Agendabundel

Zienswijze

Reactie

een passende oplossing komt. Wanneer de ambitie van de regionale samenwerking niet er discussie staat, mogen gemeenten rekenen op solidariteit en vertrouwen. Monitoring De gemeenteraad van Beuningen vraagt aandacht voor monitoring; wat levert het op, juist voor de kleinere gemeenten? Ook de gemeenteraad van Wijchen spreekt uit veel waarde te hechten aan monitoring.

Zoals in de zienwijze al is aangegeven, is één van de vier aanbevelingen uit de kwalitatieve evaluatie de opdracht om te komen tot monitoring van de opbrengst van de regionale samenwerking. Er is besloten dat dit instrument effectief moet zijn voor de regionale agenda 2025-2028.Wij hebben inmiddels kennisgenomen van de eerste contouren voor een aanpak die samen met de vijf opgaven is ontwikkeld. Door colleges en gemeenteraden zijn in de zienswijzen en bij eerdere gelegenheden, verwachtingen uitgesproken over het gewenste niveau van de monitoring. De uitdaging is om op een kosteneffectieve wijze in beeld te brengen wat de opbrengst, in welke vorm dan ook, van onze regionale samenwerking is. Wij informeren u in de tweede helft van dit jaar nader, over hoe wij dit concreet voor ons zien.

Wie beslist? De gemeenteraad van Wijchen meldt dat verwarring is ontstaan over de vraag wie bevoegd is om de regionale agenda vast te stellen. Het informatieprotocol van de GMR is niet in overstemming met de gemeenschappelijke regeling (GR). De gemeenteraad stelt zich daarbij op het standpunt dat wanneer het informatieprotocol in lijn wordt gebracht met de GR, dat dit als een stap terug wordt ervaren. En daarmee de positie van de gemeetraden wordt ‘verzwakt’ qua betrokkenheid, zeggenschap, democratische controle en verantwoording. De gemeenteraad vraagt om een visie van het dagelijks bestuur.

Met de gemeenteraad van Wijchen constateren we, dat wat destijds in het Informatieprotocol is genoteerd niet correct is. Onomstreden is dat het algemeen bestuur, als hoogste bevoegd gezag en ‘eigenaar’ van deze samenwerking, bevoegd is om de regionale agenda en begroting vast te stellen. De destijds benoemde dubbele urgentie voor de versterkte samenwerking, is nog steeds actueel: slagkracht organiseren voor de grote opgaven en het tot stand brengen van een transparante en democratisch gelegitimeerde regionale besluitvorming. Bij het aangaan van de regionale samenwerking is, zelfs vooruitlopend op de recente herziening van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr), veel aandacht besteed aan het betrekken van de gemeenteraden bij de

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 7

Zienswijze

Reactie

collegesamenwerking. Zo kennen we vanaf de start de (onafhankelijke) regionale agendacommissie (RAC), als adviescommissie van het algemeen bestuur. Daarnaast is met het informatieprotocol vastgelegd op welke wijze de regionale samenwerkingsorganisatie en de eigen colleges de gemeenteraden betrekken. Wij vinden de conclusie te kort door de bocht dat de noodzakelijke aanpassing van het informatieprotocol leidt tot de geschetste verzwakking. Betrokkenheid van gemeenteraden en democratische controle van eigen bestuursleden in een regionale samenwerking is meer dan het (onbevoegd) vaststellen van een agenda van het regionaal samenwerkingsverband door de gemeenteraad. De herziening van het informatieprotocol staat voor de tweede helft van 2024 op het programma. In dit proces worden de gemeenteraden en de regionale agendacommissie betrokken. Gezamenlijk kunnen we afspraken maken over welke informatie de raden, de colleges en de ambtelijke organisaties op welk moment van de GMR mogen verwachten en ieders rol daarbij. Voor de gemeenteraden betekent dit dat we de gemeentelijke kaderstellende en controlerende rol versterken. Indexering bijdrage The Economic Board (TEB) Het verzoek van het bestuur van TEB is overgenomen om, na negen jaar, de subsidie te indexeren. De gemeente Arnhem heeft aangegeven, in de lijn met de indexering voor de GMR, het indexeringspercentage van 3,5% te hanteren.

De gemeenteraad van Overbetuwe vraagt aan TEB om de €1,00 te handhaven en de indexering te betrekken bij de gewenste gemeentelijke bijdrage voor de nieuwe periode van vijf jaar (start in 2026).

Hoewel wij begrip hebben voor het standpunt van beide gemeenten, stellen wij voor vast te houden aan de voorgestelde indexatie met 4%. Dit is meer dan de door Arnhem genoemde 3,5%. We realiseren ons dat TEB negen jaar op de nullijn heeft gestaan. Wij zijn, met de gemeenteraad van Wijchen, van mening dat een aanpassing na al die jaren alleszins redelijk is. Zoals u bekend is, werkt TEB aan een nieuwe agenda voor de komende vijf jaar. Het bestuur van de Stichting TEB zal het niet ontgaan zijn dat de financiering vanuit de gemeenten voor de nieuwe periode van vijf jaar, als een van de triple helixpartners, onder druk komt te staan en dat, meer nog

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 8

Zienswijze

Reactie

dan ooit, een beroep wordt gedaan op de financiële ondersteuning van de andere triple helixpartners voor instandhouding van de TEB-organisatie. Externe dekkingsmiddelen De gemeenteraad van Zevenaar vraagt om meer helderheid over subsidies en externe middelen. Men vindt de informatie te beknopt. De raad dringt aan op inschatting en raming van mogelijke bijdragen van derden.

Uittreding Montferland In een aantal zienswijzen is opgemerkt dat, ondanks de structurele kostenverhogende uittreding van Montferland, de verhoging van de inwonerbijdrage beperkt is gebleven (w.o. Mook en Middelaar en Berg en Dal).

De GMR hanteert vanaf de start het voorzichtigheidprincipe. Inkomsten alleen opnemen in de begroting wanneer deze zeker zijn. Dit principe leidt ertoe dat bij de vaststelling van de jaarrekening ieder jaar de aan een opgave gekoppelde inwonerbijdrage kan terugvloeien naar de gemeenten. De wens van de gemeenteraad van Zevenaar druist in tegen het genoemde principe. Wanneer we lopende het boekjaar externe middelen binnenhalen, dan verwerken we deze periodiek, volgens de nieuwe begrotingsrechtmatigheidsregels. Het eerste moment is de Tussenrapportage per 1 juli 2024. Wanneer dit kan leiden tot een bijstelling van de inwonerbijdrage van die opgave, dan nemen we dat in de besluitvorming mee.

Zoals gemeld bij het aanbieden van de concept-regionale agenda en ontwerpbegroting, zijn de structurele financiële effecten van de uittreding van Montferland binnen de bestaande begroting van het regiobureau en de betreffende opgaven opgevangen. Noot: wat in de zienwijze van de gemeenteraad van Berg en Dal is opgemerkt over de afwikkeling van de uittreding is niet correct. Per saldo betaalde de gemeente Montferland eenmalig ca. € 10.000, - als eenmalige kosten.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 9

Zienswijze

Reactie

Paragraaf Inhoudelijk In algemene zin kan worden gesteld dat de gemeenten de inhoud van de regionale agenda actief onderschrijven. Zoals in de leeswijzer (pagina 2) is opgemerkt, staan in deze paragraaf de inhoudelijke thema’s uit de zienswijze per gemeente opgenomen. Zienswijze Lingewaard De gemeente Lingewaard heeft in aanloop naar de regionale agenda voor haarzelf vier aandachtspunten geïdentificeerd. Deze aandachtspunten bieden goede aanknopingspunten voor de uitvoering, zoals dit in haar position paper is verwoord. Hierin zijn zowel punten opgenomen waar Lingewaard op zoek is naar steun vanuit de regio, als punten waar Lingewaard als gemeente een stap naar voren willen zetten om resultaten te boeken ten dienste van de regio. In de nu voorliggende regionale agenda ziet Lingewaard voldoende aanknopingspunten op alle vier deze aandachtspunten: 1. Ontsluiting Huissen: mobiliteit als randvoorwaarde. 2. Ruimte scheppen voor innovatieve bedrijvigheid. 3. Uitbouw op warmte, focus op proefprojecten. 4. Uitbreiden recreatief groen.

