[24bb002523] Bijlage behorend bij 24bb002525 - Herzien Masterplan Feyenoord City

vermogen van bewoners

de bijbehorende Klimaatwijkkaart van Oud Ijsselmonde en

Open stad: telkens weer een plek waar nieuwe groepen

Beverwaard staan de belangrijkste klimaatopgaven voor

inwoners hun thuis vonden, samenleven (soms harmonie,

Feyenoord City op een set kaarten. De Uitvoeringsagenda

Meer en betaalbare woningen: 3500-4000 nieuwbouwwoningen per jaar, waarvan 65% betaalbaar (sociaal- en middensegment)

zorgbehoefte 4.

Betere positie op de woningmarkt: toegankelijke, inclusieve en eerlijke huurmarkt

Rotterdams WeerWoord 2023-2026 is ook gekoppeld

soms frictie), sterke jongerencultuur

aan het programmakader en beschrijft concrete acties en In het document worden drie hoofdkeuzes gemaakt voor de

maatregelen. Het document Klimaatopgaven in Kaart 2030

dóórontwikkeling van Zuid:

geeft achtergrondinformatie waarop het programmakader is

1.

Een verbonden, groen en gezond Zuid: We pakken de

Kaart 'Thuis op Zuid in je wijk' uit de Oostflank

buitenruimteen infrastructuur op Zuid groots aan en zetten in op meergroen in de wijken, ontmoeting, gezondheid en klimaatadaptatie. 2.

3.

Zuid maakt werkvan de toekomst: We zetten fors in op de

Combinatieaanpak verzakte gebieden

NPRZ

Leefbaarheid vergroten

In het Nationaal Programma Rotterdam Zuid (NPRZ)

(opgave Leefbaarometerkaart)

werken Rijk, de gemeente Rotterdam, corporaties,

versterking van de economie van Zuid. De innovatie- en

zorginstellingen, schoolbesturen, bedrijfsleven, politie

veerkracht van Zuid groeit. Iedereen kan meedoen en

en Openbaar Ministerie aan een gezonde toekomst voor

meewerken in de economische transitie.

Rotterdam-Zuid. Samen willen deze partners ervoor zorgen

Thuis op Zuid in je eigen wijk: Nieuwe ontwikkelingen

dat opleidingsniveau, arbeidsparticipatie en woonkwaliteit

dragen bij aan karakteristieke en vertrouwde woonbuurten.

Nieuwe ontwikkelingen dragen bij

Met hart voor sociale cohesie en het belang van huidige

aan bestaande stad

bewoners. Verduurzaming zetten we in om wijken

(Lange termijn)

toekomstbestendig te maken. Zo blijft het aantrekkelijk wonen op Zuid.

Historische Linten

in 20 jaar stijgen naar het gemiddelde van de vier grote steden in Nederland. De weg die Zuid moet afleggen staat beschreven in de uitvoeringsplannen. Het resultaat na tien jaar NPRZ is dat het beter wordt op Zuid. Dit stemt zeer

HoogstedeLijk karakter (centrumgebied)

hoopvol en geeft bewoners en de partners in het NPRZ het

Stadswijken

bewijs dat hun inspanningen effect hebben. Maar het zijn

Tuindorpen

nog broze verworvenheden. De uitdagingen op Zuid zijn

Tuinsteden

legio. Daarom is het belangrijk dat de komende jaren wordt

Woongebieden na 1970

doorgepakt, op zijn Rotterdams!

Bedrijventerreinen

28 |

gebaseerd.

-f

"^13Cr ■tř

-'.

- c g*ŚT fc-įāPHţ; — IĆĴÍiľ^: Sv""^Tfií»ŞJ t gŗiiĮ 1 ijrlüHFÌG --yžşļjfl

-

;

"-1 '~"^W?F‘

-

'

.---» i',.1’ —ac

, 'W-+

- ,ŗ-s^^” [sawn fc-* i

,

ļ;

'ţ

-

«-CÌI

.. ” 1 ļjjįįį -uģjŕfe^''

T -'....... i

-Vs*

*ŕ

. Hl C m-,^L T

~ wţfeą» ~

...... - •"'

’-.

«,

*' * y •ļ’ '

*ns'1mįŗ *’ •,^o~ i-r

1 r: -

^

r 'ŵ

- «T

-

;-

BI

!

ŕp - BTĶ «'1.1'.. BH?'»-»- - . V ~ ^'■*î-fj.-.-»ļ,ŗ,-.į:^ ry' t , . -. v ġľg?-- "Tgm SiĮSS^tfĩSià ę ř. 4sűs»à» '

i 1 ,..-ř-':jit? -Ji?'

7' 1-

ĩ*~

ť ròļ^

^ -fl ļ *rëĚ

į’

eg*

-- --'P’ľ^lĮ ÖŞ&* :

-,, "’ ,-*V.

..

'

't—~‘ S

Ž

a

~

-ť

-a

-ŕ..

'Cü.,

.

#

Slilffe.

•/-*-i... 'Ŵ'tft-Hi:.

' ĩ

L

ŵ -įä

------ --~

íts.-.--

7*-

-

į

7^*5 įļ..

r *

•ff

:

-

\,

-

4 fi - :;-~rprrį7#5 1 ~ iif ř

į

-

'"*ir

^3Ş

1

/.-

.

,m

ifll

;-

í* ^ -*:

ÉÉįáüi I

IV-

flĩ Ä ~Ŗmī ^.| 8- ®|

.: Sġ^^SSäSESÜ—.ä

c

Ęļ 1

1: j::

įlļŗ

’įiP ï

■S.51

ŗ į^?r" ĩļļ nBÉ i ■'í ľ‘^-1!:;ĩfe į iĩįį'nĚI

■1

0r^

(Jbf

\^éP^‘

'cr-i-

» T **rs/

/ ".

^

- - j-JRf Sýt*L

'S+yr

. ĵ

.'W

;

#řiář "

asrf*

'*jļ,

r

-

L' ļ

Masterplan Feyenoord City | 29

1.8 UITDAGINGEN EN KANSEN ROTTERDAM ZUID

Rotterdam Zuid is, onder andere met het NPRZ en de extra focus van de omgevingsvisie op dit stadsdeel, bezig met een inhaalslag. Het stadsdeel liep en loopt op een aantal vlakken achter bij de stad Rotterdam als geheel en ook in vergelijking met de andere grote steden. Met ongeveer 200.000 inwoners is Rotterdam-Zuid namelijk even groot als Eindhoven. Dit is bijvoorbeeld het geval op het gebied van onderwijs, werkgelegenheid, gezondheid, sport en openbare ruimte. Dat geldt ook, hoewel in mindere mate, voor het plangebied van Feyenoord City. Dit is te zien in de kaartjes hieronder die in het Masterplan van 2019 waren opgenomen en nog steeds illustratief zijn voor de opgave De laatste decennia is voor Rotterdam-Zuid veel beleid ontwikkeld en zijn er vele plannen gemaakt en gerealiseerd (o.a. Kop van Zuid), die daadwerkelijk tot positieve veranderingen hebben geleid. Het plangebied Feyenoord City heeft daar tot op heden nog weinig van geprofiteerd en aan bijgedragen, op de realisatie van de Veranda na. En dat terwijl de potentie van het gebied groot is, met veel ruimte voor

#werk

#gezondheid

18X van de bevolking

1 op de 5 inwoners

60^ van de bevolking

is werkeloos of op zoek naar een

is te zwaar

is geen lid van een sportclub

#sport

herontwikkeling, verdichting en verbetering en met een aantal belangrijke iconen en trekkers. Kortom, het latente potentieel van het plangebied is in afwachting van verdere ontwikkeling! De gebiedsontwikkeling Feyenoord City

baan

kan fungeren als katalysator voor de ontwikkeling van Rotterdam Zuid en als aanjager van positieve sociale verandering door het scheppen van banen, de realisatie van sociale voorzieningen en betaalbare en hoogwaardige woningbouw. Daarnaast kan de inrichting van (groene) recreatiegebieden voor en nabij dichtbebouwde wijken, actieve vrijetijdsinvullingen en een gezonde levensstijl ondersteunen en bevorderen. Bron: Gemeentelijke Gezondheidsdienst Rotterdam-Rijnmond (cijfers 2017)

#onderwijs

30 |

#openbare ruimte

1 op de 2 inwoners

1 op de 2 inwoners

heeft geen HAVO/VWO/MBO-

vindt dat de groenvoorziening niet

diploma

voldoende is

■■■■BI

įįj. 'Jr

ľ J*

.

.

* T

^

JÄB

ţç^SIrfl ĵ ļ i gyn

1 ^n ŕ

- j. L— 1

j

m~ i ļkur

^ľļ™*1"*.

-~ b. ^Jj^[

ftīíB

ŝřífíšľffiĒ

Hįj-L-

— F jFji

^__ i «I *S ĀãiM

ÿ

■■HH ML

3

.

