20251218- Notulen van de raadsvergadering van 18 december 2025

Ik vind dat het college moet kunnen ingrijpen bij bepaalde besluiten, daar zit mijn initiatiefnota op. Waar we nu over praten is de Cultuurhaven, de Cultuurhaven is geen Rotterdamse instelling, de Cultuurhaven gaat ons straks adviseren. Ik vind dat we daar ook een vinger in de pap moeten houden en daarom dien ik deze 2 moties in.

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2635

De VOORZITTER: U vervolgt uw betoog. De heer KOSTER (lr): Ik ga verder. Veel organisaties, Rotterdamse instellingen komen door de cases van deze wethouder in een onzekere positie. Alleen instellingen met een wettelijke plicht gaan in de toekomst rechtstreeks onder de wethouder vallen. Mijnheer Van Dommelen gaat straks een motie indienen om meer grote organisaties rechtstreeks onder de nieuwe wethouder van het volgende college te laten vallen. Die motie, ik kondig dat nu alvast aan, ondersteun ik heel graag. Deze grote instellingen moeten niet denken dat ze in luilekkerland terechtkomen, want inderdaad met mijn initiatiefnota gaan wij ook grip houden op deze instellingen en dat betekent niet dat zij gewoon buurt vrij zijn, zoals we dat vroeger in Limburg zeiden. Voorzitter, we hebben in de vorige cultuurplanperiode meegemaakt dat wij als gemeenteraad moeten kunnen ingrijpen om culturele instellingen te redden, maar ook eigen accenten te leggen als daar een meerderheid voor is. Ook in deze periode was dat nodig en ik overweeg een motie in te dienen dat wij als raad beperkt budget hiervoor reserveren. Ik noem hier nu een getal van 3 procent, maar ik ben best bereid met andere partijen daarover te praten dat dat een ander percentage wordt. Voorzitter, ik kijk uit naar de reactie van de fracties in de raad. Stemt u in met de motie? Prima.

Wilt u een lager getal dan 3 procent? Ik ben bereid het te bespreken. Stemt u niet in? Kom dan niet over een paar jaar zeuren, er is geen budget meer voor X of Y of voor een ander zeehondje. Dat kan niet, dan bent u zelf de schuldige. Voorzitter, dat wilt u niet, neem dat van mij aan. We zitten dan hier in de raad bij de bespreking van het cultuurplan als een stelletje NPC's, Non-Playable Characters, inderdaad. Ik zie dat ik een interruptie heb. De VOORZITTER: Mevrouw Vlieger was eerst. Mevrouw VLIEGER (gl): Dat percentage wat u nu noemt, gaat dat van het cultuurbudget af? Of heeft u ook net als Amsterdam dan een nieuw potje gevonden waar dat geld vandaan komt? De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Uiteindelijk zal het wel uit het budget van de wethouder Cultuur moeten komen. Ik vind dat we een potje in ieder geval achter de hand moeten houden dat we niet in de discussie terechtkomen van, jongens, dit gaat nu af met de kaasschaaf van de anderen. Maar ik ben nogmaals bereid om zeehondjes te redden, ik hoor heel graag hoe u erover denkt. De VOORZITTER: Mevrouw Vlieger. Mevrouw VLIEGER (gl): Maar u creëert zelf een probleem, want u haalt een percentage weg bij het totale budget waardoor we in totaal al minder zou kunnen geven aan de sector. Dan moeten we daarvan gaan redden wat we zelf hebben veroorzaakt, omdat er minder te geven is aan de sector.

Dat is toch niet logisch. De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Ik snap dat u het van die kant bekijkt, maar van de andere kant als we straks niet onze eigen accenten kunnen leggen, dan zitten we hier, wat ik als grapje noemde, als NPC's. Wij kunnen dan niks doen, dat is wat mij betreft niet onze rol. Wij zijn democratisch gekozen, wij moeten die mogelijkheid hebben om bij te sturen. Als u vindt van niet, we kunnen straks nog meer bevoegdheden overdragen aan anderen, maar mijn advies is om dat niet te doen. Ik had het over Non-Playable Characters, dat was natuurlijk een grapje, want bij de raadsleden van Leefbaar Rotterdam zitten natuurlijk alleen de echte OG's en dat weten we allemaal. Voorzitter, het doel van de culturele transitie. Geld uit het cultuurbudget moet ook raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2636