Wij hebben kennisgenomen van de position paper en onderschrijven de conclusie dat de regionale agenda voldoende aanknopingspunten biedt voor alle vier aandachtspunten. In reactie op de motie melden wij dat de aangegeven geprioriteerde projecten bekend zijn bij de GMR en worden meegenomen in de verdere regionale aanpak. Het bestuurlijk platform Verbonden regio presenteerde in juni het conceptRegionaal Mobiliteitsprogramma (RMP). Het concept ligt nu bij de colleges voor een zienswijze. Het RMP leidt tot de concretisering van activiteiten en bijbehorende planning waar o.m. door de gemeenteraden van Arnhem en Beuningen om is gevraagd.

De gemeenteraad heeft over het programma van de Verbonden regio een motie aangenomen. Hierin is aangegeven dat bij de bespreking binnen de GMR, naast de in de zienswijze vermelde aandachtspunten, voor hen de volgende prioriteiten zijn: 1. Optimalisatie ontsluiting Huissen en Haalderen. 2. Het verbeteren van oost-westverbindingen met Overbetuwe (onderdeel van gebiedsaanpak A325). 3. Verbetering fietspaden en fietsparkeervoorzieningen bij bushaltes. 4. Aanpak verkeersveiligheidsknelpunten. 5. Verkenning naar (H)OV-verbinding Huissen-Kronenburg. 6. Mobiliteitsplusmaatregelen bij vertraging doortrekking A15/A12. 7. De doorfietsroute Huissen-Arnhem (via de Zilverkamp).

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 10

Zienswijze

Reactie

Zienswijze Rozendaal In de zienswijze geeft de gemeenteraad aan het belang te zien van regionale samenwerking om de uitdagingen waar onze regio voor staat samen vorm te geven en scherpe keuzes te maken waarbij Rozendaal, met de unieke kenmerken, een bijdrage kan leveren aan de ambities op het gebied van recreatieve voorzieningen, natuur en landschap. Bij een tweetal opgaven worden kanttekeningen en aandachtspunten meegegeven:

We sluiten aan bij de conclusie dat het van belang is om de regionale samenwerking samen vorm te geven en scherpe keuzes niet uit de weg te gaan.

- Ontspannen regio Rozendaal speelt met zijn unieke groene kwaliteiten een relevante rol voor de omliggende plaatsen binnen deze opgave. Wij zien kansen om het natuur- en beekherstel in de Veluwezoom samen met de omliggende gemeenten verder vorm te geven. Daarnaast zien we de belangrijke rol weggelegd voor de gemeenten binnen de GMR om gezamenlijk de ruimtelijke keuzes te maken om recreatie en bezoekers beter te spreiden over de regio.

- Ontspannen regio We kunnen standpunt van Rozendaal alleen maar onderschrijven. Aandacht voor spreiding is nodig. In de uitvoeringsagenda Groenblauw raamwerk en recreatie en toerisme zetten we hierop in om dit samen met de gemeenten vorm te geven.

- Groene groeiregio We herkennen ons in hoofdlijnen op de omschreven opgaven en activiteiten. De komende periode staat in het teken staan van uitvoering. Rozendaal heeft een woonbehoefteonderzoek uitgevoerd en is gestart met het opstellen van een omgevingsvisie/woonvisie. Deze visie zal een eerste beeld geven in hoeverre Rozendaal een bijdrage kan leveren aan de doelen van de Woondeal, zowel in nieuwbouw als binnen de bestaande woningvoorraad.

- Groene groeiregio U geeft aan dat u momenteel bezig bent met het maken van een omgevingsvisie/woonvisie en dat daarin duidelijk wordt in welke mate Rozendaal een bijdrage kan leveren aan de doelen van de Woondeal, zowel in kwantitatieve zin als kwalitatieve zin. In het bijzonder het aandeel betaalbaar of sociale huur is moeilijk te realiseren. We snappen dit, gezien de omvang van de gemeente. En dit is inderdaad tijdens het opstellen van de Woondeal aan de orde geweest. We hopen daarentegen wel dat Rozendaal een maximale inspanning levert om de betaalbaarheid te realiseren, omdat we zien dat deze in totaliteit van de regio nog achterloopt op de doelstellingen van de Woondeal. Daarin helpen wij u via de Flexpool. En we leveren graag een bijdrage (expertise) bij de omgevingsvisie/woonvisie, mocht dat gewenst zijn.

Verder is in de concept-regionale agenda aangegeven dat het verbinden van de verschillende ruimtelijke opgaven een taak is binnen deze opgaven. Hoewel er in deze regionale agenda steeds meer aandacht is voor de ‘groene’ elementen uit deze opgave, vragen we om voldoende waarborgen in te bouwen om de groene en blauwe kwaliteiten in een goede balans te houden met groei in woningen, mobiliteit en banen. Daarbij gaat het niet alleen om ‘natuur ten nutte van wonen en leven’, maar ook om het behouden, versterken en uitbreiden van natuur om de intrinsieke

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 11

Zienswijze

Reactie

kwaliteiten van natuur zélf: als ruimte voor flora en fauna. Alleen hierdoor blijft de kwaliteit van de leefomgeving in balans en leveren wij als regio een bijdrage aan het behoud van onze waardevolle natuur.

Bij het verbinden van de ruimtelijke opgaven zien we inderdaad dat het waarborgen van de groene en blauwe kwaliteiten een steeds belangrijkere rol inneemt. Bijvoorbeeld het recente afgeronde traject ‘’Water en Bodem sturend’ waarover we samen met de Ontspannen regio in het najaar een symposium organiseren. Verstedelijking in balans met de leefomgeving is het centrale doel van zowel de Verstedelijkingsstrategie, het opvolgende NOVEX ontwikkelperspectief als ons regioarrangement.

Zienswijze Renkum In algemene zin spreekt de gemeenteraad uit, zich goed te kunnen vinden in de ambities en getoonde aanpak binnen de vijf opgaven.

In reactie op de in de zienswijze genoemde inhoudelijke aandachtspunten reageren wij per opgaven als volgt:

- Groene groeiregio Richt de aandacht op realisatie en uitvoering; de opgaven en vraagstukken zijn voor ons al goed in beeld. Focus op de gebiedsprogramma's (voor Renkum is dat de Veluwezoom), het spoorboekje voor bovenlokale opgaven. We moeten met de Veluwezoomgemeenten gezamenlijk prioriteren en blijven optrekken/krachten bundelen, onder andere om ervoor te zorgen dat de bekende randvoorwaarden op orde zijn.

- Groene groeiregio De zienswijze van Renkum onderschrijft wat in de regionale agenda is verwoord. Van plannen naar realisatie en met de gebiedsprogramma’s, als spoorboekje voor bovenlokale opgaven en het belang van krachten bundelen.

- Productieve regio We onderschrijven de keuze dat TEB de regie voert in het uitvoeren van de Human Capital Agenda (HCA). De focus wordt hierbij gelegd op de topsectoren health, hightech en energy. Tegelijkertijd zien we in de regio echter flinke tekorten binnen de arbeidsmarkt in sectoren zoals zorg, horeca, onderwijs en overheid. Om deze tekorten op te lossen, is de triple helixsamenwerking van groot belang en hier moet regionaal aandacht voor zijn.

- Productieve regio. Met het HCA-akkoord is door tientallen regionale partijen een belangrijke stap gezet en met de ondersteuning vanuit de Regio Deal Gezonde groene groei zijn verdere concrete stappen mogelijk. Dit neemt niet weg dat er in andere sectoren personele schaarste is die veelal alleen met triple helixsamenwerking is op te lossen. In deze regionale agenda is geen actieve rol voor de GMR voorzien.

