Document · PDF

998342 Bijlage 2 Rekenkameronderzoek inwoners- en overheidsparticipatie

Gemeenteraad 28 maart 2024, gemeente Schouwen-DuivelandBij agendapunt: RVS Kaders en spelregels voor inwoners- en overheidsparticipatie (998342)37.402 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Vervolgens is het concept-Maatregelenpakket door u op 16 juni 2020 vastgesteld en op 9 juli 2020 vastgesteld door de gemeenteraad; - in de periode van 26 juni t/m 20 juli heeft het Maatregelenpakket informeel ter inzage gelegen en van 7 augustus t/m 11 september formeel ter inzage gelegen. Er zijn tijdens de informele ronde zo’n 70 vragen/reacties binnengekomen. Deze reacties zijn geïnventariseerd en er is goed afgewogen of deze reacties verwerkt moesten worden in het Maatregelenpakket. Het overgrote deel van de reacties waren van toegevoegde waarde voor de verdere uitwerking van het beleid maar niet voor het aanpassen van het beleid. Er waren ook enkele reacties die geen antwoord of verdere uitwerking benodigd hadden;

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Effect participatie

in de formele ronde is 1 zienswijze binnen gekomen, deze vraag had betrekking op het parkeren op de parkeerplaats Nieuwe

vervolg Bogerdstraat en op de parkeerplaats Hoofdpoortstraat. De zienswijze is in een apart collegeadvies op 29 september aangeboden. De zienswijze is niet verwerkt in het Maatregelenpakket. Het Maatregelenpakket is dus ongewijzigd gebleven na eerdere vaststelling van het concept. Communicatie

- Het ontwerp-Maatregelenpakket is via de gebruikelijke gemeentelijke kanalen verspreid en inwoners kunnen door middel van een web-formulier hun reactie geven op het ontwerp-Maatregelenpakket. Ook is het formeel ter inzage gelegd. - Na vaststelling van het Maatregelenpakket worden de klankbordgroep en de inwoners die hebben aangegeven op de hoogte te willen blijven van de ontwikkelingen persoonlijk geïnformeerd over het aanbieden van het Maatregelenpakket aan de gemeenteraad. Voorts wordt via de gebruikelijke gemeentelijke communicatiekanalen het Maatregelenpakket verder verspreid. Er zal gecommuniceerd worden wat de planning zal zijn voor de uitvoering van de diverse thema’s.

Zie voor een overzicht van gebruikte bronnen het bronnenoverzicht in bijlage 4.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Casusbeschrijving Werking van het Convenant Stads-, Dorps- en Wijkraden Aan de hand van documenten en een gesprek met de betrokken ambtenaren is - zo feitelijk mogelijk - een aantal aspecten van het participatieproces in beeld gebracht. Tijdens het onderzoek is de concept-casusbeschrijving aan de ambtelijk betrokkenen voorgelegd voor een check op juistheid en compleetheid. Waar aan de orde heeft dat geleid tot aanpassingen in de beschrijving. Op basis van de casusbeschrijving heeft de Rekenkamer het participatieproces gevisualiseerd.

Vaststelling Beleidsnota dorpsraden. Raad machtigt college tot opstellen modelconvenant in overleg met de kerninitiatieven 1995

Inhoud

Eindverslag werkgroep Verbetering relatie dorpsraden gemeente. Afspraken over communicatie worden vastgelegd in convenanten

Raad agendeert de rol en werkwijze van de dorpsraden 2007

1998

Sluiting 1e convenanten tussen gemeente en 10 à 12 dorpsraden

Deel A: Bestuurlijk deel

Procedureafspraken convenant opnieuw tegen het licht gehouden en geactualiseerd 2017

2006

1997 Start pilot dorpsraden in Brouwershaven

• Afspraken vastgelegd in convenant door college met de 17 dorpsraden Over a) samenstelling dorpsraad b) jaarlijkse openbare vergadering c) (on)gevraagd advies aan raad en college d) communicatie (gemeente/contactfunctionaris – dorpsraden) • Dorpsraden hebben een rol richting inwoners en gemeente, ze hebben maatschappelijk mandaat Rolinvulling bepalen dorpsraden zelf

2008 Notitie ‘Dorpsraden, hoe nu verder?’, inventarisatie van oorspronkelijke doelstellingen en uitgangspunten en feitelijke gegevens van dorpsraden

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

2021 2020

College besluit dat er in Zierikzee 4 wijkraden kunnen worden opgericht

Gezamenlijke evaluatie convenant tijdens jaarlijks overleg dorpsraden

Initiatiefnemer

De gemeente Brouwershaven is in 1995 gestart met een pilot Dorpsraden in vier kernen. Na de fusie in 1997 is met de beleidsnota Dorpsraden de basis gelegd voor 17 Stads-, Dorps- en Wijkraden in de nieuwe gemeente (hierna: SDW-raden).

Maatschappelijke opgave

Het doel van de SDW-raden is het bevorderen van leefbaarheid in de eigen dorps- of stadskern of wijk. De SDW-raden trachten dit doel te bereiken door: - het verzamelen en signaleren van meningen, situaties of gebeurtenissen die voor de kern van belang zijn; - het gevraagd en ongevraagd adviseren van de gemeente dan wel (projectmatig) participeren in en/of over zaken, die in beginsel betrekking hebben op de eigen kern; - als aanspreekpunt te functioneren voor de inwoners; - tijdig informatie te verstrekken richting inwoners en gemeente. De SDW-raden vervullen een rol richting inwoners en richting gemeente. De wijze waarop de SDW-raden hun rol richting inwoners invullen, is primair een zaak van de SDW-raden zelf. Bij de rolinvulling is het wel van belang in het oog te houden, dat SDW-raden een maatschappelijk mandaat hebben en de gemeente (raad en college van B&W) een politiek, respectievelijk bestuurlijk mandaat. (Bron: bijlage herziene afspraken 2020)

Relevantie/impact voor de samenleving

Het gaat om invloed en zeggenschap van inwoners, ondernemers en organisaties op hun kern. En het leidt tot een andere rol voor gemeenteraad, college van B&W en ambtelijk apparaat.

Agendering

In Brouwershaven is in 1995 gestart met een pilot Dorpsraden om nauwer in contact te staan met de gemeente. De plaatselijke verenigingen zijn aangeschreven, het idee is besproken tijdens informatieavonden en er is gestart met vier dorpsraden. Deze dorpsraden zijn ingesteld op basis van art. 82 van de Gemeentewet, hadden daarmee een publiekrechtelijke rechtsvorm en kregen ambtelijke ondersteuning en presentiegeld.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Kaderstelling door de raad

- De raad heeft in 1997 de beleidsnota Dorpsraden vastgesteld. Hierin staan als doelstellingen opgenomen: dorpsraden zijn een belangrijk instrument voor het overleg en de communicatie tussen inwoners en bestuur op kernniveau (wisselwerking) en dorpsraden kunnen een belangrijke functie vervullen door bestuursbevoegdheden op kernniveau aan hen over te dragen (bv. Budget voor subsidies, klein onderhoud, speelvoorzieningen). De instelling van dorpsraden wordt door de gemeente gestimuleerd, maar het initiatief tot de instelling van dorpsraden wordt overgelaten aan het particulier initiatief. De beleidsnota biedt hiervoor een kader. De gemeenteraad machtigt het college door middel van de opstelling van een modelconvenant, in overleg met de kerninitiatieven tot een nadere invulling over te gaan. - Op de Raadskalender 2006-2010 is de rol en werkwijze van de SDW-raden opgenomen. Reden is het ontbreken van eenduidigheid over de rol, bevoegdheden/verantwoordelijkheden budgetten en democratische legitimatie van de SDW-raden. De gemeenteraad wil eenduidigheid over de rol en werkwijze van de SDW-raden. Om hiertoe te komen stelt de raadsgriffier een discussienotitie op, waarna een bijeenkomst wordt georganiseerd met de diverse raden. - Indirect stuurt de gemeenteraad op de SDW-raden door het beschikbaar stellen van financiële middelen met het goedkeuren van de gemeentebegroting.

- Uit de raadsbrief van 14 april 2020 blijkt dat mede op initiatief van de gemeenteraad het bestaande convenant met procedureafspraken, tussen de gemeente en de SDW-raden opnieuw tegen het licht is gehouden.

