13 b&w Raadsbrief Evaluatie Vraag- en Aanbodpunten

Hoofdvraag 4: "Hoe staat het op dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen?" Wat vindt de vrijwillig coordinator uit Sint Willebrord op dit moment van de samenwerkingsverbanden met andere organisaties uit het sociaal domein van de Gemeente Rucphen? Als het gaat om samenwerking is de vrijwillig coordinator vooral afhankelijk van de sociale kaart die hij gebruikt. De coordinator vindt het daarom dan ook jammer dat deze volgens hem nog niet is bijgewerkt. Verder geeft de vrijwillig coordinator aan dat hij heeft gehoord van de zorgnetwerken. Deze zorgnetwerken zijn overleggen waar zorgprofessionals en de vrijwillig coordinatoren elkaar op de hoogte kunnen brengen van ontwikkelingen in hun vakgebied. De coordinator vertelt dat hij nog niet is aangesloten bij een zorgnetwerk, maar dat hij als hij een uitnodiging ontvangt gemotiveerd zal zijn om aan te sluiten bij een zorgnetwerk. In de aangeleverde data is te zien dat 2 vragen (11,11%) binnen zijn gekomen via twee verschillende samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen. De samenwerkingspartners die het Vraag-en Aanbodpunt in Sint Willebrord hebben benaderd zijn een maatschappelijk werkster van Wijzijn Rucphen en een jeugdprofessional van de Gemeente Rucphen.

23

Wat voor vragen verwijzen samenwerkingspartners op dit moment door naar het Vraagen Aanbodpunt in Sint Willebrord? De vraag die binnen is gekomen via de maatschappelijk werkster had betrekking op het af en toe lopen van een rondje met een hulpbehoevende man, omdat zijn vrouw dit niet meer kon. De vraag die binnen is gekomen via de jeugdprofessional had betrekking op het vinden van een vrijwilliger die de moeder van een cliënt zou kunnen helpen met klussen. Naar welke organisaties binnen het sociaal domein van de gemeente Rucphen verwijst de vrijwillig coordinator uit Sint Willebrord door? Uit de verwerkte data komt naar voor dat er door het Vraag-en Aanbodpunt in Sint Willebrord doorverwezen wordt naar stakeholders binnen hert sociaal domein van de Gemeente Rucphen. Wat opvalt is dat 100% van de vragen omtrent tuinonderhoud en 25% van de vragen omtrent klusjes wordt doorverwezen naar de Helpende Hand. Stichting Helpende Hand is een stichting die voor een goedkoop tarief tuinonderhoud en klusjes aanpakt (Stichting Helpende Hand, z.d.). De stichting werkt samen met onder anderen de Gemeente, GGZ en huurdersverenigingen. In figuur 8 is een overzicht te zien van de instanties waarnaar wordt doorverwezen door het Vraag-en Aanbodpunt in Sint Willebrord.

Samenwerkingspartners waarnaar is doorverwezen

Helpende Hand

Mantelzorgsteunpunt

Klik voor wonen

Taalcafe

0

1

2

4

Figuur 8: Organisaties waarnaar is doorverwezen door het Vraag-en Aanbodpunt in Sint Willebrord. (Data aangeleverd op 21 juli 2023)

Met welke organisaties in het sociaal domein van de gemeente Rucphen zou de coordinator uit Sint Willebrord (meer) willen samenwerken? Ondanks is de vrijwillig coordinator uit Sint Willebrord gestart met een nieuw project waarmee hij vraag en aanbod ter plekke bij elkaar wilt brengen binnen de steunpunten van de Gemeente Rucphen. Tijdens de uitvoering van deze projecten heeft de coordinator opgemerkt dat de bewoners van de steunpunten graag een keer in gesprek zouden willen gaan met professionals, zoals de buurtsportcoaches, boa's en wijkagenten. De vrijwillig coordinator zou graag met verschillende groepen professionals de steunpunten willen bezoeken.

24

Vraag-en Aanbodpunt Zegge "Al is het een moordenaar die ik moet helpen bij wijze van spreken dan zou ik hem helpen. Diegene zou ik dan wel proberen door te verwijzen" -Vrijwillig coördinator Vraag-en Aanbodpunt Zegge Inleiding Het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge is online en in Dorpshuis de Nieuwenbergh vindbaar. Het Vraag-en Aanbodpunt is volgens de vrijwillig coordinator te bereiken middels een mailadres en een prikbord in dorpshuis de Nieuwenbergh. Wanneer er een vraag of aanbod binnenkomt is het de taak van de vrijwillig coordinator om deze op te pakken. Wanneer de coordinator deze vraag niet kan oplossen adviseert zij de hulpvragers om hun vragen op te hangen op het prikbord van het punt dat in het dorpshuis hangt. Wanneer er aan de vrijwillig coordinator gevraagd wordt hoe het gaat met het Vraag-en Aanbodpunt en haar rol als coordinator vertelt ze dat ze niet echt weet hoe het gaat. Ze geeft aan dat er bijna geen vraag of aanbod binnenkomt bij het punt in Zegge en dat de verkeerde personen betrokken zijn. De coordinator legt uit dat ze per toeval vrijwillig coordinator is geworden, terwijl ze niet heel sociaal is en niemand in de Nieuwenbergh kent. De coordinator controleertl keer in de 2 weken de mailbox van het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge.

Hoofdvraag 1: "Hoe heeft het Vraag-en Aanbodpunt Zegge zich het afgelopen jaar ontwikkelt?" Wat voor vragen komen er op het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge af? In figuur 9 is te zien dat de meeste vragen die binnengekomen zijn bij het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge te maken hebben met klusjes.

Aantal vragen dat binnen is gekomen bij het Vraag-en Aanbodpunt Zegge

3

2

1

1

1

0 Klusjes

Tuinonderhoud

Maatjescontact

Overige

Figuur 9: Het aantal vragen dat is binnengekomen bij het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge

Hoeveel vragen zijn er sinds de start van het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge binnengekomen? In totaal zijn er tussen augustus 2022 en juli 2023, 7 vragen binnengekomen bij het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge. Van deze vragen hadden 3 vragen betrekking op klusjes, 1 vraag betrekking op tuinonderhoud, 2 vragen betrekking op maatjescontact en 1 vraag viel in de overige categorie. Vergeleken met de andere Vraag-en Aanbodpunten komen er weinig vragen binnen bij het punt in Zegge. Dit kan verklaard worden doordat de KBO en SKW Zegge volgens de coordinator en de voorzitter van SKW Zegge al veel hulpvragen oppakken. Het Vraag-en Aanbodpunt wordt in Zegge vooral gezien als een laatste vangnet voor de hulpvragen die niet opgepakt kunnen worden door de KBO en het SKW.

25

Welke vragen worden er het meest beantwoordt? Volgens de aangeleverde data zijn er 0 vragen beantwoordt doormiddel van de inzet van een vrijwilliger of een doorverwijzing. Een verklaring voor dit aantal kan het feit zijn dat er weinig vrijwilligers betrokken zijn bij het punt. Tot nu toe heeft 1 vrijwilliger zich aangemeld bij het Vraagen Aanbodpunt in Zegge, maar deze heeft volgens de vrijwillig coordinator niks meer van zich laten horen. Wat voor personen maken op dit moment gebruik van het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge? De vrijwillig coordinator geeft aan dat de ervaring leert dat vooral 55-plussers en alleenstaanden toenadering zoeken tot het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge. Wat voor aanbod komt er op het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge af? Er is volgens de coordinator weinig aanbod dat op het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge afkomt. Tot nu toe heeft 1 vrijwilliger zich aangemeld. Deze zou volgens de aangeleverde data zich bezig willen houden met het doen van boodschappen en maatjescontact. De vrijwillig coordinator heeft deze vrijwilliger eens willen koppelen aan een hulpvrager, maar toen deze vrijwilliger toenadering zocht tot de hulpvrager opende deze de deur niet. Sindsdien heeft de vrijwillig coordinator niks meer vernomen van de vrijwilliger.