op basis van artistieke kwaliteiten worden verdeeld. Zo besteden we het armoedebudget ook niet op basis van relevantie voor de samenleving of representatie, dan zou de wereld te klein zijn. Ik kom met een motie daarvoor om te benadrukken dat artistieke kwaliteit in ieder geval altijd betrokken moet worden. Brede begrippen waar je over kan discussiëren als relevantie of representativiteit mogen zeker niet doorslaggevend zijn. In ieder geval artistieke kwaliteit dient te worden betrokken, daarom kom ik met een motie ‘Money for nothing and your chicks for free’. Voorzitter, ik ben heel benieuwd naar de definitieve waardering van de wethouder van de moties en ik kijk uit naar de discussie zo meteen met jullie over het percentage. Dank u wel. De VOORZITTER: De heer Van der Velden heeft nog een vraag. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dank u. Zeehondjes redden ben ik natuurlijk altijd voor, fijn dat u dat wilt doen. Maar ik zit nog te kauwen op die motie, want dan gaat u zelf op de stoel van zo'n Cultuurhaven zitten met dat geld. Ik weet niet hoeveel procent dat gaat worden. We hebben dat de afgelopen periode ook gedaan, dat was een heel naar proces, een vervelend proces. Niet alleen voor ons als raadsleden, maar ook voor de culturele instellingen en ik denk ook voor de wethouder. Ik denk dat we niet terug moeten naar die situatie.

Maar hoe ziet u dat dan voor zich? U gaat dan zelf op een stoel zitten, u gaat zelf die plannen beoordelen. U praat er heel simpel over, maar zo simpel is het niet. Kunt u dat wat toelichten? De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Simpel is het niet, maar feit is dat we dit de afgelopen periode hebben gedaan en ook de periode daarvoor. Ik wil voorkomen dat we straks discussies hebben van, daar is geen budget voor, er moet altijd budget zijn. Ik merk dat ik veel tegengas krijg, zelfs vanuit de oppositie. Als de raad dit niet wil, dan doen we niet. Maar ik kijk jullie allemaal aan en zeg, we krijgen straks deze situatie. Dan zal ik dit noemen van, we kunnen nu niks doen, dat hebben we dan aan onszelf te wijten. De VOORZITTER: De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dank u. Vindt u dat u vandaag wel kan instemmen met dit voorstel voor die Cultuurhaven? Want er ligt helemaal geen verordening. Ik heb er zelf heel veel moeite mee om hiermee in te stemmen. Ik heb geen verordening, ik heb geen governance, ik weet niks, maar ik moet wel instemmen met die Cultuurhaven. Mijn vraag is: gaat u instemmen met die Cultuurhaven, ook als dat zeehondjes redden niet lukt? De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Het liefst had ik gezien dat wij hier een heel plan voor hebben liggen waar we over zouden kunnen beslissen. Dat plan ligt er niet.

Nu ligt er alleen de Cultuurhaven en de Cultuurhaven gaat advies geven aan de gemeente en aan de raad. Nu hebben we helemaal niks, de RKC is er niet. Als we niks doen, ligt alles denk ik bij de gemeenteraad. Ik vind het goed dat er een Cultuurhaven komt en we gaan inderdaad over die verordening praten. We gaan straks de uitgangspuntennota opstellen. Maar ik vind het goed dat er in ieder geval iets gebeurt en dat bent u hopelijk met mij eens, want een alternatief is er niet. De VOORZITTER: De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dat er iets gebeurt, u legt het nu ook bij de gemeenteraad. Het is niet de gemeenteraad dat we nu in deze waardeloze situatie zitten, dat ligt toch echt wel aan het college dat we 3 jaar na dato nog steeds niks hebben. Geen verordening, geen governance, helemaal niks. Ik snap niet als Leefbaar Rotterdam daar zo op zit dat u hier zo raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2637