Procesverloop

- 1997: vaststelling Beleidsnota dorpsraden. De gemeenteraad stelt de in de nota aangegeven beleidsuitgangspunten vast en drie basismodellen. Vastgesteld wordt dat de raden in principe een privaatrechtelijke rechtsvorm krijgen. De contactfunctionaris wordt geïntroduceerd en de gemeenteraad machtigt het college door middel van de opstelling van een modelconvenant, in overleg met de kern-initiatieven tot een nadere invulling over te gaan. Afspraken tussen gemeente en dorpsraden worden vastgelegd in een convenant. - 1998: eerste convenanten gesloten tussen gemeente en 10 à 12 raden. - 2006: op de Raadskalender 2006-2010 is de rol en werkwijze van de SDW-raden opgenomen. Reden is het ontbreken van eenduidigheid over de rol, bevoegdheden/verantwoordelijkheden budgetten en democratische legitimatie van de SDW-raden. - 2007: notitie ‘Dorpsraden, hoe nu verder?’, een inventarisatie van de oorspronkelijke doelstellingen en uitgangspunten en van feitelijke gegevens van dorpsraden. Op 7 december 2007 is tijdens een bijeenkomst met dorpsraden en college vastgesteld dat de verbetering van de onderlinge communicatie het centrale thema is. Er wordt een gezamenlijke werkgroep samengesteld.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Procesverloop vervolg

- 2008: eindverslag van de werkgroep Verbetering relatie dorpsraden – gemeente. Een werkgroep bestaande uit vertegenwoordigers van de SDW-raden en de gemeente heeft zich gebogen over de relatie tussen de raden en gemeente en geeft in 15 voorstellen richting aan de toekomstige samenwerking. Er zijn onder meer afspraken gemaakt over de verschillende participatieniveaus en de vorm waarin dat gebeurt, evenals over het van toepassing zijnde tijdskader. In de bijlage is de participatieladder opgenomen met daarin een beschrijving van de betreffende participatieniveaus. De afspraken over de communicatie tussen de gemeente en SDW-raden is vervolgens vastgelegd in convenanten. - 2017: college besluit Zierikzee op te delen in vier delen waar op initiatief vanuit de samenleving een wijkraad per ruimtelijk deel kan worden opgericht. - 2020: mede op initiatief van de gemeenteraad is het bestaande convenant met procedureafspraken, tussen de gemeente en de SDW-raden opnieuw tegen het licht gehouden. (Raadsbrief 14 april 2020). Dit is gebeurd in een gesprek met vijf vertegenwoordigers van vier dorpsraden: Burgh-Haamstede, Renesse, Scharendijke en Zonnemaire. Uit dit gesprek komt dat de dorpsraden in de gelegenheid gesteld willen worden pro-actief te adviseren, meer contact met collegeleden willen en dat de afspraken uit de evaluatie 2008 integraal worden uitgevoerd.

De afspraken zijn in geactualiseerde vorm als bijlage bij het convenant opgenomen. (BenW advies 8 april) - 2021: tijdens het jaarlijks overleg met de SDW-raden op 2 november 2021 is het convenant gezamenlijk geëvalueerd. Dit is gebeurd aan de hand van drie vragen: wat speelt er in uw kern of wijk? Hoe bereikt de dorpsraad de inwoners en inwoners de dorpsraad? Hoe verloopt de samenwerking tussen de dorpsraad en de gemeente? College besluit op 9 november 2021 de SDW-raden te ondersteunen bij het aanpassen van de statuten door een laten opstellen van een standaard-statuut en de financiering van de notariskosten. Deze aanpassingen komen voort uit de WBTR en de herziening van het convenant.

Rol van de raad

- Raad: vaststellen beleidsnota in 1997 en goedkeuren begroting met daarin budget SDW-raden. In de praktijk wonen veel raadsleden de jaarlijkse openbare vergaderingen van de SDW-raden bij. - College: jaarlijks overleg tussen college en dagelijkse besturen van de SDW-raden, SDW-raden betrekken bij het te voeren beleid. Wethouder Van Burg is portefeuillehouder SDW-raden. - Ambtelijke organisatie: de ambtelijk contactfunctionaris is het 1e aanspreekpunt voor de SDW-raden. Zij bewaakt de in- en uitgaande correspondentie en speelt een rol in de begeleiding van diverse procedures. De verantwoordelijkheid blijft echter altijd bij de betreffende afdeling of ambtenaar liggen. Bij projecten, al dan niet uitgevoerd in het kader van de dorpsvisies, betrekt de ambtelijke organisatie de betreffende dorpsraad. - Samenleving: de SDW-raden kunnen gevraagd en ongevraagd het gemeentebestuur adviseren en (projectmatig) participeren in gemeentelijk beleid. In de praktijk functioneren de raden heel wisselend. Sommige zijn heel actief en professioneel, andere minder. Bij grote projecten heeft de SDW-raad zitting in de Stuurgroep.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Besluitvorming

Effect participatie

Tijdens het jaarlijks overleg SDW-raden op 2 november 2021 is de vraag aan de orde gesteld hoe de raden de samenwerking met de gemeente vinden gaan. Uit de notulen komt het volgende beeld: het verschilt per dorpsraad hoe zij de samenwerking met de gemeente ervaren. Serooskerke, Sirjansland en Ellemeet zijn bijvoorbeeld best tevreden, terwijl Ouwerkerk en de wijkraad Poortambacht minder tevreden zijn.

Vaststelling Beleidsnota Dorpsraden in 1997 Goedkeuring jaarlijkse begroting (met daarin budget voor de raden)

Wat er goed gaat is: - vragen/verzoeken worden goed uitgezet en opgepikt; - dorpsraden ervaren regelmatig een luisterend oor bij de gemeente. Dit is de laatste jaren sterk verbeterd; - dorpsraden ervaren dat ze meer, vaker en eerder betrokken worden bij zaken die in hun kern spelen (maar nog niet altijd). Dit komt met name door een aantal enthousiaste/betrokken ambtenaren; - er wordt vaker in concrete/praktische oplossingen gedacht. Dat is prettig voor dorpsraden. Wat beter kan is: - communicatie vanuit gemeente naar dorpsraden. Er wordt te weinig/laat/langzaam gecommuniceerd. Dorpsraden hebben geen kennis van de gemeentelijke organisatie, houd hen daarom op de hoogte van hoe een verzoek wordt behandeld, welke route er gevolgd moet worden, hoelang een bepaalde procedure duurt, etc.; - interne communicatie gemeente. Ambtenaren zijn soms niet op de hoogte van verschillende projecten die tegelijk bezig zijn in een kern. Het zou handiger zijn als dat integraal wordt opgepakt. Wanneer een ambtenaar de organisatie verlaat, is overdracht soms niet goed geregeld, waardoor de communicatie/samenwerking ineens stopt. Dorpsraden hebben soms ook te veel aanspreekpunten binnen de gemeente, 1 aanspreekpunt zou het handigst zijn. Communicatie

- Communicatie tussen de SDW-raad en de gemeente vindt doorgaans plaats via de contactfunctionaris. Deze verwijst ook naar collega’s. - Het is aan de SWD-raad om vorm te geven aan de communicatie naar de eigen inwoners. - De gemeenteraad wordt in raadsvoorstellen geïnformeerd over de wijze waarop de SDW-raad betrokken is. - Op de gemeentelijke website staat een samenvatting van het convenant en de contactgegevens van de SDW-raden - Binnen de ambtelijke organisaties is door middel van een korte film gecommuniceerd over het convenant en de afspraken.

Zie voor een overzicht van gebruikte bronnen het bronnenoverzicht in bijlage 4.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Casusbeschrijving Burgerinitiatief Schoolbussen Zonnemaire Aan de hand van documenten en een gesprek met de betrokken ambtenaren is - zo feitelijk mogelijk - een aantal aspecten van het participatieproces in beeld gebracht. Tijdens het onderzoek is de concept-casusbeschrijving aan de ambtelijk betrokkenen voorgelegd voor een check op juistheid en compleetheid. Waar aan de orde heeft dat geleid tot aanpassingen in de beschrijving. Op basis van de casusbeschrijving heeft de Rekenkamer het participatieproces gevisualiseerd.

