Notulen besluitvormende vergadering 8 november 2022.pdf

We hebben er tot 15.10 uur op moeten wachten, maar het CDA heeft toch de ambitie om dit hele pand inclusief zwembad te laten verdwijnen voor een fly-over? Of zijn ze van standpunt veranderd? De voorzitter Dank u wel. De heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Nee, wij zijn niet van standpunt veranderd. De voorzitter Dank u wel. Er zijn geen andere vragen meer, dus gaat u verder met uw betoog. De heer Dunsbergen Dank u wel. Voorzitter, ik rond af. Sliedrecht is een dorp met uitdagingen, maar ook veel kansen. Zoals het hoort binnen het Merwelands model is het aan iedereen - samenleving, overheid en markt - om die kansen te laten slagen. Met dit 16

collegewerkprogramma, deze begroting en onze moties zitten we wat het CDA Sliedrecht betreft op een kansrijke weg. Dank u wel. De voorzitter U bedankt voor uw inbreng in deze termijn. Dan geef ik graag het woord aan de voorzitter van de PvdA-fractie en dat is de heer Van der Plas. De heer Van der Plas Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, vandaag bespreken we het collegewerkprogramma 2022-2026 en de Programmabegroting 2023. Het collegewerkprogramma is de concrete uitwerking van het hoofdlijnenakkoord dat de coalitiepartijen in mei met elkaar zijn overeengekomen en de Programmabegroting 2023 bevat de financiële doorvertaling daarvan. Beide documenten zijn sterk gericht op het in uitvoering brengen van de Koers 2030, die op 29 september 2020 door deze gemeenteraad is aangenomen. Namens onze fractie wil ik mijn waardering uitspreken voor de moeite die het college heeft gedaan om het collegewerkprogramma te verrijken met informatie vanuit de samenleving door het voeren van gesprekken met ondernemers, verenigingen, maatschappelijke partijen en inwoners. Dit heeft wat ons betreft geresulteerd in een uiterst leesbaar document, dat goed aansluit bij de Begroting 2023. Het werkprogramma dat op deze manier is ontstaan, staat bol van de ambitie.

Zoveel ambitie zelfs dat wij wat zorgen hebben of dit allemaal wel realistisch is, gelet op de beschikbare ambtelijke capaciteit, de financiën en ontwikkelingen rond wet- en regelgeving. Ambtelijke capaciteit: omdat er nog gebouwd wordt aan een slagvaardige, flexibele en stabiele organisatie in een tijd waarin de arbeidsmarkt krap is en onvoorziene omstandigheden, zoals twee opeenvolgende crisissen, een grote wissel kunnen trekken op de inzetbaarheid van deze mensen. De financiën: omdat het hele pakket aan ambities veel meer geld kost dan de gemeente Sliedrecht beschikbaar heeft en we dus in hoge mate afhankelijk zullen zijn van bijdragen vanuit het Rijk of de provincie. En tot slot: weten regelgeving, zoals hoe we moeten omgaan met PFAS in de bodem en de recente uitspraak van de Raad van State, waarmee een eind werd gemaakt aan de vrijstelling van de bouw van de stikstofregels. Een uitspraak die zelfs kan leiden tot vertraging van duurzaamheidsprojecten, zoals de bouw van windmolens. Dan zal ik nu ingaan op een aantal onderdelen uit het collegewerkprogramma die wij belangrijk vinden. Een veilig en inclusief Sliedrecht. Onze fractie kan zich prima vinden in de acties die moeten leiden tot een veilig en inclusief Sliedrecht.

Met name in het werken aan een veerkrachtige samenleving en versteviging van het ‘normale’ leven zien wij goede kansen om te komen tot een prettige en vitale samenleving. Wij hebben een goed werkende infrastructuur daarvoor in huis, in de vorm van het Bonkelaarhuis. Laten we die dan ook vooral benutten. Dan ruimtelijke vernieuwing. Hoofdstuk 4 van het collegewerkprogramma heeft als titel: Werken aan ruimtelijke vernieuwing. Daar wil ik twee onderdelen even uitlichten. Allereerst de ambitie om tot 2040 in totaal 2500 woningen aan de woningvoorraad toe te voegen. Als je de tekst over deze woningbouwplannen leest, dan kom je nergens aantallen of percentages tegen. Wel komen we op enkele plaatsen het woord ‘gebalanceerd’ tegen. Letterlijk staat er: ‘We ontwikkelen een integrale ontwikkelstrategie om tot een gebalanceerd woningbouwprogramma te komen voor de bouw van 2.500 woningen tot 2040’. In de volgende zin wordt dit statement nader toegelicht met de woorden: ‘Het is belangrijk dat het woningbouwprogramma goed in elkaar steekt om Sliedrecht een sociaaleconomische impuls te geven, zodat we de juiste woningen op de juiste plaats bouwen en een gezonde sociale balans creëren in de wijken. Zodat mensen direct (nieuwbouw) of indirect (doorstroming) hun gedroomde huis in Sliedrecht vinden’.

Voorzitter, dat staat er allemaal heel mooi, maar het zegt niets over de mate waarin de groeiende groep woonstarters, nieuwkomers of mensen met een laag inkomen in hun woonbehoefte kunnen worden voorzien. In het Beleidsplan 2020-2023 van Tablis Wonen lezen wij het volgende. ‘De gemeente Sliedrecht verwacht een groei in de regio Drechtsteden, maar zij blijft van mening dat het aantal sociale huurwoningen licht kan krimpen’. Dat is dus een tekst van Tablis Wonen. Deze nogal subtiele beschrijving wekt het vermoeden dat Tablis er andere opvattingen op na houdt als het gaat over het benodigde aantal sociale huurwoningen. Kan het college dat bevestigen? Uit het voorgaande kunt u opmaken dat onze fractie het streven naar ten hoogste 30% sociale huurwoningen ter discussie zal blijven stellen. Dat percentage vinden wij namelijk veel te laag, gegeven het feit dat steeds meer woningzoekenden afhankelijk zijn van de beschikbaarheid van een sociale huurwoning. Dan, als tweede: Chemours. In hoofdstuk 4 17

geeft het college ook aan actief te blijven op het dossier Chemours/Dupont en het juridische traject voor aansprakelijkheidsstelling voor de geleden schade door te zetten. Daar zijn we uiteraard erg blij mee. Ook wordt het regionaal bodembeleid, waarvan de omgang met PFAS bij grondverzet een onderdeel is, geactualiseerd. Wij dringen er bij het college op aan om hier haast mee te maken en, in het verlengde daarvan, ook te zorgen voor heldere en eenduidige richtlijnen voor de beoordeling van de gemeten vervuilingen en de consequenties daarvan ten aanzien van verwerking. Maar ook, bij geconstateerde overtreding, duidelijk te zijn over de handhavende maatregelen die daaraan moeten worden verbonden. Graag horen wij een reactie hierop van het college. Dit laatste uiteraard naar aanleiding van de recente en wat ons betreft nog niet beëindigde discussie over grondverplaatsingen van de Benedenveer naar de Parallelweg. Komen we bij Financiën. Onze fractie heeft met enige verbazing kennisgenomen van het Tussenbericht Financieel Toezicht dat Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland op 30 oktober aan onze raad heeft gestuurd. U kunt dit document vinden bij de ingekomen stukken. In dit Tussenbericht is een aantal zaken benoemd die niet correct in de Jaarrekening 2021 zouden zijn verwerkt en zodoende tot aanbevelingen van de provincie hebben geleid ten aanzien van de begroting 2023.

Zo schrijft de provincie dat het overzicht van incidentele baten en lasten weer niet in overeenstemming zou zijn met de huidige regelgeving. Ten aanzien van de kapitaalgoederen wordt opgemerkt dat de beheersplannen op onderdelen niet correct zouden zijn verwerkt, waardoor onder andere de dotaties aan de bijbehorende voorzieningen, die ook niet correct zouden zijn. Nu meen ik dat deze zaken al als aandachtspunt zijn benoemd in het Accountantsverslag van BDO dat op 21 juni, bij het vaststellen van de jaarrekening 2021, in de gemeenteraad is besproken. Ook heeft het college toen in een memo inhoudelijk op dit accountantsverslag gereflecteerd. Dat was in juni. De brief van de provincie is van 30 oktober, waarin zij aanbevelingen doet voor de begroting die wij vandaag, amper een week later, ter besluitvorming met elkaar bespreken. Onze vraag aan het college is: wat is nu de status van deze brief van de provincie, en in hoeverre zijn de gemaakte opmerkingen relevant voor de begroting 2023 die wij vandaag met elkaar bespreken? Dan de Septembercirculaire. Daar had de griffie aandacht voor gevraagd om dit in deze woordvoering mee te nemen. Wij hebben kennis genomen van de Septembercirculaire en de gevolgen die dit heeft voor de begroting 2023. Wij kunnen met de voorgestelde begrotingswijziging dan ook instemmen. Tot slot nog dit. De Partij van de Arbeid is een progressieve partij.