Hoe ziet de vrijwillig coordinator van Zegge het Vraag-en Aanbodpunt over 5 jaar voor zich? De vrijwillig coordinator schat in dat het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge over 5 jaar niet meer zal bestaan, tenzij er een nieuwe impuls komt die hierin verandering kan brengen. Een voorbeeld van zo'n impuls zou volgens de coordinator de komst van een professional of een maandelijks spreekuur kunnen zijn. Het lijkt de vrijwillig coordinator een goed idee dat de Gemeente Rucphen na gaat denken over andere personen die de rol van kartrekker op zich kunnen nemen voor het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge. Hoofdvraag 2: "Welke richtlijnen hanteert de vrijwillig coordinator van Zegge bij het aannemen van een hulpvraag?" Wanneer neemt de vrijwillig coordinator uit Zegge wel een casus aan en wanneer niet? De vrijwillig coordinator is van mening dat vragen, zoals hulp bij klusjes, het onderhouden van tuinen, het uitlaten van een hond en kleine vragen rondom gezelschap bij het Vraag-en Aanbodpunt horen. Meer complexe vragen waar professionele hulpverlening voor nodig is neemt de coordinator niet aan, maar wilt ze wel zo goed mogelijk doorverwijzen. Het doorverwijzen probeert ze te doen middels de sociale kaart van de Gemeente Rucphen.

Wat zijn concrete grenzen van de vrijwillig coördinator in Zegge? De grenzen die de vrijwillig coordinator handhaaft hebben te maken met de moeilijkheidsgraad van de hulpvraag. Wanneer een hulpvraag volgens haar te complex is voor een vrijwilliger zal ze deze proberen door te verwijzen naar een professional. Wat voor criteria hanteert de vrijwillig coordinator in Sint Willebrord bij het aannemen van een vraag? De vrijwillig coordinator geeft aan geen criteria te hebben voor het aannemen van een hulpvraag. Het ontbreken aan criteria voor het aannemen van een hulpvraag is te verklaren aan het feit dat er nog geen hulpvragen zijn opgepakt door het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge, waardoor de coordinator te weinig ervaring heeft om bepaalde criteria voor zichzelf te stellen. Hoofdvraag 3: "Hoe kan de begeleiding en ondersteuning van de vrijwillig coordinatoren het beste worden vormgegeven? Waar loopt de vrijwillig coordinator uit Zegge tegenaan in haar werk? Een gemis aan vrijwilligers is op dit moment volgens de vrijwillig coordinator het grootste struikelpunt in de uitvoering van het Vraag-en Aanbodpunt. De coordinator geeft aan van alles geprobeerd te hebben om aan vrijwilligers te komen, maar dat dit geen resultaat oplevert.

26

Waar kan de vrijwillig coordinator uit Zegge op dit moment met haar vragen terecht? Als de vrijwillig coordinator vragen heeft over de uitvoering van het Vraag-en Aanbodpunt kan ze terugvallen op de sociale kaart. Echter geeft de coordinator ook aan dat het onduidelijk is voor haar waar de grens ligt tussen de diensten die de verschillende instanties bieden. Heeft de vrijwillig coördinator uit Zegge behoefte aan ondersteuning van een professionele kracht? Een professional zou volgens de vrijwillig coordinator een oplossing kunnen zijn voor het tekort aan vrijwilligers. Dit probleem kan volgens haar beter worden aangevlogen door een professional, omdat hij of zij hier beroepsmatig mee om kan gaan. De vrijwillig coördinator vertelt dat ze de tijd en kennis niet heeft om vrijwilligers te werven, maar dat een professional misschien meer zou kunnen bereiken op een beroepsmatige manier. Hoe ziet de vrijwillig coördinator van Zegge de samenwerking met een professional voor zich? Wanneer deze vraag gesteld wordt geeft de vrijwillig coördinator aan dat zij denkt niks in te kunnen brengen in een samenwerking met een professional. In een eventuele samenwerking met een professional zou de coördinator wat administratieve zaken bij kunnen houden, maar daar houdt het volgens haar ook op.

De coördinator geeft daarbij aan zich terug te willen trekken als vrijwillig coördinator wanneer er een professional ter ondersteuning van het Vraag-en Aanbodpunt komt. De samenwerkingsvorm die past bij de visie van de coördinator uit Zegge wordt professionele verantwoordelijkheid genoemd. Bij professionele verantwoordelijkheid voert de professional de kerntaken uit en hebben vrijwilligers een ondersteunende rol (Van Bochove et al., 2014 ; Hoïng & Heemskerk, 2019). Voelt de vrijwillig coördinator van Zegge zich op dit moment gewaardeerd? Tijdens het interview geeft de vrijwillig coördinator aan zich gewaardeerd te voelen in haar rol. Het gevoel van waardering komt vooral voort uit het regelmatige WhatsAppcontact dat de coördinator met de betrokken beleidsmedewerkster heeft. Er zo volgens de coördinator niks verbetert kunnen worden, zodat haar gevoel van waardering blijft of verbeterd kan worden. Hoofdvraag 4: "Hoe staat het op dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen?" Wat vindt de vrijwillig coördinator uit Zegge op dit moment van de samenwerkingsverbanden met andere organisaties uit het sociaal domein van de Gemeente Rucphen? De vrijwillig coördinator geeft aan dat er geen samenwerking is met andere organisaties.

Ze heeft nog nooit met andere organisaties contact gehad en heeft hier ook geen behoefte aan. De vrijwillig coördinator beschrijft zichzelf als geen sociaal mens en voelt geen behoefte om contact te hebben met andere organisaties in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen. De aangeleverde data geeft een iets ander beeld van de samenwerking tussen het Vraag-en Aanbodpunt Zegge en andere stakeholders. Volgens de data heeft TWB namelijk een vraag van een cliënt na het interview doorverwezen naar het Vraag-en Aanbodpunt in Zegge. Wat voor vragen verwijzen samenwerkingspartners op dit moment door naar het Vraagen Aanbodpunt in Zegge? Op dit moment heeft één wijkzuster van TWB contact gehad met het Vraag-en Aanbodpunt Zegge. Deze wijkzuster is op zoek naar een maatje en een vrijwilliger die kleine klusjes kan doen voor een cliënt van haar. Naar welke organisaties binnen het sociaal domein van de gemeente Rucphen verwijst de vrijwillig coördinator uit Zegge door? De vrijwillig coördinator geeft aan dat ze geen contact heeft met andere hulporganisaties en dat ze hier ook geen behoefte aan heeft. Ook in de aangeleverde data is terug te zien dat er niet doorverwezen wordt naar andere hulporganisaties door het Vraag-en Aanbodpunt Zegge.

27

Met welke organisaties in het sociaal domein van de gemeente Rucphen zou de coordinator uit Zegge (meer) willen samenwerken? De vrijwillig coordinator benoemd geen organisatie waar ze nog mee samen zou willen werken. Ze heeft geen behoefte om met andere organisaties samen te werken.

28

Vraag-en Aanbodpunt Rucphen "Als de beantwoording van de vraag binnen de mogelijkheden ligt pakken we hem op" - Vrijwilliger Vraag-en Aanbodpunt Rucphen "Mensen mogen ons constant benaderen dat is geen probleem" - Vrijwillig coordinator Vraag-en Aanbodpunt Rucphen Inleiding Het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen bevind zich hoofdzakelijk in en rond Agora. Het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen is volgens de vrijwillig coordinator bereikbaar via een mailadres en een inloopspreekuur dat 1 keer in de 2 weken plaatsvindt. Wanneer er een vraag binnenkomt bij het punt gaat de vrijwillig coordinator aan de slag met het vinden van een passende oplossing. De vrijwillig coordinator kan voor het beantwoorden van de hulpvragen de hulp inschakelen van 3 vaste vrijwilligers. Op dit moment voert de vrijwillig coordinator volgens een van zijn vrijwilligers de gesprekken met de hulpvragers om vervolgens deze mensen te helpen of door te verwijzen naar een van de vaste vrijwilligers of een andere hulporganisatie. Het gezelschap is van mening dat de vragen en het aanbod op dit moment mondjesmaat binnenkomen. De vrijwillig coordinator denkt dat dit ligt aan het feit dat de drempel om het punt te benaderen nog te hoog ligt.

