankt voor de toelichting. Ik weet dat ik ergens dat punt over die fraude heb gelezen. Ik weet niet of het de jaarstukken van vorig jaar waren of een ander stuk. Maar ik wist wel toen ik het las dat we die eerder hebben gezien en dat ik dacht: wanneer gaat het dan veranderen? Klopt het dat ik dat ik dat eerder heb gelezen? MEVROUW WEGMAN (GGS): Dat zou kunnen kloppen. Want het is iets waarvan al langer bekend is dat het er aankomt. Het moet nu dus ook echt gebeuren. Men heeft ons toegezegd dat het nu gaat gebeuren. En de Auditcommissie wordt ook nog meegenomen als klankbord. VOORZITTER: Zijn er verder nog aanvullende vragen aan de Auditcommissie? Als dat niet geval is. Dank u wel, mevrouw Wegman. Dan ga ik kijken of er nog op- of aanmerkingen te maken zijn over de jaarrekening en de jaarstukken. Als dat niet het geval is, is er behoefte aan een stemming? Als dat ook niet het geval is dan zijn daarmee de jaarstukken vastgesteld. c.

Winkeltijdenverordening

VOORZITTER: Dan kom ik bij de winkeltijdenverordening. Ik zou me kunnen voorstellen dat iemand daar nog een stemverklaring over wil afleggen want ik heb in ieder geval gezien dat er een motie is. Dus laat ik het maar in één keer goed doen. Sterker nog, ik heb er twee gezien. Een amendement en een motie. Ik zou aan de CU-SGP willen vragen om even het amendement toe te lichten, net zoals we net gedaan hebben. Daarna gaan we naar Soest2002 voor de winkeltijdenverordening en dan gaan we even kijken naar het college. En dan gaan we het gesprek nog met elkaar voeren. Mevrouw Walraven namens de CU-SGP. MEVROUW WALRAVEN (CU-SGP): Dank u wel voorzitter. We hebben vorige week een mooi debat gehad over dit onderwerp. Ik heb toen al aangegeven dat onze fractie overwoog om met een amendement te komen en dat is er nu ook. Waarom dit amendement? We hebben vorige week gesproken over het welzijn van de mensen en over het dorpse karakter van Soest. Daar passen wat ons betreft winkels bij die om 12.00 uur openen en niet om 10.00 uur. Laat een dorp, een dorp zijn. We lezen ook in het onderzoek de reactie van inwoners die het heerlijk vinden om zondagmorgen in alle rust een ommetje te maken. En die zoals velen van onze achterban, in alle rust naar de kerk te kunnen lopen of fietsen. Dus vandaar het volgende amendement: De raad van de gemeente Soest in vergadering bijeen, 29 juni.

Ondergetekende stelt voor artikel 2 lid 1, de zon- en feestdagenregeling van de winkeltijdenverordening gemeente Soest 2023 als volgt te wijzigen: artikel 2, punt 1. De verboden genoemd in artikel 2, eerste lid aanhef en onder a en b van de wet gelden niet op zon- en feestdagen tussen 12.00 en 20.00 uur, met uitzondering van eerste Kerstdag, Goede Vrijdag na 19.00 uur, eerste Paasdag vier mei na 19.00 uur en 24 december na 19.00 uur. Tot zover, voorzitter. VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Walraven. Het amendement onder A1 bij dit agendapunt is onderdeel van de beraadslaging. Ik kijk naar de heer Christiaans, die spreekt namens de fractie van Soest2002 en die wil een motie indienen voor Soest2002. DE HEER CHRISTIAANS (SOEST2002): Dank u wel, voorzitter. De fractie van Soest2002 vindt het proces rondom de winkeltijdenverordening 2023 niet goed verlopen. De onderzoeksvraag was in onze ogen te beperkt om tot een winkeltijdenverordening te komen. Het is wat ons te kort door de bocht om alleen op basis van de enquête onder ondernemers en winkelend publiek conclusies te trekken. Je dient ook andere facetten mee te nemen in een dergelijk onderzoek, zoals bijvoorbeeld het welzijn voor ondernemers en inwoners en veiligheid. Alle redenen dus om tegen te stemmen. Echter meerdere wegen leiden naar Rome.

Je kunt er ook voor kiezen om achteraf te kijken naar effecten van veranderingen en op basis daarvan waar nodig en wenselijk, de winkeltijdenverordening aan te passen. Een briljante ingeving al zeg ik het zelf. Dat alles onder het mom van vertrouwen is goed, evalueren maakt beter. Voorzitter, de fractie van Soest2002 heeft daarom een motie ingediend met de naam: evaluatie winkeltijdenverordening 2023. Ik zal de vier punten uit de dictum voorlezen. Één: de winkeltijdenverordening 2023 na één jaar te evalueren. Twee: een kader voor de te houden evaluatie te formuleren met daarin in ieder geval opgenomen de zorgpunten die vanuit de gemeenteraad zijn meegegeven, het betreffende evaluatiekader aan de gemeenteraad voor te leggen voordat de evaluatie wordt uitgevoerd en de resultaten van de evaluatie uiterlijk drie maanden na de evaluatie aan de gemeenteraad voor te leggenen waar nodig met verbetervoorstellen te komen. De motie is mede-ondertekend door de fracties van GGS, POS, BurgerBelangen, CDA en PvdA. Wellicht dat andere fracties nog gaan aansluiten. Dank u wel.