• Nav sluiting basisschool in Zonnemaire neemt een inwoner het heft in handen: enquête in het dorp (behoeftepeiling), persbericht (zoektocht naar financiering), bijeenkomst in voetbalkantine (idee toelichten) • Betrokken ouders zetten systeem van schoolbussen op > ritten reserveren en betalen via een App • Gemeente neemt het op als project in de ‘lntegrale aanpak mobiliteit SchouwenDuiveland’ en ondersteunt financieel • Vrijwilligers rijden de kinderen naar school, de bso en sportactiviteiten in andere kernen • Inzet bussen ook buiten schooltijden > bijv. ouderen, recreanten, nieuwkomers (taalonderwijs)

6 maart

7 mei

20 augustus

21 augustus

11 december

20 december

4 juli

13 augustus

12 september 26 september

17 december

Oprichting Stichting Schoolbus Zonnemaire

Opname in collegeprogramma 2018-2022 > bedrag opgenomen

Schoolbus rijdt tussen Zonnemaire, Noordgouwe/ Schuddebeurs en Zierikzee

Ondertekening Raadsbrief met sponsoroververzoek om eenkomst het voorschot stichting en te autoriseburgemeester ren dmv een namens begrotingscollege > wijziging 1e bedrag

Raad stemt in met begrotingswijziging

College stelt raadsvoorstel vast voor bedrag voor aankoop 2 elektrische bussen via (aanvullende) sponsorovereenkomst

College stelt financiën beschikbaar, vooruitlopend op raadsbesluit

Raad besluit het bedrag beschikbaar te stellen

Tekening notariële akte Pandrecht op schoolbussen door stichting en gemeente

8 1 0 2 2 01 8 Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

College stelt projectplan ‘Integrale aanpak mobiliteit SD’ vast > voorschot uit Algemene Reserve voor 2 (tijdelijke) bussen

20 18

201 9 20 1 9

2018

Deel B: Onderzoeksverslag

Raad stemt in met Plan van Aanpak Mobiliteitsplatform S-D op Weg met Schoolbus Zonnemaire als pilot

Deel C: Bijlagen

20 19 77

Initiatiefnemer

Ouders uit Zonnemaire. Op 6 maart 2018 is de Stichting Schoolbus Zonnemaire door twee ouders als burgerinitiatief opgericht.

Maatschappelijke opgave

Met het sluiten van de basisschool in Zonnemaire ontstond een vervoersprobleem dat door een aantal betrokken ouders is opgepakt. De Stichting Schoolbus Zonnemaire is opgericht om het leerlingenvervoer uit te voeren voor schoolkinderen uit Zonnemaire en omstreken richting de basisscholen in Zierikzee. Met de aanschaf van 2 schoolbussen wil de stichting het vervoer van de scholieren zelf oppakken.

Relevantie/ impact voor de samenleving

Naast het vervoersprobleem dat ontstond, heeft het sluiten van dorpsscholen een effect op het sociale aspect voor kinderen en ouders. Met moeder en buurtkinderen naar school lopen of fietsen is er niet meer bij, tussen de middag thuis eten wordt onmogelijk. Met een vriendje of vriendinnetje meegaan na school om daar te spelen wordt ook minder vanzelfsprekend. Ouders zullen elkaar ook minder zien. Nu het initiatief is gerealiseerd blijkt dat: - de schoolbussen duidelijk voorzien in een behoefte. Er wordt goed gebruik gemaakt van de schoolbussen. Door de inzet van een App kunnen ritten worden gereserveerd en betaald. Het vervoer is betaalbaar en de ouders zijn heel tevreden over hoe het werkt. De kinderen kunnen niet alleen naar school, maar ook naar de bso en naar sportactiviteiten in andere kernen; - de bussen buiten schooltijden ook ingezet (kunnen) worden voor andere doeleinden. Bijvoorbeeld voor het vervoer naar sportwedstrijden en activiteiten, vervoer tussen het transferium en het strand, vervoer van nieuwkomers naar taalonderwijs. Ook wordt de schoolbus mogelijk ingezet voor het vervoeren van jonge Oekraïense vluchtelingen naar school; - het voornemen is de bus ook in te zetten voor het vervoer van ouderen. Er is een reis gemaakt met ouderen naar Duitsland. Vanwege corona is dit voornemen stil komen te liggen, maar hier zal een vervolg aan gegeven worden.

Wel is het een nadeel dat de bussen een actieradius hebben van 180 km en niet beschikken over een snellaad-functie; - er meer dan genoeg (enthousiaste) vrijwilligers zijn om de bussen te rijden. Zij dragen op die manier bij aan de community; - de schoolbussen zorgen voor sociale cohesie binnen het dorp en met de dorpen waar de bus doorheen rijdt en ook kinderen ophaalt; - de makelaars bij de verkoop van woningen de schoolbus als een voorziening vermelden en gebleken is dat door de bus ook nieuwe jonge gezinnen zich in Zonnemaire vestigen; - de schoolbus nu ook andere kernen aandoet om leerlingen op te halen/weg te brengen aangezien op Zonnemaire het aantal leerlingen afneemt;

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Relevantie/ impact voor de samenleving vervolg

- de Schoolbus ook opgenomen is in het Actieplan Bevolkingsdaling en het programma Demografische Ontwikkeling van het ministerie van BZK; - de gemeente inzet op het behouden van de leefbaarheid van de kernen. Het wordt steeds duidelijker dat het niet zal lukken in alle kernen scholen te behouden en er wordt nagedacht over regioscholen in het oosten, midden en westen van het eiland. Het vervoer van leerlingen is dan een belangrijk onderdeel. De schoolbussen Zonnemaire laten zien hoe het zou kunnen. En buiten schooltijd kunnen de bussen dan voor andere activiteiten worden ingezet;

Agendering

- De initiatiefnemer heeft een enquête gehouden in het dorp, een bestuur samengesteld en het initiatief tot ontwikkeling gebracht. De school werd gesloten en er waren verschillende opties denkbaar om het leed te verzachten, maar vanuit het schoolbestuur werd geen initiatief genomen. Hij heeft in de zoektocht naar financiering van het initiatief een persbericht uitgestuurd en vervolgens namen verschillende politieke partijen contact met hem op. Hij heeft toen een bijeenkomst georganiseerd in de voetbalkantine en het idee toegelicht. Aangegeven werd dat wanneer er gekozen zou worden voor elektrischte bussen, de gemeente mogelijk wel iets zou kunnen betekenen. - De verkiezingstijd bleek de perfecte ‘window of opportunity’. De initiatiefnemers gaven aan niet te willen vechten tegen de sluiting van de school en vroegen de gemeente dit initiatief te steunen. Dit kwam politiek op een goed moment. Raadsleden zagen dat dit ook kansrijk zou zijn in andere gebieden en dat dit ook al gebeurde in Noordgouwe, waar ouders ook zelf het vervoer van kinderen regelden van en naar school. Zo is het initiatief opgenomen in het Coalitieprogramma met ook best een fors bedrag. - Bij een oproep voor initiatieven uit de Schelderegio kwam de Schoolbus Zonnemaire als winnaar uit de bus. De prijs was ondersteuning/ begeleiding van het initiatief. Vervolgens is de gemeente (i.c.

de afdeling Mobiliteit) betrokken geraakt. - De dorpsraad heeft geen betrokkenheid gehad bij het initiatief. De dorpsraad, die zich al een aantal jaar sterk maakte tegen de sluiting van de school, is zelfs gevallen. Bij een deel van de dorpsraad vatte het idee post dat de school zou sluiten door de komst van de schoolbus. Met de huidige dorpsraad is niet heel veel contact, omdat het initiatief nu loopt en het een zelfstandige stichting betreft, maar tijdens elke vergadering van de dorpsraad komt de bus wel even ter sprake. Wellicht ontstaat er meer contact als de dorpshuisfunctie gaat verbreden.

