Notulen besluitvormende vergadering 4 juli 2023.pdf

richting het college in het gedeelte? En is het niet veel handiger om dat in de openbaarheid te doen - tenslotte is het openbaar belastinggeld, in plaats van in de beslotenheid van een Auditcommissie? Die mag wat ons betreft best wel een taak hebben, zegt mijn collega, maar ook een begeleidende functie daarin hebben, maar ik zou graag in ieder geval de uitgangspunten van het geheel gewoon in de openbaarheid ergens voor 1 oktober bespreken. Dat we in ieder geval die in 2022 worden aanbevolen door de accountant, wel of niet doen. Dat kan ook een antwoord zijn; nee is ook een antwoord. En dan vervolgens gaan toewerken naar een betere cyclus in de richting van de jaarrekening 2023, waarbij we dan in december met de tussenrapportage 2023 al een soort peilstok in de grond kunnen duwen hoe ver we zijn. Dat is even wat ik wil neerleggen bij mijn collega raadsleden en dan ga ik zo meteen nog even nadenken over het besluit wat we moeten nemen. De voorzitter Hartelijk dank, meneer Pauw. De heer Pauw De motie moeten we nog even doen. We hadden nog niets gezegd over de motie. De voorzitter Dat had ik niet begrepen. Gaat uw gang. De heer Pauw De laatste keer dat we inderdaad unaniem instemden, tenminste, dat wij ook instemden stonden er ineens twee etages bovenop. Dus ook die ga ik nog even met mijn collega’s bespreken en kom ik zo meteen nog even terug bij de stemverklaring. Dank u wel.

De voorzitter Dank u wel, meneer Pauw. Dan geef ik graag het woord aan de heer Brandwijk van de fractie van Slydregt.NU. De heer Brandwijk Dank u wel, meneer de voorzitter. Ik blijf het lastig vinden. We hebben een toelichting gekregen op het concept accountantsverslag onder voorbehoud van het krijgen van een goedkeurende controleverklaring voor getrouwheid. Nu gaan we er vanuit dat we die krijgen, maar toch is het wel lastig en toch baal ik er van dat we het hier dan nu bespreken. Want ik had dit graag dan misschien 14 juli met jullie besproken als we wel alle stukken hadden en wel de goedkeuring, en niets onder voorbehoud hadden hoeven doen. Want het blijft lastig om dit zo vast te stellen en de situatie is nu zo dat we het nu moeten doen. Daarbij kan ik onderschrijven wat de heer Pauw net zei over het beginnen met verbeteringen en een aantal verbeteringen zijn voor ons: een aantal nota’s herzien. Updaten vanuit 2016. Als een nota nog 2016 heeft en het is 2023, vind ik ook dat het tijd is dat die ge-update wordt. Ik onderschrijf de oproep aan het college om met nieuwe voorstellen te komen en er is tijd; afgelopen voorjaar hebben we 4 vergaderingen moeten schrappen omdat er geen stukken waren. Nu komen we zelf met ideeën om stukken op de agenda te krijgen. Dan nog de motie. Ik zal de motie van de SGP-ChristenUnie ook nog even bespreken met mijn fractie.

Ik vind hem toch ook lastig blijven. Dan toch nogmaals even een oproep aan de wethouder, en dan even in mijn woorden, om toch echt meer grip op die organisatie te krijgen en die veranderingen. Want dit baart me wel zorgen als we ook zo meteen de Kadernota 2024 gaan bespreken en vooruit gaan kijken. Ik wil heel graag vooruitkijken met Sliedrecht. Ik wil aan de toekomst werken, maar als ik nu kijk moeten we iets meer naar achter kijken dan vooruit, misschien. Daar wil ik het even bij laten. De voorzitter Dank u wel, meneer Brandwijk. Er zijn twee vragen aan u. Allereerst van de heer Dunsbergen en dan de heer Van Wijngaarden. De heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Het is niet zozeer een vraag alswel toch nog even een reflectie op hetgeen wat net gezegd is door de twee woordvoerders. De voorzitter Dat mag, want de heer Pauw heeft het ook gevraagd. Gaat uw gang, de heer Dunsbergen.

16

De heer Dunsbergen Dank, voorzitter. Eigenlijk wat er in mij opkomt als ik deze discussie zo beluister is: we kunnen geen ijzer met handen breken. Dat betekent dus dat we moeten doen wat we kunnen doen, maar we kunnen niet het onmogelijke vragen van onze ambtelijke organisatie. Dat neemt niet weg en dat heb ik net ook gezegd, dat we echt over moeten gaan tot actie. Als ik dan even luister naar de woorden van de heer Pauw: die roept eigenlijk op om ook dat verbeterplan in de openbaarheid te bespreken. Dat begrijp ik. Ik moet zeggen, ik kan dat ook ondersteunen, want ik denk dat die openbaarheid ook heel belangrijk is, maar ik vind het ook belangrijk om de Auditcommissie zijn begeleidende rol te geven. Dus volgens mij is het ook goed dat we in september eerst met elkaar als Auditcommissie het gesprek aangaan, ook met de accountant en met de ambtelijke organisatie en de wethouder, om dan vervolgens te kijken hoe we dat ook verder kunnen brengen richting de raad, want uiteindelijk zijn wij als raad ook verantwoordelijk voor wat er in Sliedrecht gebeurt. De voorzitter Dank u wel voor uw informatie. Het Reglement van Orde biedt de Auditcommissie de gelegenheid om zelf te beoordelen, te besluiten of haar vergadering openbaar of besloten is. Dan geef ik graag het woord aan de heer Van Wijngaarden. Wacht u even, meneer Pauw, want de leden van de raad reageren op uw vraag.

Dus als u gewoon even rustig wacht op de reacties, dan kunt ze even noteren en krijgt u straks het woord om daar weer op te reageren. De heer Van Wijngaarden van de VVD-fractie. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, dank u wel. Als het aankomt op de vraag van de heer Pauw over het in de openbaarheid bespreken van dat soort zaken, kunnen wij dat ook onderschrijven. Dat lijkt me geen probleem. Ik had nog wel één vraag bij het betoog van de heer Brandwijk. Hij gaf aan dat hij de motie over het Winklerplein ingewikkeld vond. Mijn vraag is eigenlijk, wat vindt hij daaraan ingewikkeld? Want wellicht dat we dan nog wat vragen die hij heeft, eventueel weg zouden kunnen nemen. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Zijn er nog andere leden die willen reageren op de vragen die de heer Pauw heeft gesteld en de inbreng van de heer Brandwijk? Dat is het geval. De heer Ippel. Ik corrigeer mijzelf nog even, want het is niet het Reglement van Orde, maar het is de verordening van de Auditcommissie die zelf bepaalt in artikel 6, het eerste lid of men in alle openbaarheid dan wel in beslotenheid vergadert. De heer Ippel, in dit geval als fractievoorzitter van de SGP-ChristenUnie, denk ik. De heer Ippel Dat klopt, voorzitter, dank u.

Ik denk dat het verstandig is dat er inderdaad voorstellen komen tot verbetering, dat we die binnen de Auditcommissie bespreken en als daar dingen zijn die in de openbaarheid besproken moeten worden: geen enkel bezwaar. We spelen daar geen geheime commissie. Van bepaalde dingen is het beter dat dat daar blijft, maar dit soort zaken mogen wat mij betreft in de openbaarheid. Ik vraag me wel af of het zinvol is. Maar goed, laten we dat dan beslissen in de Auditcommissie om te kijken van: is dit zinnig om dit binnen de raad te bespreken, maar geen blokkade vooraf, of dat we daar dingen aan het bespreken die niet goed zijn. De voorzitter Dank u wel. Zijn er nog andere fracties die het woord wensen? Dat is niet het geval. Dan geef ik de heer Pauw de gelegenheid om te reageren op wat hij zojuist gehoord heeft van de andere woordvoerders. Gaat uw gang. De heer Pauw Of het zinvol is, voorzitter, dat weet ik niet, want ik ben geen accountant. Maar onze accountant vindt het wel zinvol. Dan staan er even twee of drie, ik heb ze niet hier zo kort bij de hand liggen, maar een aantal dingen die inderdaad niet gecorrigeerd zijn of niet kloppen, waar een raadsbesluit aan ontbreekt. Het mandaat, de rechtmatigheid.

