Bijlage 2 - Begroting 2023.pdf

We werken samen met marktpartijen toe naar een intentieovereenkomst en ontwikkelafspraken. We vernieuwen we het grondbeleid en het kostenverhaal om een eerlijke verdeling van kosten en opbrengsten te garanderen. we maken een verdichtingsvisie voor de binnenstedelijke herstructurering.

Pagina | 19

 Implementatie omgevingswet

We actualiseren het mobiliteitsbeleid op parkeernormen en het gedeeld bezit van vervoersmiddelen.

We werken de komende jaren verder aan de 28 acties die minimaal nodig zijn voor de implementatie van de Omgevingswet. Sommige acties moeten voor de implementatie uitgevoerd zijn en andere acties hebben een doorlooptijd tot 2029. We werken samen met de regio en ketenpartners verder aan de implementatie van de Omgevingswet. In 2023 gaan we aan de slag met:  het verder opleiden van collega's die te maken krijgen met de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb)  een eerste versie van het Omgevingsplan  de verdere uitwerking en inrichting van de DSO processen  de inrichting van de systemen voor VTH  het oppakken van verordeningen en het omzetten naar de OW  het uitwerken van gemaakte afspraken met de ketenpartners

We voegen ruimtelijke kwaliteit toe voor een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving

Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? We voegen minimaal twee groene, parkachtige verbindingen toe tussen de polder en de Merwede.

Wat gaan we ervoor doen in 2023? 

We starten met het verkennen en onderzoeken van een groen-recreatieve verbinding met diverse mogelijkheden voor klimaatadaptatie: o Lijn N482-Burgemeester Feitsmapark-Thorbeckelaan met een aftakking langs de PC Hooftlaan.

We realiseren Sliedrecht Buiten waar we naast de verplaatsing van VV Sliedrecht ook inzetten op openbaar sporten en recreëren (bijv. via een natuurspeeltuin).

  

We doorlopen de bestemmingsplanprocedure We werken het ontwerp verder uit We verwerven grond

We zetten in op een meer groenblauwe, klimaatadaptieve inrichting van de buitenruimte.



We willen de leefomgeving klimaatadaptief maken en zetten onder andere in op een meer groenblauwe inrichting van de buitenruimte. We haken hierbij aan bij landelijke en regionale ontwikkelingen, waarbij de Regionale Adaptatie Strategie richtinggevend is. We geven – ook bij onderhoud en (her)inrichten van de openbare ruimte - zelf het goede voorbeeld bij de uitvoering van het vigerende beleid waaronder de omgevingsvisie, het groenbeleidsplan en het gemeentelijk rioleringsplan. Denk daarbij aan projecten en maatregelen als het aanbrengen van infiltrerende voorzieningen, het vergroten van waterberging, de



Programmabegroting 2023

Pagina | 20



We maken het openbaar gebied in Sliedrecht schoon en aantrekkelijk en houden dat ook zo.





 We zetten in op proactief beheer van de 'assets' in de openbare ruimte.



We blijven actief op het dossier Chemours/DuPont in de strijd tegen de uitstoot van PFAS en de gevolgen ervan voor de leefomgeving.









toevoeging van grote bomen en meer ruimte voor water en groen. We stimuleren ketenpartners, ondernemers en inwoners tot een klimaatadaptieve inrichting van hun percelen en gebouwen. Bij ruimtelijke ontwikkelingen houden we rekening met toekomstig beheer en onderhoud, klimaatadaptatie, duurzaamheid, gezondheid/beweging en ontmoeting. We borgen dit door het bepalen van normen en streefdoelen. We geven het openbaar gebied een impuls door op een aantal locaties het kwaliteitsniveau te verhogen of te kiezen voor een nieuwe inrichting. Bij de aanpak daarvan kijken we in ieder geval naar de entrees van Sliedrecht en een aantal sociaaleconomisch kwetsbare buurten en koppelen dat aan de buurtagenda vanuit Veilig en Inclusief. We kiezen voor een groeimodel waarbij we volgens het groenbeleid het onderhoudsniveau van de entrees gaan verhogen. Om de structurele kwaliteit van de entrees te verhogen en te borgen, maken we eerst een (integraal)plan en met daarin uiteraard aandacht voor participatie. We actualiseren het afvalbeleid om te voldoen aan wettelijke regelgeving. We implementeren assetmanagement en krijgen zo zicht op areaal, de staat ervan en welke werkzaamheden we te doen hebben. We zetten het juridische traject waarin de bedrijven aansprakelijk zijn gesteld voor geleden en nog te leiden schade door de uitstoot door.

We adviseren de DCMR actief en kritisch over vergunningsaanvragen van en vergunningverlening aan de bedrijven. Milieu- en gezondheidskundige onderzoeken als het moestuinonderzoek blijven we uitvoeren als die leiden tot handelingsperspectief voor onze inwoners en ondernemers. We actualiseren het regionaal bodembeleid samen met de andere gemeenten in Zuid-Holland Zuid. (De omgang met) PFAS bij grondverzet is daar onderdeel van.

We maken Sliedrecht duurzaam We voeren de Regionale Energiestrategie en Transitievisie Warmte uit. Met de inzet van de beschikbare Rijksmiddelen versterken we de organisatie en realiseren we de ambities. De focus ligt op energiebesparing, het opwekken van duurzame energie, duurzame warmte (waaronder het warmtenet) en een passende laadinfrastructuur.

Programmabegroting 2023

Pagina | 21

Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? In 2030 is het energieverbruik in Sliedrecht met 20% afgenomen.

Wat gaan we ervoor doen in 2023? 



 

   In 2026 zijn we succesvol in het opwekken van duurzame energie.



 





 We verminderen de afhankelijkheid van gas voor warmtevoorziening gestaag.



 

Eind 2022 startten we de aanpak energiearmoede door kleine energiebesparende maatregelen uit te voeren bij 700 huishoudens. In 2023 bouwen daarop verder door de focus op gedragsverandering en een gerichte isolatieaanpak. We werken daarbij samen met Tablis Wonen via prestatieafspraken. We starten met een wijkaanpak gericht op isolatie (d.m.v. digitalisering woningen met Woonconnect en bijdrage Nationaal Isolatie Programma) We hanteren de Label C aanpak op kantoren We geven het goede voorbeeld door vastgoed in de kernportefeuille te verduurzamen (gemeentekantoor/ raadhuis en wettelijk verplichte maatregelen) We betrekken ondernemers bij de energietransitie (pilot woonwijzerwinkel?) We zetten structureel in op communicatie en afstemming met de inwoners en bedrijven. We zetten de pilot 'arbeidsmarkt en energietransitie' door.

We zetten in op grootschalig 'zon op dak' door via een greendeal met onder meer de Rabobank daken van Nijverwaard, Stationspark en Noord-Oostkwadrant van zonnepanelen te voorzien We faciliteren de ingediende initiatieven voor zon-op-land in het uitwerkingsgebied Betuwelijn We ondersteunen zon-op-dak bij particulieren en VVE’s maximaal onder meer door hen te faciliteren met duurzaamheidsleningen Energiecoöperatie is actief met daken op maatschappelijk vastgoed (de Stoep), bij participatie in greendeal, bij zon-op-land activiteiten en er is samenwerking op het vastgoed van Tablis Wonen. We gaan door met de planontwikkeling voor de Driehoek om invulling te geven aan de gebiedsvisie die eind 2022 gepresenteerd wordt. Vaststelling zal begin 2023 plaatsvinden. Samen met Stedin ontwikkelen we regionaal een structuurvisie. Samen met HVC en Tablis Wonen zorgen we voor de aansluiting van huurwoningen op het warmtenet waarvoor SAH subsidie is verstrekt. Daarnaast sluiten we de eerste particuliere woningen in de proeftuin Sliedrecht Oost aan. We ondersteunen in een wijkaanpak de overstap naar hybride en all-electric systemen. We verduurzamen warmtenet door aansluiting op restwarmte van SVI

We verduurzamen de mobiliteit in Sliedrecht en daarbij heeft de fiets(infrastructuur) prioriteit We optimaliseren de verkeersveiligheid en bereikbaarheid in Sliedrecht. We richten ons op het investeren in nieuwe verbindingen, waarbij de noord-zuid verbinding over de A15/spoor prioriteit Programmabegroting 2023

Pagina | 22

heeft. Ook kijken we naar het opwaarderen van bestaande verbindingen zodat een betere en veiligere verkeercirculatie ontstaat voor alle vervoersmodaliteiten. We stimuleren duurzame mobiliteit door elektrisch rijden te faciliteren, maar realiseren ook goede en veilige fietsverbindingen. Het uitgangspunt is duurzame mobiliteit stimuleren volgens het STOMPprincipe (de focus ligt achtereenvolgens op Stappen, Trappen, OV, Mobiliteit als een service en de Particuliere auto). Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? Verbinding over A15 en het spoor: ontsluiting binnenstedelijk én Sliedrecht-Noord.

Wat gaan we ervoor doen in 2023? 





