[25bb007616] Beantwoording technische vragen concept Begroting 2026 / 2e herziening 2025

9 van 24

76

Volt

Stedelijke ontwikkeling

Bijstelling Rotterdamse Verkeersoverlast Aanpak (€ 1,0 mln), als we het goed begrijpen gaat het hier om een financiële meevaller? Hoe is dit tot stand gekomen? Door welke redenen is dit geld op de plank blijven liggen? Fietshandhaving: De uitvoering hiervan wordt deels uitbesteed en de gemeente huurt extra ophaalcapaciteit in bij Rotterdam Inclusief. Wat zijn de extra kosten hiervoor? En wat waren de kosten die hier normaal gesproken mee gemoeid waren?

77

Volt

Veilig

78

Volt

Veilig

79

Volt

Stedelijke ontwikkeling

80

Volt

ASIS

81

Volt

ASIS

Waarom is er een ramingsbijstelling nationaal Vuurwerk opgenomen in dit programma? Dit heeft toch niets met armoede te maken?

82

Volt

ASIS

Klopt het dat de laatste €4000,- is onttrokken en de bestemmingsreserve nu leeg is?

83

Volt

ASIS

84

Volt

Cultuur

85

Volt

Cultuur

Wordt er met deze begroting €830.000,- onttrokken uit de bestemmingsreserve? Waar wordt dit voor gebruikt? Is het al zeker dat Rotterdam de International Council of Museums gaat organiseren? Is de gift Kunst & Cultuur van Stichting De Verre Bergen bedoeld voor specifieke instellingen of doelgroepen?

86

Volt

Cultuur

De bijstelling is dat er €1,0 mln meer begroot wordt te onttrekken uit de bestemmingsreserve. Er wordt begroot meer te onttrekken vanwege intensivering van de Rotterdamse Verkeersoverlast Aanpak. Er is dus geen sprake van een financiele meevaller. In 2025 zijn er meer toezichthouders op straat die dagelijks controles uitvoeren op foutgeparkeerde fietsen en bromfietsen, weesfietsen en fietswrakken in de openbare ruimte. Het resultaat is dat tweewielers die te lang gestald staan of verwaarloosd zijn sneller een label krijgen en meer foutgeparkeerde fietsen en bromfietsen verwijderd worden. Bovendien wordt er ook extra ingezet op het ophalen van overlastgevende tweewielers door Rotterdam Inclusief. In 2024 bedroeg de offerte van Rotterdam Inclusief ongeveer 179.000. De extra inzet vanaf Q2 2025 t/m Q1 2026 bedraagt ongeveer €300.000. Dit betreft de extra inzet van Rotterdam Inclusief als de extra inzet van toezichthouders.

‘Het doel is om 26.000 overlastgevende tweewielers te verwijderen, wat 30% meer is dan het gemiddelde (19.000) over de periode 2021-2024. Op peildatum 22 juli waren al ongeveer 16.750 overlastgevende tweewielers verwijderd. Het inzetten van extra capaciteit heeft aantoonbaar effect.’ Is er enigszins in beeld hoeveel ‘overlastgevende’ tweewielers er in rotterdam op straat zijn? Welke definitie wordt hierbij gebruikt? Hoe vaak worden er klachten ingediend over ten onrechte weggehaalde fietsen?

Het totaal aantal klachten over overlastgevende tweewielers is lastig om overzichtelijk te maken, omdat deze via verschillende kanalen binnenkomen, zoals 14010, het fietspunt, het bezwarenloket of andere klachtenlijnen. Hierdoor is er niet een eenduidig getal dat gegeven kan worden. De definitie van overlastgevende tweewielers is vastgelegd in de APV hoofdstuk 5:12 "Overlastgevend stallen en hinderlijk parkeren van (brom)fietsen, fietswrakken". De klachten gaan met name over het Centraal Station, specifiek over de ondergrondse stalling en de noordzijde van het station. Omdat het sensorsysteem niet goed werkte en informatie ontbrak, zijn sommige fietsen in de ondergrondse stalling onterecht verwijderd. Daarom labelt T&H sinds kort eerst de fietsen die te lang lijken te staan. Na 14 dagen worden alleen de gelabelde fietsen verwijderd. Hierdoor zijn de bezwaren over de ondergrondse stalling afgenomen. Aan de noordzijde van het Centraal Station zijn sommige fietsplekken voorzien van belijning. Deze belijning zorgt ervoor dat fietsen netjes gestald kunnen worden en dat de straten toegankelijk blijven. Fietsen die buiten de belijning worden geplaatst, kunnen op basis van de APV worden verwijderd. Op dit moment wordt onderzocht hoe dit beter gecommuniceerd kan worden naar de Rotterdammers, bijvoorbeeld via duidelijke bebording.

Hoeveel kosten zijn er jaarlijks gemoeid met de plaatsing van fietstrommels en Momenteel (huidige collegeperiode) worden per jaar 20 nieuwe fietstrommels geplaatst en worden er per jaar 80 fietsnietjes? Hoeveel fietstrommels zijn er afgelopen jaar, en de jaren fietstrommels vervangen i.v.m. einde technische levensduur van de bestaande trommels. Een nieuwe trommel kost ca. daarvoor, gerealiseerd? 7000 euro incl. verstoeping. Een bestaande trommel vervangen kost ca. 5000 euro. Investering in 2025 bedraagt dus 540k (400k vervanging en 140k nieuwe plaatsingen). In de vorige collegeperiode werden er ca. 80 trommels per jaar geplaatst, in de jaren daarvoor ca. 40 trommels per jaar. Op dit moment staan er ruim 1200 trommels in Rotterdam. De jaarlijkse kosten die gemoeid gaan met het plaatsen van fietsnieten stadsbreed ligt tussen de Euro 200-250k. In 2023 zijn er 695 fietsnieten geplaatst , in 2024 zijn er 604 fietsnieten geplaatst en in 2025 komen we rond de 500-550 geplaatste fietsnieten uit. Er wordt voor de hogere uitvoeringskosten op de uitkeringen bij voorzieningen De hogere kosten zijn de extra personele (uitvoerings)kosten die Werk en Inkomen nodig heeft om recente voor wonen t/m 2028 budget overgeheveld vanuit dit naar programma Werk beleidswijzigingen (onder andere van lening naar gift) op het gebied van de Individuele bijzondere bijstand te kunnen en Inkomen.

Kan dit worden uitgelegd? Wat zijn de “uitvoeringskosten op de uitvoeren. De beleidswijziging van lening naar gift ging met name over de inrichtingskosten. Deze vallen onder de noemer uitkeringen bij voorzieningen voor wonen” en wat houdt de overheveling in ‘voorzieningen voor wonen’ voor het programma Armoede..? Omdat de teams die uitvoering geven aan de Individuele bijzondere bijstand bij Werk en Inkomen zijn ondergebracht, dienen we het geld vanuit het programma Armoede naar het programma Werk en Inkomen over te hevelen.

Wat zijn de frictiekosten voor het Fotomuseum en hoe hoog zijn deze kosten?

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

Het college is enthousiast over een alternatieve vorm van private dekking vanuit de samenleving voor het organiseren van een vuurwerkshow en heeft daarom besloten om op basis van een subsidie aanvraag tot een maximum van €80.000 bij te dragen aan de opstartkosten (25bb000608). Financiele dekking is gevonden door vanuit alle wethouderportefeuilles een bijdrage te doen van €10.000. Deze ziet u daarom in de begroting terug bij een aantal begrotingprogramma's. De bestemmingsreserve Actieplan Samenleven bevat € 1,4 mln. De begrote onttrekkingen zijn respectievelijk € 700k in 2025 en € 700k in 2026. Bij de 2e herziening is het afrondingsverschil van €4k gemuteerd zodat de reserve op de einddatum volledig is uitgenut ten behoeve van de uitvoering van het Actieplan Samenleven. Bij de voorjaarsnota 2023 heeft het gehele college ambities bijgesteld om financiële ruimte te creëren. Onderdeel hiervan was een gedeeltelijke vrijval van de bestemmingsreserve Armoedefonds. Nee, op 14 november wordt tijdens ICOM 2025 in Dubai bekend gemaakt wie gaststad mag zijn voor ICOM 2028. Rotterdam en Oslo zijn de overgebleven kandidaten. Het betreft een gift vanuit Stichting Collectiegebouw. De voorwaarde is dat dit bedrag ten gunste komt van de culturele sector in Rotterdam. Het is niet bedoeld voor specifieke instellingen of doelgroepen.