20

VOORZITTER: Dank u wel meneer Christiaans. U sprak namens de fractie van Soest2002. Ik kijk even naar wethouder Van Aalst om namens het college van B&W op- en aanmerkingen te geven over het amendement en de motie. WETHOUDER VAN AALST: Hartelijk dank. Ik begin bij het amendement van de CU-SGP. Het zal u niet verbazen dat het college die moet ontraden. Dat is omdat we dit besluit als college aan u hebben voorgelegd als raad. We zijn hierbij uitgegaan van de wens die de inwoners en ondernemers hebben aangegeven. De openingstijd van 12.00 uur die u in uw amendement opneemt sluit daar niet bij aan. Dat betekent dat de huidige situatie gehandhaafd blijft. Als het gaat om de feestdagen kan ik zeggen dat er niet concreet voor elke feestdag is uitgevraagd. In ieder geval niet bij de inwoners. Maar er is ook naar de feestdagen gevraagd. En ook daarvan schatten wij in dat dit niet aansluit bij de wensen van inwoners. Daarnaast hebben wij de afgelopen jaren vele ontheffingsverzoeken gekregen van ondernemers. Dan kom ik bij de motie van Soest2002. Wij geven graag gehoor aan uw verzoek om inzicht te krijgen in wat het effect is van de uitbreiding van de zondagopenstelling. U heeft een aantal zorgpunten genoemd. Maar we hebben natuurlijk ook vorige week naar de raad geluisterd.

Rekening houdend daarmee zullen wij een evaluatiekader opstellen en ons waar nodig laten adviseren door een kundig bureau. We kunnen nu nog niet helemaal overzien of dat budgettaire consequenties heeft. Als dat het geval is, dan komen we daar bij u op terug. Ik laat het oordeel aan uw raad. VOORZITTER: Dank u wel, wethouder Van Aalst namens college van B&W. Ik kan mij voorstellen dat een aantal mensen op- en aanmerkingen over het amendement en de motie willen geven. Wie kan ik daarvoor noteren? Ik zie in ieder geval mevrouw Exalto, meneer Redeker, mevrouw Flinterman, meneer Van 't Net, meneer Lucas, meneer Stormbroek, meneer Paul. Mevrouw Exalto GroenLinks, u heeft het woord. MEVROUW EXALTO (GL): Dank u wel. Goede avond. Wij willen in deze raadsperiode graag met uw raad en de samenleving het gesprek aangaan over de zondagopenstelling van winkels. Wellicht dat dit voor sommigen bekend klinkt. Het staat namelijk in het coalitieakkoord. Zoals meneer Ter Beek-Suijkerbuijk vorige week al duidelijk maakte: wanneer is de raad hierover in gesprek geweest? Dit betreurt GroenLinks. We worden niet meegenomen en er is weer een kans laten liggen waarin we samen aan de slag hadden gekund. Daarom wil GroenLinks haar punten nu duidelijk maken. Het voorstel dat voor ligt is zonder gesprek met de raad tot stand gekomen. En door een onderzoek waarin gebrekkige vragen stonden.

Daarnaast is duidelijk uit het onderzoek te halen dat voornamelijk de voorkeur ligt bij het openen van supermarkten. Deze week ben ik nog langs een aantal kleine ondernemers in Soest gegaan. Daar was het bericht duidelijk: ze kunnen niet open op zondag, want ze hebben daar geen personeel voor. Veel van de ondernemers staan al zes dagen per week in de winkel en willen ook wel eens een rustdag om met hun gezin, familie of vrienden te zijn. Er is dus geen keuze voor de kleine ondernemers om überhaupt open te zijn. Drogisterij de Pil is faliekant tegen de verruiming. Ook met de bakker in Overhees heb ik een goed gesprek gehad. Ze was duidelijk van mening dat het geen goed idee is om de openingstijden te verruimen. Want als een brood gekocht wordt bij de supermarkt, dan wordt dat brood niet meer gekocht bij haar. Zij is immers niet open op zondag. Alle kleine Soester ondernemers zijn dus dicht op zondagen dit resulteert in een gesloten winkelstraat waar alleen de supermarktketens open zijn, zoals Albert Heijn en Jumbo. Er ontstaat dus alleen een concurrentiestrijd tussen de grote landelijke supermarktketens. En voordat iemand bang wordt dat inwoners massaal uitstromen naar Baarn: in Baarn zijn ook alle winkels dicht. Behalve de supermarkten. Men kan dus niet verleid worden om de boodschappen daar te gaan doen.