H |

"

J |

1

p ļf î?

\l IN1

BjHaj^enoord cļīý

AMBITIE

2.1 OPGAVE

Er zijn veel conclusies te trekken uit het vorige hoofdstuk die belangrijke input vormen voor de te formuleren opgave voor de gebiedsontwikkeling Feyenoord City, die in de volgende

strengths

weaknesses

^

^

hoofdstukken in een masterplan gevat wordt. In de naaststaande figuur is de belangrijkste input samengevat in

Er zijn drie grote trekkers in het gebied aanwezig: de Kuip, het Topsportcentrum en de Pathé bioscoop met de (ondersteunende) leisure

een SWOT-analyse.

eromheen. Het is de opgave om de zwaktes aan te pakken door

^

barrières te slechten en van Feyenoord City een continue,

Grote, stedelijke infrastructuren doorsnijden het gebied als sterke

^

Op het gebied van onder andere onderwijs, werkgelegenheid,

barrières.

vormen voor het gebied.

sociaal veilig en aantrekkelijk stedelijk weefsel te maken. Hierbij worden de sterktes optimaal benut, door bestaande

^

Het gebied heeft nu al een sport- en leisure-imago; dit kan, aange­ vuld met maatschappelijk programma, een aantrekkelijke basis

^

kwaliteiten en energie te gebruiken, de drie grote trekkers

gezondheid, sport en openbare ruimte loopt Rotterdam Zuid achter

In de afgelopen jaren zijn er al verschillende initiatieven ontpopt in het gebied (o.a. placemaking rond het thema urban sports),

ten opzichte van de rest van Rotterdam en andere steden. ^

waardoor er al bestaande kwaliteiten en energie aanwezig zijn, die

duidelijk te positioneren en Feyenoord City op de kaart te

ingezet kunnen worden als aanjager voor verdere verlevendiging en

zetten als hét sport- en leisuregebied van Rotterdam.

Het gebied is geen continue stad, het stedelijk weefsel is niet aangehecht; de ruimte en het functioneren zijn versnipperd.

De sociale veiligheid in en de aantrekkelijkheid van het gebied zijn niet groot.

^

identiteitsvorming.

De hoofdwegen en het Varkenoordseviaduct zijn onaantrekkelijk, versteend ingericht en niet goed begeleid door bebouwing, met onaantrekkelijke gevels (of geen gevels), geluidsoverlast en maar

De kansen worden hierbij ook maximaal benut: de vele

weinig oversteekmogelijkheden.

onbebouwde ruimte, de nieuwe stedelijke projecten (HOV^

lijn en station Stadionpark) waardoor de bereikbaarheid

Er is veel zichtbaar parkeren op maaiveld in het gebied, wat de visuele kwaliteit en het efficiënt ruimtegebruik niet ten goede komt.

verbetert en een centrumknoop kansrijk is, de ligging aan de rivier en de nieuwe ontwikkelingen en dynamiek die de kwaliteit van de stad op ooghoogte verder vergroten, zoals het getijdenpark. Tegelijkertijd wordt ervoor gewaakt dat de bedreigingen geen realiteit worden. Feyenoord City

opportunities

threats

^

^

wordt een inclusieve plek en verbetert de kwaliteit van leven van de omliggende wijken. Daarnaast wordt het gebied klimaatadaptief en duurzaam ingericht. ^ ^

Dit is een groot gebied met veel onbebouwde ruimte, die

wordt, maar dat het een inclusieve plek wordt en de omliggende

infrastructuurbundels.

wijken juist profiteren van Feyenoord City, bijvoorbeeld door middel

De nieuwe HOV-verbinding met de stadsbrug en het station, vormt

van doorgroeimogelijkheden qua woningen en nieuwe bewoners

een kans voor de connectiviteit van het gebied.

die gebruik maken van de detailhandel op de Beijerlandselaan (in

De komst van het nieuwe Station Stadionpark vormt een kans voor

Feyenoord City komt daarom niet veel nieuwe detailhandel). Zo is het

de ontwikkeling van een centrumstedelijke knoop, met een mix

gebied niet alleen voor de nieuwe bewoners, maar wordt de kwaliteit

van grootstedelijk wonen, kantoren, winkels, leisure, cultuur, zorg,

van leven voor de omliggende NPRZ-wijken ook verbeterd. Concreet

horeca, onderwijs en bedrijfsruimten (met nieuwe arbeidsplaatsen),

voorbeeld: het is niet inclusief als je moet inchecken via poortjes om

en voor het leggen van de Oost-Westverbinding tussen Hillesluis en

vanuit Hillesluis het spoor over te kunnen lopen langs het station. Het is belangrijk om op dit soort zaken te letten bij de planontwikkeling.

de rivier; zo profiteert de omgeving van de aanwezigheid van het spoor in plaats van dat het slechts een barrière vormt. ^

zoals hittestress en een tekort aan biodiversiteit (vooral in de Stadiondriehoek), overstromingsrisico's in het buitendijks gebied

bestemmingen en recreatieve routes (zoals het Maasparcours en

van de Veranda en Waterkant, een grote elektriciteits-, warmte- en

Rondje Stadionpark) waar de wijken in en rondom Feyenoord City

koudevraag (integraal oplossen met Hillesluis en Bloemhof) en er is

van kunnen profiteren; de rivier kan zo meer worden dan slechts een

een zoekgebied aquathermie bij de aanlanding van de nieuwe brug.

Herontwikkeling en verdichting creëert kansen voor het realiseren aandacht voor interactie en ontmoeting; waarin tegelijkertijd ruimte is voor grote bezoekersstromen om vlot en zonder moeite naar de juiste plekken te gaan. Er zijn wensen voor een nieuwe (culturele) trekker, een kwaliteitsimpuls in het Varkenoordsepark, het verbinden van Colloseumplot en Waterkant met een spooroverkluizing en versmalling van het spooremplacement wat extra ruimte geeft voor nieuwbouw in de stationsomgeving.

34 |

Vanuit klimaat en duurzaamheid is er bestaande problematiek,

De ligging aan de Nieuwe Maas en de komst van het getijdenpark

van een veilige, gezonde en comfortabele 'stad op ooghoogte' met

^

^

vormen belangrijke kansen voor een aantrekkelijke rivieroever met

watersnelweg. ^

Het is belangrijk dat Feyenoord City geen opzichzelfstaand gebied

herontwikkeld kan worden, tussen de grote en belangrijke stedelijke

Kop van Zuid-Entrepot

Bedrijvenpark Stadionwea

V JB^jË

- -

v * m

t sV .V l 1 į * 4 ĩ fl -1 yŕ uļ #ľļ[/ 1 i

ļ\4| V

? - w\ a.1 \jļSĘC

\á

^

ATWì

ity | 35

2.2 DOELSTELLINGEN

Op basis van de SWOT-analyse zijn de volgende doelstellingen voor Feyenoord City bepaald, die samengebracht zijn in de ambitieroos hiernaast: Feyenoord City verbindt Verbonden en open met een inzichtelijk netwerk van straten, ruimtes, gebouwen en activiteiten dat de omringende gemeenschappen samenbindt. Bestemming Een gebied dat bewoners uit de omliggende wijken en mensen uit Rotterdam, Nederland en de rest van de wereld graag bezoeken en dat om verschillende redenen en door een veelheid aan activiteiten aantrekkelijk is om te verblijven. Levendig netwerk van aantrekkelijke buitenruimtes Een duurzaam en gezond gebied, met groene routes en ruimtes die uitnodigen tot bewegen, sporten en andere activiteiten. Met actieve ontspanning, wandelen, hardlopen en fietsen en het uitrusten daarvan, proberen we een gezonde levensstijl te ondersteunen en te bevorderen. Uniek woongebied Feyenoord City wordt een nieuw stadsdeel waar een belangrijk deel van de woningbouwopgave van Rotterdam wordt ingevuld. Een uniek gebied met natuur, sport, leisure en horeca, goed bereikbaar per OV, werk op loopafstand en nabij het centrum van Rotterdam, waarin mensen van alle leeftijden en achtergronden kunnen wonen, werken, leren en recreëren. Toekomstbestendig Blijvend en flexibel met ruimtes en gebouwen voor de lange termijn, waar plaats is voor groei en verandering.

Een gebied dat klaar is voor nieuwe energieconcepten, voorbereid op klimaatverandering en veranderingen in mobiliteit en gebruik.

36 |

2.3 STRATEGIEËN FEYENOORD CITY VERBINDT Feyenoord City wil Zuid, de stad en de Maas verbinden. Daarbij gaat het zowel om het verbeteren van fysieke verbindingen in Rotterdam-Zuid, door betere fiets- en voetgangersverbindingen, aaneengesloten groengebieden en beter OV, als ook om sociaal maatschappelijke verbindingen. Mensen ve rbinden e n ze de kans g even zi ch te ontwikkelen staat centraal in Feyenoord City.