Op 16 september bent u hierover geinformeerd middels brief 25bb006540. Het Fotomuseum is gefaseerd vertrokken uit Las Palmas. De gemeente was huurder van deze locatie. Het huurcontract liep oorspronkelijk t/m maart 2027. Er zijn frictiekosten gemaakt om dit contract af te kopen. Het gaat om 870.000 die betaald zijn aan de verhuurder en 150.000 dat is betaald aan het NFM.

10 van 24

87

Volt

Cultuur

In de toelichting wordt gesproken over hogere huurkosten voor cultuurgebouwen, deels bekostigd vanuit de RIM. Kan er gespecificeerd worden om welke panden of instellingen dit gaat, en welk deel van de stijging door de RIM wordt gedekt?

De stijging van de kapitaallasten (afschrijving en rente) als gevolg van de investering voor vervanging, renovatie en restauratie van ons vastgoed wordt gedekt door onttrekking uit de RIM. Dit is opgenomen in de begroting 2025-2029 ter dekking van de extra te verstrekken subsidie. Het gaat om de uitvoering van de projecten die in het IHP Cultuur 2024-2027 zijn opgenomen, Deze worden opgeleverd in de periode 2025-2028 en leiden tot kapitaallasten (vanaf het jaar na oplevering): Dit betreft de volgende opleveringen: -Romeynshof -Baroeg (vervangingsdeel) -HBS -Ateliers en broedplaatsen

88

Volt

Onderwijs

Hoezo start de verhoogde regeling pas in 2026, en niet in 2025?

89

Volt

Onderwijs

Waarom is het aantal verwachten inclusieve klassen niet meer specifiek gemaakt in de begroting? >4 is wel heel vaag…

90

Volt

Onderwijs

Hoeveel budget is er opgenomen voor het realiseren van groenblauwe schoolpleinen?

91

Volt

Onderwijs

De link naar het VNG project werkt niet. Kan dit aangepast worden?

De subsidieregeling voor 2025 is al operationeel. Een tussentijdse verhoging zou het veld niet voldoende tijd geven om dit nog in 2025 uit te voeren. De verhoging wordt daarom in de regeling voor 2026 verwerkt, zodat er voldoende ruimte is voor een goede (plan)voorbereiding en uitvoering. Innovatieklassen vormen een eerste stap richting een structureel passend aanbod voor leerlingen die wachten op gespecialiseerd onderwijs. Samen met onze partners onderzoeken we hoeveel innovatieklassen er nodig zijn in de stad. Op dit moment kunnen we dat nog niet concreet maken, behalve dat de behoefte groeit. De meest recente cijfers worden opgenomen in de Onderwijsmonitor over 2025. Subsidies voor de groenblauwe schoolpleinen worden betaald vanuit de Groenagenda (Stadsontwikkeling). Voor 2026 is aan subsidie voor groenblauwe schoolpleinen beschikbaar: 400.000 euro voor bestaande scholen, en 200.000 euro voor nieuwbouwscholen. De link was inderdaad niet meer actief. Bijgevoegd vindt u de correcte link. Ondertussen is de website ook al aangepast. https://vng.nl/publicaties/g4-thuiszittersaanpak

92

Volt

Onderwijs

93

Volt

Zorg, Welzijn en Wijkteams

94

Volt

Zorg, Welzijn en Wijkteams

95

Volt

96

Volt

Zorg, Welzijn en Wijkteams Stedelijke ontwikkeling

Wat betekent de vrijval van €14mln voor de kapitaallasten van de middelbare De vrijval van €14 miljoen betreft een technische verschuiving van de financiering van de middelbare scholen in het scholen in het Stadionpark en de onderwijslocatie Laan op Zuid? Stadionpark en de onderwijslocatie Laan op Zuid (voorheen Plot Z). De Bestemmingsreserve Regio Deal Onderwijs was bedoeld om een deel van de kapitaallasten voor deze scholen te dekken. Deze middelen zijn nu overgeheveld naar de Rotterdamse Investeringsmotor (RIM), die de gebruikelijke dekkingsbron is voor onderwijshuisvesting en gerelateerde investeringen. De middelen zijn dus niet weg, maar worden voortaan via de RIM beheerd. De kosten voor de realisatie van het convenant worden pas in 2026 daadwerkelijk gemaakt, bij de oplevering van de nieuwe gebouwen op Plot Z en het Stadionpark. Reserve “Locatieontwikkelingen kwetsbare doelgroepen”: wat is de planning Deze bestemmingsreserve heeft als doel het financieren van het realiseren van opvangvoorzieningen voor kwetsbare voor de inzet daarvan? In welke jaren zijn investeringen gepland en voor Rotterdammers. Concreet zijn in deze bestemmingsreserve middelen opgenomen voor de volgende doelen: € 1,8 mln. welke locaties? voor de realisatie van de woonvoorzieningen aan de Slinge 5 (2026) en Overwolde 46-50 (vanaf 2028) door Antes, € 3,2 mln.

voor het dekken van de kapitaallasten van de tijdelijke opvang nabij metrostation Capelsebrug (2027-2032), € 1,7 mIn. voor de jaarlijkse indexatie van de kosten van Beschermd Wonen over de periode 2026-2029 en € 1,6 mln. voor dekking van de uitrol van Wonen Eerst in 2026 en 2027. Wordt er verwacht, gelet op de nieuwe rijksbijdrage van € 19,8 mln structureel Vanuit het Rijk krijgen we vanuit de rijks Voorjaarsnota inderdaad extra middelen. Met de structurele middelen is een deel voor jeugdzorg, nog steeds dat 2026 een zogenoemd ‘ravijnjaar’ wordt voor de van de lobbyreeks ingevuld. De andere opgaven binnen de zorg zijn met een groeipad naar 2028 verzacht middels de gemeentefinanciën gericht op Jeugdzorg, of is dit risico inmiddels grotendeels incidentele middelen voor 2026 en 2027. Maar de opgave neemt vanaf 2028 nog meer toe vanwege aanvullende ondervangen? maatregelen vanuit het Rijk op jeugd. De effecten van de Miljoenennota voor 2026 en verder worden conform bestendige gedragslijn verwerkt in de Eerste herziening 2026. Vanaf 2028 wordt er een eigen bijdrage van ongeveer €11mln verwacht. Hoe Het Rijk staat aan de lat voor de uitwerking van deze maatregel. Vooralsnog is nog niet bekend hoe het Rijk deze wordt daar nu al op geanticipeerd? maatregel wil vormgeven. Wij zijn als gemeente in afwachting hiervan, alvorens wij onze rol kunnen vormgeven.

Het college zegt te investeren in een uitbreiding van het hoogwaardig Onderheid tussen Noord en Zuid maakt het college niet op die manier, zeker niet boekhoudkundig. Veel OV-projecten openbaar vervoer, waar zien wij deze ambitie terug in de begroting. Hoeveel hebben baten op zowel Noord als Zuid. Denk aan de (voltooide) HOV Maastunnel en de tram over de nieuwe Stadsbrug. wordt er gereserveerd voor de uitbreiding van het hoogwaardig OV op Zuid? Maar ook het Plan Toekomstvast Tramnet kent baten op Zuid, waaronder hogere frequenties voor de tramlijnen 3 en 5.

97

Volt

Stedelijke ontwikkeling

De woningbouwproductie ligt met het huidige aantal woningen onder de beoogde 12.500–14.500 voor 2026. Welke financiële risico’s ontstaan hierdoor in lopende grondexploitaties en bouwprojecten?

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

Voor lopende grondexploitaties is het door de raad vastgestelde programma (aantal woningen en m2 bvo niet- wonen) leidend. Jaarlijks voert de gemeente voor individuele grondexploitaties een risico-analyse uit, waarbij de projectspecifieke risico’s worden ingerekend. Het financiële effect van de projectoverstijgende risico’s (macroeconomische effecten, marktrisico’s, etc.) wordt meegenomen in de berekening van de benodigde weerstandscapaciteit. De genoemde risico’s worden opgenomen in de jaarstukken van de gemeente en in de monitor grondexploitaties.

11 van 24

98

Volt

Bestaande stad

99

Volt

Financiële kengetallen

100

Volt

Financiële kengetallen

101

Volt

Financiële kengetallen

102

Volt

Financiering

Vanaf 2026 neemt de gemeente de taken van Huurteam Rotterdam zelf over. Hoeveel is hiervoor begroot (personeel, overhead, uitvoering) tov van de aanbesteding richting het Huurteam? Welke besparing of efficiencywinst verwacht de gemeente ten opzichte van het oude contractmodel?