straks kritiekloos mee gaat instemmen. U heeft kritiek, dat siert u, maar dat u hiermee gaat instemmen dat begrijp ik gewoon niet zo goed. De heer KOSTER (lr): Ik heb echt forse kritiek net geleverd. Sorry hoor, maar ik heb net het alternatief geschetst, het is dit of niks. Uiteindelijk moeten we vooruit met iedereen, met de sector en dan tel ik mijn knopen. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank, voorzitter. Ik wilde nog terugkomen op de zeehondjes, wat ik overigens een rotwoord vind hoor voor deze discussie. Wij hebben het er veel over gehad, zeg ik tegen de heer Koster en ik begrijp waar u vandaan komt en wat u wil. Tegelijkertijd kijk ik terug naar wat we vorig jaar hebben meegemaakt en ik heb daar geen goed gevoel voor. Wij zijn te veel besprongen door allerlei organisaties vanuit de stad. We hebben te veel aan ombudspolitiek moeten doen, omdat we in die positie zijn gebracht. Ik heb er veel over nagedacht en dat wil ik niet nog een keer. Ik zal tegen dat voorstel stemmen, tegen uw motie stemmen met die gedachte. Ik heb sympathie voor wat u wil voor sommige instellingen, maar ik denk dat dat niet aan ons ligt. Dat wilde ik graag toelichten. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp):Ik deel uw kritiek mijnheer Koster. U was gisteren bij, wat u dan noemt, Sinfonia en u zei, 1 van de zeehondjes die u gered heeft.

Maar komt uw motie dan niet veel te vroeg? Want er ligt nog helemaal geen zeehondje te spartelen op het strand, als we het al zeehondjes moeten noemen. Want we zijn nog helemaal niet aan toe aan een uitgangspuntennota, we zijn nog helemaal niet toe aan kaders, we zijn nog niet eens toe aan het budget. Mocht er zich morgen een culturele instelling zeggen, je bent ons vergeten. Deze raad heeft het budgetrecht, we kunnen altijd extra budget toekennen aan het cultuurbudget, onderwijsbudget, welzijnsbudget, zorgbudget. Hoe je het ook wil noemen om wie dan ook te redden in deze stad die wij van waarde vinden. Uw motie komt volgens mij veel en veel te vroeg. De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Ik zie vanuit de coalitie helaas weinig steun. Ik deel de mening van de heer Van Dommelen niet, dat vanuit de vorige periode. Ik denk dat we goede dingen hebben gedaan en dat we Sinfonia hebben kunnen behouden voor Rotterdam, daar ben ik trots op. Maar ik zie daar ook de kritiek en ik hoor ook dat het te vroeg is. Ik tel dan uiteindelijk mijn knopen. Ik heb die motie nog niet ingediend, ik ga daar zo meteen goed over nadenken. Wellicht kom ik in de tweede termijn, maar ik zie dat u niet echt enthousiast bent, dan tel ik ook mijn knopen. Dank u wel. De VOORZITTER: Mevrouw De Bruijn.

Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Volgens mij had de Kwartiermaker ook voorgesteld om ergens anders budget vandaan te halen, bijvoorbeeld vanuit de toeristenbelasting. Hoe kijkt Leefbaar daar dan tegenover? De heer KOSTER (lr): We geven in deze stad, dat is ook onderzocht, meer dan voldoende geld uit per inwoner aan cultuur. Het cultuurplan is ongeveer 100 miljoen en daarbij komen nog de bibliotheek en allerlei andere dingen. Ik vind dat voldoende. Inderdaad, u noemt die toeristenbelasting en er zijn andere knoppen waar je meer geld kan ophalen. Maar ik denk dat de stad ook met andere problemen te maken heeft, ik zou niet zo ver willen gaan om dat

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2638

budget nu flink te verhogen. Ook met alle andere uitdagingen die in de toekomst voor ons staan. Dank u wel. De VOORZITTER: De heer Koster heeft de volgende moties ingediend. Motie 4. Cultuurhaven goed van start! “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025 ter bespreking van Het voorstel met betrekking tot het nieuwe adviesmodel voor de culturele sector; constaterende dat; - de gemeente Rotterdam voor de verdeling van een substantieel deel van de cultuursubsidies gebruik gaat maken van de Cultuurhaven; - het college, bij monde van de wethouder, een voordracht zal doen voor de personen die zitting nemen in de Cultuurhaven; - besluiten over cultuursubsidies grote gevolgen hebben voor het voortbestaan, de koers en de slagkracht van culturele instellingen; - de gemeenteraad momenteel beperkt zicht heeft op wie deze maatschappelijk en financieel zeer invloedrijke rol gaat vervullen; overwegende dat; - het vertrouwen in het cultuursubsidiesysteem wordt versterkt wanneer duidelijk is wie besluiten voorbereidt en beïnvloedt; - openbare toetsing van kandidaten bijdraagt aan zorgvuldigheid, kwaliteit en legitimiteit van de besluitvorming; verzoekt het college; - voorafgaand aan de benoeming van de leden van de Cultuurhaven een formele kennismaking te organiseren met de voorgedragen kandidaten, zodat de gemeenteraad zich een goed en volledig beeld kan vormen