Het mandaat met een besluit: zo gaan we de dingen doen en die kan je gewoon corrigeren en desnoods als een veegbesluit, het maakt me niet uit, maar in ieder geval: als het in de raad is, dan is het sowieso openbaar natuurlijk; dat bedoelde ik. En uiteraard kan je bij de Auditcommissie dat gewoon voorbereidend begeleiden. Maar ik zou er dan zo graag een datum op zetten. Want anders weet ik het wel weer, zo meteen. Dan is het weer een vergadering die en dan is die weer ziek of die weg of weet ik het wat en dan is het zo weer oktober/november. Laten we nu gewoon als raad afspreken dat we dat voor 1 oktober bij de Auditcommissie hebben, van daar uit verder kunnen en hopen 17

dat we dan bij de 2de Tussenrapportage, of de Winternota moet ik tegenwoordig zeggen, dan in ieder geval iets van de voortgang te zien krijgen. Die consensus zou ik inderdaad willen zoeken, voorzitter. De voorzitter Dank u wel, meneer Pauw. De heer Brandwijk nog in reactie op wat hij gehoord heeft. De heer Brandwijk Dank u wel, de heer De Vries. De voorzitter Voorzitter, bedoelt u. De heer Brandwijk Voorzitter, excuus. Die consensus deel ik met de heer Pauw. Ik hoop dat de wethouder ook kan toezeggen dat we het of dus voor 1 oktober in de Auditcommissie bespreken, of misschien al een stuk hebben wat naar de agendacommissie kan. Daarnaast even op wat de heer Van Wijngaarden zei, van de VVD. Even goed naar mijn woorden zoeken: maar er zijn altijd op elk dossier ontwikkelingen en die neem ik hier ook mee in overweging. Laat ik het zo zeggen. De voorzitter Dank u wel. Dan is de vraag aan het college gesteld, volgens mij ten tweede male, of het college voor 1 oktober een plan van aanpak kan neerleggen bij de Auditcommissie zodat de Auditcommissie daarover kan spreken en hoe de commissie dat doet, is aan de commissie. Ik kijk even naar de wethouder of hij al gelegenheid heeft om te reageren op de gestelde vragen en opmerkingen. Dat is het geval. Dan geef ik graag het woord aan de heer Paas. Wethouder Paas Dank u wel, voorzitter.

Volgens mij staat er, maar dan kijk ik ook even naar de griffier, in september een Auditcommissie gepland waarin we het verslag van de accountant en de evaluatie kunnen bespreken. Of er dan al een compleet plan van aanpak is, dat durf ik niet te zeggen. Maar ik moet ook eerlijk zeggen dat ik niet zo heel goed begrijp, meneer de voorzitter, als we laten zien met alle dingen die we doen, dat we bezig zijn met continue verbetering, dat er nu zó veel aarzeling is bij het feit alsof wij nu een paar maanden tot en met november op onze handen gaan zitten omdat we eigenlijk niet willen verbeteren. Dit hele college heeft meerdere keren aangegeven dat we bezig zijn met continue verbeteren. Dat ook hebben laten zien met verschillende punten en ik wil alles opleveren, meneer de voorzitter, wat ik voor 1 oktober heb, maar als er nog verbeteracties of plannen gevormd worden die er dan nog niet zijn, dan hoop ik toch dat ik ook de mogelijkheid krijg om gewoon na 1 oktober met nog nieuwe verbeterstapjes te komen om zo dat continue verbeterproces gewoon in gang te houden. De voorzitter Dank u wel. De heer Brandwijk heeft er een vraag over en dan de heer Pauw. De heer Brandwijk Eigenlijk, de wethouder vroeg naar wat die overweging was. We hebben in 2022 eenzelfde gesprek gehad over deze stukken, met verbetering. Waarin ik toen ook het idee had: deze verbetering gaat er komen.

Ja, er gaan dingen nog niet goed, er gaat heel veel goed. Het zijn enthousiaste mensen, we gaan de goede kant op. Met het verslag wat hier nu voorligt heb ik het idee: we hebben wel stappen gemaakt, maar zeg maar niet vooruit en dat baart me nu wel zorgen. En daar komt dat vandaan. Vorig jaar was er echt nog wel ook enigszins wat enthousiasme voor de ontwikkelingen die kwamen en nu heeft dat plaatsgemaakt voor iets meer zorg. Dus dat is de overweging waarom, in ieder geval ik, daar nu iets meer op inzet. De voorzitter Dank u wel. Heeft de wethouder behoefte om daar nog op te reageren? Dat is het geval. Wethouder Paas Ja, maar goed, daar verschillen we van mening. Althans, daar verschil ik van mening met de heer Brandwijk als het gaat over de stappen die we in de verkeerde richting hebben gezet. We kunnen het misschien hebben over dat we nog niet de goede stappen hebben gezet, maar met de stappen die we hebben gezet, die zijn ook wat de accountant betreft, lees ook de managementsamenvatting die hij heeft gestuurd, de 18

stappen in de goede richting. Dat er nog meer stappen gezet moeten worden, daar verschillen we niet van mening over. Meneer de voorzitter, laat ik in ieder geval toezeggen dat ik graag van het aanbod van de Auditcommissie gebruik maak om extra vergaderingen in te plannen en dat we dan afspreken met elkaar dat we in de Auditcommissie van september, als we de eerste bespreking doen, dan ook afspraken doen over een realistische tweede bespreking. Wat mij betreft, meneer de voorzitter, zou de Auditcommissie dat prima in de openbaarheid kunnen doen. De voorzitter Daar gaat de commissie zelf over. De heer Pauw heeft nog een vraag. De heer Pauw Ja, er werd ons een vraag gesteld, voorzitter, waar de aarzeling zit. Die zit in de verwachting van de honderdduizenden euro’s Sliedrechts belastinggeld van 2021 en 2022, die ik hier weer heb moeten goedkeuren met als belofte - of inspanningsverplichting, moet ik dan zeggen, dat het allemaal beter wordt. En wat nou de oorzaak ook is, in ieder geval is de conclusie niet dat het beter geworden is. Want het is juist minder geworden. Want we zijn gegaan van een extra Auditcommissie in 2022, waarin we net voor elkaar kregen dat we het voor elkaar kregen dat alles er was, naar dat we niets meer hebben. Nogmaals, even los van waar het dan zit, daar zit het dan.

Uiteraard heeft het college ook na 1 oktober nog alle ruimte om te doen wat ze moet doen, wat ons betreft in ieder geval en het gaat er alleen om dat het op papier staat. Ik moet nu uit 43 pagina’s gaan filteren wat ik nou wel aan verordening A.24.b moet gaan doen en aan welke niet. Nogmaals, die zitten in die 25% van de accountantsverklaring die ik niet begrijp. Dus ik zou wel graag vanuit het college een lijstje met dingen zien die moeten gebeuren, of die kunnen gebeuren, laat ik het zo zeggen. En dan kan de raad kiezen of ze moeten gebeuren. Dan ben je er in ieder geval van af, heb je in ieder geval een keuze gemaakt. Maar dat het gewoon op een A4-tje staat van: de accountant heeft aanbevolen dat, een rijtje met dingetjes, die bespreken we in de Auditcommissie van september en vanuit daaruit verder. De voorzitter Dank u wel, meneer Pauw. In reactie de heer Paas daarop. Wethouder Paas Meneer de voorzitter, ik vraag me echt af of de gemeenteraad dat zou moeten willen, of dat dit alleen een wens is van de heer Pauw van PRO Sliedrecht of van PRO Sliedrecht alleen. Wat ik zei en daar sta ik volledig achter, is dat ik denk dat het goed is om in de Auditcommissie alles wat daar gedeeld wordt als het gaat over de verbetering en de verbeteracties, de evaluatie en wat we er aan doen, om dat gewoon te delen. Daar is niets geheims aan.