Fysiek Verbonden

Sociaal Verbonden

Ecologisch Verbonden

Katalysato r van OV in Rotterdam-Zuid

Z Nieuw OV Hub De ruimtelijke structuur van Feyenoord City slecht barrières voor voetganger en fietser. Er komt een doorlopend stedelijk weefsel, waardoor nieuwe verbindingen ontstaan. Er komen nieuwe openbare ruimtes en focuspunten bij, maar zeker zo belangrijk: het project zoekt de verbinding met de aangrenzende wijken en met de Nieuwe Maas. Zo komt de rivier ineens op loopafstand te liggen van buurten die nu nog tegen het spoor aan liggen. Onder andere de nieuwe HOV-verbinding van Kralingse Zoom tot Zuidplein, het nieuwe station Stadionpark met publiek toegankelijk stationsplein en Oost-Westroute tussen Hillesluis en de rivier, de nieuwe brug, h et ver hoogde maaiveld dat via de Stadskant over het spoor naar Waterkant loopt, het getijden park met het Maasparcours, het Rondje Stadionpark en de directe lijn van de Oranjeboomstraat door Waterkant naar het Cor Kieboomplein maken deze nieuwe verbindingen mogelijk.

Feyenoord City brengt mensen in Rotterdam-Zuid samen door het creëren van een inclusieve omgeving vanuit een ruimtelijk en programmatisch perspectief. Dit gebied verbindt mensen van alle leeftijden en achtergronden en wordt een aantrekkelijke plek om te wonen, wer ken en recreëren. Centraal staan de 'urban activities' leisure en sport, met hun kracht om een positieve bijdrage te leveren , waarmee Feyenoord City gezond leven, onderwijs, kansen voor werk en talentontwikkeling ondersteunt en promoot.

In Rotterdam-Zuid speelt de Nieuwe Maas een grote rol bij het creëren van nieuwe ecologische en recreatieve kwaliteiten. Parken en sportterreinen op Zuid vormen nu al een netwerk van meer gecultiveerd groen, de Gordel van Smaragd genoemd, met onder andere het Zuiderpark en park de Twee Heuvels. Feyenoord City, samen met het Eiland van Brienenoord, voegt daar een derde grote groene, ecologische structuur aan toe: een getijdenpark van Mallegat tot en met het Eiland van Brienenoord, dat in zichzelf een ecologische verbinding is met hoge natuurwaarde als intergetijdennatuur. Het biedt de huidige en nieuwe bewoners van Feyenoord City de mogelijkheid de riviernatuur die straks aan hun voordeur ligt zelf te ervaren. Voor de natuur worden daarin luwe plekken gecreëerd. Ook een groene/ecologische inpassing van de brug hoort hierbij. Aanvullend wordt de Willemsas versterkt als groene, ecologische structuur, krijgt het Varkenoordsepark een kwaliteitsimpuls, worden er groene pleinen, straten en netwerken gerealiseerd in- en tussen de deelgebieden (verbonden met de omgeving) en dragen de gebouwen bij aan de ecologische kwaliteit in het gebied.

De eerdere plannen voor Stadionpark en Feyenoord City hebben, door de potentie van het gebied te laten zien, gewerkt als katalysator voor het besluit dat er een nieuwe HOV-lijn gaat komen van Kralingse Zoom tot Zuidplein, met in dit gebied het nieuwe station Stadionpark en de nieuwe stadsbrug. Andersom is de komst van station Stadionpark weer een katalysator voor het ontwikkelen van een stevige stationsknoop. Er komt een hoogstedelijk centrumgebied met nieuwe woningen en voorzieningen voor bewoners en bezoekers. Dit leidt weer tot kansen voor de realisatie van nieuwe mobiliteitsvoorzieningen, zoals P&R-voorzieningen, fietsparkeerplaatsen en innovatieve deelsystemen voor fietsen en auto's, waardoor Feyenoord City gefaseerd kan ui tgroeien tot een hoogwaardige regionale 'mobility hub' waar alle bewoners van Rotterdam-Zuid in de toekomst gebruik van kunnen maken. Hiermee wordt Rotterdam-Zuid beter verbonden met de rest van Rotterdam en m et heel Nederland. Tevens biedt de omvang van het programma kansen voor het versterken van de OV/busstructuur in de omliggende wijken. Daarnaast leent deze waterfrontontwikkeling zich uitstekend voor vervoer over water, denk aan openbaar vervoer over water, watertaxi's en rondvaarten.

Masterplan Feyenoord City | 37

BESTEMMING Als multifunctionele ontwikkeling, op een unieke locatie, met iconische gebouwde en landschappelijke elementen en veelzijdige en flexibele functies en buitenruimtes, heeft Feyenoord City alle ingrediënten in zich om een gewilde bestemming voor bezoekers uit Rotterdam-Zuid, Rotterdam en daarbuiten te worden.

iKltíb Een Nieuwe Bestemming

Iconen I Attracties

35 I 330 Dagen Activiteiten

Evenementencreatie

Feyenoord City moet een interessant stuk Rotterdam worden waar gewoond, gewerkt, gesport en gerecreëerd wordt, waar iedereen naartoe kan gaan om te ontspannen én waar je deel uitmaakt van het sociale leven van Rotterdam. Het wordt een plek waar je vrienden ontmoet, nieuwe mensen leert kennen en 'waar je ziet en gezien wordt', een plek waar je consumeert, werkt, uitgaat of waar je graag bent omdat het er prettig verblijven is. Daarmee draagt Feyenoord City bij aan een inclusieve stad omdat het een brede, ongedwongen interactie mogelijk maakt. Om deze ambitie te verwezenlijken zijn de inrichting van de openbare ruimte (flexibel te programmeren, aangenaam en toegankelijk) en het realiseren van goede verbindingen met de omgeving net zo belangrijk als de realisatie van een goede stedelijke mix van functies/trekkers en een plek met een sterke eigen identiteit.

Met de Kuip heeft Feyenoord City een grote, beeldbepalende trekker, waarmee het gebied op de kaart wordt gezet. Daar naast zijn er meer attracties, zoals het Topsportcentrum en de Pathé bioscoop, en komen er nog meer bij, zoals het getijdenpark, de nieuwe brug en station Stadionpark. De Kuip, de thuishaven van de voetbalclub Feyenoord, is een gemeentelijk monument en een belangrijk ankerpunt in de omgeving, zowel visueel (uitzicht op de Kuip wordt door velen gewaardeerd) als programmatisch (op wedstrijddagen is het hier erg druk). Feyenoord blijft voetballen in de Kuip. Om dat mogelijk te maken is een renovatie van het gebouw in de nabije toekomst noodzakelijk. Dit biedt kansen om de Kuip niet alleen intern efficiënter te organiseren, maar ook meer de relatie aan te gaan met de omgeving. De Kuip krijgt zo een centrale plek in de bruisende Stadiondriehoek en de verschillende zijden worden benaderbaar en aantrekkelijk geprogrammeerd. Het Getijdenpark Feyenoord is prachtig ontworpen in aansluiting op de verschillende waterniveaus, waarbij bij inkomend en uitgaand tij verschillende soorten waterplanten tevoorschijn komen. Binnen het door de dam beschermde gedeelte van het getijdenpark kunnen voetgangers vanaf drijvende vlonders, die de voetgangerservaring laten doorlopen tot in het water, genieten van de meeslepende ervaring die de Maas biedt.

Vanuit het getijdenpark is er ook uitzicht op de brug, een nieuw icoon van de stad Rotterdam, die de verbinding legt met de noordoever. Vanaf de brug, maar ook vanaf de Riederlaan in Hillesluis, zie je de stationskap van station Stadionpark al liggen. Samen vormen deze iconen/attracties de levensader van Feyenoord City.

Feyenoord City is een plaats vol levendige activiteiten en evenementen; op circa 35 dagen per jaar worden in de Kuip voetbalwedstrijden gespeeld, wat merkbaar is in het gehele gebied. Op de normale dagen waarop geen wedstrijd wordt gespeeld, biedt Feyenoord City een gevarieerde reeks attracties en evenementen, waar bezoekers zich ook uitgenodigd voelen om zelf dingen te doen. Er is plaats voor spontane activiteiten waar andere mensen met plezier naar kunnen kijken: optreden en gezien worden! De hoogteverschillen in het gebied vormen een soort 'minitheaters' en nodigen uit tot bewegen en samen sporten. Het waterfront met het getijdenpark zal veel spontane en georganiseerde activiteiten uitlokken, net als het multifunctionele Mallegatpark, waar activiteiten zoals (kinder)markten en informele sportevenementen kunnen worden georganiseerd. Het rivierfront is één lange route langs de Maas (het Maasparcours) waar inwoners van het gebied elke dag van kunnen genieten en waar ze zich kunnen ontspannen. De openbare ruimtes kennen een veelzijdig ruimtelijk ontwerp en actieve, diverse programmering van de omliggende plinten en bebouwing, waardoor sociale veiligheid gegarandeerd wordt en er het hele jaar door verschillende activiteiten mogelijk zijn.

