2. Bijlage 1 Begroting 2026-2029

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 56 van 205

Wat gaan we ervoor doen? Om onze ambities te realiseren zetten we in 2026 in op een aantal concrete acties: Ruimte voor bedrijven en toekomstbestendige werklocaties In 2026 ronden we de bedrijventerreinenstrategie af waarmee we in 2025 zijn gestart. We stellen deze strategie op in samenspraak met de belangrijkste stakeholders waaronder de ondernemersverenigingen, OMU, Defensie, regio Amersfoort en provincie Utrecht. Enerzijds geeft de bedrijventerreinenstrategie antwoord op de vraag waar in de gemeente en de regio ruimte is voor bedrijven om te groeien en zich te vestigen. Anderzijds geeft deze strategie voor bestaande bedrijventerreinen richting welk type bedrijven zich daar mag vestigen en op welke wijze er kan worden geïntensiveerd en verduurzaamd om toekomstbestendige werklocaties te creëren waar het prettig en veilig ondernemen is. Zorgen voor aantrekkelijke en toekomstbestendige winkelgebieden Voor het aantrekkelijk houden en toekomstbestendig maken van de winkelgebieden werken we nauw samen met ondernemers en winkeliersorganisaties aan een mogelijk initiatief voor een bedrijveninvesteringszone (BIZ) of een soortgelijk ondernemerscollectief. Verder verbeteren we de groenvoorziening en andere onderdelen in de openbare ruimte. Promoten van Soest in regionaal en lokaal verband Het blijft belangrijk om te zorgen voor voldoende recreatieruimte voor onze inwoners.

Soest is ook een recreatiegebied voor steden als Amersfoort en omliggende gemeenten, waardoor het de verwachting is dat de ruimte om te recreëren onder druk komt te staan. We gaan samen met gebiedspartijen zoeken naar nieuwe vormen van recreatie. Ook gaan we kunst in de openbare ruimte meer promoten, naast de promotie van Soest als aantrekkelijke bestemming voor korte vakanties, vooral gericht op natuur in combinatie met wandelen en fietsen. In 2026 ronden we de evaluatie van het Horecabeleid Buitengebied af. We zijn hier in 2025 mee gestart volgens de afspraak bij het vaststellen van dit beleid in 2019. Daarnaast kijken we of er mogelijkheden zijn om thematische paden aan te leggen. Een ondersteunende en verbindende rol blijven vervullen voor ondernemers Als gemeente hebben we een ondersteunende en verbindende rol voor onze ondernemers, en we zijn trots op de constructieve samenwerking met het lokale bedrijfsleven. Zo zorgen we samen voor een optimaal gebruik van de openbare ruimte en infrastructuur. In het bijzonder inventariseren we in dit verband planologische knelpunten. Daarnaast denken we met ondernemers mee over vraagstukken en zoeken met hen naar oplossingen, vooral via de lokale en regionale samenwerkingsverbanden.

Voorbeelden hiervan zijn: het overleg met onder meer de Soester Zakenkring in het Zakelijk Overleg Soest (ZOS), de Stichting Logies Verschaffers Soest (SLVS), het Regionaal Bureau voor Toerisme Heuvelrug & Gelderse Vallei (RBT) en het lokale Retail-overleg. Ook ondersteunen we ondernemers door Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 57 van 205

hen met elkaar en met andere partijen in contact te brengen, te wijzen op innovatie- en verduurzamingsmogelijkheden, en door te werken aan het mogelijk plaatselijk oplossen van een vraagstuk als netcongestie. Inspelen op regionale ontwikkelingen In de regio Amersfoort werken we nauw samen aan economische randvoorwaarden, vooral aan de planning en duurzame ontwikkeling van voldoende ruimte voor bedrijvigheid. Soest is in de regio een gemeente waarin recreatie en toerisme een belangrijke rol spelen. Dit kan zorgen voor extra werkgelegenheid binnen deze sector, en is indirect belangrijk voor andere ondernemers. Defensie is daarnaast ook een belangrijke werkgever voor de gemeente Soest en de gehele regio. Bijna 5% van de werkgelegenheid in de gemeente Soest is bij Defensie. Dit wordt in de toekomst nog meer door de uitbreidingsplannen van Defensie. De groei van Defensie draagt ook bij aan het creëren en behouden van een evenwichtige woon-werk balans. Onze economische expertise brengen we in bij integrale projecten in de regio. Zo adviseren we bij de gebiedsontwikkeling A-Z en streven we er daarbij naar meer ruimte voor bedrijven te realiseren in de regio. Benutten van koppelkansen bij lopende ontwikkelingen Ook benutten we zoveel mogelijk koppelkansen bij lopende ontwikkelingen in Soest en Soesterberg.

Wat heeft aandacht in 2026? We wegen het belang van ondernemers, werken en voorzieningen mee bij projecten zoals bij het Masterplan Soesterberg. We geven samen met belanghebbenden verder vorm aan de ontwikkeling van winkelcentrum Soest-Zuid. Uitvoeren van het evenementenbeleid In 2026 voeren we het geactualiseerde evenementenbeleid uit. Dit beleid is duidelijk, praktisch en uitnodigend voor organisatoren, en aantrekkelijk voor inwoners en bezoekers. Het biedt randvoorwaarden voor het organiseren van veilige en verantwoorde evenementen die bijdragen aan de sociale cohesie en de trots op Soest. Het evenementenbeleid voeren we uit in samenhang met het gemeentelijke plan voor het vieren van ‘Soest 1000 jaar’. Met wie werken we samen? Verbonden partijen: • Bedrijven Management Organisatie Soest (BMO Soest) • Economic Board Utrecht (EBU) • Regionaal Bureau Toerisme Utrechtse Heuvelrug & Gelderse Vallei (RBT) • Stichting Logies Verschaffers Soest (SLVS) Overige stakeholders: Belangrijke overige stakeholders zijn: gemeenten, lokale ondernemersorganisaties, Ontwikkelingsmaatschappij Utrecht (OMU), provincie Utrecht, Regio Amersfoort, Regionale Ontwikkelingsmaatschappij (ROM), Utrecht Regio, Regionaal Werkgeversservicepunt Amersfoort en A tot Z-stakeholders. Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 58 van 205

Wat mag het kosten? Deelprogramma

L/B

(bedragen * € 1.000) Economie

L B

Rekening

Begroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

613 58

923 69

663 69

665 69

666 69

662 69

554

854

594

596

598

593

Lasten Baten

261 0

259 0

257 0

261 0

Resultaat

261

259

257

261

Resultaat Afwijkingen t.o.v. 2025:

De grootste afwijkingen ten opzichte van de begroting 2025 bestaan uit: -

Voor het uitvoeren van incidentele projecten uit de 5 Omgevingsprogramma’s is in 2025 incidenteel budget vrijgemaakt uit de algemene reserve.

Indicatoren Vanuit het Omgevingsprogramma Werken worden nieuwe plannen met bijbehorende indicatoren voor de komende jaren ontwikkeld. De belangrijkste indicator is de woonwerkbalans. In 2025 was die 52%-48%: er waren toen 21.000 woningen tegenover 19.600 banen. Met de constante groei van het aantal inwoners blijft het belangrijk dat het aantal banen meegroeit.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 59 van 205

Beleidskaders Link naar beleidskader Omgevingsprogramma Werken

Korte omschrijving Een Omgevingsprogramma is één van de kerninstrumenten binnen de Omgevingswet. In ons omgevingsprogramma staan beleidsdoelen en beleidsuitgangspunten waarmee we onze leefomgeving beter kunnen beschermen, benutten, gebruiken en ontwikkelen. In het Omgevingsprogramma Werken beschrijven wij hoe wij willen dat Soest en Soesterberg er in 2040 uitzien waar het gaat om ruimte voor Werken. Standplaatsenbeleid Soest Het standplaatsenbeleid regelt de verdeling van de vergunningen 2025 | Lokale wet- en voor de ambulante handel buiten de warenmarkten in de gemeente. regelgeving De vergunningsduur is bepaald op 12 jaar. Het aanpassen was nodig om te voldoen aan de Dienstenwet. Marktverordening gemeente De marktverordening regelt de verdeling van de vergunningen voor Soest 2025 | Lokale wet- en de warenmarkten in de gemeente. De vergunningsduur is bepaald regelgeving op 20 jaar. Het aanpassen was nodig om te voldoen aan de Dienstenwet. Horecabeleid buitengebied De belangrijkste doelstellingen zijn: 2019-2029 | Lokale wet- en -Zorgen voor een horecafunctie die integraal deel uitmaakt van de regelgeving toeristisch-recreatieve functie van ons buitengebied en daarmee bijdraagt aan de beleefbaarheid van het buitengebied.