Maar ik vraag me echt af, meneer de voorzitter, of in deze raad uiteindelijk de keuze gemaakt moet worden welke van de verbeteracties wel uitgevoerd moeten worden, welke van de verbeteracties niet uitgevoerd moeten worden en of de verbeteracties die beschreven staan, eigenlijk wel de goede zijn. Uiteindelijk gaat het er om en dat is deze keer ook heel duidelijk geworden, dat u mij aan kunt spreken op het eindresultaat: dat u een goed proces wenst en ik denk dat het daarover zou moeten gaan, het debat. Als u ziet welke verbeteracties we doen: hooguit dat u daar een oordeel dan over kunt geven als raad of u vindt dat we de goede kant op gaan of niet, maar laten we voorkomen dat we de verwachting wekken dat wij als college hier met een raadsvoorstel komen, bevattende een lijst met verbeteracties waarbij we dan toestemming aan u vragen om het wel of niet uit te voeren. De voorzitter Dank u wel. Dat roept weer een reactie op van de heer Pauw en dan wil ik tot een afronding komen. De heer Pauw. De heer Pauw Het zou als, ik als één van 21 controleurs van het college, wel de eindconclusie moeten zijn waar het college mee eindigt, maar die gaat geen politiek draagvlak halen. Dus het hoeft geen raadsbesluit te zijn van ‘zo en zo gaan we het doen’, maar gewoon even uitgefilterd uit het accountantsverslag, via de voorzitter richting het college: een aantal dingen staat daar gewoon in.

Die moeten nog dit jaar geregeld worden en wanneer gaan we dat dan doen? Vervolgens, van daaruit ga je dan verder en het mag gewoon een overzichtje zijn, maar gewoon nu afwachten tot een week voor de Auditcommissie en dan nog iets binnenkrijgen - ik zou graag vanuit hier daar wat kaders neerleggen. 19

De voorzitter Ik herinner u allen er misschien ten overvloede aan dat er een voorlopig accountantsverslag komt met een bestuurlijke reactie, waar ik er dan van uitga dat die besproken wordt in de Auditcommissie van september en mogelijk dan ook verbeteracties in zich herbergt waar u op doelt en waar ook de wethouder over sprak in de bestuurlijke reactie. En dat is een basis voor het gesprek, denk ik, in de Auditcommissie. Daar ga ik vanuit. Ik kijk even naar de voorzitter van de Auditcommissie. De heer Ippel in die rol? De heer Ippel Ja, wat mij betreft wel, voorzitter. Nogmaals voor de duidelijkheid: ook de accountant is erbij in september voor het nieuwe plan en ik denk, als de Auditcommissie en die heeft al deze beraadslagingen gehoord, we zijn er met elkaar bij, echt volledig hier op gericht is dat de accountant in de volgende cyclus zijn werk goed kan doen en daarbij ook in zijn rol geplaatst wordt en hij heeft nog verdere verbeteracties nodig dan die er liggen in september, dan zullen we in het najaar nog een aantal keren moeten vergaderen om die in te zetten. Dat is de inzet van het college, dat is de inzet van de accountant om zijn werk goed te kunnen doen en dat is onze inzet. Dus wat mij betreft kunnen we daar echt op inzetten.

Nogmaals, discussie in de openbaarheid vind ik daar aan een vervolg: prima, maar als dat zinvol en nodig is, doen we dat en anders dan tikken we het daar af. Het gaat er om dat de accountant zijn werk kan doen. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel voor uw toelichting daarbij. Roept dat nog nieuwe vragen of opmerkingen op van de heer Brandwijk? De heer Brandwijk Ja, toch nog even. Ik zit iets korter dan de heer Pauw in de gemeenteraad, maar ik weet ook al dat je duidelijk om een datum moet vragen. Kunnen we die bestuurlijke notitie ook voor 15 juli verwachten van het college? Op het dan niet concept accountantsverslag. De collegereactie. De voorzitter Ik geef voor die concrete vraag even het woord aan de heer Paas en dan ronden we deze beraadslaging af. De heer Paas. Wethouder Paas Het antwoord is daarop: nee. De voorzitter Dank u wel. De heer Brandwijk Wanneer dan wel? Al is het niet voor 15 juli. Wethouder Paas Ik doe het even uit mijn hoofd, maar voor 1 september zou prima moeten lukken en dat heeft er alles mee te maken dat ik geen bestuurlijke reactie kan geven op het conceptrapport en dat ik ook moet wachten op het definitieve rapport. Dat we vervolgens het reces hebben wat er voor ligt en dat het voor 1 september...

De voorzitter Ik denk en in lijn met, dank u wel, in een lijn wat de heer Pauw ook al vroeg, dat is denk ik ook het oogmerk van de heer Brandwijk, om ruim voor de volgende Auditcommissie te kunnen beschikken over zowel het accountantsverslag als de bestuurlijke reactie daarop. Dat is tenminste het oogmerk van uw vraag, denk ik, de heer Brandwijk? Ja, en de wethouder zegt toe te proberen dat voor 1 september bij uw raad neer te leggen. Nou, dat lijkt mij… toch nog de heer Brandwijk? De heer Brandwijk Ja, want het is interessant wat de wethouder hier zegt. Hij zegt, ik kan geen reactie op een conceptstuk geven en wij moeten zo meteen stemmen over dit conceptstuk. Ik heb dit conceptstuk moeten beoordelen in minder dan 24 uur en de wethouder gaat hier, nou, 1 september, dat is ongeveer twee maanden, de tijd voor nemen vanaf nu, maar verwacht wel van ons dat wij er een gedegen… Ik wil graag òf voor 15 juli, of dat in de toekomst dan de wethouder ook niet verwacht dat wij binnen 24 uur een keuze maken over iets wat nog een concept is. De voorzitter Op het gevaar af dat we een herhaling van een discussie krijgen over de aard van de bespreking nu - de heer Paas nog tenslotte in deze termijn. 20

Wethouder Paas Ja, meneer de voorzitter. Ik ga er van uit dat uw geachte gemeenteraad ook graag, of juíst graag een reflectie van het college wil over het eindelijke definitieve oordeel van de accountant als het gaat over de rechtmatigheid. Ja, daarvan nemen we dat graag mee in één en dezelfde reflectie en dat is waarom ik aangeef dat ik dat wel voor 1 september kan doen, maar niet voor 15 juli. De voorzitter Dank u wel. We zijn gekomen aan het einde van de beraadslaging, waarbij in ieder geval toegezegd is door de wethouder dat op basis van het definitieve accountantsverslag er ook nog een bestuurlijke reactie komt en dat hij die probeert voor 1 september naar de raad te zenden. Die wordt onderdeel van de beraadslaging in de Auditcommissie in september, waarschijnlijk in de laatste week van september, maar die moet nog precies gepland worden. Daarnaast heeft de voorzitter van de Auditcommissie u ook aangegeven dat er natuurlijk alle ruimte is en de wethouder heeft aangegeven daarin mee te willen werken, ook om nog meerdere Auditcommissies als dat nodig is te organiseren. De Auditcommissie gaat zelf over openbaarheid of beslotenheid. Met die feitelijke constatering van de toezegging van wat hier besproken is wil ik eigenlijk de beraadslaging sluiten. De heer Pauw heeft nog een opmerking.

De heer Pauw Nee, ik wil niet tot 03.00 uur vannacht doorgaan, maar ik wou graag even een schorsing van drie minuten. De voorzitter Maar ik wil u eigenlijk voorstellen, meneer Pauw, om sowieso nu te schorsen en om 15.00 uur de beraadslaging te hervatten, te heropenen en dan te beginnen met de Kadernota en op een later moment, als alle leden van de raad aanwezig kunnen zijn, dat hebben we ook zo afgesproken vorige week, om dan de stemming te hebben. Dus dat u nog alle gelegenheid heeft om in uw fractie te beraadslagen, want daar is behoefte aan, begrijp ik, maar dat we waarschijnlijk na de dinerpauze pas stemmen over de jaarrekening, omdat de wens was dat alle leden in de gelegenheid zijn om daarbij aanwezig te zijn en die gelegenheid wil ik graag bieden. Dus na de dinerpauze stemmen we over de jaarrekening; het precieze tijdstip kan ik u dan pas geven. Ik zie dat dat u ruimte biedt voor interne beraadslaging, want die ruimte is er ook, omdat ik nu de vergadering schors en de beraadslaging sluit over dit onderwerp en om 15.00 uur de vergadering heropen om met elkaar het debat te voeren over de Kadernota. De vergadering is geschorst tot 15.00 uur. Schorsing De voorzitter Ik heropen de vergadering. We zijn gekomen aan de behandeling van de Kadernota 2024, inclusief het Programma Ruimtelijke Vernieuwing en daarover voeren wij algemene beschouwingen.

