Vast te stellen notulen van de raadsvergadering van 23 februari 2023

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

322

De VOORZITTER (de heer Van Schaik). U heeft een interruptie van de heer SegersHoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Voorzitter dank. Op het gevaar af dat ik dat niet goed onthouden heb, maar volgens mij heeft Den Haag vorig jaar ertoe besloten, niet dat wat ik net al even zei, dat tamelijk ridicule open- en dichtdoen op basis van gevoelstemperatuur, maar dat die gewoon hebben gezegd: hij is open. Daaruit bleek ook dat die aanzuigende werking er helemaal niet was. Wat ook heel logisch is, want iemand gaat niet van Den Haag naar Rotterdam lopen omdat hij daar wel in een winteropvang kan. Maar ik hoor de wethouder nu iets anders zeggen. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Nee, dat heeft u niet goed gehoord. Wij hebben met de G4 een bepaalde afspraak dat er een regeling is met een aantal criteria. Den Haag heeft voor de reguliere opvang een iets ander systeem dan wij. Zij hebben net als wij een aparte winterregeling bij een temperatuur onder 0 graden. Maar in de reguliere nachtopvang heb je soms dat er vijf of tien plekken over zijn, die worden niet volledig benut, dan zeggen zij dat ook niet-rechthebbende mensen zich dan daar kunnen melden en dan zijn er twee criteria: je moet een binding hebben met de regio. Het moet dus aantoonbaar zijn dat je uit de regio Haaglanden komt en het tweede criterium kijk ik zo voor u na.

Dan worden dus enkele plekken opgevuld met mensen die niet rechthebbend zijn. Daarnaast hebben zij een aparte locatie, net zoals wij, voor de winterkouderegeling omdat ook daar het aanbod dan blijkbaar groter is. Dat is hoe het zit. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). De facto doet Den Haag dan dus meer dan Rotterdam. Het ligt anders iets genuanceerder dan dat ik net zei. Wij hebben ook die open plaatsen, dat werd net nog gezegd, wat weerhoudt ons er dan van om dat dan ook op G4niveau op die manier af te stemmen en dat hier ook te doen? Want daarmee ledig je in ieder geval een deel van de nood en kun je mensen direct helpen. We weten, nogmaals dat zeg ik er toch maar even bij want dat is ook een beetje de olifant in de kamer, het heeft geen aanzuigende werking. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Nee, daar kiezen wij hier niet voor omdat het ook weer niet zo is dat er tientallen plekken open zijn. Je hebt het over enkele plekken en dan ga je dus een systeem creëren waarbij het heel erg bureaucratisch wordt in onze ogen. En als er meer mensen zijn die ergens recht op hebben, hoe ga je dat dan verdelen? Er is pas laat op de dag bij sommige opvangen bekend hoeveel er mensen 's avonds zullen zijn.

Dus wij kiezen daar niet voor, nog even los daarvan het principiële punt dat je dan toch een soort van opvang gaat bieden aan mensen die niet rechthebbend zijn. Den Haag staat daar op dat punt iets soepeler in, maar dat heeft met de winterkouderegeling an sich, die we met de G4 hebben afgesproken en waar wij het hier over hebben, niets van doen. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De heer Segers-Hoogendoorn, ik attendeer u erop dat u met uw tijd komt te zitten, maar u mag de vraag natuurlijk stellen. Ik heb u gewaarschuwd.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

323

De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ik zit de hele dag al met mijn tijd, maar dank daarvoor voorzitter. Daar gaat het me even om, om dat principiële punt. Want ergens snap ik het niet. Omdat wij weten dat het geen aanzuigende werking heeft, dan ben ik het heel erg met het menselijke argument eens dat je niet vindt dat mensen op straat moeten slapen, net zoals de burgemeester zegt. Dus eigenlijk geldt dat principiële standpunt van u dan niet, dat je mensen opvang biedt die daar geen recht op hebben, nee je doet dan het menselijke. Want het heeft geen aanzuigende werking, er gaan geen mensen naar Rotterdam komen omdat wij die regeling ietsjes uitbreiden. Dat weten we. Dus u hoeft daar niet bang voor te zijn. Dus waarom kiest u dan toch niet voor het menselijke argument? De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ten eerste die aanzuigende werking, daar gaat u volgens mij iets te snel met uw conclusie dat die niet bestaat. Ik kan hier ook niet met een hele reeks bewijzen komen dat het wel bestaat. Op een gegeven moment heb je te maken met het systeem. Het is niet zo dat er tientallen bedden over zijn. Er zijn enkele bedden over en wij kiezen er op dit moment gewoon niet voor om die keuze te maken. De laatste motie die ik behandel is van D66, collega Karremans doet de andere motie. Die motie vraagt om een onderzoek.

Ik laat het verder aan uw raad. Ikzelf heb het onderzoek niet op voorhand nodig, maar het is ook niet zo dat ik er principiële bezwaren tegen heb. Ik laat het aan u. Ik wil wel een waarschuwing afgeven, ook de uitkomsten van dit eventuele onderzoek moeten wel in G4-verband afgesproken worden, want ze hebben invloed op de winterkouderegeling. Waar ik net op wijs dat het in G4-verband is, kan ik natuurlijk ook bij deze nu niet gaan zeggen dat we die dan dus ook gaan implementeren. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Wethouder Karremans. De heer KARREMANS (vvd) (wethouder). Over hostile architecture gesproken, excuus voorzitter, aan de burgemeester. Ik los het zo wel op. Dan de motie van D66 'Vijandige architectuur maakt mensenlevens onnodig zuur', verzoekt het college bij toekomstige inrichting, hostile architecture, daar in ieder geval niet gebruik van te maken en ook te inventariseren in hoeverre wij dat op dit moment hebben. Die motie kan ik omarmen voorzitter, met de opmerking dat er natuurlijk altijd een reden kan zijn, die de burgemeester heeft aangegeven, om natuurlijke bepaalde inrichting en buitenruimtemeubilair op een bepaalde manier aan te passen of tijdelijk weg te halen bijvoorbeeld. Maar met die opmerking kan ik hem omarmen voorzitter. Dank u. De VOORZITTER (de heer Van Schaik).

Dank u wel, dan komt wethouder Buijt nog even terug op de vraag van de heer Segers-Hoogendoorn. Wethouder Buijt. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, hij schoot mij te binnen en ik vind hem toch echt heel erg relevant. Het tweede criterium is dat je moet meewerken aan wat wij eigenlijk een aparte hebben, wij hebben die speciale opvang voor mensen die willen meewerken, en zij stellen die als voorwaarde in hun reguliere opvang. Dus feitelijk komt het overeen. Je moet meewerken aan perspectief op terugkeer of naar werk en eigenlijk doen wij dat dus ook. Ja? De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Oké, dan ben ik aan het einde van de eerste termijn en dan doe ik de bekende veegronde. Zijn er nog vragen door u gesteld die niet beantwoord zijn? Ik constateer dat dat niet het geval is. Dan ga ik met u naar de tweede termijn. Zijn er nog partijen die in de tweede termijn het woord willen voeren op dit agendapunt? Ik zie dat dat niet het geval is. Dat betekent dat ik dit agendapunt kan afsluiten en geef ik het stokje weer over aan de burgemeester. Dank u wel.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

324

De VOORZITTER. Mij bereiken signalen dat er mensen zijn die dringend een schorsing nodig hebben van persoonlijke aard. Dan combineer ik dat ook met een theepauze. Vindt u dat goed? Ja, vijftien minuten. (De vergadering is geschorst.) Heropening 8.2

Bestuursopdracht Zorg

De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Als iedereen plaats wil nemen dan heropen ik de vergadering en kom ik bij agendapunt 8.2 Bestuursopdracht Zorg en daarvoor wil ik de heer Vonk het woord geven. Mijnheer Vonk, 8.2 Bestuursopdracht Zorg, aan u het woord. Ik doe nogmaals een verzoek. De bel is gegaan. Als u in de raadzaal plaats wilt nemen prima en anders graag naar de koffiekamer. De heer Vonk, aan u het woord. De heer VONK (cu). Dank u wel voorzitter. Het is goed om met elkaar ook te debatteren over de zorgkosten en de uitdagingen die voor ons liggen. Een gezamenlijke uitdaging, niet alleen van het college, van de coalitie maar van ons allemaal. Een poging om die stijgende zorgkosten, even in de woorden van de wethouder, om te buigen. De coalitie heeft zich als doel gesteld om ieder jaar € 16 miljoen om te buigen en als raad volgen wij dat nauwlettend. Tenminste, dat zouden wij graag willen als we de informatie ook zouden hebben. In de raad en in commissies zijn diverse keren beloftes gedaan om uiterlijk januari 2023 volledig overzicht te geven van de voorgenomen ombuigingen van de zorgkosten. Maar wat ons betreft, er ligt nog geen snipper van het begin.

