Kaderbrief 2022 en voorjaarsnota_2021.pdf

Uitgaven 1.1

Bestuur Gemaakte kosten extra inhuur derden i.v.m. 2e Kamerverkiezingen in 2021.

1.2

Inkomsten

50.000

Dienstverlening Om op afstand te kunnen (samen)werken aan geo-gerelateerde gegevens zijn luchtfoto’s (versneld) gedigitaliseerd.

1.3

15.000

Veiligheid Gemaakte kosten voor wegafzettingen en inzet verkeersregelaars ed. voor afsluiting Soesterduinen/algemene openbare orde en veiligheid

50.000

Niet geïnde leges evenementen- en terrasvergunningen; B&W-besluit 20 april 2021 2.2

-6.000

Klimaat Extra kosten RMN m.b.t. openstelling afvalbrengstation

3.1

46.000

Sociaal domein Van het Rijk ontvangen 1e en 2e voorschot Zelfstandigenregeling TOZO/ZZP, zowel uitkerings- als uitvoeringskosten. Uitkeringskosten verlopen budgettair neutraal.

2.276.000

Signaalpunt tegen eenzaamheid. B&W-besluit dd. 20 april 2021.

2.276.000

10.000

Jeugd aan zet - YoungKreators. De zomereditie van 2020 m.b.t. Jeugd aan zet is voortgezet via de wintereditie 2021. Daarbij is het digitaal jongerenplatform

3.3

gelanceerd. Hiervoor hebben wij een externe subsidie ontvangen.

10.000

Coronasteun SWOS

60.000

10.000

Sport, kunst en cultuur Herstelplan cultuur. B&W-besluit voorzien in mei 2021

440.000

Rijksvergoeding Kwijtschelding huur sportverenigingen. Voor reeds in 4e kw. 2020 kwijtgescholden huur sportverenigingen wordt de gemeente door het Rijk in 2021 gecompenseerd.

190.000

Kwijtschelding huur m.b.t. bowlingbaan in Willaertgebouw. B&W-besluit 16 maart 2021.

-25.000

Overhead Digitalisering (thuis)werkplekken. Afronding van in 2020 genomen maatregelen die ten laste van coronabudget kwamen.

260.000

Raming 1e halfjaar 2021 lagere lasten catering- en toiletvoorzieningen

-10.000

Inhuur personeel (projectleider corona, bestuurssecretariaat en communicatie); voortzetting vanuit 2020.

77.000

22

Kosten landelijk verplichte controle accountant op effecten corona in jaarrekening 2020.

10.000

Begin 2021 gedane uitgaven rechtspositionele aangelegenheden.

6.000

Algemene dekkingsmiddelen Oormerk van het saldo van corona gerelateerde uitgaven en inkomsten 2020 t.b.v. coronamaatregelen in 2021.

285.000

Jaarschijf 2021 3e compensatiepakket algemene uitkering (decembercirculaire 2020), bestaande uit:

506.000

• Aanvullend pakket re-integratie (€ 94.000) • Gemeentelijk schuldenbeleid (€ 60.000) • Bijzondere bijstand (€ 21.000) • Impuls re-integratie (€ 50.000) • Cultuurmiddelen (€ 217.000) • 2e Kamerverkiezingen 2021 (€ 64.000) 4e compensatiepakket algemene uitkering (extra tussentijdse maartbrief 2021),

530.000

bestaande uit: •

Extra begeleiding kwetsbare groepen (€ 92.000)

•

Bestrijding eenzaamheid ouderen (€ 113.000)

•

Afvalverwerking (€ 74.000)

•

Jeugd en jongeren (€ 124.000)

•

Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) (€ 124.000)

TOTALE FINANCIELE IMPACT CORONA-CRISIS

3.300.000

NOG VRIJ BESTEEDBAAR

3.766.000

466.000

TOTALE FINANCIELE IMPACT CORONA-CRISIS

3.766.000

3.766.000

Rechtmatigheidsdimensie coronamaatregelen Conform de landelijke richtlijnen zijn ten behoeve van diverse maatschappelijke partners coronamaatregelen doorgevoerd die een rechtmatigheidsdimensie bevatten. Dit betreffen twee vormen van maatregelen: - De gemeente zette de betaling (grotendeels) voort zonder dat daar een prestatie tegenover stond. - De gemeente zette de prestatielevering levering voort waar geen (of een lagere) betaling tegenover stond. Onderwerp

Betaling gemeente zonder prestatielevering derden

Prestatielevering gemeente zonder betaling derden

Deelprogramma 3.1. Sociaal domein o Coronasteun SWOS

60.000

Deelprogramma 3.3. Sport, kunst en cultuur o Kwijtschelding huur bowlingbaan Willaertgebouw

-25.000

TOTALE FINANCIELE IMPACT RECHTMATIGHEID

23

60.000

-25.000

2.2 Rapportage per (deel)programma

Programma Bestuurlijke omgeving Invoering Wet elektronische publicaties en Wet open overheid Op 1 juli 2021 wordt de Wet elektronische publicaties (Wep) van kracht. Deze wet houdt voor de gemeente in dat alle publicaties online gezet dienen te worden via de website officielebekendmakingen.nl. Naar verwachting wordt per 1 juli 2022 de terinzagelegging ook digitaal verplicht. De processen dienen hierop aangepast te worden. Duidelijk moet worden welke documenten wel digitaal gepubliceerd moeten worden en op welke wijze zij voldoen aan de WOB. In het verlengde hiervan speelt de ontwikkeling ‘Van Wob naar Woo (Wet open overheid)’. De nieuwe wet Woo is aangenomen door de Tweede Kamer en in behandeling bij de Eerste Kamer. De Woo beoogt een transparante en actief openbaar makende overheid en bevat een algemene zorgplicht om documenten in goede, geordende en toegankelijke staat te houden en schrijft maatregelen voor om digitale documenten duurzaam toegankelijk te maken. Om voorbereid te kunnen zijn op de Wep en de Woo is het noodzakelijke om de impact voor de organisatie in kaart te brengen, een puntig plan van aanpak uit te voeren en het organisatorisch een plaats te geven binnen de organisatie. We komen, als daar aanleiding voor is, bij de najaarsnota hierop terug.

Programma Fysieke leefomgeving Openbare verlichting Inmiddels is afscheid genomen van de marktpartij die het beheer en onderhoud van de lichtmasten en de vervanging door leds in Soest verzorgde. Per 1 april 2021 is het beheer en onderhoud voor 1 jaar uitbesteed aan een nieuwe partij als overbruggingsperiode. In de tussentijd wordt gezamenlijk met Bunnik en de Bilt de Europese aanbesteding voorbereid voor een langjarig beheer- en onderhoudscontract dat ingaat op 1 april 2022. Riolering In 2021 is de aanwezigheid van asbest in de riolering geconstateerd. De aanwezigheid van asbest en de veilige verwijdering ervan kunnen tot hogere kosten leiden. De financiële consequenties voor toekomstige vervangingsprojecten zijn nog in onderzoek. De verantwoording hierover wordt afgelegd via de reguliere p&c-producten. De verwachting is echter dat in 2022 nieuwe regelgeving leidt tot een verlaging van de veiligheidsklasse. In dat geval zullen de meerkosten van verwijdering van asbest minimaal zijn. Reclameborden € 24.000 structureel nadeel Op 1 januari 2021 hebben we het contract met Reclanet voor reclame aan lichtmasten met 5 jaar verlengd. Ten opzichte van het oude contract zullen de inkomsten uit reclame naar verwachting € 24.000 per jaar lager zijn. Het aantal verhuurde borden is de afgelopen jaren afgenomen en zal naar verwachting niet meer (sterk) stijgen.