-Ruimte bieden op de juiste locatie aan een diversiteit van horecaformules die vanuit de markt worden aangeboden -Aansluiten op onze infrastructuur en bestaande recreatieve routes. -Zorgdragen voor een goed evenwicht tussen toeristisch-recreatieve aantrekkelijkheid en het behoud van omgevingswaarden. -Zorgdragen voor een aantrekkelijk klimaat voor bewoners en (horeca)ondernemers.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Datum besluit 8 juli 2025

April 2025

Juni 2025

Oktober 2019

Pagina 60 van 205

Deelprogramma 2.4 Mobiliteit en infrastructuur Dit deelprogramma gaat over de zorg voor openbare boven- en ondergrondse infrastructuur en het gebruik daarvan. We hebben het over het beheer en onderhoud van wegen en water dat altijd nodig is. En hoe ons wegen- en fietsnetwerk bijdraagt aan de bereikbaarheid van onze gemeente en de gezondheid van onze inwoners. Wat willen we bereiken? Het deelprogramma Mobiliteit en infrastructuur helpt mee aan het bereiken van deze doelstellingen: • • • • • •

We willen een vitale en aantrekkelijke woon, werk en recreatiegemeente behouden. We willen een gezonde leefstijl bevorderen. We willen zorgen voor een prettige en natuurlijke leefomgeving. We willen de CO2 uitstoot van onze verplaatsingen terugdringen. We willen de (verkeers)veiligheid verbeteren. We willen ervoor zorgen dat iedereen zich kan verplaatsen.

Daarnaast willen we onze infrastructuur schoon, heel en veilig houden. Global goals Binnen dit deelprogramma werken we aan de duurzame ontwikkelingsdoelen (global goals) ‘Duurzame industrie, innovatie en infrastructuur’ en ‘Duurzame steden en gemeenschappen’. Stimuleren van lopen en fietsen. In beweging zijn is gezond en goed voor de weerstand.

We werken aan veilige wegen waar iedereen toegang toe heeft. Dat doen we bijvoorbeeld door de infrastructuur voor fietsers te verbeteren. Ook werken we aan de verkeersveiligheid voor met name kwetsbare verkeersdeelnemers.

We werken aan vervoer voor iedereen, dat geen verdere schade toebrengt aan de planeet. In onze omgevingsvisie staat daarover dat we eerst kijken naar lopen en fietsen, daarna naar openbaar vervoer en eventueel deelauto’s. Pas in de laatste plaats kijken we waar we moeten investeren in de privéauto. Dit noemen we het STOMP-principe. Verminderen van uitstoot binnen de mobiliteit sector.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 61 van 205

Verkeer opvangen aan de randen van bossen door recreatiedruk te sturen.

Wat gaan we ervoor doen? Verkeersveiligheid verbeteren Voor ons is verkeersveiligheid een belangrijk onderwerp. We richten ons daarbij vooral op de kwetsbare verkeersdeelnemers, zoals fietsers en voetgangers. Dit krijgt in 2026 (en verder) een plek in de volgende projecten: • De proef met LED-knipperlichten op de rotonde Koningsweg-Dalweg blijkt succesvol. In 2026 leggen we het systeem aan bij de rotonde Koningsweg – Vrijheidsweg. • We maken twee nieuwe oversteekplekken voor voetgangers. Eén op de Vrijheidsweg en één op de Torenstraat. We starten met een verkenning op locaties aan de Birkstraat (ter hoogte van de Bilderdijklaan) en de Beukenlaan (ter hoogte van de Verlengde Talmalaan). • We onderzoeken het wensbeeld voor onze hoofdwegen: hoe richten we de hoofdwegen veilig in? Op basis van dit onderzoek komen we in 2026 met een voorstel hoe we dit tot 2040 kunnen uitvoeren. Meer fietsen Fietsen is gezond, niet schadelijk voor het klimaat en helpt Soest bereikbaar te houden. Daarom vinden we het belangrijk dat mensen die in de gemeente Soest wonen of werken meer gaan fietsen. Bij provincie en buurgemeenten benadrukken wij het belang om zo snel mogelijk gezamenlijke projecten te starten en realiseren om fietsen aantrekkelijker te maken. Soms zijn wij de trekker van zo'n project, maar vaker is dat een van de andere partijen. Regionaal is de Mobiliteitsagenda vastgesteld.

De provincie Utrecht is daarbij in de lead. Voor 2026 hebben we overeenstemming om aan de slag te gaan met de volgende projecten: • De doorfietsroute tussen Amersfoort en Hilversum gaat eind 2025 in uitvoering. Het deel in de gemeente Soest (A.P. Hilhorstweg en Bremeentje) ronden we in 2026 af. • We verkennen samen met de provincie Utrecht de mogelijkheid voor een nieuwe doorfietsroute tussen Amersfoort-Soesterberg-Zeist-Utrecht Science Park (USP). • Er ligt een ontwerp klaar voor de aanpak van de Embrachementsweg. Deze moet daarmee veiliger worden voor fietsers. Dit deden we samen met de gemeenten Baarn, Bilthoven en Zeist. De uitvoering start in het voorjaar 2026. •

Voor de komende jaren voorzien we de volgende projecten, waarbij we aan de slag gaan zodra de trekker het project initieert: • De aanleg van een nieuwe fietsverbinding met Amersfoort. Deze komt tussen de Peter van den Breemerweg (spoorwegovergang) en de Middelhoefseweg (bij Superfun). • De aanleg van een nieuw fietspad over de voormalige vliegbasis (nu nog het Wethouder Lemmenpad) en langs het Soester Hoogt. • De verbetering van het Chris Uiterwijkpad. • Het verkeersveiliger inrichten van locaties waar afsluitpalen op fietspaden staan. Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 62 van 205

•

De verkenning met de provincie Utrecht naar de mogelijkheid voor een nieuwe doorfietsroute tussen Baarn-Soest-Bilthoven-Utrecht Science Park (USP).

Voor de langere termijn voorzien we de volgende projecten, waarbij we aan de slag gaan zodra de trekker het project initieert: • De aanleg van een nieuwe fietsverbinding tussen de Clemensstraat en Klarinet (zodra het plan van Oestterrein is vastgesteld). • De gemeente Baarn heeft de aanleg van een nieuw fietspad van Soest naar Hilversum uitgesteld. Wij willen graag dat dit fietspad er alsnog komt. Baarn liet ons al weten dat zij het project weer op gaan starten, maar koppelen dit aan de uitwerking van een nieuw omgevingsplan. • De procedure over de oude fietsroute via landgoed Pijnenburg naar Lage Vuursche is nog niet afgerond. De rechter deed al wel uitspraak over het weer openstellen van dit pad, maar het hoger beroep loopt nog. Wij houden deze ontwikkeling in de gaten. Meer met het openbaar vervoer De Soesterlijn is een belangrijke openbaar vervoerverbinding en verbindt Soest met Utrecht en Baarn (ri. Amsterdam). In 2025 deden we uitgebreid onderzoek naar het verbeteren van de kwaliteit van deze treinverbinding. Met als doel om de werkforens en recreanten te verleiden om de trein te nemen van en naar Soest in plaats van de auto. In 2026 maken we met de uitkomsten een maatregelenpakket. Op de as Utrecht – Amersfoort zijn provincie en gemeenten bezig met diverse onderzoeken om de doorstroming te verbeteren door meer inzet van busvervoer.