Hoofdvraag 1: "Hoe heeft het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen zich het afgelopen jaar ontwikkelt?" Wat voor vragen komen er op het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen af? In figuur 9 is te zien dat de meeste vragen te maken hebben met taken die in de overige categorie vallen. Binnen deze categorie zijn de vragen zeer divers. De vragen

Aantal vragen dat binnen is gekomen bij het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen 2

10 7 4

Klusjes

Tuinonderhoud

Maatjescontact

Overige

Figuur 10: Het aantal vragen dat is binnengekomen bij het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen. (Data aangeleverd op 17 juli 2023)

Hoeveel vragen zijn er sinds de start van de Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen binnengekomen? In totaal zijn er tussen juli 2022 en juli 2023, 47 vragen binnengekomen bij het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen. Van deze 47 vragen gingen 10 vragen over klusjes, 7 vragen over tuinonderhoud, 4 vragen over maatjescontact en 26 vragen waren overige vragen. Welke vragen worden er het meest beantwoordt? Volgens de verwerkte data wordt in totaal 68,09% van de vragen die binnenkomen bij het Vraagen Aanbodpunt in Rucphen beantwoordt, doordat deze door het Vraag-en Aanbodpunt zelf worden opgelost of door een doorverwijzing naar een andere hulporganisatie.

29

De hulpvragen die het meest beantwoordt worden zijn de overige hulpvragen en de hulpvragen die zich richten op maatjescontact. Van de overige hulpvragen wordt 76,92% beantwoordt door het Vraag-en Aanbodpunt zelf of door een doorverwijzing naar een andere hulporganisatie. Van de vragen omtrent maatjescontact wordt 75,00% beantwoordt doormiddel van de hulp van het Vraagen Aanbodpunt of een doorverwijzing naar een hulporganisatie. Welke vragen zijn, ook met genoeg vrijwilligers, moeilijk of niet te beantwoorden? De vragen die volgens de verwerkte data lastiger zijn om te beantwoorden zijn de vragen omtrent klusjes en tuinonderhoud. Het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen weet 60,00% van alle vragen over klusjes en 42,86% van alle vragen over tuinonderhoud te beantwoorden. Wat hierbij opvalt is dat bij de vragen over tuinonderhoud geen van de vragen is opgelost door het Vraag-en Aanbodpunt zelf. De vragen omtrent tuinonderhoud zijn beantwoord doormiddel van doorverwijzingen. Ook wanneer er aan de coordinator en zijn vrijwilligers deze vraag wordt gesteld is tuinonderhoud het eerste wat wordt benoemd. Wat voor personen maken op dit moment gebruik van het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen? De vrijwillig coordinator en zijn collega vrijwilligers vertellen dat vooral mensen van 40 á 50 jaar oud gebruik maken van het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen.

Daarnaast zien zij ook mensen met een beperking over de vloer komen bij het punt voor vragen over klusjes. De coordinator en zijn vrijwilligers hebben veel moeite met het definiëren van de doelgroep van het Vraag-en Aanbodpunt, waardoor het voor hen moeilijk te beoordelen valt of iemand die een hulpvraag heeft ook echt geholpen kan worden door het Vraag-en Aanbodpunt. Een vrijwilliger vertelt dat hij hierdoor ook weleens bij mensen terecht komt voor klusjes, terwijl deze mensen tijdens het uitvoeren van het klusje vertellen dat ze familie hebben die ze niet willen belasten voor datzelfde klusje. Wat voor aanbod komt er op het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen af? Op dit moment werkt de vrijwillig coordinator samen met 3 vrijwilligers. 2 van deze vrijwilligers richten zich op de maatjescontacten, zij proberen maatjes te vinden voor hulpvragers maar het aanbod loopt achter op de vraag. De vrijwilligsters vertellen dat ze tot nu toe op een succesvolle manier 2 hulpvragers omtrent maatjescontact samen hebben kunnen brengen, maar dat er geen vrijwilligers zijn die zich aanbieden voor maatjescontacten. Naast de 2 vrijwilligsters krijgt de coordinator ook ondersteuning van 1 vrijwilliger die zich richt op vragen omtrent klusjes.

Voor tuinonderhoud zijn er geen vrijwilligers bij het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen, waardoor er voor deze vragen doorverwezen wordt naar Stichting de Helpende Hand. De overige vragen pakt de vrijwillig coordinator vrijwel altijd zelf aan. Hoe zien de vrijwillig coordinator en zijn vrijwilligers het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen voor zich? Over 5 jaar hopen de vrijwilligers en de vrijwillig coordinator dat er voldoende mensen zijn die zich af en toe willen inzetten voor een ander. Om dit te bereiken moet er wel duidelijk gedefinieerd worden wat het aanbod dat het Vraag-en Aanbodpunt biedt precies inhoudt. Daarnaast hebben de vrijwilligers en de coordinator het doel om nog meer bekendheid te genereren voor het Vraag-en Aanbodpunt, zodat iedereen weet wat het is en waar nodig een beroep kan doen op het Vraag-en Aanbodpunt. Een voorbeeld van hoe dit bereikt zou kunnen worden is dat het Vraag-en Aanbodpunt meer geprofileerd zou kunnen worden in de ontvangsthal van het gemeentehuis. Op dit moment liggen er een paar flyers in de ontvangsthal, maar deze zijn niet echt goed zichtbaar. De komende 5 jaar verwachten de vrijwilligers en de coordinator van de Gemeente Rucphen extra scholing, meer betrokkenheid en meer duidelijkheid. Ze verwachten van de Gemeente Rucphen dat zij zich meer zullen inzetten om het Vraag-en Aanbodpunt bekend te maken.

30

Hoofdvraag 2: "Welke richtlijn hanteren de vrijwillig coordinator en vrijwilligers van Rucphen bij_het aannemen van een hulpvraag?" Wanneer neemt de vrijwillig coordinator uit Rucphen wel een casus aan en wanneer niet? Volgens de coordinator en zijn vrijwilligers mogen hulpvragers hen constant benaderen. De coordinator en zijn vrijwilligers kunnen echter niet altijd garanderen aan de hulpvrager dat de hulpvraag opgelost kan worden door het Vraag-en Aanbodpunt. Als de hulpvraag binnen de mogelijkheden van het team ligt zullen zij de vraag oppakken, maar wanneer de hulpvraag te zwaar is of buiten de mogelijkheden van het Vraag-en Aanbodpunt ligt verwijst de coordinator door naar andere organisaties. Door het brede scala aan vragen dat opgepakt wordt door het Vraag-en Aanbodpunt is de diversiteit aan vragen voor de vrijwillige klusjesman zeer groot. Door deze diversiteit aan vragen is er altijd kans dat de klusjesman ook schade kan veroorzaken. Hij zou graag meer willen weten over wat er gebeurt als er schade wordt gemaakt door een vrijwilliger. Daarnaast vraagt hij zichzelf af of er van tevoren mogelijk duidelijkere afspraken gemaakt kunnen worden over de randvoorwaarden die komen kijken bij een klus. Wat zijn concrete grenzen van de vrijwillig coordinator in Rucphen? De vrijwillig coordinator geeft aan dat hij alleen een politieke grens hanteert door zijn positie als wethouder.

Vragen met een politieke lading kan én mag hij niet op zich nemen. Wat voor criteria hanteren de coordinator en zijn vrijwilligers in Rucphen bij het aannemen van een vraag? Op dit moment zijn er geen concrete criteria die gehanteerd worden door het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen. De coordinator en zijn vrijwilligers pakken de vragen op die zij kunnen oplossen en verwijzen de vragen die zij niet kunnen oplossen door. Tijdens het gesprek wordt de behoefte vanuit een vrijwilliger genoemd om de criteria concreet op papier te noteren. De vrijwilligers en coordinatoren verwachten dat de Gemeente Rucphen deze taak op zich neemt. Hoofdvraag 3: "Hoe kan de begeleiding en ondersteuning van de vrijwillig coordinatoren het beste worden vormgegeven? Waar lopen de vrijwillig coordinator en vrijwilligers uit Rucphen tegenaan in hun werk? De coordinator en vrijwilligers lopen vooral tegen veel onduidelijkheden over hun werk aan. Graag zouden ze meer duidelijkheid over de uitvoering van hun werk willen krijgen vanuit de gemeente. De coordinator en vrijwilligers hebben vooral behoefte aan: Duidelijke criteria voor het aannemen van een hulpvraag; Duidelijkheid over de aansprakelijkheid bij schade; Duidelijkheid over de taken van vrijwilligers; Duidelijkheid over de taken van de vrijwillig coordinator. Daarnaast wordt er bij het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen een stukje scholing gemist.