Er zijn meerdere oorzaken van de afname. Ten eerste is de concurrentie van lokale buitenreclame toegenomen. Ten tweede is er een sterke groei van online adverteren. Ten derde is een algehele trend dat lichtmastreclame in gemeenten afneemt. Tot slot is lichtmastreclame een product dat doorgaans veel verhuurd wordt aan bedrijven die zich nieuw vestigen in een gemeente. De afgelopen jaren hebben zich weinig nieuwe bedrijven in onze gemeente gevestigd. Opstellen visie bedrijventerrein € 20.000 incidenteel nadeel De bedrijventerreinen in Soest en Soesterberg zijn volledig uitgegeven. Om ruimte te kunnen blijven bieden is het essentieel om een nieuwe visie te presenteren waarin we ingaan op de toekomst van de bedrijventerreinen. Door toenemende druk op de ruimte is de trend van transformatie van werklocaties de laatste jaren actueel geworden. Een bredere visie op werklocaties geeft richting aan hoe we om willen 24

gaan met deze ruimtelijke druk op werklocaties. Daarom is onderzoek noodzakelijk hoe we de bestaande ruimte optimaal kunnen inzetten en benutten. Het onderzoek en de ontwikkeling van een visie doen recht aan de motie vreemd inzake het TBS-terrein die op 8 april 2021 door uw raad is aangenomen. Daarnaast is het kwantitatief en kwalitatief vaststellen van het Regionaal Programma een juridische vereiste vanuit de provincie om (nieuwe) bestemmingsplannen voor woningbouw of werklocaties in te kunnen dienen. In de provinciale omgevingsverordening zal namelijk verwezen worden naar het Regionaal Programma om te toetsen of een bestemmingsplan wel/niet kan. Opdrachtgeverschap De Meent € 83.000 incidenteel nadeel Voor het project de Meent hebben we besloten om het ambtelijk opdrachtgeverschap extern te beleggen. In normale omstandigheden zou het opdrachtgeverschap zijn belegd binnen het managementteam. De opdrachtneming is in 2020 echter gestart in een periode met interim-ziektevervanging in het MT, wat ook ruimte gaf voor het vinden van specifieke deskundigheid, toegespitst op de complexere context. Gezien die complexiteit, personeelswisselingen in het MT en vanuit zorgvuldig personeelsbeleid zal de externe inhuur worden voortgezet. De additionele kosten voor 2021 (gestart in januari) ramen we op € 83.000. Omvormen zes speelplekken

ophogen krediet € 21.000 structureel nadeel € 1.000 De saneringskosten van de 6 speelplekken vallen hoger dan de eerder vermelde afwijking bij de najaarsnota 2020. De kosten bedragen € 41.000, dit is een afwijking van € 21.000. Deze kredietverhoging leidt tot structureel hogere kapitaallasten van € 1.000.

Programma sociale leefomgeving Jeugd In de risicoverevening jeugd is de grondslag integratie-uitkering 2018 Jeugd (septembercirculaire 2018) (50%) met ingang van 2021 vervangen door de grondslag aandeel jeugdigen per gemeente (peildatum 1 januari van het betreffende jaar) (50%). Het solidariteitsprincipe van de risicoverevening staat hiermee niet ter discussie, maar wel behoeft de grondslag van de verevening aanpassing. Er is nog geen inschatting te maken van de financiële effecten van deze aanpassing voor 2021. Voorstellen sociaal domein (te dekken uit de stelpost sociaal domein)

neutraal

Inzet middelen Kansrijke Start Door VWS is na onze aanvraag een bedrag van € 24.000 toegekend voor een periode van drie jaar en als doeluitkering geplaatst in het gemeentefonds. Inmiddels worden activiteiten ten faveure van de lichamelijke en mentale gezondheid van kinderen gedurende de eerste duizend dagen van hun leven. Wij zullen deze projecten drie jaar ondersteunen. Stichting Adviesraad Sociaal Domein Soest In de tweede helft 2020 hebben wij op advies van de Koepel van Adviesraden ingezet op de doorontwikkeling van de Adviesraad Sociaal domein naar een Inwonersparticipatieraad. Dit naar aanleiding van het aftreden van de leden van de Adviesraad en de evaluatie en het advies van de Koepel aan het college. Op basis hiervan is de stichtingsvorm beëindigd en is het resterend subsidiebudget teruggevloeid naar de gemeente. Begin dit jaar zijn twee nieuwe leden toegetreden tot de adviesraad, een voorzitter en kwartiermaker. Momenteel wordt door hen hard gewerkt aan het nieuwe plan voor en de samenstelling van de Inwonersparticipatieraad. ZIN Jeugd en ZIN Wmo Nieuw SAVE staat voor samenwerken aan veiligheid. SAVE komt in beeld als er zorgen zijn over de veiligheid of ontwikkeling van een kind. De medewerker SAVE kijkt samen met het kind, gezin, netwerk en de lokale hulpverlening naar een oplossing. Samen werken we aan het herstel van een veilige opvoedingssituatie.

In 2020 is de inzet van SAVE toegenomen ten aanzien van 2019. Deze stijging in combinatie met de 25

prijsindexatie maakt dat per saldo voor zowel Veilig Thuis als SAVE € 58.572, in vergelijking met 2020, meer subsidie is aangevraagd. Dit wordt verwerkt in deze voorjaarsnota, omdat deze gegevens tijdens het opstellen van de gemeentebegroting nog niet bekend waren. De gemeente Soest vindt het belangrijk dat Veilig Thuis en SAVE hun wettelijke taken kunnen blijven uitvoeren en verstrekt Samen Veilig Midden Nederland, de organisatie die deze taken uitvoert, daarvoor de benodigde subsidie. Subsidie Vluchtelingenwerk In november is de taakstelling bekend gemaakt voor het aantal nieuw te vestigen statushouders voor het eerste half jaar 2021. Het gaat om een stijging van 50% ten opzichte van 2020. In 2020 hebben we vanwege de coronacrisis de taakstelling niet volledig gehaald, daarom moeten we voor 2021 nog eens 8 statushouders extra huisvesten. Voor de eerste helft van 2021 betekent dit dat het totaalaantal te huisvesten statushouders (inclusief minderjarige kinderen) 44 is. Het aantal voor de tweede helft van 2021 wordt halverwege het jaar bekendgemaakt. We schatten in dat dit eenzelfde aantal zal zijn als in de eerste helft. Door deze verhoogde taakstelling verwacht Vluchtelingenwerk dit jaar een hoger budget nodig te hebben van € 22.000 voor de begeleiding bij de huisvesting dan voorgaande jaren.

Toekomst uitvoeringsorganisatie Sociaal Domein In het najaar van 2020 is de gemeenschappelijke regeling BBS geëvalueerd. In opvolging van deze evaluatie willen wij, samen met Baarn en Bunschoten een eenduidig beeld (foto) ontwikkelen over de stip op de horizon: Een toekomstbeeld van een zo optimaal mogelijke uitvoeringsorganisatie voor onze drie gemeenten in het sociaal domein. Wat is wenselijk voor een goede samenwerking? Welke taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden zou deze uitvoeringsorganisatie wel of niet moeten hebben om de in 2016 gestelde doelen nog beter te bereiken? De drie gemeenten hebben TwynstraGudde ingeschakeld om ons te helpen bij het maken van de foto. Deze foto toetsen wij aan de ambities en uitgangspunten die wij in 2016 samen hebben geformuleerd als stip op de horizon BBS. Op basis hiervan worden eventuele vervolgstappen bepaald. Deze zijn nu nog niet bekend, omdat het maken van genoemde foto nu in volle gang is. Het aandeel in de kosten bedraagt voor Soest € 15.000. Resumé voorstellen sociaal domein

Kapitaallasten sport

€ 250.000 incidenteel voordeel 2022 € 165.000 incidenteel voordeel 2023

Doordat de bouw van de nieuwe sporthal aan de Dalweg is vertraagd en er geen investering voor kunstgrasvelden in 2022 is gepland, kunnen de bijbehorende begrote kapitaallasten vrijvallen.

Algemene dekkingsmiddelen, bedrijfsvoering en overige

Taskforce woningbouw € 800.000 incidenteel nadeel Zie hiervoor de toelichting bij paragraaf 1.4 (kaderbrief). Het betreft een projectbudget dat wordt gevraagd voor de periode voor het resterende deel van 2021 en 2022.

26

Algemene uitkering

eenmalig voordeel 12.000 structureel voordeel 15.000 We verwerken in deze voorjaarsnota een kleine bijstelling van de algemene uitkering naar aanleiding van de decembercirculaire 2020. Deze geeft een structureel voordeel van 15.000 en voor dit jaar 12.000 euro. Belastingsamenwerking Op dit moment worden de mogelijkheden voor een verdere samenwerking op het terrein van belastingen tussen de gemeenten Baarn en Soest onderzocht. We komen, als daar aanleiding voor is, hierop bij de najaarsnota terug Bijstellen diverse Gemeenschappelijke Regelingen RID, VRU, RUD, BBS We verwerken in deze voorjaarsnota begrotingswijzigingen voor 2021 van de VRU, RUD, RID en BBS. Voor de dekking van de hoger geraamde bijdrage voor BBS wordt voorgesteld het overschot op de TOZOmiddelen (onderdeel uitvoeringskosten) in te zetten.