Er zijn een aantal maatregelen genoemd in een brief die optellen tot uit mijn hoofd, ik dacht ongeveer € 4,6 miljoen, in ieder geval ongeveer een kwart van de € 16 miljoen, terwijl toch zo nadrukkelijk was toegezegd dat het volledige bedrag zou worden uitgelegd. Die maatregelen waren toen wij het bespraken nog niet eens afgestemd met het veld en de besparingen die dat op gaat leveren waren vaak met de natte vinger of de dikke duim. Voor ons waren die eerdere toezeggingen echt van belang. Toen wij stemden over de begroting hebben wij gezegd, dit is voor ons een belangwekkend iets, de toezegging om in januari met duidelijkheid te komen. Die is er niet gekomen. Maar we hebben wel voor die begroting gestemd om die reden. We zijn dus erg teleurgesteld en het vertrouwen heeft dus ook een behoorlijke deuk opgelopen. We willen graag een reactie van de wethouder daarop. Snapt hij de treurnis daarover en de ondermijning van het vertrouwen bij het niet nakomen van de afspraken met de raad? Wij willen helderheid. Dit is een van de belangrijkste ombuigingsoperaties waar wij voor staan, met impact op alle Rotterdammers en het houdt hen erg bezig. Ondanks de toezegging eerder, blijkt alles in de mist hangen. Daarom willen wij duidelijkheid en hebben wij een motie om die duidelijkheid ook de vragen met als titel: Hom of kuit van wethouder Buijt.

Hoe krijgen wij weer meer vertrouwen? Wij willen een duidelijk tijdpad waarin staat wanneer de maatregelen worden gepresenteerd, wanneer worden ze ingevoerd en wanneer krijgen wij rapportage over de impact van de maatregelen? Daartoe roept deze motie op voorzitter en daarom wil ik die bij dezen indienen. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ik heb even een punt van orde voorzitter. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Zeker.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

325

Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ik kom als een gek naar boven rennen omdat het onderwerp Zorg is. Maar wat doen we met de MRDH? Dat is toch ook nog aan de orde? Volgens mij zitten we in de agenda. Is dat omgegooid, die gaat erna? Oh dat is de reden. Mijn excuses De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Mevrouw Verkoelen, dit is een regulier debat geworden, daarna… Mevrouw VERKOELEN (50plus). Mijn excuses. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Ja? Mevrouw VERKOELEN (50plus). Dank u wel, mijn excuses. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Neemt u even rust want ik zie dat u inderdaad hard gerend heeft. De heer Vonk heeft de volgende motie ingediend. Motie 1.

Hom of kuit van wethouder Buijt "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 23 februari 2023 ter bespreking van Bestuursopdracht Zorg; constaterende dat: - het college zich een forse besparing op de zorg tot doel heeft gesteld; - het college meermalen heeft toegezegd met de raad te delen hoe deze besparing in 2023 ingevuld gaat worden; - een groot deel van de benodigde besparing voor 2023 nog niet is ingevuld; overwegende dat: - de communicatie rondom de invulling van de besparing tot dusver zeer te wensen over heeft gelaten; - het onwenselijk is dat een groot deel van de benodigde besparing in 2023 nog niet ingevuld is; - dit raakt aan onze controlerende taak als gemeenteraad; verzoekt het college: - binnen een maand een tijdpad op te stellen voor de besparingen voor 2023 en deze te delen met de gemeenteraad; - in dit tijdpad op te nemen vanaf wanneer de al aangekondigde besparingsmaatregelen ingaan of zijn ingegaan en wanneer over de resultaten gerapporteerd wordt; - in dit tijdpad ook op te nemen wanneer de volledige invulling van de besparingen gecommuniceerd wordt, wanneer de maatregelen ingaan en wanneer over de resultaten gerapporteerd wordt; - hierbij als harde voorwaarde te nemen dat de volledige invulling van de besparingen op zijn laatst eind mei met de raad gecommuniceerd wordt; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T.J. Vonk en R. Moti

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

326

De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Ondertussen heb ik van de heer Vonk een motie gekregen, Hom of kuit van wethouder Buijt. De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. Dank u wel. U kunt verder. De heer VONK (cu). Voorzitter, ten slotte wil ik een klein punt noemen. Er is ook een lobby naar het rijk gaande, de wethouder heeft een beetje uitgelegd, ook in de commissie, waar die lobby overgaat. Wij wensen hem daar ook veel succes bij. Wij wilden nog iets meegeven want wij begrijpen ook de spanning die gaat ontstaan tussen aan de ene kant dat wij als gemeente zorg moeten leveren als die geïnitieerd is, maar dat de middelen vaak niet toereikend zijn. Die spanning zien wij ook. Wij geven mee aan de wethouder, breng dat ook over aan het rijk dat die twee, de onafhankelijke indicatiestelling en het moeten leveren van zorg, uit elkaar gaan lopen. Daarbij wensen wij hem veel succes. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Dank u wel. Dan heb ik op mijn lijst staan mevrouw Kockelkoren. U wilt uw beurt overslaan. Er staat een pijltje? Op mijn lijst staat geen pijltje, maar u geeft aan dat het nu een pijltje is. Is het pijltje naar links of naar rechts? Oh naar beneden zelfs. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Dank u wel voorzitter. Ik ben eigenlijk wel enthousiast over de maatregelen zoals die gepresenteerd zijn in de brief.

Als je te maken hebt met stijgende zorgkosten, meer mensen die zorg nodig hebben en minder mensen die de zorg kunnen leveren, dan moet je toch kijken hoe je de middelen gaat inzetten. De maatregelen sluiten goed aan bij het idee dat als mensen hulp nodig hebben, dat je dan toch eerst kijkt naar wat mensen nog zelf kunnen. Laten we daarvan uitgaan en vanaf daar terugkijken waar dan zorg nog wel nodig is. Dus dat sprak mij aan, dat dat uitgangspunt er eigenlijk in terugkomt en nog belangrijker, van sommige maatregelen vraag ik me eigenlijk af, waarom deden we dat niet allang? Het idee dat we pas nu de maatregel gaan nemen dat de gemeente alleen betaalt voor zorg die daadwerkelijk geleverd is, maar niet meer betaalt voor zorg die niet geleverd is, volgens mij is dat eerste maatregel, dat zijn van die dingen die zo evident zijn dat ik eigenlijk best enthousiast word van deze brief. Dat gezegd hebbende, er zijn nog wel flink wat euro's die we moeten vinden voordat we op het doel van die € 16 miljoen uitkomen. We zitten natuurlijk halverwege in een al lopend jaar, dus het zal best nog een uitdaging worden voor de wethouder om het helemaal rond te krijgen. De Rotterdamse VVD-fractie maakt zich dus enige zorgen of het allemaal gaat rondkomen, deze € 16 miljoen die nog bij elkaar gevonden moet worden. Ik was benieuwd of de wethouder daar iets meer over kan zeggen.