De scholing die vooral gemist wordt is scholing over groepsdynamiek en hoe je met elkaar als vrijwilligersteam omgaat. Daarnaast geven de vrijwilligers aan dat zij niet precies duidelijk voor zich hebben wat het Vraag-en Aanbodpunt inhoud en hier graag meer over willen weten. De vrijwilligers en de coordinator zijn het met elkaar eens dat dit niet verwacht kan worden vanuit de vrijwillig coordinator, maar dat dit de verantwoordelijkheid is van de Gemeente Rucphen. Waar kunnen de vrijwillig coordinator en vrijwilligers van Rucphen op dit moment met hun vragen terecht? De vrijwillig coordinator heeft verschillende instanties waarop hij terug kan vallen. Zo heeft de coordinator contact met de WMO en het Werkplein. Bij vragen en onduidelijkheden geven de vrijwilligers aan bij de vrijwillig coordinator terecht te kunnen. De vrijwillig coordinator beschikt daarnaast over een sociale kaart die hij kan raadplegen wanneer hij wilt doorverwijzen naar een hulporganisatie.

31

Hebben de vrijwillig coordinator en zijn vrijwilligers behoefte aan ondersteuning van een professionele kracht? Er is vooral behoefte aan duidelijkheid en meer informatie. Een professional zou wel van nut kunnen zijn volgens het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen. Als er een professional aangenomen zou worden zou hij aan de slag kunnen gaan met het beantwoorden van de vragen waar het team van het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen op dit moment tegenaan loopt. De inrichting van het Vraag-en Aanbodpunt hoort volgens een vrijwilliger niet te liggen bij de vrijwillig coordinator, maar bij de Gemeente Rucphen. De gemeente moet volgens deze vrijwilliger bepalen wat het Vraag-en Aanbodpunt te bieden heeft aan inwoners, wat de randvoorwaarden zijn en wat de richtlijnen zijn voor de vrijwilligers. Een vrijwillig coërdinator is prima, maar die persoon moet niet de regels moeten bedenken. Hoe zien de vrijwillig coordinator en de vrijwilligers uit Rucphen de samenwerking met een professional voor zich? De vrijwillig coërdinator vindt de ondersteuning van een professionele kracht ook belangrijk, maar wil ook graag wat vrijheid behouden in het werk dat hij uitvoert.

Als er een professional betrokken zou raken bij de Vraag-en Aanbodpunten zou de samenwerkingsvorm gedeelde verantwoordelijkheid (Van Bochove et al., 2014 ; Hoïng & Heemskerk, 2019) passend kunnen zijn voor de samenwerking tussen deze persoon en de vrijwillig coërdinator. Bij de uitvoering van deze samenwerkingsvorm zouden de vrijwillig coërdinator en de betaalde kracht samen kunnen kijken naar hoe de richtlijnen ingedeeld zouden moeten worden. Voelen de vrijwillig coordinator en de vrijwilligers zich gewaardeerd? De vrijwillig coordinator voelt zich gewaardeerd door de instanties waarmee hij samenwerkt. Daarnaast krijgt hij van de hulpvragers vaak een bedankje of een terugkoppeling van hoe het gegaan is bij het beantwoorden van de hulpvraag. De vrijwilligers hebben daarentegen het gevoel dat ze "in het niks fladderen". Ze vertellen dat dit gevoel kan verdwijnen als er gewerkt gaat worden aan de eerder benoemde duiding van zaken omtrent het Vraag-en Aanbodpunt. Daarnaast zou het voor hen ook helpend zijn als de vrijwillig coërdinator hen meer betrekt bij het Vraag-en Aanbodpunt door bijvoorbeeld meer duidelijkheid te geven over welke vragen er binnenkomen.

Hoofdvraag 4: "Hoe staat het op dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen?" Wat vinden de vrijwillig coordinator en de vrijwilligers op dit moment van de samenwerkingsverbanden met andere organisaties uit het sociaal domein van de Gemeente Rucphen? De vrijwilligers en vrijwillig coërdinator vragen zich vooral af hoe andere Vraag-en Aanbodpunten de inrichting van het punt hebben aangepakt. Ze zouden het waardevol vinden om hier een keer samen ideeën over uit te wisselen met de andere vrijwillig coërdinatoren van de Vraag-en Aanbodpunten uit andere dorpen. Wat voor vragen verwijzen samenwerkingspartners op dit moment door naar het Vraagen Aanbodpunt in Rucphen? Tot nu toe hebben het Zorgloket van de Gemeente Rucphen en Humanitas Rucphen beiden 1 keer doorverwezen naar het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen. Tijdens een gesprek met een maatschappelijk werkster kwam naar voren dat het maatschappelijk werk wel wil doorverwijzen naar het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen, maar dat een maatschappelijk werkster na een gesprek met de vrijwillig coërdinator de indruk kreeg dat er te weinig vrijwilligers zijn om de vragen aan te pakken.

Door dit voorval heeft de maatschappelijk werkster toen der tijd besloten om een tijdje niet meer door te verwijzen naar het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen om overbelasting van vrijwilligers te voorkomen.

32 Naar welke organisaties binnen het sociaal domein van de gemeente Rucphen verwijzen de vrijwillig coordinator en vrijwilligers uit Rucphen door? Uit de aangeleverde data komt naar voor dat het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen doorverwijst naar hulporganisaties én naar het Vraag-en Aanbodpunt in Sprundel. De vragen die doorverwezen zijn naar het Vraag-en Aanbodpunt in Sprundel waren van hulpvragers die woonachtig waren in Sprundel, maar het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen benaderd hebben. Samenwerkingspartners waarnaar is doorverwezen Thuisvester Gemeente Rucphen Vraag-en Aanbodpunt Sprundel Diabetes wandelchallenge Zorgloket Rucphen Huiskamer Agora Handwerkgroep Rucphen Onafhankelijke cliéntondersteuning Helpende hand 0

1

2

3

5

Figuur 11: Samenwerkingspartners waarnaar is doorverwezen door het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen. (Data aangeleverd op 17 juli 2023)

Met welke organisaties in het sociaal domein van de gemeente Rucphen zouden de coordinator en vrijwilligers uit Rucphen (meer) willen samenwerken? Volgens de vrijwillig coordinator is er genoeg contact tussen zorgorganisaties en het Vraag-en Aanbodpunt in Rucphen en is er voor nu geen behoefte om met bepaalde zorgorganisaties meer samen te werken.

33

Vraag-en Aanbodpunt Schijf "Ik denk dat het gros van Schijf wel weet hoe ze mij kunnen bereiken wanneer ze me nodig hebben" - Vrijwillig coördinator Schijf Inleiding Het Vraag-en Aanbodpunt in Schijf is online benaderbaar doormiddel van een mailadres en fysiek benaderbaar doormiddel van een brievenbus die is geplaatst in dorpshuis D'n Hoge Dries. In Schijf is ervoor gekozen om het Vraag-en Aanbodpunt anders te benamen dan in de andere kerkdorpen. In Schijf heet het "De Helpende Handjes". Daarnaast gaat de vrijwillig coordinator namens de Zonnebloem of Kerk en Samenleving weleens op huisbezoek bij kwetsbare mensen waarbij ze, wanneer ze dit nodig acht, het Vraag-en Aanbodpunt ook kan benoemen als een persoon hulp nodig heeft. De vrijwillig coördinator heeft het idee dat er op dit moment weinig behoefte is aan een Vraag-en Aanbodpunt in Schijf. De verklaring voor deze lage behoefte ligt volgens haar bij het feit dat Schijf een klein dorp is waar mensen elkaar allemaal kennen en helpen wanneer dit nodig is. Op dit moment zijn er nog geen vragen binnengekomen in Schijf. Daarnaast zijn er ook veel hulpvragen die door de KBO worden opgelost in het dorp.