Kaderstelling door de raad

In het collegeprogramma 2018-2022 is door de coalitiepartijen aangegeven dat zij zich samen met de provincie verbinden aan het innovatieve project ‘Integrale mobiliteit, samen aan de slag met bereikbaarheid, leefbaarheid en sociale mobiliteit’ dat door meerdere initiatiefnemers en ondernemers van Schouwen-Duiveland is opgestart en hierin het project Schoolbus betrekken. Voor het project Sociale mobiliteit is in de begroting een bedrag van €40.000 opgenomen. Daarnaast heeft de raad formeel de financiën beschikbaar gesteld voor de Schoolbus en besloten tot het aangaan van de (aanvullende) sponsorovereenkomst met de Stichting Schoolbus Zonnemaire. Met de gemeente is wel besproken dat de bussen breder inzetbaar moeten zijn dan alleen het vervoer van leerlingen.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Procesverloop

Inhoud

- 6 maart 2018: oprichting Stichting Schoolbus Zonnemaire - 7 mei 2018: in het collegeprogramma 2018-2022 is door de coalitiepartijen aangegeven dat zij zich samen met de provincie verbinden aan het innovatieve project ‘Integrale mobiliteit, samen aan de slag met bereikbaarheid, leefbaarheid en sociale mobiliteit’ dat door meerdere initiatiefnemers en ondernemers van Schouwen-Duiveland is opgestart en hierin het project Schoolbus betrekken. Voor het project Sociale mobiliteit is in de begroting een bedrag van € 40.000 voor de jaren 2018 en 2019 opgenomen. - 2 0 augustus 2018: schoolbus Zonnemaire rijdt tussen Zonnemaire, Noordgouwe/Schuddebeurs en Zierikzee. Basisschoolleerlingen kunnen instappen bij de Zonnewijzer of de tussenliggende bushaltes en worden afgezet bij hun school in Zierikzee. De terugreis is uiteraard ook mogelijk. Naar wens worden de kinderen na schooltijd weer opgehaald en weer bij de Zonnewijzer of de tussenliggende bushaltes afgezet. - 2 1 augustus 2018: ondertekening sponsorovereenkomst tussen stichting en de burgemeester (namens college) en eerste bedrag van € 26.250 ter beschikking gesteld. In de overeenkomst is ook afgesproken dat de Stichting de bussen ter beschikking stelt voor het brede project integrale mobiliteit op tijden dat de bussen niet in gebruik zijn voor schoolvervoer van en naar Zonnemaire.

- 2 1 augustus 2018 raadsbrief: het college stelt het projectplan ‘lntegrale aanpak mobiliteit Schouwen-Duiveland, samen aan de slag met bereikbaarheid, leefbaarheid en sociale mobiliteit’ vast. Eén van de projecten binnen de integrale aanpak is het project van de Stichting Schoolbus Zonnemaire om een schoolbus te realiseren vanwege de sluiting van de basisschool in deze kern. In het collegeprogramma is opgenomen dat het college voornemens is voor de jaren 2018 en 2019 € 40.000 per jaar beschikbaar te stellen. Dit is nog niet formeel bekrachtigd door de gemeenteraad. Er is een voorschot verstrekt van € 26.000 uit de Algemene Reserve. Dit voorschot dekt de aanschaf van twee (tijdelijke) bussen en beslaat de periode 22 augustus t/m 31 december 2018. Uiterlijk december 2018 wordt een raadsvoorstel ingebracht waarin de besluitvorming over dit voorschot en de bekostiging van de definitieve schoolbussen aan de raad wordt voorgelegd. - 1 1 december 2018 raadsbrief: de elektrische bussen zijn nog niet op de markt. In plaats van een raadsvoorstel wordt de raad gevraagd door middel van een begrotingswijziging het voorschot te autoriseren. Zodra er meer duidelijkheid is over de vervanging van de huidige bussen door elektrische bussen, wordt de bijdrage via een raadsvoorstel ter besluitvorming voorgelegd.

- 2 0 december 2018: de raad stemt in met 8e begrotingswijziging 2018, Voortgang pilot schoolbus Zonnemaire. De eenmalige last (€ 26.000) dekken uit de Algemene Reserve. - 4 juli 2019: college stelt raadsvoorstel vast om een bedrag van € 53.730 excl. btw beschikbaar te stellen aan Stichting Schoolbus Zonnemaire voor de aankoop van twee elektrische bussen via een sponsorovereenkomst. En aanvullend het terug te ontvangen BTW-bedrag bij wijze van voorschot over te maken aan de stichting, berekend op € 16.800 (21% van € 80.000, later te verrekenen). - 1 3 augustus 2019: brief naar de stichting waarin wordt aangegeven dat het bedrag voor de schoolbus om onduidelijke redenen niet was opgenomen in de begroting. Gezien de levering van de elektrische bussen op 15 augustus heeft het college besloten vooruitlopend op het raadsbesluit de financiën beschikbaar te stellen aan de stichting.

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Procesverloop vervolg

- 1 2 september 2019: de gemeenteraad besluit tot het beschikbaar stellen van een bedrag van € 53.730 excl. btw aan Stichting Schoolbus Zonnemaire voor de aankoop van twee elektrische bussen en het aangaan van de (aanvullende) sponsorovereenkomst met de Stichting Schoolbus Zonnemaire. Tijdens de commissievergadering over het raadsvoorstel stelt raadslid d’Anjou een aanvullende tekst voor bij artikel 5 in de sponsorovereenkomst voor wat betreft een mogelijk faillissement, zodat de bussen bij een faillissement eigendom worden van de gemeente. Wethouder Smit gaat dit na en zegt een antwoord toe. - 2 6 september 2019: de gemeenteraad stemt in met het Plan van Aanpak Mobiliteitsplatform S-D Op Weg, waarin de Schoolbus Zonnemaire als pilot is opgenomen, onder de voorwaarde dat pilots en projecten waarvoor een financiële bijdrage vanuit de gemeente noodzakelijk is, door middel van een raadsvoorstel ter besluitvorming aan de gemeenteraad worden voorgelegd voordat zij worden opgestart. - 1 7 december 2019: tekening notariële akte Pandrecht op schoolbussen door Stichting Schoolbus Zonnemaire en gemeente Schouwen-Duiveland

Rol van de raad

- Raad: opnemen initiatief in collegeprogramma, toekennen budgetten. - Ambtelijke organisatie: aanspreekpunt voor initiatiefnemer, voorbereiding besluitvorming, vastleggen van afspraken bij de notaris, inzet voor lagere elektriciteitstarieven. - College: voorbereiden raadsbesluiten, aangaan eerste sponsorovereenkomst. - Initiatiefnemer: ontwikkeling en uitvoering initiatief, zorgen voor financiering exploitatie (ouders, sponsors/fondsen) Afgezien van de presentatie in de voetbalkantine is er geen contact geweest tussen initiatiefnemer en raad. Wel zijn er bij de onthulling/ presentatie van de bus raadsleden aanwezig geweest.

Besluitvorming

De raad heeft de volgende besluiten genomen: - de 8e begrotingswijziging 2018 in december 2018; - het aangaan van de aanvullende sponsorovereenkomst in september 2019; - vaststellen van het Plan van Aanpak Mobiliteitsplatform S-D Op Weg in september 2019, waarin de Schoolbus Zonnemaire als pilot is opgenomen.

Effect participatie

Het burgerinitiatief is door de gemeenteraad omarmd en financieel ondersteund.

Communicatie

Via de nieuwsbrief SD op Weg wordt aandacht besteed aan de Schoolbus Zonnemaire, zoals bijvoorbeeld over de inzet van de bus voor de Kerstreis voor ouderen, de inzet van de bussen vanaf het Transferium en het extra vervoer voor vluchtelingen. Door de inzet van de schoolbus voor andere doeleinden probeert de gemeente extra kostendragers voor de stichting te realiseren.

Zie voor een overzicht van gebruikte bronnen het bronnenoverzicht in bijlage 4.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Casusbeschrijving Ideeënloket Ikhebeenidee Aan de hand van documenten en een gesprek met de betrokken ambtenaren is - zo feitelijk mogelijk - een aantal aspecten van het participatieproces in beeld gebracht. Tijdens het onderzoek is de concept-casusbeschrijving aan de ambtelijk betrokkenen voorgelegd voor een check op juistheid en compleetheid. Waar aan de orde heeft dat geleid tot aanpassingen in de beschrijving.

• Integrale toegang voor inwoners met een idee (burgerinitiatief ) om de straat/ wijk/gemeente mooier, socialer of duurzamer te maken • Voor inwoners bereikbaar via ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl • Het team ikhebeenidee koppelt initiatiefnemers aan de juiste afdeling(en) binnen de gemeente of aan andere partijen

Op basis van de casusbeschrijving heeft de Rekenkamer het participatieproces gevisualiseerd.