Hoe zeker is het dat die € 16 miljoen ook echt inderdaad bij elkaar gevonden gaat worden? De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Dank u wel. De heer Moti. De heer MOTI (pvda). Zorg nodig hebben is geen keuze, het overkomt je. En als het je overkomt, dan hoop je dat de zorg goed is en betaalbaar is. Daar slaat de PvdA ook voor, goede en betaalbare zorg. De historische bezuinigingen die het college wil doorvoeren bedreigt goede en betaalbare zorg, voor tienduizenden Rotterdammers. Dit raakt onze ouderen, onze jongeren en onze kwetsbaren. Dit zorgt ervoor dat oma Sonneveld en Baba Mustafa die niet meer alles zelf kunnen, minder WMO-zorg zullen krijgen. Dat tiener Jayden die thuis problemen heeft, langer op de thuiszorg moet wachten en dat Marcel, die mindervalide is, straks misschien geen arbeidsmatige dagbesteding meer krijgt en achter de geraniums dreigt te belanden. Niet alleen is de PvdA tegen deze bezuinigingen, maar we zijn vooral ook teleurgesteld over de wijze waarop het college dit doorvoert. Ondanks meerdere toezeggingen van het college, en de heer Vonk noemde het net al, krijgen wij steeds niet informatie nodig is om onze controlerende taak als gemeenteraad in te kunnen vullen.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

327

Toezeggingen van eerst wethouder Struijvenberg en daarna wethouder Buijt, worden keer op keer niet nagekomen. Een slechte zaak en een kwalijke zaak. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). U heeft een interruptie van mevrouw Aafjes-van Aalst. Mevrouw AAFJES-VAN AALST (lr). Dank voorzitter. Een opmerking en een vraag eigenlijk richting de heer Moti. Hij gaat ervan uit inderdaad dat de zorg ernstig verschraald wordt, dat deze personen die u noemt inderdaad helemaal geen zorg meer krijgen. Maar waaruit kunt u dit concluderen? Want op dit moment zijn het inderdaad maatregelen die omgebogen worden, maar er is verder nog niets gezegd met betrekking tot de zorg die echt daadwerkelijk gaat verdwijnen, of die überhaupt gaat verdwijnen, u weet het misschien al, maar ik nog niet. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De heer Moti. De heer MOTI (pvda). Voorzitter, op pagina 4 van de brief lees ik dat de acht maatregelen die het college heeft voorgesteld per 1 januari 2023 zijn ingegaan. Een van die maatregelen is dat mensen bij een herindicatie minder zorg gaan krijgen dan voorheen het geval was. Minder uren zorg en daar maken mevrouw Sonneveld en Baba Mustafa zich druk over, want zij hebben die zorg gewoon nodig. Mevrouw AAFJES-VAN AALST (lr). U zegt 'minder zorg krijgt'. Als de persoon in kwestie inderdaad verder geen enkel netwerk heeft, krijgt hij gewoon de zorg die hij nodig heeft.

De wethouder heeft helemaal niet gezegd dat diegene geen zorg meer krijgt, hij is afhankelijk van een netwerk. Heeft hij geen netwerk, dan zorgt de wethouder ervoor dat hij gewoon de zorg blijft krijgen. Daar zijn wij ook toe verplicht. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De heer Moti. De heer MOTI (pvda). Voorzitter, het is een beetje een lariekoekverhaal. We doen alsof dat niet al gebeurt. Het is al een uitgangspunt, al jaren een uitgangspunt in de WMO, dat eerst gekeken wordt wat iemand zelf kan. De heer Verweij zei dat ook al, alsof het het ei van Columbus is. Nee, we doen het al jaren. Er zijn al jaren keukentafelgesprekken waarbij eerst wordt gevraagd 'wat kunt u zelf, wat kan uw omgeving' en dan pas wordt er een WMOindicatie afgegeven, als die vragen zijn beantwoord. Dat is niks anders, dat gebeurt al. Maar wat er nu gaat gebeuren is dat ondanks dat mensen dat al hebben aangegeven, er toch minder zorg zal worden gegeven. Daar is door dit college een miljoenenbezuiniging inmiddels al op ingeboekt en per 1 januari 2023 al uitvoering aangegeven. Daarmee maakt het college voorzitter, misbruikt van de carte blanche die deze coalitie heeft gegeven als het gaat om de bezuinigingen van de zorg. De gemeenteraad wordt buitenspel gezet. De eerste acht maatregelen zijn al gestart zonder dat wij als raad hierover hebben kunnen spreken.

Er zijn al bezuinigingsmaatregelen gestart zonder dat wij hierover het debat met elkaar hebben kunnen voeren. Wij hebben dit punt ook al ter sprake gebracht in de commissie en helaas durfde geen enkele coalitiepartij hierop te reageren. Dus bij dezen nogmaals: beste Democraten 66, hoe democratisch is dit? Beste Leefbaar Rotterdam, jullie hebben altijd de zorg voor onze ouderen hoog op de agenda staan, nu wordt hun zorg beknot zonder dat we daarvoor eerst hebben gedebatteerd. Zorguren worden teruggebracht. Wat vindt u daarvan? Bij de eerste tranche van deze bezuinigingen hebben wij ons als raad buitenspel laten zetten, maar wij kunnen nog het been bijtrekken. Daarom dient de PvdA de volgende motie in.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

328

De VOORZITTER (de heer Van Schaik). U heeft een interruptie van mevrouw Aafjes-van Aalst. Mevrouw AAFJES-VAN AALST (lr). Ja voorzitter, u weet dat wij inderdaad opkomen voor de ouderen. Nu, diezelfde ouderen hebben mij nog niet gemaild dat hun zorg verminderd is op dit moment. Absoluut niet. Daarnaast, de maatregelen, u zit zelf uiteindelijk in het werkgroepje wat ik heb begrepen, samen met mevrouw Kockelkoren en de heer Elbay. We hebben een raadsmonitor en ook in diezelfde raadsmonitor gaan we de maatregelen monitoren. U kunt zelf dadelijk zeggen: dit willen we weten en hier willen we inderdaad de vinger aan de pols houden. Laten we dat ook inderdaad doen. Dat is het mooie inderdaad met die eerste maatregelen, dat een wethouder ook zegt: joh, ik wil eraan meewerken, kijken qua analyse, wat gaat er misschien fout en wat gaat er goed? De VOORZITTER (de heer Van Schaik). U heeft een interruptie van mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja voorzitter, ik proef toch een beeld dat door Leefbaar Rotterdam geschetst wordt, dat niet correspondeert met de acht maatregelen in de brief. U zei in het commissiedebat: dit is een minder-meertactiek. Heeft u daar nou werkelijk vertrouwen in? De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Mevrouw Aafjes-van Aalst. Mevrouw AAFJES-VAN AALST (lr). Voorzitter, we zullen iets anders moeten gaan doen. We hebben geen geldboom.

Hadden we dat maar dan was het veel makkelijker geweest dus in principe zal de wethouder, ten minste het college, maatregelen moeten gaan nemen om dingen aan te passen en het liefst zo budgetneutraal mogelijk natuurlijk. Er zijn heel veel dingen die kunnen veranderen. Dit zijn de eerste acht maatregelen en we zullen in de praktijk moeten zien hoe dit gaat uitpakken. Daarom ben ik er blij mee dat de wethouder heeft aangegeven ook dat wij zelf als commissie zijnde, als raad zijnde ook de vinger aan de pols kunnen houden. Dat we uiteindelijk straks misschien bij de wethouder kunnen zeggen: joh, dit kan helemaal niet, want dit zijn inderdaad grote gevolgen. Maar op dit moment kunnen we dat nog niet helemaal precies inschatten en daarom ben ik ook blij dat u daar ook gebruik van maakt om dit instrument dadelijk in te zetten. De VOORZITTER (de heer Van Schaik). Mevrouw Kockelkoren nog een reactie? Nee. Gaat u verder mijnheer Moti. De heer MOTI (pvda). Als antwoord nog op mevrouw Aafjes-van Aalst, ja ik doe graag mee aan die werkgroep. Overigens laten we niet de illusie hebben, die werkgroep gaat het beleid niet veranderen. Die werkgroep is samengesteld om te kijken hoe een monitor gemaakt moet worden, het zegt niks over het beleid. Daar zit mijn probleem.