Samenvatting voorstellen voorjaarsnota 2021

27

2.3 Technische wijzigingsvoorstellen In de tabel staan de financiële voorstellen die te maken hebben met kredietwijzigingen. Dit betreft de aanvraag van of aanvulling op een (nieuw) krediet, met als dekkingsvoorstel een reserve. Gezien het karakter is er (op formele gronden) instemming van de raad nodig. Ook betreft het een actualisatie van de planning.

In de tabel op de bladzijde hierna presenteren we de financiële wijzigingsvoorstellen van technische aard. De kenmerken van de navolgende financiële mutaties zijn: budgettair neutraal, in lijn met het vastgestelde beleid en er is (op formele gronden) instemming van de raad nodig. Hierbij kan een van de volgende situaties van toepassing zijn: a.

Formalisering van doorgeschoven uitgaven vanuit eerdere jaren.

b.

Er is een noodzaak om een budget te herschikken door overheveling naar een ander programma. Bijvoorbeeld van taakmutaties (algemene dekkingsmiddelen) naar het programma waarin deze taak wordt uitgevoerd.

c.

Er worden budgetten verschoven van investeringskredieten naar budgetten in de exploitatie of andersom om aan te sluiten met het BBV. Deze wijzigingen zijn alleen in de technische tabel opgenomen als ze verrekend worden met reserves of voorzieningen, waardoor het geen gevolgen heeft voor het exploitatiesaldo. Enkele kredieten zijn daarnaast bij de jaarrekening al afgesloten, waardoor in de tabel slechts de toevoeging van het exploitatiebudget is weergeven.

28

29

Hoofdstuk 3

Financieel meerjarenperspectief

Algemeen In deze paragraaf wordt zo goed mogelijk in kaart gebracht welke (financiële) ontwikkelingen op ons afkomen. Deze kaderbrief bevat ook de voorjaarsnota 2021 en daarmee is het financieel meerjarenperspectief (FMP) 2021-2024 geactualiseerd. Deze uitgangssituatie hebben we in een tabel weergegeven. De tabel vormt het vertrekpunt voor de op te stellen meerjarenbegroting 2022-2025. Het doel van deze paragraaf is om de beschikbare financiële ruimte en de totstandkoming daarvan voor de periode 2022-2025 te schetsen. Op deze wijze ontstaat een geactualiseerd beeld van het financiële kader dat als basis dient voor de begroting 2022 e.v. Mutaties bestaand beleid en de nieuwe jaarschijf 2025 Elk jaar het bestaande beleid doorgerekend en geactualiseerd vanwege autonome ontwikkelingen en andere mutaties van bestaand beleid, waaronder het ramen van de nieuwe jaarschijf 2025. Belangrijke mutaties voor de jaarschijf 2025 betreffen de jaarlijkse vrijval van rente- en afschrijvingslasten, de raming voor aanvragen onderwijshuisvesting (stelpost voor hogere kapitaallasten), de mutaties rond de algemene uitkering. Deze mutaties ramen we nu p.m. Ook ramen we de vrijval van tijdelijke budgetten. Voor de jaarschijf 2025 betreft dit met name de vrijval van het t/m 2024 geraamde budget voor de implementatie van de Omgevingswet. Autonome ontwikkelingen c.a.

Hieronder vallen onder meer de stelposten loon- en prijsontwikkelingen, mutaties volgend uit de begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen, mutaties volgend uit de actualisering van de beheerplannen (wegen, onderhoud gebouwen), rentemutaties, kapitaallasten, huurinkomsten en algemene belastingen. Omdat de feitelijke doorrekening nog moet plaatsvinden en niet alle informatie bekend is, wordt op dit moment voor een budgettair neutrale mutatie gekozen. Na de doorrekening zal het financiële effect in de programmabegroting 2022-2025 worden meegenomen. Bijdragen gemeenschappelijke regelingen In het onderstaande overzicht staan de financiële consequenties van de nu bekende begrotingen/kadernota’s van onze gemeenschappelijke regelingen. Deze mutaties verwerken we in de begroting 2022-2025. Hierbij gaan we er voorshands van uit dat de hogere bijdragen gedekt kunnen worden uit de in onze begroting geraamde stelposten voor loon- en prijsbijstellingen, waaronder die voor het sociaal domein (GGD, RWA en BBS), en de afvalstoffenheffing (RMN).

30

De lagere bijdragen voor de RWA zetten we vanaf 2023 in als invulling van de resterende taakstelling verbonden partijen. De bijdrage RMN wordt grotendeels gedekt door de reserve afvalstoffenheffing en de afvalstoffenheffing. De hoge bijdrage BBS komt in belangrijke mate voort uit inschattingen van BBS over volumeontwikkelingen uitkeringsgerechtigden in 2022 en verder. We zien ook dat die inschattingen in de tijd bijgesteld worden met het beschikbaar komen van meer informatie. We kunnen ervan uitgaan dat de door BBS geraamde stijging in de uitkeringslasten worden gedekt door een hogere compensatie van het Rijk (de BUIG-uitkering). Meicirculaire De meicirculaire 2021 is niet verwerkt in de voorjaarsnota en kaderbrief. We informeren u separaat over de uitkomsten van de meicirculaire. Financieel meerjarenperspectief Het meerjarenperspectief ziet er na verwerking van de mutaties uit de voorjaarsnota als volgt uit:

Uit deze tabel blijkt dat het lopende jaar 2021 een tekort vertoont van ruim € 1 miljoen en de jaren vanaf 2022 overschotten, oplopend tot ruim € 1,5 miljoen in 2025. In dit meerjarenperspectief is de meicirculaire 2021 niet verwerkt. Ook de aangekondigde extra middelen voor de jeugdzorg voor 2021 en 2022 zijn nog niet meegenomen. Voor 2021 gaat het landelijk om een extra compensatie van € 613 miljoen en voor 2022 om € 1,3 miljard. Hoe deze middelen verdeeld gaan worden, en welk deel daarvan geoormerkt zou moeten worden, is nog niet duidelijk. De omvang van de compensatie voor de jaren na 2022 wordt overgelaten aan het nieuwe kabinet. Ook is geen rekening gehouden met de mogelijk nadelige consequenties voortvloeiend uit de herijking van het Gemeentefonds. Een inmiddels ingetrokken voorstel gaf een nadelig herverdeelresultaat voor Soest aan van circa € 0,8 miljoen. Nieuwe uitkomsten verwachten we in de loop van de maand juni. De beoogde ingangsdatum is uitgesteld naar 1 januari 2023. Zoals we al in de inleiding aangaven, van essentieel belang zullen de uitkomsten van het nieuwe regeerakkoord zijn. We verwachten dat dan meer duidelijkheid zal worden gegeven over een aantal grote financiële kwesties, zoals de herverdeling van het Gemeentefonds, de structurele (extra) middelen voor het sociaal domein, de uitvoering van het Klimaatakkoord en de invoering van de Omgevingswet. 31

Reservepositie Voor een duiding van onze financiële positie is naast het budgettaire kader ook onze vermogenspositie van belang en met name het vrij aanwendbare deel daarvan. In de onderstaande tabel hebben we deze componenten zichtbaar gemaakt.

Reserve Algemene reserve

vrij aanwendbaar

toelichting

€ 0,6 miljoen

Dit is het bedrag in de algemene reserve boven de afgesproken minimumomvang van € 6 miljoen

Reserve gemeentehuis

€ 0,8 miljoen

Door de aankoop van het gemeentehuis valt een budget vrij van ca. € 0,8 miljoen

Reserve rentegebruik

€ 3,8 miljoen

In de begrotingen 2020 en 2021 zijn voor de aanwending nadere bestemmingsdoelen aangegeven. Die komen overeen met de prioriteiten die wij nu stellen, het inzetten op de woningbouwopgave

Uit dit overzicht blijkt dat de vrije reserveomvang voldoende is om het nu gepresenteerde begrotingstekort over 2021 te dekken. Gelet echter op de (nog niet in de begroting verwerkte) extra middelen voor de jeugdzorg die het Rijk in het vooruitzicht heeft gesteld, gaan we ervan uit dit tekort zich in werkelijkheid niet en zeker niet in deze omvang zal voordoen.