Het politieke hoogtepunt van het jaar; tenminste, velen van u zien dat zo. Kijk, mevrouw Schild heeft er al enorm veel zin in. We gaan ook merken of zij het woord voert straks, maar vele anderen gaan dat wel doen. Er is ook ruimte en één van de fracties maakt er ook gebruik van, de SGP-ChristenUnie fractie, om met twee woordvoerders het woord te voeren. We hebben ook een heel draaiboek voor de behandeling van de Kadernota en het Programma Ruimtelijke Ordening en dat wil ik eigenlijk ook gewoon volgen, maar de heer Jongeneel heeft daar een vraag bij, zie ik. De heer Jongeneel Ik heb een opmerking, voorzitter. De SGP-ChristenUnie is niet de enige met die primeur; wij doen het ook. Want ik doe de eerste woordvoering in de eerste termijn en in tweede termijn voert de heer Brandwijk het woord, voorzitter. De voorzitter Dank u wel voor de aanvulling, meneer Jongeneel; dat had ik even over het hoofd gezien. Als fracties er voor kiezen om alleen het woord te voeren mag dat vanzelfsprekend ook. Er is alle ruimte geweest om technische vragen te stellen over de Kadernota en het Programma Ruimtelijke Vernieuwing. Er is ook een inloopsessie geweest waar verschillende fracties gebruik van hebben gemaakt en daarmee zijn de voorstellen voldoende voorbereid voor de besluitvormende vergadering die wij nu hebben.

Moties of amendementen die worden ingediend worden vanzelfsprekend ook op raad.sliedrecht.nl geplaatst. Dat geldt ook voor de woordvoerders die hun spreektekst ter 21

beschikking stellen aan de griffie. Nadat ze klaar zijn met hun inbreng zullen we die ook publiceren zodat andere leden van de raad, maar ook anderen buiten de raad daar kennis van kunnen nemen. Het is niet verplicht, maar wanneer u dat doet zullen we die service ook verlenen. Iedere fractie heeft vijftien minuten spreektijd, ongeacht het aantal woordvoerders; daar zal ik streng op toezien en daarnaast zijn we gewoon en dat weet u allen in onze raad om bij algemene beschouwingen in de eerste termijn van uw inbreng geen interrupties toe te laten. Geen interrupties - dat is de praktijk waar u zelf mee hebt ingestemd en die ook al eerder werd toegepast. (…) Ja, vanuit u, de heer Pauw, dat begrijp ik. Ik word al gecorrigeerd: vanzelfsprekend zijn interrupties toegestaan; gelukkig, denk ik dan ook voor alle toehoorders, ook voor mevrouw Schild. Er is dus alle ruimte voor interrupties, maar ik geef u wel graag mee dat het wel fijn is om niet direct al na zin één een interruptie te plaatsen, maar de woordvoerders even de gelegenheid te bieden om even de opbouw van hun betoog zeg maar te geven, zodat we ook een goed inhoudelijk debat hebben met elkaar. Akkoord? Dan komen wij aan de eerste termijn van de raad en dan geef ik zoals afgesproken graag het woord aan de heer Van Wijngaarden van de VVD-fractie. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, dank u wel.

Een iets langer betoog dan u normaal gesproken van mij gewend bent. De Kadernota: een belangrijk onderwerp. Laat ik allereerst beginnen met het college en haar ambtenaren te bedanken voor een duidelijk leesbare Kadernota. Ik denk dat er een hoop zinnige dingen in staan. Maar waar ik tijdens mijn betoog bij stil wil staan, zijn eigenlijk twee belangrijke punten. De eerste zal denk ik niemand verbazen: dat is de binnen- en buitenstedelijke vernieuwing, daar zal ik als eerste op ingaan. Het tweede gedeelte van het betoog zal voornamelijk gaan over het probleem Chemours. Maar laat ik beginnen met de binnen- en buitenstedelijke vernieuwing. Het mag immers bekend zijn dat we in Sliedrecht een aantal belangrijke uitdagingen hebben als het aankomt op de ruimtelijke ontwikkeling, waarbij de belangrijkste vraag is hoe we ons dorp op de lange termijn leefbaar en aantrekkelijk kunnen maken en houden. Voorzitter, in de ontwikkeling van Sliedrecht-Noord zijn de afgelopen periode een aantal belangrijke stappen gezet en dat de ontwikkeling van dit gebied noodzakelijk is voor de toekomst van Sliedrecht stond voor ons als VVD buiten kijf. Echter waren er nog wel wat twijfels bij derden en waren er de nodige onzekerheden, zoals de financiële haalbaarheid; een belangrijk vraagstuk welke door de door het Rijk toegezegde subsidie van bijna 20 miljoen euro voor een groot deel wordt beantwoord.

Daarnaast had ook de provincie haar twijfels bij de noodzakelijkheid van de ontwikkeling van Sliedrecht-Noord, maar met de presentatie van haar recente coalitieprogramma is deze zorg voor ons ook grotendeels weggenomen. We willen het college en haar ambtenaren graag complimenteren voor hun inzet op dit punt. Voorzitter, daarnaast worden ook de kaders voor de binnenstedelijke vernieuwing steeds duidelijker. In het programma ruimtelijke vernieuwing wordt geschreven dat binnenkort meer duidelijk zal worden over hoe we als raad kunnen sturen op deze ontwikkeling. We gaan er vanuit dat dit in gezamenlijkheid met het sturen op grote projecten wordt uitgewerkt, zodat we als raad echt in positie komen om te sturen op de koers, de gezette stappen en de financiële onderbouwing daarvan. Bij de binnenstedelijke ontwikkelingen zijn er nog wel een aantal belangrijke projecten waar het nodige mee moet gebeuren. Zo blijven we ons zorgen maken omtrent de situatie van het Burgemeester Winklerplein; daar is het bij de jaarrekening ook al over gegaan, maar goed, ik denk dat het belangrijk is om het gewoon nogmaals te benadrukken. We zouden over alle ontwikkelingen op dit onderwerp binnenkort toch een keer als raad willen spreken, het liefst openbaar, maar desnoods achter gesloten deuren.

Voorzitter, als VVD waren we zeer te spreken over de wijze waarop we als raad een keuze hebben gemaakt over de toekomst van de Groen van Prinsterer locatie, waarbij we als raad echt wat te kiezen hadden. We vragen ons daarom ook af of het college de komende periode nog andere projecten op het oog heeft om op deze wijze te behandelen. Bij dit onderwerp hebben we ook nog wel een puntje van kritiek, voorzitter. Namelijk de communicatie. Het college doet goede dingen, maar de vraag is of deze boodschap ook goed over het voetlicht gebracht wordt. Zo waren de uitnodigingen voor een bewonersavond over de Noord-Zuid verbinding te laat verzonden, er waren onduidelijkheden over de communicatie omtrent het nieuw te realiseren IKC, maar er gingen ook zaken niet goed bij bijvoorbeeld de sollicitatieprocedure van de MAG. Daar moet ook wat ons betreft gewoon meer scherpte in komen en onze vraag aan het 22

college is hoe zij denkt deze scherpte de komende tijd aan te kunnen brengen. Voorzitter, we staan voor een aantal grote ontwikkelingen en we hebben nu het gevoel alsof we in de communicatie te vaak achteraf moeten verantwoorden of corrigeren, terwijl men juist op voorhand meegenomen zou moeten worden. Voorzitter, dan heb ik nog een ander punt hierbij en dat heeft betrekking op modulair wonen. Ik was in eerste aanleg eigenlijk van plan om daar een motie over op te stellen, maar gaandeweg het opstellen van die motie bedacht ik mezelf dat er wellicht nog wel wat meer haken en ogen aan zouden kunnen zitten dan ik in eerste instantie kan overzien, dus ik zou hem hier liever gewoon eerst even in de raad willen delen om te kijken hoe andere fracties er tegenover staan en eventueel om daar ook een reactie over te horen vanuit het college. Maar wat we van plan waren is om een motie in te dienen om modulair wonen in Sliedrecht-Noord mogelijk te maken, zodat ook op korte termijn voor Sliedrechters gebouwd kan worden, dus dat daar op korte termijn ook resultaat gepakt kan worden. Wat ik zei, er zitten wat haken en ogen aan die ik in eerste instantie gelijk kan bedenken: de gebieden van Noord zijn natuurlijk in handen van een aantal projectontwikkelaars. Ik zou me voor kunnen stellen dat een aantal van die ontwikkelaars dit zelf al op wil pakken.