We stimuleren duurzame mobiliteit met een uitgebreide laadinfrastructuur.







We versterken de fietsinfrastructuur en maken die veiliger





Programmabegroting 2023

Voor het ontwikkelen van Sliedrecht Noord en Buiten is naast een nieuwe Noord-Zuid verbinding in de vorm van een ecoduct een aantal infrastructurele investeringen nodig, zoals: o Aanpak kruising Sportlaan - N482. In relatie tot het verplaatsen van de sportvelden (Sliedrecht Buiten) en woningbouw (Sliedrecht-Noord). o Aanpak van de Stationsweg. De Stationsweg is op dit moment de enige Noord-Zuid verbinding. Als de ‘Lijsterverbinding’ er komt, kijken we ook goed naar de inrichting van de Stationsweg. o We vergroten de capaciteit van de Parallelweg (en Sportlaan), de hoofdader van Sliedrecht die als een soort randweg van Sliedrecht fungeert. We werken een uitvoeringsprogramma uit naar aanleiding van de uitgevoerde risicoanalyse voor de verkeersveiligheid en met name fietsveiligheid van onze huidige 50 km wegen en belangrijke 30 km wegen. We stellen een verkeerscirculatieplan op waarin we de belangrijke fiets- en autoverbindingen opnemen (inclusief een wegcategorisering) en de wensen die daarbij horen. We stellen een laadvisie vast en geven daar proactief invulling aan zodat de transitie naar elektrisch vervoer geen vertraging oploopt. We zetten in op een beter gebruik van de waterbus door:  vooral de first and last mile te verzorgen  onderhoud aan de waterbushalte  in 2026 groot onderhoud te plegen aan het ponton.

We versterken de Merwede Lingelijn als alternatief voor de auto via de MLL alliantie en de (woningbouw)plannen in deze 'spoorzone'. We realiseren ontbrekende schakels binnen het fietsroutenetwerk (fietspad Leeghwaterstraat en Achterom). We dragen bij aan het realiseren van de provinciale snelfietsroute tussen Papendrecht en Gorinchem, de F15.

Pagina | 23

In 2026 is er vanuit provincie en rijk draagvlak om Sliedrecht Noord te ontwikkelen en hebben we voldoende fondsen voor de uitvoering van het Programmaplan, de energietransitie en de bereikbaarheidsopgave in de periode 2026-2030 Sliedrecht kan het Programmaplan ruimtelijke vernieuwing niet alleen realiseren. De doelstellingen sluiten aan op de doelstellingen van de buurgemeenten: (1) versterken van de mobiliteitsfunctie van de MLL door woningbouw langs de HOV-knooppunten en (2) accommoderen van economische groei in de Drechtsteden met geschikte woningbouw. Het is zinvol om proactief in te zetten op de MLLalliantie en de Smart Delta Drechtsteden. Beide 'tafels' bieden een kapstok voor lobby (voor medewerking, toestemming en geld) bij provincie, rijk en Europa. Hiervan kunnen we lokaal profiteren omdat ruimtelijke ontwikkeling lokaal plaatsvindt, maar dat vergt wel daadkrachtige sturing vanuit de eigen ambitie en inzet. Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? Sliedrecht en haar plannen staan nadrukkelijk ‘op de kaart’ bij onze partners en (hogere) medeoverheden.

Wat gaan we ervoor doen in 2023?  



We maken actief werk van het binnenhalen van subsidies en 'deals'.





Programmabegroting 2023

We zetten de grensoverschrijdende samenwerking in de MLL alliantie en de Smart Delta Drechtsteden door. We bouwen aan een samenwerkingsagenda met onze buurgemeenten, ondernemers en/of maatschappelijke partners om (nieuwe) meervoudig lokale samenwerkingsverbanden op te zetten. Samen met de Drechtsteden / Smart Delta ontwikkelen we een sterke propositie om de lobby te voeren richting Brussel en Den Haag. De MLL alliantie / Sliedrecht Noord hebben hier een prominente plek. In samenwerking met het team externe betrekkingen van de Smart Delta inventariseren we de kansrijke opties voor subsidies en deals. Deze inventarisatie actualiseren we jaarlijks om de komende jaren zicht te houden op de mogelijkheden. Aan de hand van de inventarisatie stellen we een actieplan op om aan de slag te gaan met kansrijke subsidies/deals.

Pagina | 24

3.3.3 Reguliere werkzaamheden en overige ontwikkelingen

Reguliere taken

Wonen  Zorgen voor een passende woningvoorraad Verkeer en Mobiliteit  Uitvoeren van de korte termijn maatregelen uit de verkeers- en mobiliteitsvisie Bereikbaarheid  Blijven(d) investeren in een goed bereikbaar dorp Herstructurering en revitalisering woon- en werkgebieden  Actualiseren van bestemmingsplannen/doorlopen van ruimtelijke procedures  Beoordelen en afhandelen vergunningsaanvragen (deels programma 4)  Ingrepen om leefbaarheid te bevorderen en te vergroten. Duurzaamheid  Samenwerken aan behalen klimaatdoelstellingen Buitenruimte  Efficiënt beheren van de openbare ruimte Omgevingswet  Voorbereidingen treffen voor de invoering van de Omgevingswet. Milieu  Borgen wettelijke eisen voor luchtkwaliteit, geluid etc.

3.3.4 Beleidsindicatoren Naam indicator

3a

Aantal woningen (wonen)

3b 3c

Hernieuwbare energie Aantal woningen aangesloten op het warmtenet (duurzaamheid) Aantal kg restafval per inwoner per jaar (duurzaamheid) Percentage van het totale huishoudelijke afval wat per jaar wordt gescheiden (duurzaamheid)

3d 3e

Meest Recente Waarde Sliedrecht 11.195 (01.01.2022) 5,5% (2020) 1095 (2022) 204 (2021) 58% (2019)

Streefwaarde

12.000 in 2025 20% in 2026 2500 (2026) 75 (2025) Meer dan 75% in 2025

3a In de lokale uitvoeringsparagraaf wonen staat dat we in de periode 2016 tot 2025 met 1000 woningen willen groeien. Dat betekent dat we tot 2025 streven naar totaal 12.000 woningen (gegevens: waarstaatjegemeente.nl). Het aantal woningen betreft het aantal geregistreerde woningen in de gemeente (CBS).

Programmabegroting 2023

Pagina | 25

3b Hernieuwbare energie is schone, duurzame en onuitputtelijke energie die het leefmilieu niet schaadt. Voorbeelden zijn windenergie, zonne-energie, biomassa, waterkracht en geothermische energie. In het percentage hernieuwbare energie wordt rekening gehouden met biobrandstof vervoer, hernieuwbare warmte en hernieuwbare energie. De indicator wordt ontleend aan de in de klimaatmonitor opgenomen waarden in de databank. 3c Een duurzaam warmtenet draagt bij aan een forse CO₂-reductie en draagt daarmee bij aan onze duurzaamheidsdoelstellingen. Het warmtenet is een ondergronds leidingnet dat warmte verspreidt om huizen, bedrijven en instellingen te verwarmen. Op lange termijn verdwijnt het gas als warmtebron uit de huizen in Nederland. Restwarmte, bijvoorbeeld uit de industrie, maar ook geothermie of warmtepompen bieden een duurzaam alternatief. Het streven is om in 2026 2500 woningen op het warmtenet te hebben aangesloten. 3d - 3e De streefwaarde van het aantal kilo restafval per inwoner per jaar en het percentage afval dat wordt gescheiden wordt vastgelegd in het te actualiseren afvalbeleidsplan.

3.3.5 Bijdrage van verbonden partijen aan dit programma Smart Delta Drechtsteden De Smart Delta Drechtsteden behartigt de gemeenschappelijke regionale belangen voor dit programma op de volgende terreinen:  volkshuisvesting, wonen, ruimtelijke ontwikkeling en ruimtelijk beheer, milieu, water, groen, publieke infrastructuur, economie, grondzaken, bereikbaarheid, recreatie en toerisme. De Smart Delta Drechtsteden is een meervoudig lokale samenwerking, waarbij soms ook in kleinere verbanden belangenbehartiging plaatsvindt. Een voorbeeld daarvan voor Sliedrecht is de MerwedeLingeAlliantie, samen met Dordrecht, Hardinxveld-Giessendam en Gorinchem. Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (GR) De Omgevingsdienst verricht in mandaat adviserende, ondersteunende en uitvoerende werkzaamheden op het gebied van de zorg voor het milieu en de leefomgeving. De omgevingsdienst voert VTH-taken uit op het gebied van milieu. Daarnaast adviseert de Omgevingsdienst over onderwerpen zoals geluid, lucht, externe veiligheid en bodem bij projecten en in individuele gevallen. ROM-D N.V. ROM-D N.V. versterkt de economische ontwikkeling van de Drechtsteden. MerwedeLingeLijn BV MerwedeLingeLijn BV (her)ontwikkelt (omgevingen van) treinstations.