- Ontspannen regio Het onderwerp bruisende binnensteden, krachtige kernen (BBKK) was ondergebracht bij de Ontspannen regio, maar is geen onderdeel meer van de

- Ontspannen regio Het was een bestuurlijke keuze om BBKK deels bij andere speerpunten/opgaven te beleggen en deels hier geen regionale inzet op te

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 12

Zienswijze

Reactie

regionale agenda. We vinden een goede regionale samenwerking en afstemming wat betreft onze dorps- en winkelcentra echter wel belangrijk. Winkelen verandert en de leegstand in de centra neemt toe, terwijl de dorpscentra nog steeds van groot belang zijn voor een leefbaar en aantrekkelijk woon- en verblijfsklimaat. Een goede regionale afstemming blijft dan belangrijk om ervoor te zorgen dat de centra binnen de regio complementair aan elkaar worden in plaats van met elkaar concurreren. Vanwege ons groene karakter en de Airborne geschiedenis, is recreatie en toerisme belangrijk voor onze gemeente. Een goede afstemming en samenwerking binnen de regio is daarom belangrijk. We zorgen op die manier voor een goede spreiding – in ruimte en tijd – van bezoekers en hierdoor vergroten we de aantrekkelijkheid van onze regio. Hier mag meer aandacht voor zijn in de regionale agenda.

plegen. In de regionale agenda is uitgelegd waarom: er wordt onvoldoende meerwaarde gevoeld om dit regionaal op te pakken. Dat betekent dus niet dat het niet belangrijk is, maar gemeenten hebben ervoor gekozen dit individueel of met buurgemeenten op te pakken. in de regionale agenda 2025-2028 geven we aandacht aan spreiding binnen zowel de uitvoeringsagenda Groen-blauw raamwerk en het speerpunt recreatie en toerisme. Spreiding in tijd en ruimte krijgt daarin een prominente plek. We besteden hier in de komende jaren veel aandacht aan om dit samen met de gemeenten vorm te geven (zie de reactie bij de gemeente Rozendaal).

- Verbonden regio De opgave beperkt zich tot de standaardthema’s bereikbaarheid, beter benutten, leefbaarheid en verkeersveiligheid. Terwijl de complexiteit van de hedendaagse mobiliteitsproblematiek meer vraagt dan dat. Het beeld van de traditionele benadering wordt bevestigd door de volgorde van de speerpunten. Het accent ligt eerst op de auto, dan op het openbaar vervoer en dan pas op langzaam verkeer. Dit staat haaks op de integrale benadering die we met de ambities van die opgave nastreven. Het is aanbevelingswaardig om wat betreft de mobiliteitsaanpak te kiezen voor eerst aandacht voor lopen en fietsen, daarna voor het openbaar vervoer, vervolgens voor Mobility as a Service en tot slot de privéauto. Graag worden we meegenomen in de ontwikkeling van een duurzaam stedelijk mobiliteitsplan (SUMP) en de eventuele consequenties hiervan voor gemeenten.

- Verbonden regio Wij nemen de suggestie over en benoemen in de regionale agenda eerst het speerpunt Duurzame mobiliteit en gedrag en daarna pas het speerpunt Voorzieningen en Infrastructuur. Dit is in lijn met de koersnotitie Regionaal Mobiliteitsprogramma (RMP). Dit RMP, wat gezien kan worden als een regionaal SUMP (duurzaam stedelijk mobiliteitsplan), stellen we samen met de gemeenten op.

- Circulaire regio Renkum wil vooral een toekomstbestendige leefomgeving creëren voor huidige en toekomstige bewoners, ondernemers en bezoekers. We zien daarbij meerwaarde om zaken samen aan te pakken, onderzoeksvragen te verdelen, te leren van ervaringen van andere gemeenten etc. De uitdaging voor de GMR is dat veel meer

- Circulaire regio De gemeente Renkum ziet als uitdaging om de verbinding te zoeken tussen abstracte uitspraken in de regionale agenda en de alledaagse werkelijkheid waarin Renkum haar inwoners, ondernemers en bezoekers wil faciliteren. We kunnen ons voorstellen dat de geformuleerde doelen soms wat abstract

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 13

Zienswijze

Reactie

de verbinding wordt gezocht tussen de hoog-over abstracte uitspraken over de opgave in de regionale agenda en de alledaagse werkelijkheid waarin wij als gemeente onze inwoners, ondernemers en bezoekers willen faciliteren.

overkomen. In de projecten van de speerpunten hebben we juist geprobeerd om deze zo concreet mogelijk te formuleren. Bij veel van de projecten biedt de GMR concrete ondersteuning aan gemeenten, bijvoorbeeld door de inkoop van energie voor gemeenten volledig te begeleiden (zie de reactie bij deze opgave aan Nijmegen).

Zienswijze Nijmegen De inhoudelijke reactie van de gemeenteraad van Nijmegen is voor een belangrijk deel een bevestiging dat met de voorliggende regionale agenda de juiste weg is ingeslagen. Op een aantal onderdelen binnen de vijf opgaven plaatst de gemeenteraad opmerkingen en kanttekeningen. Deze zijn hieronder samengevat. - Circulaire regio De agenda kent een hoog abstractieniveau; graag wordt gezien dat er een concretiseringsslag wordt gemaakt in de te behalen doelen. Een gescheiden uitwerking van proces en inhoud kan hierbij helpend zijn. Aandacht wordt gevraagd voor het gegeven dat kleinere gemeenten weinig capaciteit hebben om in te zetten op circulaire economie. Gevraagd wordt om aandacht voor ondersteuning om deze gemeenten te enthousiasmeren. Het programma Conceptueel en Circulair Bouwen (CCB) is mede afhankelijk van de middelen uit de Regio Deal Gezonde groene groei. Een scenario waarin deze gelden niet of in mindere mate worden toegekend, wordt gemist. Gepleit wordt een minimumvariant in beeld te brengen.

In reactie op de in de zienswijze genoemde inhoudelijke aandachtspunten reageren wij per opgave als volgt:

- Circulaire regio We merken op dat doelen die in de agenda zijn opgenomen geen door de GMR ontwikkelde doelen zijn. Dit zijn op landelijk of Europees niveau geformuleerde doelen. Op enkele onderdelen heeft de GMR geprobeerd om tot concretisering te komen, bijvoorbeeld met behulp van de Circulaire Impactladder voor de nieuwbouwwoningen. Dat bleek effectief te zijn. Wat het betekent om klimaatbestendig te zijn als regio, hebben we niet exact gedefinieerd. Dit komt mede omdat we niet precies weten hoe de gevolgen van klimaatverandering zich in de toekomst gaan manifesteren. De uitdagingen zijn divers op dit thema: we moeten klimaatbewust bouwen, onze leef- en werkomgeving moet extreme regenval, hitte en droogte aankunnen, etc. Een klimaatbestendige regio is zich zeer bewust van de risico’s die klimaatverandering met zich meebrengen en weet daar goed op in te spelen door o.a. kennis en ervaring onderling uit te wisselen met diverse partners en proefprojecten uit voeren. Wat betreft het programma CCB vraagt de gemeente om biobased bouwen te stimuleren en samen te werken met projecten als VIA-T. We onderschrijven deze verzoeken.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 14

Zienswijze

Reactie

De suggestie wordt gedaan om expliciet aandacht te geven aan het ondersteunen van kleinere gemeenten bij duurzaam inkopen. We erkennen dat er uitdagingen liggen op dit thema en schenken hier de komende jaren expliciet aandacht aan. Tot slot wordt gevraagd een minimumvariant uit te werken voor het scenario dat de programmalijn Conceptueel en Circulair Bouwen (CCB) met een lagere Regio Deal-subsidie moet gaan werken. We merken op dat we nog in 2024 weten met welk subsidiebedrag we van doen hebben. Mocht dit lager uitvallen dan verwacht, dan verlagen we het projectbudget en passen het programma aan. We doen geen investeringen die het projectbudget te boven gaan. - Productieve regio Van mening dat er te weinig aandacht is voor de clusters health, hightech en energy. Gepleit wordt voor het opnemen van een tekst in de regionale agenda over het economisch belang van deze clusters en de beschikbaarheid van ruimte, bereikbaarheid en personeel zijn van essentieel belang. Gepleit wordt, naast het accent op herstructurering en intensivering van bestaande bedrijventerreinen in het op te stellen RPW, nieuwe (schuif)ruimte te creëren die nodig is voor de ambities van doorgroei van campussen en circulaire economie. Bij het speerpunt slimmere en schonere logistiek wordt de aandacht en het belang van watergebonden bedrijvigheid en havens gemist.