van hun achtergrond, expertise en visie; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. G.F.E. Koster en J.M. Nunnely Motie 5. Praat mee over de cultuurhaven “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025 ter bespreking van Het voorstel met betrekking tot het nieuwe adviesmodel voor de culturele sector; constaterende dat; - de gemeente Rotterdam voor de verdeling van een substantieel deel van de cultuursubsidies gebruik gaat maken van de Cultuurhaven; - het college, bij monde van de wethouder, een voordracht zal doen voor de personen die zitting nemen in de Cultuurhaven; - besluiten over cultuursubsidies grote gevolgen hebben voor het voortbestaan, de koers en de slagkracht van culturele instellingen; - de gemeenteraad momenteel beperkt zicht heeft op wie deze maatschappelijk en financieel zeer invloedrijke rol gaat vervullen; overwegende dat;

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2639

-

het vertrouwen in het cultuursubsidiesysteem wordt versterkt wanneer duidelijk is wie besluiten voorbereidt en beïnvloedt; openbare toetsing van kandidaten bijdraagt aan zorgvuldigheid, kwaliteit en legitimiteit van de besluitvorming;

verzoekt het college; - de gemeenteraad de mogelijkheid te geven om kandidaten aan het extern wervingsbureau aan te dragen voor de cultuurhaven; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. G.F.E. Koster en D.J. van Dommelen Motie 6. Money for nothing and your chicks for free “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025 ter bespreking van de 5.1 Het voorstel met betrekking tot het nieuwe adviesmodel voor de culturele sector; constaterende dat; - de gemeente Rotterdam de cultuursubsidies op een andere wijze gaat verdelen dan in voorgaande periodes; - een onafhankelijke commissie verantwoordelijk wordt voor de verdeling van de beschikbare cultuurmiddelen; - deze commissie zal toetsen aan de hand van door het college vastgestelde kaders; - de wethouder in de commissie ZWCS van 10 december jl.

heeft aangegeven dat artistieke waarde niet langer de hoogste prioriteit is bij de verdeling van deze middelen; overwegende dat; - artistieke waarde een belangrijk en onmisbaar criterium is bij de beoordeling van kunst en cultuur; - vage en subjectieve begrippen zoals "samenleving en representatie" lastig toetsbaar zijn en leiden tot willekeur; - heldere en eenduidige kaders het draagvlak voor de Cultuurhaven vergroten, terwijl het ontbreken daarvan dit juist ondermijnt; verzoekt het college; - te komen tot helder, concreet en toetsbaar geformuleerde kaders, waarbij in ieder geval artistieke waarde wordt betrokken, voor de cultuurhaven; - deze kaders ter besluitvorming neer te leggen bij de nieuwe gemeenteraad; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. G.F.E. Koster en D.J. van Dommelen De moties worden voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: Dan is het woord aan de heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Voorzitter, voor een gezond en toekomstbestendig cultureel ecosysteem is balans essentieel. Balans tussen nieuwe ontwikkelingen uit de samenleving, nieuwe makers en instellingen en onze culturele iconen. Wij kunnen niet zonder elkaar. Nieuwe initiatieven brengen vernieuwing, energie en andere perspectieven en zorgen voor

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2640

beweging in het systeem. Tegelijkertijd vormen onze culturele iconen het fundament van datzelfde systeem. Het gehele Rotterdamse culturele profiel. Instellingen als het Zuidpleintheater, het Rotterdams Philharmonisch Orkest, Luxor, De doelen, onze grote musea dragen dat fundament vanwege hun gebouwen, hun collecties, hun bereik, hun economische betekenis, hun internationale uitstraling en hun rol als drager van kwaliteit en continuïteit. Hun organisaties zijn onmisbaar voor publieksbereik, talentenontwikkeling en samenwerking in de sector. Juist om ruimte te maken voor vernieuwing, moeten we deze iconen een duidelijke en stabiele positie geven. Daarom pleit ik ervoor hun positie helder te verankeren en de besluitvorming over hun subsidiëring rechtstreeks bij het college te houden. Niet om ze af te schermen van vernieuwing, maar om ze in staat te stellen hun rol in het ecosysteem te blijven vervullen, ook richting nieuwe makers en initiatieven. Daarbij vind ik het een heel goed idee als de Cultuurhaven in overleg met grote instellingen straks adviseert over de samenstelling van de Rotterdamse basisinfrastructuur en over de rol en taakstelling van deze instellingen binnen het culturele ecosysteem. Deze dialoog kan helpen om scherp te krijgen wat we van onze iconen verwachten richting de stad, sector en publiek. Maar advisering is iets anders dan besluitvorming.