Progressief betekent wat ons betreft: op vooruitgang gericht. Die vooruitgang wordt niet bereikt met klaaglijk gejammer vanaf de zijlijn, of op sociale media dat er allemaal niks van deugt, of dat er waarschijnlijk toch niks van terecht zal komen. Wij waren dan ook aangenaam verrast toen wij gisteren het overzicht kregen van de suggesties en opmerkingen die het college heeft opgehaald bij onze inwoners, onder het motto ‘Zeg het ons’. Daarbij ontstond het beeld dat er nog voldoende te doen is in ons dorp, maar ook dat onze inwoners kritisch en betrokken zijn en ook dat zij niet te beroerd zijn om af en toe eens een complimentje uit te delen. Wij roepen het college op om werk te maken van deze waardevolle informatie en dit soort contacten met de inwoners voort te zetten. De Partij van de Arbeid staat kritisch, maar met een positieve insteek tegenover het collegewerkprogramma en zal zich bij de uitvoering daarvan blijven inzetten voor haar idealen: vrijheid, rechtvaardigheid, democratie, duurzaamheid en solidariteit. Tot zover, voorzitter. De voorzitter Dank u wel, de heer Van der Plas. Dank u wel voor uw inbreng in eerste termijn. Dan geef ik graag het woord aan de heer Jongeneel namens de fractie van Slydregt.NU. De heer Jongeneel Vandaag bespreken we de begroting 2023 en het collegewerkprogramma 2023-2026.

Alvorens we ingaan op de inhoud, willen we u meegeven dat het lezen van de stukken geen sinecure was. Vooral het collegewerkprogramma zit vol met wollig taalgebruik. Het college is gefocust op het realiseren van de gehele Koers 2030. Zo staan er grote projecten op het programma. Projecten op het gebied van ruimtelijke vernieuwing, een veilig en inclusief Sliedrecht en een ondernemend en betrokken Sliedrecht. Een breed scala aan opdrachten wordt genoemd in het collegewerkprogramma. Hiervoor heeft de gemeente een slagvaardige organisatie nodig en samenwerking met partners. De vraag die wij daarbij stellen is: in hoeverre is de organisatie slagvaardig genoeg? Slydregt.NU mist een concrete 18

omschrijving van de huidige status en de door het college gekozen weg naar een concreet doel. Slydregt.NU mist nog steeds smart gedefinieerde doelstellingen. Slydregt.NU verzoekt het college om de gemeenteraad meer te betrekken bij het uitwerken van Koers 2030, om de nodige aanscherping te verkrijgen in het collegewerkprogramma. Komen we bij het blok Samenleving. Het college wil het normale leven versterken. Wat verstaat het college onder een normaal leven? De fractie van Slydregt.NU is van mening dat een normaal leven niet bestaat, net zoals er geen normale mensen bestaan. Elk leven en individu staat voor zich. De voorzitter Dank u wel, meneer Jongeneel. De heer Ippel heeft een vraag. De heer Ippel Dank u, voorzitter. Het gaat even over het stukje wat net afgerond was. Eigenlijk de vraag aan de heer Jongeneel hoe hij ziet, hoe het college de raad meer moet betrekken bij 2030. We hebben volgens mij heel wat sessies gehad en hoe had dat beter gemoeten? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Wij vinden dat een goed begin, maar wij zouden graag zien dat dit zo wordt doorgezet. Dat bedoelen we er eigenlijk mee. De voorzitter Dank u wel. De heer Ippel. De heer Ippel Maar zo zei u het niet. U gaf het echt aan als kritiek, dat u er niet bij betrokken was. De voorzitter De heer Jongeneel.

De heer Jongeneel Ik vind het heel vervelend dat u het zo beschouwt. Maar wij ervaren het meer als opbouwende kritiek, dat ze er gewoon mee door moeten gaan. Ja…. De voorzitter Dank u wel. Gaat u verder met uw betoog. De heer Jongeneel Dank u wel, voorzitter. Voor Slydregt.NU is het duidelijk dat hier geen ruimte is voor (semi)permanente opvang van vluchtelingen. Voor de huidige vluchtelingen die wij tijdelijk tot en met 31 december 2022 tijdelijk zouden opvangen is 1 januari 2023 dan ook 1 januari 2023. Op 1 januari moeten ze Sliedrecht weer verlaten. Sliedrecht is misschien een heel tolerant dorp, maar er is hier geen ruimte voor (semi) permanente opvang van vluchtelingen. Je geeft hier als college daarmee dan ook een verkeerd signaal mee af. Als college geef je de Sliedrechter te denken: zijn de noden van asielzoekers belangrijker dan die van de Sliedrechter? Dit past ook perfect bij het tijdsgewricht dat de overheid de hele wereld belangrijker vindt dan de sores van de Nederlander. Eigen volk op de laatste plaats. Dit kabinet neemt totaal geen verantwoordelijkheid en gaat de asielcrisis nooit oplossen, en wel gemeenten verplichten de asielzoekers op te nemen. Wat dat betreft kan dit kabinet echt de boom in. De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Visser heeft daarover een vraag.

Mevrouw Visser Voorzitter, het laatste deel van het betoog van de heer Jongeneel was een aanklacht tegen regering en daar kunnen we hier in Sliedrecht niets mee, maar ik heb meneer Jongeneel nog wel even een aantal boute stellingen in horen nemen. Wij hebben op dit moment geen asielzoekers in het gemeentekantoor. Ik woon er volgens mij vlakbij en ik hou ook de sociale media in Sliedrecht in de gaten; ik hoor mensen er niet over klagen. Ik hoor eerder complimentjes dat we dat gefikst hebben in een gemeentelijk gebouw en Sliedrecht doet dat gewoon weer even. Dus de constatering die de heer Jongeneel doet is niet gestoeld op cijfers. En dan het tweede is, ik dacht dat onze voorzitter ons al geïnformeerd had, maar - de heer Jongeneel is het toch ook wel met mij eens dat 1 januari geen 1 januari is? De voorzitter Dank u wel voor uw vragen. De heer Jongeneel. 19

De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Ik wist dat PRO Sliedrecht deze vraag zou gaan stellen. Wij vinden dat de gemeenteraad hier een beslissing over moet nemen en niet de voorzitter. Als de gemeenteraad zegt bij meerderheid…. De voorzitter Misschien even bij correctie: het is niet zozeer de voorzitter van de raad die een besluitvormende bevoegdheid heeft, maar de burgemeester. Gaat u verder met uw betoog. De heer Jongeneel Dat de burgemeester dit besluit heeft genomen. Maar wij vinden dat wij hier als raad het laatste woord over moeten hebben en dat wij als raad moeten instemmen: verlenging of geen verlenging. En dat vinden wij - het is een democratie, een democratisch besluit moet genomen worden. De voorzitter Dank u wel. Dan geef ik graag het woord aan de heer Ippel voor een vraag. De heer Ippel Dank u, voorzitter. Ik hoor de heer Jongeneel net echt zeggen: 1 januari is 1 januari. Collega Visser duidde daar ook al op, maar is dan de fractie van Slydregt.NU echt zo hard om te zeggen van: dan staan ze op straat? De voorzitter De heer Jongeneel. De heer Jongeneel U luistert niet goed. Als wij als raad het besluit nemen om het te verlengen, dan verlengen we het. Maar als we als raad zeggen: wij nemen dat besluit niet, ja, dan moeten het COA en de IND op pad gaan om een nieuwe locatie te zoeken. Ja, dat vinden wij als Slydregt.NU, ja. De voorzitter Dank u wel.