- Productieve regio In het RPW waar het bestuurlijk platform nu aan werkt, maken we een flinke kwalitatieve slag ten opzichte van het vorige RPW, waar het vooral ging over nieuwe ontwikkelingen op de juiste plek. Toekomstige uitbreidingen van werklocaties kunnen en willen we niet meer automatisch in uitleggebieden laten landen. Herstructurering, verdichting en verduurzaming van bestaande terreinen, door middel van sloop en nieuwbouw, is het nieuwe uitgangspunt in het RPW. Een ingewikkelde, kostbare en langjarige opgave waarvoor samenwerking tussen gemeenten, bedrijven, provincie en het Rijk nodig is. Hierbij zetten we vooral in op ruimte voor bestaande (regionaal gevestigde) mkb-bedrijven en ruimte voor bedrijven in de topsectoren health, hightech en energy. We stimuleren de ontwikkeling naar een circulaire economie en we nemen de ruimtevraag hiervoor mee in de regionale afspraken. Dit doen we in nauwe samenspraak met de opgave Circulaire regio.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 15

Zienswijze

Reactie

Campussen zijn in het nieuwe RPW een apart onderdeel van de werklocaties, juist om het regionale belang te benadrukken. Ruimte voor campussen is cruciaal voor de verdere groei van het innovatie ecosysteem (fysiek op de campus zelf en in de regiogemeenten in de nabijheid van de campussen). Met de opgave Verbonden regio onderzoeken we waar, voor wat betreft mobiliteit, kansen en knelpunten ontstaan. De Uitgangspuntennotitie RPW ligt op dit moment bij de gemeenten voor een zienswijze. Uw reactie past in dat proces. Inhoudelijk gezien, zien wij uw reactie als steun voor de lijn die in de Uitgangspuntennotitie gekozen is. Daarbij ligt de focus op het beter benutten van bestaande locaties, maar dit sluit nieuwe uitleg niet uit. In de regionale agenda zijn alleen speerpunten opgenomen waarbij wij als GMR een actieve rol spelen. Het belang van de clusters voor onze economie is evident. Voor deze clusters ligt de regie bij TEB. Op pagina 17 zijn twee alinea's gewijd aan de topsectoren. TEB sluit aan bij het bestuurlijk platform Productieve regio en burgemeester Hieltjes sluit vanuit de GMR aan bij de Board. Hiermee houden we elkaar goed op de hoogte van wat er speelt en kunnen we, waar nodig, verbindingen leggen. Campussen zijn een nieuw onderdeel in het RPW, naast bedrijventerreinen, kantoorlocaties en detailhandel. Daarmee is de beschikbaarheid van ruimte voor de campussen geborgd.

Wij herkennen het belang van een goede bereikbaarheid en voldoende gekwalificeerd personeel voor de doorontwikkeling van de clusters. Samen met de Verbonden regio rekenen wij de effecten van de keuzes in het RPW door. In het NOVEX-traject is de OV- en fietsbereikbaarheid van campussen expliciet ingebracht. In het HCA ligt de focus op de clusters health, hightech en energy. De regie over de uitvoering van het HCA ligt bij TEB.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 16

Zienswijze

Reactie

Logistiek: de genoemde (ondersteunende) voorzieningen zoals hubs, laadinfrastructuur en/of truckparkings vallen onder de scope van het speerpunt Verslimmen en Verschonen van Logistiek. Voor watergebonden bedrijvigheid worden afspraken gemaakt in het nieuwe RPW. Voor de (binnen)havens in onze regio wordt regionaal gewerkt aan een gezamenlijke havenstrategie. Wij scherpen de tekst hierover in de regionale agenda aan.

- Verbonden regio Opgemerkt wordt dat een concrete kwantitatieve taakstelling voor het beheersen van autogebruik en autobezit wordt gemist. Gepleit voor maximaal een nulgroei, waarbij het streven van Nijmegen is een absolute afname van autogebruik en autobezit. Hierbij past de opmerking om het streven om het oplossen van capaciteitsknelpunten voor auto los te laten. Omliggende gemeenten van Arnhem en Nijmegen moeten worden gestimuleerd om ten hoogste de nulgroei aan te houden, hoewel wordt erkent dat zij een andere mobiliteitsbehoefte kennen.

- Verbonden regio Wij zijn geen voorstander om concrete kwantitatieve taakstellingen op te nemen in onze regionale agenda. De GMR heeft niet de positie en de verantwoordelijkheid om hierop afgerekend te worden. Wij nemen wel in de regionale agenda een zinsnede op waarin we aangeven ernaar te streven om het autobezit en autogebruik te verminderen en dat dit verder wordt uitgewerkt (geconcretiseerd) in het nog vast te stellen Regionale Mobiliteitsprogramma (RMP). Daarnaast pleit u voor een duidelijker onderscheid naar de mobiliteitsbehoefte en -opgaven tussen enerzijds de steden Arnhem en Nijmegen en anderzijds de regiogemeenten. Dit delen wij en bespreken wij in de verdere uitwerking van de regionale agenda met de gemeenten. In het bestuurlijk platform is specifiek ingegaan op het oplossen/verbeteren van capaciteitsknelpunten voor álle modaliteiten. De voorliggende tekst is het resultaat van dit gesprek. Wel zijn wij terughoudend om te pleiten voor steeds nieuwe fysieke infra voor de auto.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 17

Zienswijze

Reactie

- Groene groeiregio Gewezen op een onjuiste vermelding van het aantal te realiseren woningen in de regionale agenda. En het aantal vermeldde versnellingslocaties is niet correct: 22 in plaats van 17.

- Groene groeiregio U geeft aan dat de woningbouwopgave in de regionale agenda in de periode 2025-2030 niet 26.500 moet zijn maar 21.300, waarbij u rekening houdt met de toevoegingen in 2022, 2023 en verwachte toevoeging in 2024. We passen de regionale agenda op dit punt aan en nemen de woningbouwaantallen zo actueel en scherp mogelijk op. Ook wordt het juiste aantal versnellingslocaties in de regionale agenda vermeld.

De passage over de gebiedsprogramma’s (pagina 12) vraag om verduidelijking c.q. aanvulling. Een concreet tekstvoorstel is bijgevoegd. De opmerking dat in de overleggen met de NOVEX-partners de benodigde financiële bijdragen worden geagendeerd, is te beperkt. Het aanpassen van wet- en regelgeving en leveren van menskracht of kennis vraagt eveneens om agendering.

Opname onderzoek naar kernenergie De gemeenteraad van Duiven wil in de regionale agenda een onderzoek opgenomen zien naar het opwekken van kernenergie (Small Modular Reactor).

Human Capital Agenda (HCA) De gemeenteraad van Overbetuwe is van mening dat de HCA en de bijdrage die vanuit de GMR wordt gedaan aan TEB, meer aandacht verdient in de agenda en begroting. Zij is daarnaast van mening dat alvorens van start gegaan kan worden

U doet daarnaast een suggestie voor de beschrijving van de gebiedsprogramma’s en geeft daarbij een onzes inziens treffende definitie (bovenlokale maatregelen waarvoor samenwerking of afstemming nodig is). We vullen de regionale agenda met uw suggestie aan. Ook voegen we toe dat er in NOVEX verband aanpassing van wetgeving of leertrajecten kunnen worden geagendeerd, iets wat we overigens al in de praktijk doen.