Juist vanwege hun maatschappelijke betekenis en structurele rol is het belangrijk dat de uiteindelijke verantwoordelijkheid en de subsidiebesluiten voor de RCB bij het college blijven liggen. De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely heeft een vraag. Mevrouw NUNNELY (d66): Dank u wel, voorzitter. Ik hoor u spreken over de Rotterdamse iconen, die ik zeer onderschrijf, omdat ze mij ook gevormd hebben in deze stad. Maar hoe kijkt u dan ook naar onze culturele ontwikkeling rondom hiphop? Want nu lijkt het alsof u in de culturele iconen toch gewoon in de beeldvorming dit soort belangrijke culturele vormingen uitsluit. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dat vind ik jammer dat u dat uit mijn woorden haalt. Want dat is juist wat ik geprobeerd heb aan te geven dat je voor een evenwicht cultureel ecosysteem heb je heel veel verschillende cultuurmakers en instellingen nodig. Wie wel of niet in de basisinfrastructuur behoort, dat vind ik prima als de Cultuurhaven daar een advies over geeft en dan kunnen we die discussie voeren. Als de Cultuurhaven met dat advies komt om hiphop daarin op te nemen, dan gaan we daar de discussie over voeren. Ik ga daar nu geen uitspraak over doen, omdat ik dat in eerste instantie niet aan mij vind, maar aan de Cultuurhaven. De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely.

Mevrouw NUNNELY (d66): Dank voor uw antwoord dat de Cultuurhaven hiermee aan de slag moet gaan. Maar ik hoop echt dat u hiermee ook gewoon wel ziet dat we natuurlijk toch wel aan de voorkant preventief iets neerzetten van wat een icoon is van deze stad en wat niet. Ik ben blij met het antwoord, maar ik hoop echt dat we daar ook die verbinding blijven maken in deze stad. De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Voorzitter, in de commissie hebben hier ook heel lang over gesproken over de cultuurtransitie en dat er keuzes gemaakt moeten worden. De heer Van Dommelen en ook Leefbaar Rotterdam vinden de iconen, de oude RCB, laten we ze zo noemen, heel belangrijk. We hebben hier een inspreker gehad die zei van, we moeten echt de boel op de schop gooien. Toen heeft hij als voorbeeld, grappig bedoeld, gezegd, laten we van het Maritiem Museum een welnesscenter maken. Mijnheer Van Dommelen heeft toen ook aan raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2641

mevrouw Nunnely gevraagd, als u toch andere aandacht wil, wat moet er dan weg? Uit die discussie kwam u niet. Nu legt de bal andersom bij de heer Van Dommelen neer, maar ik zou zeggen, wij vroegen eerst die vragen aan u. Wat moet er van u weg zodat er meer ruimte voor hiphop gemaakt kan worden? Want we subsidiëren nu al het Hiphophuis en ook ALL CAPS, er is al ruimte. Maar wat moet er volgens u weg? Welke keuze moet gemaakt worden? De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66): Dank u wel, voorzitter. Zoals ik in de commissie heb aangegeven, wij kunnen hier niet besluiten wat weg moet en dat zou echt aan de Cultuurhaven als opdracht meegegeven moeten worden. Maar ik denk dat we in dit huis moeten voorkomen dat we door middel van die 3 procent wat u nu vraagt op deze manier de keuzes gaan maken. Daarom vind ik het wel belangrijk om ook gewoon onze culturele waarden, zoals hiphop, hier ook te blijven benoemen. De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Nog een hele korte reactie. U kunt niet zeggen, daar moeten dingen bij zonder u uit te spreken over, er moeten dingen af. Ik vind dat heel raar, dat is eten van twee walletjes. Het is of iets erbij en dan ook iets noemen. Dat is net dat ze hier een voorstel indienen, daar moet ook dekking voor zijn. Je kan wel noemen, hiphop is belangrijk, ,aar dan moet je wel laten weten waar het geld vandaan komt.