Raad dient amendement in bij programmabegroting 2019: procesbegeleider voor burgerinitiatieven

Raad verzoekt het college in ‘motie ondersteuning burgerinitiatieven’ een aanspreekpunt voor inwoners met initiatieven te onderzoeken

College neemt amendement mee in traject netwerksamenleving > realiseren toegang voor initiatieven

College informeert raad met raadsbrief over start ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl

9 november 2017

14 november 2018

17 november 2020

20 18 2 01 7 Inhoud

7 201 Deel A: Bestuurlijk deel

20 18 Deel B: Onderzoeksverslag

20 0 2

Deel C: Bijlagen

Koppeling met het serviceteam (aangekondigd in programmabegroting 2022-2025)

2022

202 0 2022

20 22 82

Initiatiefnemer

De gemeente Schouwen-Duiveland (hierna: SD) introduceerde ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl. Het is een integrale toegang voor (burger)initiatieven om inwoners zo goed mogelijk te ontvangen met hun initiatief om de straat/wijk/gemeente mooier, socialer of duurzamer te maken. Ook ondernemers kunnen er terecht. Die worden verbonden aan de bedrijfscontactfunctionaris.

Maatschappelijke opgave

De gemeente SD maakt de beweging van meer participatieve samenwerking tussen samenleving en gemeente. ”De verantwoordelijkheidszin, betrokkenheid en solidariteit is enorm hoog. Dat betekent voor de gemeenteraad als democratisch gekozen hoogste en kader stellende orgaan van de gemeente aansluiten op hetgeen in de samenleving plaatsvindt. Besturen betekent daarom steeds meer: samenwerken met anderen. Het is dan ook van groot belang met inwoners, stads- en dorpsraden, ondernemers, (maatschappelijke) organisaties en gasten in gesprek te blijven en initiatieven en eigen genomen verantwoordelijkheid te ondersteunen.” (Uit: Collegeprogramma 2018-2022 ‘Verbindend verder’).

Relevantie/ impact voor de samenleving

De samenleving wordt steeds meer partner van de gemeente. Inwoners worden door de gemeente gefaciliteerd om hun sociaal maatschappelijke en culturele initiatief zelf uit te voeren. “We ontwikkelen naar een situatie waarin we inwoners, ondernemers, partners en gasten ondersteunen in het zelfoplossend vermogen. Wij doen het dus niet vóór hen, maar we denken mee in oplossingen, we zijn ondersteunend en behulpzaam.” (Uit: Organisatievisie ‘Met het tij mee’).

Agendering

- Vanuit de Organisatievisie ‘Met het tij mee: dé uitdaging voor de organisatie de komende 5 jaar’ uit 2014 en de Bestuursopdracht Netwerksamenleving van de raad aan het college in 2016. • Organisatievisie: De samenleving ziet de gemeente als een volwaardige partner, die verbinding aanbrengt tussen partijen en bij vraagstukken een evenwicht vindt tussen loslaten en ondersteunen. Inwoners, ondernemers, partners en gasten krijgen zodoende de ruimte en handvatten om hun plannen en wensen waar mogelijk zelf te realiseren. Belangrijke leidraad is de strategische visie ‘het Tij van de Toekomst, Visie Schouwen-Duiveland 2011-2040’, in opdracht van de raad, vastgesteld door de raad in oktober 2011. Samenwerken is in deze visie de basis. • Doel van de bestuursopdracht is het in beeld brengen van de netwerksamenleving op Schouwen-Duiveland in 2020 en de daarbij horende veranderingen voor de samenleving en de gemeentelijke organisatie.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Agendering vervolg

- Dit leidt tot het traject naar het ‘Actieplan Netwerksamenleving en netwerkmanagement: voor mekaar’ dat de raad in april 2019 vaststelt. Het is een plan van aanpak met acties. Een van de acties die eind 2020 wordt uitgevoerd is Ikhebeenidee.

In de tussentijd dient de raad een motie en amendement in: • Motie ondersteuning burgerinitiatieven van 9 november 2017. Met deze motie wordt het college verzocht een aanspreekpunt voor inwoners met initiatieven te onderzoeken. • Amendement Right to Challenge van 8 november 2018. Het amendement beoogt een experiment Right to Challenge, hierbij kunnen bewoners taken van gemeenten overnemen als zij denken het slimmer, beter, goedkoper of anders te kunnen doen. - In het Collegeprogramma 2018 – 2022 wordt benadrukt dat de gemeente initiatiefnemers op weg helpt, onderzoekt welke hulp daarbij geboden kan worden en organisatie en bestuur worden toegerust voor deze ontwikkeling. Een verkenning van het Right to Challenge is ook opgenomen in het collegeprogramma. - De raad dient op 14 november 2019 een amendement in bij de programmabegroting 2019: procesbegeleider voor burgerinitiatieven. Tekstwijziging hoofdstuk 4. “Initiatieven vanuit de samenleving stimuleren we actief” wordt: “Veel organisaties, belangengroeperingen of andere initiatiefnemers zijn nog niet altijd in staat hun initiatief uit te werken, fondsen en subsidies aan te boren en het gesprek met de gemeente aan te gaan om ook daadwerkelijk tot realisatie te komen.

Vanuit de organisatie wordt een procesbegeleider aangesteld om initiatiefnemers de weg te wijzen binnen de ambtelijke organisatie om zo tot daadwerkelijke realisatie van hun initiatief te komen. De wijze waarop en waar deze procesbegeleider(s) wordt ingezet staat in bestuursopdracht Netwerksamenleving beschreven.” • In de geamendeerde programmabegroting 2021-2024 komt te staan: “Initiatieven vanuit de samenleving stimuleren we actief (aanstellen procesbegeleider en integreren in gemeentelijke dienstverlening van het serviceteam).” De Beleidsnotitie ‘Vrijwilligerswerk Onbetaalbaar’ beschrijft het voornemen om een of meerdere aanspreekpunten voor bewonersinitiatieven te realiseren.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Kaderstelling door de raad

- Verzoek aan het college om een aanspreekpunt voor initiatieven te onderzoeken. - Verzoek aan het college om een procesbegeleider aan te stellen die initiatiefnemers de weg wijst.

Procesverloop

Zie onder kopje Agendering. De raad dient op 14 november 2019 een amendement in bij de programmabegroting 2019: procesbegeleider voor burgerinitiatieven. In de reactie op dit amendement geeft het college aan: We nemen dit amendement mee in het traject netwerksamenleving, waarvoor we een toegang voor initiatieven realiseren. Deze toegang zijn we aan het inrichten, met de toegang regelen we dat bewonersinitiatieven goed op weg worden geholpen. We ondersteunen organisaties, belangengroeperingen of andere initiatiefnemers (indien nodig) ook bij het uitwerken en uitdenken van hun initiatief. Dit doen we door in gesprek te gaan. We helpen ze op weg binnen onze organisatie en de gemeentelijke procedures (zonder over te nemen). Meerwaarde van de toegang is dat we de toegankelijkheid vergroten, een eenduidig verhaal vanuit de gemeente naar de initiatiefnemer hebben en het initiatief integraal behandelen. Met een raadsbrief d.d. 17 november 2020 wordt de gemeenteraad geïnformeerd over de start van ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl In de programmabegroting 2022-2025 staat: “Eind 2020 is de toegang voor inwoners met een idee (burgerinitiatief ) opgericht. Het is een toegang voor inwoners, die iets willen doen voor Schouwen-Duiveland. Zij hebben een idee om de straat, wijk of zelfs de hele gemeente mooier, socialer of duurzamer te maken.

Deze toegang is voor inwoners bereikbaar via ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl. Aan “ik heb een idee” zijn 4 adviseurs van verschillende afdelingen betrokken. Het is een integrale toegang voor burgerinitiatieven. De adviseurs van ikhebeenidee@schouwen-duiveland. nl verzorgen procesbegeleiding voor inwoners met een idee. Op deze wijze komen ideeën snel bij de juiste afdeling(en) op tafel. Ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl biedt daarnaast een mooie kans in de doorontwikkeling van onze organisatie, door ervaring op te doen met het begeleiden van initiatiefnemers en hiervan te leren. In 2022 loopt de toegang twee jaar waardoor we goed zicht hebben op de soort en hoeveelheid ideeën die binnenkomen. De koppeling met het serviceteam wordt in 2022 gerealiseerd.” Gesproken wordt ook over doorontwikkeling: “In 2022 actualiseren we het plan van aanpak ‘Netwerksamenleving en netwerkmanagement’ en krijgt participatie een belangrijkere rol. Wij informeren de raad over de vorderingen van het gehele actieplan per raadsbrief. Over hoe we participatie vormgeven en wat bijbehorende spelregels zijn gaan we met de raad in gesprek. Daarnaast is het gesprek met de raad over welke rol we als gemeente hebben een onderdeel van dit project. Presterend, samenwerkend, rechtmatig of responsief. Deze rol kan per taak of project anders zijn.