De heer Van Wijngaarden heeft een interruptie. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, dan een vraag. Wie heeft de bevoegdheid om de verlenging te laten plaatsvinden of niet? Is dat een bevoegdheid van de raad? De voorzitter De heer Jongeneel heeft het woord. De heer Jongeneel U heeft niet goed geluisterd. Ik zei al, de burgemeester heeft de bevoegdheid. Maar wij vinden als Slydregt.NU dat de raad daarin altijd het laatste woord moet hebben. Het moet een democratisch besluit zijn. De voorzitter Dank u wel, dat is verhelderd. Dan mag u uw betoog vervolgen. De heer Jongeneel Bedankt. Slydregt.NU is trots op alle mooie sportverenigingen in Sliedrecht. Slydregt.NU vindt dat er voor de Sliedrechter voldoende mogelijkheden zijn om te gaan sporten. Het college hoeft de Sliedrechter niet te stimuleren om te gaan sporten. Dit zal al heel snel als betutteling worden ervaren. De Sliedrechter weet de weg te vinden naar de sportverenigingen en sportscholen. Geef de breedtesport de ruimte. Het inzetten op veilige wijken en buurten vindt Slydregt.NU een goede zaak. De leefbaarheid in wijken is een serieus probleem. Wij vinden dat het college niet alleen naar Fixi-meldingen moet kijken. Het college moet ook zijn oor te luisteren leggen bij de wijkbewoners.

Slydregt.NU zou dan ook graag zien dat de inwoners, als zij een klacht hebben, worden gehoord en naast de Fixi-melding ook de gemeente kunnen bellen. Wij moeten er voor waken dat de Sliedrechter geen Burgerservicenummer wordt, in plaats van een mens van vlees en bloed. Dit verdient onze aandacht. Wij zijn erg benieuwd naar de plannen om de verloedering van de wijken tegen te gaan. Wanneer kunnen wij deze plannen verwachten, college? Dan gaan we naar het onderdeel Ruimte. Als het aan Slydregt.NU ligt, moeten er prioriteiten worden gesteld. Veel grote projecten als Sliedrecht-Noord, Sliedrecht Buiten/Stationspark III en het Burgemeester Winklerplein staan al decennia op het programma. Waarom krijgen dit soort grote projecten weinig tot zelfs géén prioriteit, terwijl zij nota bene al jaren op de agenda staan? Bouwen, bouwen, bouwen en nog eens bouwen. Dat was de slogan van de campagne voor de 20

gemeenteraadverkiezingen in 2022 in Sliedrecht. Als het aan Slydregt.NU ligt, moeten deze projecten de hoogste prioriteit krijgen. Daardoor zal je organisatie meteen al slagvaardiger zijn. Ook hoeven de inwoners zich dan geen zorgen te maken dat de grote projecten nog eens 20 jaar voortslepen. Daarom wordt het hoogst noodzakelijk dat er met een tijdschema wordt gewerkt, simpel samen te vatten in de drie W’s voor realisatie van een project: wat, waar en wanneer. Slydregt.NU vreest dat op deze manier de Koers 2030 alleen inhoud gaat geven aan een warmtenet, waar we ons als gemeenteraad niet op moeten blindstaren. Een fietsinfrastructuur is op zichzelf een goed idee. Eigenlijk is een alomvattend verkeersinfrastructuur een beter plan. In Sliedrecht-Buiten wil het college het initiatief van de kindergemeenteraad realiseren. Een natuurspeeltuin: de Baggerjungle. Wees een keer ambitieus door hier een mooi recreatieproject van te maken. Realiseer naast een Baggerjungle een strandje met een horecagelegenheid. Hoe denkt het college hierover? Dan gaan we naar het blok Economie, onderwijs, sport en cultuur. Wij blijven het voor de Sliedrechtse supermarkten en de enkele middenstander die misschien op zondag open wil, vervelend vinden dat alleen de openingstijden in Sliedrecht-Noord zijn verruimd. Door deze starre houding wordt de ondernemer gepakt in zijn portemonnee.

De Sliedrechter gaat nu lekker online, of in Papendrecht of in Dordrecht of in Rotterdam consumeren. Slydregt.NU blijft deze opstelling van de confessionele partijen hartstikke verkeerd en achterlijk vinden. Er moet vervangende huisvesting komen voor OBS De Wilgen en CBS Prins Willem Alexander aan de Valkweg, gecombineerd met vervangende nieuwbouw voor sporthal De Valk in het scholencomplex. Probeer hier ook woningbouw in te passen. Hoe denkt het college hierover? Het faciliteren van nieuwe initiatieven klinkt fantastisch. Echter, daarvoor moet de gemeente wel flexibeler worden. Om een voorbeeld te geven: als het Nederlands elftal een finale haalt, dan zal de ondernemer of inwoner die iets wil organiseren daarvoor een aanvraag moeten indienen. Dat is natuurlijk niet acht weken van tevoren bekend. Maar wel misschien twee weken van tevoren. Het zou mooi zijn als bij zo’n aanvraag kan worden afgeweken van de vaste regels, omdat de termijn voor toestemming om iets op korte termijn te organiseren logischerwijs te kort is. Bestuur en organisatie. Een slagvaardige gemeente betekent ook: een duidelijke organisatiestructuur. De organisatie moet bevoegdheden hebben om zaken uit te kunnen voeren. Dit betekent ook dat bij samenwerking zo veel mogelijk bevoegdheden bij de raad en bij de gemeente moeten blijven.

Het is voor Slydregt.NU volkomen onduidelijk hoe het college de organisatie van de uitvoering heeft geregeld. Wij zouden graag een organogram tegemoet zien. Slydregt.NU begrijpt dat de gemeente diensten inkoopt bij de servicegemeente, die zichzelf controleert en monitort. Wat is exact de aard en omvang van deze diensten en hoe is dit financieel geregeld? Kan het college Slydregt.NU hier meer inzicht in geven? De samenwerking zoals Smart Delta Drechtsteden is veel te vrijblijvend en plaatst ten onrechte de raad op afstand. De raad moet meer bij de besluitvorming in Smart Delta Drechtsteden worden betrokken. Ook moet Smart Delta Drechtsteden veel meer inzicht geven in haar concrete doelstellingen. De aard en omvang van de financiële gang van zaken is onduidelijk en wordt kennelijk gecontroleerd en gemonitord door de servicegemeente zelf, nu met de pet van de centrumgemeente op. Dus eigenlijk: WCeend keurt WC-eend. Slydregt.NU wil meer inzicht in de aard en omvang van de financiële gang van zaken in relatie tot de bereikte doelen. Een organisatie die tal van bevoegdheden van de raad ontneemt, moet goed gecontroleerd worden. Samenwerken is prima, maar de gemeente Sliedrecht moet baas in eigen huis blijven. De voorzitter Mevrouw Visser heeft over dit onderdeel een vraag. Dat gaat voorbij. Dan mag u verder gaan met uw betoog.

De heer Jongeneel Er staat weinig concreets te lezen in dit collegewerkprogramma, waar het jammer is dat het geen raadsprogramma is. Maar om het programma wat concreter te maken zou het mooi zijn dat als we het over participatie hebben, we kijken naar de participatieladder, zodat we kunnen zien wat er aan participatie is gedaan. Hoe kijkt het college hier tegenaan? Financiën. Slydregt.NU is tegen hogere belastingen. De inwoners van Sliedrecht gaan een moeilijke tijd tegemoet en hierin is geen ruimte voor verhoging van belastingen. De overheid moet besparingen zoeken in een effectiever en efficiënter beleid, net als de rest van ondernemend Nederland. Sliedrecht moet, zoals reeds gesteld, in dit verband haar eigen organisatie en de samenwerking in Smart Delta Drechtsteden 21

maar eens goed onder de loep nemen. Slydregt.NU kijkt met zorg naar een mogelijke verhoging van de onroerendzaakbelastingen. Slydregt.NU is van mening dat er een duidelijke relatie moet zijn tussen geheven onroerendzaakbelasting en de ruimtelijke infrastructuur in Sliedrecht. In dit verband juicht zij de gedachte achter het Ondernemersfonds toe. Voorts moet de belasting sowieso op concrete normen worden gebaseerd. Het vragen van foto’s aan bewoners, zoals recent in Amsterdam heeft plaatsgevonden, slaat werkelijk nergens op. Baseer je belastinggrondslag op concrete normen zoals vierkante meters en kubieke meters. Slydregt.NU vraagt zich af hoe het college denkt belastingverhogingen te voorkomen. Dit was mijn woordvoering voor de eerste termijn, voorzitter. De voorzitter Hartelijk dank, meneer Jongeneel. Voordat u weggaat: de heer Ippel heeft nog een vraag. De heer Ippel Hoe denk Slydregt.NU zelf om de belastingen op een laag niveau te houden en dan wel allerlei extra voorzieningen te doen, terwijl we in een wereld leven waarin alles duurder wordt? Waarin indexatie heel normaal is? Dat betekent dus dat je je eigenlijk opstelt als een belachelijke, achterlijke organisatie, om het maar in uw woorden te zeggen, door niet met de tijd mee te gaan. De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel.