De studies richten zich onder andere op een corridor-hub bij het P&R- terrein bij Soesterberg. Met als doel om autoverkeer op de A28 af te vangen en forensen met de bus verder te laten reizen. Wij zijn betrokken bij het onderzoek naar dit plan en kijken naar kansen voor Soesterberg zelf. Tegelijkertijd maken wij ons sterk voor een directere busverbinding tussen Soesterberg en Utrecht-centrum, met daarbij een OV-knooppunt aan de (noord)westkant van Soesterberg. Deelmobiliteit We moedigen het gebruik van deelfietsen, deelscooters en deelauto’s aan. Binnen de provincie werken we samen aan slimme en duurzame mobiliteit in het samenwerkingsverband Goedopweg. We doen mee met de pilot deelfietssysteem Gooi-Amersfoort. De pilot loopt van 2026 t/m 2028, met een optie tot verlengen van twee keer één jaar. Zoals vastgesteld in de kadernota financieren we dit uit de middelen voor de Omgevingsprogramma's. Met een regionaal deelfietsensysteem vergroten we de verplaatsingsmogelijkheden van bewoners en bezoekers op een gezonde manier. Ook is het een aanvulling op het openbaar vervoer (en de OV-fiets). Verkeersplan Soest Zuid Met het verkeersplan werken we aan het behouden van de goede bereikbaarheid van Soest. Voor het autoverkeer en ook voor het openbaar vervoer. We verwachten de aanpassingen aan de N221 eind 2025 klaar te hebben.

In 2026 denken we te beginnen met het werk aan de randwegen of te wel deelgebied 4. Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 63 van 205

De uitvoering van het Verkeersplan Soest Zuid hangt mede af van de energiebedrijven die eerst kabels en leidingen moeten verleggen. In de randwegen zijn nog enkele kabels en leidingen te verleggen/vervangen. Aansluitend hebben we nu ook voortgang geboekt met de fietsenstalling waarbij we denken dat ProRail deze ook in 2025 aangepast zal hebben. Deze planning is nog onzeker en er is een redelijk risico dat wij in Q1 2026 nog werkzaam zijn aan de fietsenstalling. Verkeersknelpunt Koninginnelaan: balans tussen drukte en leefbaarheid De Koninginnelaan, tussen de Nieuwstraat en rotonde Nieuwerhoekplein, is een drukke straat waar de hoge verkeersintensiteit de leefbaarheid onder druk zet. De Koninginnelaan is een woonstraat, maar heeft ook een wijk ontsluitende functie. In het Omgevingsprogramma Mobiliteit benoemen we de Koninginnelaan als verkeersknelpunt. Daar willen we wat aan doen. In 2026 starten we het onderzoek. We brengen in beeld welke verkeersmaatregelen nodig zijn om het verkeersknelpunt Koninginnelaan op te lossen, zonder dat de verkeersveiligheid in andere straten afneemt. Op basis van het onderzoek komen we met een voorstel voor verkeersmaatregelen om uit te voeren in jaren daarna. Infrastructuur schoon, heel en veilig houden We dragen bij aan de kwaliteit van de leefomgeving door regulier en integraal onderhoud van de verhardingen en de openbare verlichting.

Al jaren timmeren we aan de weg om beheer en onderhoud op orde te brengen. We maken werk met werk door de onderhoudsplanning van wegen zoveel mogelijk af te stemmen op de planning van rioolwerkzaamheden en groenrenovatie. Deze manier van werken zorgt voor een zo goed mogelijke kwaliteit voor de laagste kosten. Dit doen we volgens het wegenbeheerplan 2022-2026. Zie meer hierover in paragraaf D. Een greep uit onze projectenplanning: In 2026 gaan we verder met de uitvoering van het integraal onderhoud Talmalaan en omgeving. We vervangen de verharding, de riolering en het groen. We koppelen het regenwater af van de vuilwaterriolering en leggen infiltratievoorzieningen aan. Stedin vervangt en verzwaart het laagspanningsnet en de middenspanningsroute. We starten met de uitvoering van de herinrichting van de Soesterengweg tussen de fietstunnel en de Prins Bernhardlaan. We vervangen het asfalt door elementenverharding en we koppelen het regenwater af langs deze weg en in de omgeving. De ontwikkelingen op onze voormalige gemeentewerf zijn afgerond. Daarom willen we het laatste stukje Molenstraat voorbereiden en realiseren. We doen een volledige herinrichting van de Irenelaan (deel Nassauplantsoen – Anna Paulownalaan). We herstellen grote gebreken aan de elementenverharding (klinkers en tegels) aan de hand van beeldkwaliteitsniveaus.

We inspecteren de verhardingen op gebreken en beeldkwaliteit. Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 64 van 205

Beeldkwaliteit D (zeer laag) pakken we als eerste op. Op deze manier gaan we de hele gemeente door. Ook herstellen we kleine gebreken. Dit doen we ook op basis van meldingen van inwoners. Aanpak boomwortelopdruk We werken aan een plan van aanpak wortelopdruk. Naar verwachting ronden we dit plan in 2025 af. In 2026 willen we een eerste stap zetten met het verwijderen van boomwortels en het lokaal herstraten. Conform ons voorstel in de kadernota ramen we hiervoor in 2026 € 240.000. De aanpak bestaat uit kleine werkzaamheden ook uit grotere, structurele werkzaamheden, zoals het plaatsen of vervangen van bomen en ondergrondse groeiplaatsverbetering. Door het toepassen van structurele oplossingen zullen op termijn de kleine werkzaamheden afnemen. Met het plan van aanpak verbeteren we de kwaliteit van de openbare ruimte. Met wie werken we samen? Geen georganiseerde samenwerkingen binnen dit deelprogramma. Wat mag het kosten? Deelprogramma

L/B

Rekening

Begroting

2024

2025

2026

2027

2028

2029

5,279 977

15,107 9,174

15,300 9,587

15,181 9,542

15,416 9,542

15,655 9,542

4,302

5,933

5,712

5,640

5,874

6,113

Lasten Baten

-192 413

-74 367

-309 367

-548 367

Resultaat

220

293

59

-180

(bedragen * € 1.000) Mobiliteit en Infrastructuur Resultaat

L B

Afwijkingen t.o.v. 2025:

De grootste afwijkingen ten opzichte van de begroting 2025 bestaan uit: -

Vooruitlopend op een plan van aanpak voor wortelopdruk is in 2026 incidenteel budget van € 240.000 voorgesteld om beschikbaar te stellen om te starten met het verwijderen van boomwortels en het lokaal herstraten.

Indicatoren Onderdeel van het Omgevingsprogramma mobiliteit is het maken van een monitoringsprogramma. Hieruit komen nieuwe indicatoren. Deze nieuwe indicatoren nemen we in de loop van het omgevingsprogramma op. Eén indicator die we houden is het aantal verkeersongevallen per jaar per 100.000 inwoners. Helaas duurt het lang voordat deze gegevens per gemeente beschikbaar zijn. In onderstaande grafiek staan de laatst beschikbare gegevens uit de periode 2019-2023. De gemeente Soest is vergeleken met het landelijk gemiddelde relatief veilig. Onze ambitie is desondanks het aantal

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 65 van 205

verkeersongevallen te verlagen naar 0 verkeersslachtoffers in 2050 volgens het landelijke Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV).

Bron: waarstaatjegemeente.nl

Beleidskaders Link naar beleidskader Omgevingsprogramma Mobiliteit

Korte omschrijving Een Omgevingsprogramma is één van de kerninstrumenten binnen de Omgevingswet. In ons omgevingsprogramma staan beleidsdoelen en beleidsuitgangspunten waarmee we onze leefomgeving beter kunnen beschermen, benutten, gebruiken en ontwikkelen. In het Omgevingsprogramma Mobiliteit beschrijven wij hoe wij willen dat Soest en Soesterberg er in 2040 uitzien waar het gaat om ruimte voor mobiliteit. Nota parkeernormen De parkeernota is een bestuurlijk instrument, waarmee we de kaders auto en fiets 4e voor het parkeerbeleid bepalen. herziening Het doel van de nota is te zorgen dat vraag en aanbod naar parkeerplaatsen met elkaar in balans blijven en duidelijkheid te bieden aan ontwikkelaars over de eisen die we aan parkeren stellen. Evaluatie en herijking Het VERDER pakket beoogd om door middel van diverse VERDER-pakket infrastructurele projecten samen met onze regiopartners een goede bereikbaarheid van Midden-Nederland te waarborgen. Het originele pakket dat de raad in 2010 vaststelde is geëvalueerd en herijkt.