32

Bijlage 1

Overzicht lopende woonontwikkelprojecten

Ter informatie hebben we in deze bijlage een kort resumé opgenomen van de overige lopende projecten. Dorpshart Soesterberg Het project Dorpshart omvat twee appartementengebouwen met in totaal 70 woningen en een plein voor evenementen en ontmoeting. Inmiddels zijn de sociale huurappartementen en de vrije sector appartementen opgeleverd. De inrichting van het Den Berghplein wordt voor de zomer opgeleverd. Dorpsplein Soesterberg Na een periode van drie jaar in gesprek te zijn geweest zullen nu de laatste 19 appartementen en één grondgebonden woning worden gerealiseerd op de locatie van het voormalige dorpshuis. Tevens is door Dura Vermeer en De Alliantie Ontwikkeling ook de turnkey-koopovereenkomst getekend. De Alliantie zal als verhurende partij de woningen gaan verhuren. Inmiddels is gestart met de bouw van het complex. De Groene Hoogte De Groene Hoogte is een deelproject van het Hart van de Heuvelrug. Alle 188 woningen zijn in aanbouw of al opgeleverd. In 2022 ronden we het project af. Oude Tempel De locatie Oude Tempel is een deelproject van het programma Hart van de Heuvelrug. Het bestemmingsplan geeft ruimte aan maximaal 300 vooral grondgebonden woningen. De ambitie is een natuurinclusief woonmilieu te creëren binnen de vanuit het Programma Hart van de Heuvelrug gestelde kaders. Het bestemmingsplan is in juni 2020 opnieuw ter vaststelling aangeboden aan de raad.

Op dit moment ligt het bestemmingsplan bij de Raad van State. Ondertussen zijn we verdergegaan met het gunningsdocument en het beeldkwaliteitsplan. Eind juni kunnen we de grond gunnen aan een marktpartij en een corporatie. We verwachten dat in dezelfde periode Raad van State een uitspraak gaat doen over het bestemmingsplan. Pas na de uitspraak kunnen we vervolgstappen zetten. Molenstraat Dit betreft de realisatie van een kleinschalige woonvoorziening (circa 20 kamers) voor dementerenden. De kleinschalige woonvoorziening is het eerste kwartaal van 2021 opgeleverd. Gemeentewerfterrein De locatie van het voormalig gemeentewerfterrein aan de Molenstraat 157A is een ontwikkellocatie van ca. 1,4 ha voor realisatie van betaalbare (huur)woningen voor starters en senioren met een laag inkomen. Op deze locatie is een ontwikkeling van in totaal 56 betaalbare huurwoningen voorzien. In twee afzonderlijke appartementencomplexen zullen 42 wooneenheden gerealiseerd worden in de categorie sociale huur. Daarnaast zijn in het plan nog eens 14 grondgebonden huurwoningen opgenomen, in zowel de sociale huursector (tot de huurtoeslaggrens) als in het midden huursegment (vanaf de huurtoeslaggrens). Het bestemmingplan is door de Alliantie bij ons ingediend en behandeling is voorzien in de septemberraad.

Orlando De gemeente Soest tekende in mei 2021 de overeenkomst voor de verkoop van het Orlandoterrein aan Cocon Wonen. De verkoop van het Orlandoterrein, gelegen aan de Di Lassostraat in Soest, maakt het mogelijk om tegemoet te komen aan de grote behoefte aan seniorenwoningen in onze gemeente, en de wens van de gemeenteraad om dat op deze plek mogelijk te maken. Voor Cocon Wonen betekent het een uitbreiding van hun woningvoorraad met circa 50 seniorenappartementen in de betaalbare en middeldure huur.

33

Project Willemshoeve - De Meent In 2009 heeft de toenmalige gemeenteraad de structuurvisie vastgesteld waarin het plangebied Willemshoeve – de Meent werd aangewezen als mogelijke woningbouwlocatie. Het afwegingskader dat van toepassing is nog steeds valide. Met het vestigen van de Wet voorkeursrecht gemeente in februari 2021 is een gelijk speelveld gecreëerd om met de ontwikkelende partij in gesprek te gaan over het aanpakken van de maatschappelijke opgave: de (kostbare) verbetering van het leefklimaat in het woonwagenkamp. Een eerste ruwe schatting heeft berekend dat deze kosten neerkomen op minimaal 1 miljoen euro. In de afgelopen maanden hebben we de ambities voor het vernieuwen van het woonwagencentrum en de woningbouwontwikkeling, in samenwerking met ontwikkelaar Heijmans, verder uitgewerkt. Het doel is tegen minimale kosten voor de gemeente Soest door de markt deze transformatie te laten uitvoeren. Alhoewel de gemeente eigenaar is van het woonwagenkamp zal zij geen grondexploitatie openen. De ontwikkelende partij zal zelf met een grondexploitatie zorgen voor de planvoorbereiding en uitvoering. De gemeente heeft een toetsende rol en zorgt ervoor dat de ambities passen binnen de kaders van het vastgestelde Masterplan Wonen en de ruimtelijke plankaders.

Met het realiseren van woningbouw in dit plangebied is het mogelijk het leefklimaat in het woonwagenkamp als maatschappelijke opgave te verbeteren. Dit geldt ook voor het aspect veiligheid wat (een niet vrijblijvende) verdere optimalisatie behoeft. Daarnaast dragen de woningen bij aan het behoud van de voorzieningen in Soest. Door op deze locatie in te zetten op woningbouw, die past in het gedachtegoed van het Soesterse (tuindorp)milieu, is het mogelijk op andere locaties de biodiversiteit en landschappelijke waarden te versterken. Soesterberg-Kom In 2019 heeft zowel Portaal als Cocon Wonen aangegeven dat ze hun eigendom in Soesterberg-Kom willen gaan aanpakken. Portaal heeft overleg gezocht met de gemeente om afspraken te maken hoe zij dit het beste kon aanpakken. Op dat moment werd duidelijk dat we geen actuele visie hadden voor de kwaliteit van de openbare ruimte die nodig is om het voorliggende verzoek (en eventuele toekomstige verzoeken) kunnen beoordelen. In 2019 is door de raad besloten om hiervoor een budget van 75.000 euro beschikbaar te stellen. Doel van dit besluit was het uitwerken van de knelpunten voor de herinrichting van de openbare ruimte in Soesterberg-Kom in een plan van aanpak in de vorm van ambities en scenario's om de belangrijkste verzilverpunten in de openbare ruimte in Soesterberg-Kom te kunnen realiseren.

De uitwerking van deze plannen zal na het zomerreces voor nadere besluitvorming worden voorgelegd.

34

Bijlage 2

Achtergronden onbalans opgaven en ambtelijke capaciteit

Zoals we al vaker hebben aangegeven, is een onbalans ontstaan tussen de huidige opgaven en ambities enerzijds en de ambtelijke capaciteit anderzijds. Deze situatie van onbalans is in de loop van jaren ontstaan en het meest zichtbaar in het fysieke domein. Hierbij spelen onder meer de volgende factoren een rol: •

• • •

Onze veranderende bestuurlijke, ruimtelijke en maatschappelijke omgeving brengt meer complexe vraagstukken met zich mee, die juist vanwege de complexiteit om een integrale en participatieve aanpak vragen. Daar komt het toenemende belang van regionale interactie nog bij. En in het verlengde hiervan: Steeds complexere lokale regelgeving Inwoners stellen (terecht) steeds hogere eisen aan de lokale overheid. Ambities en nieuwe opgaven zijn niet voldoende vertaald in een passende formatie (kwaliteit en kwantiteit), vaak vanwege ontoereikende middelen vanuit het Rijk (denk aan de energietransitie/het klimaatbeleid en de Omgevingswet).

De oorzaken van de ontstane onbalans kunnen we concreter maken door terug te blikken op de situatie van ene jaar of tien geleden. In de periode 2010-2014 hebben we veel geïnvesteerd in de ontwikkeling van beleid. In die periode zijn dan ook relatief veel beleidsplannen tot stand gebracht. De afgelopen jaren is het accent echter volledig verschoven naar de uitvoering van plannen en de uitvoering van projecten. In de periode vanaf 2014 is het aantal (ruimtelijke) projecten fors toegenomen. Voor de uitvoering van het Masterplan Soesterberg gebruikgemaakt van eigen mensen. Ook is gestart met de uitvoering van de afspraken in het kader van Hart van de Heuvelrug zoals de Groene Hoogte, Oude Tempel, de sauna, Richelleweg en de vliegbasis. Voorts zijn daar gestaag aan toegevoegd Soest-Zuid, de Omgevingswet, de omgevingsvisie, Orlando, de nieuwe sporthal, de Dalweg, de Meent, etc. Concluderend kan worden gesteld dat de beschikbare beleidscapaciteit volledig wordt ingezet op de bemensing van de projecten en dus ten koste gaat van de inzet voor de regio, wonen, verkeer, etc. Ook voor de brede ondersteuning vanuit de bedrijfsvoering is de wereld de afgelopen 10 jaar sterk veranderd.