Daarnaast komen er net zoveel mensen uit Baarn en omstreken bij ons winkelen, waardoor dit elkaar weer uit balanceert. Met dit voorstel creëren we een klimaat waarin de kleine ondernemer het nog lastiger krijgt, terwijl we juist hen moeten steunen. Zij zijn degenen die het dorp aantrekkelijk maken en houden. Er zijn al zoveel panden die leeg staan in de winkelstraten. Als raad zijn we er voor de Soester ondernemer. De bakker, de groente man of -vrouw en de kaasboer. Op zondag kan niet lokaal gekocht worden, want zij zijn dicht. En wat bij de super gekocht wordt, dat wordt maandag niet meer bij hen gekocht. Gaat dit dan het laatste duwtje worden en nog meer lege winkelpanden creëren? Niet alleen krijgen de winkels het lastiger, ook het dorpse karakter wordt geweld aangedaan. Dit voorstel giet letterlijk meer geld in de zakken van de grote winkelketens die juist het consumeren stimuleren omdat ze onnodige spullen en te veel produceren. Als maatschappij kopen we al te veel en dit heeft veroorzaakt dat we in een klimaatcrisis zitten. De grote winkelketens verleiden de klant om onnodige en milieuvervuilende spullen te kopen. Het zijn deze winkels die baat hebben bij dit voorstel en zo door kunnen gaan met deze cyclus. Willen we enige kans maken tegen de klimaatverandering en vervuiling van de aarde dan moeten we naar een consumindermaatschappij.

Moeten de winkels dan nog echt langer open? Om dit voorstel staat alleen de grote supermarkten te popelen. Maar de Soester ondernemer die het dorp karakter geeft heeft er niks aan. Zij zijn 21

dicht en blijven ook dicht. Want zij hebben het personeel niet. Het gesprek met de bakker heeft mij alleen meer doen beseffen dat lokaal kopen beter is, om zo de kleine ondernemer te helpen tegen het geweld van de grote supermarkten. En daarnaast waren de krentenbollen ook erg lekker. Wij zijn mede-indiener van het amendement van de CU-SGP. Dus dat spreekt voor zich. En we horen net dat de motie van Soest2002 al wordt meegenomen door het college. VOORZITTER: Dank u wel, mevrouw Exalto. U sprak namens de fractie van GroenLinks. Meneer Redeker namens de fractie van de Partij van de Arbeid. DE HEER REDEKER (PVDA): Voorzitter, dank u wel. Mijn complimenten voor het vurige pleidooi van mevrouw Exalto voor het niet meegaan in het voorstel. Ik heb vorige keer al aangegeven dat wij daar echt anders over denken. Wij vinden dat je hiermee meer vrijheid creëert en meer mogelijkheden voor onze inwoners. Over het dorpse karakter: in allerlei leuke kleine Franse dorpjes kun je ook op zondag heerlijk naar de bakker en daar kun je overheerlijke verse croissantjes kopen of andere soorten broodjes. En dat zou ik hier in Soest ook heel graag bij de bakker willen doen. Helaas kan dat niet. Maar ook hier kun je rustig op de fiets op zondagochtend terwijl de vogeltjes zingen en terwijl anderen hun wandeling maken een broodje halen en een glaasje verse jus d'orange.

Dus wij zijn voor deze wijziging van de winkeltijdensluiting en dus tegen het amendement van CU-SGP. Ik heb inderdaad begrepen dat de motie is overgenomen. Bovendien hadden we die gezamenlijk ingediend. Dank u wel. VOORZITTER: Dank wel meneer Redeker. U sprak namens de fractie van de Partij van de Arbeid. Mevrouw Flinterman. MEVROUW FLINTERMAN (D66): Dank u wel, voorzitter. D66 eindigde vorige week het debat over dit onderwerp met de constatering dat we er nog niet uit waren. We bedanken de partijen die ons toen en ook daarna nog hebben proberen te overtuigen van de ene of de andere kant. En we danken ook Soest2002 die openstaat voor een andere manier van samenwerken en de zoektocht om binnen de mogelijkheden van de raad op zoek te gaan naar verbintenis. Om daadwerkelijk het gesprek samen aan te gaan. Heel waardevol, meneer Christiaans. In onze afweging om tot een standpunt te komen zijn wij teruggegaan naar de kern van ons gedachtengoed als partij. Want we zijn een sociaal-liberale partij. Dat verklaart ook een beetje het dilemma in dit verhaal. D66 heeft vertrouwen in de samenleving en vertrouwt op de eigen kracht van mensen. Daarbij is keuzevrijheid belangrijk. Vandaag pleiten wij voor die vrijheid en komen wij op voor die vrijheid. Waarschijnlijk voelen velen van ons in deze raad zich thuis bij de christelijke tradities van de zondagsluiting.