"Sinds het aflopen van de opdracht aan de commerciële dienstverlener voor inzet van een Huurteam in de zes focuswijken in april 2025 wordt huurdersondersteuning anders georganiseerd. De Wet betaalbare huur (Wbh) biedt publiekrechtelijk instrumentarium waarmee huurverlaging kan worden afgedwongen. We voeren hiermee een wettelijke taak uit. De taken worden uitgevoerd binnen het team Goed Huren en Verhuren dat beperkt kan worden uitgebreid met uitvoerende capaciteit dmv de doeluitkering van het Rijk voor de implementatie van de Wbh en vrijkomende middelen met het aflopen van opdracht aan deze commerciële dienstverlener – binnen de formatie ruimte van Bouw- en Woningtoezicht. " Netto schuldquote stijgt fors (van 39,9% in 2025 naar 53,4% in 2026, en 66,9% Vooral de voorgenomen investeringen zorgen voor de stijging van de netto schuldquote. De voorgenomen investeringen in 2028). Waardoor wordt deze stijging precies veroorzaakt? Is dit te voor de gehele meerjarenperiode (2025-2029) bedragen ruim € 3 miljard. Voor een beperkt deel kan dit worden verklaren door investeringsprojecten, hogere financieringslasten, of een gefinancierd met een groei van de gemeentelijke reserves. Het meerdere wordt gefinancierd met nieuw aan te trekken daling van de baten? leningen. Hierdoor stijgen de vaste schulden en daarmee de netto schuldquote.

De vaste schuld stijgt van € 1.570 mln in 2025 naar € 2.227 mln in 2026. De paragraaf Investeringen geeft een overzicht van door uw raad goedgekeurde en goed te keuren voorgenomen Waaruit bestaat deze stijging concreet? Welke projecten of verplichtingen investeringskredieten. De lopende kredieten en de nieuwe kredieten zorgen in 2026 samen voor ruim € 900 miljoen aan liggen hieraan ten grondslag? geraamde investeringsuitgaven. Uit ervaring blijkt dat de realisatie van investeringen langer loopt dan gepland waardoor de financieringsbehoefte (stijging van de vaste schulden) ook vertraagd. De grootste investeringen in 2026 zijn: •Onderwijshuisvesting: € 113 miljoen •Zeven stadsprojecten: € 96 miljoen •Vervanging vrijverval riolen: € 67 miljoen Voor het volledige overzicht van de investeringen in 2026, zie de paragraaf Investeringen. De solvabiliteitsratio daalt van 47,1% in 2025 naar 41,8% in 2026 en 39,8% in Vooral de voorgenomen investeringen zorgen voor een stijging van de vaste schulden en daarmee een stijging van het 2027. Hoe is deze daling te verklaren? Zijn er maatregelen voorzien om de balanstotaal. Hiermee komt een verschuiving in de verhouding van het eigen vermogen tegenover het balanstotaal.

Uit solvabiliteit te stabiliseren richting 2030? ervaring blijkt dat de realisatie van investeringen langer loopt dan gepland waardoor de solvabiliteitsratio minder snel zal afnemen. De boekwaarde van de materiële vaste activa neemt de komende jaren sterk De afschrijvingsmethodiek voor investeringen in materiële activa vindt plaats binnen de kaders die de gemeenteraad toe, onder andere door de toename van investeringen vanuit de RIM en grote heeft vastgelegd in zijn Verordening financiën Rotterdam. stedelijke projecten. Welke afschrijvingssystematiek wordt toegepast, en zijn Grofweg kan worden gesteld dat alle vastgoed annuïtair wordt afgeschreven en alle overige activa lineair worden deze aangepast aan de huidige rentestand of levensduurverlenging van afgeschreven. Daarbij wordt in beginsel niet met een restwaarde gerekend, tenzij bij het doen van een investering projecten? Hoe verhouden de investeringen in maatschappelijk vastgoed voldoende aannemelijk wordt gemaakt dat er aan het eind van de verwachte gebruiksduur een restwaarde zal zijn. De (zoals scholen, wijkcentra, sportvoorzieningen) zich tot de investeringen in afschrijvingstermijn wordt bepaald op basis van de verwachte gebruiksduur, maar valt niet hoger uit dan de maximale infrastructuur en vastgoedontwikkeling? afschrijvingstermijn die de gemeenteraad heeft vastgesteld en in zijn verordening heeft vastgelegd.

De rentelasten die jaarlijks aan investeringen in materiele activa worden toegerekend, worden berekend op basis van het omslagrentepercentage dat de gemeenteraad in het voorafgaande jaar heeft vastgesteld. Dit geldt zowel voor de lopende investeringen als voor de afgeronde investeringen. In 2021 is geïnventariseerd welke materiele activa de gemeente bezit en een schatting gemaakt van hun vervangingswaarde, voor zover ze worden bekostigd uit de algemene middelen. Dit was exclusief de materiele activa die volledig worden bekostigd uit huurinkomsten (zoals commercieel vastgoed), rioolheffing (m.n. riolering), afvalstoffenheffing (m.n. afvalinzamelingsmiddelen), leges (zoals begraafplaatsen en crematoria) of leaseinkomsten (zoals diverse vervoersmiddelen en materieel). Hoewel deze inventarisatie alweer enkele jaren geleden is gedaan en zich beperkte tot de afgeronde investeringen, gaven ze een grove indicatie van de verhouding tussen investeringen in maatschappelijk vastgoed, investeringen in infrastructuur en investeringen in kantoorinrichting en -inventaris, t.w.: 45% : 45% : 10%.

103

Volt

Financiering

105

D66

Stedelijke ontwikkeling

Het financieringstekort groeit in de periode 2024-2029 aanzienlijk. Op welke manier zal dit tekort worden gecompenseerd? De woningbouwproductie blijft ondanks complexe omstandigheden op koers. Hoe zorgt het college ervoor dat de huidige versnelling in 2026 wordt vastgehouden, ook bij stijgende bouwkosten en personeelstekorten?

106

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel woningen worden er in het komende jaar gebouwd?

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

Het financieringstekort is het bedrag dat de gemeente zal moeten lenen. Dit verhoogt de vaste schulden. Het college heeft mei 2025 de Rotterdamse Aanpak Uitvoering Woningbouw (RAUW) vastgesteld, specifiek met het doel om de bouwproductie op koers te houden. Hiermee worden gemeentelijke belemmeringen weggenomen. We onderzoeken daarnaast innovaties in onze werkprocessen zoals de Rotterdamse werkwijze 2,0 (paralell plannen) en de pilot Ontwikkelaar aan zet. De daadwerkelijke productie is echter ook afhankelijk van factoren buiten onze invloed, zoals bezwaarprocedures, wijzigende wet- en regelgeving, etc De ambitie uit de woonvisie is om jaarlijk 3500-4000 woningen te bouwen. In de planvoorraad van 2026 zitten op dit moment 6500 woningen. Daarin zit ook een aantal grote, complexe projecten. Realiseren van woningbouw op de eplanning wordt essentieel het komende jaar. Uitgaande van 50% planuitval / doorschuiven (een ervaringsgetal, wegens factoren als netcongestie, financiën, personeel en bezwaarprocedures), is behalen van de ambitie een grote uitdaging.

12 van 24

107

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel huurwoningen worden er volgend jaar bijgebouwd in Rotterdam? Is dat genoeg om het tekort aan huurwoningen op te lossen?

108

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel bezwaarprocedures waren er vorig jaar in Rotterdam tegen woningbouwprojecten? En hoeveel vertraging verzorgt dit?

De ambitie uit de woonvisie is om jaarlijks 25% sociale huurwoningen te bouwen en minimaal 20% middenhuur. Op dit moment bevat het planaanbod voor 2026 circa 47% huurwoningen in betaalbare segment (27% sociaal en 20% midden). Het feitelijk te starten aantal en aandeel weten we uiteraard pas eind 2026 en hangt af diverse factoren (zoals financien, bezwaarprocedures, etc) en bepaald welke projecten er dan zijn gestart. De bouw van deze woningen in 2026 lost uiteraard niet het totale tekort aan huurwoningen op, dit vergt immers een inzet over meerdere jaren, maar levert wel een bijdrage om te voorzien in de behoefte. "We hebben geen registratiesysteem waar we deze informatie zo uit kunnen halen. Wel kunnen wij de volgende gegevens teruggeven. We kunnen de procedures inzichtelijk maken in beroep en hoger beroep gekeken waarin in 2024 uitspraak is gedaan. Bestemmingsplannen: Bestemmingsplannen worden in eerste en enige aanleg behandeld bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (AbRS). Er is dus geen bezwaarfase. In 2024 zijn er 10 zaken afgerond waarvan in 1 geval eiser in het gelijk is gesteld en in 1 geval is er overeenstemming bereikt. Omgevingsvergunningen Beroep rechtbank Er zijn 39 zaken afgerond. Het is alleen de vraag of deze allemaal zien op woningbouw. Er kunnen ook dakkappelen etc tussen zitten.