Denk bijvoorbeeld aan alle nieuwe landelijke regelgeving rondom interne beheersing, wettelijke aanbestedingsregels voor de inkoop van goederen en diensten en de inhuur van personeel, de richtlijnen voor de accountantscontrole, de wetgeving voor openbaarheid van bestuur, de nieuwe arbeidsvoorwaarden, de huidige krapte op de arbeidsmarkt, het verloop van medewerkers en de digitalisering van de samenleving. Overigens merken we hierbij nog op dat Soest in dit opzicht niet uniek is. Veel gemeenten verkeren in eenzelfde nijpende situatie. Voorbeelden kunnen we bijna dagelijks in de pers lezen. Maarten Allers, directeur van het COELO, vat het nog eens samen in het artikel ‘Gemeentefinanciën onhoudbaar’ (https://www.binnenlandsbestuur.nl/financien/nieuws/coelo-gemeentefinancien-zijnonhoudbaar.17040900.lynkx). Een meer diepgaande analyse over de ontwikkelingen in het fysieke domein, in het bijzonder over de uitvoeringskracht, treft u aan in de publicatie van de VNG Het kraakt en het piept in het fysiek domein.

35

Bijlage 3

Integrale rapportage grote projecten

Dit hoofdstuk gaat over de grote projecten: 1. Verkeersplan Soest-Zuid 2. Masterplan Soesterberg, incl. deelprojecten 3. Hart van de Heuvelrug, incl. deelprojecten 4. Uitbreiding riolering Soesterberg 5. Vliegbasis 6. Programma integraal Accommodatiebeleid 7. Grondexploitaties Soest & Soesterberg 8. Aanpak Smitsveen 9. Gebiedsvisie Dalweg en omgeving

Inleiding Artikel 6 van de financiële verordening gaat over de tussentijdse rapportages: Het college informeert de raad door middel van een Voorjaarsnota en een Najaarsnota over de realisatie van de begroting van de gemeente over het lopende begrotingsjaar en de voortgang van de grote projecten. In de rapportages wordt over grote projecten integraal gerapporteerd over: a. bestuurlijke besluitvorming; b. financiële middelen; c. organisatie; d. globale planning; e. communicatie; f. risico’s. De financiële vastlegging en monitoring van de grote projecten bestaat uit grondexploitaties, met uitzondering van het programma integraal accommodatiebeleid, de aanpak Smitsveen en nieuwbouw sporthal. Voor het integraal accommodatiebeleid is een reserve ingesteld. Voor de aanpak Smitsveen is op 26 oktober 2017 het Uitvoeringsplan Smitsveen door de raad vastgesteld. Voor de nieuwbouw sporthal is in november 2019 een krediet vastgesteld door de raad. De voorjaarsnota 2021 is een update van de najaarsnota 2020, rekening houdend met de jaarrekening 2020 en eventuele wijzigingen die plaatsgevonden hebben in het eerste kwartaal van dit jaar. 1.

Verkeersplan Soest-Zuid

Algemeen Het verkeersplan Soest-Zuid maakt deel uit van het regionale programma VERDER en bestaat uit een reeks aan verkeersmaatregelen in Soest-Zuid om de doorstroming en het openbaar vervoer te verbeteren. Besluitvorming De gemeenteraad stelde de verkeersmaatregelen in december 2015 vast. De raad verbond aan deze uitvoering wel de voorwaarde dat in het verkeersmodel wordt herbevestigd dat de hoeveelheid verkeer groeit zoals verwacht én dat de gemeente Amersfoort de westelijke randweg aanlegt. In de 36

raadsvergadering van 11 juli 2019 heeft de gemeenteraad besloten dat aan deze voorwaarden in voldaan en dat de opgenomen maatregelen voor de Stationsomgeving en het kruispunt Soesterbergsestraat/ Ossendamweg kunnen worden voorbereid en uitgevoerd. In 2016 had de gemeenteraad al besloten dat er een aantal “korte termijn” maatregelen konden worden uitgevoerd. Daarnaast had de gemeenteraad in 2016 ook besloten om in beeld te brengen of de spitsafsluiting van de spoorkruising bij de Foekenlaan en het afslagverbod naar de Bartolottilaan opgeheven konden worden. Op basis van onderzoek besloot de gemeenteraad in juni 2017 dat deze voorbereiding konden worden opgestart. In 2021 worden de noodzakelijke wijzigingen van de bestemmingsplannen in de gemeenteraad behandeld. Geld Voor de voorbereiding en uitvoering van het Verkeersplan Soest-Zuid stelde de regio een bedrag beschikbaar. In juli 2019 zijn de bedragen opnieuw vastgesteld en herijkt. De gemeente Soest ontvangt € 10.444.666 en levert een bijdrage van € 375.000. Tezamen een budget van € 10.819.666. Daarbovenop stelde de regio voor de busroute Eikenlaan € 185.000 beschikbaar. Totaal een bedrag van € 11.004.666. De busroute Eikenlaan rondden we af en viel binnen de financiële kaders.

Verder zijn de “slimme” verkeerslichten op de kruispunten: Vondellaan/ Birkstraat, Soesterbergsestraat/ Ossendamweg, Ossendamweg/Eikenlaan en Nieuweweg/ Koningsweg aangelegd. Ook is de benodigde grond van het tankstation bij het kruispunt Soesterbergsestraat aangekocht zodat de extra rijstroken bij dit kruispunt kunnen worden aangebracht. Op dit moment zijn drie deelprojecten in voorbereiding. Dit zijn: • Herinrichting 30 km/uur wegen Soest-Zuid. • Stationsomgeving Soest-Zuid • Kruispunt Soesterbergsestraat. Organisatie De gemeente Soest, ProRail en het Utrechts Verkeers- en Vervoersberaad (UVVB) hebben zeggenschap over de financiële en/of inhoudelijke kaders waarbinnen we de diverse deelprojecten uitvoeren. De gemeente Soest heeft in alle deelprojecten de projectleiding. ProRail besluit over maatregelen die het spoor beïnvloeden (Foekenlaan en Ossendamweg). Het UVVB besluit over het vrijgeven van de financiële bijdrage vanuit VERDER. Er is een projectgroep ingesteld om de voortgang van het project te waarborgen. De deelprojecten komen samen in de stuurgroep met wethouders Kundić en Treep. Tijd (planning) De slimme verkeerslichten en het aanpassen van de busroute Eikenlaan zijn klaar. Ook zijn de inrichtingsplannen van het deelproject herinrichting 30 km/uur wegen Soest-Zuid (Bartolottilaan en Foekenlaan en omgeving) uitgewerkt en vastgesteld.

Ook zijn de hieraan gekoppelde verkeersbesluiten genomen. De ontwerpen van de deelprojecten Stationsomgeving Soest-Zuid en het kruispunt Soesterbergsestraat/ Ossendamweg zijn uitgewerkt naar een Voorlopig Ontwerp. Deze ontwerpen zijn gedeeld met de bewoners. Er zijn twee beroepschriften ingediend bij de rechtbank tegen de genomen verkeersbesluiten voor de herinrichting van de 30 km/uur wegen Soest-Zuid. De rechtbank heeft deze beroepschriften recent ongegrond verklaard. Er is nog een stap naar de Raad van State mogelijk. Als deze stap niet wordt genomen dan kan dit project verder worden uitgewerkt zodat de werkzaamheden kunnen worden aanbesteed. De ontwerpen van de deelprojecten kruispunt Soesterbergsestraat en Stationsomgeving Soest-Zuid zijn gedeeld met de bewoners. We hechten hierbij waarde aan participatie. Zeker ook omdat de werkzaamheden veel impact hebben voor de omwonenden vergt dit tijd.

37

Voor de bijdrage vanuit het programma VERDER moeten alle werkzaamheden uiterlijk in 2024 zijn uitgevoerd. Informatie (communicatie) Via digitale nieuwsbrieven en www.soest.nl/soestzuid communiceren we met een breed publiek over het project. Per deelproject zoeken we daarbij naar de best passende participatievorm. De ontwerpen van de deelprojecten Stationsomgeving Soest-Zuid en het kruispunt Soesterbergsestraat hebben we recent gedeeld met de bewoners. Omdat er vanwege de coronapandemie geen bewonersavonden kunnen worden georganiseerd is er op onze website een interactieve 3D visualisatie geplaatst. De reacties van de bewoners op de ontwerpen verwerken we in een definitief ontwerp. Kwaliteit De werkzaamheden worden voorbereid en uitgevoerd conform het raadsbesluit waarin het Verkeersplan Soest-Zuid is vastgesteld. Risico’s Het bedrag wat we uit de regio ontvangen is een maximum subsidiebedrag. Indien de werkzaamheden meer gaan kosten dan is de gemeente Soest de risicodragende partij. Een ander risico is de tijd. Een voorwaarde van de subsidie is namelijk dat de werkzaamheden in 2024 gereed zijn. Als beheersmaatregel voor deze risico’s is er een interne projectorganisatie ingesteld. 2.