Feyenoord City is een plek voor mensen, waar het heden wordt verbonden met het verleden, en waar het ruimtelijk ontwerp een combinatie biedt van straten en ruimtes die samen belangrijke centra voor activiteiten en bijeenkomsten vormen. Er zijn ruim genoeg plekken waar informele evenementen kunnen plaatsvinden; de openbare ruimte is ontworpen om verschillende typen evenementen te kunnen huisvesten, van sportevenementen in de buitenlucht en culinaire festivals tot nieuwe lokale initiatieven. De drie belangrijkste groene parken, het Mallegatpark, het Varkenoordsepark en het getijden park, bieden diverse gebruiksmogelijkheden, van sportactiviteiten tot culturele of educatieve activiteiten. Het zijn plekken om samen te komen en te verblijven, maar daarnaast ook gedenkwaardige overgangsgebieden. Met hun combinatie van verschillende landschappen, ondersteund door cafés, restaurants, kiosken en gemeenschapscentra rond de groenstructuur, vormen ze een bestemming en een centrum om te sporten, vrienden te ontmoeten, te zonnen in de zomer, te ontspannen tijdens de lunchpauze of te genieten van een picknick.

38 |

AANTREKKELIJKE BUITENRUIMTE Feyenoord City biedt buitenruimtes die aantrekkelijk zijn zowel voor bewoners en bezoekers van het gebied zelf als voor bewoners en bezoe kers van de omliggende wijken. Er ontstaat een aantrekkelijke mix en zonering van levendig en rustig, actief en relaxed, stedelijk en natuurlijk. Samen vormen ze een aaneengesloten netwerk van toegankelijke buitenruimtes die zich doorzetten tot in de aangrenzende stadsdelen. Het getijdenpark verbindt Mallegat met h et Eiland van Brienenoord, Hillesluis wordt via het stationsplein en het Varkenoordsepark verbonden met de Stadiondriehoek en over het spoor zijn de Stadskant en Waterkant met elkaar verbonden.

Hele Jaar Geactiveerd

Meer Kwalitatieve Buitenruimte

Activerende Buitenruimte

Variatie in Landschap

Feyenoord City is het hele jaar een bestemming waar wat te zien en te beleven is: never a dull moment. Bestaande organisaties zoals Feyenoord en het Topsportcentrum zullen hier een rol in spelen met grotere en kleinere evenementen in de Stadiondriehoek. Maar ook culturele en commerciële activiteiten vinden een plek in Feyenoord City. Behalve de grotere events, worden er ook diverse kleinschalige activiteiten en evenementen met betrekking tot sport, spel, educatie, cultuur en beleving, georganiseerd vanuit het gebied en/of door mensen uit de omgeving.

Voor een groot deel zal de huidige functionele buitenruimte vervangen worden door een kwalitatief goede buitenruimte met groen en een afwisseling van plekken met zon en schaduw, waar het goed verblijven is en die voor een veelheid aan activiteiten te gebruiken is. De oude en nieuwe gebouwen worden omgeven door een grotendeels autovrije, groene en hoogwaard ig i ngerichte buitenruimte die bestaat uit voetgangersstraten, pleintjes en trappen. Er worden parken en plantsoenen gerealiseerd die de bewoners en bezoekers van Feyenoord City fraai ingerichte, gezonde, groene, klimaatadaptieve ruimte bieden. Daarnaast wordt er een veilige en comfortabele 'stad op ooghoogte' gecreëerd met aandacht voor interactie en ontmoeting, waarin tegelijkertijd ruimte is voor grote bezoekersstromen om vlot en zondei moeite naa r de juiste plekken te gaan.

Sport en leisure activiteiten vinden plaats op zorgvuldig ontworpen locaties. Elk van deze plekken heeft een eigen specifiek karakter, van recreatieplek aan het water tot aan topsport in de Kuip. De sportbeleving in het gebied is vanzelfsprekend manifest en komt speels terug in de openbare ruimte. In sommige gevallen is deze specifiek bestemd, maar er is toch vooral ook aanleiding tot (kijken naar) bewegen, proberen, sport en spel door de hoogteverschillen, trappen, daken, groen en water die het hele proj ectgebied st raks te bieden heeft. De buitenruimte in Feyenoord City zal uitnodigen om actief te worden, te bewegen, mee te doen, er naartoe te komen en te genieten.

Feyenoord City ligt tussen gebieden met verschillende landschappelijke kenmerken, die de beleving en uitstraling van het stedelijk gebied beïnvloeden. Wat nu nog de rand van de Nieuwe Maas is zal transformeren in een gevarieerd getijdenpark. De naastgelegen rivieroever is een aaneenschakeling van openbare ruimtes die sterk georiënteerd is op deze lange lijn. Er zijn groene binnenhoven in de woonwijken Waterkant, Veranda en Stadskant en er zijn koele plekken en groene hofjes, pleinen, straten, gevels en daken in de Stadiondriehoek en het gebied rond het station. Kortom: een grote variatie in landschappelijke elementen en structuren verrijkt het gebied en maakt het biodiverser, klimaatadaptiever en gezonder.

Masterplan Feyenoord City | 39

UNI EK WOONGEBIED Feyenoord City wordt voor allerlei doelgroepen een unieke en aantrekkelijke plek om te wonen, met een reeks verschillende woningtypes, een combinatie van levendige openbare en commerciële programma's en een netwerk van hoogwaardige openbare ruimtes waarmee de toplocatie langs het bekendste kenmerk van Rotterdam, de Nieuwe Maas, ten volle benut wordt.

■lékl

Een Nieuwe Woonplek

Multifunctioneel Gebied

(Mix aan Typologieën)

(Programmamix)

De typologieën van het woningbouwprogramma in Feyenoord City zijn divers, waarmee kan worden voldaan aan verschillende voorkeuren en eisen. Het omvat verschillende soorten bebouwing en woontypologieën, die samen zorgen voor een hoogstedelijke woonervaring. De dichtheid en diversiteit aan programma loopt op vanaf de omliggende buurten richting het nieuwe station, waar het gebied het meest hoogstedelijk is. De Stadskant, Waterkant en de Veranda worden voornamelijk woonbuurten met interessant

Feyenoord City is een afwisselend multifunctioneel gebied. Het is een gezonde leefomgeving met een grote verscheidenheid aan woningen voor een gevarieerde en inclusieve gemeenschap met mensen van uiteenlopende leeftijden en levensstadia. Het is een gebied waar allerlei voorzieningen voor bewoners bij de hand zijn: natuur, parken, rivier, zorg, onderwijs, winkels en werk, alsmede een aantal stedelijke functies zoals de Kuip, uitgaansgelegenheden, onderwijslocaties en hotels. De drie grote parken - Mallegatpark, Varkenoordsepark en het getijdenpark - dragen net als het netwerk aan kleinere plekken bij aan de kwaliteit en multifunctionaliteit van het gebied. Ze bieden kansen om stad en natuur met elkaar te verbinden.

plintprogramma, terwijl het gebied rond het station veel gemengder is. Hier is wonen onderdeel van een diverse, hoogstedelijke programmering. Zo ontstaat er een mix van typen woonmilieus met verschillende sferen: van rustigere woongebieden tot wonen in een bruisende centrumomgeving. Er is in het bijzonder aandacht voor een goede overgang van de bestaande woonwijken naar het nieuwe hoogstedelijke gebied. Aangezien Feyenoord City een hoogbouwzone is, wordt er met verschillende, strategisch gepositioneerde en zorgvuldig ingepaste, hoogte-accenten een nieuwe skyline gecreëerd. Vanuit de stad ga je Feyenoord City ervaren en herkennen. Wandelend, fietsend of rijdend in of naar het gebied kan je je daarddor makkelijk oriënteren. Er is aandacht voor het creëren van een veilige en comfortabele 'stad op ooghoogte', met thema's als wind, bezonning en de menselijke maat.

40 |

Inclusief

Gezond Leven

Feyenoord City wil een gebied zijn waar iedereen zich thuis voelt. Dit is ook terug te vinden in de woningen. We creëren woningen voor onder andere studenten, starters, jongeren, ouderen, alleenstaanden, doorstromers, en gezinnen. Ook voor woonzorgconcepten, collectieve woonvormen en bijzondere doelgroepen is het gebied geschikt. Het woningaanbod zal sociale huur en koop en huur in verschillende prijscategorieën omvatten, volgend uit de Rotterdamse Woonvisie. Feyenoord City wil een toevoeging zijn aan het woningaanbod in de omliggende wijken, een kans bieden om wooncarrière in de eigen omgeving te maken en een inclusief, gemixt, multicultureel gebied zijn, naadloos aansluitend bij de kwaliteiten van Rotterdam-Zuid.