Het college heeft nu acht maatregelen in gang gezet per 1 januari 2023, zo lezen wij op pagina 4 van de brief, waar wij nooit over hebben kunnen praten. Ik vind als democratisch orgaan dat wij als raad daar eerst over horen te praten en kaders te stellen, aangeven of we het wel of niet goed vinden. Dat hebben wij niet gedaan omdat de coalitie bij de begroting een carte blanche heeft gegeven. Die heeft het college mandaat gegeven om € 200 miljoen aan bezuinigingen door te voeren zonder dat wij daarover kunnen praten. En daar wordt nu door het college ook gebruik van gemaakt, ik noem het misbruik, wat onze controlerende taak als raad ondermijnt. Daarom de vraag aan D66 en Leefbaar Rotterdam, heel concreet: wat vindt u daarvan? De VOORZITTER (de heer Van Schaik). De heer Moti heeft de volgende motie ingediend.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

329

Motie 2. Stop rücksichtslos bezuinigen op de Zorg "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 23 februari 2023 ter bespreking van de Bezuinigingen op de Zorg; constaterende dat: - het college een megabezuiniging op de Zorg heeft opgenomen in de gemeentebegroting, zonder dat het zelf duidelijk kan maken wat dit zal betekenen voor de zorg van onze ouderen en kwetsbaren; - diverse toezeggingen aan de gemeenteraad om inzichtelijk te maken hoe deze megabezuinigingen uitpakken voor onze ouderen en kwetsbaren steeds niet worden nagekomen; overwegende dat: - de gemeenteraad zijn controlerende en kaderstellende taken hierdoor niet naar behoren kan vervullen; - de Zorg voor onze ouderen en kwetsbaren te belangrijk is om het college een 'carte blanche' te geven; verzoekt het college: - bij de uitwerking en invoering van de bezuinigingen op de Zorg eerst met de gemeenteraad te delen wat de gevolgen zijn van de voorgestelde maatregelen en hierbij duidelijk te maken hoeveel Rotterdammers hierdoor geraakt worden, hoeveel uur zorg zij minder/niet zullen krijgen en wat de gevolgen hiervan zullen zijn voor deze Rotterdammers; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. R. Moti en A. Kockelkoren De VOORZITTER. De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De heer Elbay. De heer ELBAY (d66). Dank voorzitter.

Als er studenten zijn die communicatie studeren, we kunnen de heer Moti heel goed als voorbeeld nemen als het gaat om framing. U maakt mensen bang door te zeggen dat zij minder zorg gaan krijgen. Dat is ongepast mijnheer Moti. Dat is ongepast omdat wij helemaal niet minder zorg gaan geven. Wat wij simpelweg zeggen is dat wij eerst bij het netwerk gaan kijken. Het eigen netwerk van mensen, of er kinderen zijn, of er familie is die mensen kunnen ontlasten bij bijvoorbeeld huishoudelijke taken, begeleiding en ga zo maar door. Daar waar het niet kan, hebben die mensen nog steeds recht op een passende zorg. Dat gaan we dus met deze maatregelen treffen. Nergens staat dat we aan het bezuinigen zijn. Als we zo doorgaan, komen wij uit op € 1 miljard aan zorgkosten. Dat betekent dus dat we € 200 miljoen tot € 300 op jaarbasis meer moeten uitgeven aan zorg. Weet u dan waar dit ten koste van gaat? Heeft u hier ook over nagedacht? Is het volgens u dat we continu moeten bijplussen daar waar het niet kan? We moeten met maatregelen komen. Ik hoor u ook alleen maar klagen over dat het college aan het bezuinigen is. Nee, we zijn maatregelen aan het treffen. Ik hoor u het ook constant hebben over het proces. Met welke voorstellen komt u nu om het probleem dat we nu dus ook hebben op te pakken en op te lossen? De VOORZITTER. De heer Moti.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

330

De heer MOTI (pvda). Voorzitter, mij wordt in de mond gelegd dat ik aan framing doe. Als er één partij hier aan framing doet, is het de coalitie en het college wel. Bezuinigingen noemen ze bestuursopdracht. Bezuinigingen noemen ze maatregelen. Dat is pas framing. Er wordt gewoon keihard, pagina 198 van de begroting, keihard oplopend tot wel € 62 miljoen bezuinigd op de zorg en u noemt dat maatregelen, maar het zijn gewoon bezuinigingen, leest u de begroting er maar op na. De VOORZITTER. De heer Elbay. De heer ELBAY (d66). Voorzitter, waar in de stukken staat dat Baba Mustafa minder zorg gaat krijgen? De heer MOTI (pvda). Voorzitter, dat staat in de brief van acht pagina's, maatregel 8: bij herindicaties gaan we geen 50% meer indiceren, maar gemiddeld 30% indiceren. Dat betekent dat mensen minder zorg gaan krijgen dan voorheen. Dat staat gewoon in maatregel 8 van die brief. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren wil nog een vraag stellen aan de heer Elbay. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ja voorzitter, wat ik gewoon pijnlijk vind is dat de zorgen die wij hier volgens mij terecht uitspreken, totaal niet serieus worden genomen. Dat u gewoon de muur ophoudt. Dit zijn zorgen die voortkomen uit bijvoorbeeld een zinnetje: "We zullen kritischer zijn bij de afweging wie toegang krijgt tot zorg en wie niet." Er worden keuzes gemaakt wie toegang krijgt tot zorg.

Dat wij daar zorgen over hebben en daarover hier het gesprek willen voeren, lijkt mij niet meer dan normaal en dat zou u ook moeten doen. De VOORZITTER. De heer Elbay. De heer ELBAY (d66). Voorzitter, alle Rotterdammers die recht hebben op zorg, gaan ook zorg krijgen. Dan moet u mensen niet bang maken dat zij dadelijk zonder zorg komen te staan. Het is echt fout wat u doet. Het is fout. Kom met oplossingen, denk met het college mee zoals wij dat doen en als u het met de maatregelen oneens bent, geef dat dan ook aan. Punt. De VOORZITTER. Mijnheer Elbay, blijft u de voorzitter aanspreken alstublieft. De heer ELBAY (d66). Ja. De VOORZITTER. Graag. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Ik vind het eigenlijk heel jammer dat ik hier een zorg uitspreek over dit maatregelenpakket en ik zie nu namelijk aankomen dat wij over een paar maanden kunnen zeggen: zie je nou wel, die 4,3, die is nog helemaal niet gehaald. Dat zie ik aankomen, daar heb ik zorgen over. In plaats van dat ik dan ga zitten afwachten en kan zeggen: ha, lekker puh, wij hadden gelijk, probeer ik nu het gesprek te voeren. Maar u houdt de deur dicht. Ja, dat doet u en dat vind ik gewoon oprecht jammer. De VOORZITTER. Ook voor u mevrouw Kockelkoren, blijft u de voorzitter aanspreken. Ja, het is lastig. De heer Elbay. De heer ELBAY (d66). Voorzitter, ik hoor nog steeds geen passende oplossingen.

Het is alleen maar geklaag. Wat stelt u voor mevrouw Kockelkoren? Hoe kunnen wij de zorg beter

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

331

inrichten in Rotterdam? Kom met voorstellen, kom met voorstellen van Rotterdammers wat aan hebben en niet in dat gegil. De VOORZITTER. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, dank u wel. Ik denk dat het belangrijk is om niet te veel alleen in scorebordjournalistiek te blijven hangen, van: oh wacht, als er minder geld wordt uitgegeven wordt er dus op een lager niveau zorg verleend. Een van de grootste problemen die wij hebben nu in de zorg is personeelstekort. Ik heb geprobeerd een kinderopvang te vinden, ik moet langs 25 verschillende plekken voordat er een keer genoeg mensen zijn in de opvang om plek te vinden. Als wij op een gegeven moment daartegen aanlopen is het juist verstandig om te zoeken naar hoe wij nu kunnen zorgen dat die zorg misschien op een andere manier wordt verleend, door de nabije omgeving, op een lichtere manier, door niet op een dubbel traject op twee sporen tegelijkertijd zorg te verlenen. Juist dit soort maatregelen zijn heel goed en heel verstandig om te zorgen dat de beperkte middelen die er zijn – want ja voor linkse partijen, soms moet je inderdaad een keuze maken uit de beperkte middelen en de hoeveelheid mensen die er zijn – hoe gaan wij die op de meest efficiënt mogelijke manier op de juiste plek terecht krijgen. Dat is denk ik een hele wezenlijke discussie om te voeren. De VOORZITTER. De heer Moti. De heer MOTI (pvda).