Hoofdvraag 1: "Hoe heeft het Vraag-en Aanbodpunt Schijf zich het afgelopen jaar ontwikkelt?" Wat voor aanbod komt er op het Vraag-en Aanbodpunt in Schijf af? Volgens de vrijwillig coordinator hebben er 6 inwoners van Schijf zich aangeboden als vrijwilliger tijdens de kermis toen zij promotie maakte voor het punt tijdens de kermis. Deze vrijwilligers hebben geen gegevens achtergelaten, maar de coordinator weet wie het zijn en zal hen benaderen wanneer er een hulpvraag zich voor doet. Hoe ziet de vrijwillig coordinator van Schijf het Vraag-en Aanbodpunt over 5 jaar voor zich? Voor de vrijwillig coordinator is het een groot vraagteken als het gaat om het Vraag-en Aanbodpunt in Schijf over 5 jaar. Ze is zeer benieuwd of er wel een behoefte is aan een Vraag-en Aanbodpunt in het dorp, omdat de sociale cohesie in het dorp volgens haar zeer groot is. Daarentegen komen er volgens de coordinator ook steeds meer mensen van buiten het dorp in Schijf wonen, waardoor de sociale cohesie die er nu is ook af kan nemen en de behoefte naar een Vraag-en Aanbodpunt kan groeien. Hoofdvraag 2: "Welke richtlijn hanteert de vrijwillig coordinator van Schijf bh het aannemen van een hulpvraag?" Wanneer neemt de vrijwillig coordinator uit Schijf wel een casus aan en wanneer niet? De vrijwillig coordinator vindt dat dit van de vraag afhangt.

Ze kan wel haar grenzen aangeven, maar bekijkt per vraag wat de vraag is. Op het moment dat de vrijwillig coordinator een vraag niet aanneemt wil ze wel duidelijk uit kunnen leggen waarom er een vraag niet aangenomen wordt. Wat voor criteria hanteert de vrijwillig coordinator in Schijf bij het aannemen van een vraag? De vrijwillig coordinator spreekt geen criteria uit die ze stelt bij het aannemen van een vraag. Ze vertelt nogmaals dat het afhangt van de vraag en dat ze bij twijfel naar de gemeente zal stappen met de vraag of een hulpvraag bij het Vraag-en Aanbodpunt past. Hoofdvraag 3: "Hoe kan de begeleiding en ondersteuning van de vrijwillig coordinatoren het beste worden vormgegeven? Waar loopt de vrijwillig coordinator uit Schijf tegenaan in haar werk? De vrijwillig coordinator loopt tegen het feit aan dat ze niet weet of er wel behoefte is aan het Vraag-en Aanbodpunt in Schijf. Als er geen behoefte is zal het volgens haar nooit van de grond komen in het dorp.

34

Waar kan de vrijwillig coordinator uit Schijf op dit moment met haar vragen terecht? De coordinator geeft aan haar weg in Schijf goed te vinden als het gaat om het oplossen van hulpvragen. Bij twijfel of een hulpvraag past bij het Vraag-en Aanbodpunt zal zij de gemeente benaderen om dit na te vragen. Heeft de vrijwillig coordinator uit Schijf behoefte aan ondersteuning van een professionele kracht? Op dit moment heeft de vrijwillig coordinator geen behoefte aan ondersteuning in het kader van het managen van het Vraag-en Aanbodpunt in Schijf. Met een professional zou zij daarentegen wel willen kijken naar wat de behoefte is aan ondersteuning in het dorp. Hoe ziet de vrijwillig coordinator van Schijf de samenwerking met een professional voor zich? Als er een professional komt om de behoefte te peilen in het dorp is de vrijwillig coordinator bereid om samen te werken met deze persoon. Iets wat de vrijwillig coordinator zou willen doen is het sparren over hoe bijvoorbeeld vragenlijsten gemaakt worden en hoe de inwoners van Schijf bereikt kunnen worden. Voelt de vrijwillig coordinator van Schijf zich op dit moment gewaardeerd? De vrijwillig coordinator voelt zich gewaardeerd in het werk dat zij doet. Ze vindt het fijn om af en toe contact te hebben met de gemeente. Er hoeft volgens haar niks te gebeuren om dit gevoel van waardering te behouden.

Hoofdvraag 4: "Hoe staat het OP dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen?" Wat vindt de vrijwillig coordinator uit Schijf op dit moment van de samenwerkingsverbanden met andere organisaties uit het sociaal domein van de Gemeente Rucphen? De vrijwillig coordinator is van mening dat de samenwerking met hulporganisaties altijd zeer goed verliep, totdat de bijeenkomsten van het zorgnetwerk in Schijf stopte door het vertrek van de sociaal-cultureel werkster. Het gemis van het zorgnetwerk is duidelijk zichtbaar in het dorp volgens de coordinator. Dit gemis is vooral terug te zien doordat organisaties in het dorp in elkaars vaarwater komen. Een sociaal professional zou volgens de vrijwillig coordinator een rol kunnen spelen in het opnieuw opzetten van een zorgnetwerk in het dorp. Over de samenwerking met de gemeente kan de vrijwillig coordinator weinig vertellen, omdat ze alleen bij de bijeenkomsten is geweest met de andere coordinatoren. De coordinator geeft wel aan dat ze het zeer waardeerde dat de betrokken wethouder aanwezig was toen ze reclame stond te maken voor het Vraag-en Aanbodpunt bij de kermis in Schijf.

Met welke organisaties in het sociaal domein van de gemeente Rucphen zou de coordinator uit Schijf (meer) willen samenwerken? Op dit moment zijn er geen organisaties waar de vrijwillig coordinator meer mee wil samenwerken. Ze geeft aan goed contact te hebben met de hulporganisaties in Schijf op dit moment.

35

De Vraag-en Aanbodpunten gemeente breed "Ik vind het laagdrempelige van de Vraag-en Aanbodpunten een meerwaarde hebben" - Sociaal-cultureel werkster Stichting Dorpswerk Sprundel "Ik denk dat het een goed initiatief is. Je verbaasd je denk ik altijd in een gemeente over hoeveel mensen wat willen betekenen voor de samenleving " - Buurtsportcoach "Ik ben heel blij dat het initiatief genomen is. Het is best moeilijk voor heel veel mensen om iemand te zoeken die hen kan helpen in welke vorm dan ook" - Mantelzorgconsulente "Het heeft een meerwaarde, doordat mensen in het voorliggende veld elkaar kunnen helpen als ze hulp nodig hebben en hiervoor niet bij de WMO terecht hoeven te komen" - WMO-consulente Hoofdvraag 1: "Hoe hebben de Vraag-en Aanbodpunten zich gemeente breed ontwikkelt?" Wat voor vragen komen er op de Vraag-en Aanbodpunten in de Gemeente Rucphen af? Uit de data die is aangeleverd door de vrijwillig coordinatoren komt naar voren dat de meeste vragen betrekking hebben tot de overige categorie. De vragen die vallen binnen de overige categorie zijn zeer divers. Voorbeelden van vragen die onder de overige categorie vallen zijn vragen die zich richten op administratie, de WMO en mantelzorg.

Totaal aantal vragen dat binnenkomt bij de Vraagen Aanbodpunten '57

60 50 40 30

29 23 16

20 10 0 Klusjes

Tuinonderhoud

Maatjescontact

()vei

■ Totaal aantal vragen Gemeente Rucphen Figuur 12: Totaal aantal vragen dat binnenkomt bij de Vraag-en Aanbodpunten in de Gemeente Rucphen.

Hoeveel vragen zijn er sinds de start van de Vraag-en Aanbodpunten binnengekomen? Sinds de start van de Vraag-en Aanbodpunten zijn er 125 vragen in de gehele Gemeente Rucphen binnengekomen. 29 van deze vragen gingen over klusjes, 16 vragen gingen over tuinonderhoud, 23 vragen gingen over maatjescontact en 57 vragen behoren tot de overige categorie. Welke vragen worden er het meest beantwoordt? In totaal hebben de Vraag-en Aanbodpunten 83 vragen (66,40%) van de 125 vragen kunnen beantwoorden doormiddel van de inzet van een vrijwilliger of een doorverwijzing. De vragen die het meest beantwoordt zijn door de Vraag-en Aanbodpunten zijn de overige vragen. De Vraag-en Aanbodpunten hebben 43 van de 57 vragen (75,44%) kunnen beantwoorden. Na de overige vragen worden vragen die betrekking hebben tot klusjes het meest beantwoordt. Van de vragen omtrent klusjes zijn 19 van de 29 vragen (65,65%) beantwoordt.