Het zo maar noemen vind ik beetje gratuit. De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66): Dank u wel, voorzitter. Het is niet van twee walletjes, het is niet het ene moment wel governance en een ander moment niet. Ik denk dat we als we met elkaar de keuze maken om de Cultuurhaven vandaag te accepteren en een start te geven, dan zullen we daar ook nu al vertrouwen in moeten uitspreken. Want anders blijven we in de discussie van wel of niet. Daarom dat ik het belangrijk vind om dat wat er weg moet of wat erbij moet komen, dat we die keuze bij de Cultuurhaven leggen. De VOORZITTER: De heer Koster. De heer KOSTER (lr): Dat vind ik prima, maar dan moet u net niet noemen dat hiphop heel belangrijk is. Als u dat bij de Cultuurhaven wil laten, dan is dat prima. Maar u begon met dingen te noemen, niet de heer Van Dommelen. Het is niet u, want dat ben ik, maar mevrouw Nunnely. De heer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1): Dank u, voorzitter. De verkeerde vraag wordt gesteld. De vraag zou niet gesteld moeten worden van, wat moet weg, wat moet blijven? De vraag die gesteld zou moeten worden van, hoe houden we het evenwichtig zodat iedereen die het nodig hebt aan bod komt? Misschien de vraag aan u, mijnheer Van Dommelen, hoe kunnen we dit evenwichtig houden? Hoe ziet u dat? De VOORZITTER: De heer Van Dommelen.

De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dan onderstreept u neem ik aan mijn betoog, want dat ging juist over dat evenwicht. Ik wil van die discussie groot versus klein, oud versus nieuw, die discussie leidt nergens toe. Die discussie is niet onlogisch, want we praten over schaarste. Je komt iedere keer mee op, maar daar moeten we vanaf. Daarom pleit ik voor een Amsterdams model. De iconen zet je bij de wethouder en je hebt daarnaast nog een fonds wat een advies raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2642

geeft over de rest van het bestel. Dan heb ik nog wel een waarschuwing. Wat dat betreft ben ik het wel eens met wat de heer Koster zegt, als we ruimte willen maken voor nieuwe makers en instellingen, moeten we ook eerlijk zijn over de consequenties. Het is geen loterij zonder nieten. Als je nieuwe instellingen toevoegt, moet je ook durven afscheid te nemen van andere instellingen en tot nu toe hebben we als raad laten zien dat we dat niet kunnen. De VOORZITTER: U mag door. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel. Dat brengt mij bij de moties. Ik dien vandaag een motie in om die positie van de culturele iconen van Rotterdam te borgen. Niet om vernieuwing tegen te houden, maar om een stabiel fundament te creëren waarop vernieuwing kan groeien. Dat doe ik samen met de heer Koster van Leefbaar en de heer Van der Velden. Dan heb ik nog een tweede motie ‘Meer cultuur, minder overhead’. De cultuurtransitie is bedoeld om meer ruimte te creëren voor makers, publiek en programma. Dan moeten we ook kritisch kijken naar de groei van het systeem en organisatiekosten. Iedere euro die naar governance en overheid gaat, kan niet worden besteed aan cultuur. Het kan niet zo zijn dat we een nieuw systeem opzetten dat ons ruim 4 miljoen gaat kosten, waarvan 2,5 miljoen ongedekt. Daarom roep ik het college op om scherp te sturen op de kostenbeheersing en de ongedekte 2,5 miljoen niet uit te geven.

Voorzitter, ik sluit af. Op deze manier versterken we ons cultureel ecosysteem met ruimte voor vernieuwing en een stevig fundament. Dank u wel. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen heeft de volgende moties ingediend. Motie 7. Meer cultuur, minder overhead “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025 ter bespreking van agendapunt 5.1; constaterende dat; - voor de organisatie, activiteiten en backoffice van de Cultuurhaven jaarlijks € 800.000 beschikbaar is uit de reguliere cultuurbegroting, gefinancierd uit de voormalige RRKCmiddelen; - aanvullend voor de werving, ondersteuning en organisatie van de nieuwe adviescommissie voor meerjarige subsidies een bedrag van € 800.000 nodig is dat binnen de cultuurbegroting moet worden; - voor de beoogde uitvoeringsorganisatie (Rotterdams Fonds voor Cultuur) jaarlijkse apparaatskosten van circa € 4,225 mln worden geraamd, waarvan € 2,5 mln per jaar niet is gedekt binnen de cultuurbegroting; - daarnaast voor het investeringsfonds organisatiekosten van € 500.000 per jaar worden voorzien, die evenmin binnen de cultuurbegroting zijn gedekt; overwegende dat; - het Blueyard advies tijdens het vorige cultuurplan proces € 900.000 koste; - de RRKC jaarlijks € 800.000 middelen ter beschikking had voor adviseren; - het doel van de cultuurtransitie is om het culturele ecosysteem te versterken en meer ruimte te creëren voor