Maar D66 wil graag pleiten voor de vrijheid van mensen met ook een andere achtergrond. Die niet zijn opgegroeid met eerste Paasdag of met een vrije zondag, maar die bijvoorbeeld liever een dag vrij willen zijn met het Suikerfeest of gewoon op vrijdag in plaats van op zondag. En we pleiten voor de vrijheid van jongeren om op zondag meer uren te kunnen werken. Zodat ze de keuze kunnen maken op zaterdag te sporten of met vrienden af te spreken. En we pleiten voor de vrijheid van mensen die liever op een zon- of feestdag de boodschappen willen doen, omdat ze moeite hebben met de drukte in de winkels op zaterdag of op Kerstavond. "Gij zult wel of niet" is een tekst die niet bij D66 past. We zullen dan ook voor dit raadsvoorstel stemmen en daarmee ook tegen het amendement van CU-SGP. Nog even over de motie van Soest 2002. We vinden het heel sympathiek en goed dat de zorgen van de raad die vorige week zijn uitgesproken gehoord worden. Maar D66 denkt dat een evaluatie zoals door u beschreven, weinig zal opleveren, anders dan extra inhuur en dus extra werk. Laten we vooral de agenderende rol van de raad blijven benadrukken en bij eventueel negatieve effecten als raad zelf in actie komen. We zijn immers ook de volksvertegenwoordigers van de consumenten, winkeliers en andere betrokkenen. En we zijn immers ook zelf consument en sommige van ons ondernemer. Tot zover.

VOORZITTER: Dank u wel, mevrouw Flinterman. U sprak namens D66. Meneer Van 't Net namens de VVD. DE HEER VAN ’T NET (VVD): Ik ga het even kort houden. Het winkeltijden amendement, daar zijn wij op tegen. Dat is in onze ogen stilstand. Dan de motie van Soest2002: daar zijn we natuurlijk voor. Maar we willen er wel bij zeggen dat wij wel voldoende vertrouwen hebben en hadden in het gehouden onderzoek. Maar reflecteren is altijd goed, heb ik geleerd op school. Het is altijd goed om een spiegel voor te houden en wij kijken dan ook uit naar het gesprek met raad. Mocht er dan uit de samenleving komen dat de samenleving wil dat we misschien wel om 8.00 uur open gaan. Daar kijk ik naar uit. VOORZITTER: Dank u wel meneer Van 't Net. U sprak namens de VVD. Meneer Lucas, CDA. 22

DE HEER LUCAS (CDA): Voorzitter, dank. Je mag winkeltijden voor de zondag willen aanpassen. Daar heb ik geen probleem mee, prima. Maar doe dat dan wel op basis van een echt gedegen onderzoek. Want ik denk dat ook de voorstanders eigenlijk in hun hart wel vinden dat het onderzoek knap waardeloos is. Ik zal er niet al te veel over zeggen, mevrouw Exalto heeft het net ook al benoemd. Fractiegenoot Michelle van Ginkel heeft vorige week ons standpunt goed verwoord. Namelijk niet op basis van dit onderzoek gaan verruimen. En dat vinden wij nog steeds. Het amendement dat mevrouw Walraven van de CU-SGP heeft toegelicht is ook door ons ondertekend. En dat is niet voor niks. Ze heeft het mooi verwoord dus daar heb ik ook niks aan toe te voegen. En ook het verzoek om een evaluatie, ingediend door de heer Christiaans van Soest2002 kan op onze steun rekenen. U snapt dat we hopen dat het hele voorstel niet doorgaat maar als dat wel het geval is dan willen toch in ieder geval een gedegen evaluatie. Ik zat net te denken over de inhuur van derden. Ik wil best wel aanbieden om mee te denken. Mijn tarief is redelijk laag en ik denk van de heer Christiaans dat hetzelfde het geval is. Dus als het gaat over kostenbesparing, zou dat een mooie zijn. Tot slot. Alleen het argument dat inwoners het wensen mag voor ons geen reden zijn.

Sommige bewoners wensen de OZB naar nul, of tot 04.00 uur in de nacht de muziek in de tuin op sterkte tien. Ik moet wel eens oppassen op twee kleinzoons. Een van één en een van vier jaar. En ik bedacht vorige week: politiek is soms net opvoeden. Luisteren, veel uitleggen, diplomatiek woord gebruiken, grenzen stellen. Je kan iets wensen, maar dat betekent nog niet dat het verstandig is dat je het krijgt. Het CDA vindt dat dat ook hier het geval is. We steunen het amendement. De motie is overgenomen, dus die komt misschien niet in stemming. Maar onze gedachten zijn duidelijk en over het voorstel zelf kunt u wel raden. VOORZITTER: Dank u wel, meneer Lucas, u sprak namens de fractie van het CDA. Kleine toevoeging mijnerzijds: kijkt u vooral nog eens naar artikel 12 van de gemeentewet waarin een aantal bezigheden verboden zijn. Dat wil zeggen, dan moet u terugtreden als raadslid. Dus ik zou het niet willen aanbevelen om uw diensten te verkopen aan de gemeente. Datzelfde geldt natuurlijk voor meneer Christiaans. Meneer Stormbroek fractie van POS. DE HEER STORMBROEK (POS): Dank u wel, voorzitter. Wij hebben onze bedenkingen bij dit plan. Dat ligt met name in het feit dat vrijheid van openstelling niet per se vrijheid betekent voor de gemiddelde winkelier. Immers, als de concurrerende grootgrutter open gaat op zondag moet je bijna automatisch als kleine ondernemer ook open gaan.