De gemeente Duiven wenst ruimte in de regionale agenda voor onderzoek naar het opwekken van kernenergie met behulp van een Small Modular Reactor (SMR) op bedrijventerrein Innofase. Deze wens is niet eerder ingebracht of besproken in het bestuurlijk platform Circulaire regio en daarom niet opgenomen in de regionale agenda. Kosten van een dergelijk onderzoek zijn niet begroot. We adviseren de gemeente deze wens bespreekbaar te maken in het bestuurlijk platform Circulaire regio. Bij het afsluiten van het HCA is de afspraak gemaakt dat de regie op uitvoering ligt bij TEB. Vanuit de regio wordt jaarlijks een financiële bijdrage geleverd. Dit gebeurt natuurlijk niet zonder meer. In een brief van het bestuurlijk platform Productieve regio aan TEB is voor de financiering van het HCA voor 2025 en 2026 de volgende voorwaarde meegegeven: “Wij

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 18

Zienswijze

Reactie

met de uitvoering van de activiteiten van de HCA er een sluitende begroting moet liggen, waarbij een evenwichtige bijdrage vanuit de triple helix gegarandeerd is.

vinden een triple helixbijdrage van groot belang; een goed werkende arbeidsmarkt is niet alleen een taak voor de overheid maar een rol van bedrijven en kennisinstellingen is hierbij essentieel. De bijdrage van de triple helix moet dan ook in balans zijn. In het Plan van Aanpak is financiering van de triple helix als doelstelling opgenomen. De bijdrage van de triple helix is daarmee nog steeds zacht. Wij vragen van u uiterlijk 12 juli 2024 een voorstel waarin over de bijdragen van de triple helix bindende afspraken zijn gemaakt met bedrijven en kennisinstellingen. Bij het uitblijven van deze bijdragen gaan wij graag met u het gesprek aan over hoe nu verder in de samenwerking binnen het Human Capital Akkoord”. Uw reactie sluit aan bij wat het bestuurlijk platform aangeeft belangrijk te vinden. TEB werkt op dit moment aan een voorstel; wij houden vinger aan de pols.

Diversiteit en inclusie De gemeente Arnhem vraag aandacht voor diversiteit en inclusie en ziet dit graag terug in de jaarlijkse plannen.

Voorbereiding regionale agenda De gemeenteraad van Renkum merkt op dat er belangrijke verschillen waren tussen de regionale opgaven voor wat betreft de inhoudelijke voorbereiding van de regionale agenda en in het verlengde daarvan de aansturing van de opgaven. Renkum pleit voor een meer gelijksoortige aanpak.

Inderdaad kent de GMR een beleidskader dat (mede) op voorspraak van de gemeente Arnhem is vastgesteld. Echter op de schaal en omvang van onze activiteiten is het een uitdaging met diversiteit, inclusie en gelijkwaardigheid impact te maken. Dit neemt niet weg dat we dit beleid zeker meewegen in ons handelen.

We sluiten niet uit dat elke opgave, getrokken door een bestuurlijk opdrachtgever en daarbij ondersteund door de opgavemanager en ambtelijk opdrachtgever, een eigen, passende aanpak heeft gekozen om de regionale agenda op te laden; zowel ambtelijk als bestuurlijk. Een eigen aanpak past bij het unieke karakter van onze opgaven. Wij doen de suggestie om deze constatering te bespreken binnen de gremia van de opgaven.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 19

BIJLAGE: Overzicht zienswijze gemeenten over indexering

1

Gemeente Arnhem

Gewicht Totaal 32* 4

2

Gemeente Berg en Dal

2

BRN

3

Gemeente Beuningen

2

BRN

4

Gemeente Doesburg

1

Geen inhoudelijke zienswijze

5

Gemeente Druten

1

BRN

6

Gemeente Duiven

2

BRN

7

Gemeente Heumen

1

BRN

8

Gemeente Lingewaard Gemeente Mook en Middelaar

2

4,18% (MEV-norm)

Ja

1

BRN

2 en overwegen nog 2

4

BRN

11

Gemeente Nijmegen Gemeente Overbetuwe

2

4,18%

12

Gemeente Renkum

2

4,18%

2

4,18%

1

3,5%

9 10

13

Indexatie GMR

Indexatie TEB (afwijkende standpunten)

3,5%

3,5% Start subsidiëring per 1/7/2024

Voornemen inschrijven Niet in iedere zienswijze expliciet benoemd ** Ja

Ja

Nee, pas te overwegen in nieuwe vijfjarige agenda TEB n.v.t. Ja Intekenen voor 4 jaar ongewenst Intekenen voor 2 jaar

Gemeente Rheden 14

Gemeente Rozendaal

15

Gemeente Westervoort

1

Geen indexatie

16

Gemeente Wijchen

2

BRN

17

Bijzonderheden

n.v.t.

2

BRN Gemeente Zevenaar *meerderheid van de stemmen (17) moet de meerderheid van de inwoners vertegenwoordigen (art. 8 lid 4 GR) ** zie vergadering algemeen bestuur van 4 juli 2024 in Groesbeek.

Zienswijzenota concept-regionale agenda en ontwerpbegroting 2025-2028 21 augustus 2024| Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen | 20

Raadsinformatiebrief

Onderwerp bomenplan Adviseur Portefeuillehouder Datum

: J. Wijlhuizen : S. Warmerdam : 3 september 2024

Aan de Raad In deze brief stellen wij U op de hoogte over de samenhang tussen de recente Visual Tree Assessment (VTA), urgente en aanvullende werkzaamheden 2024 en het proces tot een bomenplan.

Inleiding Op 13 augustus 2024 hebben wij een raadsvoorstel vastgesteld waarin we om extra budget vragen voor het bomenonderhoud in 2024. Dit voorstel staat geagendeerd voor de raadsvergadering van 17 september 2024. In dit raadsvoorstel is aangegeven dat wij eind augustus in een raadsinformatiebrief de samenhang tussen de recente VTA, urgente en aanvullende werkzaamheden 2024 en het proces tot een bomenplan worden geschetst. Met deze raadsinformatiebrief wordt hier invulling aan gegeven. In het coalitieakkoord is als geconstateerd dat veel bomen het einde van hun levensduur naderen en dat droge periodes de aftakeling versterken. Om de komende decennia het groene karakter van Rozendaal te bewaren is het noodzaak om keuzes te maken in de wijze waarop het bomenonderhoud vorm wordt gegeven. Hierbij moet gedacht worden aan opties als extra inzet op het onderhoud om de levensduur te verlengen, rigoureuze kap en vervanging, geleidelijke verjonging of een combinatie van deze maatregelen. Ongeacht de keuze gaat het om kostbare ingrepen waar meerjarig dekking voor moet worden gezocht. In het coalitieakkoord is aangegeven dat dit wordt uitgewerkt in een bomenplan. Dit bomenplan is een verdere invulling van de groenvisie en is een relevant document voor het bewaren en herstellen van groene karakter.

Daarnaast is het groen ook onderdeel van de cultuurhistorische karakter van ons dorp en in het bijzonder het beekdal en omgeving. We zien de laatste jaren dat de conditie en vitaliteit van het bomenareaal in de bebouwde kom verslechtert. Hierbij spelen verschillende factoren een rol zoals leeftijd, groeiplaats en de verandering van het klimaat. Door deze factoren vormen bomen meer dood hout of sterven er hele kronen af. Dit zorgt ervoor dat we een toename zien in werkzaamheden ten behoeve van de veiligheid rondom bomen. Dit is aanleiding voor het aanvullend krediet voor het bomenonderhoud in 2024. Dit is noodzakelijk om te kunnen voldoen aan de onderhoudsplicht die een eigenaar van bomen heeft om de veiligheid in de openbare ruimte te bevorderen Dit is ook van belang als bij de afwikkeling van eventuele schade die wordt veroorzaakt door bomen.

Pagina 1 van 3

Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) Het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) heeft als doel om wateroverlast, droogte, hittestress en de gevolgen van overstromingen te beperken. Het uiteindelijke doel is dat Nederland in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust is ingericht. Gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk werken samen aan dit programma. Hiervoor is Nederland onderverdeeld in 45 werkregio’s. Rozendaal maakt deel uit van de werkregio ‘Samenwerkingsverband Veluwezoom’, samen met de gemeenten Arnhem, en Rheden en de waterschappen Rijn en IJssel en Vallei en Veluwe, Renkum is agenda lid. Binnen onze werkregio in de DPRA is in de afgelopen periode gesproken om gezamenlijk een bomenplan op te stellen. Dit heeft geleid tot een voorstel voor een proefproject om voor de verbindende lanen een plan op te stellen. Op basis hiervan kan dan geleidelijk verder worden opgeschaald. Door deze gezamenlijke aanpak kan een kostenvoordeel worden gerealiseerd. Dit voorstel wordt besproken in een bestuurlijk overleg op 11 september. In dit stadium is het nog onzeker, ook gezien de bezuinigingen bij gemeenten, in hoeverre hier prioriteit aan wordt gegeven. Visual Tree Assessment Wij laten ieder jaar een Visual Tree Assessment (VTA) uitvoeren. Het ene jaar voor de bomen op de begraafplaats en het andere jaar de bomen die in de openbare ruimte staan.