Ja voorzitter, eerst als antwoord op de heer Verweij. Hij grijpt aan dat er ook een personeelstekort is dus je kunt nu eenmaal niet meer geld uitgeven, we moeten wel minder geld uitgeven. Voorzitter, tegen de heer Verweij zeg ik, we hebben ook een personeelstekort bij de politie. Dat betekent niet dat we gaan bezuinigen op de politie. We hebben een personeelstekort in de bouw. Dat betekent niet dat we de bouwambitie naar beneden moeten bijstellen. Nee, dat probeer je te handelen. Zo moet je dat ook in de zorg proberen te doen. Dat is geen legitimatie om maar te bezuinigen op de zorg. En richting de heer Elbay zeg ik voorzitter, als laatste: de PvdA heeft wel degelijk voorstellen gedaan. Wij roepen al sinds de voorjaarsnota dat we hierover moeten praten met elkaar. We hebben daarover ook moties ingediend, daar heeft u tegengestemd. U vindt het blijkbaar niet erg dat dit college geen toezeggingen nakomt. De heer Struijvenberg die ons meerdere keren beloofd had om met plannen te komen en daar nooit mee is gekomen. Daar heeft u nooit wat van gezegd, dat vindt u blijkbaar niet erg, dat de raad gewoon geschoffeerd wordt. De heer Buijt die ons wat toegezegd heeft, het staat nog genoteerd door de griffie, dat in januari 2023 de plannen zouden worden gepresenteerd voor het volledige bedrag. Dat is niet gebeurd. Hoor ik u ook niets over zeggen. De raad voor de tweede keer geschoffeerd.

Daarmee kunnen wij onze taak niet voldoen en dan kunt u mij wel het verwijt maken 'u wilt niet over de inhoud praten', ik wil heel graag over de inhoud praten, maar dan moet het college wel zijn toezeggingen nakomen. En zolang de coalitie hier de hand boven het hoofd houdt en ons democratisch ondergraaft, dat wij onze controlerende taak niet kunnen vervullen, zoals dat bij deze acht maatregelen is gebeurd, die gewoon ingevoerd zijn zonder dat wij ook maar de kans hebben gehad om daar iets van te vinden, dan houdt het gesprek natuurlijk wel op wat de PvdA betreft. Dan kunnen we niet meepraten. De VOORZITTER. U was klaar mijnheer Moti? Heel goed. Op mijn lijst staat mevrouw Aafjes-van Aalst, niet? Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Voorzitter, dank u wel. GroenLinks maakt zich zorgen om de zorg. Acht maatregelen moeten leiden tot bezuiniging van € 4,6 miljoen. De rest van de maatregelen om te komen tot een bezuiniging van € 16 miljoen moet nog komen. Voorzitter, de afgelopen week werd aan alle organisaties in de zorg uitgelegd wat dat zou betekenen:

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

332

hoe zij werden gekort in het welzijn, om dat op te vangen. De geïndiceerde zorgvraag komt terecht bij niet-geïndiceerde zorgpartijen waardoor mensen die niet-geïndiceerde dagbesteding moeten krijgen terechtkomen in Huizen van de Wijk. Mijn beeld is dat zorg- en welzijnsaanbieders zich niet serieus genomen voelen. Zij worden onvoldoende meegenomen in de aanpak van dit college. Het wordt opgelegd aan de professionele partijen in deze stad. Partijen in de stad en ook ik als raadslid, voelen zich daarom totaal niet serieus genomen in de zorg om de zorg. Voorzitter, mij werd net verweten: kom dan met een alternatief. Ik zou de wethouder willen vragen, op het moment dat er zoveel onzekerheden zijn, dan moet je een reservering treffen. De Rekenkamer gaf in 2015 bij de decentralisatie van de zorg hier al opdracht toe. Ik zou dan ook willen weten of de wethouder ertoe bereid is om daar eens naar te kijken, want ik zit er niet op te wachten om over een paar maanden gelijk te krijgen dat we die € 4,6 miljoen niet gehaald hebben of dat die € 16 miljoen niet gehaald wordt. Ik vind dat je als raad samen in positie moet zijn om dan een antwoord daarop te kunnen geven.

Ik zou willen vragen: is de wethouder bereid om zo'n reservering te treffen? Wij hebben namelijk grote twijfels of deze opdracht gehaald gaat worden met dit maatregelenpakket, maar wij zitten dus niet te wachten op ons gelijk want, want dat gelijk gaat uiteindelijk ten koste van de zorg van al die Rotterdammers die dat zo hard nodig hebben. De VOORZITTER. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd). Voorzitter, ik hoor mevrouw Kockelkoren zeggen en eindelijk met een voorstel komen, laten we geld reserveren. Maar er is al een compensatieplicht in Rotterdam. Met andere woorden, als het budget op is, dan moet het college gaan bijplussen. Maar wat is nu dan de daadwerkelijke maatregel die u wilt treffen? Want ik hoor u niet echt met een oplossing of met een maatregel komen, alleen maar voorstellen van het ene potje in het andere potje. Dat is toch geen oplossing? De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Het is een manier om samen als raad weer wat meer regie en zicht te krijgen en er zeker van te zijn dat die mensen die de zorg nodig hebben, als die keuzes gemaakt moeten worden, die zorg ook krijgen. De VOORZITTER. De heer Elbay. De heer ELBAY (d66). Bent u het dan met mij eens dat we dus maatregelen moeten treffen en anders dat de zorgkosten boven € 1 miljard gaan uitkomen in 2026? De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl).

Het is duidelijk dat wij als land en ook als stad een opgave hebben in die zorg. Daar wil ik een serieus debat over voeren over welke keuzes daar dan in gemaakt worden. Maar u houdt elke keer de deur dicht en zegt: kom dan met een oplossing. Wij komen met constructieve vragen, met constructieve oplossingen, alleen u wilt daar niet naar luisteren. Ik was nog niet eens aan het woord geweest toen u al begon te zeggen: ja, u heeft nog niet gezegd. Nee, natuurlijk heb ik nog niets gezegd. De VOORZITTER. U kunt verdergaan mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl). Voorzitter, ik ben heel benieuwd naar de reactie van het college en daarnaast heb ik nog een motie die gaat over de WMO, want wij zien dat een groot deel van de zorgkosten naar mensen gaat die al zwaar in de problemen komen en wij

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

333

vinden dat je vooral moet investeren in preventieaanbod. Wij roepen het college dan ook op om daarin te blijven investeren en juist niet op te bezuinigen. De VOORZITTER. Mevrouw Kockelkoren heeft de volgende motie ingediend. Motie 3. WMO, geen deel van het probleem maar van de oplossing "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 23 februari 2023 ter bespreking van agendapunt 8.2 De Bestuursopdracht Zorg; constaterende dat: - er van de € 16 miljoen die dit jaar, conform de begroting, bezuinigd moet worden op het beleidsterrein Zorg er op dit moment slechts voor € 4,6 miljoen bezuinigingsplannen zijn; - het leeuwendeel van de bezuinigingen in de eerste set maatregelen gebaseerd is op het sturen op het verlagen van de hoeveelheid en de intensiviteit van (her-)indicaties en daarmee het aantal WMO-aanbiedingen; overwegende dat: - de Nederlandse, en daarmee Rotterdamse, zorg tegen financiële en personele grenzen aanloopt; - preventie, inzetten op welzijn en hiermee WMO-aanbod een belangrijke schakel is in het voorkomen van een zorginfarct en een goed middel is ter voorkoming van hoge zorgkosten; verzoekt het college: - bij het vormgeven van het maatregelenpakket 2023 binnen het beleidsterrein Zorg duidelijk aan te geven waar het welzijnsaanbod versterkt kan worden ten behoeve van het verlagen van de zorgvraag en daarmee de kosten die hiermee gemoeid zijn; - geen verdere bezuinigingen