Feyenoord City is een plek met een buitenruimte die uitnodigt tot bewegen en daardoor tot gezond leven. Hier worden mensen gemotiveerd een gezondere levensstijl na te streven door integratie van een veelheid aan ruimtes om regelmatig of incidenteel te bewegen, verbetering van sociale cohesie en ondersteunende sociale netwerken, betere toegang tot hoogwaardige huisvesting, hoogwaardige voorzieningen op het gebied van onderwijs, cultuur, ontspanning, voeding en retail en stimulering van een aantrekkelijke woonomgeving. De vraag of iemand gaat sporten, hangt namelijk niet alleen af van de aanwezige sportfaciliteiten, maar ook van de sociaal-maatschappelijke context. Naast de voor beweging ingerichte buitenruimtes, hebben grote sportfuncties als de Kuip, het Topsportcentrum en de naastgelegen Sportcampus een sterk sportieve uitstraling en inspirerende werking. Je ziet aan alles: hier staan sport en beweging centraal.

TOEKOMSTBESTENDIG Door flexibel ontwerp te combineren met oplossingen voor slimme mobiliteit en energiezuinige en klimaatadaptieve maatregelen wil Feyenoord City de norm bepalen voor een duurzame en toekomstbestendige ontwikkeling, met minimale impact op het milieu en flexibel genoeg om te voldoen aan veranderende maatschappelijke en economische behoeften en zich aan te passen aan klimaatveranderingen en onvoorziene stress veroorzakende factoren.

Flexibiliteit Het Masterplan is een flexibel kader voor ontwikkeling. Het gaat om een wendbare gebiedsontwikkeling in de verschillende fases van het ontwikkelingsproces. Flexibiliteit maakt groei en aanpassing mogelijk, bijvoorbeeld door te kiezen voor een gezamenlijk rasterontwerp voor de gebouwen, die daardoor flexibel kunnen worden aangepast aan eventueel veranderende functies in de nabije en verre toekomst. Zo kunnen parkeervoorzieningen dankzij een flexibel, modulair ontwerp in de toekomst worden aangepast aan een veranderende modal split, doordat parkeerruimte ook voor andere programma's kan worden gebruikt. Dankzij de veelzijdigheid en het flexibele ontwerp ontstaat een dynamische, levendige en duurzame plek. De open ruimte in het plan kent dezelfde flexibiliteit en is op verschillende manieren te gebruiken of spontaan in gebruik te nemen.

Smart Moblity Uitstootvrij

(zero-emissie),

goed

bereikbaar,

uitstekend

toegankelijk voor iedere huidige en nieuwe bewoner en bezoeker, comfortabel, flexibel en veilig zijn de zes belangrijkste doelen voor een stedelijk weerbaar en toekomstbestendig mobiliteitssysteem. De gebiedsontwikkeling Feyenoord City draagt bij aan deze doelstellingen door alle modaliteiten en de infrastructurele voorzieningen optimaal te ontwikkelen en te benutten, barrières voor fietsers envoetgangers te slechten, goede fietsparkeervoorzieningen voor bewoners en bezoekers te realiseren, entrees goed te positioneren, de randvoorwaarden te scheppen die ervoor zorgen dat zoveel mogelijk modaliteiten in de toekomst schoon kunnen zijn en een goede basis te leggen voor verdere versterking van het openbaar vervoer. Toekomstige bewoners zullen gebruik kunnen maken van moderne mobiliteitsdiensten zoals 'Mobility as a Service (MAAS)'.

Energievoorziening

Klimaatadaptief

De ambitie is een CO2-neutrale energievoorziening. Dat betekent dat Feyenoord City idealiter zelfvoorzienend is wat betreft het verwarmen en koelen van gebouwen en energieneutraal wat betreft elektriciteit. En dat de jaarlijkse gemiddelde vraag naar energie voor gebouwen en faciliteiten in Feyenoord City in het gebied wordt opgewekt. Dit kan worden uitgewerkt met een warmteen koudenet op basis van warmte-koude-opslag in de bodem of restwarmte van een duurzaam stadsverwarmingssysteem, al dan niet aangevuld met warmte uit de Nieuw Maas, en grootschalige elektriciteitsopwekking door middel van PV-panelen op daken en gevels. Aa-nvullend kan elektriciteit vanuit duurzame windparken elders worden aangevoerd. Het installeren van batterijen voor buffering en als back-upvoorziening voor de Kuip kan bijvoorbeeld ook bijdragen aan de stabiliteit van het energienetwerk van de stad. Feyenoord City ziet het als een uitdaging om in het gebied zichtbaar te maken hoe en hoeveel energie wordt opgewekt en gebruikt.

Het klimaat verandert en dat heeft onder andere tot gevolg dat de zeespiegel stijgt, dat temperaturen stijgen, dat de hoeveelheid neerslag die in korte periode valt toeneemt en dat langere periodes van droogte kunnen optreden. Bij het ontwerp van Feyenoord City wordt hier rekening mee gehouden. Feyenoord City ligt gedeeltelijk buitendijks en daarom zal bij de uitwerking rekening worden gehouden met de mogelijkheid van grotere afvoeren van de rivier en hogere waterstanden. Daarnaast zijn, ook binnendijks, in de toekomst stevigere hoosbuien te verwachten en geldt voor de gehele stedelijke omgeving dat zij voorbereid moet zijn op hittestress en langdurige periodes van droogte. Architectuur en landschap raken steeds meer op elkaar betrokken vanuit de noodzaak om nieuwe leefomgevingen aan de veranderende uitdagingen van het klimaat aan te passen. Van driedubbel glas en buitenzonwering tot regenwaterbuffering, van natuur inclusief bouwen tot adaptieve en passieve architectuur; gebouwen worden steeds meer een levend systeem dat met de elementen meewerkt en niet zozeer ertegenin. Ook het microklimaat in de openbare ruimte qua zon/schaduw, wind, hitte en geluid wordt meegenomen in het ontwerp. Een comfortabel, gezond en veilig microklimaat is namelijk essentieel voor het realiseren van leefbare en levendige plekken.

Masterplan Feyenoord City | 41

MASTERPLAN

3.1 PLANOPZET

Feyenoord City wordt een levendige, hoogstedelijke stationsknoop gecombineerd met prachtig wonen aan het water. Het is een inclusieve plek waar zowel bestaande als nieuwe bewoners van Rotterdam-Zuid zich welkom voelen en waar ingezet wordt op de versterking van het bestaande sport- en leisure imago. Hierbij is er niet alleen ruimte voor georganiseerde sport­ en leisurefuncties, maar worden ongeorganiseerde, spontane activiteiten nadrukkelijk gefaciliteerd en aangemoedigd. Het bruist en leeft hier, mensen komen elkaar tegen, ontmoeten, ontspannen, leren en inspireren elkaar. De gemengde stationsknoop wordt voornamelijk geconcentreerd rondom het nieuwe station Stadionpark, terwijl de focus langs de rivier meer op wonen ligt. Hoewel er geen nieuw stadion komt, zijn de eerdere plannen een belangrijke aanleiding geweest om te starten met de ontwikkeling van dit gebied en zijn er in de tussentijd nieuwe aanjagers bijgekomen en concreter gemaakt; met als belangrijkste het Getijdenpark Feyenoord, de nieuwe stadsbrug en het station Stadionpark. Deze nieuwe aanjagers bieden Feyenoord City een

GETIJDENPARK, NIEUWE STADSBRUG EN STATION ALS AANJAGERS

VERBINDINGEN MET DE OMGEVING

enorme bereikbaarheidsimpuls en groene recreatievoorziening, waardoor het de potentie krijgt om sterk te verdichten (wonen én niet-wonen) en een grote kwaliteitsslag te maken. Op de pagina hiernaast is een vogelvluchttekening van het gehele Oostflankgebied te zien. Door hier een aantal lagen uit te destilleren, wordt het duidelijk dat de hoofdvorm van Feyenoord City gevormd wordt door de lange lijnen en stedelijke context, met de stadsboulevards, Willemsas en

De komst van drie nieuwe aanjagers biedt Feyenoord City een enorme bereikbaarheidsimpuls en groene recreatievoorziening, waardoor het de potentie krijgt om sterk te verdichten (wonen én niet-wonen) en een grote kwaliteitsslag te maken. Bewoners en bezoekers kunnen straks makkelijk en snel per trein of HOV-lijn het gebied bereiken. Het getijdenpark verandert de rivier van een harde grens in een ecologische en recreatieve trekpleister voor de omliggende buurten en alle bewoners van Rotterdam om te verblijven, sporten, spelen, ontmoeten en doorheen te wandelen of fietsen.