Horecabeleid De belangrijkste doelstellingen zijn: Buitengebied 2019-2029 -Zorgen voor een horecafunctie die integraal deel uitmaakt van de toeristisch-recreatieve functie van ons buitengebied en daarmee bijdraagt aan de beleefbaarheid van het buitengebied -Ruimte bieden op de juiste locatie aan een diversiteit van horecaformules die vanuit de markt worden aangeboden -Aansluiten op onze infrastructuur en bestaande recreatieve routes -Zorg dragen voor een goed evenwicht tussen toeristisch-recreatieve aantrekkelijkheid en het behoud van omgevingswaarden. -Zorg dragen voor een aantrekkelijk klimaat voor bewoners en (horeca)ondernemers.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Datum besluit 8 juli 2025

14 oktober 2021 (raad)

26 maart 2015 (raad)

Oktober 2019

Pagina 66 van 205

Deelprogramma 2.5 Natuur en landschap Dit deelprogramma gaat over de natuur in Soest. Natuur in uitgestrekte bos- en natuurgebieden op de Heuvelrug en in het kenmerkende polderlandschap richting de Eem. Maar ook de natuur in ons stedelijk gebied. Ook gaat dit deelprogramma over de inrichting en zorg voor en gebruik van het openbare groen in het stedelijk gebied én het landelijk (buiten)gebied. We hebben het over het beheer en onderhoud van het openbaar groen en onze bos- en natuurgebieden dat nodig is vanuit wettelijke regels, zorgplicht en de bedoelde functionaliteit en gewenste kwaliteit. En over hoe groen, natuur en landschap bijdraagt aan een gezonde leefomgeving en inspeelt op de klimaatverandering die gaande is. Global goals Binnen dit deelprogramma dragen we bij aan de volgende global goals: We werken aan een klimaatrobuuste leefomgeving. Dat doen we door maatregelen te nemen om droogte, wateroverlast en hittestress tegen te gaan door bijvoorbeeld het vergroenen van het stedelijk gebied. Daarbij zorgen we er ook voor dat onze inwoners voorgelicht worden. We werken aan het verduurzamen van onze bossen en het vergroten van de biodiversiteit. Dit doen we door bijvoorbeeld de inrichting van het landelijk gebied hierop af te stemmen, het ontwikkelen van waardevolle landschappen en natuurbehoud.

We werken ook in de fysieke leefomgeving aan het bevorderen van een gezonde leefstijl. Dit doen we onder meer door de openbare ruimte zo in te richten dat deze uitnodigt voor sporten en bewegen. We werken aan een groene en leefbare openbare ruimte, waarbij we verbindingen maken tussen stad en land. Dit doen we door samen te werken met bewoners en belanghebbenden. Daarbij richten we ons ook op de samenhang met andere domeinen in de fysieke leefomgeving, op de inrichting en op het beheer en onderhoud. Wat gaan we ervoor doen? Omgevingsprogramma Groen en Landschap In het omgevingsprogramma worden de acties beschreven die wij komend jaar gaan doen om een stapje dichter richting de omgevingsvisie te komen. • Zuidelijke Eemvallei en Groen-blauwe dooradering (GBDA) De gemeente Soest werkt samen met Amersfoort en Baarn aan de gebiedsuitwerking Zuidelijke Eemvallei, een pilot binnen het programma Groen Groeit Mee van de provincie Utrecht. In 2025/begin 2026 wordt met UPLG-middelen via het programma Zuidelijke Eemvallei een subsidie opgezet voor groenblauwe dooradering (GBDA) in dit waardevolle landschap. Om deze middelen effectief te benutten, huren de drie gemeenten gezamenlijk Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 67 van 205

een landschapscoördinator in via het LEU. Deze coördinator zorgt voor regie, samenwerking en een goede besteding van de subsidie in de regio. • Opstellen landschapsbeheerplannen Op dit moment zijn wij bezig met het opstellen van een bosbeheerplan voor het Soester bos. Dit rapport bevat onder andere een gebiedsbeschrijving, beleidskaders, een bosinventarisatie, de beheervisie en doelstellingen, concrete beheermaatregelen en een voorstel voor monitoring. Voor de gebieden Eempolder en De Eng zal een vergelijkbaar rapport worden opgesteld: het landschapsbeheerplan. Deze documenten vormen een uitwerking van de ambities en richtlijnen zoals beschreven in de Omgevingsvisie en het Omgevingsprogramma Groen. • Zonering In het kader van het nieuwe bosbeheerplan voor het Soester bos wordt momenteel een zoneringskaart ontwikkeld die de belangrijkste natuurwaarden in beeld brengt. Op basis hiervan willen we gericht onderzoek doen naar recreatiezonering: een slimme, toekomstbestendige indeling waarbij kwetsbare natuur beter beschermd wordt en recreatie op passende plekken wordt gefaciliteerd. Dit is essentieel om natuurbehoud en gebruik in balans te houden en verantwoord te sturen op kwaliteit van het Soester bos.

Soortenmanagementplan (SMP) Het College heeft in 2023 besloten om opdracht te geven om een Soortenmanagementplan (SMP) op te stellen en stappen te zetten voor een gebiedsgerichte SMP-vergunning voor 10 jaar aan te vragen bij de Provincie Utrecht. De vergunningaanvraag is inmiddels ingediend. Doel is o.a. de versnelling van verduurzamingsdoelen, versnellen van ruimtelijke procedures en het versterken van biodiversiteit. Naar verwachting kan een groot deel van de te maken kosten gedekt worden uit provinciale subsidies. Zoals al benoemd in de kadernota is hier budget voor nodig. Nu is bekend hoeveel dit budget is, een budget van € 75.000 incidenteel voor de implementatie. Vergroenen en overbodige verharding Het behouden en creëren van een prettige en natuurlijke leefomgeving doen we samen met onze inwoners en stakeholders zowel in het stedelijk groen als in ons buitengebied. In het Groenrenovatieplan 2021-2030 staat hoe en waarom we groen opknappen (renoveren). Dit plan voeren we gebiedsgericht uit en in overleg met de buurtbewoners. Daarbij werken we ook integraal. Dit betekent dat we kijken naar kansen om samen met andere disciplines het werk uit te voeren binnen het bestaande beleid. Daar waar het kan, stemmen we de planningen van groen, civiel en riool op elkaar af. In 2026 vervangen we o.a.

het verouderde groen in de deelgebieden Di Lassostraat (tussen Koningsweg, Clemensstraat, Turfstreek en Dorpsstreek) en Soest Zuid (tussen Birkstraat, Vondellaan, Soesterbergsestraat en landelijk gebied). Vanuit riolering en civiel staan werkzaamheden gepland, waar het vervangen van het groen een lage prioriteit heeft. De planning en het budget vanuit het Groenrenovatieplan voorziet in deze gevallen niet in een gewenste integrale aanpak. Voor deze projecten zetten wij het krediet ‘Meeliften groen integrale projecten in’. Gemiddeld gaat het om twee grote of drie kleine projecten (straten) per jaar waar koppelkansen liggen om meer doelstellingen te bereiken. In 2025 bijvoorbeeld de renovatie van de Dorresteinweg, Ericaweg, Plasweg en Meidoornweg. Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 68 van 205

Klimaatverandering In aanvulling op bovenstaand, kan het voorkomen dat er alsnog kosten worden gemaakt voor de inboet van bomen die bijvoorbeeld uitvallen door droogte of wateroverlast. Daarnaast voor het extra water geven in periodes van droogte om uitval te voorkomen. Er is een inschatting per jaar, maar achteraf zal altijd blijken of dit hoger of lager uitvalt dat het gebudgetteerde. Wij houden u hiervan op de hoogte in de najaarsnota of de jaarrekening. Ecologie Wij hebben een zorgplicht voor beschermde diersoorten. De veelvuldige aanwezigheid van deze soorten, zoals de das, in onze gemeente conflicteert met beoogde ruimtelijke ontwikkelingen. Er is daarom behoefte aan een structurele oplossing om beide taken goed uit te kunnen voeren. In samenwerking met onze partners werken we aan oplossingen voor balans tussen onze ruimtelijke ambities en het beschermen van diersoorten. Daarvoor maken we intensiever gebruik van ecologische advisering in een vroeg stadium van onze planvorming. Maar ook bij bijvoorbeeld de implementatie van het Soortenmanagementplan (SMP). Met wie werken we samen? Stakeholders: Binnen het deelprogramma natuur en landschap werken we samen met onze inwoners, de regiogemeentes en overige stakeholders. Wat mag het kosten? Deelprogramma