Ondanks dat je om wat voor reden ook op zondag vrij wilt zijn. Hoe vrij ben je dan nog? We zijn vorige week onvoldoende overtuigd geraakt van de noodzaak van het voorliggende voorstel. We blijven het onderzoek te dun vinden en de wethouder heeft ons onvoldoende overtuigd. Moeten we nu echt de openingstijden op zondag vervroegen naar 10.00 's ochtends? Helpt het niet vooral de grootgrutters in tegenstelling tot de kleine winkeliers? Om de grote supermarktketens en grote kruideniers hoeven ons geen zorgen te maken. Het onderzoek is vaag en verschaft geen duidelijkheid. Onze inwoners hebben volgens ons liever de stilte van de zondagochtend in de straat. Staat de kleine winkelier dan te springen open te gaan op zondagochtend? De ondernemers die wij hebben gesproken zien er maar weinig brood in. En dan hebben het maar even niet over het feit dat ook feestdagen niet meer heilig zijn. Moeten we in een tijd van korte lontjes en burn-outs niet juist een stapje terugdoen en iets meer rust nemen? Hebben we nu echt met zijn allen behoefte aan nog meer winkelen of juist aan meer ruimte voor rust en ontspanning? Wij zijn van harte mede-indiener van het amendement van de CU-SGP. We moeten niet consumeren, we kunnen wel een beetje consuminderen. De motie van Soest 2002 is overgenomen. Deze hebben we ook van harte mee ingediend. Dit alles beschouwend kunnen we echt maar één conclusie trekken.

We zijn tegen het voorstel, mits het amendement van de CU-SGP wordt aangenomen. Dank u wel. VOORZITTER: Dank u wel, meneer Stormbroek. U sprak namens de fractie van POS. Ik geef het woord aan de heer Paul en hij spreekt namens de fractie van GGS. DE HEER PAUL (GGS): Dank u wel, voorzitter. Ik zal bij het einde beginnen. De ingediende motie van Soest2002 is, als we de woorden van de wethouder hebben gehoord, niet overgenomen. Zij laat het aan de raad. Dus we mogen zo meteen nog wel stemmen. En dan het volgende. Er is vorige week een bijna fundamentalistische discussie geweest over dit voorstel. En daarbuiten ook in ieder geval binnen onze fractie. Ik ben de heer Redeker van PvdA heel dankbaar. Hij bracht het even heel nuchter terug naar: waar hebben we het nou helemaal over? Het gaat eigenlijk niet over die fundamentele discussie. Maar die discussie leeft ook binnen onze fractie. Die leeft zelfs binnen mij. Aan de ene kant ben ik voor een volledige sabbat of een vrije vrijdag waar alles dicht is. Waar alleen de gebedshuizen open zijn. Aan de andere kant denk ik: 24/7, kom maar op. Als fractie kunnen wij ons goed vinden in het voorstel zoals het er ligt in de verordening. Tegen het amendement zeggen wij: nee. Daar houden we liever een generalistische werking open. Tot zover. 23

VOORZITTER: Dank u wel meneer Paul. U sprak namens de fractie van GGS. Meneer Christiaans namens de fractie van Soest2002. DE HEER CHRISTIAANS (SOEST2002): Dank u wel, voorzitter. Het is al gememoreerd. Vorige week heeft er een mooi debat plaatsgevonden over voorliggende winkeltijdenverordening. Ik ben blij met de reactie van het college op de motie en ook de steun vanuit de raad. Dus we kijken de stemming wat dat betreft met vertrouwen tegemoet. Ik ga weer terug naar vorige week. Er waren veel argumenten voor of tegen. Deze zijn vanavond ook al genoemd. Je kunt van elk argument wat vinden. Ze gaan ook ergens over. Een ieder maakt de keuze om op basis van die argumenten voor of tegen te stemmen. Wij hebben zelf ook over die argumenten nagedacht. Maar wat voor onze fractie vooral van belang is, is het proces. Een aantal collega's hebben dat ook hier uitgesproken. Het proces is in onze ogen niet goed verlopen. Is dat iemands fout? Wat ons betreft niet. Het is niet specifiek iemands fout, maar in mijn ogen is dit een systeemfout. Na het zomerreces wordt het nieuwe vergaderformat ingevoerd en dan gaan we ook nader kijken naar hoe we de samenwerking tussen raad en college beter vorm kunnen geven. En de oproep van de fractievoorzitter van de VVD, dat is een mooie.