Op basis van de uitkomsten van deze VTA wordt het onderhoud van de bomen uitgevoerd. De meest recente VTA is van mei 2024. Op basis van de uitkomsten hiervan zien wij dat de achteruitgang sneller gaat dan verwacht en kunnen we niet wachten op het geleidelijke proces zoals dat binnen de DPRA overeen is gekomen. Zoals hiervoor aangegeven hebben we als gemeente een onderhoudsplicht met betrekking tot de bomen. Op grond hiervan zien wij noodzaak om nu zelf een bomenplan op te stellen. Hiervoor is binnen de staande gemeentelijke organisatie onvoldoende capaciteit kennis aanwezig. Bij het opstellen van een bomenplan wordt de DPRA lijn wel meegenomen. Bomenplan Voor het formuleren van de uitvraag en de begeleiding van de aanbesteding is een bedrag van € 1.500,- nodig. Deze kosten worden gedekt uit programma 5 openbaar groen1. Voor het opstellen van het bomenplan is een bedrag geraamd van € 15.000,-. Het bedrag voor het opstellen van het bomenplan wordt meegenomen in de begroting van 2025. In meerjarenbegroting 2024-2027 is voor 2026 een bedrag van € 25.000 voorzien voor het Bomenplan. In de begroting voor 2025-2028 zullen wij, op basis van de laatste inzichten, voorstellen dit naar voren te halen naar 2025.

Dit leidt tot het begrotingsvoorstel om: • In 2025 € 10.000 op te hogen voor reguliere onderhoudskosten (begraafplaats) • In 2025 € 15.000 te ramen voor het opstellen van het bomenplan. Op dit moment is onzeker of het structureel ophogen van het budget voor 2025 voldoende is. Toch voorzien we ook de komende jaren meerkosten ten opzichte van de huidige begrotingsaannames voor reguliere onderhoudskosten. Dit leidt tot het voorstel voor begroting 2026 en verder om de

1 Dit bedrag is onderdeel van de kredietaanvraag die d.d. 17 september aan de raad wordt aangeboden.

Pagina 2 van 3

reguliere onderhoudskosten met € 10.000 bij te ramen. Over de definitieve kosten die we na 2025 voorzien moet het bomenplan meer duidelijkheid geven. Het bomenplan moet inzicht geven in keuzes voor de uitvoering van het bomenonderhoud (verlengen levensduur, kappen, planten ed.). Hiervoor worden verschillende scenario’s inhoudeilijk omschreven en wordt per scenario inzicht gegeven in prioriteit van locaties en de kosten per jaar. Wij voorzien op hoofdlijnen de volgende planning: • Q3 2024: Raadsvoorstel extra onderhoud bomen 2024. • Q4 2024: Formuleren uitvraag en aanbesteding opdracht opstellen bomenplan • Q1/2 2025: Verlenen opdracht opstellen bomen en opstellen bomenplan. • Q3 2025: Bespreken bomenplan met gemeenteraad (relatie met begroting 2026 e.v.) • Q4 2025: Aanbesteding uitvoering eerste pakket werkzaamheden Deze planning is een inschatting op basis van de huidige inzichten. Wij willen begin 2025 een bureau selecteren om het bomenplan op te stellen. Na selectie van het bureau kan een definitieve en meer gedetailleerde planning worden gemaakt.

Het college van burgemeester en wethouders,

Bas Pelgrum, gemeentesecretaris

Ester Weststeijn, burgemeester

Pagina 3 van 3

Agendapunt

Portefeuillehouder

Toezegging

Stand van zaken

Datum afdoening

Raad 18-06-24

Van der Pas

Toekomst Bedriegertjesloop:

Het gesprek over of en in

17 september

Naar aanleiding van de

hoeverre we (sport)evenementen

Rozendaalse Bedriegertjeslopers zegt

Voorstel: Afvoeren

de Veluwezoom loopt met de

insprekersbijdrage van de Stichting wethouder Van der Pas toe om in

gesprek met de natuurorganisaties te bezien of er toch nog mogelijkheden zijn voor volgende edities.

blijvend kunnen faciliteren op daarbij betrokken partijen (waaronder Natuurmonumenten en de gemeente Rheden). Daarin wordt ook gesproken over een eenduidige lijn voor loopevenementen. We zetten dit gesprek dit najaar voort. Bij relevante ontwikkelingen wordt u hier door het college over geïnformeerd.

Commissie 07-05-24

Warmerdam

Project OOR (bestemmingsreserve):

We verwerken de meest recente

29 oktober

Op een vraag de heer De Jonge ten

inzichten over de gewenste

Voorstel:

aanzien van een toevoeging aan de

bestemmingsreserve, zegt wethouder Warmerdam toe hier bij de raad op

vulling van de reserves bij het begrotingsvoorstel 2025.

Aanhouden

terug te komen. Commissie 07-05-24

Warmerdam

Project OOR (risicoparagraaf):

De gevolgkosten, in het

17 september

Op vragen van mevrouw Hupkes over

bijzonder zorgkosten zijn

Voorstel:

de Raadsinformatiebrief over Het Oor, inzake een toevoeging aan de

risicoparagraaf zegt wethouder

verwerkt bij het opstellen van de risico-paragraaf bij de jaarrekening.

Afvoeren

Warmerdam toe hier bij de raad op terug te komen. Commissie 07-05-24

Warmerdam

Waarborgfonds Sociale Woningbouw:

We verwerken de garantstelling

29 oktober

Op een vraag van mevrouw Hupkes

in de risicoparagraaf van de

Voorstel:

over de Raadsinformatiebrief over het

ontwerpbegroting 2025.

waarborgfonds Sociale woningbouw,

Aanhouden

zegt wethouder Warmerdam toe om de garantstelling op te nemen in de risicoparagraaf. Commissie 19-03-24

Warmerdam

Openbare Ruimte:

Het college werkt aan een

29 oktober

Op een vraag van de heer Beije over

informatiebrief over de (brede)

Voorstel:

de staat van het wegdek op een aantal plaatsen in de gemeente, geeft

wethouder Warmerdam aan dat het

aanpak van het beheer van de openbare ruimte.

Aanhouden

signaal over de openbare ruimte in

zijn algemeenheid duidelijk is en door het college zal worden opgepakt. Commissie 06-02-24

Warmerdam

Respons op meldingen in Fixie:

Het college werkt aan een

29 oktober

Op een vraag van de heer Beije over

informatiebrief over de (brede)

Voorstel:

de gebrekkige respons op de meldingen in Fixie, zegt de

burgemeester, bij afwezigheid van

aanpak van het beheer van de openbare ruimte.

Aanhouden

wethouder Warmerdam, toe dat het

college hier zo spoedig mogelijk op terug komt. Commissie 06-02-24

Van der Pas

Tarievenonderzoek Inkoop Jeugd:

De meest recente inzichten in programmakosten – waaronder

29 oktober

Op een vraag van mevrouw Hupkes over het tarievenonderzoek als

bedoeld in de Raadsinformatiebrief over de Inkoop jeugd, geeft

tariefwijzigingen, worden

Voorstel:

verwerkt in de op te stellen

Aanhouden

ontwerpbegroting 2025.

wethouder Van der Pas aan dat de uitkomst van het onderzoek op 8

maart in het wethoudersoverleg zal worden besproken en dat de raad

daarover zal worden geïnformeerd. Commissie 12-12-23

Warmerdam

Extra belasten 2e grijze container:

Wordt meegenomen in de

10 december

Wordt meegenomen in de evaluatie

evaluatie die we aan de raad

Voorstel:

die we aan de raad aanbieden in de

aanbieden in de decemberraad.

Aanhouden

Terugkoppeling uit

Wordt bij gelegenheid (t.z.t.) in

n.t.b.

gemeenschappelijke regelingen:

het AB meegenomen.

Voorstel:

vergadering van 17 september 2024. Raad 14-02-23

Weststeijn

Groene Metropoolregio: Om de suggestie over het opknippen van de besluitvorming, over de verordenende bevoegdheid, in

simpele en verdergaande besluiten, mee te nemen in het AB van de Groene Metropoolregio.