L/B

(bedragen * € 1.000) Natuur en Landschap Resultaat

Rekening

Begroting

2024

2025

L

15,504

B

2026

2027

2028

5,938

2029

6,123

5,965

6,071

6,035

10,755

1,003

1,003

1,003

1,003

1,003

4,750

5,120

4,962

4,935

5,068

5,032

158

185

52

88

Afwijkingen t.o.v. 2025: Lasten Baten

0

0

0

0

Resultaat

158

185

52

89

De grootste afwijkingen ten opzichte van de begroting 2025 bestaan uit: -

Voor het uitvoeren van incidentele projecten uit de 5 Omgevingsprogramma’s is in 2025 incidenteel budget vrijgemaakt uit de algemene reserve. Prijsstijging voor het contract Eemfors van groenonderhoud is € 83.000. Hogere kapitaallasten voor onderhoud groen door autonome ontwikkelingen en areaaluitbreiding € 71.000.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 69 van 205

Indicatoren Onderdeel van omgevingsprogramma’s. Beleidskaders Link naar beleidskader Omgevingsprogramma Groen en landschap Omgevingsprogramma Water Landschaps- en natuurontwikkelingsplan LOP) Nota de Groene kernkwaliteit van Soest

Korte omschrijving Omgevingsprogramma Groen en landschap Omgevingsprogramma Water

Datum besluit 8 juli 2025 8 juli 2025

Landschaps- en natuurontwikkelingsplan (LOP)

Raad, 19 maart 2020

Nota de Groene kernkwaliteit van soest

Nota Bescherming en kap van bomen,

Nota bescherming en kap van bomen

Bosnota 2013-2022

Bosnota 2013-2022

Raad, 23 januari 2014 Raad, 15 november 2012 Raad, 12 februari 2014

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 70 van 205

Programma 3 – Sociale leefomgeving Inhoud programma Tot het programma Sociale leefomgeving behoren de volgende deelprogramma’s: 3.1. Sociaal Domein 3.2. Onderwijs 3.3. Sport, Kunst en Cultuur

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 71 van 205

Programma 3 gaat over de sociale leefomgeving. Hieronder vallen het sociaal domein, onderwijs, sport en bewegen en cultuur. Deze werkvelden hangen sterk met elkaar samen. In de integrale visie sociaal domein 2024-2028 is deze samenhang beschreven. De visie sociaal domein is als volgt verwoord: In verbinding, samen doen: een zorgzaam en veerkrachtig Soest!. Om deze visie te realiseren zijn vijf opgaven gedefinieerd: 1. 2. 3. 4. 5.

Gezonde leefstijl Bestaanszekerheid Mentale weerbaarheid Kansengelijkheid Meedoen en inclusie

Ook de domeinen onderwijs, sport en bewegen en cultuur leveren bijdragen aan deze opgaven. Zo heeft sport en bewegen een directe relatie tot de opgave Gezonde Leefstijl. In de nota Sport en bewegen en de Cultuurnota staan de doelen voor deze domeinen. Die dragen bij, maar zijn ook breder dan de opgaven sociaal domein. Zo draagt Cultuur bijvoorbeeld ook bij aan levendige centra, een opgave uit de omgevingsvisie. In de kadernota 2026 hebben we opgenomen dat er veel landelijke (zoals de Hervormingsagenda Jeugd en IZA/GALA) en lokale ontwikkelingen zijn (zoals het uitvoeringsplan en de herijking van de subsidiemethodiek). Daarom bevat dit deelprogramma voorstellen die veelal incidenteel in de begroting worden geraamd. Op basis van het uitvoeringsplan dat in 2025 wordt opgesteld, kunnen we goed onderbouwde keuzes maken. Daarbij staat het belang van onze inwoners centraal. In de begroting hebben we per opgave aangegeven welke resultaten we in 2026 willen behalen. In het uitvoeringsplan worden de doelen uitgewerkt en voorzien van specifieke doelstellingen, monitoring en rapportage aan de raad. Sinds 2024 werken we aan de herijking van de subsidiemethodiek in het sociaal domein. In 2025 stellen hebben we nieuwe nadere subsidieregels vast, die aansluiten bij de integrale visie sociaal domein, de cultuurvisie en de sportnota.

Deze regels zijn van toepassing op de subsidieaanvragen vanaf 2026 voor het begrotingsjaar 2027. In 2025 hebben we tevens een nieuw indexeringsbeleid vastgesteld, dat vanaf 2026 geldt voor structurele subsidies. Hiermee brengen we meer rust, efficiëntie en eenduidigheid voor partners en de interne organisatie

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 72 van 205

Deelprogramma 3.1 Sociaal Domein Wat willen we bereiken? We zetten ons in om samen met inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers voor een zorgzaam en veerkrachtig Soest. We stellen hierbij de inwoners en hun leefwereld centraal. We gaan uit van vertrouwen en zetten in op preventie. Ondersteuning van inwoners organiseren we dichtbij de inwoner. Ondersteuning is zo licht als mogelijk (en zo zwaar als nodig). We zijn actief in de wijken. In 2026 start Uitvoeringsorganisatie Eemkracht. We willen dat Eemkracht inwoners passende en integrale ondersteuning biedt op werk en inkomen, jeugd en wmo. In 2026 gaan we verder met de pilot integrale ingang uitvoeren. Deze aanpak moet zorgen voor een laagdrempelig, herkenbaar en samenhangend loket waar inwoners met al hun hulpvragen in het sociaal domein terecht kunnen. Zo signaleren we hulpvragen eerder, wordt niemand meer van het ene naar het andere loket verwezen en versterken we de preventieve aanpak waarmee we op termijn kosten kunnen besparen. We bevorderen hiermee ook de samenwerking tussen onze lokale welzijnsorganisaties onderling en tussen de welzijnsorganisaties, de nieuwe uitvoeringsorganisatie Eemkracht en de gemeente. Om de knelpunten in de jeugdhulp het hoofd te bieden, is landelijk de Hervormingsagenda jeugd opgesteld.

De commissie van Ark heeft in haar eerste advies duidelijk aangegeven waar de ontwikkelopgave ligt. Het is noodzakelijk dat gemeenten de beweging naar de voorkant versnellen. Wij doen dit door in te zetten op preventie, normalisering, benutten van eigen kracht, aanbod dichterbij inwoners te organiseren en waar mogelijk collectief aanbod i.p.v. individueel. Dit betekent dat we de sociale basis en de sociale teams versterken, waardoor we de inzet van duurdere, specialistische zorg terugdringen. In 2026 stellen we een plan van aanpak op waarin we beschrijven hoe we deze opdracht vervullen voor de gemeente Soest. Niet alleen vanuit de Hervormingsagenda Jeugd, maar ook het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) hebben gemeenten de opdracht om de sociale basis, het voorveld, te versterken. Naar aanleiding van deze verschillende landelijke afspraken heeft de VNG begin 2024 een richtinggevende kader opgesteld voor de toegangsfunctie van gemeenten. Global Goals Dit deelprogramma draagt bij aan de volgende duurzame ontwikkelingsdoelen: Het ontwikkelingsdoel 1 - geen armoede: we werken aan de opgave bestaanszekerheid.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 73 van 205

Ontwikkelingsdoel 3 – goede gezondheid en welzijn: we werken aan de opgave gezonde leefstijl en mentale weerbaarheid.

Ontwikkelingsdoel 4 – kwaliteitsonderwijs: we werken aan de opgave kansengelijkheid

Ontwikkelingsdoel 5 – gendergelijkheid: we werken aan de opgave meedoen en inclusie.

Ontwikkelingsdoel 8 - eerlijk werk en economische groei: we werken aan de opgaven bestaanszekerheid, meedoen en inclusie.

Ontwikkelingsdoel 10 – ongelijkheid verminderen: we werken aan de opgave kansengelijkheid en meedoen en inclusie.