36

Welke vragen zijn, ook met genoeg vrijwilligers, moeilijk of niet te beantwoorden? Volgens de vrijwillig codrdinatoren en de aangeleverde data bieden de vragen omtrent tuinonderhoud de grootste uitdaging. In het kader van tuinonderhoud zijn er 8 van de 16 vragen (50%) beantwoordt doormiddel van de inzet van een vrijwilliger of een doorverwijzing. Hierbij valt op dat de vraag omtrent tuinonderhoud alleen in Sprundel door de inzet van een vrijwilliger beantwoord wordt. In de andere dorpskernen wordt er vaak doorverwezen naar de Helpende Hand, ondanks dat deze stichting volgens een meedenkcoach en vrijwilligers een hoge prijs vraagt aan kwetsbare inwoners. Naast tuinonderhoud is maatjescontact ook een moeilijk op te lossen hulpvraag. In totaal hebben de Vraag-en Aanbodpunten 13 van de 23 vragen (56,52%) kunnen beantwoorden doormiddel van de ondersteuning van een vrijwilliger, een koppeling met een andere hulpvrager of een doorverwijzing. Wat voor personen maken op dit moment gebruik van de Vraag-en Aanbodpunten? Volgens de vrijwillig codrdinatoren maken vooral 55-plussers, alleenstaanden, mensen met een beperking en mensen die de weg in het sociaal domein niet kennen gebruik van de Vraag-en Aanbodpunten.

De aangeleverde data van Sprundel, het enige dorp waarin is bijgehouden welke leeftijdscategorie gebruik maakte van het Vraag-en Aanbodpunt, bekrachtigd het statement van de codrdinatoren. Wanneer er gekeken wordt naar alleen de hulpvragers waarvan de leeftijd bekend is, is te zien dat 68% van de hulpvragers een leeftijd boven de 65 heeft. Echter kan deze data een vertekend beeld geven aangezien deze zich alleen focust op één dorp. Heeft het verschil in bereikbaarheid invloed op het aantal vragen dat binnenkomt? Doordat er bij de start is afgesproken dat de vrijwillig codrdinatoren deze op hun eigen manier konden indelen zijn er verschillen ontstaan in de bereikbaarheid van de Vraag-en Aanbodpunten. Er kan niet geconcludeerd worden dat er een significante correlatie bestaat tussen de bereikbaarheid van de Vraag-en Aanbodpunten en het aantal vragen dat er per dorp binnenkomt. In Rucphen en Sprundel komen bijvoorbeeld de meeste vragen binnen, terwijl er in Rucphen minder opties qua bereikbaarheid worden aangeboden dan in Sprundel. In Sprundel is het Vraag-en Aanbodpunt bereikbaar doormiddel van een wekelijks inloopspreekuur, een brievenbus in het dorpshuis, een telefoonnummer, mailadres en doormiddel van Nextdoor. In totaal komt 42,40% (53 vragen) van de vragen die zijn binnengekomen uit Sprundel.

In Rucphen is het Vraag-en Aanbodpunt bereikbaar doormiddel van een mailadres en een inloopspreekuur, terwijl hier 37,60% (47 vragen) van de vragen zijn binnengekomen. Ondanks het verschil in bereikbaarheid is te zien dat Rucphen en Sprundel samen verantwoordelijk zijn voor 80,00% (100 vragen) van de hulpvragen die binnenkomen. Dit aantal zou mogelijk te verklaren kunnen zijn door bijvoorbeeld: De aanwezigheid van een inloopspreekuur bij de Vraag-en Aanbodpunten van Rucphen en Sprundel; De aanwezigheid van een zorgnetwerk in Rucphen en Sprundel, waardoor de vrijwillig codrdinatoren makkelijker kunnen netwerken onder hulpverleners. In de andere dorpen is er nog geen zorgnetwerk opgestart; Het verschil in profilering van de Vraag-en Aanbodpunten. In Sprundel en Rucphen is er bijvoorbeeld geflyerd bij mensen thuis en op de braderie en wordt er gebruik gemaakt van sociale media, terwijl dit in andere dorpen niet gebeurd; De tijd die de vrijwillig codrdinatoren steken in hun Vraag-en Aanbodpunten. Hoofdvraag 4:"Hoe staat het op dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen?" Zijn de gedefinieerde samenwerkingspartners bekend met het Vraag-en Aanbodpunt? In totaal geven 18 van de 21 (85,71%) van de gedefinieerde samenwerkingspartners aan dat zij bekend zijn met de Vraag-en Aanbodpunten.

Velen van hen geven aan te weten dat de Vraag-en Aanbodpunten bestaan, maar vaak inhoudelijk niet goed te weten wat de Vraag-en Aanbodpunten precies doen. Verder valt het in de gesprekken met de stakeholders op dat veel van hen het idee hebben dat het Vraag-en Aanbodpunt in Sint Willebrord is opgeheven wat echter niet het geval is.

37

De samenwerkingspartners zijn vaak bekend met de Vraag-en Aanbodpunten, omdat ze betrokken waren bij de opzet van de punten, gebruik maken van de punten, de Vraag-en Aanbodpunten kennen van zorgnetwerken of omdat collega's over de Vraag-en Aanbodpunten vertelt hebben. Daarnaast geeft 3 van de 21 (14,29%) van de gedefinieerde samenwerkingspartners aan dat zij nog nooit gehoord hadden van de Vraag-en Aanbodpunten. Deze samenwerkingspartners waren: een wijkagent, handhaver en schuldhulpverlener. Wat vinden de samenwerkingspartners van de Vraag-en Aanbodpunten? Veel stakeholders vinden het goed dat de Vraag-en Aanbodpunten er zijn, maar vinden wel dat het in theorie beter klinkt dan dat het punt in de praktijk verloopt. Samenwerkingspartners geven aan dat er meer nagedacht moet worden over de vormgeving van het Vraag-en Aanbodpunt. Het is volgens hen belangrijk om stil te staan bij welke vrijwilligers je betrekt bij de Vraag-en Aanbodpunten en dat het belangrijk is dat deze vrijwilligers goede begeleiding ontvangen. Echter zijn sommige stakeholders ook van mening dat het Vraag-en Aanbodpunt niet veel effect heeft in dorpen, zoals Zegge en Schijf. Deze stakeholders vragen zich af of er wel behoefte is aan een Vraag-en Aanbodpunt in deze dorpen. Tot slot geven stakeholders aan dat de profilering van de Vraag-en Aanbodpunten beter zou mogen.

Een voorbeeld hiervan is dat een van de stakeholders van mening is dat het feit dat de Vraagt-en Aanbodpunten van naam verschillen onduidelijk kan werken voor hulpvragers én professionals. Daarnaast zou het Vraag-en Aanbodpunt zich volgens de stakeholders ook meer online mogen profileren door bijvoorbeeld het plaatsen van berichten op sociale media of door het bouwen van een eigen website. Welke samenwerkingspartners binnen het sociaal domein van de gemeente Rucphen verwijzen door naar de Vraag-en Aanbodpunten? Volgens de aangeleverde data zijn er verschillende samenwerkingspartners die hulpvragers doorverwijzen naar de Vraag-en Aanbodpunten. De samenwerkingspartner die de meeste hulpvragers doorverwijst naar een Vraag-en Aanbodpunt is de sociaal-cultureel werkster van Stichting Dorpswerk Sprundel, zoals te zien is in figuur 12. De stakeholders verwijzen vooral door naar de Vraag-en Aanbodpunten voor overige vragen en vragen omtrent maatjescontact, zoals te zien is in figuur 13.

Samenwerkingspartners die een vraag hebben doorverwezen naar de Vraag-en Aanbodpunten Jeugdprofessionals Zorgloket Humanitas TWB (Thuiszorg)

MEI

Vrijwillig cliëntondersteuners Stichting Dorpswerk Sprundel (Sociaal-... Wijzijn Rucphen (maatschappelijk werk)

0

1

2

3

4

5

6

7

Figuur 13: Samenwerkingspartners die een vraag hebben doorverwezen naar de Vraag-en Aanbodpunten.

8

9

38

Het soort vragen waar samenwerkingspartners voor doorverwijzen naar de Vraag-en Aanbodpunten Overige

Maatjescontact

Tuinonderhoud

Klusjes 0

1

2

3

4

5

6

7

S

9

Figuur 14: Het soort vragen waar samenwerkingspartners voor doorverwijzen naar de Vraag-en Aanbodpunten.

Naar welke samenwerkingspartners verwijzen de Vraag-en Aanbodpunten door?Volgens de aangeleverde data verwijzen de vrijwillig coordinatoren van de Vraag-en Aanbodpunten naar een divers scala aan samenwerkingspartners door. Wat hierbij opvalt is dat een groot deel van de vragen omtrent tuinonderhoud wordt doorverwezen naar Stichting de Helpende Hand.