Nieuwe langzaamverkeerverbindingen worden toegevoegd om Feyenoord City aan de omgeving te hechten en directe routes mogelijk maken in en door het plangebied. De hoofdfocus ligt hierbij op het verbinden van de oude stadswijken op Zuid met de rivier door middel van comfortabele, veilige en gezonde routes en plekken. Het spoor wordt op strategische plekken overbrugd en ook de andere aanwezige barrières worden verzacht. Feyenoord City past naadloos in het Stadionpark en versterkt het Rondje Stadionpark.

Nieuwe Maas met getijdenpark. Nieuwe langzaamverkeerverbindingen met de omgeving zullen het stedelijk weefsel van Feyenoord City aan de omgeving hechten en directe routes mogelijk maken in en door het plangebied, met als hoofdfocus het verbinden van de oude stadswijken op Zuid met de rivier. Deze verbindingen zijn aantrekkelijk vormgegeven en worden goed begeleid door bebouwing, waardoor er comfortabele, veilige en gezonde routes en plekken ontstaan. Door een slimme ruimtelijke structuur, die inspeelt op de bestaande hoogteverschillen en de infrastructurele barrières in het gebied, ontstaan nieuwe verbindingen naar de omliggende wijken en langs de rivier. Feyenoord City past naadloos in het Stadionpark en versterkt het Rondje Stadionpark. Daarnaast laat de vogelvluchttekening zien dat Feyenoord City een belangrijke schakel is in de HOV-lijn van Alexander naar Zuidplein. Dit gebied wordt één van de belangrijke stedelijke centra van Rotterdam, zeer strategisch gelegen, niet alleen aan de HOV-lijn, maar ook aan het spoor met het nieuwe treinstation Stadionpark. Feyenoord City wordt een aantrekkelijk woon-, werk- en verblijfsgebied voor haar bewoners en bezoekers. Er ontstaat een nieuw stuk stad met hoogwaardige openbare ruimte en een mix van functies die tezamen een daadwerkelijke toevoeging aan Rotterdam zijn.

Daarnaast betekent Feyenoord City een impuls voor de omliggende wijken. De nieuwe woningen zorgen voor draagvlak voor voorzieningen en doorstromingskansen voor bewoners. Met Feyenoord City ontstaat een nieuw stuk aantrekkelijke oever, die zich mogelijk in Feijenoord verder kan doorontwikkelen. Met scholing, werk en voorzieningen worden ook de omliggende wijken aantrekkelijker om te (blijven) wonen.

HOOGSTEDELIJK WOON-, WERK- EN VERBLIJFSGEBIED MET FOCUS OP SPORT EN LEISURE

IMPULS VOOR RIVIEROEVER EN OMLIGGENDE WIJKEN

Heel Rotterdam-Zuid is op de tekentafel ontstaan en heeft altijd een heel eigen karakter

De nieuwe routes en bouwwerken zorgen in de traditie van Zuid voor een aaneengeschakeld

gehad; bekend van zijn experimenten en bijzonder vanwege zijn diverse en jonge

geheel van straten, pleinen, trappen, winkels, zichten en torens die de zuidoever visueel en

bevolkingsopbouw. Dit unieke karakter wordt voortgezet in Feyenoord City: open, direct,

ruimtelijk dichter bij de noordoever zal brengen en die net als de Kop van Zuid een nieuwe

rauw, robuust, menselijk. Feyenoord City transformeert een onaantrekkelijke en relatief

standaard zet in het stadsleven voor de directe omgeving. Iedereen is welkom en hoort

lege plek met loodsen en bedrijventerreinen in een hoogstedelijk en hoogwaardig gebied

erbij. Hillesluis, Feijenoord, De Veranda en Sportdorp krijgen er een levendige buur bij. De

voor iedereen met een focus op sport en leisure. Er ontstaat een nieuw stuk stad met

openbare ruimte van Feyenoord City is voor iedereen, het hele jaar rond toegankelijk en

hoogwaardige openbare ruimte en een mix van functies die tezamen een daadwerkelijke

te gebruiken. De openbare ruimte op Zuid is altijd het theater van sport en spel geweest,

toevoeging aan Rotterdam zijn; een aantrekkelijk woon-, werk- en verblijfsgebied voor haar

de voetbalclub Feyenoord, geboren aan de Oranjeboomstraat, is daar bijvoorbeeld uit

diverse bewoners en bezoekers.

voortgekomen. Het talent van Rotterdam-Zuid is op straat te vinden - en straks ook in de nieuwe straten van Feyenoord City.

44 |

PASSTUK FEYENOORD CITY Stationsknoop (roze) Wonen aan het water (oranje)

SUBCENTRA VERBONDEN DOOR HOV Zuidplein - Feyenoord City - Kralingse Zoom - Alexander

LANGE LIJNEN EN STEDELIJKE CONTEXT Feyenoord City ontleent zijn structuur, inrichting, positionering en identiteit aan de stadsboulevards, de Willemsas en Nieuwe Maas met zijn rivieroeverparken.

DE OOSTFLANK Vogelvluchttekening van de Oostflank, waar de gebiedsontwikkeling Feyenoord City onderdeel van is

Masterplan Feyenoord City | 45

3.2 GEBIEDSONTWIKKELING

Feyenoord City bestaat uit 3 onderscheidende, onafhankelijke, maar onderling samenhangende deelgebieden. Samen vormen zij een unieke, gevarieerde, geactiveerde en verbonden stedelijke ontwikkeling. Het Masterplan legt verbindingen op meerdere niveaus: dat van de stad door middel van de skyline en dat van de buurt door middel van de ervaring van de gebruikers, de menselijke maat. De drie gebieden zijn:

1. Stadskant (1.1) en Waterkant (1.2) In deelgebied 1 staan het slechten van barrières en het leggen van verbindingen tussen de bestaande stadswijken en de rivier centraal. Hier wordt hoogstedelijk gewoond in de nabijheid van de rivier. Deelgebied 1 bestaat uit twee delen. De Stadskant (1.1) vormt de entree naar Feyenoord City en zorgt met de zorgvuldige aansluiting op het Varkenoordseviaduct voor een vloeiende overgang vanaf de Laan op zuid en het Vredesplein het gebied in. Waterkant (1.2) zorgt op zijn beurt voor een vloeiende (hoogte-)overgang van het Varkenoordseviaduct naar de Nieuwe Maas met het getijdenpark. Dit wordt een groen, autoluw woongebied, georiënteerd op het water en nauw verbonden met de omliggende buurten en stedelijke structuren.

2. De Veranda De Veranda zal transformeren naar een echte woonbuurt. Hoogwaardige woningbouw en voorzieningen voor de buurt vormen een mooie aanvulling op het bestaande aanbod en versterken het gemeenschapsgevoel en gevoel van nabuurschap. Daarnaast begeleidt de nieuwe bebouwing de aangrenzende stedelijke structuren en wordt de aansluiting gezocht met de omliggende buurten.

3. Stadiondriehoek (3.1) en Stationsomgeving Hillesluis (3.2) Deelgebied 3 vormt het centrum van de hoogstedelijke stationsknoop rond station Stadionpark. Dit deelgebied bestaat uit twee delen, gelegen aan weerszijden van het nieuwe station Stadionpark. Hoewel hier ook gewoond wordt, zijn de niet-woonfuncties in dit gebied in de beleving dominant. De Stadiondriehoek (3.1) heeft nu al twee belangrijke trekkers in zich: de Kuip en het Topsportcentrum. Deze worden aangevuld met hoogstedelijk programma en buitenruimtes van hoge kwaliteit. Het Rondje Stadionpark wordt afgemaakt, de nieuwe HOV-lijn wordt zorgvuldig ingepast en er komen meer verbindingen richting de rivier en Hillesluis. In de Stationsomgeving Hillesluis (3.2) staat de aansluiting tussen het nieuwe station en de bestaande woonwijk Hillesluis centraal. Er worden nieuwe verbindingen gerealiseerd tussen Hillesluis en de rivier, de openbare ruimtes en parken krijgen een kwaliteitsimpuls en de barrière van het spoor wordt geslecht door het aanhechten van het stedelijk weefsel met nieuwe bebouwing, straten en pleinen.