GEVUDO/NV Huisvuilcentrale NH (GR) GEVUDO/NV Huisvuilcentrale NH (GR) verwerkt het huishoudelijk afval van Sliedrecht en levert daarmee vanuit het oogpunt van milieuverantwoord afvalbeheer een bijdrage aan een duurzame leefomgeving. De gemeente zamelt het afval zelf in en transporteert dat naar de HVC opvanglocatie in Dordrecht.

3.3.6 Kaders voor de reguliere taken De reguliere taken van het programma Ruimte zijn gebaseerd op beleidskaders zoals vastgesteld door de Gemeenteraad. Hieronder zijn deze beleidskaders weergegeven.

Programmabegroting 2023

Pagina | 26

Kaders waarbinnen het college werkt Vigerend beleidskader Verkeers- & Mobiliteitsplan 2017-2040 Dijkvisie Sliedrecht 2017-2027 Woonvisie Drechtsteden 2017-2031 Parkeernormennota Sliedrecht 2016 Uitvoeringsbeleid speel- en sportruimte PALT Drechtsteden 2016-2025 Nota Grondbeleid Sliedrecht 2020 Nota Prijsbeleid Vastgoed en Gronden Sliedrecht 2020 Groenbeleidsplan Sliedrecht 2021-2025 Verordening Startersleningen 2015 Beleidsvisie externe veiligheid Gemeente Sliedrecht Besluit Routering Gevaarlijke Stoffen Sliedrecht Afvalstoffenverordening Sliedrecht 2015 Afvalbeleidsplan Beleidsplan Onderhoud Wegen 2021-2025 Beheerplan Onderhoud Bruggen en Binnenhaven 2022-2026 Beleidsplan Openbare Verlichting 2015-2025 Structuurvisie Sliedrecht 2020 Gemeentelijk rioleringsplan 2019-2023 Verordening Duurzaamheidslening Sliedrecht 2016 Uitvoeringsparagraaf Wonen Sliedrecht Verordening op de Monumentencommissie Sliedrecht 2007 Huisvestingsverordening gewijzigd Bestemmingsplannen Beleid hogere grenswaarden Wet Geluidhinder Actieplan geluid 2018-2023 Bodembeheernota Zuid-Holland Zuid Herziene handreiking toepassing van PFOA houdende grond Zuid-Holland Zuid Omgevingsvisie RES 1.0 Transitievisie warmte RAS

Vastgesteld Raad, 2017 Raad, 2017 Drechtraad, 2017 Raad, 2016 Raad, 2016 Drechtraad, 2016 Raad, 2020 Raad, 2020 Raad, 2021 Raad, 2015 Raad, 2015 Raad, 2015 Raad, 2014 Raad, 2014 Raad, 2016 Raad, 2021 Raad, 2014 Raad, 2013 Raad, 2018 Raad, 2016 Raad, 2019 Raad, 2007 Raad, 2022 Diversen College 2010 College 2019 Raad 2010 College 2018 Raad 2021 Raad 2021 Raad 2021 Raad 2021

3.3.7 Overzicht van baten en lasten Producten

Werkelijk

Begroot

Begroot

Begroot

Begroot

Begroot

2021

2022

2023

2024

2025

2026

-

-

-

-

-

-

Lasten: Ruimtelijke vernieuwing Ruimtelijke ordening

N

1.142

N

1.421

N

653

N

653

N

528

N

528

Faciliterend grondbeleid

N

554

N

1

N

1

N

1

N

1

N

1

Bouw- en woningtoezicht

N

621

N

529

N

467

N

467

N

467

N

467

Wonen

N

179

N

147

N

112

N

112

N

112

N

112

Bereikbaarheid

N

441

N

1.042

N

1.196

N

666

N

666

N

666

Bouwgronden in exploitatie

N

2.277

N

3.966

N

2.322

N

4.422

N

555

N

4.329

Grondzaken

N

70

N

8

N

97

N

97

N

97

N

97

Overig vastgoed

N

915

N

487

N

103

N

90

N

90

N

90

Milieu

N

1.882

N

1.689

N

808

N

808

N

808

N

808

Programmabegroting 2023

Pagina | 27

Duurzaamheid

N

786

N

565

N

285

N

285

N

285

N

285

Huishoudelijk afval

N

2.505

N

2.593

N

2.630

N

2.626

N

2.625

N

2.567

Bedrijfsafval

N

251

N

275

N

291

N

291

N

290

N

290

Openbare ruimte

N

4.664

N

4.580

N

4.625

N

4.708

N

4.867

N

4.961

Riolering

N

2.423

N

2.570

N

2.572

N

2.572

N

2.572

N

2.572

Begraven

N

436

N

392

N

389

N

389

N

557

N

569

Totaal lasten

N

18.360

N

19.699

N

16.550

N

18.185

N

14.519

N

18.341

Baten: Ruimtelijke vernieuwing

-

Ruimtelijke ordening

-

-

-

-

-

-

V

10

V

10

V

10

V

10

V

10

Faciliterend grondbeleid

V

286

V

231

V

285

V

285

V

59

V

59

Bouw- en woningtoezicht

V

741

V

549

V

497

V

497

V

497

V

497

Wonen

V

76

V

12

Bereikbaarheid

V

458

V

202

V

635

V

105

V

105

V

105

Bouwgronden in exploitatie

V

2.368

V

3.945

V

2.301

V

4.401

V

534

V

4.329

Grondzaken

V

207

V

130

V

131

V

131

V

131

V

131

Overig vastgoed

V

1.028

V

489

V

166

V

154

V

154

V

154

Milieu

N

81

V

111

-

-

-

-

Duurzaamheid

V

232

V

484

-

-

-

-

Huishoudelijk afval

V

3.098

V

3.343

V

3.558

V

3.653

V

3.658

V

3.658

Bedrijfsafval

V

365

V

466

V

492

V

492

V

492

V

492

Openbare ruimte

V

1.128

V

420

V

420

V

420

V

420

V

420

Riolering

V

3.066

V

3.379

V

3.364

V

3.364

V

3.364

V

3.364

Begraven

V

736

V

677

V

728

V

776

V

776

V

776

Totaal baten

V

13.708

V

14.437

V

12.588

V

14.289

V

10.200

V

13.995

Geraamd totaal saldo van baten en lasten

N

4.652

N

5.262

N

3.961

N

3.896

N

4.318

N

4.346

storting in reserve

N

1.720

N

1.574

N

1.495

N

1.495

N

1.268

N

1.268

onttrekking aan reserve

V

565

V

1.205

V

825

V

787

V

1.109

V

1.212

Geraamd resultaat

N

5.807

N

5.631

N

4.631

N

4.603

N

4.477

N

4.402

-

-

-

-

Bouwgronden in exploitatie De bedragen bestaan uit de geraamde kosten en opbrengsten van de grondexploitaties, Burgemeester Winklerplein, Stationspark 2 en Stationspark 3/Sliedrecht Buiten. Deze lasten en baten verschillen doordat het project in ontwikkeling is. De verschillen lopen binnen het programma budgettair neutraal. Bij milieu is er een verschil van € 831.000 tussen 2022 en 2023. Een deel ervan (Є 165.000) wordt veroorzaakt door het afboeken van de voorbereidingskosten van project de Driehoek. Er waren plannen dat dit een Grex zou worden maar dat is niet doorgegaan. Derhalve is toen besloten vanaf 2021 de voorbereidingskosten in 2 jaar af te boeken. Dat betreft die € 165.000 die wel in 2022 geraamd staat maar niet in 2023.

Programmabegroting 2023

Pagina | 28

3.4 Programma 4 - bestuur en organisatie Onze visie Om slagvaardig te kunnen werken aan de kernopgaven, is de organisatie gericht op "samen realiseren in Sliedrecht". De gemeente werkt opgavegericht en wendbaar en werkt graag voor én samen met de inwoners aan de resultaten die voor de Sliedrechtse samenleving merkbaar zijn.

3.4.1 Inleiding

Programma 4 Bestuur en Organisatie omvat alle beleidsvelden van de gemeente Sliedrecht op het gebied van organisatie en bestuur. Vanuit programma 4 werken we daarmee primair aan de randvoorwaarde voor de kernopgaven: Een slagvaardige organisatie. 3.4.2 Ambities en ontwikkelingen Organisatie In Koers 2030 is een slagvaardige organisatie als randvoorwaardelijk gesteld voor de drie inhoudelijke kernopgaven. Als we die ambities willen realiseren is een stabiele, flexibele, lerende en opgavegerichte organisatie noodzakelijk. Een organisatie die blijvend mee kan bewegen met de veranderingen en ontwikkelingen in de gemeente en de maatschappij. Die voorziet in behoeften vanuit de samenleving en meedenkt en meewerkt aan goede initiatieven. En waar met plezier wordt samengewerkt met en voor de Sliedrechtse samenleving. In 2023 zullen wij starten met ambities uit het collegewerkprogramma en de uitvoering van (nieuwe) wet en regelgeving die van invloed zijn op de manier hoe we ons werk uitvoeren. Zo zullen wij starten met een aanpak op buurtagenda´s, stellen we beleid op voor participatie en ontwikkelen we een nieuwe visie op dienstverlening. Oplossingsgericht werken, maatwerk waar nodig en aandacht voor verschillende doelgroepen zijn hierin uitgangspunten. Daarnaast moeten wij ons richten op het uitvoeren van (nieuwe) wet en regelgeving zoals, de Wet Open Overheid en de Omgevingswet.