in te boeken gericht op het inperken van het preventieaanbod en WMO-arrangementen; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A. Kockelkoren De VOORZITTER. De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. Wie mag ik het woord geven? Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Voorzitter, bijzonder om te constateren dat wij in deze raad ons ontzettend druk kunnen maken over van alles en nog wat maar dat de meest belangrijke zaak van het leven, de kern van het leven, de meest primaire levensbehoefte van de mens, de gezondheid van de mens zo minimaal aandacht krijgt. Dat blijft 50PLUS wel verwonderen. Voorzitter, zonder blikken of blozen moesten wij zo'n € 200 miljoen bezuinigen, die wij vervolgens op Houdini-achtige wijze naar € 62 miljoen weten terug te brengen, terwijl wij daar als raad niets van af wisten. Het college heeft het voornemen met minder geld meer te gaan doen in de zorg. Voorzitter, omdat er meer ouderen komen en daarmee de zorgvragen zullen toenemen, betekent dat bezuinigen maar één ding: ouderen die zorg nodig hebben, krijgen minder zorg. Simpel, minder zorg D66. Voorzitter, 50PLUS snapt als geen ander dat we niet oneindig geld kunnen uitgeven aan zorg, maar de zorg die de oudere Rotterdammers nodig hebben te beperken, daar heeft 50PLUS grote moeite mee.

Ouderen laten terugvallen op hun netwerk, dat vaak al overbelast is met die mantelzorgers en dat naarmate een oudere ouder wordt ook drastisch afneemt. Ik zie het aan mijn moeder.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

334

Voorzitter, dat betekent, we laten die 11.000 nieuwe zorgaanvragen in de kou staan? 50PLUS roept het college op zich vooral in te spannen om meer middelen van het rijk te gaan krijgen. Dat hebben wij nodig. 50PLUS roept het college op om prioriteiten anders te gaan leggen om de vijftigplussers te faciliteren, om netwerken op te bouwen. Zorg voor die buurthuizen waar ouderen terechtkunnen te organiseren. Bouw weer bejaardentehuizen waar ouderen elkaar kunnen vinden en dat netwerk kunnen opbouwen. Help oudere werklozen weer aan de bak te komen. Naast een gezonde lifestyle is een netwerk opbouwen en onderhouden van groot belang, maar dat kunnen en mogen wij van onze huidige ouderen niet meer verwachten. We hebben alles afgebroken, maar we kunnen het wel voor toekomstige generaties ouderen inzetten. Ten slotte voorzitter, een hele concrete maatregel voor D66: 30% van de zorgkosten zijn overheidskosten. Moesten we daar maar eens niet op gaan bezuinigen en besparen? Minder kader, minder administratie en vooral met meer vertrouwen zorgen dat onze ouderen de zorg krijgen die ze nodig hebben. Ik heb twee moties voorzitter, tot zover. De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen heeft de volgende moties ingediend. Motie 4.

Snijd in de overheadkosten! "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 23 februari 2023 ter bespreking van de Bestuursopdracht Zorg; constaterende dat: - de kosten van de zorg en welzijn dreigen op te lopen tot naar de € 1 miljard; - het college daarom meer met minder wil doen; - de overheadkosten bij zorg en welzijn 30% van het beschikbare budget beslaan; - de WMO de gemeente de opdracht heeft gegeven ondersteuning te bieden aan Rotterdammers zodat zij mee kunnen blijven doen aan de maatschappij; overwegende dat: - de acht maatregelen die het college nu voorstelt ten kosten lijken te gaan van de Rotterdammers die hulp nodig hebben; - 30% van € 1 miljard een gigantisch bedrag is; - de zorg niet gebaat is bij administratie en regeldruk; draagt het college op: - bij zijn maatregelen in de eerste plaats te onderzoeken of de overheadkosten beperkt kunnen worden. Hierbij als uitgangspunt vertrouwen te nemen zonder naïef te zijn; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. P.J.H.D. Verkoelen Motie 5. Help 75-minners te netwerken! "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 23 februari 2023 ter bespreking van de Bestuursopdracht Zorg; constaterende dat: - de kosten van de zorg en welzijn dreigen op te lopen tot naar de € 1 miljard; - het college daarom een groter beroep wil doen op het netwerk van de zorgvragers;

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

335

- de WMO de gemeente de opdracht heeft gegeven ondersteuning te bieden aan Rotterdammers zodat zij mee kunnen blijven doen aan de maatschappij; overwegende dat: - veel ouderen geen of een beperkt netwerk hebben; - veel mantelzorgers al overbelast zijn; - oudere zorgvragers niet geleerd hebben hoe zijn een netwerk moeten opbouwen en onderhouden; draagt het college op: - beleid te ontwikkelen waarmee ze 75-minners het belang van een netwerk met meerdere generaties onder de aandacht brengt; - 75-minners helpt vaardigheden te ontwikkelen om een netwerk op te bouwen en te onderhouden; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. P.J.H.D. Verkoelen en C. Aafjes-van Aalst De VOORZITTER. De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. Wie wil nog het woord voeren? Ja, gaat uw gang. De heer AKHATAB (denk). Dank u wel voorzitter. Naar alle verwachtingen zal het tekort aan zorgpersoneel in de komende jaren alleen maar toenemen. De stijgingen in het aantal patiënten en de intensiteit van de zorg heeft geleid tot alsmaar hogere zorguitgaven. Het budget van de overheid is niet voldoende om deze stijgende kosten te dekken en er wordt steeds meer gemeentelijk geld gebruikt voor de zorg. Ondertussen heeft de overheid al bezuinigd op het zorgbudget, ondanks een eerdere verhoging.

Hoewel het huidige college € 50 miljoen per jaar beschikbaar heeft gesteld, is meer geld simpelweg niet de enige oplossing. Er moet meer gebeuren voorzitter. Het tekort aan zorgpersoneel kan niet snel worden opgelost en de verwachte toename in zorgvraag kan simpelweg niet worden bijgehouden. Als gemeente moeten we samenwerken met de zorgsector om innovatieve oplossingen te vinden om deze uitdagingen aan te pakken. Kan de wethouder aangeven hoe hij dat wil doen? Het is belangrijk dat wij preventiemaatregelen, eigen kracht en eigen verantwoordelijkheid ondersteunen om de vraag naar zorg te verminderen. Voorzitter, om ervoor te zorgen dat degenen die de zorg het hardst nodig hebben deze blijven krijgen maak je soms dan ook moeilijke keuzes en wil je een oplossing die liever anders is. Maar voorzitter, de houdbaarheid, uitvoerbaarheid en betaalbaarheid van de zorg staan onder druk en er moeten verstandige beslissingen worden genomen. De aangekondigde maatregelen zijn mijns inziens een stap in de juiste richting. Desondanks voorzitter, heb ik nog wel een aantal vragen aan de wethouder.

Wat betekent kritisch zijn bij de afweging van wie meteen toegang krijgt tot zorg en wie niet? Gaan hierdoor mensen die voorheen wel recht hadden op zorg die nu niet meer krijgen? Welke andere vormen van hulp worden bedoeld wanneer geïndiceerde zorg niet of niet meteen wordt toegewezen? Hoe wordt ervoor gezorgd dat inwoners die zorg met hulp uit hun netwerk moeten redden ook daadwerkelijk deze hulp kunnen krijgen? Is er ondersteuning beschikbaar voor deze mantelzorgers? Hoe wordt digitale zorg vormgegeven en wie is hier verantwoordelijk voor? Wordt er rekening gehouden met digitale vaardigheden van de inwoners? Tot zover. De VOORZITTER. Andere sprekers? De heer Segers-Hoogendoorn.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

336

De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Voorzitter dank. Ik zit ongeveer met een vergelijkbaar ongemak en dat is denk ik een eufemisme zoals de heer Vonk het verwoordde, dit is een tamelijk financieel aangevoerd proces en dat klopt natuurlijk ook als je met minder middelen te maken hebt, maar tegelijkertijd lijkt het daardoor wel heel erg hapsnap en te weinig lange termijn. Ik merk ook een ongemak dat we daar als raad buitenspel lijken te staan, juist omdat het zo hapsnap lijkt en korte termijn. Dat is niet alleen een ongemak, dat moet echt anders wat ons betreft. Ik denk dat het op zijn plek is in de commissie om te bespreken wat de rol van de raad daarin moet zijn. Ik had wel een conceptmotie, maar ik denk dat ik die nu niet ga indienen omdat het uiteindelijk iets is wat je eigenlijk met elkaar moet gaan delen, hoe zien we dit proces nou voor ons, maar ook een grotere betrokkenheid van de raad bij ook het samen erover hebben. Wat betekenen dingen ook voor de langere termijn en hoe zorgen we ervoor dat we nu niet hapsnapbeleid voeren. Dat is wat ons betreft zeer aan de orde. Ik wil het wat dat betreft dus ook daar bij de commissie laten, maar dit ongemak is wel erg groot. Dank. De VOORZITTER. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Voorzitter, ik ga hier staan want we hebben nog publiek op de tribune en dat kan mij anders niet zien.