Het is van belang om ons hiervan bewust te zijn en een keus in te maken.”

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Rol van de raad

Besluitvorming

Zie bestuursopdracht Netwerksamenleving, motie en amendementen.

Effect participatie

Verschillende initiatieven zijn bij het loket ingediend en worden uitgevoerd: - huisarts die met pensioen gaat en de gemeenschap beweegtuinen wil schenken (Brouwershaven, Scharendijke en Zonnemaire); - inwoners die bordjes op monumenten willen hangen en zo de Kloosterroute willen realiseren; - dorpsraad Renesse die geld heeft ingezameld om zelf een Jeu de Boulesbaan aan te leggen.

Raad: • bestuursopdracht netwerksamenleving. In het kader van de bestuursopdracht en het Actieplan Netwerksamenleving dacht de raad in juli 2019 na hoe de gemeente zich kan ontwikkelen tot een uitnodigende overheid. • met een motie en amendementen stuurde de raad op een aanspreekpunt voor initiatiefnemers en procesbegeleiding. - College: 1 aanspreekpunt onderzoeken, actie uitvoeren van 1 integrale toegang en het informeren van de raad daarover. Portefeuillehouders worden geïnformeerd over de initiatieven die worden ingediend. - Ambtelijke organisatie: team van 4 collega’s vormen, die in verbinding met staan met het serviceteam, collega’s in de uitvoering en vakcollega’s. Initiatiefnemers worden zo gekoppeld aan een collega. Het team ikhebeenidee blijft volgen of het initiatief daadwerkelijk van de grond komt.

NB. Een overzicht van ingediende ideeën/initiatieven en de status daarvan is de Rekenkamer aangereikt, maar is volgens de ambtelijke organisatie niet geschikt voor extern gebruik. De leerervaring is dat de portefeuillehouder over ieder initiatief geïnformeerd moet worden en via hem/haar de raad. Het gevaar bestaat anders dat initiatiefnemers rechtstreeks de raad/individuele raadsleden benaderen, die een initiatief ‘overpakken’. Dat is bijvoorbeeld gebeurd met het idee van een pumptrack.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Communicatie

Binnen de gemeente: - over ieder initiatief wordt afgestemd met de portefeuillehouder; - er is een toelichting gegeven aan de nieuwe raad; - er worden presentaties gehouden voor collega’s.

Terug naar Samenvatting onderzoeksbevindingen

Buiten de gemeente: - ik heb een idee staat op de website van de gemeente. “U hebt een idee. U wilt iets doen voor Schouwen-Duiveland en daarover met ons overleggen? We gaan graag met u in gesprek.” Initiatiefnemers kunnen bellen met het algemene nummer 0111-452000 en worden dan doorverbonden met een van de vier adviseurs, of mailen naar ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl. De belofte is dat de adviseurs ervoor zorgen dat een idee snel bij de juiste afdeling(en) komt. In het filmpje wordt de boodschap herhaald en worden voorbeelden gegeven van initiatieven; - het voornemen is om de SDW-raden te informeren. Zij zijn mogelijk een verlengstuk van de toegang. Zie voor een overzicht van gebruikte bronnen het bronnenoverzicht in bijlage 4.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Bijlage 4: Bronnenoverzicht

- Notitie Burgerparticipatie 1.0, Over inspraak, beleid, besluitvorming en betrokkenheid van burgers en gemeenteraad. Definitief 11-12-2013. Opgesteld in opdracht van de gemeenteraad (initiatiefvoorstel 28-3-2013) > Lijst met aanbevelingen > advies aan de nieuwe raad. Hamerstuk raadsvergadering 30 januari 2014 - Participatie: Van vorm naar norm! 21 juli 2015. Op verzoek van de gemeenteraad - Procesmatig kader stads- en dorpsvisies en dorpsplannen. 14 maart 2017. Voorstel van het college aan de raad. Verwijzing naar amendement 10 november 2016 - Actieplan Netwerksamenleving en netwerkmanagement: voor mekaar. 2019. Bestuursopdracht begin 2016. Van het college of van de raad? Raadsbrief 18 december 2018 Project netwerksamenleving en netwerkmanagement. Actieplan vastgesteld door het college (?) in april 2019. Raadsbrief 9 april 2019 met genoemde bijlagen: Overzicht visie en acties netwerksamenleving, 28 maart 2018 + Actieplan netwerksamenleving en netwerkmanagement 25 maart 2019

- Programma Vormgeven aan uitnodigend bestuur. 1 juli 2019. Beeldvormende vergadering Netwerksamenleving - Ikhebeenidee@schouwen-duiveland.nl Integrale toegang voor initiatieven. 1 vd actiepunten uit actieplan Netwerksamenleving. 2020. Amendement 14 november 2019: Bereikbare en toegankelijke overheid door één herkenbaar aanspreekpunt voor alle inwoners, ondernemers en gasten die informatie, advies, hulp of ondersteuning nodig hebben. Raadsbrief Startschot Ikhebeenidee 17 november 2020 - De Scharrelambtenaar: de procesbegeleider voor burgerinitiatieven. 2019. Amendement Programmabegroting, 2019. Ingediend door CDA, mede namens fractie Leefbaar SD. 14 november 2019 in de raad - Participatieplatform www.schouwen-duiveland.nl/denkmee. 1 van de actiepunten uit het actieplan Netwerksamenleving. 22 maart 2021 live. Raadsbrief Startschot participatieplatform 23 maart 2021 - (Burger)participatie. Verzoek: inventarisatie voor 1 november 2021. Motie 1 juli 2021 (GroenLinks, D66, CDA, SP) - Raadsbrief (burger)participatie. 15 februari 2022. Reactie op motie van de raad. Op de hoogte stellen van de laatste stavaza rond participatie/ netwerksamenleving. Is deze brief verstuurd naar de raad? Staat niet in het RIS - Burgerparticipatie door jongeren en jongvolwassenen. Verzoek: bij kadernota 2023 komen met een voorstel.

Motie 11 november 2021 (alle fracties) - Right to Challenge Uitdaagrecht? Amendement - Masterclass 1 en 2? 2021/2022? Begeleiderspool? - UItdaagrecht, Wat is het, welke ervaring hebben we opgedaan en hoe gaan we het toepassen? Geen datum

Inhoud

Deel C: Bijlagen

Dit bronnenoverzicht bestaat uit documenten die de onderzoekers aangereikt kregen door en via de contactpersonen van de gemeente. Ze zijn aangevuld met stukken die de onderzoekers zelf op het spoor kwamen via internet. Getoetst is of alle relevante documenten bijeen zijn gebracht en of de status ervan klopt. Die laatste vraag kon niet altijd beantwoord worden. Dat is aangegeven met een vraag(teken).

Over participatie

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Richtinggevend voor participatie - Tij van de Toekomst, Visie Schouwen-Duiveland 2011-2040. November 2011 (voorwoord). Opdracht van de gemeenteraad aan het college, zomer 2010. Door de raad vastgesteld op 3 oktober 2011 - Actualisatie Strategische Visie. 5 februari 2019. Raadsvoorstel n.a.v. informatiebijeenkomst over Tij van de Toekomst – inclusief bespreking van amendement “Wat voor gemeente willen we zijn” - Onze koers, onze route in het realiseren van onze visie. Maart 2022. Communicatieafdeling? Vanuit dienstverlening? - Organisatievisie ‘Met het tij mee: dé uitdaging voor de organisatie de komende 5 jaar’. 2014. Opgesteld in eigen beheer door een projectgroep van beleidsmedewerkers uit verschillende afdelingen van de organisatie - Ons organisatieverhaal. Maart 2022 - Visie op dienstverlening 2014-2018. 11 juli 2014. Bekrachtigd door de raad - Reflectienotitie Omgevingsvisie Schouwen-Duiveland: Naar een uitnodigende overheid in het landelijke gebied van SchouwenDuiveland. Erasmus Universiteit Rotterdam, Living Lab SchouwenDuiveland. 30 augustus 2019. Raadsbrief 24 september 2019 > Notitie aangeboden - Samen werken (we) aan een Omgevingsvisie! Eindverslag proces Omgevingsvisie Landelijk Gebied Schouwen-Duiveland. Concept 10 maart 2022.