Masterplan Soesterberg

De indeling bestaat uit gebieden en daaronder de deelprojecten. Deze indeling sluit aan op het document “Uitwerking Masterplan Soesterberg” van 4 oktober 2010. Per deelproject is – voor zover van toepassing - ingegaan op de aspecten resultaat, tijd en geld en risico’s. De aspecten besluitvorming, organisatie, informatie en kwaliteit zijn overkoepelend voor alle deelprojecten. Algemeen Algemeen Het Masterplan Soesterberg is gericht op revitalisering en uitbreiding van het dorp (van ca. 6.500 naar ca. 9.500 inwoners). Kwalitatief goede toevoegingen aan de woningvoorraad geven een positieve impuls aan het dorp. De gebiedsontwikkeling van Soesterberg omvat drie woningbouwprojecten, een maatschappelijk project en vijf infrastructurele projecten. Besluitvorming Bij het vaststellen van de jaarrekening 2019 is de herziene grondexploitatie van het Masterplan Soesterberg prijspeil 01-01-2020 door de Raad vastgesteld. Organisatie De grondexploitatie Masterplan Soesterberg is opgebouwd uit verschillende deelprojecten die samen de Mastergrondexploitatie vormen. Voor alle geactiveerde projecten zijn projectleiders ingezet. De projecten die nog niet geactiveerd zijn, worden in de grondexploitatie geprognosticeerd meegenomen. Informatie (communicatie) Voor de externe communicatie is het huis-aan-huis bulletin “In uitvoering”, dat meerdere keren per jaar verschijnt.

Op verzoek krijgen raadsleden in een besloten bijeenkomst een presentatie over de financiële voortgang. Daarnaast wordt de voortgang gemeld in de voor- & najaarsnota. Kwaliteit De kwalitatieve uitgangspunten zijn vastgelegd in het document “Uitwerking Masterplan Soesterberg”. 38

A. Woonomgevingskwaliteit Groene lanen Algemeen Het deelproject Groene lanen staat in het teken van de sorties in Soesterberg. De groene lanenstructuur is een belangrijk onderdeel van de kwaliteit van het openbaar gebied. Het verstevigen van de groenstructuur in de gebiedsontwikkeling van Soesterberg is in het deelproject Woonomgevingskwaliteit opgenomen. Tijd De uitvoering van de lanenstructuur is nauw verweven met deelproject infrastructuur. Geld In 2021 is nog geen geld uitgegeven aan dit project. Infrastructuur Resultaat De hoofdwegen in Soesterberg richten we opnieuw in. Dat zijn de Banningstraat, Oude Tempellaan, Kamerlingh Onneslaan, Kampweg, Postweg en Veldmaarschalk Montgomeryweg. We maken de wegen veiliger en verlagen de snelheid overal naar 30 kilometer per uur. We werken in dit project niet alleen aan een nieuwe verkeersstructuur, maar houden ook rekening met de inpassing van de lanenstructuur. We komen daarmee tot een integraal profiel, waarbij ook de ondergrondse infrastructuur en het rioleringsvraagstuk een rol spelen. Tijd De eerste 2 wegen die worden heringericht zijn de Postweg en de Veldmaarschalk Montgomeryweg. Er is voor deze 2 wegen gekozen, omdat de bouwontwikkelingen rond deze wegen het verst zijn. Gelijktijdig wordt het aangrenzende parkje in de Postweg door het team Realisatie heringericht.

De bewoners hebben vooraf hun wensen voor de nieuwe inrichting kunnen aangeven. Mede op basis van deze input is het voorlopig ontwerp (VO) opgesteld. Ook op dit VO hebben de bewoners kunnen reageren. Deze reacties worden nu als input gebruikt om het ontwerp aan te passen. De bewoners kunnen hier nog 1 maal op reageren. Daarna wordt het definitief ontwerp vastgesteld. Informatie De bewoners van de straten die worden heringericht worden via bewonersbrieven periodiek geïnformeerd over het project. Op onze speciale projectwebsite www.denkmeeover.nl/infrasoesterberg staan de ontwerpen weergegeven. Bewoners kunnen via deze website reageren op deze ontwerpen en met ons communiceren. Het voorlopig ontwerp is gedeeld met de bewoners van de Postweg en de Veldmaarschalk Montgomeryweg. De bewoners konden hierop reageren. Het ontwerp wordt aangepast op basis van deze reacties en binnenkort weer met de bewoners gedeeld.

39

Geld Voor de Postweg en Veldmaarschalk Montgomeryweg zijn er ramingen opgesteld op basis van het voorlopig ontwerp. Deze ramingen passen binnen de beschikbare financiële middelen. Een gedeelte van de Postweg (tussen de Banningstraat en de Moerberssenberg) en het Odijkplein wordt al meegenomen bij de uitvoering van het Dorpshart. Deze werkzaamheden zijn al aanbesteed en vangen binnenkort aan. De aanbesteding valt binnen de beschikbare financiële middelen. Vanuit VERDER is er een bijdrage van € 265.000 voor het versterken van de fietsverbinding tussen de overkluizing en de vliegbasis. Naast de herinrichting van de weg, pakken wij ook de riolering en de verlichting aan. Dit maakt het project groter dan wat nu in het Masterplan is opgenomen. Het nog te besteden bedrag vanuit het Masterplan is dus nu een bijdrage. Op deze manier maken wij werk met werk en worden de diverse middelen gebundeld en efficiënt ingezet. Risico’s De fasering en planning voor de herinrichting is moeilijk. Vanwege de (particuliere) bouwontwikkelingen rond deze wegen is het niet logisch deze wegen nu te gaan herinrichten. Daarnaast zouden de uitvoeringskosten mogelijk hoger uit kunnen pakken door stijgende (markt)prijzen en toevoeging van extra kwaliteit. B.

N237 en omliggende infrastructuur Verdiepte aanleg N237 Resultaat Project is afgerond Inrichting Dek (Vliegdekpark) Resultaat Project is afgerond Westelijke ontsluiting Resultaat De Westelijke Ontsluiting is een ontsluitingsweg voor de toekomstige woningbouwlocatie van de Vliegbasis, Soesterberg noord en Sortie 16. Tijd Zodra de uitgifte op de vliegbasis is afgerond, vindt de definitieve inrichting plaats. Tot die tijd wordt de Westelijke ontsluiting gebruikt als bouwweg. Geld De achterkanten van de bedrijven die nu aan de westelijke ontsluiting liggen, hebben een afscheiding gekregen in de vorm van een hekwerk. Het restantbudget is bedoeld voor een goede overgang tussen de ontsluiting en het bedrijventerrein. Oostelijke ontsluiting Resultaat Project is afgerond

40

Koppenlaan Resultaat Project is afgerond C.

Soesterberg Noord herstructurering

Soesterberg-Noord Resultaat De herstructurering van Soesterberg-Noord draagt bij aan de totale woonkwaliteit van Soesterberg en de Vliegbasis. Door woningen toe te voegen aan deze schakel tussen het dorp en de natuur op de Vliegbasis wordt een aangename omgeving gerealiseerd. De herstructurering kamer 1 is uitgevoerd voor wat betreft de gemeentelijke opgaven en eigendommen en de bouw van de 105 appartementen en 49 grondgebonden woningen zijn gerealiseerd. Aan de zuidkant van kamer 1 is een particulier initiatief in behandeling om te komen tot een gehele transformatie van kamer 1. Tijd De openbare ruimte is aangelegd en in het tweede kwartaal van 2020 opgeleverd. In 2021 vindt de overdracht plaats van de openbare ruimte naar de gemeente. De planvorming in de kamers 2 en 3 ligt op dit moment door capaciteitsgebrek stil; we denken na over een nieuwe strategie om toch tot planontwikkeling te komen. De planvorming van Postweg 46 (voormalig DMF-terrein) en de kop van kamer 2 (OMU-terrein) zijn in behandeling als vooroverleg ten behoeve van een toekomstige bestemmingsplanwijziging. Geld In 2021 ronden we de laatste activiteiten af in kamer 1 het gebied af. Het nog te besteden budget zetten wij in voor de transformatie van kamer 2 en 3. Een en ander is uiteraard afhankelijk van de beschikbare capaciteit binnen de Soester organisatie.