Ik zou hier in eerste instantie ook niet persé als gemeente een hele zak geld tegenover willen zetten, maar voornamelijk faciliterend op willen treden. Dat maakt dus ook dat ik nu nog geen motie heb. Want ik kan me voorstellen dat als wij hier als gemeenteraad zeggen ‘dat moet er komen’ dat men gelijk komt vragen om geld. En dat zou ik ook kunnen begrijpen, maar ik zou eerder faciliterend hierin op willen treden omdat we ook zien, althans vermoeden, dat modulair wonen ook gewoon wat voordelen heeft voor die projectontwikkelaar. Zo zou er bijvoorbeeld geëxperimenteerd kunnen worden met voorbelasting van de grond en dergelijke, waar later toch al wat zaken gerealiseerd moeten worden en kunnen er ook al andere voorbereidende werkzaamheden gepleegd worden, zoals bijvoorbeeld aanleg riolering et cetera, ik noem maar wat. De voorzitter Even voor mijn begrip, en misschien ook voor de raad: wat is modulair wonen? De heer Van Wijngaarden Modulair wonen, voorzitter, dat is tijdelijk wonen, dus dat zijn tijdelijke woonvormen. Voor zover ik weet staan die er ongeveer 15 jaar, maar ook daarin kunnen we het zo gek maken als dat we zelf willen. Dat heeft ook weer met de kosten te maken; ook die kunnen we zo gek maken als we zelf willen, maar in principe staan modulaire woningen er voor 15 jaar. De voorzitter Was u klaar met modulair wonen? Omdat het een vraag oproept.

De heer Pauw, van de fractie van PRO Sliedrecht, gaat uw gang. De heer Pauw Ja, twee vragen, voorzitter. Waarom in Sliedrecht-Noord en niet Sliedrecht… hoe zullen we het noemen…. zuid maar even noemen, dan? Dat is de eerste. En er wordt gevraagd om te faciliteren en daarna dingen die allemaal geld kosten. Zeker als je het woordje grond daar gaat noemen, dan heb je het over miljoenen euro’s. Dus gaat de gemeente Sliedrecht dat dan betalen, of iemand anders? De voorzitter De heer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Ja, voorzitter, dank u wel. Om op de eerste vraag te reageren: juist in Sliedrecht-Noord, omdat dat de plek is waar we dit zouden kunnen realiseren. Het mag bekend zijn dat we als VVD van mening zijn dat we naar noord moeten, omdat er juist ten zuiden van de A15 een zeer beperkte ruimte is, waar we zeker de komende jaren echt op een hele verstandige manier mee om moeten gaan. We hebben laatst tijdens een beeldvormende vergadering ook gepresenteerd gekregen hoe die hele schuifoperatie straks moet lopen, dus ik denk dat het niet heel praktisch is om dan vervolgens dit soort woningen ten zuiden van de A15 neer te zetten. En de vraag van de heer Pauw over de financiën: ja, ik snap hem, maar dat is ook de reden waarom ik hier nu niet direct al met een motie sta.

Kijk, ik kan me voorstellen dat op het moment dat dus ook voor de gemeente er een aantal voordelen zijn in voorbelasting, in de riolering, ik noem maar wat, dat we daar als gemeente in bijdragen, maar het zou niet mijn doel zijn om in eerste aanleg hier gelijk financieel voor verantwoordelijk te zijn en dan met name 23

omdat ik me voor kan stellen dat het voor projectontwikkelaars zelf ook gewoon interessant is om hier wat zaken te kunnen uitproberen richting de definitieve wijk die er moet komen. De voorzitter Dank u wel. Ik zie dat er ook nog een vraag is van de heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Ja, dank. Ja, toch even een overweging waar ik de reflectie van de heer Van Wijngaarden graag op hoor. Namelijk of hij niet bang is dat het modulair wonen aan de noordkant van de A15 ook de ambitie die we daar hebben om daar gewoon vaste woningen te bouwen, in gevaar in komt en hoe hij dat ziet. De voorzitter Dank u wel. De heer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, dank u wel. Terechte vraag, denk ik. Ik maak me daar alleen niet zo gek veel zorgen om en dat heeft ermee te maken: ik geef aan, zo’n modulaire woning staat er voor ongeveer vijftien jaar. Ik kan me zomaar voorstellen dat we over vijftien jaar nog niet klaar zijn met het helemaal vol bouwen van de wijk, dus ik kan me ook voorstellen dat je daar een verstandige plek voor selecteert. Net als bij Baanhoek West; ik weet niet hoe lang we daar inmiddels bezig zijn met bouwen, maar je ziet gewoon dat dat lang duurt.

Dus je zou daar van te voren ook rekening mee kunnen houden dat we bij wijze van spreken - ik weet niet hoe het bouwen begint, begint dat rechts, dan plaatst je dit links, begint het bouwen links, dan plaats je het rechts, ik noem maar wat. De voorzitter Dank u wel. Vervolgt u uw betoog. De heer Van Wijngaarden Ja, voorzitter, dank u wel. En als we dan huizen gaan bouwen is het natuurlijk ook fijn als deze goed bereikbaar zijn. We vinden het dan ook jammer dat de minister de verdere verbreding van de A15 tussen Sliedrecht en Gorinchem in de ijskast heeft gezet. Het is wellicht een logisch gevolg van bepaalde zaken, maar toch zouden we aan het college willen vragen of zij hier blijvend aandacht voor willen blijven vragen bij het kabinet. Voorzitter, dan over op het tweede gedeelte van mijn betoog en dat richt zich zoals gezegd op Chemours. Daar willen we… nou ja, willen - móeten we stilstaan bij de ontwikkelingen die daar gaande zijn. De omvang van de problematiek wordt steeds meer zichtbaar; de aandacht neemt toe en dat is een positief punt. Recente openbaringen van het programma Zembla zijn opnieuw zorgelijk en bevestigen de noodzaak om de handelwijze van het chemieconcern stevig aan te pakken. Toch blijft het een lastig onderwerp, voornamelijk omdat we als Sliedrecht maar een beperkte stem hebben in dit geheel.

Het mantra ‘nul uit de pijp’ onderschrijven we van harte en dat bestaande vervuiling moet worden aangepakt, daar bestaat ook geen twijfel over, maar als Sliedrecht alleen kunnen we dit niet realiseren. Daarom nogmaals, wellicht ten overvloede, de oproep om hier met buurgemeenten, provincie en andere partijen stevig op te sturen. Tegelijkertijd zien we ook dat de gemeente Sliedrecht op dit moment al de nodige publiekrechtelijke en privaatrechtelijke acties onderneemt. We verwachten dat het college bij de geplande hoorzitting haar maximale inspanning levert voor de gezondheid van onze inwoners. Voorzitter, alle informatie die los komt roept logischerwijs veel vragen op bij inwoners. Op veel vragen is gewoon nog geen concreet antwoord te geven, maar we ervaren ook dat de wèl beschikbare informatie over PFAS, de gezondheidsrisico’s daarvan en de procedures niet eenvoudig te vinden zijn. Dat heeft er voornamelijk mee te maken dat verschillende overheidsinstanties en andere instanties vanuit hun eigen rol en verantwoordelijkheid hun informatie delen, maar ook omdat nieuwe informatie na verloop van tijd naar de achtergrond verdwijnt en daardoor moeilijker vindbaar is. De afgelopen week laat ook zien hoe complex de zaken zijn en welke partijen hier allemaal bij betrokken zijn. Naast de gemeente Sliedrecht zijn daar onze buurgemeenten, de provincie, het RIVM, het Waterschap, et cetera.