Door wie opgesteld? Wat is ermee gedaan? - Collegeprogramma 2018-2022 ‘Verbindend verder’ (4.1 Burgergericht werken, 4.2 Participatie & zelfbeheer). 2018. 7 mei 2018 vastgesteld - Geamendeerde programmabegroting 2021-2024. 22 september 2020. Door college aangeboden aan de gemeenteraad - Programmabegroting 2022-2025. 22 september 2021. Door college aangeboden aan de gemeenteraad - Raadsakkoord, Uitgangspunten voor de raadsperiode 2022-2026. 23 maart 2022. Vastgesteld door de gemeenteraad op 28 april 2022

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

- ‘Samen Koers Houden’, Coalitieakkoord 2022-2026. 2 juni 2022. 8 juni gepresenteerd door Leefbaar Schouwen-Duiveland, CDA, GroenLinks en SGP

Gericht op de casussen Totstandkoming Maatregelenpakket Parkeren centrum Zierikzee - Gemeentelijke website - Gemeente Schouwen-Duiveland, Maatregelenpakket parkeren centrum Zierikzee, 2020 - Integraal Verkeer- en Vervoerplan 2017 - Parkeerbeleid gemeente Schouwen-Duiveland 2017-2020 - Schriftelijke vragen VVD over parkeren, 30 januari 2019 - Raadsbehandeling en Motie CDA Parkeren Schouwen-Duiveland, 5 maart 2020 - Handtekeningenactie 10 maart 2020 - Persbericht Resultaten parkeerenquête centrum Zierikzee, 22 april 2020 - Notulen klankbordgroep 19 mei 2020 en 23 november 2020 - BenW adviezen, 16 juni 2020 en 22 september 2020 - Raadsbrief Parkeren, met planning voor het proces, 16 juni 2020 - Ontwerp-maatregelenpakket, 4 augustus 2020 - Raadsvoorstel maatregelenpakket parkeren Zierikzee, 6 oktober 2020 - Raadsbehandeling Maatregelenpakket, amendementen CDA en GroenLinks, 17 december 2020 - Raadsvoorstel en Raadsbesluit afwijkend besluit 17 december 2020

Deel C: Bijlagen

Werking Convenant Stads-, Dorps- en Wijkraden - Beleidsnota dorpsraden 1997 - Convenant dorpsraden, convenant Brouwershaven 1998 - Eindverslag van de Werkgroep verbetering relatie dorpsraden – gemeente, 17 juni 2008 - B&W Advies Kiezen voor vier wijkraden in Zierikzee in plaats van een stadsraad, 14 februari 2017 - BenW advies Actualisering convenant gemeente en stads-, dorps- en wijkraden, 8 april 2020 - Raadsbief Actualisering convenant gemeente en stads-, dorps- en wijkraden, 14 april 2020 - Notulen jaarlijks overleg stads-, dorps- en wijkraden, 2 november 2021 - BenW-advies en raadsbrief Bekostigen statutenwijziging dorpsraden, 9 november 2021 - Presentatie ten behoeve van technische aanpassing convenant Burgerinitiatief Schoolbussen Zonnemaire - Diverse partijen, Integrale aanpak mobiliteit Schouwen-Duiveland; Samen aan de slag met bereikbaarheid, leefbaarheid en sociale mobiliteit, versie 5, augustus 2018 - Brief gemeente aan stichting over Voorschot in het kader van sponsorovereenkomst, 13 augustus 2019 - Raadsbrief Projectplan Integrale aanpak mobiliteit Schouwen-Duiveland, samen aan de slag met bereikbaarheid, leefbaarheid en sociale mobiliteit, 21 augustus 2018 - Ondertekende sponsorovereenkomst door gemeente en Stichting Schoolbus Zonnemaire, 21 augustus 2018 - Brief van gemeente Schouwen-Duiveland aan College GS Zeeland, verzoek toekennen budget

Actieplan Bevolkingsdaling, 18 september 2018 - Raadsbrief Voortgang pilot schoolbus Zonnemaire, 11 december 2018 - Brief college GS Zeeland aan gemeente SD, Subsidie voor opstart Mobiliteitsplatform Schouwen-Duiveland, 10 januari 2019

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

- BenW advies Aangaan (aanvullende) sponsorovereenkomst Stichting Schoolbus Zonnemaire, 4 juli 2019 - Plan van aanpak SD op Weg, juli 2019 - Raadsvoorstel Aangaan (aanvullende) sponsorovereenkomst Stichting Schoolbus Zonnemaire, 13 augustus 2019 + sponsorovereenkomst - Ondertekende aanvullende sponsorovereenkomst, 13 september 2019 - Ondertekenende akte pandrecht op schoolbussen, 17 december 2019 Ideeënloket ikhebeenidee - Organisatievisie ‘Met het tij mee: dé uitdaging voor de organisatie de komende 5 jaar’, 2014 - Bestuursopdracht Netwerksamenleving van de raad aan het college, 2016 - ‘Actieplan Netwerksamenleving en netwerkmanagement: voor mekaar’, april 2019 - Motie ondersteuning burgerinitiatieven, 9 november 2017 - Amendement Right to Challenge, 8 november 2018 - Collegeprogramma 2018 – 2022 - Amendement programmabegroting 2019: procesbegeleider voor burgerinitiatieven - Beleidsnotitie ‘Vrijwilligerswerk Onbetaalbaar’

NB Een overzicht van ingediende ideeën/initiatieven en de status daarvan is de Rekenkamer aangereikt, maar is volgens de ambtelijke organisatie niet geschikt voor extern gebruik.

Wettelijke eisen aan participatie -

website Rijksoverheid website AandeslagmetdeOmgevingswet website Informatiepunt Leefomgeving (iplo)

Deel C: Bijlagen

Participatieve en representatieve democratie

Actief burgerschap

Participatiesamenleving

Terug naar Samenvatting onderzoeksbevindingen

Terug naar Uitwerking onderzoeksvraag

(Burger)Participatie

Burgerinitiatief

Het initiatief komt uit de gemeentelijke organisatie.

Het initiatief komt uit de samenleving.

Inwoners en andere belanghebbenden kunnen meedoen en meedenken in onze gemeente.

Right to Challenge|Uitdaagrecht Participatie-instrument. Inwoners kunnen de gemeente uitdagen om gemeentelijke taken (en budget) uit de begroting over te nemen om bijv. hun buurt te verbeteren als zij denken dat het anders, beter, slimmer en/of goedkoper kan.

Een manier van beleidsvoering waarbij burgers, individueel of georganiseerd, direct of indirect kans krijgen invloed uit te oefenen op de ontwikkeling, uitvoering en/of evaluatie van beleid.