Voorzitter, al heel veel wijze woorden zijn al gezegd over dit onderwerp en ik wil de wethouder vragen: kijken we ook naar andere steden? Want dit moet je toch een beetje integraal… Het gaat ook over hoe wij onze samenleving hebben georganiseerd en dat is vaak niet zo handig, dus kijken we naar dingen als de buurtzorg en hoe doen ze dat op andere plekken? Wat in ieder geval volgens de SP knelt bij deze hele discussie, is de financiële invalshoek, maar ook, we gaan met bezuinigingen minder, meer doen, we gaan niet echt bezuinigen, er worden allerlei maatregelen voorgesteld die op het eerste gezicht logisch lijken, maar er is niet in kaart gebracht wat voor neveneffecten die hebben. Dus met name de motie van de PvdA om dat eerst in kaart te brengen en ook te onderzoeken wat voor ongewenste effecten dat heeft en dat met de raad te bespreken dan zomaar die financiële inboeking te doen, dat steunen wij van harte en we roepen ook onze collega's op om ook zeker die PvdA-motie daarbij te steunen. De VOORZITTER. Dank u. Andere sprekers? Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Dank u wel voorzitter. Preventie is niet de kosten zo laag mogelijk houden. Preventie is ook niet de ene Rotterdammer wel en de andere Rotterdammer liever geen zorg bieden omdat toevallig iemand onder de naam mantelzorger de betaalde zorg gratis kan doen.

Preventie is ook niet procederen tegen je burgers om zo de gevraagde zorg niet te hoeven leveren. Preventie is investeren in een schone leefomgeving en gezonde voedselomgeving. Obesitas, diabetes type 2 en hart- en vaatziekten zijn de top 3 welvaartsziekten. Hier kunnen wij preventief op bezuinigen. Het begint bij de voedselomgeving van ons en onze kinderen. Kent u de nieuwe slogan van artsen al? 'Ontzorg de zorg: eet plantaardig'. En hoewel de haven en fossiele industrie verankerd zitten in onze Rotterdamse identiteit, moeten we ook realistisch zijn. Met de kennis van nu weten wij dat zij een aandeel hebben in onze ongezonde leefomgeving. Zie de resultaten van kankeratlas.iknl.nl. Longkanker, mesothelioom komen veel in en rond Rotterdam voor. Preventie op de zorgkosten is investeren in een gezonde voedselomgeving en een schone leefomgeving. Heeft de wethouder hier ideeën over voor preventieve maatregelen? Dank u wel. De VOORZITTER. Dank u. Anderen? Niet. De wethouder.

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

337

De heer BUIJT (lr) (wethouder). Voorzitter, dank u wel en ook dank aan de raadsleden voor hun gestelde vragen en duidelijke betrokkenheid bij dit onderwerp. Twee weken geleden hadden wij op 8 februari een heel uitgebreid commissiedebat, tweeëneenhalf uur, 41 vragen. Dat is een heel intensief debat geweest en de volgende dag had ik op 9 februari, donderdagmiddag in het Timmerhuis 130 zorgpartijen en meer dan 160 mensen die in de zorg werken bij die 130 zorgpartijen. Daar heb ik eigenlijk ook hetzelfde verhaal verteld als ik al enkele dagen na mijn aantreden bij de begroting vertelde. Ik heb zelden zoveel eensgezindheid in een zaal gezien als ik daar in het Timmerhuis zag. Iedereen had te maken met die gigantische personeelstekorten in de zorg. Dan kun je natuurlijk zeggen: ja, dat wil nog niet om te bezuinigen, maar op een gegeven moment heb je wel mensen nodig om zorg te leveren. Wat ik dan een beetje jammer vind is dat er nou zo zorgbreed in deze stad consensus is, en natuurlijk zullen wij best wel eens van mening gaan verschillen over maatregelen, maar de kern: op deze voet verdergaan zoals het de laatste jaren gegaan is, die kern wordt door de mensen die de zorg moeten leveren in deze stad aan onze Rotterdammers, die wordt breed gedeeld. Dan is het zo jammer dat sommige mensen het maar blijven hebben over 'die € 200 miljoen, de historische bezuinigingen'.

Dat is heel erg jammer, want juist de mensen die de zorg moeten leveren, erkennen dit probleem en snappen voor welke uitdagingen wij staan. Daarvoor heb ik ook gezegd, op de huidige vorm doorgaan, is onhaalbaar, onuitvoerbaar en onbetaalbaar. Ik wil voor eens en voor altijd nog een keer de cijfers presenteren zoals ze zijn: er gaan duizenden Rotterdammers in deze collegeperiode meer gebruik maken van zorg, er gaan honderden mensen minder zijn om die zorg te verlenen, wij gaan in 2026 meer geld uitgeven aan zorg dan we nu doen, alleen we maken scherpere keuzes, zodat de mensen die de zorg het hardste nodig hebben, die ook krijgen. Dat is het echte verhaal. En hoe zitten nu die bedragen? € 50 miljoen leggen wij bij uit de algemene reserve, € 50 miljoen proberen wij in Den Haag te krijgen en € 60 miljoen zijn maatregelen die wij nemen om te zorgen dat die zorg terechtkomt bij de mensen die het het hardst nodig hebben. Dat is echt hoe het feitelijk zit. Dat wil ik echt nog een keer benadrukken. Het zijn ook niet alleen maar de maatregelen die we nemen. Er is een transitie gaande in het denken hoe de zorg georganiseerd moet worden omdat we weten dat de zorg in de huidige vorm niet verder kan. We hebben ook echt verwachtingen dat dat ook resultaten gaat opleveren.

Het zijn niet alleen maar de maatregelen die wij nemen, het is ook de hele omslag die in het denken van zorg leveren gemaakt wordt. Dan vind ik het jammer dat ik steeds dingen terugkrijg als 'ja, u had toen gezegd die € 16 miljoen', in de commissie heb ik daar al een keer een kanttekening bij gemaakt dat ik de toezegging niet zo letterlijk had gezegd als die opgeschreven is, maar ik heb daar toen niets van gezegd, dus ik moet er ook verder niet te moeilijk over doen. Maar ik heb toen ook uitgelegd wat ik ermee beoogde. Wat beoog ik ermee? De eerste tranche die konden wij nemen zonder dat iemand die zorg kreeg, direct merkt dat die minder kreeg. Die konden wij intern…, zonder dat we met de zorgpartijen hoefden te overleggen dat het ten koste ging van zorg. Dat waren die eerste € 4,6 miljoen. De tweede tranche, daar zijn we nu mee bezig. Die krijgt u voor de zomer en dat zijn maatregelen die ook echt getoetst worden op rechtmatigheid met het veld, op uitvoerbaarheid en waarvan wij hopen dat die gaan optellen tot richting die maatregelen van die € 16 miljoen. Het kan zijn dat we daar voor de zomer nog niet aan komen, dan zullen wij in het najaar met een derde tranche komen. Dat is wat wij van plan zijn. Om dan steeds te zeggen van: 'ja, u schaadt ons vertrouwen, u heeft mis…', nee, dat is gewoon niet hoe het is. Dit is het echte verhaal, het eerlijke verhaal.