Daarom heeft mijn fractiegenoot Van Rossum samen met de heer Pauw van PRO Sliedrecht een motie opgesteld, die inmiddels ook al ondersteund wordt door de gehele gemeenteraad en die dien ik bij deze in. De motie heet Informatiepunt PFAS, waarin we oproepen - u heeft hem al liggen. 24

De voorzitter Misschien dat u het dictum wil voorlezen. De heer Van Wijngaarden Dat wil ik zeker. We verzoeken het college om, bij voorkeur in overleg met andere overheden, per direct één centrale digitale plek in te richten waar informatie over onder andere PFAS, gezondheidsrisico’s en de juridische procedure vindbaar zijn. De kosten voor 2023 incidenteel te dekken via de Algemene Reserve en de structurele lasten voor dit informatiepunt mee te nemen bij het opstellen van de begroting 2024. De voorzitter Dank u wel. Deze motie wordt ingediend door de leden de heer Van Rossum, de heer Pauw, de heer Ippel, de heer Dunsbergen en de heer Jongeneel en dat is bijna de hele raad, maar nog niet alle fracties staan daar onder, dus we gaan straks zien of dat wel het geval is. Daarmee maakt hij onderdeel uit van de beraadslaging en krijgt stuknummer M5.1. Ik zie dat één van de indieners van de fractie nog een vraag heeft over de door henzelf ingediende motie. De heer Brandwijk. De heer Brandwijk Ja, dank u en dat is even een overweging die ik met de rest van de raad wil delen. We hebben het hier over een digitaal informatiepunt. We hebben ook een gemeentehuis, een bibliotheek of een Bonkelaerhuis waar het misschien ook goed is als daar fysiek informatie aanwezig zou zijn in de vorm van een folder.

Vaak hebben we het over bijvoorbeeld laaggeletterdheid, maar je hebt ook een vorm van digitale laaggeletterdheid en dan lijkt het me goed als we deze informatie ook op een fysieke plek in onze gemeente beschikbaar stellen. De voorzitter Dank u wel. Wil de heer Van Wijngaarden daar op reageren? De heer Van Wijngaarden Ja voorzitter, daar zijn we het mee eens. Dank u wel. De voorzitter Dank u wel. Gaat u verder met uw betoog. De heer Van Wijngaarden Dat was mijn betoog, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Zijn er nog vragen aan de heer Van Wijngaarden? De heer Jongeneel heeft een vraag. Gaat uw gang. De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Hoe ziet de VVD, voorzitter, de toekomst van Chemours? De voorzitter De heer Van Wijngaarden, beperkt u zich tot een relatief kort antwoord. Over de toekomst kun je heel lang filosoferen. De heer Van Wijngaarden. De heer Van Wijngaarden Voorzitter, ik geloof dat ik het enigszins in mijn verhaal gezegd heb: die hele ‘nul uit de pijp’, dat is het mantra wat we onderschrijven. Ik vind hem gewoon lastig. Want ik kan hier natuurlijk roepen ‘ik vind dat Chemours weg moet, ze moeten sluiten’, maar puntje bij paaltje heb ik daar werkelijk waar geen enkele stem in. Dus op het moment dat ik hier heel hard op de trom ga slaan van: we gaan dit doen, dit moet gebeuren, vraag ik me ook af of we geen onrealistische verwachtingen scheppen bij de inwoners.

Want er is de afgelopen dagen ook wel veel over de reactie van het college gegaan, dat sommigen die reactie wat tam vinden. Wat ik me op zich kan voorstellen, maar ik waardeer tegelijkertijd ook die houding van het college, omdat ze zich dus niet een al te grote broek aanmeten. Ik denk dat ze er realistisch in zitten. Tegelijkertijd loopt er natuurlijk ook een rechtszaak, dus vraag ik me af of het ook verstandig is om vervolgens heel emotioneel op bepaalde zaken te reageren. Daar staan we eigenlijk deels hetzelfde in. Voorzitter, als u het aan mij vraagt, dan zou DuPont hier prima moeten sluiten. Als daar ooit stemmen voor opgaan en wij hebben daar iets over te zeggen, dan zult u ons aan uw zijde vinden. Of dan zal de heer Jongeneel ons aan zijn zijde vinden. Maar ik zie dat niet zo snel gebeuren, voorzitter.

25

De voorzitter Dank u wel. Zijn er nog andere vragen aan de heer Van Wijngaarden? Dat is niet het geval. Dan dank ik u hartelijk. Dan gaan wij in deze eerste termijn naar de fractie van Slydregt.NU met twee woordvoerders. Allereerst de heer Jongeneel voor het onderdeel Kadernota en daarna de heer Brandwijk voor het programma Ruimtelijke Vernieuwing. Ja, precies. De heer Jongeneel en wij zullen bewaken, meneer Brandwijk dat er voor u nog tijd overblijft. De heer Brandwijk Ik ga in de tweede termijn. De voorzitter Oh? OK. Zo kan het ook. De heer Jongeneel, gaat uw gang. De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Vandaag bespreken we de Kadernota 2024 en het Programma Ruimtelijke Vernieuwing 2023–2024. We kijken terug naar het afgelopen jaar en we kijken vooruit naar het nieuwe politieke jaar. Het afgelopen jaar heeft ons mooie vergezichten opgeleverd hoe Sliedrecht er in de toekomst uit kan gaan zien. Er komen nieuwe woningen op het oude terrein van het ziekenhuis en op de Rivierdijk. Er wordt binnenstedelijk gebouwd; daar zijn wij blij mee, al vinden wij het tempo waarin dit gebeurt te langzaam gaan. Het kan in de ogen van Slydregt.NU allemaal een stuk sneller. Dit kan door particuliere initiatieven zoals de locatie van Bongers een stuk serieuzer te nemen.

Daartegen is Slydregt.NU niet blij met de verlenging van de crisisnoodopvang, waar als je even niet oplet wapens en munitie naar binnen wordt gesmokkeld. Daarom vinden wij echt dat de crisisnoodopvang per 31 december 2023 dicht moet. Hier dienen wij dan ook een motie voor in. Verder zijn wij niet blij met het feit dat er een AZC komt voor maximaal 250 asielzoekers. Wij zijn van mening dat Rutte IV zijn problemen niet over de schutting bij de gemeenten moet gooien. Het blijft wel erg stil rondom de komst van het AZC, terwijl wij in de raad daarover een update zouden krijgen in juni. Of verlopen de onderhandelingen met het COA erg stroef? Graag een antwoord van de portefeuillehouder. De voorzitter Meneer Jongeneel, voordat u verder gaat. U zei, wij dienen een motie in; gaat u dat nog doen? De heer Jongeneel Dat ga ik nu doen. De voorzitter Gaat uw gang. De heer Jongeneel Zal ik het dictum voorlezen? De motie heet: ‘1 januari 2024 is 1 januari 2024’. Wij dragen het college en de burgemeester op om er op aan te dringen dat het Rijk, COA en de IND betreffende de overdracht voor 1 januari 2024 Om druk te zetten op het Rijk voor het realiseren van andere opvangplekken buiten Sliedrecht, en gaan over tot de orde van de dag. De voorzitter Dank u wel. De motie wordt ingediend door u.

Mevrouw Visser Voorzitter, wat moet ik doen voor een interruptie? Ik zit al ongeveer 5 minuten te zwaaien. De voorzitter Mevrouw Visser, ik ben aan het concluderen wat betreft de motie. Daarna is er ruimte voor een interruptie. De heer Jongeneel dient een motie in, die krijgt het stuknummer M5.2 en maakt onderdeel uit van de beraadslaging. Dank u wel. Er is behoefte aan een vraag. Mevrouw Visser heeft een vraag. Mevrouw Visser, gaat uw gang. Mevrouw Visser Ongeveer 5 minuten geleden al, voorzitter. Ik hoor het betoog van de heer Jongeneel en ik bedoel, dat hebben we vaker van hem gehoord en volgens mij was steeds het verhaal: het schuift op. Ja, nou, het schuift op. Het is gewoon zo. Er zijn mensen in Nederland die geen dak boven hun hoofd hebben en dat gekregen hebben van de gemeente Sliedrecht in het gemeentekantoor. Volgens mij was het verhaal: 1 januari zou 1 januari zijn omdat dan ooit wethouder Bijderwieden wat gaat doen met het gemeentekantoor en het gemeentehuis, maar die plannen zijn nog niet definitief. Dus hoe erg is het dat ze er zijn? En de tweede vraag is, als het college zou komen op 1 januari 26

van: we hebben wel het gemeentekantoor nodig, maar we hebben een andere locatie in Sliedrecht. Hoe denkt de fractie van Slydregt.NU er dan over? De voorzitter Dank u wel voor uw vragen. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Ik hoor maar één vraag. Als u goed had geluisterd is het dictum dat wij willen dat er plekken worden gevonden buiten Sliedrecht. Ja, ons antwoord is daarop: nee, dat willen we gewoon niet. Slydregt.NU wil dit niet. Mevrouw Visser Voorzitter. De voorzitter Mevrouw Visser heeft een vervolgvraag. Mevrouw Visser. Mevrouw Visser Is dan de conclusie juist dat het niet gaat om een datum, maar gewoon om het feit dat mensen uit Sliedrecht weg moeten? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel Mensen uit Sliedrecht weg moeten? Als u dat vindt dat ik dat zeg, dan mag u dat vinden, maar ja, dat zeg ik dus niet. Ik ga over mijn eigen woorden. De voorzitter Dat is zo. Iemand anders nog op dit punt? Dat is het geval. De heer Dunsbergen heeft op dit punt, naar aanleiding van de motie mogelijk, ook een vraag. De heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Dank. Dat gaat inderdaad over die motie. Als ik even goed kijk naar de tweede bullet, dan staat er: ‘het realiseren van andere opvangplekken buiten Sliedrecht’ en ik ben wel even benieuwd wat de heer Jongeneel daarbij bedoelt.