Netwerksamenleving Inwoners, ondernemers en organisaties worden steeds meer partners van de gemeente bij de aanpak van maatschappelijke vraagstukken. In een netwerksamenleving worden ook de hogere treden van de participatieladder betreden. Responsieve of netwerkende overheid Volwaardig partner Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Samenspraak

Uitnodigende overheid

Gelijkwaardige samenwerking

Co-creatie

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Op de participatieladder

(mee)beslissen co-produceren adviseren raadplegen informeren

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Terug naar Samenvatting onderzoeksbevindingen

Terug naar Uitwerking onderzoeksvraag

Participatieniveau

Belofte

Instrumenten

Zelfsturing, initiatief bij inwoner

Wij stellen u in staat om uw initiatief te realiseren

Uitdaagrecht, burgerinitiatief

Meebeslissen

Wij implementeren wat u beslist

Participatief begroten, burgerreferendum (bindend)

Co-produceren / Samenwerken

Wij werken met u samen bij het ontwerpen en/of implementeren van bepaalde diensten en luisteren naar u als partner

Buurtpreventieteams, samenwerking op gebiedsniveau tussen burgers en verschillende instanties

Adviseren / betrekken

We geven u de gelegenheid met ons mee te denken en te praten en nemen uw advies mee in besluitvorming

Burgerpanels, adviesraden, burgerforums, buurt/wijkraden, G1000

Raadplegen

We luisteren naar uw mening/feedback en zorgen en geven feedback over hoe input wordt verwerkt

Burgerpeilingen, tevredenheidsenquêtes, burgerreferendum (niet-bindend)

Informeren

We houden u op de hoogte en u kunt vragen stellen

Bewonersavonden, informatiebijeenkomsten, informatieve apps

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Convenant

Terug naar Samenvatting onderzoeksbevindingen

Terug naar Uitwerking onderzoeksvraag

Omgang en communicatie Omschrijving

Participatieniveau dorpsraden Vorm

Tijdskader

Gemeentelijk beleid met betrekking tot openbare voorzieningen (zoals dorpshuizen, scholen en speelvoorzieningen) in kern

Adviseren

Schriftelijk dan wel mondeling bij voorbereiding van beleid voorafgaand aan vaststelling definitief concept door college

Gelegenheid tot reageren binnen 1 maand

Gemeentelijk beleid met betrekking tot infrastructuur (zoals wegen en riolering) in kern

Adviseren

Schriftelijk dan wel mondeling bij voorbereiding van beleid voorafgaand aan vaststelling definitief concept door college

Gelegenheid tot reageren binnen 1 maand

Gemeentelijk beleid met betrekking tot de ruimtelijke inrichting (bestemmingsplannen) in kern

Adviseren

Schriftelijk dan wel mondeling bij voorbereiding van beleid voorafgaand aan vaststelling definitief concept door college

Gelegenheid tot reageren binnen 1 maand

Gemeentelijke (her)inrichting van openbare ruimte (zoals abri’s, groen en straatmeubilair) in kern

Raadplegen

Schriftelijk of mondeling voorafgaand aan de vaststelling van definitief plan door college

Gelegenheid tot reageren binnen 1 maand

Beleid andere overheden en (semioverheid)instellingen over openbare voorzieningen en infrastructuur (zoals bushalte, openbaar vervoer, wegen, pinautomaat) in kern

Informeren

Schriftelijk dan wel mondeling door verstrekken van de ontvangen informatie (voor zover derden daarmee instemmen)

Binnen 2 weken na ontvangst van deze informatie

Gemeentelijk periodiek groot onderhoud van openbare ruimte (zoals herbestrating, groen) in kern

Informeren

Schriftelijk dan wel mondeling

Minimaal 1 maand voor uitvoering

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Wettelijke eisen aan participatie Wet versterking participatie op decentraal niveau Consultatie afgerond. Het wetsvoorstel is op het moment van schrijven nog niet ingediend bij de Tweede Kamer.

Participatieverordening

Uitdaagrecht (voorheen: Right to Challenge)

Verbreding van inspraakverordening naar participatieverordening. Met als doel om de betrokkenheid van inwoners bij de voorbereiding, uitvoering en evaluatie van beleid van de gemeente te vergroten.

In de participatieverordening kunnen regels worden gesteld over het uitdaagrecht als specifieke vorm van participatie.

In de participatieverordening stelt de gemeenteraad kaders op voor participatie, zodat voor inwoners en gemeenten duidelijk is op welke manier zij in welke fase van het beleidsproces betrokken worden.

Met het uitdaagrecht kunnen inwoners hun gemeente verzoeken om de uitvoering van een taak van de gemeente over te nemen, al dan niet met bijhorend budget, omdat zij denken deze taak beter of goedkoper te kunnen uitvoeren.

De participatieverordening regelt dat de gemeente inwoners in staat stelt te participeren bij de voorbereiding, uitvoering en evaluatie van beleid.

De gemeente wordt gevraagd zich uit te spreken over de overname van uitvoering van overheidstaken.

Decentrale overheden kennen ook andere vormen van betrokkenheid dan alleen inspraak, zoals burgerfora, (gelote) burgerpanels, meedenken bij projecten, digitale peilingen, online burgerbegrotingen.

Decentrale overheden dagen inwoners of maatschappelijke partijen uit om de feitelijke uitvoering van een taak over te nemen, al dan niet met bijhorend budget, als zij denken deze taak beter en goedkoper te kunnen uitvoeren.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Wettelijke eisen aan participatie

Terug naar Samenvatting onderzoeksbevindingen

Omgevingswet

Terug naar Uitwerking onderzoeksvraag

Ingangsdatum 1 januari 2023 (?) De minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening heeft het ontwerp-Koninklijk Besluit (KB) met de inwerkingtredingsdatum van 1 januari 2023 voor de Omgevingswet aangeboden aan de Eerste en Tweede Kamer. Deze datum lijkt – door het afgelasten van een gepland debat met de Eerste Kamer - geen haalbare kaart meer. Omgevingsregeling art. 7.4

Omgevingsbesluit art. 10.2,10.7, 10.8

Aanvraagvereiste participatie omgevingsvergunning

Motiveringsplicht voor de gemeentelijke instrumenten: omgevingsvisie, programma, omgevingsplan en participatiebeleid. Kennisgeving bij omgevingsplan.

De gemeente stimuleert initiatiefnemers (overheid en samenleving) om de omgeving bij het plan te betrekken. Door aan de initiatiefnemer te vragen óf en zo ja hoe zij aan participatie heeft gedaan en wat de resultaten daarvan zijn (participatie is niet verplicht).

De gemeente motiveert bij haar besluit over bovengenoemd instrument hoe inwoners, bedrijven, maatschappelijke organisaties en bestuursorganen hebben geparticipeerd bij de voorbereiding op dit gemeentelijk plan en wat daarvan de resultaten zijn.

Het bevoegd gezag betrekt deze informatie bij de integrale belangenafweging.

De gemeenteraad kan gevallen aanwijzen waarin participatie verplicht is. Dit kan alleen bij een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit, waarvoor het college van burgemeester en wethouders bevoegd gezag is. (artikel 16.55, lid 7, Omgevingswet).

Bij het omgevingsplan geeft de gemeente al bij de kennisgeving aan hoe de participatie wordt vormgegeven: - wie worden betrokken, waarover en wanneer? - wat is de rol van bevoegd gezag en initiatiefnemer - waar is/komt aanvullende informatie beschikbaar? De gemeente verantwoordt zich op welke wijze invulling is gegeven aan het eigen participatiebeleid (motie Nooren) Gemeentelijk participatiebeleid is vormvrij en kan bijvoorbeeld gaan over: - toegankelijkheid - representativiteit - betrokkenheid van ondervertegenwoordigde groepen - eigen rol - weging participatieresultaat

Zie voor een overzicht van gebruikte bronnen het bronnenoverzicht.

Inhoud

Deel A: Bestuurlijk deel

Deel B: Onderzoeksverslag

Deel C: Bijlagen

Het Participatieverhaal over feiten en beleving Het Participatieverhaal is een tweeluik. Het eerste deel geeft in vogelvlucht de feiten weer over participatieve samenwerking in Schouwen-Duiveland. Het tweede deel zoomt in op de beleving van die samenwerking. Het Participatieverhaal is gebaseerd op: - Bronnen die werden geraadpleegd. Zie bronnenoverzicht. - Gespreksverslagen waar gesprekspartners hun akkoord aan gaven. - Reacties op de online vragenlijsten die werden ingevuld door genodigden aan de SAMENloop en vertegenwoordigers van Stads-, Dorps-, en Wijkraden.

Feitendeel Participatie is in het recente raadsakkoord een van de thema’s waar de raadsfracties voor willen gaan en staan in de periode 2022-2026. De belofte dat participatie een belangrijkere rol krijgt, staat in de programmabegroting 2022-2025. Het plan van aanpak Netwerksamenleving en netwerkmanagement wordt geactualiseerd. Daarmee wordt een nieuwe fase ingeluid waarin college en organisatie met de raad in gesprek gaan over hoe participatie wordt vormgegeven en wat bijbehorende spelregels zijn. Onderwerp van gesprek is de rol die de gemeente heeft in relatie tot uiteenlopende taken en projecten. Want, zo staat geschreven: “Het is van belang om ons hiervan bewust te zijn en een keus in te maken.” In ‘Samen Koers Houden’, het coalitieakkoord 20222026 wordt dat bevestigd.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13706613/1