En landelijk speelt hetzelfde probleem. Ik wil toch nu, omdat ook met name de heer Vonk daar heel erg op hamert, een klein citaat geven uit een brief van staatssecretaris Van Ooijen, een partijgenoot, aan de Tweede Kamer. Dat gaat over de hervormingswet van de jeugd. "De jeugdzorg kan en moet veel beter", sorry, ik begin op een ander punt, toch "zowel vanwege inhoudelijke uitdaging als de financiële houdbaarheid. Dat vinden alle betrokken partijen. Niet elke hulpvraag behoeft een zorgantwoord. Met beperkte mensen en middelen moeten scherpe keuzes gemaakt worden

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

338

wie in aanmerking komt voor professionele jeugdhulp en wie niet. De maatregelen die op verschillende terreinen moeten worden genomen, dragen ook bij aan de personele en financiële houdbaarheid van het jeugdstelsel. Dat is nodig. Waar begin deze eeuw 1 op de 27 jeugdigen jeugdhulp ontving, is dat nu 1 op de 7,5 jeugdigen. In de periode van 2015 tot 2021 bedraagt de stijging 21%." Dus wat wij hier in Rotterdam doen, dat is landelijk hetzelfde issue. Als we dan over bedragen inboeken hebben, de Hervormingsagenda, het kabinet boekt een besparing van € 1 miljard in, waarvan honderden miljoenen ongedekt zijn. Dat doet het kabinet met CDA en ChristenUnie ook erin, en dan hier met het verwijt komen dat ik die miljoenen… Die probeer ik zo goed mogelijk in te vullen, er transparant over te zijn. Ik vind dat niet helemaal terecht, ik wilde het hier toch gezegd hebben. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ik ben even benieuwd naar welk verwijt de wethouder verwijst. De VOORZITTER. De wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder).

Nou u vindt dat ik… Moet ik u gaan citeren? Ik kreeg de indruk dat u het allemaal rommelig vond lopen, onoverzichtelijk, u werd niet meegenomen, als commissie wilde u verder die maatregelen nog eens goed onder de loep nemen, dus ik kreeg eigenlijk de indruk, maar dat geef ik eerlijk toe dat is mijn vrije interpretatie van uw bijdrage, dat u het eigenlijk allemaal… Ja, een beetje onduidelijk, zo. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Dan lijkt me dat toch goed om dat enigszins te nuanceren want ik heb dat geprobeerd genuanceerd te zeggen. Ik heb gezegd dat het erg een financiële operatie is die ik snap, met de druk die erop zit, maar dat het daardoor wel erg hapsnap en weinig lange termijn lijkt te zijn en dat we daarin als raad graag met u in debat gaan, over hoe je dat doet. Dat is wat ik heb gezegd, dat is niet een verwijt geweest, dat is echt juist een uitnodiging geweest naar u om het met ons als commissie en als raad te doen. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Helder, dank voor die nuancering, maar die maatregelen die er nu zijn, zijn juist wel heel duidelijk en voor lange termijn. De belangrijkste maatregel is die herindicatie. En daar wordt ook geprobeerd om een frame aan te hangen van 'ja, die 50% wordt 30%, dus het wordt minder.' Nee. Nee, het is juist zo dat je maatwerk gaat leveren.

Dus het uitgangspunt wordt, dat gemiddelde van 50% die nu bij een herindicatie gegeven wordt, wat heel erg veel extra geld kost, daar moeten we kritischer naar kijken, waarbij we willen uitkomen en wat haalbaar moet zijn, op 30%. Maar natuurlijk zijn er altijd gevallen waarbij dat niet gaat lukken en dan blijft het ook gewoon hetzelfde. Het tweede traject, ik vind dat heel erg gericht op de toekomst en dat is de belangrijkste maatregel die we nu bij de eerste acht nemen. Dus ik ben het dan niet met u eens, maar ik waardeer wel uw nuancering. Dat is even mijn algemene reactie en ik wil graag een aantal vragen die gesteld zijn… De VOORZITTER. De heer Moti. De heer MOTI (pvda). Ja voorzitter, ik heb een beetje zitten twijfelen of ik nu wel of niet nog een interruptie zal plaatsen, want ik vind dat de wethouder zich hier een beetje als een verongelijkt kind gedraagt. Heel bozig gaan doen richting de raad, maar u bent zelf uw toezegging niet nagekomen. Maatregel 8, waar u het net over had, de herindicaties, bent u al

raadsvergadering van 23 februari 2023

Notulen pagina

339

per 1 januari begonnen door te voeren zonder dat u ons de kans heeft gegeven om daar met u over in gesprek te gaan. Dan moet u niet raar opkijken dat wij daar boos over worden. Ik had graag daarover met u eerst in debat willen gaan. Dan is gelijk de vervolgvraag: hoe gaat u dat dan realiseren, die lagere herindicatie? Want de ouderen die dus voorheen blijkbaar onterecht zorg hebben gehad, haal ik uit uw verhaal op, die gaan zo meteen die onterechte zorg niet meer krijgen. En waar baseert u dan op dat ouderen voorheen onterechte zorg kregen? De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ten eerste baseert u het nu helemaal op ouderen, maar u moet weten dat heel veel Rotterdammers ook die niet oud zijn, zorg krijgen, dus u verengt het nu tot een groep en dat is niet terecht De heer MOTI (pvda). Dat klopt voorzitter, daar heeft de wethouder gelijk in, maar zoals de wethouder ook in zijn eigen brief heeft geschreven, het grootste deel van de WMO-zorg gaat naar ouderen. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Grootste, maar niet helemaal. Wat gewoon nu is, is vaak een standaardwerkwijze. We hebben traject A geprobeerd, dat heeft niet gewerkt, dus wij doen nu automatisch traject B. Zo gaat het nu. Wat wij dus willen, is dat wij veel scherper willen gaan kijken. Nee, we doen niet meer automatisch traject B wat meestal anderhalf keer zo duur is, we gaan het nu kritischer bekijken.

Degene die nog steeds dat traject anderhalf keer nodig heeft, die krijgt het, maar als het niet nodig is gaan we het niet meer doen. En dan kun je misschien op een andere manier, met bepaalde medicatie in stand houden of op een andere wijze, kun je iemand in ieder geval op hetzelfde niveau houden. Dat is de afweging die we gaan maken. Ik heb in ieder geval een aantal vragen genoteerd van de VVD over hoe zeker is het nou dat je die bedragen gaat halen? Ja, daar ben ik heel eerlijk in… De heer MOTI (pvda). Voorzitter? De VOORZITTER. De heer Moti. De heer MOTI (pvda). Sorry dat ik er doorheen ging maar ik dacht voordat de wethouder naar het volgende punt gaat. Het tweede deel van mijn vraag was, vindt u niet dat u hierover eerst met de raad had moeten overleggen voordat u het per 1 januari invoerde? Want daar hebben wij het toch volgens mij in het debat in de voorjaarsnota en bij de begroting heel uitvoerig over gehad. Dat het geen carte blanche mag zijn als de gemeenteraad instemt met de begroting. De VOORZITTER. De wethouder. De heer BUIJT (lr) (wethouder). Ja, dat kun je vinden, maar u heeft, althans u niet, u heeft tegengestemd, maar collega's van u hebben gezegd: we stemmen in, maar u gaat ze dan presenteren die € 16 miljoen dus dan willen wij het weten. Dan geeft u mij in ieder geval dus de ruimte om die maatregelen dan aan u voor te leggen. Dat doen we nu.

Wat is dan het verschil met het aan de voorkant, voordat je ze invoert? Want in feite, de meerderheid van de raad en ook een deel van de oppositie heeft gezegd: 'Oké wethouder, ga aan de slag'. Er is een verschil van interpretatie dat ik van mening was dat ik een deel zou presenteren in januari. Anderen zeggen 'nee, u heeft letterlijk gezegd het hele pakket'. Dat is dan, als ik het al gezegd heb, een omissie geweest, want ik heb ook in de commissie duidelijk aangegeven hoe ik het bedoeld had. Maar dat doet niets af aan het feit dat een ruime meerderheid van de