Aanhouden

Raadsvoorstel

INITIATIEFVOORSTEL

Onderwerp Restauratie brandtoren

Programma Portefeuillehouder

:0 : wethouder Warmerdam

Datum Raad Openbaar

: 17 september 2024 : Ja

Aan de Raad Aanleiding Op 19 december 2023 heeft het college van burgemeester en wethouders de brandtoren op het Rozendaalse veld aangewezen als gemeentelijk monument. De eigenaar, De geërfden van Velp, en de Stichting brandtoren hebben aangegeven dat, om het momument in goede staat te houden, thans groot ondehoud nodig is. Daarbij is de gemeente verzocht om noodzakelijke financiële ondersteuning voor dat noodzakelijk onderhoud. De brandtoren heeft stedenbouwkundige waarde omdat hij beeldbepalend is door zijn grote hoogte en de plaatsing in een open veld. De toren is daarnaast van algemeen historische waarde, omdat hij de geschiedenis van bosbrandpreventie voor Nederland in het algemeen en Rozendaal in het bijzonder in de twintigste eeuw laat zien. Ten slotte is de toren in regionaal opzicht uniek omdat hij de enige nog bewaard gebleven brandtoren op de Veluwe is. Gelet op het hierboven genoemde belang van het behoud van dit specifieke gemeentelijke monument, dat wij onderschrijven, verzoeken wij het volgende: Gevraagde beslissing 1. ln te stemmen met het verlenen van een (eenmalige) bijdrage van € 10.000 voor groot onderhoud van het gemeentelijk monument, de Brandtoren op het Rozendaalse veld; 2. Daartoe de begroting te wijzigen door € 10.000,-- beschikbaar te stellen, ten laste van de € 50.000 als vrije middelen gealloceerde budget; 3.

Aan het college op te dragen nadere uitvoering te geven aan de hiervoor benodigde subsidieverlening. Wat mag het kosten? In de raadsvergadering van 6 februari 2024 is naar aanleiding van een in de raadsvergadering van 7 november 2023 ingediende motie om extra ruimte te zoeken in de begrote ruimte van programma 0 en 1, ten behoeve van “Groen, Grijs, Veiligheid en zorg”, besloten om: de jaarschijf 2024 in de programmabegroting gewijzigd vast te stellen met de verschuiving van een deel van de begrote bedragen van een aantal posten, voor een bedrag van 50k. Pagina 1 van 2

Raadsvoorstel

Een en ander ten behoeve van de hierboven genoemde, door de raad nader te specificeren doelen. Met dit initiatiefvoorstel wordt beoogd om 10k van voornoemd bedrag te besteden aan financiële ondersteuning ten behoeve van het voorgenomen onderhoud van de Brandtoren door de eigenaar van het monument. Rozendaal 17 september 2024, De fractievoorzitters van Rosendael’74, het PAK en de BGR, De heer De Jonge De heer Jansen Mevrouw Hupkes

Pagina 2 van 2

Raadsbesluit

Onderwerp Restauratie brandtoren

De raad van de gemeente Rozendaal, gelezen het initiatiefvoorstel van de fractievoorzitters van BGR, PAK en Rosendael’74 d.d. 11 juli 2024

Besluit: 1. ln te stemmen met het verlenen van een (eenmalige) bijdrage van € L0.000 voor groot onderhoud van het gemeentelijk monument, de Brandtoren op het Rozendaalse veld; 2. Daartoe de begroting te wijzigen door € 10.000,-- beschikbaar te stellen, ten laste van de € 50.000 als vrije middelen gealloceerde budget; 3. Aan het college op te dragen nadere uitvoering te geven aan de hiervoor benodigde subsidieverlening. Aldus besloten in de openbare vergadering van de gemeenteraad van Rozendaal d.d. 17 september 2024.

Klaas Schaap, griffier

Ester Weststeijn, burgemeester

Pagina 1 van 1

Aan de voorzitter van de gemeenteraad van Rozendaal

Datum : 29-8-2024 Uw kenmerk : Ons kenmerk : 0724 KS

Behandeld door : Griffier Telefoon : 026-3843666 E-mail : k.schaap@rozendaal.nl

Onderwerp: Initiatiefvoorstel Brandtoren

Geachte mevrouw, Op grond van artikel 33 van het reglement van orde van de gemeenteraad van Rozendaal, dienen raadsleden initiatiefvoorstellen schriftelijk in bij de voorzitter van de raad en brengt deze het voorstel zo spoedig mogelijk ter kennis van het college. Als bijlage bij deze brief hebben wij het concept van ons initiatiefvoorstel voor financiële ondersteuning ten behoeve van groot onderhoud aan het gemeentelijk monument -de brandtorengevoegd. Overeenkomstig voornoemd artikel verzoeken wij u dit voorstel op de agenda van de eerstvolgende veradering van de raad te plaatsen. Met vriendelijke groet, De fractievoorzitters van BGR, Pak en R’74, Loes Hupkes Wilfred Jansen Ronald De Jonge

1 Kerklaan 1, 6891 CL Rozendaal – Postbus 9106, 6880 HH Velp

Collegebrief

Gemeente

ROZENDAAL

Onderwerp lnitiatiefuoorstel middelen voor renovatie bra ndtoren Adviseur

R. Berendsen

Portefeuillehouder Datum

S. Warmerdam

23 juli2024

Geachte raadsleden, De Rozendaalse raad is voornemens om in zijn vergadering van 17 september aanstaande een

initiatiefvoorstel te behandelen waarmee de raad wenst € 1-0.000 bij te kunnen dragen aan groot onderhoud van de brandtoren op het Rozendaalse veld. U heeft op 11juli het college in staat gesteld om binnen 14 dagen bedenkingen te uiten over dit initiatiefuoorstel. ln deze brief ontvangt u de voor het college relevante overwegingen bij het initiatiefuoorstel. Hierbij betrekt het college ook de op 1

apriljl. bij het college ingediende subsidieaanvraag die mede aanleiding is geweest voor het initiatiefuoorstel. Belang behoud brandtoren Het college onderschrijft het belang van de instandhouding van dit voor Rozendaal unieke

monument. Het initiatiefuoorstel kan dan ook op instemming van het college rekenen voor wat

betreft de wens om middelen beschikbaar te stellen voor onderhoudswerkzaamheden die bijdragen aan duurzaam behoud van de toren. Op 19 december 2023 heeft het college van burgemeester en wethouders de brandtoren op het Rozendaalse veld aangewezen als gemeentelijk monument. De brandtoren representeert zodanige architectuurhistorische, stedenbouwkundige en algemeen historische waarden dat plaatsing op de gemeentelijke monumentenlijst van de gemeente Rozendaal gerechtvaardigd is.

itvoerbaarheid en procedure T.a.v. de uitvoering van de gewenste bijdrage geeft het college een aantal overwegingen mee. Het nu voorliggende initiatiefuoorstel behoeft volgens het college meer scherpte, vooral in de voorwaarden bij de wijze van verstrekken van de beoogde bijdrage. U

Het college hecht in algemene zin aan grip op de daadwerkelijke uitvoering van activiteiten waarvoor

we subsidie verstrekken. Dat geldt ook in het voorliggende geval.

.

Het college let bij verstrekking onder meer op het Rozendaalse algemeen belang dat gediend wordt. De bijdrage kan alleen bedoeld zijn voor díe activiteiten die het Rozendaalse algemeen belang dienen.

¡

Ook stelt het college standaard voorwaarden bij subsidieverstrekkingen voor de

verantwoording over het daadwerkelijk verrichten van de activiteiten van algemeen belang.

Pagina 1 van 3

a

Daarnaast let het college er bijvoorbeeld op in hoeverre de bijdrage noodzakelijk is, voor

welk tijdvak (in dit geval eenmalig) en of er andere middelen voldoende aangeboord worden Cofinanciering is zodoende een standaa rd vereiste bij subsid ieverlening. a

Tot slot is het van belang dat duidelijk is wie de middelen ontvangt, de Stichting behoud brandtoren of de Geërfden van Velp. En om st¡l te staan bij de vraag óf en zo ja op welke wijze de subsidie terugvorderbaar moet zijn.