46 |

-Ji i

JUc

Xt-1

ŵ » j 1

^ » ‘u ---------------- 1

i t

'

V T

—I

ir j/

ĥ —^

_

m

Masterplan Feyenoord City

3.3 PROGRAMMA

Feyenoord City moet een ontwikkeling zijn met meerwaarde

programma's en evenementen. De Kuip en het nieuwe

van Rotterdam-Zuid. We willen de mensen van Rotterdam-

midden in dit nieuwe centrum van de stad op Zuid. De

voor Rotterdam-Zuid. Juist bij het programma betekent dit

getijdenpark en rivierpromenade zijn blikvangers en zullen

Zuid stimuleren tot meer actieve participatie aan het

gebiedsontwikkeling is veel meer dan alleen bakstenen

dat de bewoner van Rotterdam-Zuid centraal staat. In de

veel bezoekers trekken. Maar ook de het Topsportcentrum,

sociale, culturele en maatschappelijke leven, door mensen

en infrastructuur. Feyenoord City wil Rotterdam letterlijk

participatie is veel input opgehaald die richting geeft aan

de Urban Street Culture Campus, de bioscoop en de vele

te betrekken bij de ontwikkeling van Feyenoord City, aan

en figuurlijk in beweging brengen. Het wil met de kracht

het programma. De verdere invulling, met name van de

kleinere (culturele) voorzieningen in gebouwen en in de

het werk te helpen en aan te zetten tot bewegen en sporten

van sport Rotterdam, en met name Rotterdam-Zuid,

voorzieningen en buitenruimte zal de komende jaren met de

buitenruimte zullen veel mensen trekken. Met name rond

en daarmee tot een gezonde levensstijl. Het sociaal-

sterker, gezonder en veerkrachtiger maken. Sport is de

omgeving samen verder worden uitgewerkt. Feyenoord City

het station is ruimte voor een extra trekker, in de vorm van

economisch programma kent een aanpak die op korte

inspiratie in Feyenoord City. Sport is de katalysator van

omvat een gebouwd programma, een sociaal-economisch

een hoger onderwijsinstelling of andere potentiële trekker,

termijn tot resultaten moet leiden en op de lange termijn

een gezonde levensstijl, talentontwikkeling en nieuw

programma en een programma buitenruimte. Deze drie

passend in het gebied

structureel in de gebiedsontwikkeling doorwerkt.

toekomstperspectief en sterke gemeenschappen. En op

programmalagen samen dienen ter ondersteuning en versterking van een gebied als:

5. Aanjager voor Bereikbaarheid

Met Feyenoord City ontwikkelt Rotterdam een gebied

gebiedsontwikkeling, de potentie van en de noodzaak voor

Het totale programma, en de daarmee samenhangende

waar sport, bewegen en talentontwikkeling centraal staan,

Zuid, de kracht van sport en de kracht van de ondernemers

Zuid is dat hard nodig. De impact en uitstraling van de

1. Met de stad verbonden stadsdeel als onderdeel van Rotterdam-Zuid

wordt gerealiseerd vormt een goede basis voor het nieuwe

De programmacombinaties en daaraan toegewezen

station Stadionpark en de verdere doorontwikkeling van het

onderdelen leiden tot synergie waarmee wordt

openbaar vervoer op Zuid.

aantallen bewoners en bezoekers, dat in Feyenoord City

f

Ŝ Ŵ

voortgebouwd op de bestaande kenmerken van het gebied, waardoor een aantrekkelijk en levendig gebied voor wonen,

Het totale grondgebied dat de gebiedsontwikkeling

sport, ontwikkeling en vrijetijd ontstaat.

Feyenoord City omvat is ongeveer 90 hectare. In

I fo m

naaststaande figuur is geillustreert hoe het grondgebruik

2. Unieke woonomgeving

zal wijzigen door de gebiedsontwikkeling. Het oppervlak

Feyenoord City biedt een gevarieerd aanbod aan

gebouw programma neemt toe van 14 naar 20%, dat geldt

woonmilieus en daarbij behorende kwaliteiten en

ook voor het oppervlak buitenruimte dat met 9% stijgt naar

woningen van verschillende types en groottes, waarmee

50%. Die toenames gaan ten koste van het oppervlak water

wordt voorzien in de behoeften van vele verschillende

(door de realisatie van het getijdenpark) en infrastructuur

gebruikersgroepen: jong, oud, gezinnen, studenten, etc. Een

(het opheffen van het emplacement).

co

BUITENRUIMTE

deel hiervan bestaat uit sociale woningbouw en middeldure woningen. Uit de omgeving wordt een grote behoefte aan

Gebouwd programma

betaalbare woningen, maar ook specifiek woningen voor

Het gebouwd programma van Feyenoord City in dit

ouderen en jongeren aangegeven. Dankzij de mengeling

Masterplan bestaat in totaal uit circa 1.100.000 m2 bvo

en diversiteit van het voor het gebied beoogde programma

exclusief parkeren, waarmee in Rotterdam-Zuid een

zullen huidige en nieuwe bewoners van het gebied kunnen

veelzijdig, levendig en aantrekkelijk gebied ontstaat. In

profiteren van een unieke en levendige omgeving alsmede

totaal kunnen in Feyenoord City maximaal circa 7.000 -

(een netwerk van) hoogwaardige open ruimtes en routes

9.500 woningen worden gebouwd, verdeeld over koop en

voor langzaam verkeer.

3. Talentontwikkeling

(sociale) huur en in verschillende groottes en prijsklassen. In het gebouwde programma is ook voldoende ruimte

Grondgebruik bestaand (indicatief)

Grondgebruik na gebiedsontwikkeling (indicatief)

voor maatschappelijke voorzieningen. Hierbij worden

Totaal grondoppervlak: 903.000 m2

Totaal grondoppervlak: 903.000 m2

Talentwontwikkeling en de mogelijkheid geven aan de

referentienormen maatschappelijk vastgoed gehanteerd en

inwoners van Rotterdam-Zuid om zich te ontplooien staat

specifiek uitgewerkt voor dit gebied. Deze uitwerking zal

centraal in Feyenoord City. Sport op alle niveaus, van

per deelgebied plaatsvinden op het moment dat er meer

beginners tot sport op wereldniveau, krijgt een plek in

duidelheid is over het exacte woningbouwprogramma

Feyenoord City. Toegankelijke voorzieningen in gebouwen

en de beoogde doelgroepen. De maatschappelijke

en de buitenruimte stimuleren bewegen en sporten. Maar

voorzieningen en het commercieel programma zullen met

in Feyenoord City brengen we ook werk en opleiding dicht

horeca en andere functies synergie tussen de verschillende

bij de omliggende wijken. Er is ruimte voor onderwijs,

programmaonderdelen genereren, met goed functionerende

bedrijfsruimte en vooral voor leerwerkplaatsen. De

ondernemingen. Bedrijfruimtes, leerwerkbedrijven en

makersspace die nu in de tijdelijke ruimtes ontstaat zal in

onderwijs zorgen voor maatschappelijke impact en dragen

de gebiedsontwikkeling terugkomen en staat symbool voor

er aan bij om het gebied aantrekkelijk en compleet te maken.

deze ambitie van Feyenoord City.

Sociaal-economisch programma

4. Bestemming

Tezamen met het andere gebouwd programma beoogt het

Als multifunctionele ontwikkeling wordt Feyenoord City

sociaaleconomisch programma de maatschappelijke impact

een unieke bestemming waar Rotterdammers, bezoekers,

van Feyenorod City te vergroten. De gebiedsontwikkeling

toeristen en Feyenoord-fans kunnen genieten van diverse

moet daadwerkelijke betekenis hebben voor de bewoners

48 |

en instellingen in het gebied maken dat Feyenoord City een motor kan zijn voor verandering. In Feyenoord City komen de verschillende ambities van Rotterdam en haar partners in de gebiedsontwikkeling samen. Feyenoord City is de aanjager voor een bredere herontwikkeling in Rotterdam-Zuid die in nauwe relatie staat met de rest van de stad.

Buitenruimte De buitenruimte van Feyenoord City krijgt een omvangrijk en divers programma. De buitenruimte staat in het teken van verbinden, ontmoeten en bewegen. De hoogteverschillen in het gebied gebruiken we voor een nieuw soort buitenruimte in Rotterdam met spectaculaire uitzichten en leuke doorkijken. Er zijn daktuinen, plintgevels en binnenhoven. Het getijdenpark is een nieuw groengebied in Rotterdam en zal tezamen met de Waterkant en haar rivierpromendade

Sociaal-economisch Programma (Indicatief)

en zwembad een nieuwe attractie in Rotterdam worden. Nieuwe pleinen, straten, gevels, daken, parken, oevers en bruggen vragen om een heldere zonering en sterke onderlinge relaties om verschillende soorten gebruik op verschillende momenten in de tijd mogelijk te maken. Deels zullen die activiteiten sterk afgebakend zijn, zoals de plek en omvang van een horeca-terras; evenzoveel zal de buitenruimte er zijn om 'mogelijk te maken', om ruimte te bieden aan evenementen, of aan straatvoetballers of skaters, aan straattheater of gewoon om lekker te genieten van de omgeving en de activiteiten van anderen. Met de bewoners en die van de omliggende wijken zal worden bekeken waar behoefte aan is, zodat de programmering in co-creatie tot stand zal komen. Het tussenliggende programma bestaat uit publieke parken, semi-openbare buitenruimtes en besloten binnentuinen. En in totaal ontstaan zo een aantrekkelijke mix en zonering van levendig en rustig, actief en relaxed, stedelijk en natuurlijk.