En we hebben ook wel gevoel bij de andere constateringen met betrekking tot de samenwerking, ook in aanloop naar deze verordening. We kijken daar als fractie naar uit. En we hopen dat we op enig moment kunnen constateren dat die samenwerking tussen raad en college, maar ook tussen de fracties, het niveau heeft bereikt waar we tevreden over zijn. Alhoewel er natuurlijk altijd politieke verschillen zullen zijn. Er werd net iets geroepen over reflectie. Ondanks dat wij als politici natuurlijk onfeilbaar zijn, kan zelfreflectie soms verhelderend werken. Ik moet dan voor mezelf constateren dat ik mijn eigen proces ook niet goed had ingericht. We weten namelijk al sinds het begin van de raadsperiode dat het voornemen van de winkeltijdenverordening in het coalitieakkoord staat. En 23 mei jongstleden heeft het college het besluit genomen om de voorliggende verordening aan de raad voor te leggen. Kortom: voldoende tijd om aan de voorkant bij te sturen of in ieder geval het gesprek aan te gaan met elkaar en met het college. En toch laten we het op het laatste moment aankomen. Ik vind dus dat ik het niet goed heb gedaan, waardoor ik ook naar collega-raadsleden toe verkeerde signalen heb afgegeven. Daarvoor mijn oprechte excuses. Daar wilde ik het ook bij laten. VOORZITTER: Dank u wel meneer Christiaans, u sprak namens de fractie van Soest2002. Ik zie nog twee handjes omhoog gaan.

Dat is, meneer Baks en daarna mevrouw Walraven-van Dam. Meneer Baks. DE HEER BAKS (BURGERBELANGEN): Dank u wel, voorzitter. Ik maak van de gelegenheid gebruik om een stemverklaring af te geven. Dan hebben we dat ook maar gehad. Natuurlijk vind ik het belangrijk dat de winkeliers in onze gemeente een goede concurrentiepositie in kunnen nemen ten opzichte van ondernemers uit omliggende gemeenten. Gelukkig blijft die keus bij de individuele ondernemer zelf en scheppen wij als gemeente slechts mogelijkheden tot openstelling. Heb ik hiermee dan alles gezegd? U snapt het al: dus niet. In een tijd van gejakker en gejaag past een ruime openstelling om door te gaan met jakkeren en jagen. In zo'n tijd is het hebben van een rustpunt nodig om even niet dit en even niet dat te moeten doen. Om even uit de dagelijkse sleur te kunnen stappen. Zo'n rustpunt gun ik iedereen. Van ondernemer tot personeel en van leverancier tot consument. Bij mijn installatie als raadslid heb ik de eed afgelegd. Zo waarlijk helpe mij God almachtig. Dat deed ik niet zomaar, maar dat was een bewuste keuze. Ik lig zelden wakker van de inhoud van een raadsvoorstel. De laatste keer was het in de jaren '80 vorige eeuw, toen het ging over de verkoop van het Soester natuurbad. Dit raadsvoorstel heeft me echt weken bezig gehouden.

Zeg ik niks en stem ik gewoon tegen? Of laat ik het geluid horen van een steeds grotere minderheid in Soest. In Nederland wellicht. Ik besloot voor het laatste te kiezen. Omdat in mijn optiek dit raadsvoorstel haaks staat op wat ik in de Bijbel lees. Dan kan en wil ik niet anders dan tegen het raadsvoorstel stemmen. En omdat dat toch geen meerderheid haalt ben ik medeindiener van het amendement van CU-SGP. Dank u wel. VOORZITTER: Dank u wel, meneer Baks. U sprak namens de fractie van Burgerbelangen. Mevrouw Walraven-van Dam, namens de CU-SGP. MEVROUW WALRAVEN (CU-SGP): Dank u wel voorzitter, ik wilde nog even reageren op de motie van Soest2002. Die kunnen wij van harte ondersteunen, omdat wat ons betreft het proces niet oké geweest is. We zijn niet in gesprek geweest. We hebben vorige week natuurlijk een goed debat gehad, maar we hadden daarvoor veel meer met elkaar en met onze inwoners moeten praten. Dus we zijn heel blij met deze motie. Verder wil ik een korte schorsing aanvragen. VOORZITTER: Dat kan, want dat recht heeft ieder raadslid. Dus we schorsen voor een kort moment. 24