Risico’s De grootste risico’s zijn milieumaatregelen voor Suez, eventuele planschade en mogelijke verontreiniging bij locatie Plekkepoel. Nu kamer 1 verandert, is dit ook een kans voor de andere kamers van het bedrijventerrein om te veranderen. D. Dorpshart Rademakerstraat Resultaat De herinrichting van de Rademakerstraat is afgerond. Er staat nog wel een actie uit om vanuit dit project parkeerplaatsen te compenseren in de Banningstraat Tijd De compensatie van de parkeerplaatsen wordt meegenomen bij de ontwikkeling van deelproject Dorpshart. Geld In 2021 is nog geen geld uitgegeven aan dit project. Moerbessenberg/ Odijkplein

41

Resultaat Dit plein bevindt zich op het kruispunt Rademakerstraat, Kampweg, Veldmaarschalk Montgomeryweg en Banningstraat. Het plan omvat de herinrichting van het Odijkplein, dat geïntegreerd is in de uitvoering van het project Dorpshart. Tijd De planning is afhankelijk van de voortgang van projecten Dorpshart en Infrastructuur. Geld De inrichting van het Odijkplein nemen wij mee met de uitvoering van het project Dorpshart en herinrichting Kampweg. In 2021 is nog geen geld uitgegeven aan dit project. E. Campuszone Pleisterplaats Resultaat De SEMS-groep heeft hier een kwalitatief hoogwaardige horecafunctie gerealiseerd. De openbare ruimte is door de gemeente ingericht met een speelbos en -voorziening, parkeren en een fietspad dat langs de pleisterplaats is aangelegd. De pleisterplaats maakt nu onderdeel uit van de recreatieve/museale wandeling over en rond de vliegbasis. Tijd De eindoplevering van het project heeft in april 2021 plaatsgevonden en is daarmee afgesloten. Geld Het project ronden we in 2021 financieel af na het verstrijken van de onderhoudstermijn. Campus Noord Resultaat In het vastgestelde masterplan is als doel geformuleerd dat Soesterberg noord en het deel van de voormalige vliegbasis waar woningen komen beter verbonden moeten worden met het dorp.

Met de komst van extra woningen bestaat ook behoefte aan een kwalitatieve inhaalslag door nieuwe voorzieningen en de verspreiding hiervan. Dit deel van het masterplan is aangegeven als een ontwikkelgebied met diverse voorzieningen. Aangezien het gebied nu nog buiten de rode contouren ligt, kunnen we geen vervolgstappen zetten. Bij de provincie is een verzoek ingediend op deze rode contour voor dit deel op te heffen, helaas tot op heden zonder resultaat. Tijd n.t.b. Geld Er is tot nu toe in 2021 geen geld uitgegeven aan dit project. Dorpshart Resultaat Het project Dorpshart omvat twee appartementengebouwen met in totaal 70 woningen en een plein voor evenementen en ontmoeting. Een deel van de Banningstraat en de Kampweg maken onderdeel uit van dit project. Net als het kruispunt en het Odijkplein.

42

Tijd Inmiddels zijn de sociale huurappartementen en de vrije sector appartementen opgeleverd. De inrichting van het Den Berghplein wordt voor de zomer opgeleverd. Geld De gemaakte kosten tot nu toe omvatten de voorbereidingen voor de aanleg van het plein. Noorduyn Resultaat Project is afgerond

F. Administratief project Resultaat Naast de genoemde deelprojecten is het administratief project een zogenoemd functioneel deelproject waar we de geldstromen verantwoorden die we niet aan een specifiek deelproject kunnen toewijzen: bijdragen algemene dienst en rijkssubsidies (incl. rente). Daarnaast zijn op dit deelproject de kosten verantwoord van PR/communicatie en het informatiebulletin “In uitvoering”. Tijd N.v.t. Geld We hebben dit voorjaar een jubileumeditie uitgebracht van “In uitvoering”. G. Nieuwbouwkompas Resultaat Het nieuwbouwkompas profileert alle woningbouwprojecten in Soesterberg, bijvoorbeeld die onderdeel zijn van het Masterplan Soesterberg en Hart van de Heuvelrug als geheel. Zo voorkomen we dat potentiele kopers niet het gehele aanbod overzien en afhaken. Met dit platform faciliteren we potentiele kopers en huurders, projectontwikkelaars, provincie en gemeente. Het Nieuwbouwkompas Soesterberg bestaat uit een sterke online aanwezigheid, informatiepanelen in de openbare ruimte en een persoonlijk aanspreekpunt. Het nieuwbouwkompas is een samenwerking tussen ontwikkelaars in het gebied, programma Hart van de Heuvelrug, provincie en gemeente Soest. Besluitvorming De projectadministratie is ondergebracht in het Masterplan Soesterberg (1900871) Tijd Het nieuwbouwplatform loopt tot en met 2022.

Geld In 2021 is geld uitgegeven aan inhuur voor de verkoopbegeleiding en hebben we een bijdrage ontvangen van project De Groene Hoogte. Risico’s Risico is dat de bijdrage vanuit de woningen lager is dan geraamd. Ook is geen rekening gehouden met indexering van de opbrengsten en kosten.

43

3.

Hart van de Heuvelrug

Algemeen De Utrechtse Heuvelrug, Nederlands op één na grootste aaneengesloten natuurgebied, dreigde verregaand te versnipperen. De toename van de (auto)mobiliteit en bouw van woningen en bedrijven maakten dat juist in het hart van dit gebied belangrijke verbindingen voor planten en dieren verloren dreigden te gaan. En dat terwijl juist in dit dichtbevolkte deel een grote behoefte is aan rust, ruimte en de mogelijkheid om te recreëren in de natuur Hart van de Heuvelrug is gestart in 2004 vanuit een unieke samenwerking tussen maar liefst 17 partijen die een gezamenlijke ambitie hadden: 22 projecten in het Hart van de Heuvelrug waardoor de rood-groen balans verbeterde. Rode projecten (wonen, bedrijvigheid en zorg) moesten geld opleveren voor de realisatie van natuur. De kwaliteitsimpuls voor de natuur is mogelijk dankzij rode ontwikkelingen. Besluitvorming Provincie Utrecht, gemeente Soest en gemeente Zeist hebben op 5 juni 2015 een samenwerkingsovereenkomst gesloten om te komen tot verdere realisering en afronding van de groene en rode projecten binnen het programma Hart van de Heuvelrug. Jaarlijks worden de deelprojecten herzien en geconsolideerd tot de Mastergrondexploitatie Hart van de Heuvelrug. De stuurgroep, bestaande uit bestuurders van de provincie Utrecht en de gemeenten Zeist en Soest, stelt de Mastergrondexploitatie vast.

College en raad worden meegenomen in de besluitvorming en geïnformeerd over de gemaakte keuzes. Organisatie De gemeente Soest trekt – binnen de gemeentegrenzen - de rode deelprojecten van het Hart van de Heuvelrug zijnde Oude Tempel, Kontakt der Kontinenten (De Groene Hoogte) en de Saunalocatie. De gemeente Soest draagt het resultaat van de drie projecten af aan de provincie Utrecht ten behoeve van eerder gedane groene investeringen. Provincie Utrecht is risicodragend voor het resultaat van de Mastergrondexploitatie Hart van de Heuvelrug, tenzij er eigenstandige besluiten worden genomen door Soest die niet passen binnen de Samenwerkingsovereenkomst. Informatie (communicatie) Voor de externe communicatie is het huis-aan-huis bulletin “In uitvoering”, dat meerdere keren per jaar verschijnt. Raadsleden krijgen op basis van de jaarrekening een presentatie over de financiële voortgang. Daarnaast wordt de voortgang van de projecten gemeld in de voor- & najaarsnota. Voor de stuurgroep maken wij in september de tussenrapportage. Kwaliteit De gezamenlijke ambitie van de verschillende partijen is het versterken van de kwaliteit van de Heuvelrug. In de afgelopen jaren zijn in deze samenwerking al veel projecten gerealiseerd, zoals Thermen Soesterberg, Harlanterrein, Jessurunbos, Kodakterrein, De Wiek Soesterveen, Landgoed de Paltz, Fornhese en een aantal ecoducten.