Wat gaan we ervoor doen? (regionaal) Samen Sterker Eemland In de regio Eemland zijn we in een vergevorderd stadium van de ontwikkeling van een transformatieplan om uitwerking te geven aan het regioplan Integraal Zorg Akkoord (IZA). De beëindiging van de onderhandelingen tussen VWS en VNG over het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) en de val van het kabinet zorgden voor onduidelijkheid. Inmiddels is het AZWA getekend op 2 juli 2025. Er is een uitvoeringstoets van het AZWA uitgevoerd naar de impact en de uitvoerbaarheid van de afspraken voor de gemeenten. De uitkomsten daarvan worden meegestuurd met de schriftelijke ledenraadpleging. Deze sluit op 22 oktober 2025. Daarin stemmen gemeentes over het AZWA, de uitvoeringstoets en het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg (HLO). Het HLO gaat vooral in op de langdurige zorg, en geeft gemeenten een taak op het gebied van mantelzorgondersteuning. De brede SPUK is ten opzichte van 2025 deels afgebouwd. Op de thema’s waar nog budget beschikbaar is, is een landelijke korting van 10% aangekondigd. Dit betekent dat de lopende lokale projecten, binnen de thema’s waar financiering uit de Brede SPUK komt, worden gekort met 10%.

De thema's mentale gezondheid, aanpak overgewicht en obesitas, leefomgeving, opgroeien in een kansrijke omgeving en vroegsignalering alcoholproblematiek, één tegen eenzaamheid en versterken kennis- en adviesfunctie GGD worden in 2026 niet meer Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 74 van 205

gefinancierd vanuit de brede SPUK. Deze ketenaanpakken komen vanaf 2026 voor het merendeel terug in het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). De exacte omvang van de financiële middelen die met het AZWA beschikbaar komen en de wijze van financiering is nog niet bekend. Nieuwe uitvoeringsorganisatie Eemkracht Per 1 januari 2026 start de nieuwe uitvoeringorganisatie Eemkracht die dan verantwoordelijk is voor de uitvoering van de Wmo, Jeugdwet, Participatiewet, Leerplicht en het leerlingenvervoer. Het eerste jaar zal in het teken staan van het opbouwen van lokale integrale teams die nauw samenwerken met de maatschappelijke organisaties in de sociale basis en de specialistische zorgaanbieders. Naast de praktische organisatie heeft Eemkracht zich te verhouden tot landelijke en regionale afspraken die we gemaakt hebben. We hebben regionaal afgesproken dat de sociale teams zelf begeleiding bieden aan inwoners i.p.v. door te verwijzen naar aanvullende zorg. Ook krijgen de sociale teams een steeds grotere rol bij de ondersteuning van inwoners, waarbij zich onveilige situaties voordoen. In het sociaal domein is een ontwikkeling gaande waarbij de sociale teams een steeds prominentere rol krijgen in het zorglandschap. In de Hervormingsagenda Jeugd wordt gesproken over het belang van lokale teams met voldoende kennis en expertise.

Teams die niet alleen toegang verlenen, maar zelf lichte hulp verstrekken, gericht op het versterken van het gewone leven. Bovendien speelt de ontwikkeling van ambulantisering van de GGZ en de ouderenzorg. Ook deze doelgroepen vragen inzet van onze sociale teams. Dit zijn omvangrijke hervormingen binnen het zorglandschap, die niet in één jaar ‘klaar’ zijn. MetMaya De komst van MetMaya is een grote regionale verandering op het gebied van jeugdhulp. Een goede samenwerking tussen het jeugdteam, huisartsen, onderwijs en MetMaya is essentieel voor goede jeugdhulp. In 2026 werken we verder aan het verbeteren van de samenwerking. Ook zorgen we ervoor dat kinderen met acute problemen niet op een wachtlijst komen door een goede screening van de vragen en monitoring van de wachtlijst. Ook verbeteren we de sociale basis, het jeugdteam en het Spreekuur jeugd GGZ, zodat vragen van jeugdigen daar beantwoord kunnen worden. Niet alle vragen hoeven beantwoord te worden door specialistische jeugdhulp. Gemeenten hebben de inspanningsverplichting om het voorliggende aanbod op orde te hebben. Dit is zowel opgenomen in de afspraken met MetMaya, als in de Hervormingsagenda Jeugd en wordt opgenomen in ons lokale plan van aanpak jeugd.

Integrale ingang sociaal domein Naast één gezamenlijke uitvoeringsorganisatie is met de bestuursopdracht Samenwerking uitvoering sociaal domein Baarn Bunschoten Soest, ook besloten om de ingang tot zorg en ondersteuning te positioneren in de sociale basis met welzijnspartijen. Omdat de sociale basis per gemeente verschilt, werkt iedere gemeente dit voor de eigen gemeente uit. In Soest hebben we uw raad om middelen gevraagd voor een pilot van een jaar. Doel van de pilot is om met onze welzijnspartners te komen tot een realistisch, verantwoord en onderbouwd voorstel tot structurele inrichting. Hiermee willen we bereiken dat er voor inwoners een goed Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 75 van 205

functionerende, laagdrempelige en duidelijk herkenbare integrale toegang is waar zij met hulpvragen terecht kunnen en waar medewerkers van welzijnspartijen samenwerken met professionals van de nieuwe uitvoeringsorganisatie Eemkracht. Voorbereiding consortium Wmo begeleiding We willen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven of gaan wonen door hulp dichtbij, in de eigen omgeving te bieden. Voor volwassenen betekent dit het verbeteren van zelfstandigheid en herstel en het voorkomen van een verblijf voor beschermd wonen of van dakloosheid. De hulp wordt zo veel mogelijk ambulant. In de zomer van 2026 wordt de uitkomst bekend van de aanbesteding Wmo begeleiding. Uitgangspunt is dat er een consortium komt welke alle Wmo begeleiding (ambulante begeleiding) gaat bieden. Start van het contract is 1-1-27 en vanaf de gunning bereiden we ons hierop voor. Met een consortium komt er één partij die in samenwerking met Eemkracht en de sociale basis ondersteuning biedt aan inwoners. De verwachting is dat doordat er één consortium komt het beter lukt om sturing te geven aan de transformatie. Hierbij nemen we de aandachtspunten die we hebben geleerd van de inkoop jeugd en de start van MetMaya mee. Daarnaast wordt praktische begeleiding een lokale verantwoordelijkheid die we gaan beleggen bij de sociale basis.

Naast deze aanbesteding worden nog drie percelen gegund: - Begeleid wonen in een safehouse (centrumgemeentetaak) - Beschermd Wonen (centrumgemeentetaak) - Respijtverblijf In 2026 bereiden we ons voor op deze aanbestedingen. In de zomer van 2025 is bekend geworden dat er per 1-7-26 de Tussenvoorziening de nieuwe aanbieder wordt voor maatschappelijke opvang. Intentieverklaring wonen, zorg en welzijn ouderen Soest 2025-2028 In juli 2025 is deze intentieverklaring door zorgaanbieders, welzijnspartijen, woningcorporaties, ouderenbonden en de gemeente Soest ondertekend. In deze intentieverklaring is een uitvoeringsagenda gevoegd waarin zes initiatieven worden benoemd die in 2025 in gang zijn gezet en in 2026 zullen doorlopen. Dit zijn: - Bewustwordingscampagne voor ouderen: Bewust wonen, denk aan morgen! - Verpleegzorg van de toekomst - Ontmoetingsruimtes - Woonzorgzones - Vroegsignalering - Thuistechnologie Groei zorgvraag Ouderen willen zo lang mogelijk zelfstandig thuis blijven wonen. Daarnaast groeit het aantal 80-plussers in de samenleving. Dit leidt tot meer aanvragen voor hulp en ondersteuning en meer kosten. Hier houden we in de begroting 2026 rekening mee. Hulp bij het huishouden is het vaakst onderdeel van de ondersteuningsvraag van ouderen. Ook zien we de kosten Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 76 van 205

toenemen bij de verstrekking van vervoersvoorzieningen en rolstoelen. Door de krapte op de woningmarkt is het noodzakelijk dat woningen beter aansluiten op de veranderende behoeften van inwoners. We zien de aanvragen voor woningaanpassingen verder stijgen:

Ondersteuning Vrijwilligersorganisaties Vrijwilligersorganisaties Present en Hulp in Praktijk ontvangen sinds vele jaren structureel subsidie. Dit is tot 2025 betaald uit een gecombineerd budget voor vrijwilligersorganisaties. Door flinke indexering in de CAO welzijn in de afgelopen jaren, zijn deze subsidies gestegen terwijl het totale budget voor vrijwilligersorganisaties - waar de vrijwilligerswaardering uit wordt gefinancierd - niet meegroeide en niet toereikend is. Het betreft een reparatie in het budget. Voor 2026 betreft het een incidentele reparatie. Toekomstplan Regionaal Sociaal ontwikkelbedrijf Sociaal ontwikkelbedrijven krijgen een structurele rol in het ondersteunen en ontwikkelen van mensen met een (grote) afstand tot de arbeidsmarkt. Het Rijk heeft gemeenten structureel extra middelen gegeven om sociale werkvoorzieningen te transformeren naar toekomstbestendige sociaal ontwikkelbedrijven. In onze regio werken we scenario's uit voor onze sociaal werkvoorziening RWA/Amfors als breed sociaal ontwikkelbedrijf. RWA/Amfors wordt een regionale netwerkpartner in het arbeidsmarktstelsel. In het eerste kwartaal van 2026 leggen we de scenario's voor aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Leusden, Soest en Woudenberg. Na besluitvorming starten we met een implementatietraject.