De heer Jongeneel Simpel: wij zullen gaan snijden in ons eigen vlees en we zullen gewoon zeggen dat bepaalde projecten op een laag pitje worden gezet, omdat het gewoon even niet kan. Bijvoorbeeld: wij zullen niet bij een Tiendweg een voetgangerspad gaan neerleggen. Dat kan gewoon even niet. Er zijn nog wel meer voorbeelden van. Een nieuw zwembad: kan ook even niet. Nee, dan ga je van het huidige zwembad eerst kijken: is het mogelijk om dat energieneutraal te maken? Maar je gaat geen nieuw zwembad aanleggen. Dat kan gewoon niet. De geldbomen rijzen niet tot de hemel. Het houdt op. De mensen buiten, die kunnen niet hoge belasting gaan betalen, terwijl zij zien dat de gemeente Sliedrecht gewoon geld blijft spenderen. Dat kan niet. Dat is niet uit te leggen als volksvertegenwoordiger. De voorzitter Dank u wel. De heer Ippel heeft nog een vervolgvraag. De heer Ippel Hoe denkt de fractie van Slydregt.NU dan over samenwerken, als dat geld kan besparen? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Samenwerken, daar staan we absoluut achter, als het geld bespaart. Maar het moet wel zin hebben en we zien nu een Delta Drechtsteden waar we gewoon te weinig baten zien en momenteel alleen maar lasten zien. We hopen inderdaad, dat is voor het college een uitdaging, dat we de komende vier jaar de baten gaan zien van de Drechtsteden.

De voorzitter Dan tenslotte de heer Ippel nog een keer. De heer Ippel Hoe ziet de heer Jongeneel dat dan in andere samenwerkingsverbanden? Want er zijn er natuurlijk heel veel waar we mee samenwerken, waar echt wel dingen aanwijsbaar goedkoper kunnen dan dat we het alleen doen. De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel tenslotte. De heer Jongeneel Ja, als het college dat gewoon goed weet te verkopen aan de raad en vooral aan onze fractie, dan kunnen we er mee instemmen, maar tot nu toe vinden wij gewoon en zien wij gewoon er te weinig van. Het moet gewoon meer aan de man worden gebracht. Wij zien er gewoon te weinig van. Want het is voor ons momenteel niet meetbaar op de SMART manier; we zien het gewoon niet. 22

De voorzitter Dank u wel. Oh, mevrouw De Mul-Donker heeft ook een vraag aan u. Blijft u vooral staan. Mevrouw De Mul-Donker Dank u wel, voorzitter. Ik zat net ook even met belangstelling het gesprek, het debatje tussen meneer Jongeneel en meneer Ippel te volgen, toen het ging over het snijden in eigen vlees en geen extra voorzieningen. Terwijl ik meneer Jongeneel, via u voorzitter, hoorde zeggen, een strandje met horeca et cetera. Dat lijken mij toch ook voorzieningen voor onze inwoners. Waar zou dat dan uit betaald moeten worden? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Volgens mij kan er naast een Baggerjungle heel goed nog een strandje worden neergelegd, want we hebben baggerbedrijven zat in Sliedrecht die dat ook even kunnen neerleggen en een Baggerjungle is ook niet gratis, voorzitter, aan de SGP-ChristenUnie. De voorzitter Dank u wel. De heer Van Wijngaarden heeft ook nog een vraag. De heer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Misschien toch iets concreter, want de heer Jongeneel geeft aan: wij gaan in eigen vlees snijden om die belastingverhoging te voorkomen. Vind ik hartstikke goed, als VVD kunnen we daar ook zeker achter staan, maar ik zou dan wel gewoon graag concreet een aantal punten hebben waarbij we gewoon die 7 ton terug gaan pakken. Want dat is waar het om gaat. De heer Jongeneel zegt: we gaan dat zwembad niet doen.

Dat is prima, maar die staat ook niet in de begroting, dus dat levert geen euro op. Maar we moeten ergens 7 ton vandaan zien te halen met snijden in eigen vlees. Dus ik ben benieuwd of er gewoon wat concrete punten zijn waarvan de heer Jongeneel zegt: die eruit en die eruit. De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Om u een goed antwoord te geven kom ik daar in de tweede termijn op terug. De voorzitter Dan zijn we gekomen aan het einde van uw eerste termijn. Ik geef graag het woord aan de heer Van Wijngaarden van de VVD-fractie. Gaat uw gang. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, dank u wel. Als laatste in de lijn. Ik heb mijn betoog opgeknipt in drie onderdelen. Het eerste onderwerp zal niemand verbazen: dat is bouwen. Vervolgens zal ik ingaan op de economische ontwikkelingen en ik zal afsluiten met een paar opmerkingen over de financiën. Allereerst, voorzitter, we hebben het er al veel over gehad en we zullen er de komende jaren nog veelvuldig over komen te spreken, maar - we hebben hier in Sliedrecht nogal een bouwopgave. De mogelijkheden om hier snel en concreet invulling aan te kunnen geven, die zijn enigszins beperkt. Het mag duidelijk zijn: we zetten volop in op de ontwikkeling van Sliedrecht Noord, maar daar zal deze periode nog geen paal de grond in gaan, dus moeten we ook denken aan oplossingen voor de kortere termijn.

Als VVD zien we dan een aantal opties, en de eerste daarvan komt zeer binnenkort al naar deze raad en dat is de locatie de Groen van Prinsterer. Het mag ook geen geheim zijn dat we als VVD graag zouden zien dat we deze locatie gaan gebruiken om te bouwen. Datzelfde geldt voor bijvoorbeeld een locatie als de Maaslaan; ook daar zal bouwen ons belangrijkste motto worden. De voorzitter Mevrouw Visser heeft een vraag. Mevrouw Visser Voorzitter, een vraag aan de vertegenwoordiger van de fractie van de VVD. Locatie Groen van Prinstererschool. Een groot deel van de huurders is weg, maar één belangrijk deel van onze sociale infrastructuur is daar wel gevestigd: dat is de GGZinloop. Het is sowieso een WMO-voorziening die we horen te hebben. Wat is de oplossing 23

van de VVD-fractie voor die groep? Want alles verwijzen naar het Bonkelaarhuis is hierin geen oplossing. De voorzitter Dank u wel. De heer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Nee, een goede vraag. Een heel terechte opmerking. Ik denk dat het ook zeker niet verstandig is om nog meer zaken onder te gaan brengen in dat Bonkelaarhuis, maar als wij zeggen ‘bij de Groen van Prinsterer willen we echt inzetten op bouwen’, wil dat natuurlijk niet alleen zeggen dat we daar bijvoorbeeld inzetten op het bouwen van puur woningen. We kunnen daar een sociale plint aan toevoegen, een maatschappelijke plint. Eventueel in het verlengde van de motie die wij samen indienen met het CDA, de SGP-ChristenUnie en de PvdA over de huisartsen, wellicht dat daar ook een plek bij kan komen. Maar we zouden het zonde vinden als we op de locatie van de Groen van Prinsterer geen enkel huis zouden realiseren. De voorzitter Dank u wel. Gaat u verder. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, daarnaast hebben we ook nog een aantal lopende projecten, die er uiteindelijk voor moeten zorgen dat er meer woningen beschikbaar komen in ons dorp. Bijvoorbeeld het Burgemeester Winklerplein; het is een langslepend dossier en we hopen dat we daar deze periode toch echt wat grote stappen gemaakt zien worden.