Het college ziet voor de raad daarom de afweging of en inhoeverre de bijdrage meer geclausuleerd

moet worden verstrekt.l Dit kan op 2 manieren: 1: de raad stelt, naast gewijzigde budgettaire kaders, in de raadsvergadering van 17 september een

subsidiebesluit vast. Bij dat besluit zijn dan eventuele afwegingen over rechtmatigheid, doelbereik en financiering afgewogen en bevat de daarvoor door de raad noodzakelijke randvoorwaarden. Het subsidiebesluit levert voor de ontvanger een direct recht op ter hoogte van € 10.000. 2: de raad stelt door wijziging van de begroting enkel de eewiizigde budsettaire kaders vast om de

bijdrage aan het onderhoud van de brandtoren mogelijk te kunnen realiseren. Het college voert vervolgens uit, dus na de raadsvergadering van L7 september. Het recht op de bijdrage komt voor de aanvrager tot stand bij subsidiebesluit van het college.

ln beide gevallen is de ambtelijke ondersteuning gewenst, die voorafgaand aan de raadsvergadering van L7 september niet kan worden gewaarborgd (zonder aanvullende kosten). Daarnaast vraagt het uitwerken van voorwaarden afstemming met de aanvrager. Om beide redenen heeft het college de voorkeur om de tweede route te bewandelen en dus uitvoering door college te laten plaatsvinden. Budgettaire effecten ln de raadsvergadering van 6 februari2024 is naar aanleiding van een in de raadsvergadering van 7 november 2023 ingediende motie om extra ruimte te zoeken in de begrote ruimte van programma 0 en 1, ten behoeve van "Groen, Grijs, Veiligheid en zorg", besloten om: de jaarschijf 2024in de programmabegroting gewijzigd vast te stellen met de verschuiving van een deel van de begrote bedragen van een aantal posten, voor een bedrag van € 50.000. Deze middelen zijn nu vrij besteedbaar in afwachting van nadere raadsvoorstellen om hier invulling aan te geven. De raad wenst, blijkens dit initiatiefuoorstel om deze middelen aan te spreken voor het onderhoud van de brandtoren. Dit vraagt om een specifiek raadsbesluit inhoudende de begrotingswijziging

waarin de middelen worden bestemd voor de onderhoudswerkzaamheden. Dit ontbreekt in het nu voorliggende raadsvoorstel en verdient aanscherping in het definitieve raadsbesluit. Tekstuele suggesties Om aan bovengenoemde overwegingen van het college vorm en inhoud te geven is het aan te raden

om het geformuleerde raadsbesluit te wijzigen. Het college doet daartoe de volgende tekstsuggestie voor het voorgestelde raadsbesluit:

1 Zonder nadere aanscherpting, danwel wijziging van het besluit beoordeelt het college het raadsbesluit als een

gift (ongeclausuleerde bijdrage) aan de Geërfden van Velp. Pag¡na 2 van 3

L. ln te stemmen met het verlenen van een (eenmalige) bijdrage van € L0.000 voor groot onderhoud van het gemeentelijk monument, de Brandtoren op het Rozendaalse veld;

2. Daartoe de begroting te wijzigen door € 10.000,-- beschikbaar te stellen, ten laste van de € 50.000 als vrije middelen gealloceerde budget;

3. Aan het college op te dragen nadere uitvoering te geven aan de hiervoor benodigde subsidieverlening.

Afsluiting Het college hoopt hiermee bij te dragen aan een goede inhoudelijke en procedurele afronding van

het intitiatief om bij te dragen aan onderhoud van de brandtoren. Eventuele nadere toelichting kan mondeling door verantwoordelijk portefeuillehouder dhr. S. Warmerdam ter raadsvergadering van 17 september worden verstrekt. Deze brief maakt deel uit van de besluitvorming.

Het co

n burgemeester en wethouders,

Diana Blagdan, locosecretaris

âffi, loco-burgemee

Pagina 3 van 3

Raadsvoorstel

Onderwerp Ontwerp wijzigingsbesluit gemeenschappelijke regeling Regio Arnhem-Nijmegen i.v.m. uittreden gemeente Montferland Adviseur Programma Portefeuillehouder

: R. Berendsen : @@ : E. Weststeijn

Datum B&W Datum Raad Openbaar

: 20 augustus 2024 : 17 september 2024 : Ja

Aan de Raad Aanleiding Het college van de gemeente Montferland heeft in oktober 2023 laten weten dat zij de samenwerking binnen de Groene Metropoolregio (verder GMR) vanaf 2025 wenst te beëindigen. Montferland heeft in 2021, bij de start van de GMR, al aangegeven dat het gemeentestuur zich beraadt op de regionale samenwerking. Zowel de optie Regio Achterhoek als de optie GMR zijn daarin meegenomen. De gemeenteraad van Montferland heeft zich uiteindelijk uitsproken voor aansluiting bij de Regio Achterhoek. Daarmee verlaten zij de GMR. De uittreding van de gemeente Montferland heeft financiële, juridische, en organisatorische consequenties. Dit voorstel behandelt deze gevolgen op hoofdlijnen. Tevens voorziet dit voorstel erin om uw raad, conform de Wgr, in de gelegenheid te stellen om desgewenst een zienswijze te geven op de herziening van de tekst van de Gemeenschappelijke Regeling, gericht op de uittreding van de gemeente Montferland. Gevraagde beslissing 1. Kennisnemen van de rapportage van de consequenties van uittreding van de gemeente Montferland uit de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR), zoals behandeld in het Algemeen Bestuur van de GMR in april 2024, waarbij de uittredingsvergoeding is vastgesteld op € 9.611. 2.

Instemmen met bijgevoegde zienswijze op het ontwerp wijzigingsbesluit van de gemeenschappelijke regeling Regio Arnhem-Nijmegen, gericht op de feitelijke uittreding van Montferland per 1 januari 2025. Wat willen we bereiken? Een actuele Gemeenschappelijke Regeling voor de samenwerking in de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen. Argumenten 1.1 De uittredingsvergoeding is bepaald conform de richtlijnen van de GR. De GMR heeft een extern bureau opdracht gegeven om, samen met het Regiobureau, de gevolgen van de uittreding van Montferland in kaart te brengen. De rapportage is opgesteld conform de ‘Richtlijnen uittreding Gemeenschappelijke Regeling Arnhem-Nijmegen’ uit 2021 en vormt de basis voor de uittredingsvergoeding. De vergoeding kent twee componenten: kosten die te maken hebben met de overcapaciteit die kan ontstaan bij het vertrek van een deelnemer en de eenmalige kosten die gemaakt moeten worden om de gemeente Montferland te ontkoppelen van de regionale samenwerking (zoals de opdracht aan het externe bureau). Zie verder argument 1.2. 1.2 Het uittreden van Montferland leidt niet tot aantoonbare structurele overcapaciteit. De uittredingsvergoeding betreft derhalve uitsluitend incidentele kosten.

Pagina 1 van 3

Raadsvoorstel

In de rapportage van het externe bureau is geconcludeerd dat het vertrek van de gemeente Montferland per 31 december 2024 niet leidt tot aantoonbare (structurele) overcapaciteit als bedoeld in de ‘Richtlijnen uittreding Gemeenschappelijke Regeling Regio Arnhem-Nijmegen’ en daarom geen grondslag is om een uittredingsvergoeding vast te stellen. Wel zijn met de uittreding van Montferland zijn incidentele kosten gemoeid, bijvoorbeeld voor informatiemanagement (aanpassen accounts en autorisaties, dataoverdracht etc.), communicatie (aanpassing communicatieuitingen), juridische zaken (wijziging GR) en het opstellen van het rapport m.b.t. de uittreding. Tevens ontvangt Montferland een deel van de algemene reserve van de GMR. Per saldo bedraagt de uittredingsvergoeding van Montferland aan de GMR € 9.611. 2.1 Het proces m.b.t. de herziening van de tekst van de GR voldoet aan de bepalingen in de Wgr. De uittreding van Montferland vraagt om een aanpassing van de (tekst van de) Gemeenschappelijke Regeling (GR). Het besluitvormingsproces dat hiervoor doorlopen moet worden is vastgelegd in de Wet gemeenschappelijke regeling (Wgr). Volgens de wettelijke procedure vraagt deze wijziging om de volgende stappen: - stap 1: het college vraagt de gemeenteraad op grond van artikel 1 lid 3 van de Wgr om een zienswijze op de voorgenomen wijziging.