makers, publiek en programma; - iedere euro die naar governance en organisatie gaat, niet kan worden besteed aan productie, exploitatie en publieksbereik; - het verminderen van organisatiekosten past bij de financiële opgave waar de gemeente voor staat; verzoekt het college;

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2643

-

bij de verdere uitwerking van de Cultuurhaven, de nieuwe adviescommissie, het Rotterdams Fonds voor Cultuur en het investeringsfonds te zoeken naar kostenbesparingen op systeem- en organisatiekosten voor een bedrag van € 2,5 mln; het ongedekte bedrag van € 2,5 mln per jaar derhalve niet uit te geven;

en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. D.J. van Dommelen en G.F.E. Koster Motie 8. Borging en positionering van de culturele iconen van Rotterdam “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025 ter bespreking van agendapunt 5.1; constaterende dat; - Rotterdam beschikt over culturele iconen die van groot belang zijn voor het culturele ecosysteem van de stad; - deze iconen zich onderscheiden door hun maatschappelijke betekenis, publieksbereik, (inter)nationale uitstraling, historie en structurele rol binnen de sector; - het daarbij gaat om instellingen met een collectiebeherende taak, een wettelijke taak, een podiumkunstfunctie en/of een gebouwbeherende taak met een brede culturele functie; - deze instellingen vaak langjarige verplichtingen aangaan op het gebied van personeel, programmering en huisvesting; - in de huidige voorstellen rond de cultuurtransitie nog onvoldoende duidelijkheid bestaat over de bestuurlijke positie en financiële borging van deze instellingen; overwegende dat; - cultureel erfgoed en culturele iconen geen tegenstelling vormen tot vernieuwing, maar juist het fundament zijn waarop vernieuwing kan ontstaan; - instellingen met een structurele rol binnen het culturele ecosysteem gebaat zijn bij meerjarige zekerheid en bestuurlijke duidelijkheid; - een basisinfrastructuur bijdraagt aan kwaliteit, continuïteit en samenhang in het

cultuurbestel; - de Cultuurhaven een belangrijke rol kan spelen bij het adviseren over de samenstelling en doorontwikkeling van de basisinfrastructuur; - het wenselijk is dat besluitvorming over de subsidieverlening aan culturele iconen rechtstreeks onder verantwoordelijkheid van het college valt; verzoekt het college; - binnen het Rotterdamse cultuurbestel expliciet een basisinfrastructuur te onderscheiden voor de culturele iconen van de stad; - de subsidieverlening aan deze culturele iconen rechtstreeks onder verantwoordelijkheid van de wethouder en het college te laten vallen en deze niet onder te brengen bij een cultuurfonds of uitvoeringsorganisatie; - de Cultuurhaven te laten adviseren over de samenstelling, rol en taakstellingen van deze basisinfrastructuur; - hiermee de culturele iconen van Rotterdam meerjarige duidelijkheid en bestuurlijke borging te bieden; - de Raad hierin het laatste woord te geven; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. D.J. van Dommelen, G.F.E. Koster, R.T.J. van der Velden, T.S.J. Coşkun en T.J. Vonk

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2644

De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: Wie wil er nog meer het woord? Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66): Voorzitter, D66 waardeert de erkenning voor makers en instellingen en de ambitie om cultuur te positioneren als fundament onder stedelijke ontwikkeling. Tegelijkertijd moeten we eerlijk zijn, een transitie vraagt om keuzes, investeringen en duidelijke regels. Wij zijn positief over het nieuwe adviesmodel de Cultuurhaven, maar met alleen een model zijn we er niet. Als we deze cultuurtransitie willen laten slagen, moeten we vandaag 2 dingen doen: investeren en helder organiseren. Dan wil ik het eerst hebben over de middelen. Het cultuurbudget staat al jaren onder druk en groeit niet vanzelf met een stad die verdicht en groeit. Cultuur is geen kostenpost, maar een motor voor economie, leefbaarheid en talent. Daarom dienen wij de motie ‘Extra middelen voor de culturele transitie’ in. Daarmee vragen we het college om te zorgen dat geldgebrek straks geen reden wordt om ambities af te schalen. De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely heeft de volgende motie ingediend. Motie 9.