Sociaal cultureel centrum Soesterberg De Basis De Basis is de centrale ontmoetingsplek en het informatiepunt in Soesterberg waar inwoners van alle generaties elkaar kunnen treffen en deelnemen aan sociaal-culturele activiteiten. De programmering wordt gezamenlijk vormgegeven door de exploitant de Linde en drie hoofdgebruikers (Kunstenhuis Idea, Stichting Balans en Stichting Welzijn Ouderen Soest)

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 77 van 205

samen met diverse vrijwilligersorganisaties. Door deze samenwerking ontwikkelt De Basis zich steeds mee tot een bruisend centrum voor alle inwoners. In 2025 zijn afspraken gemaakt over het gezamenlijke gebruik en de inhoudelijke samenwerking. Er is tevens een informatiezuil geplaatst die de inwoners de weg wijst in de sociale kaart van Soesterberg. In 2026 bouwen we hierop voort door het activiteitenaanbod beter te laten aansluiten op de gemeentelijke opgaven en de lokale behoeften zoals onder andere opgenomen in onze Visie Sociaal Domein, bijvoorbeeld gezonde leefstijl, mentale weerbaarheid en meedoen en inclusie. In 2026 zal een definitieve keuze worden gemaakt voor een exploitatiemodel. Wat gaan we ervoor doen? (lokaal) 1. Gezonde leefstijl Wat willen we bereiken? We willen een gemeente zijn waar inwoners een gezonde leefstijl hebben. Een gezonde leefstijl zien wij als belangrijk middel om gezondheidsproblemen te voorkomen. Inwoners nemen zelf regie over hun eigen gezondheid. We willen dat: • Kinderen gezond opgroeien • Jongeren meer bewegen; • Volwassenen en ouderen vitaal zijn. Wat gaan we ervoor doen? Ketenaanpak Kind naar Gezond Gewicht 1. Actie: In 2026 starten we de ketenaanpak KnGG, We richten de aanpak in met een centrale zorgverlener, kind-GLI en een netwerk van professionals. Samen met de JOGGregisseur versterken we de gezonde leefomgeving voor alle kinderen.

Resultaat: Kinderen met overgewicht krijgen passende ondersteuning. Ouders, scholen en professionals werken beter samen. Meer kinderen groeien op in een gezonde omgeving. Ketenaanpak Overgewicht en Obesitas bij volwassenen. 2. Actie: In 2026 zetten we de ketenaanpak voort. We organiseren en financieren informatiebijeenkomsten om inwoners met overgewicht te informeren en motiveren. Resultaat: De instroom neemt toe en uitval tijdens het traject neemt af. 3. Actie: Inzet van Buurtsportcoaches: het leveren van een actieve bijdrage aan het bevorderen van bewegen en sporten, het tegengaan van obesitas, roken en alcoholgebruik (zie ook deelprogramma 3.3 Sport en Cultuur). Resultaat: De inzet van Buurtsportcoaches heeft in de wijk geleid tot een grotere bewustwording van een gezonde leefstijl en een toename in deelname aan sport- en beweegactiviteiten ten opzichte van 2024. 4. Actie: In 2026 zetten we in op het voorkomen van alcohol-, drugs- en tabaksgebruik. We richten ons op het gezonder maken van de leefomgeving, zoals sportclubs, scholen Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 78 van 205

en andere publieke plekken. We werken samen met scholen, sportverenigingen, ouders en andere partners om bewustwording te vergroten en preventieve maatregelen te ontwikkelen en uitvoeren. Resultaat: In 2026 gebruiken minder inwoners alcohol, drugs of tabak dan in 2025. De omgeving ondersteunt inwoners beter bij het maken van gezonde keuzes. 5. Actie: In 2026 blijven we samen met partners werken aan valpreventie. We organiseren activiteiten om inwoners te informeren over valrisico. We signaleren me valrisicotests welke mensen een verhoogd valrisico hebben. We organiseren valpreventieve cursussen voor thuiswonende 65-plussers. Resultaat: Eind 2026 is de inzet op valpreventie in Soest duidelijk zichtbaar. De cursussen zitten vol. Het aantal valincidenten van thuiswonende 65-plussers daalt. Meer thuiswonende 65-plussers vinden de weg naar sport- en beweegaanbod. 2. Bestaanszekerheid Wat willen we bereiken? We willen dat iedereen kan rekenen op bestaanszekerheid. We willen dat: • Inwoners voldoende middelen hebben om te kunnen rondkomen en mee te kunnen doen • Werken loont en ook voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt bereikbaar is • Iedereen toegang heeft tot betaalbare en passende zorg of ondersteuning • Huisuitzettingen worden voorkomen; • Inwoners zoveel mogelijk passend en zelfstandig kunnen wonen.

Wat gaan we ervoor doen? Inwoners voldoende middelen hebben om te kunnen rondkomen en mee te kunnen doen. 1. Actie: We pakken armoede en schulden onder werkenden en jongeren doelgericht aan, door communicatie af te stemmen op hun leefwereld, aanvraagprocedures te digitaliseren en het netwerk van scholen, werkgevers en jongerenwerk actief in te zetten. Resultaat: Het bereik onder werkenden en jongeren neemt toe; meer mensen uit deze doelgroep krijgen tijdig de juiste ondersteuning bij armoede en schulden. 2. Actie: We gaan samen met formele en informele partners een platform opzetten gericht op het herkennen en tegengaan van armoede en schulden. In het evaluatierapport minimaregelingen is geadviseerd om een platform op te zetten voor het versterken en faciliteren van ontmoeting en gesprek. Resultaat Meer inwoners worden op tijd geholpen, doordat signalen sneller worden opgepakt binnen het netwerk. We versterken tegelijk de sociale basis door structurele samenwerking en uitwisseling tussen formele en informele partners te faciliteren. 3. Actie: We willen kinderarmoede tegengaan door een integrale samenwerking met netwerkpartners, bijvoorbeeld in de ketenaanpak Kansrijke Start, om het bereik van kindregelingen te vergroten en ondersteuning beter te laten aansluiten.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 79 van 205

Resultaat: Alle kinderen hebben dezelfde basis als het gaat om toegang tot voeding, onderwijs, gezondheid en sociale ontwikkeling. Meer kinderen die opgroeien in armoede maken gebruik van kindregelingen en ondersteuning.

Werken loont en ook voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt bereikbaar is. 1. Actie: We nemen drempels weg rondom het organiseren van beschutte werkplekken door de aanvraagprocedure te vereenvoudigen en meer ondersteuning te bieden vanuit onze sociale werkvoorziening RWA/Amfors. Resultaat: meer inwoners met een indicatie beschut werk hebben een passende werkplek. 2. Actie: we creëren meer participatieplekken en maken praktijkleren meer toegankelijk voor anderstaligen en statushouders. Resultaat: Meer anderstaligen en statushouders doen mee en werken concreet aan een toekomstplan voor financiële zelfredzaamheid. 3. Actie: We organiseren verschillende lokale activiteiten gedurende het jaar met het Regionaal Werkcentrum zoals spreekuren bij de bus van het werkcentrum op drukbezochte locaties in de gemeente. Resultaat: meer inwoners en werkgevers in onze gemeente maken gebruik van de dienstverlening van het Regionaal Werkcentrum.

Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 80 van 205

Iedereen toegang heeft tot betaalbare en passende zorg of ondersteuning 1. Actie: Met de pilot integrale ingang sociaal domein onderzoeken we samen met onze welzijnsorganisaties en uitvoeringsorganisatie Eemkracht hoe we de toegang tot hulp en ondersteuning laagdrempelig en toegankelijk kunnen organiseren zodat inwoners niet van het ene loket naar het andere worden gestuurd. Resultaat: meer inwoners weten de weg te vinden naar hulp en ondersteuning. 2. Actie: Inwoners kunnen via een digitaal portaal rechtstreeks aanvragen indienen bij onze Uitvoeringsorganisatie Eemkracht en aanvraagprocedures worden vereenvoudigd. Resultaat: Inwoners kunnen makkelijker een aanvraag indienen en hebben eerder antwoord op hun aanvraag. Huisuitzettingen worden voorkomen 1. Actie: We versterken de schulddienstverlening door de ondersteuning voor inwoners lokaal en zonder drempels in te richten. Dit doen we in samenwerking met de ketenpartners in de sociale basis. Resultaat: Inwoners krijgen eerder passende hulp bij geldzorgen, waardoor schulden minder snel escaleren en huisuitzettingen vaker worden voorkomen. 2. Actie: we willen thuislozen sneller vinden en ondersteunen bij het vinden van een passende woonplek. Resultaat: passende woonplek voor thuislozen. 3.

Actie: we zetten ons er voor in om dakloosheid bij inwoners te voorkomen door vroege signalering en passende ondersteuning Resultaat: We bieden inwoners waar dakloosheid dreigt passende ondersteuning. Inwoners zoveel mogelijk passend en zelfstandig kunnen wonen. 1. Actie: ondersteuning voor inwoners die uitstromen vanuit instellingen. Hen bieden wij ondersteuning om een goede start te bieden in Soest. Resultaat: Passende ondersteuning voor inwoners en de gemeente Soest komt de afspraken die gemaakt zijn in de kaderafspraken huisvesting aandachtsgroepen regio Amersfoort, waar de 'fair share afspraken’ onder vallen na. Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 81 van 205

2. Actie: We spelen in op de toenemende vraag naar huishoudelijke hulp, woningaanpassingen en hulpmiddelen door de bewustwordingscampagne ‘bewust wonen, denk aan morgen!’. Resultaat: We bieden inwoners goede betaalbare ondersteuning bij veranderende woonbehoeften. Daardoor kunnen zij langer zelfstandig thuis wonen en meedoen in de samenleving. 3. Actie: we geven bemoeizorg aan kwetsbare inwoners waarbij dat noodzakelijk is. Resultaat: kwetsbare inwoners worden toegeleid naar passende zorg. 4. Actie: we breiden de bereikbaarheid van de SWOS uit. Resultaat: inwoners kunnen zowel in de ochtend als middag bij de SWOS terecht voor hun vragen en er is altijd een aanspreekpunt voor de vrijwilligers. 3. Mentale Weerbaarheid Wat willen we bereiken? We willen een gemeente zijn waar inwoners voldoende weerbaar zijn om met de uitdagingen van het leven om te kunnen gaan. We willen dat: Inwoners van Soest het vermogen hebben of verkrijgen om met tegenslagen, stress en veranderingen om te gaan, terwijl ze regie houden over hun eigen leven. Het draait om veerkracht, sociale verbondenheid, zelfvertrouwen en perspectief. • • • •

Inwoners zelf regie hebben over hun eigen leven; Jongeren en 65-plussers zich niet eenzaam voelen; Jongeren vertrouwen hebben in de toekomst; Jongeren geen overmatige stress ervaren maar zich goed voelen en zichzelf accepteren

Wat gaan we ervoor doen? 1. Actie: Samen met de lokale coalitie voeren we het jaarplan uit rond eenzaamheid. De focus ligt op het versterken van de signaleringsfunctie, het vergroten van de bekendheid van het Signaalpunt Eenzaamheid en het zorgen voor een toegankelijk en herkenbaar aanbod. Daarnaast sluiten we aan bij initiatieven zoals de Week van de Ontmoeting om ontmoeting en verbinding te stimuleren. Resultaat: De signaleringsfunctie wordt versterkt en partners voelen meer gedeelde verantwoordelijkheid. Het Signaalpunt is beter zichtbaar, waardoor inwoners sneller de juiste ondersteuning vinden. Het aanbod tegen eenzaamheid is toegankelijker en overzichtelijker, en door gezamenlijke inzet wordt de aanpak breder gedragen in de gemeente. 2. Actie: In 2026 starten we met het opstellen van domein overstijgend suïcidepreventiebeleid om suïcidale gedachten te signaleren, veiligheid in te schatten en de ander te stimuleren om hulp te zoeken. Resultaat: Meer bewustzijn onder inwoners, scholen, hulpverleners en professionals over suïcide, signalen en bespreekbaarheid. 3. Actie: Het Spreekuur Jeugd GGZ wordt tijdelijk uitgebreid met één medewerker om de wachttijden te verkorten, vroegtijdige signalering te verbeteren en passende hulp Begroting 2026 – Gemeente Soest

Pagina 82 van 205

4.

5.

6.

7.

sneller in te zetten. Ook verhuist het team naar de Molenstraat, waar zij een volwaardig eigen plek krijgen. Resultaat: Door uitbreiding van het Spreekuur Jeugd GGZ met één medewerker worden wachttijden verkort en de toegang tot passende hulp verbeterd. Dit draagt bij aan vroegtijdige signalering, voorkomt escalatie van problematiek en versterkt de samenwerking met huisartsen. Bovendien leidt het tot minder doorverwijzingen naar de specialistische jeugdhulp van MetMaya en daarmee tot kostenbeheersing. Actie: Join Us organiseert wekelijks groepsbijeenkomsten voor twee groepen van 8-10 jongeren gericht op het tegengaan van eenzaamheid, het versterken van hun persoonlijk netwerk en het stimuleren van persoonlijke uitdagingen. Dit bevordert zowel hun mentale als fysieke gezondheid door meer beweging en ondernemerschap. Resultaat: In 2026 leidt de activiteit Join Us tot minder eenzaamheid onder jongeren en een grotere maatschappelijke betrokkenheid, waardoor zij een zinvoller leven leiden en meer bijdragen aan de samenleving. De activiteit wordt breed onder de aandacht gebracht via sociale media, kranten en interviews. Actie: In 2026 begeleidt Homies 17 gezinstrajecten waarbij vrijwilligers gezinnen met jonge kinderen ondersteunen via een begeleid vrijwilligersprogramma.

Daarnaast worden netwerkgesprekken gevoerd en meerdere informatie- en PR-activiteiten georganiseerd om de activiteit en de mogelijkheden van Homies binnen gemeente Soest verder bekend te maken. Resultaat: Gezinnen ervaren meer stabiliteit en ondersteuning, de sociale basis wordt versterkt en het netwerk rondom de gezinnen wordt uitgebreid. Hierdoor groeit de kans op een kansrijke start voor jonge kinderen en worden ouders effectief ontlast en versterkt. Actie: In 2026 wordt in Soest het Zorgoppas-project ingezet om ouders met zorgbehoevende kinderen te ondersteunen bij het vinden van gespecialiseerde, betaalbare oppas. Dit wordt gefinancierd vanuit het innovatiebudget. Dit gebeurt in samenwerking met het Jeugdteam en lokale zorgpartners, inclusief een toewijzingssysteem om de juiste gezinnen te bereiken. Daarnaast wordt het project actief gecommuniceerd naar ouders en professionals via diverse kanalen. Resultaat: Meer ouders van zorg-intensieve kinderen ervaren minder overbelasting doordat zij betrouwbaar en deskundig oppas krijgen, wat hun mentale gezondheid en sociale deelname verbetert. Dit draagt bij aan een betere balans tussen zorg en ontspanning, vergroot de kansengelijkheid en bevordert maatschappelijke inclusie binnen Soest. Actie: In 2026 zijn schooljongerenwerkers van Stichting Balans 32 uur per week aanwezig op het Griftlandcollege.

Zij bieden laagdrempelige ondersteuning door signalering, preventie, voorlichting en ambulante begeleiding. Daarnaast ondersteunen zij docenten en verwijzen leerlingen door naar passende hulp. Er wordt ingezet op het versterken van relaties met leerlingen en het vergroten van mentale weerbaarheid en kansengelijkheid. Resultaat: Jongeren op het Griftlandcollege worden eerder gezien en geholpen, wat uitval en escalatie voorkomt. De mentale weerbaarheid en sociaal-emotionele gezondheid van leerlingen verbetert, terwijl docenten beter worden ondersteund in het