Dit nalopen is nogal bewerkelijk en is gezien de korte tijd niet mogelijk. In 9 zaken is het beroep gegrond verklaard. Hoger beroep AbRS Er zijn 8 zaken afgerond. Net als in beroep kunnen hier ook dakkappelen etc tussen zitten. In 3 zaken is het hoger beroep gegrond verklaard. "

109 110

D66 D66

Stedelijke ontwikkeling Stedelijke ontwikkeling

111

D66

Stedelijke ontwikkeling

In hoeveel gevallen werden de bezwaarmakers in het gelijk gesteld? De verdeling tussen sociale en middeldure woningen is belangrijk voor een gemengde stad. Hoe borgt het college in 2026 dat ontwikkelaars zich houden aan deze verdeling? Hoeveel sociale huurwoningen worden volgend jaar gebouwd in Rotterdam?

112

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel middenhuurwoningen worden volgend jaar gebouwd in Rotterdam?

113

D66

Stedelijke ontwikkeling

114

D66

Stedelijke ontwikkeling

In 2026 zet Rotterdam stappen op het gebied van studenten- en starterswoningen. Hoe wordt ervoor gezorgd dat deze woonvormen niet alleen kwantitatief toenemen, maar ook kwalitatief aansluiten bij de wensen van jonge Rotterdammers? Hoeveel studentenwoningen worden volgend jaar gebouwd in Rotterdam? Kan er hierbij een onderscheid gemaakt worden tussen gedeelde en ongedeelde studentenwoningen?

115 116

D66 D66

Stedelijke ontwikkeling Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel studentenwoningen zitten er in de planvoorraad van Rotterdam? Hoeveel geld is er beschikbaar voor de bouw van studentenwoningen?

117

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoe groot is het tekort aan studentenwoningen op dit moment in Rotterdam?

118

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel starters in Rotterdam hebben vorig jaar een woning gevonden?

119

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel studenten telt Rotterdam op dit moment?

120

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel internationale studenten zijn er op dit moment in Rotterdam?

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

Zie antwoord vraag 108 De verdeling 25% sociaal en 40% midden betreft een stedelijk percentage, wat per project kan verschillen. Afspraken over de prijssegmentering worden op verschillende manieren vastgelegd. Bijvoorbeeld in gebieds-of projectambitiedocumenten en privaatrechtelijke overeenkomsten (zals gronduitgifte en anterieure overeenkomsten) De ambitie uit de woonvisie is om van de bouwproductie 25% als sociale huurwoning te realiseren. Op dit moment bevat het planaanbod in 2026 bijna 27% sociale huurwoningen. Of dit aandeel daadwerkelijk gerealiseerd wordt is afhankelijk van reeds eerder genoemde factoren en wordt bepaald door het daadwerkelijk te starten projecten. De planvoorraad voor 2026 omvat 20% middenhuurwoningen, ongeveer 1300 stuks. Het feitelijke aantal en aandeel weten we uiteraard pas eind 2026, en hangt af van welke projecten dan zijn gestart. In mei 2025 heeft het college het Rotterdams Kwaliteitsbeleid vastgesteld. Hierin zijn specifiek voor de doelgroep studenten verschillende kwaliteitseisen opgenomen ten aanzien van locatie, woongebouw en betaalbaarheid van de woning. Ambitie is 400 studentenwoningen per jaar te bouwen, in een mix van zelfstandig (ongedeeld) en onzelfstandig (gedeeld). De planvoorraad van 2026 waaraan gewerkt wordt, telt ca. 900 studentenwoningen. Hiervan zijn 800 zelfstandig en 100 woningen onzelfstandig.

Deze aantallen zijn in principe voldoende voor behalen van de ambitie, maar het resultaat zal afhangen van bezwaarprocedures, financiering, etc. De totale planvoorraad studentenwoningen vanaf 14 oktober 2025 tot en met 2030 bestaat uit circa 3.000 woningen. Rotterdam heeft in het Doorbouwfonds geoormerkte middelen voor de bouw van studentenwoningen gereserveerd ad €1,7 mln. . Wel verkennen daarnaast de mogelijkheden voor rijksmiddelen, zoals de RHA-subsidie voor studentenwoningen. De landelijke monitor studentenhuisvesting signaleert in Rotterdam, in het collegejaar '24-'25 , een tekort van 2.100 studentenwoningen. In de corporatievoorraad hebben in 2024, volgens de jaarmonitor woonruimtemiddeling over dat jaar, ruim 3800 starters een woning gevonden. Starters nemen daarmee 60% van het aantal verhuringen in de corporatievoorraad voor hun rekening. Volgens de Landelijke monitor studentenhuisvesting telde Rotterdam in collgejaar '24-'25 109.400 studenten (40.900 MBO + 39.500 HBO + 29.000 WO). De cijfers voor collegejaar 25'- '26 worden in september 2026 gepubliceerd. Op basis van de Landeljike monitor studentenhuisvesting telde Rotterdam in het collegejaar '24-'25 11.500 internationale studenten (daaronder verstaan we studenten met een niet Nederlandse nationaliteit, die in Nederland een volledige Bachelor of Master volgt).

De cijfers voor het collegejaar '25-'26 moeten nog gepeild en gepubliceerd worden door de Landelijke monitor studentenhuisvesting.

13 van 24

121

D66

Stedelijke ontwikkeling

De samenwerking met woningcorporaties is essentieel bij onderhoud en verduurzaming. Hoe wordt in 2026 gestuurd op een integrale aanpak waarbij schimmel-, ventilatie- en energieproblemen samen worden opgelost?

In de prestatieafspraken worden afspraken gemaakt over verduurzaming, leefbaarheid en schimmel. Het is aan de corporaties zelf om hier slimme aanpakken op vorm te geven. Corporaties besteden ook aandacht aan ventilatie gedrag bij recent geïsoleerde woningen, om schimmel te voorkomen.

122

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel woningen worden er in het komende jaar verduurzaamd?

Op dit moment worden er nog prestatieafspraken met de corporaties gemaakt over hoeveel woningen er in 2026 en 2027 worden verduurzaamd. De overkoepelende afspraak met corporaties is dat in 2028 alle EFG-labels weggewerkt zijn. Voor tussenstand en vooruitzicht andere doelgroepen zie www.rotterdam.nl/klimaatdoelen-gebouwde-omgeving. Let op: de gemeente verduurzaamt geen woningen, dan doen eigenaren. Hoe we faciliteren en stimuleren staat ook in het KAR.

123

D66

Stedelijke ontwikkeling

Welk doel ziet het college voor zich bij het verduurzamen van woningen? Kan het college dat meetbaar maken?

124

D66

Stedelijke ontwikkeling

Duurzaam en circulair bouwen vraagt om duidelijke kaders. Hoe stimuleert het college in 2026 dat aannemers en ontwikkelaars structureel circulaire principes toepassen, en hoe wordt dit gemonitord?

125

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel woningen worden in Rotterdam Paris-proof gebouwd?

126

D66

Stedelijke ontwikkeling

Hoeveel uitstoot produceert in de woningbouw in Rotterdam? Hoe wordt die uitstoot zo veel mogelijk verminderd?

127

D66

Cultuur

De culturele sector blijft een belangrijke pijler van een levendige stad. Hoe wordt in 2026 gewaarborgd dat ook kleinere, wijkgerichte culturele organisaties kunnen meedoen aan structurele subsidieregelingen?

128

D66

Cultuur

Hoeveel geld wordt er gereserveerd voor nieuwe culturele initiatieven?

129

D66

Evenementen

Grote evenementen dragen bij aan Rotterdam als internationale stad. Hoe zorgt het college ervoor dat de economische en maatschappelijke meerwaarde van evenementen in 2026 beter inzichtelijk wordt gemaakt?

130

D66

Evenementen

Hoeveel festivals vinden volgend jaar plaats in de stad?

131

D66

Evenementen

Hoeveel bezoekers (van buiten de stad) trekken festivals jaarlijks?