Totaal programma: 453.600 m2

Samen vormen ze een aaneengesloten netwerk van buitenruimtes die zich doorzetten tot in de aangrenzende stadsdelen.

MAATSCHAPPEl

Gebouwde Programma (Indicatief) Gebouwde programma (indicatief) Totaal programma: 1.100.000 m2 (excl. parkeren)

Masterplan Feyenoord City | 49

3.4 GEBOUWD PROGRAMMA

60.000-95.000 m2 van het niet-woonprogramma bevindt

Het gebouwd programma van Feyenoord City in dit

voornemens in de Oostflank. Voor de omgevingsplannen zal

naar voren gekomen, zowel zelfstandig wonen als in een

Masterplan bestaat in totaal uit circa 1.100.000 m2 bvo,

een verdere verdieping van de onderzoeken gebaseerd op

woon-zorgcentrum. Dit geldt ook voor jongerenhuisvestig en

zich in deelgebied 1 (met name in Waterkant). Het grootste

exclusief parkeren. Dit programma is verdeeld over drie deelgebieden:

de gedetailleerdere uitwerking van de plannen plaatsvinden.

starterswoningen. In het woonprogramma zal dan ook aan

deel zal zich in deelgebied 3 (Stationsknoop) bevinden,

specifieke groepen aandacht worden besteed, waarbij ook

direct rond het station, waar ook goede synergie met de

^

Deelgebied 1: Stadskant en Waterkant

Woningbouw

dit gebied zijn aandeel in beschermd wonen zal nemen.

Kuip gevonden kan worden (bijvoorbeeld dubbelgebruik

^

Deelgebied 2: Veranda

In het hele gebied zijn 7.000 tot 9.500 woningen voorzien.

^

Deelgebied 3: Stationsknoop (bestaande

De precieze aantallen worden bepaald door het beschikbaar

Niet-woonprogramma

met een grote mix aan functies. Hierbij hoort wonen, zeker

parkeren). Dit deelgebied wordt een echt stedelijk gebied

uit Stationsomgeving Hillesluis, station en

komen van het spooremplacement en de verhouding tussen

In het gebied wordt ingezet op een goede mix van

voor bijvoorbeeld studenten, maar het wonen krijgt hier niet

Stadiondriehoek).

wonen en andere functies in deelgebied 3. Voor deelgebied

commerciële en maatschappelijke voorzieningen. Hierbij

de overhand.

2 (Veranda) is vooral van belang of de bioscoop met de

zitten voorzieningen behorend bij een woongebied

De invulling van de gebieden ligt nog niet vast. Wel worden

bijbehorende functies verhuist naar de stadiondriehoek of

van een dergelijke omvang, zoals scholen, huisartsen,

in dit Masterplan de identiteiten, kenmerken en contouren

niet.

gemakswinkels, horeca en een huis van de wijk. Maar

Deelgebied 1 is het meest uitgewerkt en bevat 4.300 tot

aantrekkelijkheid van het gebied en met name de routes

van het programma vastgelegd. Voor deelgebied 1 is het programma het meest uitgewerkt. Voor de andere deelgebieden zal het indicatiever zijn.

Feyenoord City moet een levendig gebied worden. De 5.000 woningen. Het precieze aantal zal worden bepaald

door het gebied, die straks van belang zijn voor vele mensen

op basis van het stedenbouwkundig plan Waterkant. Het

uit Rotterdam-Zuid, vragen programma dat voor bezoekers

Onderbouwing

te realiseren volume passend bij de kwaliteit in het gebied,

en voor een goede sfeer op straat zorgt. De visie op het

De omvang van het programma is allereerst gebaseerd

de benodigde ruimte voor bovengronds parkeren en de

commercieel programma is om te zorgen voor maximale

op de ruimtelijke mogelijkheden en de in de Oostflank

gemiddelde woninggrootte zullen het uiteindelijke aantal

synergie tussen programmaonderdelen, om te komen

opgenomen koers en programma voor dit gebied. De

bepalen.

tot een aantrekkelijk gebied met goed functionerende

Wonen Stadskant Waterkant Mallegat

1050 woningen (85.000 - 105.000 m2 BVO) 3125 - 3750 woningen (310.000 - 340.000 m2 BVO) 190 woningen (15.000 - 20.000 m2 BVO)

Veranda

750 - 1250 woningen (80.000 - 120.000 m2 BVO)

ondernemingen.

Stadiondriehoek Stationsomgeving Hillesluis

woongebied te zijn voor alle doelgroepen. Dat moet ook tot

In de Waterkant en de Veranda zijn de voorzieningen

Totaal

Bij het opstellen van het programma is gebruik gemaakt

uiting komen in de prijsklassen en verhouding koop/huur.

met name gericht op een levendig woongebied en een

van het eerder voor Feyenoord City uitgevoerde Distributief

Voor deelgebied 1 zijn duidelijke afspraken gemaakt,

aantrekkelijk waterfront, waar het aangenaam toeven is.

Planologisch Onderzoek (DPO). Dit DPO geeft inzicht in de

gebaseerd op het Masterplan Feyenoord City 1.0. Gezien

Hierbinnen is ook ruimte voor sport, culturele functies

woningbouwaantallen hierin maken ook onderdeel uit van de afspraken met Rijk en Provincie.

De inzet van Feyenoord City is om een gemengd

marktruimte voor de ontwikkelingen in Feyenoord City voor

de ligging naast wijken met een groot aandeel sociaal in

en een hotel. In de eerste fase wordt er bewust voor

de verschillende typen programma. Tevens laat het DPO

de woningvoorraad, is het niet gewenst te veel sociale

gekozen beperkt dagelijkse detailhandel in Feyenoord

zien dat Feyenoord City de juiste plek is om dit programma

woningbouw in dit deel van de stad toe te voegen.

City op te nemen, juist om niet te concurreren met het

een plek te geven. Belangrijke aspecten hierbij zijn de

Tegelijkertijd willen we de doorstroming vanuit de

huidige winkelgebied Beijerlandselaan. Afhankelijk van

huidige en voorziene kwaliteiten van het gebied, het gebied

omliggende woonwijken mogelijk maken en daarmee ook

de ontwikkeling in dit deel van Rotterdam-Zuid en de

als (toekomstige) stationslocatie, de onderlinge synergie

voor de omliggende wijken kansen bieden om deze meer in

detailhandel in algemene zin kan een grotere toevoeging,

tussen de functies en de meerwaarde voor de omliggende

balans te brengen. Dit doen we door sociale woningbouw

wellicht in de vorm van een supermarkt in latere fases alsnog wenselijk zijn.

Voor overige deelgebieden: ^ 25X sociaal, 40X middensegment 35X vrije sector

Niet-wonen

wijken. Bij dit laatste betreft het uiteraard de meerwaarde

te realiseren, maar ook door kansen voor doorstroom te bieden door een groot aanbod van middenduur. Voor de

het bestaande winkelgebied Beijerlandselaan.

eerste 3.700 woningen in deelgebied 1 geldt dat er minimaal

In deelgebied 3 (Stationsknoop) is een groter niet-

450 sociale woningen gerealiseerd dienen te worden en

woonprogramma gewenst. Hier zoeken we, naast de Kuip,

Bij het vaststellen van het programma zijn verder de

minimaal 40% middenduur. Hierbij wordt op een goede

naar één of meerdere trekker passend bij het stedelijk

Referentienormen Maatschappelijk Vastgoed, actieplan

mix van huur en koop ingezet. Met de ontwikkelaars

gebied dat we voor ogen hebben. Dit kan een hoger-

Stadiondriehoek

Bedrijfsruimtes en het Rotterdams hotelbeleid als

kijken we hoe we deze woningen, binnen de regelgeving,

onderwijsinstelling of een datacampus zijn, maar andere opties zijn ook denkbaar. Zeker als de bioscoop verplaatst, is

Stationsomgeving Hillesluis

uitgangspunt genomen. Bij de uitwerking van de

zoveel mogelijk voor de mensen uit de omliggende wijken beschikbaar kunnen laten zijn. Met name de ouderen vragen

nachthoreca hier een goede optie. In het hele gebied geven

onderbouwing verdiept worden.

daarbij een gerichte aanpak.

we ruimte aan bedrijvigheid. Bedrijfsruimtes, gericht op

Op basis van de Milieu Effect Rapportage (MER) behorende

Afhankelijk van de ontwikkelingen in de omliggende wijken

werkgelegenheid voor de omgeving en leer-werkbedrijven vinden in deelgebied 1 en deelgebied 3 een plaats. We

bij Feyenoord City 1.0 is veel inzicht opgedaan in de

en de huidige situatie op de woningmarkt wordt bekeken of

maken hierbij gebruik van de kenmerken van het gebied,

milieueffecten. Voor Deelgebied 1 is een MER-beoordeling