De invoering van deze wetten zijn van invloed op de hele organisatie. Zo moeten de processen op een andere manier worden ingericht en ligt de focus op integraal en opgavegericht werken.

Door de langdurige krapte op de arbeidsmarkt en om de continuïteit in de organisatie te waarborgen, willen wij meer inzetten op jong talent. We willen net afgestudeerde een plek bieden waar ze zich verder kunnen ontwikkelen en gelijktijdig frisse inbreng kunnen leveren in de complexe opgaven waar we als gemeenten voor staan. Zo bouwen we niet alleen aan de toekomst van Sliedrecht, maar ook aan een toekomstbestendige organisatie van en voor Sliedrecht. Uitdagingen De afgelopen jaren is de samenleving, en daarmee ook de gemeente, geconfronteerd met diverse crisissituaties (corona, opvang vluchtelingen uit Oekraïne en de crisisnoodopvang). Het is niet ondenkbaar dat dit de komende periode opnieuw gebeurt. Denk aan de stikstofcrisisopgave en de energiecrisis. Dit zal niet alleen primair onze inwoners raken, maar ook de organisatie. Elke crisis vraagt extra inzet, wat ten koste kan gaan van andere ambities. Het is belangrijk om integraal een weging te maken waar de prioriteiten (blijven) liggen en de organisatie zodanig in te richten dat de ambities in Koers 2030 voortvarend opgepakt kunnen blijven worden. Speerpunten We zetten in op de volgende speerpunten om de organisatie dienstbaar en slagvaardig te hebben en te houden:

Programmabegroting 2023

Pagina | 29

A. Onze dienstverlening is mensgericht, transparant en helder. B. We werken samen aan Koers 2030. C. Sliedrecht heeft een prettige, professionele en flexibele organisatie.

3.4.3 Op welke wijze gaan we deze ambitie voor bestuur, organisatie en veiligheid realiseren? Onze dienstverlening is mensgericht, transparant en helder. Als gemeente zijn we er voor onze inwoners en ondernemers. We leveren daarbij tal van diensten. Indirect via diverse (algemene) voorzieningen, beheer/onderhoud van de openbare ruimte, realiseren van allerlei projecten, etc. Maar vaak ook direct door het verstrekken van paspoorten, afgeven van vergunningen, verlenen subsidies, doorverwijzen naar zorg of ondersteuning, etc. Het is belangrijk dat mensen weten waar ze terecht kunnen met (hulp)vragen en wat ze van ons kunnen verwachten. En dat wij daarover transparant en helder zijn (ook als iets niet kan). Het betekent dat we luisteren naar de individuele behoefte van mensen. Waar mogelijk houden we daar rekening mee. Het uitleggen en steevast terugkoppelen van afwegingen en keuzes is daar belangrijk in. 'We zeggen wat we doen (en waarom) en we doen wat we zeggen'. Het is een cliché, maar uiteindelijk wel de essentie om als betrouwbare partner van onze inwoners te functioneren. Om dit vorm te geven gaan we concreet aan de slag met de volgende beleidslijnen en projecten. Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? We ontwikkelen een kwaliteitshandvest met daarin een set beloften (servicenormen) over onze kwaliteit van dienstverlening.

Wat gaan we ervoor doen in 2023? 



We stroomlijnen de afhandeling van verzoeken, vragen en meldingen.

 

We communiceren transparant en helder over wat we doen, waarom en wanneer.



We inventariseren en analyseren de huidige tevredenheid, verwachtingen en beloften ten aanzien van de kwaliteit van onze dienstverlening en onze contacten met inwoners en ondernemers. We ontwikkelen een visie op dienstverlening samen met de Drechtsteden en een set aan beloften waarmee we vorm en inhoud kunnen geven aan een betere dienstverlening. We zetten een coördinatiepunt op voor de afhandeling van verzoeken, vragen en meldingen. We ontwikkelen een eenduidige procedure voor de afhandeling in lijn met de service-normen. We communiceren tijdig en op B1 niveau.

Inwoners participeren actief in onze plannen en we hebben een sterk netwerk van partners waarmee we samen werken aan Koers 2030. We hebben iedereen nodig om onze plannen te laten slagen. Om nieuwe ideeën en initiatieven te creëren, om andere inzichten en invalshoeken te krijgen en (soms) om tegengestelde belangen inzichtelijk te maken. Participatie is daarom belangrijk. Aan de voorkant van beleidsvorming, projecten en ontwikkelingen. Een gedegen en transparant proces leidt tot zorgvuldige afwegingen, ook als dat betekent dat niet iedereen tevreden kan worden gesteld. Het creëren van draagvlak en/of begrip bij belanghebbenden aan de voorkant levert in het verdere proces veel voordeel op.

Programmabegroting 2023

Pagina | 30

Vaak gaat het ook verder dan alleen participeren. Bij de uitvoering van onze taken is actieve samenwerking met inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners, etc. aan de orde van de dag. Om dit succesvol te doen is investeren in het netwerk noodzakelijk. We moeten elkaar actief opzoeken, weten wat er speelt, welke belangen en agenda's iedereen heeft en hoe we die kunnen koppelen. Vanuit een open en constructieve houding om gezamenlijk aan doelen te werken en elkaar successen te gunnen. In een dergelijke samenwerking is ook ruimte voor een eerlijke en kritische kanttekening als daar aanleiding toe is. Als bestuur willen we het goede voorbeeld te geven door elkaar in positie te brengen. Dat vraagt vertrouwen, rolbewustzijn en goede communicatie tussen college, gemeenteraad en ambtelijke organisatie. Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? We werken voor en samen met onze inwoners om de resultaten voor Sliedrecht te realiseren.

Wat gaan we ervoor doen in 2023?

We ontwikkelen het raadhuis als centrum van de democratie en samenleving. Sliedrecht daagt bij aan de regio, en de regio draagt bij aan Sliedrecht.



  

Er wordt participatiebeleid ontwikkeld waarbij we rekening houden met verschillende doelgroepen. In beginsel zullen we starten met dit beleid vanuit de omgevingswet. Na evaluatie zullen we dit organisatiebreed inzetten. We gaan expirimenteren met verschillende vormen van participatie die al door andere gemeenten of instanties worden ingezet om zo te ontdekken wat werkt voor de verschillende doelgroepen binnen gemeent sliedrecht. Stellen een definitief ontwerp op, dienen een vergunningaanvraag in en starten met de aanbesteding. Ontwikkelen risicoprofielen en toezicht arrangementen VP. Onderzoeken nieuwe kansen voor meervoudig lokale samenwerkingsverbanden. Opstellen inhoudelijke visie op optimaliseren bedrijfsvoering i.s.m. service-gemeente Dordrecht.

Werken aan een prettige, professionele en flexibele organisatie. Bij de ontwikkeling van de organisatie – en de daarmee samenhangende bedrijfsvoering – zijn drie elementen relevant: • Zijn de systemen op orde? • Ondersteunen de processen de organisatie en werken we nog wel naar de bedoeling? • Zijn onze mensen in staat hun taken uit te voeren? We zijn erop gericht om deze drie elementen op orde te brengen. Systemen en processen houden we tegen het licht en passen we waar nodig aan. Dit is belangrijk, maar vooral ook ondersteunend. Uiteindelijk draait het om de mensen die het moeten doen. Worden die in hun kracht gezet? Voelen ze zich gewaardeerd? Is er een goede werkplek? Hebben ze de juiste competenties? Weten ze wat ze moeten doen? En is er voldoende capaciteit beschikbaar? Kortom: als werkgever moeten we ervoor zorgen dat medewerkers hun taken goed uit kunnen voeren: we zijn duidelijk in de verwachtingen, zorgen voor goede werkomstandigheden, geven ruimte voor ontwikkeling en werken op basis van vertrouwen.

Programmabegroting 2023

Pagina | 31

Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? Sliedrecht is een aantrekkelijke wekgever die erin slaagt geschikte mensen te werven en te binden.

Wat gaan we ervoor doen in 2023?   

We ontwikkelen een aanpak waarbij we 'sturen en realiseren via portfoliomanagement'.

  

We voeren een Medewerkerstevredenheidsonderzoek uit Er is extra aandacht voor talentontwikkeling in de organisatie, door inzet van trainees en junioren. We benaderen de arbeidsmarkt, samen met onze buurgemeenten, actief om voldoende gekwalificeerde mensen te werven en te binden. We vernieuwen het gemeentekantoor. We implementeren de nieuwe organisatiestructuur We ontwikkelen een aanpak waarbij we 'sturen en realiseren via portfoliomanagement'. Er wordt getraind op projectbeheersing (Opdrachtgever- en opdrachtnemerschap, Programmatisch werken)

We implementeren data-gedreven werken en bedden dit breed en structureel in binnen de organisatie.