VOORZITTER: Leden van de raad en college. Mag ik iedereen weer vragen om te gaan zitten? Zou ik echt iedereen mogen vragen om te gaan zitten? Het is 22.30 uur en ik heb de ernstige neiging om gewoon om 23.00 uur weg te gaan. Want ik vond het vorige week ook best laat. Dus ik zou u echt willen vragen om te proberen wat tempo te maken. Het is het einde van het seizoen en bij mij zijn de batterijtjes ook zo langzamerhand op. Ik heropen deze vergadering. Geef het woord aan mevrouw Walraven-van Dam, namens de CU-SGP. MEVROUW WALRAVEN (CU-SGP): Dank u wel, voorzitter. We hebben gehoord wat de partijen ervan vinden en we hebben in goed overleg met de mede-indieners het amendement iets aangepast. Ik denk dat het goed is dat ik dat even voorlees. Ondergetekende stelt voor: artikel 2, lid 1, de zon- en feestdagenregeling van de winkeltijdenverordening gemeente Soest 2023 als volgt te wijzigen: Artikel 2, punt 1, de verboden genoemd in artikel 2, eerste lid aanhef en onder a en b van de wet, gelden niet op zon- en feestdagen tussen 10.00 uur en 20.00 uur. Met uitzondering van eerste Kerstdag, Goede Vrijdag, eerste Paasdag, 4 mei en 24 december na 19.00 uur. En dit wordt mede-ingediend door de Partij Ons Soesterberg, GroenLinks en CDA. We hebben hiervoor gekozen omdat we als we dit doen met eerste Kerstdag, en eerste Paasdag gelijk lopen met Amersfoort.

Er stond ook in het originele voorstel dat we kijken naar Amersfoort. Het zou mooi zijn als we dat op die manier kunnen oplossen. Dank u wel, voorzitter. En ik wil graag een hoofdelijke stemming aanvragen. VOORZITTER: Die zag ik aankomen. Als ik het kort samenvat: In essentie past u de openingstijden op zondag wel aan, met uitzondering van de feestdagen. Dat is het verschil waarbij u probeert bij elkaar te komen. Heb ik dat goed samengevat? Ja, u knikt. DE HEER BAKS (BURGERBELANGEN): Als ik verder u mag aanvullen, het is u wellicht ook opgevallen dat ik als mede-indiener me had teruggetrokken. VOORZITTER: Dat was me opgevallen. Ik ging ervan uit dat dat de reden was dat mevrouw Walraven-van Dam de indieners opnieuw opnoemde. Het is duidelijk. Dat was ook al uit uw stemverklaring in eerste termijn iedereen duidelijk geworden, denk ik. Maar het is goed dat u het nog even ik even stipuleert. Ik ga even kijken of er iemand hier is die hierop wil reageren. Wil niemand erop reageren? Dat kan ook. Dan gaan we gewoon in stemming brengen. Ja? Dan gaan we dat doen. Dan mag u de microfoon open zetten. Dan gaan we naar mevrouw Kuijer kijken of die eventueel mee wil schrijven. Ik breng in stemming: het gewijzigde voorstel. Ik zou toch even willen vragen aan de techniek om het gewijzigde voorstel in beeld te brengen. Ja, het gewijzigde amendement, kunt u hier in beeld zien.

Ik vraag u uit te spreken u voor of tegen dit amendement bent. Het is een wijziging van het voorstel wat voorligt. Als het wordt aangenomen dan wordt het voorstel aangepast. Als het niet wordt aangenomen breng ik straks het originele voorstel in stemming. Ik heb denk ik voldoende ingeleid waar u over stemt. U kunt uitspreken voor of tegen dit wijzigingsvoorstel. Ik geef nu het woord aan de griffier. Mevrouw Weith-Plomp. Ik ben tegen het wijzigingsvoorstel. De heer Lucas. Voor dit voorstel. De heer Paul. Tegen. De heer Vrakking. Met stemverklaring. De woorden van GroenLinks zijn me uit het hart gegrepen. Het gewijzigde amendement steun ik van harte. Ik vrees dat de kreet van een kind: "Wie is die man die op zondag het vlees snijdt?" nog bekend is. Ik vrees dat het nu zelfs uitgebreid gaat worden naar de eerste Kerstdag en eerste Paasdag. Bovendien wil ik eraan toevoegen, dat ik over argumenten één en twee in het raadsvoorstel opgenomen, een totaal andere mening heb. En ik wil ook nog wijzen op argument 1.5. Dat is dat er minder regeldruk is doordat er dan nagenoeg geen ontheffingen en vrijstellingen worden verleend. Dit betekent dus in mijn optiek dat Albert Heijn en de Jumbo niet meer om 8.00 uur opengaan maar om 10.00 uur. Dank u wel. Ik steun het amendement. VOORZITTER: U steunt het amendement. Zo had ik het begrepen.