Vervolgens willen we niet alleen bouwen met stenen, maar we willen ook bouwen aan een veerkrachtige samenleving met veerkrachtige wijken. Eén van de wijken die hier wat ons betreft extra aandacht verdient is Sliedrecht-Oost en dan wat specifieker de Vogelbuurt. Het is ook goed om te zien dat het college samen met inwoners, maatschappelijke partners en andere relevante partijen gaat werken aan het opstellen van wijk- of buurtagenda’s. Als VVD hebben we een aantal jaren geleden samen met de SGP-ChristenUnie zelfs nog een motie ingediend om een buurthuis te starten in de Vogelbuurt. Dus wat dat betreft zijn we als VVD best bereid om ‘out of the box’ te denken, voor ons doen. Voor zover het kopje bouwen, voorzitter. Dan wil ik overgaan op de economie en ik wil hier eigenlijk beginnen met het inmiddels bekende adagium van de VVD: er is geen betere sociale voorziening dan een betaalde baan. En in dat opzicht gaat het goed in Nederland, en ook in Sliedrecht. Dat wil echter niet zeggen dat hier geen verbeteringen kunnen plaatsvinden. Een grote groep is inmiddels aan het werk, maar er is nog altijd een kleine groep die dat niet is en we hebben eigenlijk de vraag aan het college of zij er over na hebben gedacht - ik snap dat het wellicht een wat moeilijke oplossing is - welke stappen zij kunnen zetten om deze laatste groep naar werk te begeleiden.

Van de werkgelegenheid naar de bedrijvigheid. Het staat voor ons als een paal boven water dat we in ons dorp moeten werken aan het creëren van ruimte voor nieuwe bedrijven. Dit kunnen we bijvoorbeeld doen door eindelijk de voetbalvelden over te klappen naar Sliedrecht Buiten. Hierdoor zal op termijn op Stationspark 3 voldoende ruimte vrij komen om nieuwe bedrijven naar Sliedrecht te halen. Het biedt daarnaast ook de mogelijkheid om eventueel Sliedrechtse bedrijven te verplaatsen. Het is de afgelopen periode een aantal keren ter sprake gekomen, ook al in de Smart Delta Drechtsteden; die hebben geconstateerd dat er in de regio eigenlijk zo goed als geen ruimte meer is voor bedrijvigheid aan het water. Is het college voornemens om in gesprek te gaan met een aantal niet-maritieme bedrijven die aan watergebonden locaties gevestigd zijn, om hier de bereidheid te polsen voor eventuele verplaatsing naar bijvoorbeeld het Stationspark? Zouden we na het overklappen van de sportvelden misschien moeten denken aan het bieden van voorkeursposities voor Sliedrechtse bedrijven die zich daar willen verplaatsen? Dat is de tweede vraag die ik daar over heb. De ruimte komt straks vrij en het zou zonde zijn als we die dan niet benutten. De voorzitter De heer Pauw heeft een vraag. Gaat uw gang.

De heer Pauw Voorzitter, hij sluimerde al een beetje toen we aan het Twisteren waren op zo’n grote plattegrond. We hebben een paar jaar geleden ook hetzelfde idee geopperd over het Kerkerak. Toen stond ongeveer half ondernemend VSO in de raadzaal om te vertellen dat dat een heel slecht idee was. Is de VVD op dat punt gekeerd, of hebben ze daar hetzelfde idee over, nog steeds? 24

De voorzitter Dank u wel. De heer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, dat vind ik een leuke vraag. Nee, daar zijn we als VVD zeker niet over gekeerd. Het moet dan ook gezegd worden: wij zijn als VVD nooit tegen eventuele verplaatsing van bedrijven die op het Kerkerak zitten, geweest. Alleen, wat ons met name bij die vergadering nogal bevreemdde, is dat er echt geen enkel overleg had plaatsgevonden met de bedrijven op het Kerkerak en die werden daar toch eventjes weggetekend. En ten tweede, omdat daar ook bij werd gezegd dat er toen geen financiën aan verbonden werden. Met andere woorden: wij wilden dat die bedrijven gingen verhuizen, dat moesten ze vervolgens zelf bekostigen en de gemeente droeg daar niet aan bij. Er was geen budget en dat was eigenlijk met name de belangrijkste reden waarom we toen als VVD daar zo tegen hebben geageerd. De voorzitter Mevrouw Visser voor nog een vraag. Mevrouw Visser Dank u wel, voorzitter. Volgens mij is deze begroting en dit collegewerkplan tot stand gekomen met medewerking, of medeweten, dat weet ik niet precies, van de VVD-fractie. Nou heb ik natuurlijk wel bijlage 5 en bijlage 6 bestudeerd en ik zie daar ook nergens middelen beschikbaar voor het verplaatsen van bedrijven. Dus: is het een luchtballon, of gaat u een motie indienen om bepaalde bedragen te her alloceren? De voorzitter Dank u wel. De heer Van Wijngaarden.

De heer Van Wijngaarden Voorzitter, volgens mij heb ik niet gezegd dat wij bedrijven willen gaan verplaatsen. Volgens mij heb ik gevraagd of het college bereid is om met bedrijven daar in gesprek te gaan of zij überhaupt eventueel bereid zijn om zich te verplaatsen. Als zij dan al roepen ‘nee, dat zijn we niet’, dan houdt het al heel erg snel op en dan hebben we daar inderdaad geen euro voor hoeven reserveren. Op het moment dat die bedrijven aangeven: ja, dat zouden we op termijn willen, kunnen we dan bekijken van: wat zou daar voor nodig zijn? Maar ik zou het wat prematuur vinden om daar nu al gelden voor in de begroting te zetten. De voorzitter Dank u wel. Gaat u verder met uw betoog. De heer Van Wijngaarden Goed, voorzitter. Tot slot bij dit onderwerp: we zullen de komende jaren blijvende aandacht moeten houden voor het versterken van de uitstraling en de structuur van onze winkelgebieden, zoals bijvoorbeeld de Woonboulevard. Dat is de afgelopen vier jaar een hoop gedaan met de Kerkbuurt, maar we zouden het bij de Woonboulevard ook graag zien. Daar zouden wat de VVD betreft nog wel een hoop stappen gezet kunnen worden op het gebied van uitstraling en met name eenheid.

We hopen bijvoorbeeld dat het onlangs instellen van een Ondernemersfonds een bijdrage kan leveren aan de samenwerking en de uitstraling van bedrijven aldaar, maar we zijn ook benieuwd of het college hier de komende periode concrete stappen in wil gaan zetten, en dan met name in wat meer eenheid en het verbeteren van de uitstraling van de Woonboulevard. De voorzitter De heer Brandwijk heeft een vraag. De heer Brandwijk Ja, dan toch wel. Mijn idee was bij het Ondernemersfonds dat die verantwoording dan toch ook wel grotendeels bij de ondernemers zelf neerkwam, naast het feit dat de avonden met het Ondernemersfonds ik heel veel ondernemers gezien heb en ook best wel van een eenheid sprak. Wat verwacht de heer Van Wijngaarden dan van het college? Is dat geld om die buitenruimte extra op te knappen, of is dat een promotieactie vanuit de gemeente, wat ook geld kost, maar - wat verwacht hij dan? De voorzitter Dank u wel. De heer Van Wijngaarden.

25

De heer Van Wijngaarden Dank u wel, voorzitter. Dat zal inderdaad niet zozeer met promotionele activiteiten te maken hebben, maar inderdaad meer met de inrichting van het gebied. Als ik zelf de Woonboulevard oprijd, ja - alleen de weg al. Dat ziet er niet bijzonder uitnodigend uit en de eenduidigheid is ook ver te zoeken. Als je een zijstraat in gaat, dan ziet het er weer anders uit dan de algemene, dus ik denk dat het gewoon goed is om daar wat aandacht aan te besteden. Ik denk dat promotionele acties bij uitstek geregeld kunnen worden door zo’n Ondernemersfonds. De voorzitter Dank u wel. Gaat u verder. De heer Van Wijngaarden Dank u wel. Dan kom ik bij mijn derde kopje uit, Financiën. Het is goed om te zien dat we van de Eneco-gelden nog zo'n 11 miljoen euro in kas hebben en dat dit door sober en doelmatig en dus verstandig beleid, uitgroeit tot circa 20 miljoen in de kas voor Koers 2030. Twintig miljoen euro die we goed kunnen investeren in ons dorp, en uiteindelijk voor onze voorzieningen voor onze inwoners. Voorzitter, is het voorliggende verhaal dan alleen maar positief? Nee, want zo is bijvoorbeeld, hij is al aangekaart door de fractie van Slydregt.NU, de verhoging van de OZB absoluut een pijnlijk punt voor de VVD. Het mag namelijk geen geheim zijn dat we ons er altijd hard voor hebben gemaakt dat deze belasting zo laag mogelijk blijft in ons dorp.