Want het komt op mij inderdaad over dat hij eigenlijk zoiets heeft van, joh, het maakt mij niet uit wat er met die mensen gebeurt, als ze maar buiten Sliedrecht geplaatst worden. De voorzitter De heer Jongeneel voor een nadere duiding. De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Ik sta hier namens Slydregt.NU vandaag, ik sta hier niet namens het COA. Oké, dan ga ik weer verder, voorzitter. De voorzitter Dat leidt nog tot een vervolgvraag. De heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Dank u wel. Begrijp ik dan dat hij eigenlijk zegt van joh, een andere gemeente mag dat probleem oplossen, zolang wij er maar vanaf zijn? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Nou, voorzitter, volgens mij draagt Sliedrecht zijn steentje bij. Dat doen we al vanaf, we zijn volgens mij weer anderhalf jaar verder. Dus ja, we kunnen niet zeggen dat we op onze handen hebben gezeten. We hebben bijgedragen, we hebben ruimte verleend, we hebben mensen opgenomen in de samenleving. Dus u kunt niet zeggen dat we niets gedaan hebben en er zijn heel veel gemeenten in Nederland die nog steeds niks doen. Dus ja, het wordt ook wel een beetje stuivertje wisselen. Ik vind dat iedereen wat moet doen en niet alleen Sliedrecht. En er komt daar een AZC en ik vind, of ja - het schijnt te komen.

Ik heb niets meer gehoord, niets meer van vernomen, dus ik ben erg benieuwd naar het antwoord van de portefeuillehouder in zijn eerste termijn. Maar ja, daar nemen we toch ook al voldoende verantwoordelijkheid. Kijk, als het aan onze fractie had gelegen was er geen AZC gekomen, maar de meerderheid denkt wat anders. Dus daar nemen we toch al voldoende verantwoordelijkheid, meneer Dunsbergen, voorzitter? De voorzitter Dank u wel. Meneer Jongeneel, gaat u verder met uw betoog.

27

De heer Jongeneel Maar ook wij hebben natuurlijk vergezichten. Mocht er alsnog geen AZC komen, dan hebben wij een ander plan met Sliedrecht-Noord. Dan willen wij in de nabijheid van het sportpark tiny houses en flexwoningen laten herrijzen voor starters op de woningmarkt. Het lijkt inderdaad op modulair wonen. Dus heeft de VVD zijn antwoord: daar staan wij ook achter. Daar willen we best over meedenken met de VVD. Op het gebied van openbare orde en veiligheid valt ons de volgende passage op in de Kadernota 2024: ‘We willen dat inwoners zelf meewerken aan een veilig Sliedrecht en zetten hiervoor in op bewustwording en eigen verantwoordelijkheid. We zien inzet van handhaving dan ook niet als oplossing.’ Nee, dat is te merken. Hierdoor verpauperen oudere wijken in Sliedrecht heel hard en ligt er gevaar op de loer dat deze wijken in achterstandswijken veranderen als er niet keihard wordt ingegrepen. Portefeuillehouder, waar blijven de plannen om deze dreigende verpaupering aan te pakken? Zo niet, dan dreigt eigenrichting. Deze signalen hebben wij als fractie ontvangen. Deze inwoners voelen zich totaal niet serieus genomen als er met een Fixi-melding niks wordt gedaan. Wij hebben als fractie een paar maanden geleden een vraag gesteld: wanneer komen er plannen? Toen werd ons medegedeeld dat die voor het zomerreces zouden komen.

Nou, het zomerreces is naderend en we hebben nog steeds niks gezien. Dus de vraag, waar blijven de plannen? Wij krijgen signalen binnen dat het aantal zwartrijders op de Merwede-Lingelijn aan het toenemen is. Dat is ook niet gek als stations zoals Sliedrecht Baanhoek en Sliedrecht Centraal vrij te betreden zijn. Er zijn daar namelijk geen toegangspoorten. Het gevoel van veiligheid begint daardoor in donkere dagdelen af te nemen. Hoe kijkt de portefeuillehouder naar deze situatie? Hoe gaat het met de sportverenigingen? Daar wordt in de Kadernota niet over gesproken, dus graag even een rondje langs de velden voor de stand van zaken. Gisteren konden we in het AD in een artikel lezen dat VV Sliedrecht erg sceptisch is over de nieuwe tekeningen van hun nieuwe sportpark. Ze zijn erg bang dat de verhuizing in 2028 weer vertraging zal oplopen door een natuur- of kikkerfanaat die protest zal aantekenen, waardoor het nòg langer gaat duren. Vraag aan de portefeuillehouder: neemt u deze zorgen serieus? Over de realisatie van het Winklerplein wordt in de Kadernota in alle toonaarden gezwegen, terwijl het pand van de Chinees met het jaar steeds meer in onderhoud achteruit gaat.

Wanneer gaat de bouw van blok B beginnen? Veel Sliedrechters zien liever dat projecten zoals het Burgemeester Winklerplein en de verhuizing van de voetbal met succes worden afgerond voordat men begint aan het nieuwe huzarenstukje, de groene long van Sliedrecht-Oost. Onze fractie wil ook burgemeester de Vries feliciteren met zijn nieuwe functie als lid van de Economic Development Board van de Drechtsteden. Wij hopen dat dit ook iets gaat opleveren voor Sliedrecht. Kan de heer de Vries hier iets over vertellen? Sliedrecht moet het mandaat zoveel mogelijk bij zichzelf houden in gemeenschappelijke regelingen. Op het gebied van communicatie vindt Slydregt.NU het nog steeds jammer dat wij dit hebben overgedragen aan Smart Delta Drechtsteden. Je ziet vaak dat de persberichten zielloos zijn en dat degene die het persbericht schrijft onvoldoende kennis heeft van de Sliedrechtse situatie. Dit zagen we kort geleden in het dossier Chemours. In de Kadernota wordt met geen woord gerept over Chemours, terwijl er toch een rechtszaak loopt tegen dit malafide concern. Of heeft het college de hoop op een goede afloop laten varen? De voorzitter Voordat u verder gaat. De heer Verheul had, denk ik, bij uw één na laatste zin nog een vraag. De heer Verheul. De heer Verheul Voorzitter, bij het vorige onderwerp van de heer Jongeneel.

Begrijp ik nu goed dat de fractie van Slydregt.NU bij monde van de heer Jongeneel eigenlijk aangeeft of de suggestie wekt dat de persberichten die namens de gemeente Sliedrecht worden verstuurd, niet door een Sliedrechtse communicatiemedewerker worden opgesteld, maar door het Service Centrum Drechtsteden? Begrijp ik dat goed? De voorzitter Dank u wel voor uw vraag. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Dat begrijpt u goed en je kan het ook zien. De vorige keer stond in het persbericht: ‘gemeente in te vullen’. De voorzitter Dank u wel. De heer Verheul heeft een vervolgvraag. Gaat uw gang. 28

De heer Verheul Voorzitter, over de laatste omissie, daar hebben we ook veel lol om gehad in een andere setting, kan ik u vertellen. Waarom ik het even vraag is omdat ik dadelijk in mijn woordvoering ook nog terugkom op de communicatie, maar in mijn beleving de persberichten wel worden geschreven door de communicatiemedewerker van de gemeente Sliedrecht. Dus vandaar dat ik het even feitelijk wil checken, maar misschien dat de wethouder daar iets meer duidelijkheid over kan geven. De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. Voordat u verder gaat, de heer Dunsbergen heeft ook nog een vraag. Gaat uw gang, de heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Dank u wel. Nee, dat gaat niet zozeer over Chemours, want ik had het idee dat de heer … De voorzitter Daar was de heer Jongeneel nog maar net mee begonnen. De heer Dunsbergen Precies, dus dat gaat even over zijn vorige punt. Dat hij namelijk aangeeft, tenminste hoe ik het begrepen heb, dat de Smart Delta Drechtsteden dat die samenwerking minder zou moeten worden. Maar hij begon zijn woordvoering dat hij vond dat er te weinig gebouwd werd in Sliedrecht. Dan komt het op mij over alsof hij zichzelf tegenspreekt. Want volgens mij is het zo dat de Smart Delta Drechtsteden ook een manier is voor Sliedrecht om juist toegang te krijgen tot gelden bij de provincie of bij het Rijk om die versnelling voor woningbouw te realiseren in Sliedrecht.