Voor het verduurzamen van corporatiewoningen worden in de prestatieafspraken een doel afgesproken. Deze worden in december ondertekend. Zie verder het KAR: www.rotterdam.nl/klimaatdoelen-gebouwde-omgeving. Het college stimuleert circulair en duurzaam bouwen via het Plan van Aanpak Duurzaam Doorbouwen (24bb003214), dat tot en met 2026 loopt. Binnen dit programma werken gemeente, woningcorporaties en marktpartijen samen aan de structurele toepassing van circulaire principes. Vanaf 2026 wordt dit geborgd met de aanpak “Paris Proof, tenzij”, waarbij alle woningbouwprojecten in Rotterdam worden doorgerekend op CO₂-uitstoot en materiaalgebruik. Zo ontstaat inzicht in waar circulair en klimaatneutraal bouwen haalbaar is, en waar nog belemmeringen liggen. De voortgang wordt jaarlijks gemonitord via een publiek toegankelijke database met projectresultaten en een gezamenlijke rapportage van gemeente en Hogeschool Rotterdam. Hiermee wordt structureel geleerd en gestuurd op verdere verduurzaming van de bouwsector. Op basis van de Paris Proof-definitie, waarbij zowel operationele als materiaalgebonden emissies worden meegenomen en de actuele DGBC-grenswaarden gelden, worden binnenkort de eerste 11 woningen aan de Claes de Vrieselaan daadwerkelijk Paris Proof gebouwd. Dit project komt voort uit de aanbesteding Gat van Middelland.

Daarnaast zijn er meerdere projecten in voorbereiding waarin Paris Proof het uitgangspunt is, waaronder de Paris Prooftuin Schiehaven Noord (circa 500–700 woningen). De uitstoot van woningbouw in Rotterdam verschilt naar type en bron. Bij bestaande bouw gaat het vooral om operationele emissies door energiegebruik (scope 1 - bouwlogistiek en machines op de bouwplaats en scope 2 elektriciteitsgebruik). Deze worden elke ieder jaar gemonitord door de DCMR in de CO₂-monitor; in 2024 bedroeg de woningbouwuitstoot circa 502 ton CO₂. Bij nieuwbouw ligt de grootste klimaatimpact in de materiaalgebonden emissies (scope 3). Hiervoor bestaan nog geen exacte cijfers, omdat dit binnen de huidige regelgeving niet wordt berekend. Met het Plan van Aanpak Duurzaam Doorbouwen wordt dit wél structureel in kaart gebracht, zodat vanaf 2026 alle projecten worden doorgerekend op hun totale CO₂-uitstoot. De maatregelen om uitstoot te verminderen zijn opgenomen in het Klimaatactieplan Rotterdam (25bb002986). Door kennisdeling en gesprekken met initiatiefnemers ambtelijk, via MakersCoalitie, bij het stedelijk spreekuur in bibliotheek en spreekuur in de gebieden o.a. kleine kernen. via korte lijnen tussen afdeling cultuur en de cultuurregisseurs. via integrale samenwerking ihkv het Initiatievenloket.

Via jaarlijkse CultuurBoost en CP instellingen op het gebied van Talentontwikkeling zoals IMPACT/ Fonds ZOZ e.a. Er is op dit moment geen reservering op de begroting 2026 specifiek voor nieuwe culturele initiatieven. Vanuit alle subsidieregelingen die er zijn worden wel nieuwe initiatieven mogelijk gemaakt. Een voorbeeld is de regeling Projectsubsidies Cultuur waarbij elke ronde makers aanvragen doen voor nieuwe initiatieven. Hiervoor is jaarlijks +/- 2.6 miljoen beschikbaar. Met deze regeling beogen we nieuwe culturele initiatieven te ondersteunen. Het college blijft zich inzetten voor Rotterdam als evenementenstad. De opdracht aan Rotterdam Festivals zorgt voor stimulering van programma en de promotie daarvan (UIT agenda), maar voert ook een belangrijke taak uit om onderzoek te doen naar de mate van cultuurparticipatie. Dit doen ze niet alleen over evenementen, maar voor het brede cultuuraanbod in de stad. Daar is sinds 2024 ook een impactonderzoek bij gekomen waardoor we een steeds beter beeld krijgen van de impact/meerwaarde (economisch en maatschappelijk) van het culturele aanbod (waaronder festivals) in Rotterdam. Op dit moment zitten we nog in het proces om te komen tot het BC evenementenoverzicht 2026, maar we verwachten uit te komen rond de 60 B&C evenementen.

Het overgrote gedeelte van de evenementen in Rotterdam vinden plaats onder een A vergunning of binnen een exploitatievergunning. Op basis van de afgelopen jaren ligt dit aantal om en nabij de 1.500 per jaar. De festivals trekken in totaal ruim 3 miljoen bezoekers. Meer dan de helft daarvan komt van buiten de stad: 1,7 miljoen bezoekers (op basis van gegevens van 2025 en waar deze gegevens nog ontbreken op basis van de gegevens van 2024)

132

D66

Evenementen

Hoeveel hotelovernachtingen waren er vorig jaar in Rotterdam? Is dit een toe- In 2024 waren er 1,763.000 hotelgasten, een stijging van 19,04% t.o.v. 2023. of afname?

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

14 van 24

133

D66

Cultuur

134

D66

Cultuur

135

D66

Onderwijs

136

D66

Zorg, Welzijn en Wijkteams

137

D66

Onderwijs

138

D66

Onderwijs

139

D66

Onderwijs

De nachtsector is onderdeel van het culturele ecosysteem. Hoe wordt in 2026 samengewerkt met ondernemers, bewoners en veiligheidsdiensten om uitvoering te geven aan het Rotterdams Nachtplan?

In 2026 zetten we de in 2025 ingezette koers voort. De N8W8 krijgt als nachtraad subsidie om hun adviesrol te kunnen uitvoeren en daarbij hoort ook het organiseren van inloopavonden, programmeursoverleggen, stadsgesprekken. Ook zal de Nachtdienst worden voortgezet. De Nachtdienst is een integraal gemeentelijk loket in samenwerking met N8W8 R’dam, beheerd door gemeente Rotterdam. De Nachtdienst zet zich in voor een bruisende nachtcultuur. Voor een stad waarin makers en ondernemers samen met de gemeente en bezoekers het nachtleven maken. Daarnaast zijn Directie Veiligheid en de veiligheidsdiensten constant met de sector in overleg om de veiligheid in de nacht te borgen. In 2026 volgt een hernieuwde aanpak Veilig Uitgaan. Een uiteenzetting van deze aanpak op hoofdlijnen volgt in de collegereactie op het initiatiefvoorstel ‘Rotterdamse Horeca Routes’. Voor de veilig uitgaan aanpak is op grond van het coalitieakkoord volgend jaar 2,4 miljoen euro beschikbaar (grotendeels benut door uitbreiding capaciteit Team Drank & Horeca, biketeam, horecastewards en Safe’R Spot). Cultuureducatie is een belangrijk middel voor kansengelijkheid. Hoe zorgt het Scholen en culturele instellingen werken intensief samen in heel Rotterdam om kwalitatief goed cultuuronderwijs te college ervoor dat de samenwerking tussen scholen en culturele instellingen bieden op de scholen.

Er zijn verschillende regelingen die dit mogelijk maken. Een voorbeeld is Slim Organiseren: sinds in 2026 structureel wordt versterkt, ook buiten het centrum? 2022 staan (kunst)vakdocenten voor de klas , waardoor leerkrachten de ruimte krijgen om zich te focussen op andere taken. In 2025 zijn dit 79 docenten, in 2026 wordt de inzet versterkt naar de inzet van 91 kunstvakdocenten. Een ander voorbeeld is Buzz 010: dit initiatief helpt mogelijk maken dat scholen uit alle wijken op bezoek kunnen op de locaties van de culturele organisaties ook als deze niet om de hoek zijn. Met de herijking van de regeling cultuurcoaches, waarmee kunstvakdocenten vanuit Rotterdamse culturele instellingen kunst en cultuur een vaste plek geven op onze Rotterdamse scholen en hun omgeving, worden in de periode 2026-209 meerjarige afspraken mogelijk gemaakt, ook dit draagt bij aan versterking van structurele samenwerking tussen culturele instellingen en scholen. De adviseurs van Kenniscentrum Cultuureducatie Rotterdam begeleiden scholen in de ontwikkeling van cultuuronderwijs en betrekken hierbij het culturele leerecosysteem in het gebied om de school heen. De ‘schil om de school’ heeft positieve resultaten opgeleverd.

Hoe wordt in Een uitbreiding of aanpassing binnen de 'schil om de school' wordt bepaald door een combinatie van kwalitatieve en 2026 bepaald waar uitbreiding het meest nodig is, en hoe wordt de impact van kwantitatieve monitoring per interventie. We verzamelen gegevens over de effectiviteit van de maatregelen en evalueren de schil gemeten op leerprestaties en welzijn van leerlingen? deze met de betrokken partners. Dit stelt ons in staat om te toetsen of de ingezette interventies nog steeds aansluiten bij de behoeften van de leerlingen en de school. Op basis van deze bevindingen worden indien nodig bijsturingen doorgevoerd om de interventies te optimaliseren binenn de begroting Programma’s zoals BeTheFuture versterken de kansen van jongeren. Hoe Het 'Be the future' brugklasfestival kent een groeiende community van samenwerkingspartners in de stad die onder wordt de andere talentontwikkelingsprogramma's aanbieden. Steeds meer partijen melden zich aan om aan te sluiten bij de aansluiting tussen BeTheFuture en andere talentontwikkelingsprogramma’s vervolgeditie met een interactieve informatiestand. Het doel van de interactieve informatiestand is om jongeren en hun geborgd, zodat jongeren langdurig worden gevolgd en ondersteund? ouders te binden en toe te leiden naar beschikbaar passend aanbod.