Dat heeft er in geresulteerd dat Sliedrecht de afgelopen jaren tot de goedkoopste gemeenten van Nederland behoorde qua woonlasten. Dat er nu een verhoging wordt voorgesteld vinden we, kijkende ook naar wat andere gemeenten doen, logisch, maar ook wel teleurstellend. Want het komt nu eigenlijk een beetje over alsof we door het Rijk gestraft worden omdat we onze inwoners lage lasten bieden. Dus daar hebben we wel gewoon moeite mee. Met dat punt wilde ik eigenlijk afsluiten. De voorzitter Voordat u dat mag doen, heeft mevrouw Visser nog een vraag. Gaat uw gang. Mevrouw Visser Voorzitter, ik denk wel dat ik de moeite deel met de VVD-fractie voor wat betreft de aangekondigde OZB-verhoging van 2024 en verder. Maar anderzijds hoor ik dezelfde VVD-fractie niet mopperen op de vorming van een Ondernemersfonds, waar juist niet-woningen al dit jaar een OZB-verhoging gaan krijgen. En de tweede vraag daaropvolgend in de richting van de VVD-fractie is: als je aan de ene kant je pot voor je Koers 2030 zo gevuld wil hebben als voorgesteld wordt door dit college, dan kunt u bijna niet anders dan ook die 6% voor uw rekening nemen. De voorzitter Dank u wel. Meneer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, twee goede vragen, denk ik. Wat betreft het ondernemersfonds, daar hebben we eigenlijk niet bijzonder veel moeite mee gehad.

Dat hebben we de afgelopen vergadering ook gemotiveerd als zijnde dat de ondernemers hier zelf om vragen, voorzitter. We hadden er niet zo’n voorstander van geweest als die ondernemers dit niet zagen zitten, maar het feit dat de voorzitter van de ondernemersvereniging hier in is komen spreken over dat punt om ons aan te raden dat in te stellen, heeft ons echt vrij eenvoudig overtuigd om dat toch te doen. Omdat we dan daadwerkelijk de mensen helpen die er om vragen. Het tweede punt ben ik kwijt. De voorzitter Mevrouw Visser gaat vast even helpen. Mevrouw Visser In het laatste deel van het betoog van meneer Van Wijngaarden stak hij de loftrompet over het feit dat de pot Eneco-gelden, noem ik hem nog maar even, gaat straks anders heten, rijkelijk gevuld gaat worden in de komende jaren en dat hij daar blij mee is. Maar diezelfde vulling wordt voor een deel veroorzaakt door die aangekondigde OZB-stijgingen vanaf 2024. Dus meestal, in mijn ogen, is het van tweeën één. Of je doet je ambities omlaag en je blijft dat doel houden, wat geen doel op zich hoort te zijn, om één van de goedkoopste gemeentes te zijn, of je aanvaardt het worden van een spaarvereniging met een OZB-stijging van 6%. De voorzitter Dank u wel voor de verheldering. De heer Van Wijngaarden. 26

De heer Van Wijngaarden Dank u wel. Nou kijk, de stijging van de OZB die wordt voorgesteld is niet persé voorgesteld om die kas te spekken, maar is met name voorgesteld omdat je gewoon vanuit het Rijk te horen krijgt van ‘jongens, het is hartstikke leuk en aardig, maar jullie hebben eigenlijk een iets te riante vergoeding vanuit het gemeentefonds gekregen en daarom zullen jullie die belasting moeten verhogen.’ Dus de belastingverhoging op de OZB staat wat mij betreft los van de stijging in die kas van Koers 2030. De voorzitter In laatste instantie mevrouw Visser nog. Mevrouw Visser Volgens mij, voorzitter, is het zo dat als lastenstijging er voor zorgt bij de heer Van Wijngaarden thuis dat hij wat minder uit kan geven, dat hij zijn uitgavenpatroon aanpast. En als het zo is dat het Rijk ons kort - en dat weten we nog niet, want dat verandert altijd nog 27.000 keer - dan zeggen wij nou in Sliedrecht niet van: we gaan onze uitgaven eens wat beperken, maar we verschuiven gewoon de lasten. En daar is zijn fractie het op dit moment mee eens. De voorzitter De heer Van Wijngaarden in antwoord op die vraag. De heer Van Wijngaarden Dat was meer een constatering, geloof ik, voorzitter. De voorzitter Zo kunt u het interpreteren. U heeft geen behoefte aan een reactie meer? Daarmee zijn we gekomen aan het einde van uw termijn.

Daarmee zijn we gekomen aan het einde van de eerste termijn van de raad in deze algemene politieke beschouwingen en wil ik graag de vergadering schorsen voor drie kwartier, dus tot 16.35 uur, zodat het college zich kan voorbereiden op de eerste termijn van het college. De vergadering is geschorst tot 16.35 uur. Schorsing De voorzitter Ik heropen de vergadering. We zijn aangekomen bij de eerste termijn voor het college. We heten ook mevrouw Verheul heel hartelijk welkom in deze vergadering. Alle collegeleden zullen het woord voeren op de onderdelen van hun portefeuille. Allereerst zal dat de heer Paas zijn, vervolgens de heer Spek en dan de heer Bijderwieden. Dan zal ondergetekende het woord voeren en op dat moment zal de heer Pauw het voorzitterschap als plaatsvervangend voorzitter op zich nemen. Ik geef graag het woord in de eerste termijn van het college aan de heer Paas. Wethouder Paas Dank u wel voor het woord, meneer de voorzitter. De bijdrage van mij, die kan ik niet anders beginnen dan met woorden van dank aan alle fracties die hebben ingesproken in hun eerste termijn en bij hun inspreken ook zeg maar hun complimenten hebben gegeven over de stukken die er lagen. En niet altijd eens met de inhoud die er was, maar ik denk dat daarmee wij, maar ook de ambtelijke organisatie niet een groter compliment kunnen krijgen over wat er voor ligt.

Is het dan perfect? Nee, het is niet perfect. Er zijn al dingen genoemd als dat het een groeimodel moet zijn. Ik denk dat we daarin ook graag met jullie aan de slag gaan, of, meneer de voorzitter: ik zou graag met de raad aan de slag gaan om in de komende periode ook verder te groeien. Woorden van dank ook even per fractie en dan zal ik de onderwerpen benadrukken die op mijn portefeuille betrekking hebben. Voor de SGP-ChristenUnie: dank voor de wijze woorden uit het verleden, het dromen over de toekomst, maar vooral de oproep om te handelen in het heden. Ik denk dat we met de stukken die voor ons liggen daar ook invulling aan geven. PRO Sliedrecht. Als ik goed heb geluisterd, dan is er begrip voor wat er ligt; niet altijd eens met alle punten en daar is Sliedrecht Noord er natuurlijk één van. Wel veel waardering ook voor de veerkracht die onze samenleving al heeft en daar ook zelfs ook zelf meer ambitie toont dan wij als college, terwijl we tegelijkertijd van andere fracties al te horen kregen dat we best ambitieus waren. Dat gaat dan over wijkgericht werken. Daar kom ik later op terug. Het is mooi om te horen van de PvdA dat ze als fractie, en zo kennen we ze ook, kritisch meedenken vanuit de progressieve idealen, ook het belang voor de veerkracht en het versterken van het normale leven onderschrijven en 27

tegelijkertijd ook een lans breken voor de hoeveelheid sociale woningbouw in ons dorp. Het CDA heeft ook waarderende woorden uitgesproken en ik heb heel goed geluisterd dat het draait om het woord samen: samen met onderwijs, samen met bedrijfsleven en samen met de inwoners en ik denk dat dat een mooie vertaling ook is van wat we hebben geprobeerd weer te geven in het collegewerkprogramma: dat we het niet alleen moeten doen, maar dat we het samen met de samenleving moeten doen, omdat we elkaar keihard nodig hebben. Dan Slydregt.NU, het ambitieus omarmen van de Koers en een mooie oproep die u deed aan ons college om raad en de inwoners ook te blijven betrekken bij de uitwerking. Ja en de VVD, de verrassend sociale hoek. Ik vind het mooi dat de VVD die vorm van ‘out of the box’ blijft benadrukken, dat ze dat kunnen en ik zou ze ook willen oproepen als wethouder sociaal om dat ook vooral veel te blijven doen. Maar vooral hebben ze ook laten zien dat ze ondernemers zijn en dat ze op die manier ook vooruitgang willen geven aan ons dorp. Ik denk als het gaat over sociaal - en ik noemde het net al even bij de opmerking van de PvdA - maar ook Slydregt.NU heeft het genoemd: het normale leven. Wat is normaal? En het woord is inderdaad paradoxaal, want we zeggen: we willen gaan naar het normale leven. Daarmee zeggen we eigenlijk dat iedereen anders is. “Niemand is als jij.