Aantal samenwerkingspartners waarnaar is doorverwezen door de Vraag-en Aanbodpunten Mantelzorgsteunpunt Klik voor Wonen Gemeente Rucphen Diabetes Wandelchallenge Zorgloket Rucphen De huiskamer van Agora Handwerkgroep Rucphen Stichting de Helpende Hand De Dorpsbus Timmers Medizorg Autohopper Etten-Leur T&E Verdaas Witgoed Rucphen Thuisvester Humanitas Digi-taalhuis Vrijiwillig cliëntondersteunters Coronasteunpunt De Zonnebloem Taalcafé 0

1

2

3

4

Figuur 15: Aantal samenwerkingspartners waarnaar is doorverwezen door de Vraag-en Aanbodpunten.

5

6

7

39

Figuur 16: Het soort vraoen die de Vraao -en Aanbodpunten doorverwijzen.

riet sorort vrag

vraag-en manooapunten

doorverwijzen

Overige

Maatjescontact

Tuinonderhoud

Klusjes

0

5

10

15

20

25

Welk aanbod missen de samenwerkingspartners van de Vraag-en Aanbodpunten? Een antwoord dat vaak terugkomt tijdens de gesprekken met samenwerkingspartners is dat er aanbod gemist word op het gebied van maatjescontact. Per samenwerkingspartner is er een verschil in visie als het gaat om de invulling van het maatjescontact. Een jeugdprofessional benoemd tijdens het interview bijvoorbeeld dat maatjescontact voor ouders die moeite hebben met opvoeden en een klein netwerk hebben een mooie toevoeging zou kunnen zijn voor de Vraag-en Aanbodpunten. Een meedenkcoach benoemd op haar beurt dat maatjescontact op het gebied van het leren van de Nederlandse taal een goede toevoeging zou zijn aan de ondersteuning van mensen die de Nederlandse taal in de Gemeente Rucphen aan willen leren. Een maatschappelijk werkster benoemd dat ze het passend zou vinden als er maatjescontact aangeboden zou kunnen worden in de vorm van hoe de organisatie Buddylink in de Gemeente Roosendaal deze aanpakt. Buddylink is een organisatie in de Gemeente Roosendaal die mensen die lijden aan kansarmoede koppelt aan vrijwilligers. Deze vrijwilligers zorgen dat deze mensen meer kansen krijgen in hun leven in welke vorm dan ook (Buddylink, z.d.). Naast het aanbod omtrent het maatjescontact raad een maatschappelijk werkster ook aan om het aanbod omtrent tuinonderhoud uit te breiden.

Ze geeft aan dat zij en haar collega's merken dat deze vraag steeds groter wordt, doordat er van ouderen verwacht word dat ze steeds langer thuis blijven wonen.

40

Conclusie en discussie Conclusie Doormiddel van de evaluatie van de Vraag-en Aanbodpunten wilden de onderzoeker en beleidsmedewerkers 4 doelen bereiken. Deze doelen luidden: 1. Deze evaluatie heeft als doel om een overzicht in cijfers te geven over de ontwikkelingen die de Vraag-en Aanbodpunten het afgelopen jaar hebben doorgemaakt. 2. Deze evaluatie heeft als doel om uit vinden welke richtlijnen de vrijwillig coordinatoren hanteren als het gaat om het aannemen van hulpvragen. 3. Deze evaluatie heeft als doel om uit te vinden aan wat voor soort begeleiding en ondersteuning de vrijwillig coordinatoren behoefte hebben. 4. Deze evaluatie heeft als doel om te bekijken of en hoe de samenwerking tussen de Vraagen Aanbodpunten en andere organisaties in het sociaal domein van de gemeente Rucphen verbeterd zou kunnen worden. Uit deze doelen vloeiden 4 hoofdvragen. Deze 4 hoofdvragen luidden: 1. Hoe heeft het Vraag-en Aanbodpunt zich in het afgelopen jaar ontwikkelt? 2. Welke richtlijnen hanteren de vrijwillig coordinatoren bij het aannemen van een hulpvraag? 3. Hoe kan de begeleiding en ondersteuning van de vrijwillig coordinatoren het beste worden vormgegeven? 4.

Hoe staat het op dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen? In de conclusie wordt er nog één maal teruggekeken naar de hoofdvragen die gesteld zijn en proberen we deze zo goed mogelijk te beantwoorden. Hoofdvraag 1: "Hoe heeft het Vraag-en Aanbodpunt zich in het afgelopen jaar ontwikkelt?" Per dorp is er een verschil in hoe de Vraag-en Aanbodpunten zich het afgelopen jaar hebben ontwikkelt. Er is een groot verschil in hoe de Vraag-en Aanbodpunten zijn geïntegreerd binnen de dorpen wat ook invloed heeft op het aantal vragen dat is binnengekomen. In totaal zijn gemeente breed 125 hulpvragen binnengekomen bij de Vraag-en Aanbodpunten. De Vraag-en Aanbodpunten van Rucphen en Sprundel zijn verantwoordelijk voor 80% (100 vragen) van deze 125 vragen. Het feit dat 2 van de Vraag-en Aanbodpunten 80% verantwoordelijk zijn voor een groot deel van de hulpvragen kan verklaard worden door verschillende factoren, zoals de aanwezigheid van een inloopspreekuur, de aanwezigheid van een zorgnetwerk, de mate waarin het Vraag-en Aanbodpunt lokaal is gepromoot of de tijdsinvestering van de vrijwillig coordinatoren in de desbetreffende twee dorpen.

De mensen die vooral gebruik maken van de Vraag-en Aanbodpunten zijn volgens de vrijwillig coordinatoren vooral 55-plussers, alleenstaanden, mensen met een beperking en mensen die de weg in het sociaal domein niet kennen. Ondanks dat de Vraag-en Aanbodpunten zich richten op klusjes, tuinonderhoud en maatjescontact is te zien in de aangeleverde data dat er ook veel overige vragen binnenkomen. Vragen die in de overige categorie vallen zijn zeer divers. Voorbeelden van vragen die in deze categorie vallen zijn vragen omtrent de WMO, administratie en mantelzorg. Het feit dat er veel overige vragen binnenkomen laat volgens de onderzoeker zien dat de laagdrempeligheid van de Vraag-en Aanbodpunten ervoor zorgt dat hulpvragers zich durven melden voor dergelijke vragen bij een vrijwillig coordinator. In totaal is 66,40% van alle vragen die binnen zijn gekomen beantwoord. De vragen die het meest beantwoordt worden doormiddel van een doorverwijzing of de inzet van een vrijwilliger zijn de vragen in de overige vragen. Maar liefst 75,44% van de overige vragen is beantwoord door de Vraag-en Aanbodpunten. Naast de overige vragen zijn de vragen omtrent klusjes ook goed te beantwoorden door de Vraag-en Aanbodpunten doormiddel van een doorverwijzing of de inzet van een vrijwilliger. In totaal werd 65,52% van deze vragen beantwoordt.

Naast de vragen die beantwoord zijn, is ook 33,60% van de hulpvragen niet beantwoord. De hulpvragen die het lastigst te beantwoorden zijn, zijn de hulpvragen die zich richten op

41

tuinonderhoud. In totaal is het in 50% van de gevallen niet gelukt om de vragen omtrent tuinonderhoud te beantwoorden. Daarnaast zijn de vragen omtrent maatjescontact lastig op te lossen. 43,48% van de hulpvragen die zich richten op maatjescontact zijn niet opgelost. De hoeveelheid vrijwilligers die zich aanmelden de Vraag-en Aanbodpunten verschilt per dorp. In Sint Willebrord werkt de vrijwillig coordinator zonder vrijwilligers. In Schijf en Zegge hebben er vrijwilligers zichzelf aangemeld, maar met deze vrijwilligers hebben de vrijwillig coordinatoren weinig contact. In Rucphen zijn er 3 vrijwilligers om de vrijwillig coordinator heen die hem ondersteunen in de uitvoering van de Vraag-en Aanbodpunten. Tot slot heeft de vrijwillig coordinator in Sprundel 9 vrijwilligers om zich heen die hij kan inzetten voor diverse taken. Hoofdvraag 2: "Welke richtlijnen hanteren de vrijwillig coordinatoren bij het aannemen van een hulpvraag?" De richtlijnen en grenzen die gehanteerd worden door de vrijwillig coordinatoren verschillen per dorp. In Schijf en Zegge zijn er tot nu toe geen richtlijnen of grenzen gesteld die de vrijwillig coordinatoren hanteren, omdat er bij deze Vraag-en Aanbodpunten nog te weinig hulpvragen binnen zijn gekomen.