Tevens is de Octi app volop in ontwikkeling, waarbij we al het aanbod van de samenwerkingspartners zullen aanbieden aan de jongeren op een manier die aansluit bij hun leefwereld. Jongeren (en hun ouders/verzorgers) kunnen via de app met hun hulpvraag terecht en het aanbod hiertoe terugvinden in laagdrempelige content die aansluit bij hun leefwereld. De verduurzaming van schoolgebouwen is belangrijk voor gezondheid én Voor vervangende nieuwbouw en renovatie (onderdeel van een integraal huisvestingsplan IHP Onderwijs) wordt door de leeromgeving. Hoe zorgt het college ervoor dat deze projecten worden gemeente voorzien in tijdelijke huisvesting. Dat gaat altijd in afstemming met een schoolbestuur zodat dit aansluit op de afgestemd op onderwijsplanningen, zodat renovaties minimale lesuitval onderwijsplanning. De verduurzaming van de panden die niet in het integraal huisvestingsplan (IHP) Onderwijs staan, veroorzaken? vallen onder de verantwoordelijkheid van de schoolbesturen. Zij organiseren dit dan zelfstandig. Hoeveel geld is er gereserveerd voor de verduurzaming van schoolgebouwen? De verduurzaming is onderdeel van het toekomstbestendig maken (Vervanging, renovatie of restauratie) van de huisvesting zoals is vastgelegd in de Integrale Huisvestingsplannen vanuit Onderwijs. Deze Integrale Huisvestingsplannen (IHP) worden bekostigd vanuit de Rotterdamse Investeringsmotor.

De verduurzaming van de panden die niet op een IHP staan, zijn de verantwoordelijkheid van de schoolbesturen. Zij organiseren dit dan zelfstandig. Hoeveel schoolgebouwen moeten er de komende jaren worden verduurzaamd?

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

Er zijn op dit moment 85 onderwijsprojecten in ontwikkeling, waarbij verduurzaming een randvoorwaarde is voor het toekomstbestendig maken van onderwijshuisvesting. Van de initiatieffase tot en met de uitvoering. Daarnaast zijn er nog 46 objecten die zijn vastgesteld in een IHP. Deze worden opgepakt zodra hiervoor de capaciteit vrijkomt. Dit is exclusief de verduurzamingsactiviteiten uitgevoerd door de school zelf.

15 van 24

140

D66

Sport & recreatie Cultuur Onderwijs

Rotterdam investeert in kansengelijkheid via sport, cultuur en voorschoolse Er wordt vanuit verschillende begrotingprogramma's geinvesteerd in kansengelijkheid. educatie. Hoe worden de resultaten van deze programma’s in 2026 inzichtelijk Begrotingsprogramma Cultuur en Sport & Recreatie gemaakt, bijvoorbeeld in termen van bereik en effect op ontwikkeling van Het Jeugdfonds Sport en Cultuur richt zich op kinderen tot 18 jaar van wie de ouders een inkomen hebben tot 130% van kinderen? het sociaal minimum. We weten dat ca. 25.000 kinderen ouders hebben met een inkomen van lager dan 130% sociaal minimum. Maar dat wil niet zeggen dat al deze kinderen door financiële problemen niet gaan sporten. Het Jeugdfonds Sport en Cultuur ontvangt jaarlijks ongeveer 8 duizend aanvragen (2024: 7.838). Dit betreft deelname aan sport én cultuur. Van de 7.838 bereikte kinderen in 2024, betrof het 6.458 aanvragen voor sportactiviteiten. Ter vergroting van het bereik wordt de vergoeding voor sport- en cultuuractiviteiten per 2026 via de Rotterdampas georganiseerd. Het stimuleren van deelname aan sport- en cultuuractiviteiten is cruciaal voor de ontwikkeling van kinderen. Het draagt bij aan zoal: Participatie, Gezondheid, Kansengelijkheid en Sociale ontwikkeling.

Begrotingsprogramma Onderwijs De voortgang van het Nieuw Rotterdams Onderwijsbeleid wordt jaarlijks geëvalueerd aan de hand van de Onderwijsmonitor. Deze monitor wordt elk jaar aan uw raad gepresenteerd en bevat zowel kwalitatieve als kwantitatieve resultaten per speerpunt. Hoeveel kinderen in Rotterdam willen wel sporten, maar hebben daar op dit In nov 2024 sportte 12% van de jeugd (5-18 jaar) niet. De helft van de niet sportende jeugd (52%) wil dit wel gaan doen. moment geen financiële middelen voor? Van de niet-sportende jeugd zegt 14% dat zij niet sporten omdat zij geen betaalbaar sportaanbod kunnen vinden. Geen tijd en niet weten welke sport ze willen beoefenen worden vaker genoemd als redenen om niet te sporten: - Geen tijd door 15% - Niet weten wat door 17% Als dit omrekent naar aantallen dan kom je op bijna 1.600 niet sportende kinderen die zeggen dit niet te doen vanwege het niet kunnen vinden van betaalbaar aanbod.

141

D66

Sport & recreatie

142

D66

Onderwijs

143

D66

Stedelijke ontwikkeling

144

D66

Algemene Middelen

145

D66

Cultuur

Rotterdam heeft een rijke hiphopcultuur die sterk bijdraagt aan de stedelijke identiteit en jongerenparticipatie. Hoe wordt in 2026 geborgd dat hiphop als kunstvorm en talentontwikkeling motor structureel onderdeel blijft van het cultuurbeleid, bijvoorbeeld via educatie, podia en makersplekken?

Hiphop maakt structureel deel uit van het Cultuurplan met de activiteiten van o.a. het Hiphophuis en CulthNorth. daarnaast wordt het uit incidentele middelen gefinancierd vanuit projectsubsidie, o.a. ihkv nachtcultuur en LCP budget. ihkv talentontwikkeling is er sprake van intensieve samenwerking met podia, waaronder House of Knowledge met Bird. Met de herijking van de CultuurCoach regeling wordt in de periode 26-29 gewerkt met meerjaren afspraken en pevoerderschap waarmme binnen cultuureducatie meer ruimte ontstaat voor grassroots initiatiefnemers.

146

D66

Economische ontwikkeling

Worden de klimaatdoelstellingen in de haven gehaald?

147

D66

Economische ontwikkeling

148

D66

Economische ontwikkeling

Hoe wordt de voortgang van emissiereductie in de haven systematisch gemeten en openbaar gemaakt, zodat inzichtelijk is of de afgesproken CO₂doelen worden gehaald? Hoeveel (fossiele) bedrijven zijn afgelopen jaar vertrokken uit de haven? Welke CO2 reductie levert dat ons op? Welk beleid voert het college om deze plekken weer op te vullen? Hoeveel CO₂ heeft het havengebied in 2025 uitgestoten, en hoe verhoudt dit zich tot de uitstoot van de drie voorgaande jaren? Welke concrete factoren verklaren eventuele verschillen?

Het lijkt op dit moment niet mogelijk om de CO2-doelstelling van -55% in 2030 te halen. Dat komt doordat veel projecten niet mogelijk zijn door stikstof en netcongestie. Bovendien hebben de bedrijven in de haven het zwaar vanwege het moeizame investeringsklimaat. Via de jaarlijkse doorrekening DCMR, via openbare rapportage door het Havenbedrijf en via de jaarlijkse voortgangsrapportage van de Havenvisie. Er zijn in de afgelopen twee jaar twee bedrijven helemaal vertrokken uit de haven en nog vier hebben één van meerdere fabrieken of productielijnen gestopt. Verder zijn er in 2025 drie grote biobrandstoffenprojecten voor aanvang of halverwege gestaakt. De CO2 impact is niet bekend. Het vinden van nieuwe bedrijven ligt primair bij Havenbedrijf Rotterdam. Wij hebben geen inzicht welke gesprekken nu exact lopen. 2025 is nog gaande en de CO2-cijfers voor de grote bedrijven worden jaarlijks gerapporteerd. In 2024 is er 19,2 Mton uitgestoten ( 20,9 in 2023 en 23,3 in 2022). De emissies dalen, maar dat komt vooral omdat de kolencentrales steeds minder hard draaien en omdat de chemie het zwaar heeft. De daling komt helaas niet door grote verduurzamingsprojecten.