Iedereen is anders. Jij bent jou en ik ben mij, iedereen is anders, dat is nou eenmaal zo, iedereen is anders, okido.” Dat is een liedje, een kinderliedje wat wel aangeeft wat we bedoelen en dat is dat we ieder mens zien als een uniek iemand. Met zijn eigen kansen op ontwikkeling, zijn eigen dingen waar die goed in is, maar ook zaken die minder goed zijn. En wij zeggen: het hoeft geen eenheidsworst te zijn. Dat betekent ook dat in de hulpvragen die er worden gesteld vanuit de samenleving, we ook niet iedereen als eenheidsworst willen zien. Juist ruimte willen laten voor de uniciteit van iemand - en dat is ook weer geen B1-woord. Slydregt.NU begon zijn inleiding met: het lezen was geen sinecure. Ik dacht: ja, hij doet een terechte oproep aan ons om de teksten te leesbaar te maken, maar sinecure is geen B1-woord. Het blijft zeg maar een struggle om uit te leggen wat je bedoelt. Een worsteling. De voorzitter Laten we zeker geen Engelse woorden gebruiken, meneer Paas. Wethouder Paas Ik weet dat er een raadslid is die mij wel eens heeft verteld dat er speciale wasstraten zijn voor zulk soort teksten om daar op een goede manier mee om te gaan.

Maar wat vooral belangrijk is, is dat wij door op die manier naar de samenleving te kijken, er ook voor willen zorgen dat we vooral samen met ons dorp, met onze gemeente problemen die eigenlijk gewoon horen bij het normale leven, tegenslag, verdriet, maar ook blijdschap en vreugde, dat je dat kunt delen met de omgeving waarin je opgroeit. Eén van die dingen, dat noemde de VVD ook, het was de beste…. wat was het ook alweer? Werk is de beste sociale voorziening, of iets in die trant. Die juich ik toe als wethouder sociaal. En dan denk ik van, ben ik dan niet te veel VVD? Het zou dan maar zijn, meneer de voorzitter, dat dat dan zo is. Daar doen we juist heel veel aan en we zijn ook actief bezig met de Sociale Dienst en het Bonkelaarhuis om te kijken hoe we dat kunnen doen. Er zijn al heel veel mooie en unieke voorzieningen getroffen. Binnen Drechtwerk is er Perspect, wat er voor zorgt dat bij de mensen juist met een afstand tot de arbeidsmarkt, ook mensen die in de bijstand zitten, er wordt gekeken van: wat zijn je perspectieven, op basis van een toets, en dan ook stapje voor stapje voorbereid worden en getraind worden om bij een werkgever aan de slag te kunnen gaan.

We hebben echt afgelopen donderdag gesprekken gevoerd over hoe we daar met het Bonkelaarhuis en de SDD nog scherper op kunnen zijn om die doelgroep stapje voor stapje in kaart te brengen en degene die kan participeren, ook op de goede manier te kunnen laten participeren. Tegelijkertijd wel ook het realisme, denk ik, wat dat betreft, dat er ook mensen zijn waarbij we blij moeten zijn dat er een vangnet is en dat die dat ook gewoon keihard nodig hebben. En dat geldt ook voor wat ik net noemde, over het normale leven. Je zorgt er voor dat zorg ook echt bereikbaar blijft voor de mensen die het keihard nodig hebben. Dan kom ik, meneer de voorzitter, bij de wijk- en buurtagenda’s. Ik noemde het net al, de vraag werd gesteld vanuit PRO Sliedrecht. Er wordt nu genoemd twee pilots als het gaat over wijk- en buurtagenda’s. Maar twee, is dat het nou voor 2023? Meneer de voorzitter, ik hoop dat we aan het eind van 2023 kunnen concluderen dat dat het echt niet is. We gaan niet zeggen dat wijken die graag mee willen doen, niet mee kunnen doen omdat er inmiddels al twee pilots zijn. Meneer de voorzitter, er is een interruptie. 28

De voorzitter Dank u wel. Mevrouw Visser, gaat u gang. Mevrouw Visser Voorzitter, de vraag was niet: is dat hem nou? Want dat je dat niet over heel Sliedrecht in één keer uitrolt is heel logisch. Alleen, de staande begroting ging uit van een pilot van twee; toen kregen we een begrotingswijziging toegestuurd met heel veel geld vanuit de Septembercirculaire en toen werd er geld bij geplust voor de wijk- en buurtagenda’s. Dan is mijn vraag volgens mij hartstikke logisch: dan zal het toch wel meer zijn dan twee? De voorzitter Dank u wel. De heer Paas. Wethouder Paas Dank u wel, meneer de voorzitter voor het woord en via u: dank u aan mevrouw Visser voor de verduidelijking van die vraag. Daar is de verwevenheid tussen het collegewerkprogramma, de begroting 2023 en de begrotingswijziging heel strikt. In de begroting 2023 is wel opgeschreven dat we die twee pilots gaan doen, maar de financiële effecten daarvan zijn verwerkt in de eerste begrotingswijziging. Dus de gelden die - u schudt nee, maar ik probeer het uit te leggen. De gelden die in de eerste begrotingswijziging gerealiseerd of gevraagd worden aan u voor de wijk- en buurtagenda’s, voor de veerkrachtige samenleving, dat is het geld wat daar voor staat. De voorzitter Gaat u verder. Als mevrouw Visser er later nog een vraag over heeft, of nu al, dat kan ook. Mevrouw Visser, gaat uw gang.

Mevrouw Visser Ja, maar dan, voorzitter, is de vervolgvraag: het is eenmalig geld in de begrotingswijziging. Dat is dan voor twee aangekondigde pilots waar eerst geen geld voor was. Hoe doet u dat dan in de jaren daarna? De voorzitter De heer Paas. Wethouder Paas Dank u wel voor het woord, meneer de voorzitter. Ja, ik heb even de cijfers niet bij me nu, dus zal ik in de tweede termijn daar even op terug moeten komen. De voorzitter Akkoord. Dank u wel. Gaat u verder met uw betoog. Wethouder Paas Met betrekking tot het onderwerp sociaal - dat kan natuurlijk ook niet missen - is de eerstelijnszorg die benoemd is door CDA, PvdA, VVD en SGP-ChristenUnie, bij monde van de motie die daarover is ingediend. Ik denk dat het goed is om als raad ook op deze manier uit te spreken dat we niet alleen in Nederland, maar ook in Sliedrecht echt wel problemen hebben als het gaat over de toekomst van huisartsen in ons dorp. Een probleem wat zeg maar latent aanwezig is. Want er zijn inderdaad nu nog huisartsen, maar veel van de huisartsen gaan bijna met pensioen, hebben nog geen opvolging en ook qua huisvesting voorzien ze problemen doordat waar er eerst sprake was van een huisartsenpraktijk met één huisarts, zien dat dezelfde praktijk nu wordt gerund door twee of drie huisartsen die ook extra ruimte nodig hebben en extra ondersteunend personeel wat ook aan de huisartspraktijk is toegevoegd.