De rest van de stemverklaring beschouw ik als onderdeel van uw stemming voor straks. Griffier, gaat u verder. De heer Stormbroek. In het kader van beter iets dan niets: voor. De heer Schotman. Voor. De heer Weldink. Voor. Mevrouw Walraven. Voor. De heer Christiaans. Voor. 25

De heer Baks. Tegen. Mevrouw Sterenberg. Tegen. Mevrouw Flinterman. Tegen. De heer Groothuis. Voor. De heer Van der Wardt. Tegen. Mevrouw Wegman. Met een stemverklaring. Vorige week gaf ik aan in mijn betoog dat onze fractie er nog niet uit was. Dat gold voor mij in het bijzonder. Aan het eind vatte de VVD haar argumentatie samen met het woord 'keuzevrijheid'. Dat is een belangrijk punt. Dat blijkt voor mij vooral uit hoe wij in de fractie de afgelopen dagen met elkaar hebben gesproken. We waren allen vrij in het maken van onze uiteindelijke keuze. Voor mij wegen de argumenten over welzijn en consuminderen en een bestaan binnen de grenzen van deze aarde heel zwaar. De reden waarom ik toch in kan stemmen met straks de verordening en dit amendement is dat ik kan inzien dat deze idealen groter zijn dan de uitbreiding van de openingstijden van de supermarkten met twee uurtjes. Ik heb de visie dat we onze grote idealen beter kunnen nastreven als wij in september anders gaan samenwerken met elkaar. Na de mooie voordracht laatst over de omgevingswet, begrijp ik dat er zelfs een hele wet voor opgetuigd is om ons in dat streven te versterken. Beleid en participatie gaan voor wetgeving en verordeningen. Maar toch.

Het opnemen van een evaluatie in de verordening voor de winkeltijden waarbij de gemeenteraad vooraf inspraak heeft over de kaders heeft mij het laatste zetje gegeven voor een ja. Amendement voor. Mevrouw Ter Beek-Suijkerbuijk. Voor. De heer Gündüz. Tegen. Mevrouw Welschen. Tegen. De heer Redeker. Tegen. De heer Paauw. Dat is een lastige. Ik ben voor beperking van de consumptie, maar ook voor de scheiding tussen kerk en staat. En daar begint het nu wel heel erg op te lijken. Dus ik ben tegen het amendement. Mevrouw Exalto. Voor. De heer Van 't Net. Tegen. De heer De Wolf. Na enige innerlijke strijd, net als een deel van mijn fractiegenoten: tegen. De heer De Ruijter. Als man die op eerste Kerstdag graag de tofu snijdt: voor. De heer Corbeij. Tegen. De heer Van Zutphen. Ik ben ook tegen. VOORZITTER: Met 14 stemmen tegen, 12 stemmen voor is dit amendement verworpen. Dan breng ik de motie in stemming. Want ik begreep dat de motie gehandhaafd blijft. Ik ga gewoon maar even een rondje fracties doen. Of moet hier ook hoofdelijk over gestemd worden? Nee? MEVROUW TER BEEK-SUIJKERBUIJK (GL): Ik wil graag een hoofdelijke stemming aanvragen. VOORZITTER: Dat kan altijd. Dan gaan we hetzelfde rondje nog een keer doen. Ik hoor dat er verwarring is. Dat heb je als je niet oplet zeg ik er dan heel streng bij. Aan de orde is de motie met betrekking tot agendapunt 4c. Dat is deze.

MEVROUW TER BEEK-SUIJKERBUIJK (GL): Correctie. Hier zou ik geen hoofdelijke stemming op willen aanvragen. Ik dacht dat het ging over het stuk als geheel. Excuses. Ik zat ook niet op te letten. Het is laat. VOORZITTER: Ik zal niet vragen waar u werkt. Dan ga ik een rondje voor de fracties doen. GGS. Voor. POS. Voor. CDA. Voor. BurgerBelangen. Voor. Soest2002. Voor. 26

CU-SGP. Voor. VVD. Voor. GroenLinks. Voor. D66. Tegen. PvdA. Voor. VOORZITTER: Ik moest lachen omdat u met elkaar in strijd bent wie het allemaal mag zeggen. 24 stemmen voor, 2 stemmen tegen. Deze motie is aangenomen. Dan het voorstel zelf. Ik heb de indruk dat er zomaar een hoofdelijke stemming achteraan zou kunnen komen. Ik geef weer het woord aan de griffier. Er is een hoofdelijke stemming. Dus mocht u nog een stemverklaring willen afleggen die in aanvulling is op die van daarnet dan is er de gelegenheid als uw naam wordt geroepen. Mevrouw de griffier. Mevrouw Weith-Plomp. Ik ben voor. De heer Lucas. Met een korte stemverklaring. Ik refereer aan wat fractiegenoot Michelle Van Ginkel vorige week heeft aangegeven en wat ik in mijn betoog heb aangegeven. Ik blijf vanuit het CDA hier tegen zijn. De heer Paauw. Voor. De heer Vrakking. Tegen. De heer Stormbroek. Het is zo spijtig dat de principiële tegenstemming van Burgerbelangen betekent dat het voorstel niet is veranderd. Dus wij zijn tegen het raadsvoorstel. De heer Schotman. Tegen. De heer Weldink. Voor. Mevrouw Walraven. Met een stemverklaring namens onze SGP. Terugkijkend op de discussie van vorige week waren we blij met de diverse opmerkingen waarbij duidelijk naar voren kwam: neem je tijd en rust. Dat is wat ons betreft 24/6 een must. Daarbij speelt voor ons ook bezinning een belangrijke rol.