Hoeveel extra investeert het college in kansenongelijkheid op de onderwijsbegroting in 2026?

De onderwijsbegroting is dit jaar op verschillende onderdelen geïntensiveerd t.b.v. kansengelijkheid. Bij de voorjaarnota 2025 zijn extra middelen vrijgemaakt: - 1 mln. om invulling te geven aan gratis voorschoolse educatie voor kinderen in armoede - 0,26mln voor een passender ondersteuningsaanbod voor kinderen en jongeren met een ondersteunings-behoefte. Innovatie speelt een sleutelrol bij stedelijke ontwikkeling. Hoe worden in 2026 Deze vraag is niet beantwoord. Het is tussen wal en schip gevallen omdat de vragen per thema ipv per kennisinstellingen en bedrijven structureel betrokken bij experimenten rond begrotingsprogramma zijn gesteld energie, mobiliteit en bouwinnovatie? De collegetargets geven inzicht in de voortgang van dit college. Hoe wordt in Ten eerste wordt in de eindverantwoording van het college over de realisatie van de collegetargets gezorgd voor een 2026 gezorgd dat deze targets ook worden gebruikt als leerinstrument, en niet goede toelichting, die de rekenkamer ook controleert, naast de betrouwbaarheid van de cijfers. De ervaringen met de alleen als verantwoordingsinstrument richting de raad? sturing op collegetargets worden meegenomen in de advisering van het volgende college. Zo is het in deze collegeperiode gebruikelijk dat het college elk half jaar de realisatie van targets en andere prioriteiten doorspreekt.

Het is bij het begin van de collegeperiode gebruikelijk dat elke target wordt voorzien van een korte beschrijving van de beleidstheorie (in het definitieboekje), zodat duidelijk is hoe het college de target denkt te kunnen halen. In de loop van de tijd wordt duidelijk welke maatregelen beter werken en welke niet, of welke exogene factoren een rol spelen. Leren wordt gestimuleerd door niet alleen te rapporteren over de realisatie, maar door dat ook goed toe te lichten en te bespreken.

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

16 van 24

149

D66

Economische ontwikkeling

Welke investeringen zijn in 2026 concreet begroot voor elektrificatie, waterstofinfrastructuur en walstroom, en hoe beoordeelt het college het tempo waarin deze projecten daadwerkelijk worden gerealiseerd?

Vanwege netcongestie zijn investeringen in elektrificatie nu niet mogelijk. Die worden pas weer na 2029 verwacht. Wat betreft waterstof zullen er twee grote elektrolyers in bedrijf gaan van Shell en Air Liquide, beiden gebruik makend van het waterstofnetwerk in het havengebied. Ook zijn er, ondanks de tegenslagen, nog steeds veel waterstof projecten die in 2026 doorgaan of van start gaan. Denk aan het DRC-West project, HyCO4 en HyCO5 van Air Products, Ampliphy van VTTI etc. Wat betreft walstroom is de verwachting dat de Parkkade en Slepers Yanghtzekanaal in 2026 operationeel worden. Ook verwachten we oplevering van diverse binnenvaart walstroom-vernieuwingen in met name stedelijk gebied. Projecten die naar verwachting in 2026 van start zullen gaan zijn: Continental Juice en RWG. Mogelijk starten ROG, APMT, ECT en Euromax. Havenbedrijf Rotterdam heeft een diversiteit en inclusie (D&I) beleid. Het bedrijf participeert in verschillende initiatieven zoals 010 Inclusief, Women at the Port en Inclusieve Haven. Het HbR heeft een medewerkersnetwerk dat specifiek is gericht op het creëren van een inclusieve werkomgeving voor collega’s uit de LHBTIQ+ gemeenschap PORTrait.

150

D66

Algemene Middelen

Welke wervingsstrategie voert het Havenbedrijf om divers personeel aan te trekken in de haven?

151

D66

ASIS

Welke mogelijkheden ziet het college om in 2026 echt in te zetten op meedoen Binnen de rijksmiddelen van het rijk zijn er mogelijkheden om hierop te investeren. Zo geven we gericht informatie over vanaf dag één’, bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk of participatieprojecten in mogelijkheden voor werk en vrijwilligerswerk. Ook kunnen Oekraieners instromen in de bestaande taaltrajecten. en rond opvanglocaties? Taallessen vanaf het eerste moment?

152

D66

ASIS

Rotterdam haalt de huisvestingsdoelen voor statushouders consequent. Hoe wordt deze lijn in 2026 voortgezet?

153

D66

ASIS

154

D66

ASIS

155

D66

Stedelijke ontwikkeling

156

D66

Stedelijke ontwikkeling

157

D66

Stedelijke ontwikkeling

158

D66

Stedelijke ontwikkeling

159

PvdA

Algemene Middelen

Hoe ziet het college de opvang van Alleenstaande Minderjarige Ook in 2026 worden Alleenreizende Minderjarige Vreemdelingen opgevangen in Rotterdam. De begeleiding van de Vreemdelingen voor zich in 2026? Hoe wordt gezorgd voor een menswaardige minderjarigen is belegd bij het COA en het Nidos en wordt op de locatie Walenburgerweg uitgevoerd door de opvang? zorginstelling "Zorg & Perspectief". Hoe stimuleert en ondersteunt het college dat ook de omliggende gemeenten In november 2023 zijn de gemeenten van de Regio Rijnmond een convenant aangegaan om gezamenlijk de opgaven en in de regio hun eerlijke deel van de taakstelling oppakken en realiseren? de taakstellingen rondom opvang te realiseren. Het convenant is recent verlengd van 31 december 2025 tot en met 31 december 2026. De opgaven worden in de regionale regietafel (RRT) bestuurlijk gerealiseerd. Ambtelijk is hiervoor een taskforce operationeel, waarin eveneens alle gemeenten zitting hebben. Het convenant is recent verlengd tot 31 december 2026. Hoeveel fietspaden zijn tweerichtings paden geworden de afgelopen vier jaar? Dit wordt niet in kilometer bijgehouden. In het najaar van 2025 krijgt uw raad weer een rapportage Mobiliteit. Deze rapportage bevat zoals ieder jaar ook weer een actueel overzicht van de voortgang van fysieke verkeersveiligheid en fietsprojecten.

De meest actuele rapportage Mobiliteit 2024 kunt u terugvinden in ibabs met het kenmerk M2411-2347 24bb008862. Hoeveel extra fietspaden zijn er de afgelopen vier jaar bijgekomen? Zowel in Dit wordt niet in kilometer bijgehouden. In het najaar van 2025 krijgt uw raad weer een rapportage Mobiliteit. Deze aantal als in kilometers? rapportage bevat zoals ieder jaar ook weer een actueel overzicht van de voortgang van fysieke verkeersveiligheid en fietsprojecten. De meest actuele rapportage Mobiliteit 2024 kunt u terugvinden in ibabs met het kenmerk M2411-2347 24bb008862. Hoeveel procent van de fietspaden zijn verlicht? Hoe verhoudt dat zich tot vier In 2011 is het Lichtplan Rotterdam behorend bij de Rotterdamse stijl vastgesteld. In het Lichtplan is vastgelegd welke jaar geleden? fietspaden wel of niet worden verlicht, op basis van functie, ligging, sociale veiligheid en ecologische redenen. Zowel in 2021 als in 2025 is circa 90% van de fietspaden verlicht. Dit percentage is stabiel gebleven. De niet-verlichte fietspaden betreffen met name recreatieve routes, paden in parken en vermijdbare routes, waarvoor volgens de visie geen openbare verlichting wordt aangebracht. Hoeveel straten zijn autoluwer gemaakt en welke stijging daarvan kunnen we "Dit wordt niet in kilometer bijgehouden.

in 2026 verwachten? Dit college werkt niet alleen middels fysieke ingrepen aan het autoluwer maken van de (binnen)stad. Denk aan het stimuleren van het gebruik van P+R, OV, deelauto’s en de fiets, het invoeren van 30 km/h op 115 straten etc. Hieronder enkele voorbeelden van straten waar in 2026 werkzaamheden starten voor herinrichting en middels fysieke ingrepen autoluwer worden gemaakt: - Hofplein (herinrichting, 30 km/h etc) - Claes de Vrieselaan (herinrichting, 30 km/h, fietsstroken etc) - Van Aerssenlaan (herinrichting 30 km/h, nieuw voetpad, veiliger fietsoversteken etc). - Schiedamse Vest (herinrichting, 30 km/h, éénrichtingsverkeer t.h.v. school)" 1.Hoe verklaart u het verschil in lasten binnen dit programma van 2026 t/m Binnen programma Algemene middelen staan de concernbrede posten oftewel gelden die nog te verdelen zijn over de 2029 tussen de gepresenteerde begroting 2026 en de voorjaarsnota 2025? In andere programma's. Zo stond er bij de voorjaarsnota nog lasten geboekt door de stijging naar prijspeil 2026. Deze zijn bij de voorjaarsnota lazen wij financiële meevallers (positieve getallen) terwijl in de begroting overgeheveld naar de andere programma's toe. De "extra" lasten door indexatie zijn dus nu op de juiste plek deze begroting financiële tegenvallers (- getallen) te lezen zijn onder het kopje terug te vinden in plaats van bij programma algemene middelen.