Hoe kijkt hij daar tegenaan? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Ik zeg dat het niet snel genoeg gaat. Dat is iets anders dan dat er langzaam gebouwd wordt. Nee, ik zeg dat het sneller kan in onze ogen door particuliere initiatieven de ruimte te geven en wij hebben het idee en de signalen van mensen dat we daar iets te weinig mee hebben gedaan en dat die mensen niet eens serieus genomen worden. De voorzitter De heer Dunsbergen. De heer Dunsbergen Ja, dank. Begrijpt de heer Jongeneel dan dat als we de samenwerking met de Smart Delta Drechtsteden verminderen, dat hij daarmee eigenlijk zichzelf in de voet schiet? Dat dan ook de woningbouw binnen Sliedrecht wel langzamer gaat plaatsvinden? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Nou, ik kan me veel herinneren van mijn toespraak, maar ik heb niets gezegd over Smart Delta Drechtsteden om de samenwerking te verminderen. Alleen de communicatie misschien terughalen naar Sliedrecht en misschien, dan tast ik met mijn hand in mijn jasje: misschien heb ik ongelijk. Misschien dat we zelf de communicatie in beheer hebben. Maar als het inderdaad bij Smart Delta Drechtsteden zit - dat moet je gewoon zelf in eigen beheer houden, communicatie. En voor de rest... De voorzitter Dank u wel. Ik zie dat ook de heer Van Rossum nog een vraag heeft op dit punt.

De heer Van Rossum Voorzitter, het is een discussie die hij vaker raakt, maar de vraag is even: gaan wij als raad over wie het persbericht schrijft, of moeten wij vooral kijken naar de kwaliteit van de persberichten die namens het college uitgestuurd worden? Ik zou toch dit soort debatten een beetje proberen te vermijden en vooral focussen op controle van het college en niet op de vraag wie het persbericht opstelt. De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel en dan stel ik voor dat hij daarna doorgaat met het onderwerp waar hij net mee begonnen was. De heer Jongeneel. 29

De heer Jongeneel Bedankt, voorzitter. Wie het schrijft, daar gaan we inderdaad niet over. Daar gaat uiteindelijk de gemeentesecretaris over, want die is daar eigenlijk de baas van, van die persoon. Over de kwaliteit, daar gaan we wel degelijk over en de kwaliteit, die laat te wensen over, voorzitter. De voorzitter Dank u wel. Begint u weer met de zin die u al heeft uitgesproken over Chemours, zodat er weer een helder betoog is. Gaat uw gang. De heer Jongeneel In de Kadernota wordt met geen woord gerept over Chemours, terwijl er toch een rechtszaak loopt tegen dit malafide concern. Of heeft het college de hoop op een goede afloop laten varen? En er speelt genoeg rondom Chemours. Ze houden weinig rekening met hun buren. De uitzendingen van het programma Zembla over de PFASvervuiling, sloten die zwaar verontreinigd zijn in ons gebied, maken veel los in ons dorp. Het water in een straal van 15 kilometer rondom de Chemours-fabriek is zeer ernstig verontreinigd met PFAS. Sloten, zwem- en natuurplassen bevatten PFAS-concentraties die ruim boven de veilige RIVM-norm liggen. Soms wel 13.000 keer daarboven. De situatie is vele malen ernstiger dan de Westerschelde, die door het Vlaamse 3M ernstig vervuild is en die inmiddels aansprakelijk wordt gesteld door de Staat.

Dan vraag ik me toch onderhand af: wat is er eigenlijk nodig voordat de Staat der Nederlanden hier een keer naar gaat kijken? Strafrechtadvocaat Bénédicte Ficq wil aangifte gaan doen bij het Openbaar Ministerie namens een groot aantal betrokken inwoners, verwijzend naar art. 173 8a van het Wetboek van Strafrecht. Hoe lang heb ik nog, voorzitter? De voorzitter U heeft nog 4 minuten. Dus alle tijd, zou ik zeggen, maar dat weet ik niet, wat u nog zelf op papier heeft staan. De heer Jongeneel Nog twee pagina’s. De voorzitter Gaat uw gang. De heer Jongeneel Wat Slydregt.NU graag klip en klaar van het college wil weten: hoe ziet u de toekomst van dit nietsontziende bedrijf tegenover Sliedrecht? Bent u het met met ons eens dat het vertrouwen in een goede maatschappelijke bedrijfsvoering van Chemours totaal weg is en dat dit niet langer een toekomst heeft in de nabijheid van Sliedrecht? Oók bij nul emissie. Deze vragen zijn ook gericht aan de andere fracties. Hoe denkt het college over een groot bloedonderzoek en hoe denken de andere fracties daarover? Een onafhankelijk aanvullend bloedonderzoek voor heel Sliedrecht die daar aan wil deelnemen. Het moet dan een grootschalig en gratis onderzoek zijn. Dit is het minste wat wij als gemeente kunnen doen voor onze inwoners. Wij zijn erg benieuwd naar de uiteindelijke plannen van de restauratie van het raadhuis.

De voorzitter Ik dacht even dat u nog één zin over Chemours zou zeggen, maar dat is niet het geval. De heer Pauw heeft nog een vraag over wat u net zei. De heer Pauw. De heer Pauw De vraag wat dan volgens Slydregt.NU het doel van het bloedonderzoek moet zijn? De voorzitter Dank u wel voor de vraag. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Wij willen graag weten hoeveel mensen hogere bloedwaarden hebben en als we dat weten, dan weten we hoe ernstig de situatie is. En ja, we weten ook, alle overheden, hoe precair het onderwerp is. De voorzitter Dank u wel. Gaat u verder met uw betoog. De heer Jongeneel Wij zijn erg benieuwd naar de uiteindelijke plannen van de restauratie van het raadhuis. Ook hier lezen wij niks van terug in de Kadernota. Voor onze fractie is het belangrijk dat de fractiekamers behouden blijven. Geen rare fratsen dat wij onze fractiekamer moeten reserveren en onze spullen de hele tijd achter slot en grendel moeten leggen. De volksvertegenwoordiging verdient, net als de ambtelijke organisatie 30

en het college, fatsoenlijke huisvesting. Zo niet, dan wordt de volksvertegenwoordiging gemarginaliseerd tot een debatingclub. Wij hechten groot belang aan een toegankelijke fractiekamer, omdat wij politiek en privé graag gescheiden houden. De voorzitter Dat roept een vraag van de heer Van Rossum. De heer Van Rossum Een vraag aan de heer Jongeneel, voorzitter. Hoe vaak maakt hij per maand ongeveer gebruik van zijn fractiekamer, op dit moment en dan wel bij voorkeur in uren? De voorzitter Dank u wel. De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Toch wel 10/12 uur. De voorzitter Dank u wel. Er komt een vervolgvraag van de heer Van Rossum. De heer Van Rossum Dus voor 1,5 dag per maand verwacht hij dus, dat is eigenlijk de vraag, dat de gemeenschap voor hem een kamer reserveert die niemand anders mag gebruiken. Dat is eigenlijk wat hij zegt. De voorzitter De heer Jongeneel. De heer Jongeneel Voorzitter, ik wil de vraag omdraaien. Zullen we dat ook vragen aan de Tweede Kamerleden, de Statenleden over hun fractiekamers? Want ik neem aan dat Provinciale Staten ook niet alle dagen in het provinciehuis bivakkeren en in de Tweede Kamer ook niet, als het goed is, want ze gaan allemaal het land in om met hun achterban in contact te zijn. Dus ja, ik vind het een beetje een non-discussie eigenlijk. De voorzitter De heer Van Rossum tenslotte.