We verkennen en ontwikkelen een geschikte aanpak voor datagedreven werken door hiermee te starten op tenminste 2 beleidsterreinen.

Waar nodig en (financieel) mogelijk versterken we de organisatie, kwalitatief en kwantitatief.



we brengen in kaart welke capaciteit aanwezig en nodig is om de ambities te bereiken naast de uitvoering van het reguliere werk. Portfoliomanagement gaat daarbij helpen.

3.4.3 Reguliere werkzaamheden en overige ontwikkelingen

  Reguliere taken

  

Dienstverlening voor inwoners. Beoordelen en afhandelen vergunningsaanvragen (deels programma Ruimte). Handhaving WABO en APV (deels programma Ruimte). Efficiënte bedrijfsvoering. Volledig, tijdig en zorgvuldig informeren én betrekken van inwoners, verenigingen, bedrijven en instellingen.

3.4.4 Beleidsindicatoren

Naam indicator

4a 4b 4c

Cijfer tevredenheid: KTO (1e lijn dienstverlening) % realisatie servicenormen (1e lijn dienstverlening) balie % realisatie servicenormen (1e lijn dienstverlening) telefonie Cijfer tevredenheid medewerkers (organisatie)

Programmabegroting 2023

Meest Recente Waarde Sliedrecht 8 92% 58% 7,1*

Streefwaarde

8 80% 70% 8

Pagina | 32

 



4A* Dit is opgebouwd uit 3 verschillende onderdelen: balie 8,3, telefonie 7,6 en web 8 (cijfers Sliedrecht januari t/m juni 2022). 4B* Servicenormen zijn opgebouwd uit 4 onderdelen: balie inloop 96% (norm 80%), balie afspraak 88% (norm 80%), (cijfers Sliedrecht januari t/m juni 2022) en telefonie 58% (norm 70%) en livechat 91% (cijfers Dienstverlening Drechtsteden breed januari t/m juni 2022) 4c* Dit is een gemiddelde cijfer van het MTO afgenomen in 2020.

4a t/m 4b Dienstverlening loopt als een rode draad door de hele organisatie, het is iets van alle medewerkers. Elke medewerker heeft te maken met het leveren van diensten. Dit kan voor een interne- of externe klant zijn, maar uiteindelijk werken wij allemaal voor de inwoners en ondernemers van de gemeente Sliedrecht. In het CWP is richting gegeven aan de manier waarop wij onze diensten willen leveren en hoe wij als betrouwbare partner willen (samen)werken. Om te toetsen of Sliedrecht als organisatie op de goede weg is, wordt een klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd. Daarnaast wordt geleerd van de ervaringen van onze klanten en partners zodat onze dienstverlening blijft verbeteren. 4c Medewerkers die tevreden zijn over hun werk en de organisatie presteren beter en dragen bij aan het succes van de organisatie. Een medewerkers tevredenheidsonderzoek is een indicator die weergeeft of medewerkers betrokken, gemotiveerd of tevreden zijn en wat de gevolgen hiervan kunnen zijn zoals verzuim, verloop en effectiviteit. Dit onderzoek geeft handvatten om de organisatie te verbeteren, wat direct positieve gevolgen heeft voor onze dienstverlening.

3.4.5 Bijdrage van verbonden partijen aan dit programma * De bijdrage aan de Servicegemeente Dordrecht wordt toegelicht in de Paragraaf Bedrijfsvoering

3.4.6 Kaders voor de reguliere taken De reguliere taken van het programma Bestuur, Organisatie en Veiligheid zijn gebaseerd op beleidskaders zoals vastgesteld door de Gemeenteraad. Hieronder zijn deze beleidskaders weergegeven. Kaders waarbinnen het college werkt Vigerend beleidskader APV Sliedrecht Ruimte voor inwoners! 'Her(r)ijkt Beleid Burger- en Overheidsparticipatie Alcoholverordening Sliedrecht Evenementenbeleid Welstandsnota Reclamebeleid Nota verbonden partijen Gemeentelijke bouwverordening Bouwbesluit

Programmabegroting 2023

Vastgesteld Raad, 2021 Raad, 2015 Raad, 2022 Raad, 2015 Raad, 2014 Raad, 2014 Raad, 2022 Raad, 2012 Rijk, 2012

Pagina | 33

3.4.7 Overzicht van baten en lasten

Producten

Werkelijk

Begroot

Begroot

Begroot

Begroot

Begroot

2021

2022

2023

2024

2025

2026

-

-

-

-

-

-

Lasten: Slagvaardige organisatie Overhead

N

11.411

N

11.794

N

10.545

Raad en griffie

N

1.083

N

882

N

Verkiezingen

N

188

N

163

Bestuur

N

945

N

Totaal lasten

N

13.628

N

Huisvesting

N

10.588

992

N

N

114

929

N

13.768

N

-

N

10.541

1.009

N

N

81

906

N

12.557

N

-

N

10.586

907

N

900

N

81

N

81

906

N

906

N

906

12.584

N

12.434

N

12.472

-

-

-

-

Baten: Slagvaardige organisatie Overhead

V

490

Huisvesting

V

314

-

Raad en griffie

V

24

Verkiezingen

-

V

365

V

365

V

365

V

365

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

Bestuur

V

247

Totaal baten

V

761

V

314

V

365

V

365

V

365

V

365

Geraamd totaal saldo van baten en lasten

N

12.867

N

13.455

N

12.192

N

12.219

N

12.069

N

12.107

storting in reserve

N

200

N

247

onttrekking aan reserve

V

512

V

1.200

V

589

V

598

V

597

V

618

Geraamd resultaat

N

12.555

N

12.501

N

11.603

N

11.621

N

11.472

N

11.490

-

-

-

-

*Toelichting definitie Overhead: Alle bedrijfskosten die niet direct verbonden zijn aan activiteiten/producten die gericht zijn op het primaire proces. De grootste financiële afwijkingen in het product Overhead tussen 2022 en 2023 zitten in de organisatiekosten. In de Begroting 2023 zijn incidentele budgetten van de Begroting 2022 zoals de versterking van de financiële functie, het budget voor de organisatieontwikkeling en de kosten voor tijdelijke dienstverlening overeenkomsten (DVO's) komen te vervallen. Daarnaast wordt het verschil in het product Overhead verklaard door een verschil in de bijdrage aan de Servicegemeente Dordrecht. Voor het project ICT-veranderd was bij de Begroting 2022 een hogere bijdrage benodigd dat tegelijkertijd een vermindering in de bijdrage voor de Begroting 2023 betekende. Ook is er als gevolg van verschuiving over de diverse diensten van de Servicegemeente Dordrecht een lagere bijdrage m.b.t. de GBD. De hogere lasten voor de Raad en Griffie in 2023 betreft de hogere vergaderkosten van de Raad. Dit zijn de kosten voor het vergaderen in de Lockhorst en technische ondersteuning i.v.m. de renovatie van het Raadhuis en de beschikbaarheid van een coronaproof vergaderzaal.

Programmabegroting 2023

Pagina | 34

3.5 Programma 5 - Financiën van Sliedrecht Onze visie Om de inhoudelijke doelstellingen te kunnen realiseren en het gerealiseerde kwaliteitsniveau van de voorzieningen in stand te kunnen houden dienen de gemeentelijke financiën structureel in evenwicht te zijn.

3.5.1 Inleiding Het hoofdstuk Financiën van Sliedrecht is geen programma zoals de eerste vier programma's. Het betreft de samenvoeging van de verplichte overzichten algemene dekkingsmiddelen, onvoorzien en vennootschapsbelasting. Voor deze verplichte onderdelen zijn er onder de titel Financiën van Sliedrecht ambities vastgelegd. 3.5.2 Ambities en ontwikkelingen In het collegewerkprogramma is ten aanzien van de Financiën van Sliedrecht het volgende speerpunt opgenomen: In 2026 en verder is er sprake van een structureel sluitende meerjarenbegroting en afdoende weerstandsvermogen. In de Begroting 2023 is er sprake van zowel een structureel sluitende begroting, als afdoende weerstandsvermogen. Tegelijkertijd spelen er aanzienlijke risico's, waardoor de bandbreedte waarbinnen het exploitatiesaldo moet worden bezien zich bevindt tussen € 4,0 miljoen positiever en € 4,0 miljoen negatiever, dan het exploitatiesaldo. De uitdaging voor de lange termijn is aan de structureel sluitende kant van deze bandbreedte te blijven. Op welke wijze willen we dit bereiken (speerpunt)? We volgen ontwikkelingen ten aanzien van het gemeentefonds op de voet en anticiperen hierop in de P&C-cyclus.

Wat gaan we ervoor doen in 2023? 



We houden het financiële beheersinstrumentarium (Financiële Veordening en bijbehorende nota's) op orde.