En dat is een probleem. Daarvoor zijn we al met de huisartsen in gesprek om te kijken wat we willen doen. In de motie wordt opgeroepen om voor 1 mei met de oplossingen te komen. Daar moet ik de heer Pauw van PRO Sliedrecht wel gelijk in geven, meneer de voorzitter, dat het qua verwachtingen wel ambitieus is om te denken dat we in Sliedrecht de oplossingen gaan bieden, of u kunnen doen toekomen voor het landelijke huisartsentekort en het huisartsentekort in Sliedrecht. Maar het is natuurlijk geen probleem om u mee te nemen in de gesprekken die wij voeren met de huisartsen als het daar over gaat. Maar de oplossingsrichting op dit moment voor de gemeente is vooral faciliterend: zorgen dat de huisartsen aan tafel zijn op het moment dat wijken en buurten opnieuw worden ingericht bij ontwikkellocaties en voor u als raad geldt dat u in het bestemmingsplan maatschappelijke vierkante meters kan aanwijzen waarop eventueel een huisarts zich kan vestigen. De voorzitter De heer Pauw had een vraag hierbij.

29

De heer Pauw Ja, inderdaad, voorzitter, driekwart van de motie hoeft niet meer, want de inventarisatie hebben we al. Het gaat nu over de oplossing. Is het college dan ook, in oplossingsrichtingen denkend, bereid om geld uit te geven aan dit probleem? De voorzitter Dank u wel. De heer Paas. Wethouder Paas Het korte antwoord daar op is; nee, dat is op dit moment niet een oplossingsrichting waar we aan denken. Het kan natuurlijk zijn dat zes maanden verder een veranderend inzicht oplevert, maar hier geldt dat een huisarts ook verantwoordelijk is voor zijn eigen huisvesting en dat wij op dit moment voor zover ik weet, niet bouwen voor andere medische voorzieningen en dus ook niet persé nu denken van, nou, dan moeten we gaan investeren voor ruimte waar een huisarts gebruik van kan maken. De voorzitter Dank u wel. Dat leidt ook nog tot een vraag van de heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Ja, dank u wel. Als ik de wethouder goed begrepen heb, dan zegt die eigenlijk van, we zijn dus al in gesprek met die huisartsen. Ik ben dan inderdaad wel benieuwd wat die gesprekken gaan opleveren en ik meende ook ergens te proeven uit de woorden van de wethouder dat hij dat ook met ons als raad gaat delen. Maar uiteraard hebben wij de motie ook wel bedoeld als dat we wel vinden dat de gemeente zijn verantwoordelijkheid zou moeten nemen.

Want ik snap ook dat hij zegt: we moeten daar bijvoorbeeld ontwikkellocaties voor aanwijzen. Dus bijvoorbeeld in Sliedrecht Noord of andere plekken die nog vrijkomen. Maar daar gaan we het probleem van nu natuurlijk niet mee oplossen en het probleem is er wel. Daar moeten we dan wel iets mee doen. Dat is in die zin wel wat ik met deze motie beoog en ik ben wel benieuwd of de wethouder dat ook zo erkent. De voorzitter Dank u wel. De heer Paas. Wethouder Paas Ja, dat erken ik en daarvan zeg ik vanuit de kant van het college: blijf in gesprek. We zullen ook op zoek gaan naar mogelijkheden; dat betreft dan ook eventuele medewerking aan het verlenen van vergunningen als het gaat over tijdelijke oplossingen. Maar tegelijkertijd en dat is wel fijn, meneer de voorzitter dat de heer Dunsbergen dat benoemt, gaat het ook wel over de rol die u heeft als raad, als het gaat over de toekomst. Want kijk, het zou wel fijn zijn natuurlijk als een huisartsenpraktijk een bepaalde locatie heeft gevonden en het college zegt: wij zouden wel mee willen werken aan een bestemmingswijziging van kantoor naar maatschappelijke functies. Dan helpt het natuurlijk wel dat we vervolgens niet in de raad een discussie krijgen van ja, maar willen we daar eigenlijk wel een maatschappelijke functies? Want misschien kunnen we beter woningbouw daar gaan toepassen.

Op die manier kunnen we als raad en college elkaar natuurlijk wel versterken als het gaat over deze problematiek. De voorzitter Gaat u verder. Wethouder Paas Met betrekking tot het onderwijs is er een opmerking gemaakt over de onderwijshuisvesting, met name voor het speciaal onderwijs. Daar zijn we met het betreffende onderwijs en de besturen in gesprek over de situatie die ontstaat. Waar eigenlijk iedereen dacht dat de aantallen kinderen op het speciaal onderwijs af zouden nemen omdat we gaan voor inclusief onderwijs, waarin je liever wil dat kinderen gewoon naar regulier basisonderwijs gaan, zien we ineens een enorme groei en toename van het aantal aanmeldingen voor speciaal onderwijs. We zijn in gesprek met de locatie zelf om te kijken hoe we op korte termijn daar invulling aan kunnen geven, maar ook met het samenwerkingsverband om uit te zoeken waar de toestroom vandaan komt. Want met name speciaal onderwijs is een regionale functie en ook met de buurgemeente zijn we in gesprek om te kijken of we op die manier, de buurgemeente is in dit geval Papendrecht, om te kijken of we daar in samen kunnen werken om aan het huisvestingsprobleem, wat op korte termijn speelt, maar ook op wat langere termijn om een oplossing vraagt, het hoofd te bieden. De voorzitter Mevrouw Visser heeft daar een vraag over. 30

Mevrouw Visser Ja voorzitter, toen het ging over speciaal onderwijs begon de portefeuillehouder met: we hadden gedacht dat. En dat klopt; in het kader van de invoeringswet passend onderwijs ging iedereen ervan uit dat er een uitstroom zou zijn vanuit het speciaal onderwijs en een instroom naar het regulier onderwijs. Alleen, dat is niet echt gelukt en dat is in heel Nederland niet gelukt. Dus dat is niet de schuld van school, of van wie dan ook. Daarna zei de wethouder dat er een toename was. Maar is het nou zo dat er een toename is ten opzichte van de prognoses, of is er een werkelijke toename bij deze scholen? De voorzitter Dank u wel. De heer Paas. Wethouder Paas Ja, dank u wel voor het woord, meneer de voorzitter. Beide. De prognoses even uit mijn hoofd: ordegrootte was dat voor de Bleyburgh school het er 50 zouden zijn en met het beleid wat we ingesteld hadden zouden we hopen dat dat omlaag zou gaan, waarbij de aanmeldingen nu richting de 80 gaan. Dan heb je een totaal tegenovergestelde beweging, die dus ook in regionaal verband nu onder de aandacht is gebracht. Hoe kunnen we dat doen en hoe kunnen we het oplossen? Want voorop staat natuurlijk dat u, denk ik, net als het college, graag wil dat elk kind wel passend onderwijs krijgt.

Maar ja, het antwoord is dus: het is echt tegenovergesteld aan de prognoses en wij als gemeente zijn met name verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting; die is ook weer gebaseerd op die prognoses en dat bijt elkaar nu. De voorzitter Dank u wel. Misschien wilt u ook wat voortgang in uw inbreng... Wethouder Paas Ja, ik heb zoveel te vertellen, meneer de voorzitter, maar ik zal het… De voorzitter Uw collega’s willen ook nog. Wethouder Paas U wordt ongeduldig. Dan had u uzelf als tweede moeten doen, meneer de voorzitter. Een klein puntje over de IKC, meneer de voorzitter, IKC Valkweg, de oproep van: wilt u daar ook kijken bij de ontwikkeling of daar woningbouw mogelijk is? Aan uw Agendacommissie is ook een bericht gedaan dat het voorstel in dit jaar nog naar u toe komt. Dat gaat over de huidige locatie van de beide basisscholen, maar ook over de locatie van de oude sporthal. Bij het verplaatsen of het samenvoegen van het één ontstaat er ruimte. Die ruimte zou mogelijk ook ingevuld kunnen worden door woningbouw, ja. Dan, meneer de voorzitter, was er een vraag over het Burgemeester Winklerplein. Daarvoor geldt: dat wat u vast hebt gesteld in de raad, dat staat nog als een huis en hopelijk binnenkort ook in levenden lijve, voor zover dat opgaat voor een stapel stenen, maar we richten ons er nog steeds op om voor 01-01-2023 het bestemmingsplan ter inzage te leggen daarvoor.