Dekking hiervan komt uit de gemeentefonds. overzicht baten en lasten.

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

Dezelfde lijn wordt voortgezet: we huisvesten statushouders via de combinatie van vrijkomend aanbod van corporatiewoningen (op basis van de huidige huisvestingswet en de bijbehorende Rotterdamse verdeelafspraken) en het realiseren van aanvullende alternatieve (tijdelijke) huisvesting op doorstroomlocaties, zoals aan de Scheepmakershaven.

17 van 24

160

PvdA

ASIS

1.In 2026 wordt er 600.000 euro onttrokken uit het armoedefonds ten behoeve Deze subsidie is geen onderdeel van een bestaande subsidieregeling, maar van een begrotingssubsidie (een van Stichting Meedoen. Op basis van welke regeling krijgen zij deze subsidie? begrotingssubsidie is direct in de begroting van het bestuursorgaan opgenomen en heeft geen wettelijke basis of subsidieplafond nodig). Dit bedrag is bedoeld voor de dekking van de aangepaste cofinancieringseis (zie hiervoor ook de wethoudersbrief van 25 juni 2025 als reactie op toezegging 25bb004894) en extra kosten die Meedoen maakt voor de financiering van zwemlessen .

161

PvdA

ASIS

162

PvdA

ASIS

163

PvdA

ASIS

Er wordt € 150.000 per jaar onttrokken in 2025 en 2026 uit de bestemmingsreserve Koloniaal en slavernijverleden. Waar gaat dit geld aan worden uitgegeven? Op 17 juli jl. Is de motie ‘Koester het Kinderparadijs’ (25bb005646) aangenomen. Hierin wordt gevraagd om bij de begroting met een voorstel te komen. Waar kunnen wij dit voorstel terugvinden? 4.Het college heeft tot doel meer Rotterdammers uit de problematische schulden te helpen. Hoeveel Rotterdammers hadden aan het begin van de collegeperiode problematische schulden en hoeveel Rotterdammers hebben dat nu aan het einde?

Het totaalbedrag van € 300.000 zal worden uitgegeven aan een kunstwerk ter ere van het Koloniaal Slavernijverleden zoals eerder aan uw raad gecommuniceerd (23bo009231). Aan het Kinderparadijs zal subsidie worden verleend om de activiteiten in 2026 voort te zetten. Deze middelen worden opgevangen binnen het begrotingsprogramma Zorg, Welzijn en Wijkteams. Deze mutatie zal worden verwerkt bij de 1e herziening van 2026. Daarom is dit voorstel nog niet terug te vinden in deze begroting. In 2022 hadden 52.780 Rotterdamse huishoudens een geregistreerde problematische schuld. Dit betrof 15,8% van de huishoudens. In 2023 waren het 56.020 huishoudens (16,6%) en in 2024 56.360 huishoudens (16,5%). Over 2025 zijn nog geen cijfers bekend. De toename van het aantal mensen met schulden is een landelijke ontwikkeling. Oorzaken voor deze toename liggen deels buiten de invloedssfeer van de gemeente (zoals achterblijven inkomenszekerheid vanuit het Rijk en online verleidingen). Meer hierover leest u in de Voortgangsrapportage Armoede en schulden van juni 2025 .

164

PvdA

ASIS

Hoeveel middelen zijn begroot voor de huur van de Silja en/of de uitfasering ervan?

Hiervoor zijn geen middelen begroot. De Silja is een COA locatie, waar het COA ook verantwoordelijk voor is. De bekostiging vindt plaats vanuit Rijksmiddelen en maakt geen onderdeel uit van de begroting van de gemeente Rotterdam

165

PvdA

ASIS

6.Wat is de prognose voor het behalen van de collegetargets “intakes” en Met een realisatie van 13.564 t/m augustus 2025 was op dat moment 86% van het target voor de gehele collegeperiode “gestarte schuldregelingen”? En hoe verhoudt zich deze prognose ten opzichte (15.750) gerealiseerd. van de eerder afgegeven prognoses van onze technische vragen? Met een realisatie van 5.515 gestarte schuldregelingen was t/m augustus 2025 67% van het target (8.200) voor de gehele collegeperiode gerealiseerd. In de beantwoording van de technische vragen bij de begrotingsbehandeling van vorig jaar was de verwachting om voor 2024 uit te komen op 4.752 intakes en 2.196 gestarte schuldregelingen. Voor beide geldt dat in 2024 meer is gerealiseerd dan verwacht (namelijk 4.804 intakes en 2.264 regelingen). In diezelfde beantwoording is aangegeven dat voor 2025 4.229 intakes en 2.503 regelingen werden verwacht. Met de nadrukkelijke kanttekening dat het verloop van de realisaties onzeker is en de verwachte aantallen puur indicatief. De verwachting nu is dat we de toen meegegeven verwachte intakes (4.229) zullen realiseren; voor het aantal schuldregelingen (2.503) is dat nog zeer onzeker. Deze lijn geldt ook voor de targets over de gehele collegeperiode. We liggen op koers om het target voor het aantal intakes te halen; voor het aantal gestarte schuldregelingen is dat niet realistisch te noemen.

166

PvdA

ASIS

7.Welke maatregelen worden genomen om achterstanden in deze collegetargets in te halen?

De ingezette lijn wordt doorgezet. Er wordt vol ingezet op het inlopen van de achterstanden. Hierbij gaat het om de inzet van promoteams in de wijken en extra communicatie inzet. Maar ook om de gebiedsgerichte werkwijze van Geldplein, de uitvoering van pilots en voortzetting van samenwerkingen (zoals: pilots bij Erasmus MC en gezondheidscentra, samenwerking energieklussers en Station op Zuid). Niet alle inspanningen worden zichtbaar in de college targets, terwijl Rotterdammers wel degelijk worden geholpen. Bijvoorbeeld: doordat we er eerder bij zijn (vroegsignalering) volstaat vaker een lichte vorm van ondersteuning (adviesgesprek of betalingsregeling ). Dat is eigenlijk wat we willen maar dit telt dan niet mee bij de targets. Voor de Rotterdammer is de vorm van hulp minder relevant, het gaat om de uitkomst.

Beantwoording technische vragen concept Voorjaarsnota 2025

18 van 24

167

PvdA

Beheer van de stad

168

PvdA

Beheer van de stad

169

PvdA

Beheer van de stad

170

PvdA

Bestaande stad

1.In 2025 wordt €4 mln beschikbaar gesteld om extra capaciteit in te zetten a. De € 4 miljoen vormt een incidentele impuls bovenop het reguliere schoon budget van Stadsbeheer. Het structurele voor een opgeruimde en schone stad. Dit is het schoonoffensief en wordt budget bedraagt een veelvoud hiervan en vormt de basis van de reguliere inzet in de stad. De extra middelen uit het uitgevoerd in de wijken en op de plekken in Rotterdam die het meest gebruikt Schoonoffensief zijn bedoeld om tijdelijk extra capaciteit te realiseren op drukbezochte plekken en binnen de worden. in deze vragen nemen wij ook de brief (25bb006966) over het focuswijken. Schoonoffensief mee. b. De middelen van het Schoonoffensief worden als volgt ingezet binnen Schone Stad: > REINIGING: extra personele a.Hoe verhoudt de 4 miljoen euro zich tot het totaalbedrag dat wordt inzet, tijdelijke inhuur en uitbesteding van specialistisch werk zoals onkruidonderhoud. Binnen het Schoonoffensief levert uitgegeven aan het beheer en onderhoud van de stad? reiniging vooral zichtbare resultaten op straatniveau, met extra schoonrondes, onkruidonderhoud en inzet van b.Kan er een uitsplitsing worden gegeven van de besteding van de 4 miljoen wijkgerichte ploegen. > INZAMELING EN HERGEBRUIK: extra ledigingen van containers, tijdelijke chauffeurs en euro? aanvullende voertuigen.