Door de lage instroom aan hulpvragen geven de coordinatoren aan de ervaring te missen om concrete richtlijnen en grenzen te stellen richting de hulpvragers. In Sprundel hanteert de vrijwillig coordinator 2 criteria. Het eerste criteria gaat over het sociaal netwerk van de hulpvrager. Als het sociaal netwerk van een hulpvrager hem of haar kan ondersteunen met de desbetreffende hulpvraag zal het Vraag-en Aanbodpunt deze niet oppakken. Het tweede criteria heeft te maken met de zelfredzaamheid van de hulpvrager. Wanneer een hulpvrager zelf de hulpvraag kan oplossen zal de vrijwillig coordinator deze vraag ook niet oppakken. Tot slot zijn er in Rucphen geen concrete richtlijnen gesteld als het gaat om het aannemen van een hulpvraag. Wanneer de oplossing van de hulpvraag binnen de mogelijkheden van het Vraag-en Aanbodpunt Rucphen liggen zal deze opgepakt worden. De vrijwillig coordinator geeft hierbij expliciet aan dat hij geen politiek geladen vragen op zich neemt door zijn positie als raadslid in de gemeenteraad van de Gemeente Rucphen. Hoofdvraag 3: "Hoe kan de begeleiding en ondersteuning van de vrijwillig coordinatoren het beste worden vormgegeven?" Per dorp zijn er verschillen in visie over hoe begeleiding bij de Vraag-en Aanbodpunten vormgegeven kan worden.

De vrijwillig coordinator en de samenwerkingspartners om hem heen hebben een duidelijke visie over hoe de begeleiding van het Vraag-en Aanbodpunt vormgegeven zou moeten worden. De vrijwillig coordinator zou graag begeleiding van een professional willen hebben die hem ondersteunt in de uitvoering van het Vraag-en Aanbodpunt en die met spart met hem over zijn grenzen en de aanpak van bepaalde hulpvragen. Vanuit het Vraag-en Aanbodpunt in Sint Willebrord wordt er verwacht van een professional dat deze persoon ondersteuning biedt bij het werven van vrijwilligers, het promoten van de Vraag-en Aanbodpunten en het spelen van een overkoepelende rol tussen de Vraag-en Aanbodpunten van de Gemeente Rucphen. Volgens de vrijwillig coordinator en vrijwilligers in Rucphen zou een professional zich bezig moeten houden met de aanpak van het Vraag-en Aanbodpunt. Deze persoon zou de verwachtingen van de gemeente wat concreter kunnen maken door een duidelijke beschrijving van de doelgroep te geven, duidelijke criteria te schetsen voor het aannemen van een hulpvraag, duidelijkheid te schetsen over de aansprakelijkheid van vrijwilligers, duidelijke grenzen kunnen stellen aan klussen en tuinonderhoud, een taakbeschrijving voor vrijwilligers kunnen maken en een taakbeschrijving voor een vrijwillig coordinator kunnen maken.

Tot slot zou een professional in Schijf de behoefte voor het Vraag-en Aanbodpunt volgens de vrijwillig coordinator kunnen peilen. In het hele jaar is er geen vraag binnengekomen bij het Vraagen Aanbodpunt in Schijf. De reden van de lage opkomst is volgens de coordinator het feit dat inwoners van Schijf veel problemen onder elkaar oplossen. De vrijwillig coordinator vindt het daarom zinvol om eerst de behoefte van de inwoners voor het Vraag-en Aanbodpunt te peilen voordat zij doorgaat met het Vraag-en Aanbodpunt. Daarnaast zou een professional zich volgens de vrijwillig coordinator bezig kunnen houden met het terugbrengen van het zorgnetwerk in Schijf, omdat hier veel behoefte aan is en ook een toevoeging zou kunnen zijn voor de uitvoering van het Vraag-en Aanbodpunt in Schijf.

42

Wat belangrijk is bij het geven van begeleiding is dat een professional samenwerkt met de vrijwilligers vanuit gedeelde verantwoordelijkheid (Van Bochove et al., 2014 ; Hoïng & Heemskerk, 2019). Dit betekent dat een professional en de vrijwilligers op een gelijkwaardige manier met elkaar samenwerken. De kracht van de vrijwillig coordinator en de vrijwilligers mogen namelijk niet onderschat worden wanneer een professional betrokken raakt bij de Vraag-en Aanbodpunten. De meeste vrijwillig coordinatoren voelen zich zeer verantwoordelijk voor de Vraag-en Aanbodpunten, waardoor ze het niet fijn zouden vinden als ze vervangen worden door een professional. Daarbij komt het feit dat de kracht van vrijwilligers en vrijwillig coordinatoren lokaal in de dorpen zeer bekend zijn, waardoor zij een bron aan informatie en connecties in de dorpskernen zijn waar een professional handig gebruik van zou kunnen maken. Het enige Vraag-en Aanbodpunt waar deze samenwerkingsvorm mogelijk niet zou kunnen werken is het punt in Zegge. De vrijwillig coordinator van Zegge heeft aangegeven een stap terug te willen zetten wanneer er een professional betrokken raakt bij het Vraag-en Aanbodpunt. Zij is van mening niet veel toe te kunnen voegen in een samenwerking met een professional.

Wanneer er een professional geïntroduceerd zou worden zou er dus gekeken moeten worden naar eventuele vervanging van de vrijwillig coordinator. Hoofdvraag 4: "Hoe staat het op dit moment met de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere samenwerkingspartners in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen?" Er is per dorp een groot verschil in de samenwerking tussen de Vraag-en Aanbodpunten en andere hulporganisaties. Sinds dat het zorgnetwerk opnieuw is geïntroduceerd in Sprundel en Rucphen is er volgens de vrijwillig coordinatoren contact met de verschillende zorgaanbieders in het sociaal domein van de Gemeente Rucphen. In Schijf heeft de vrijwillig coordinator sinds het verdwijnen van het zorgnetwerk juist minder contact met samenwerkingspartners. Ze gaf tijdens het interview aan dat ze het zorgnetwerk daarom graag opnieuw geïntroduceerd zou willen hebben in Schijf. In Sint Willebrord probeert de vrijwillig coordinator de samenwerkingspartners te vinden doormiddel van de sociale kaart. Deze sociale kaart is echter niet compleet en niet echt toegankelijk volgens hem, waardoor hij graag zou willen dat deze verbetert wordt. De coordinator zou daarnaast ook graag een keer bij een zorgnetwerk aan willen sluiten. In Sint Willebrord is er helaas geen zorgnetwerk, waardoor dit in een ander dorp zou moeten gebeuren.

In Zegge heeft de vrijwillig coordinator aangegeven geen behoefte te hebben aan contact met andere hulpinstanties, waardoor ze ook niet bij een zorgnetwerk wilt aansluiten. Toch zou dit volgens de onderzoeker geen reden moeten zijn om geen zorgnetwerk op te starten in Zegge. De geïdentificeerde samenwerkingspartners binnen het sociaal domein van de Gemeente Rucphen zijn bijna allemaal bekend met het Vraag-en Aanbodpunt, maar geven aan niet echt een beeld te hebben van wat de punten nu precies voor ondersteuning aanbieden. Daarnaast is het niet altijd voor de samenwerkingspartners duidelijk of er in alle dorpskernen een Vraag-en Aanbodpunt aanwezig is. Tot slot hebben de samenwerkingspartners ook geen beeld van het aantal vrijwilligers dat betrokken is bij de Vraag-en Aanbodpunten, waardoor sommigen van al snel bang zijn om de vrijwillig coordinatoren te overbelasten. Discussie Ondanks dat het evaluerend onderzoek tot verschillende conclusies heeft kunnen komen waarmee de Vraag-en Aanbodpunten mogelijk verbetert kunnen worden zijn er ook bepaalde beperkingen die de onderzoeksresultaten mogelijk beïnvloed kunnen hebben. De eerste limitatie die het evaluerend onderzoek kan hebben beïnvloedt is het feit dat er geen vast format is gebruikt waarmee de vrijwillig coordinatoren de binnengekomen hulpvragen konden noteren.