We laten de lokale lasten op verantwoorde wijze meebewegen met de economische ontwikkeling en inhoudelijke ambities.

Programmabegroting 2023



We continueren onze lobby (samen met de Drechtsteden/VNG) richting het Rijk om te komen tot een afdoende financiering voor aan gemeenten opgedragen taken. We verfijnen het denken in scenario's / bandbreedten ten aanzien van het exploitatiesaldo van de meerjarenbegroting, zodat we niet verrast worden door nieuwe ontwikkelingen. We verankeren verbeterpunten uit het Kompas versterking financiële functie in een nieuwe Financiële Verordening, nota Reserves en Voorzieningen en een nota Activabeleid.

We geven invulling aan de door de accountant genoemde verbeterpunten in het Accountantsverslag 2021.  We zetten in de tariefstelling 2023 voor de Reinigingsheffing en de Rioolheffing de laatste stap in het komen tot 100% kostendekkendheid.

Pagina | 35

3.5.3 Onvoorzien en vennootschapsbelasting De verplichte overzichten onvoorzien en vennootschapsbelasting maken onderdeel uit van de Financiën van Sliedrecht. Het overzicht onvoorzien bevat het begrote bedrag voor onvoorzien. In Sliedrecht is er jaarlijks € 61.100 begroot onder de titel onvoorzien. Er is tot op heden geen bedrag geraamd voor te betalen vennootschapsbelasting. De Belastingdienst loopt achter in het opleggen van aanslagen. Mede omdat er verschil van inzicht is tussen gemeenten en de Belastingdienst ten aanzien van diverse onderwerpen. Voor Sliedrecht speelt dit bijvoorbeeld bij de vergoeding die we ontvangen voor de reclame op de driehoeksborden langs de toegangswegen. Dit heeft tot gevolg dat tot op heden niet exact duidelijk is wat de financiële impact is van de vennootschapsbelasting. 3.5.4 Reguliere werkzaamheden en overige ontwikkelingen

 Reguliere taken

  

Beheer van de gemeentefinanciën conform (wettelijke) kaders Belastingheffing en –invordering Vervullen van de Treasury functie Het up-to-date houden van de Financiële Verordening en bijbehorende nota's.

3.5.5 Beleidsindicatoren Naam indicator

1 2 3 4 5

Netto schuldquote (zonder correctie) Solvabiliteitsratio Grondexploitatie Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit

Meest Recente Waarde Sliedrecht 26% (B2023) 58% (B2023) 3% (B2023) 1,52% (B2023) 92% (B2023)

Streefwaarde

< 90% < 50% < 20% > 0% < 100%

Dit betreft dezelfde beleidsindicatoren zoals (verplicht) opgenomen onder de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. De nadere toelichting op deze indicatoren is (in breder perspectief daar opgenomen. 3.5.6 Bijdragen van verbonden partijen aan dit programma De Servicegemeente Dordrecht voert voor de Financiën van Sliedrecht een drietal taken uit: de treasury functie, het innen van de gemeentelijke belastingen en ze hebben expertise op de diverse aspecten van te betalen belastingen (denk aan BTW). Meer specifiek voor Gemeentebelastingen en Basisinformatie Drechtsteden (GBD) betreft dit: 1. De efficiënte en effectieve heffing en invordering van belastingen, voor de heffing en invordering waarvan de gemeenteraden van de gemeenten belastingverordeningen en kwijtscheldingsregels hebben vastgelegd, elk voor zover het hun gebied betreft. 2. De uitvoering van de Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ) waaronder tevens wordt begrepen de administratie van vastgoedgegevens en het verstrekken van vastgoedgegevens aan de deelnemers en derden, elk voor zover het hun gebied betreft. 3.5.7 Kaders voor reguliere taken De reguliere taken binnen Financiën van Sliedrecht zijn gebaseerd op beleidskaders zoals vastgesteld door de Gemeenteraad. Hieronder zijn deze beleidskaders weergegeven.

Programmabegroting 2023

Pagina | 36

Kaders waarbinnen het college werkt Vigerend beleidskader Financiële Verordening (Art. 212, Gemeentewet) Financieringsstatuut Nota Activabeleid Nota Reserves en voorzieningen Nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing Verordening Doelmatigheid & Doeltreffendheid (Art 213a, Gemeentewet) Diverse Belastingverordeningen

Vastgesteld Raad, 2019 Raad, 2016 Raad, 2016 Raad, 2016 Raad, 2020 Raad, 2013 Raad, 2021

3.5.6 Overzicht van baten en lasten Producten

Werkelijk

Begroot

Begroot

Begroot

Begroot

Begroot

2021

2022

2023

2024

2025

2026

Lasten: Algemene uitkering

N

115

N

765

N

1.684

N

2.490

N

3.299

N

4.159

Gemeentelijke belastingen

N

269

N

241

N

354

N

354

N

354

N

354

Treasury

N

39

N

732

N

19

N

130

N

260

N

288

Vennootschapsbelasting

-

-

-

-

-

-

Onvoorzien

N

30

N

61

N

61

N

61

N

61

N

61

Totaal lasten

N

454

N

1.799

N

2.081

N

3.035

N

3.974

N

4.862

Baten:

-

-

-

-

-

-

Algemene uitkering

V

47.173

V

50.526

V

53.174

V

55.449

V

56.764

V

53.581

Gemeentelijke belastingen

V

4.767

V

4.104

V

4.691

V

4.691

V

4.691

V

4.691

Treasury

V

313

V

88

V

227

V

163

V

159

V

154

Vennootschapsbelasting

-

-

-

-

-

-

Onvoorzien

-

-

-

-

-

-

Totaal baten

V

52.253

V

54.717

V

58.092

V

60.303

V

61.614

V

58.426

Geraamd totaal saldo van baten en lasten

V

51.799

V

52.919

V

56.011

V

57.268

V

57.640

V

53.564

storting in reserve

N

57

N

3

N

3

N

3

N

3

N

3

onttrekking aan reserve

V

1.411

V

2.196

V

125

V

125

Geraamd resultaat

V

53.154

V

55.112

V

56.134

V

57.391

V

57.638

V

Algemene uitkering: Er is als gevolg van macro economische en autonome ontwikkelingen sprake van een hogere algemene uitkering van in totaal €2.648.000.

€ 2.648.000 V

Vanuit de algemene uitkering worden middelen gereserveerd voor specifieke gemeentelijke taken. In de begroting 2023 is sprake van een lager bedrag

€ 403.000 V

Ook worden vanuit de algemene uitkering middelen gereserveerd voor loonen prijsontwikkelingen. Een extra reservering is gedaan voor de hogere energielasten ad. €1.000.000. In totaal bedraagt het nadeel t.o.v. de begroting 2022

€ 1.322.000 N

Totaal

----------------€ 1.729.000 V

Programmabegroting 2023

Pagina | 37

53.562

Gemeentelijke belastingen: Hogere bijdrage onderdeel belastingen van de Servicegemeente Dordrecht als gevolg van verschuiving over de diverse diensten van de Servicegemeente

€ 113.000 N

Verhoging OZB m.b.t. het ondernemersfonds (€485k) en indexatie (€100k)

€ 585.000 V

Overige verschillen

€ 2.000 V --------------€ 474.000 V

Totaal Beleggingen: Eenmalige storting onderhoud gebouwen t.l.v. reserve Eneco in B2022 Lager beroep reserve Eneco Overige verschillen Totaal

Programmabegroting 2023

€ 746.000 V € 1.636.000 N € 26.000 V -----------------€ 864.000 N

Pagina | 38

4 PARAGRAFEN

Programmabegroting 2023

Pagina | 39

4.1. Paragraaf lokale heffingen en belastingen 4.1.1 Inleiding In deze paragraaf geven we inzicht in de tarieven en tariefontwikkeling voor de lokale heffingen en belastingen. De lokale heffingen kunnen we onderscheiden in gebonden en ongebonden heffingen. Gebonden wil zeggen dat de besteding gerelateerd is aan een direct aanwijsbare tegenprestatie van de gemeente. Dit zijn retributies (bijvoorbeeld leges, marktgeld) of bestemmingsheffingen (bijvoorbeeld afvalstoffenheffing, rioolheffing). Deze heffingen worden verantwoord op de desbetreffende gemeentelijke programma’s en worden niet tot de algemene dekkingsmiddelen gerekend. Ongebonden lokale heffingen zijn zogenaamde zuivere belastingen. De opbrengsten hieruit kunnen door de gemeenteraad vrijelijk binnen het werkterrein van de gemeente worden ingezet. Het gaat hierbij om de onroerendezaakbelastingen (OZB), hondenbelasting en precariobelasting. Deze heffingen zijn niet verbonden aan een inhoudelijk programma en behoren tot de algemene dekkingsmiddelen. Deze paragraaf gaat over gebonden en ongebonden heffingen. We gaan achtereenvolgens in op:  ontwikkelingen en rijksbeleid,  overzicht opbrengst gemeentelijke heffingen,  heffingen woonlasten (lokale lastendruk),  overige lokale heffingen,  kwijtscheldingen,  kostendekkendheid. 4.1.2 Ontwikkelingen en rijksbeleid a.