Apollo-Noord – De Groene Hoogte Resultaat De Groene Hoogte is een deelproject van het Hart van de heuvelrug. De gronden van deze locatie zijn grotendeels in bezit van de gemeente Soest. Van de 8 hectare plangebied is 3 hectare in bezit van ontwikkelaar Heilijgers. Het stedenbouwkundig plan is in gezamenlijkheid opgesteld met de ontwikkelaar Heilijgers en de gemeente Soest. De ontwikkeling gaat uit van maximaal 200 woningen.

44

Tijd Alle 188 woningen zijn in aanbouw of al opgeleverd. Het woonrijp maken van fase 4 is gestart, het woonrijp maken van fase 3 begint eind 2021. 2022 ronden we het project af. Geld De laatste betaling door Heilijgers van fase 3 vindt nog dit voorjaar plaats. Hiermee zijn alle betalingsverplichtingen door Heilijgers voldaan. Risico’s Risico’s richten zich nu op de extra kosten voor aanvullende verkeersmaatregelen en extra parkeerplaatsen.

Apollo-Noord – Oude Tempel Resultaat De locatie Oude Tempel is een deelproject van het programma Hart van de Heuvelrug. Het stedenbouwkundig kader “Wonen in weelde” is in mei 2014 in de Stuurgroep Hart van de Heuvelrug goedgekeurd. Het vastgestelde bestemmingsplan geeft ruimte aan maximaal 300-vooral-grondgebonden woningen. De ambitie is een natuurinclusief woonmilieu te creëren binnen de vanuit het Programma Hart van de Heuvelrug gestelde kaders. Tijd Het bestemmingsplan is in juni 2020 opnieuw ter vaststelling aangeboden aan de raad. Op dit moment ligt het bestemmingsplan bij de Raad van State. Ondertussen zijn we verder gegaan met het gunningsdocument en het beeldkwaliteitsplan. Eind september kunnen we de grond gunnen aan een marktpartij en een corporatie. We verwachten dat in dezelfde periode Raad van State een uitspraak heeft gedaan over het bestemmingsplan. Pas na de uitspraak kunnen we de volgende stappen nemen. Geld De gemaakte kosten in 2021 omvatten uitgaven voor planontwikkeling: onder andere het opstellen van het gunningsdocument voor de marktpartijen en corporaties en het opstellen van het (concept)beeldkwaliteitsplan. Risico’s Bij de laatste vaststelling van de grondexploitatie Hart van de Heuvelrug, door de Stuurgroep in maart 2020, is het uitgeefbaar gebied verminderd om de landschappelijke- en cultuurhistorische waarden te waarborgen.

Met het verlagen van het uitgeefbaar gebied zijn ook de opbrengsten naar beneden bijgesteld. Nog steeds blijft er een risico bestaan van de uitgifte. Daarnaast is er een civieltechnisch risico van het bouw- en woonrijp maken omdat het natuurinclusief bouwen anders verloopt dan het traditionele bouw- en aanlegproces. Bovendien is het bestemmingsplan nog niet onherroepelijk. Ook het verkrijgen van de benodigde ontheffingen (denk aan Wet Natuurbescherming) en vergunningen (denk aan aanlegen kapvergunning) kent nog uitdagingen. Apollo-Noord – sauna Resultaat Tussen de geplande woonwijken Oude Tempel en Kontakt der Kontinenten is in een prachtige bosrijke omgeving een nieuw sauna- en wellnesscentrum gebouwd: Sauna Thermen Soesterberg. Deze spa heeft de voormalige sauna Soesterberg aan de Amersfoortsestraat vervangen. De laatste is inmiddels gesloopt ten behoeve van de realisatie van ecoduct Boele Staal. De nieuwe sauna is eind augustus 2015 geopend.

45

Tijd In 2020 is zoals afgesproken in de erfpachtovereenkomst en ondanks de sluiting van de sauna door Corona de grond verkocht aan Thermen Soesterberg. Hiermee is het project sauna afgesloten. Geld Per 01-01-2021 is het saldo van de sauna verrekend met het beheerfonds. In 2021 maken wij conform artikel 16 uit de SOK een voorstel ter finale afsluiting van het project. Risico’s --

4.

Uitbreiding riolering

Resultaat Creëren van een robuust afvalwatersysteem dat weer decennia mee kan, mede met het oog op de nieuwbouw in Soesterberg. Besluitvorming Over het project Afvalwaterproblematiek Soesterberg en omgeving is nu duidelijkheid over welke partij waarvoor verantwoordelijk is en wie welke maatregelen gaat uitvoeren. Een speciale Stuurgroep heeft daarvoor de besluiten genomen. Geld De verschillende betrokken partijen voeren nu de oplossingsrichtingen uit. Bijvoorbeeld het deels vervangen van de persleiding door waterschap Vallei & Veluwe bij het waterwingebied van Vitens in Soestduinen en het aanpassen van de persleiding in de Richelleweg en Amersfoortsestraat. Organisatie Een stuurgroep bestaande uit bestuurders van gemeente Zeist en Soest, gedeputeerden namens de Provincie, bestuurder van Vitens en heemraden van de betrokken Waterschappen hebben richting gegeven aan de uitwerking van de oplossingen. Deze Stuurgroep is opgeheven in 2017. Partijen betrokken bij de afvalwaterketen hebben nu allemaal hun eigen taak en verantwoordelijkheid. Die van Soest is vastgelegd en besloten door de gemeenteraad via het Gemeentelijk Rioleringsplan en Basis Water Keten Plan (dec.

2017) Kwaliteit In combinatie met het rekenwerk en met in achtneming van de vele beleidsuitgangspunten vanuit de diverse overheden en andere betrokken instanties is uiteindelijk gekozen door de Stuurgroep voor het inzetten op een grote afkoppelopgave in het dorp Soesterberg. Daarmee wordt de stroom afvalwater flink verminderd en kunnen nieuwbouwprojecten aangesloten worden op het bestaande systeem. Daarnaast vindt een verkenning plaats over de haalbaarheid van een nieuwe sanitatie. Dat doet Soest samen met Waterschap Vallei en Veluwe. In de diverse projecten vanuit het Masterplan en Hart van de Heuvelrug en de vele particuliere initiatieven in en rond Soesterberg dient het aspect van afkoppelen en bijdrage aan een gezamenlijke robuuste oplossing geborgd te worden via het vergunningensysteem en eventuele grondexploitaties en anterieure overeenkomsten. Tijd Afgelopen jaren is steeds verder gewerkt aan het inzichtelijk maken van de problematiek rond het afvalwater in Soesterberg. Concreet heeft het geresulteerd in een oplossing voor de afvoer van de sauna (Thermen Soesterberg) en het afkoppelen van het terrein van Kontakt der Kontinenten. Daarvoor zijn nieuwe persleidingen aangelegd. Ook is de problematiek van de drukriolering langs de Amersfoortsestraat verder inzichtelijk gemaakt.

46

Aankomende tijd staan in het teken van flinke infrastructurele aanpassingen van bestaande wegen in Soesterberg en het afkoppelen van zoveel mogelijk oppervlakte (zowel gemeentelijke als particulier eigendom 5.

Vliegbasis

Resultaat Tussen Vliegbasis Soesterberg, provincie Utrecht, gemeente Zeist en Soest is een overeenkomst gesloten met als doel de vliegbasis te transformeren tot een waardevol natuur-, recreatie – en woongebied en daarbij de aankoop en investeringen in deze transformatie terug te verdienen met de uitgifte van gronden. In de overeenkomst zijn afspraken gemaakt over de verdere ontwikkeling van de Vliegbasis en de risicoverdeling. Resultaat is een woonwijk op de voormalige vliegbasis van ca. 225 woningen in een natuurlijke omgeving. Inmiddels is het Park vliegbasis aangelegd en verkocht aan Utrechts Landschap. Besluitvorming Het Park Vliegbasis is in 2017 overgedragen van de Provincie Utrecht naar het Utrechts Landschap. Ook is in 2017 het Stedenbouwkundig plan vastgesteld voor de woonwijk Vliegbasis. In 2020 zijn de benodigde ontheffingen Wet Natuurbescherming aangevraagd en is het Niet Gesprongen Explosieven onderzoek gestart. Ook is een deel van de woonwijk (vooral ter hoogte van Soesterberg Noord) ontdaan van begroeiing waardoor er nu een ruimtelijk geheel ontstaat met de Pleisterplaats (Soesterdal) en het opgeleverde Kop Kamer 1 Soesterberg Noord. Geld De provincie heeft een grondexploitatie opgesteld voor het park vliegbasis en woonwijk vliegbasis.