Herziening gemeentelijk belastinggebied In het Coalitieakkoord 2021 – 2025 “Omzien naar elkaar, vooruitkijken naar de toekomst” staat dat partijen een nieuwe financieringssystematiek voor medeoverheden willen uitwerken voor de periode na 2025. Daardoor wordt een stabielere financiering voor de medeoverheden gerealiseerd en wordt hun autonomie vergroot. Ook de mogelijkheid voor een groter gemeentelijk belastinggebied wordt hierin betrokken, inclusief alternatieven voor OZB. b. Ondernemersfonds (nieuw) We willen met ingang van 2023 een ondernemersfonds instellen via een verhoging van de OZB op alle niet-woningen. De meeropbrengst wordt 1-op-1 uitgekeerd als subsidie aan de nieuw op te richten ‘stichting ondernemersfonds Sliedrecht’. Alle eigenaren en gebruikers van niet-woningen c.q. zakelijk vastgoed dragen dus bij aan het fonds en mogen via de stichting meebeslissen over de besteding. Voor de winkelgebieden en specifiek de gebruikers van winkelpanden is dit aanvullend op de al bestaande reclamebelasting. In samenspraak met de winkelgebieden kijken we de komende jaren of er voor die gebieden nog aanpassing nodig is. Bijvoorbeeld in de vorm van een tariefsverlaging of gebiedsbeperking van de reclamebelasting. We doen dat op verzoek van de winkelgebieden zelf nu nog niet. We gaan eerst ervaring opdoen met het nieuwe ondernemersfonds. c.

Precariobelasting op kabels, buizen en leidingen van nutsbedrijven De precariobelasting wordt met ingang van 2023 volledig afgeschaft. Het college heeft een privaatrechtelijk kader vastgesteld voor gebruiksvergoedingen die we zelf in combinatie met vergunningen afspreken. Hiermee hebben we een alternatief voor de precariobelasting.

Programmabegroting 2023

Pagina | 40

d. Kostendekkendheid heffingen Het ‘Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV)’ schrijft voor dat inzichtelijk gemaakt moet worden  hoe we er bij de berekening van tarieven van heffingen voor zorgen dat de geraamde baten de geraamde lasten niet overschrijden,  welke beleidsuitgangspunten ten grondslag liggen aan deze berekeningen en  hoe deze uitgangspunten bij de tariefstelling worden gehanteerd. Wij hanteerden de volgende uitgangspunten voor de kostendekkendheid: 1. overhead toerekenen op basis van personeelslasten; 2. één systematiek van toerekening van overhead; 3. toegroeien naar maximaal 100% kostendekkenheid (conform de uitgangspunten van de begroting 2020); 4. de kwijtschelding ten laste te brengen van de heffing. Vanwege het streven naar een maximaal 100% kostendekkendheid van de heffingen zijn de tarieven voor de inwoners en bedrijven de afgelopen jaren verhoogd. De relatieve lage woonlasten (ten opzichte van andere gemeenten) zijn daarmee verhoudingsgewijs gestegen en kunnen door o.a. door de inflatie verder stijgen. 4.1.3 Overzicht opbrengst gemeentelijke heffingen Alle hierna genoemde tarieven zijn ter informatie opgenomen en kunnen afwijken van de definitieve tarieven. De belastingverordeningen 2023 met de definitieve tarieven stelt de gemeenteraad in december 2022 vast. De onderstaande tabel is bedoeld als overzicht.

De tabel is ingedeeld naar algemene dekkingsmiddelen en gebonden heffingen. Zowel de geraamde opbrengst voor 2023 en 2022 zijn opgenomen als de verantwoorde opbrengsten over 2021. De verschillen tussen 2023 en 2022 geven een indicatie van de totale opbrengst en niet van een stijging of daling van tarieven. Factoren als ontwikkelingen in de WOZ-waarde en areaaluitbreiding spelen hierbij een belangrijke rol. Overzicht inkomsten uit algemene middelen (x € 1.000) Werkelijk Begroting Begroting Algemene dekkingsmiddelen 2021 2022 2023 Onroerende zaakbelasting woningen eigenaren € 2.125 € 2.251 € 2.307 Onroerende zaakbelasting niet-woningen eigenaren

€

1.075

€

1.004

€

1.319

Onroerende zaakbelasting niet-woningen gebruikers

€

714

€

715

€

928

Hondenbelasting

€

102

€

91

€

93

Bij de opbrengst van de niet-woningen is rekening gehouden met het nieuwe beleid van het ondernemersfonds

Programmabegroting 2023

Pagina | 41

Gebonden heffingen Begrafenisrechten

Overzicht inkomsten uit specifieke middelen (x € 1.000) Werkelijk Begroting Begroting 2021 2022 2023 € 736 € 677 € 728

Afvalstoffenheffingen huisvuil

€

2.793

€

3.025*

€

3.372*

Containerrechten bedrijfsvuil

€

329

€

449

€

475

Marktgelden

€

53

€

47

€

47

Rioolheffingen

€

3.066

€

3.372

€

3.372

Havengelden, incl. huur watersportvereniging

€

47

€

69

€

72

Leges omgevingsvergunningen

€

709

€

487

€

495

Reclamebelasting

€

122

€

137

€

137

*) Dit is inclusief onttrekking van € 100.000 aan de reserve egalisatie afvalstoffenheffing 4.1.4 Heffingen woonlasten (lokale lastendruk) We rekenen de OZB, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing tot de lokale woonlasten. Deze heffingen vormen het leeuwendeel van de gemeentelijke opbrengsten en bepalen daarmee ook grotendeels de lokale lastendruk. De onderstaande tabel geeft de ontwikkeling van de gemiddelde WOZ-waarde (de basis voor het berekenen van de OZB-aanslag) en de woonlasten voor meerpersoonshuishoudens in euro’s over de laatste vier jaren weer. Voor de afvalstoffen- en rioolheffing zijn hier de voor dat jaar geldende tarieven opgenomen. De gemiddelde woonlast OZB is berekend door de gemiddelde WOZ-waarde te vermenigvuldigen met het geldende tariefpercentage. In de kolom 2022 zijn de gevolgen van de belastingvoorstellen verwerkt. Woonlasten meerpersoonshuishouden

2021

2022

2023

Gemiddelde WOZ-waarde

€ 229.000

€ 250.000

€290.000

OZB eigenaren woningen

€

194

€

197

€

207

Afvalstoffenheffing meerpersoonshuishoudens*

€

293

€

316

€

351

Rioolheffing, eigenarendeel

€

185

€

185

€

184

Rioolheffing, gebruikersdeel

€

86

€

94

€

94

Totaal

€

741

€

791

€

836

% stijging t.o.v. vorig jaar

6,7%

5,7%

Bij de berekening van de woonlasten voor 2022 hanteerden we de volgende uitgangspunten: Onroerendezaakbelastingen + 2,4% Afvalstoffenheffing maximaal 100% kostendekkend Rioolheffing maximaal 100% kostendekkend De verhogingen zijn conform Kaderbrief 2023 en onderstaand is een toelichting per heffing opgenomen. Onroerendezaakbelasting Het grootste deel van de gemeentelijke belastingopbrengst komt voort uit de onroerendezaakbelastingen (OZB). Die OZB bestaat uit drie verschillende belastingen: een eigenarenbelasting voor woningen, een eigenarenbelasting voor niet-woningen en een gebruikersbelasting voor niet-woningen. De opbrengst van de belastingen vloeit naar de algemene middelen van de gemeente. De raad bepaalt met het vaststellen van de begroting de totale opbrengst van deze heffing. Programmabegroting 2023

Pagina | 42

Tot en met 2019 gold de macronorm als enige restrictie voor de opbrengst OZB. Met ingang van 2020 is deze norm vervangen door de benchmark lokale lasten. De heffingsgrondslag voor de OZB is de totale WOZ-waarde van de onroerende zaken, oftewel de WOZ-capaciteit. Deze wordt vastgesteld volgens de regels van de Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ). Voor de WOZ-waarden voor 2023 geldt de waardepeildatum 1 januari 2022. Door de geraamde opbrengst te delen door de WOZ-capaciteit ontstaat het tarief en daarmee het bedrag dat de belastingplichtigen moeten betalen. De OZB wordt berekend naar een percentage van de WOZ-waarde van de onroerende zaak. De WOZ-waardeontwikkeling van peildatum 1 januari 2021 naar 1 januari 2022 is voor woningen berekend op 16,5% en voor niet-woningen op 1,0%. Rekening houdend met de gewenste (meer)opbrengst en de waardeontwikkeling, leidt dat voor 2023 tot de tarieven in de onderstaande tabel. Om de ontwikkeling van de tarieven inzichtelijk te maken, zijn ook de tarieven over eerdere jaren opgenomen. Tarieven OZB

2019

2020

2021

2022

2023

Eigenaar woning

0,0933

0,0879

0,0823

0,0751

0,0712

Eigenaar niet-woning

0,1681

0,1676

0,1605

0,1665

0,2212

Gebruiker niet-woning

0,1220

0,1316

0,1265

0,1310

0,1872

Bij de tarieven van de niet-woningen is rekening gehouden met het nieuwe beleid van het ondernemersfonds (zie hiervoor in paragraaf 4.1.2). Afvalstoffenheffing We hanteren een afvalstoffenheffing om de kosten voor het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval te kunnen dekken. Wettelijk uitgangspunt daarbij is dat de opbrengst niet hoger mag zijn dan de kosten. De berekening van de kostendekkendheid vatten we aan het eind van de paragraaf samen in een overzicht. Bij de bepaling van de nieuwe tarieven hebben we rekening gehouden met de kostenontwikkeling van inzameling en verwerking van huisvuil. De tarieven ontwikkelden zich de afgelopen jaren als volgt (x € 1): Tarieven afvalstoffenheffing

2019

2020

2021

2022

2023

Meerpersoonshuishoudens

200,16 *

246,36 *

292,80 *

316,20*

351,00*

Eenpersoonshuishoudens

142,80 *

175,80 *

208,80 *

225,48*

250,20*

23,1%

18,8%

8,0%

11,0%

Wijziging

* Dit is inclusief onttrekking van € 100.000 aan de reserve egalisatie afvalstoffenheffing. De tarieven afvalstoffenheffing zijn berekend op basis van de informatie die ten tijde van het opstellen van de begroting bekend was. Rekening is ook gehouden met een hoger bedrag aan kwijtschelding. De tarieven kunnen dan ook afwijken met de tarieven die later in de verordening reinigingsheffingen worden opgenomen. De afwijking zal dan worden toegelicht. Rioolheffing Op basis van artikel 228a van de Gemeentewet kunnen gemeenten de kosten van de zorgplicht voor afval-, hemel- en grondwater verhalen via de rioolheffing. Welke kosten via de rioolheffing verhaald Programmabegroting 2023

Pagina | 43

worden, moet in het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) vastgesteld zijn. De berekening van de kostendekkendheid wordt aan het eind van de paragraaf samengevat in een overzicht. De tarieven ontwikkelden zich de afgelopen jaren als volgt (x € 1): Tarieven rioolheffing

2019

2020

2021

2022

2023

Eigenaar woning

154,68

156,48

168,00

183,70

183,70

Gebruiker niet-woning

78,84

79,80

85,68

93,60

93,60

1,2%

7,4%

9,3%

0,0%

Wijziging

Sliedrecht legt eigenaren van panden een vast bedrag aan heffingen per jaar op. Daarbij is de situatie per 1 januari bepalend. Ook gebruikers van panden ontvangen een rioolheffing. Vergelijking andere gemeenten We vergelijken de woonlasten in Sliedrecht met die van andere Drechtstedengemeenten. De vergelijking is gebaseerd op de actuele gegevens van de Digitale Atlas van de lokale lasten 2022 op www.coelo.nl en betreft de woonlasten van meerpersoonshuishoudens (x € 1).

234

Riool heffing e/g 277

Afval stoffen heffing 316

827

Rangnr meerp. Huis 69

0,1257

407

161

420

988

264

308.000

0,0974

300

205

313

818

60

Alblasserdam

326.000

0,1084

353

159

358

870

123

Hardinxveld-G’dam

332.000

0,1101

365

217

319

901

158

H.I. Ambacht

375.000

0,0974

365

191

374

930

200

Zwijndrecht *

315.000

0,0957

301

306

373

980

256

Landelijk gemiddelde

409.000

0,0978

380

207

317

904

Tarieven

Gemidd. WOZ

Tarief OZB

OZB eigenaar

Sliedrecht

311.000

0,0751

Papendrecht

324.000

Dordrecht

Totaal

Benchmark lokale lasten Volgens een afspraak tussen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de Rijksoverheid over de maximale stijging van de landelijke opbrengst onroerendezaakbelastingen (OZB) gold tot en met 2019 de zogenoemde 'macronorm'. Deze norm bepaalde de maximale jaarlijkse stijging van de ozb-opbrengsten van alle gemeenten samen en stamde uit 2007. In 2014 bleek uit onderzoek dat de macronorm geen effectief instrument is. De norm heeft niet bijgedragen aan de gematigde lastenontwikkeling, omdat de besluitvorming over tarieven in gemeenten in de eerste plaats geënt is op lokale afwegingen. Sindsdien is de vergelijking van de lokale lasten (OZB, afvalstoffen- en rioolheffing) tussen gemeenten volgens het Rijk beter mogelijk geworden door onder meer de jaarlijkse Atlas van de lokale lasten van het COELO en de wettelijke verplichting om in de gemeentebegroting de ontwikkelingen toe te lichten. Vanaf 2020 is de macronorm vervangen door de jaarlijkse benchmark, waarin naast de ozb ook de riool- en afvalstoffenheffing worden vergeleken. Het is de bedoeling dat de benchmark door meer vergelijking de informatievoorziening over de ontwikkeling van de lokale lasten bevordert. Het vergelijkt voor alle gemeenten binnen een provincie de hoogte van de woonlasten voor meerpersoonshuishoudens met een koopwoning. De woonlasten

Programmabegroting 2023

Pagina | 44

zijn de som van de gemiddeld betaalde ozb, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing minus een eventuele heffingskorting. De benchmark voor 2022 is opgenomen in de Coelo atlas 2022 vanaf pagina 135. Het geeft een vergelijking weer van de gemeentelijke woonlasten en de gemeentelijke tariefontwikkeling per provincie, net als de landelijke en provinciale gemiddelden. De (grafische) vergelijking voor ZuidHolland op pagina 139 maakt de onderlinge verschillen tussen gemeenten inzichtelijk. In het overzicht worden de cumulatieve bedragen van de drie heffingen per gemeente binnen de provincie vergeleken voor 2022. Ook de tariefswijzigingen per gemeente ten opzichte van 2021 komen aan bod.

De figuren maken het mogelijk gemeenten op verschillende punten te vergelijken. De positie op de xas geeft informatie over de hoogte van de gemeentelijke woonlasten in vergelijking met die van de andere gemeenten in de provincie. De horizontale rode lijnen laten zien in hoeverre de gemeentelijke woonlasten en de mutatie afwijken van het gemiddelde in Nederland (doorgetrokken rode lijn) en de provincie (gestippelde rode lijn). Het gemiddelde voor Nederland bedraagt € 904 en voor Zuid-Holland is dit € 923. Het stijgingspercentage ten opzichte van 2021 bedraagt landelijk 3% en voor ZuidHolland ongeveer 1%. Ook de hoogte van de ozb, afvalstoffenheffing en rioolheffing kan worden vergeleken. Enkele gemeenten hanteren een korting op de totale aanslag (heffingskorting). De hoogte van de heffingskorting wordt weergegeven met een oranje balkje. Het bedrag van de heffingskorting is verrekend met de gemiddeld betaalde ozb, afvalstoffenheffing en rioolheffing in de gemeente door het gekorte bedrag door drie te delen en dit in mindering te brengen op de drie betaalde bedragen. Met ingang van 2022 wordt de benchmark niet alleen voor iedere provincie getoond, maar ook voor de G40 waartoe Dordrecht behoort.

Programmabegroting 2023

Pagina | 45

De voormalige minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, mevrouw Kajsa Ollongren, heeft in de beantwoording van kamervragen over de stijging van de gemeentelijke belastingen in 2021 aangegeven, dat evaluatie van de benchmark gepland staat voor 2025. Dan zal ook gekeken worden naar de relatie tussen de afschaffing van de macronorm en de ontwikkeling van de lokale woonlasten.

4.1.5 Overige lokale heffingen Hondenbelasting De Gemeentewet regelt dat gemeenten een belasting op het houden van honden mogen heffen. De hondenbelasting is een zuivere belasting die, net als de onroerendezaakbelastingen, naar de algemene middelen van de gemeente vloeit. Zoals vastgesteld in de Kadernota, zijn de tarieven voor 2023 verhoogd met 2,4%. Reinigingsrechten Gemeenten kunnen een reinigingsrecht heffen voor het ophalen van afval bij niet-woningen (winkels, bedrijven, buurtcentra, etc.) en het uitgangspunt is dat dit kostendekkend gebeurt. Gemeenten hebben echter niet de verplichting afval bij bedrijven in te zamelen. Dit in tegenstelling tot het inzamelen van huishoudelijk afval bij woningen. Bedrijven moeten zelf zorgdragen voor het afvoeren van het afval en kunnen hiervoor een contract aangaan met een erkende afvalinzamelaar. Reclamebelasting Op grond van artikel 227 van de Gemeentewet kunnen gemeenten reclamebelasting heffen voor openbare aankondigingen die zichtbaar zijn vanaf de openbare weg. De reclamebelasting is een algemene belasting. Het kan als profijtbelasting gezien worden als de belasting geheven wordt naar