Extra middelen voor de culturele transitie “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025, ter bespreking van agendapunt 5.1 Het voorstel met betrekking tot het nieuw adviesmodel voor de culturele sector; constaterende dat; - het gemeentelijk cultuurbudget onder druk staat en niet vanzelf meegroeit; - andere steden actief gebruikmaken Van nationale, Europese en private investeringen voor cultuur; - vaker op de cultuursector wordt bezuinigd, dan geïnvesteerd; overwegende dat; - cultuur bijdraagt aan een sterke economie, aantrekkelijk vestigingsklimaat en leefbare stad; - de cultuurtransitie vraagt om extra investeringen die niet zijn gereserveerd; - dit in de toekomst geen argument mag zijn om bepaalde zaken niet uit te werken; - Rotterdam kansen laat liggen als aanvullende financieringsbronnen niet structureel worden benut; - een ondernemende aanpak nodig is om publieke middelen slim te versterken met externe investeringen; - de stad verdicht en meer dan ooit behoefte blijft houden aan hoogwaardige culturele voorzieningen; - extra middelen juist ruimte kunnen creëren voor makers, innovatie en een divers en toegankelijk cultuuraanbod; verzoekt het college; - extra middelen beschikbaar te stellen om te garanderen dat de culturele transitie doorgang kan vinden; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. J.M. Nunnely

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2645

De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: De heer Vonk heeft een vraag. De heer VONK (cu): Een toelichtende vraag. U zegt: de cultuurbudgetten staan onder druk. We weten allemaal dat Rotterdam relatief heel veel geld uitgeeft aan cultuur. De wethouder heeft in een aantal debatten ook wel eens betoogd wat voor toename er is geweest op cultuurbudget onder zijn leiding. De cultuurbudgetten zijn alleen gestegen de afgelopen periode. Wat bedoelt u dan precies met onder druk? Mevrouw NUNNELY (d66): Het heeft meer te maken ook als we kijken naar de groei van onze stad, ook naar de groei van inwoners, maar ook gewoon meer behoefte. Het is belangrijk om ook te zorgen dat we die taart op die manier groter maken. Daar hebben we het natuurlijk vaak over gehad in onze commissie. Ook de opdracht aan de wethouder om vooral te kijken hoe we meer middelen voor productie en cultuur kunnen alloceren. De VOORZITTER: De heer Vonk. De heer VONK (cu): Maar gewoon feitelijk, bedoelt u dan dat nu de stad wat groeit er relatief minder aan cultuur wordt uitgegeven dan aan andere sectoren? Kan u dat gewoon met cijfers onderbouwen? Of is dit gewoon een beetje een uiting van Rupsje Nooitgenoeg, wij van cultuur willen meer cultuur? Mevrouw NUNNELY (d66): Nee, het is geen Rupsje Nooitgenoeg.

Maar we weten natuurlijk ook dat het cultuurbudget, zoals we ook in het cultuurplan van de afgelopen periode hebben gezien, dat we daardoor ook keuzes moeten maken. Terwijl we als cultuursector wel meer behoefte hebben binnen deze stad om zoals voor de gebouwen en noem maar op, op die manier te zorgen dat we die investeringen ook in de culturele sector kunnen doen en blijven doen. De VOORZITTER: Mevrouw De Bruijn. Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Natuurlijk heeft mevrouw Nunnely dan vast een heel goed idee hoe we dat gaan bekostigen. Dat gaat ze nu vertellen, denk ik. Mevrouw NUNNELY (d66): Die vraag heb ik ook bij de wethouder neergelegd. Het is denk ik van belang om met elkaar te kijken hoe we deze middelen ook op die manier in gaan zetten. De VOORZITTER: Mevrouw De Bruijn. Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Dank, voorzitter. Dan horen we dat natuurlijk zo van de wethouder. Maar ik vind wel altijd, dat gesprek hebben we altijd met elkaar in de raad en in de commissie, als we een voorstel indienen, moeten we natuurlijk ook wel voorstellen hoe we dat gaan betalen. Tenzij misschien mevrouw Nunnely al wat heeft bedacht, gevonden of afgesproken met de wethouder waar wij nog niet van weten. Mevrouw NUNNELY (d66): Ik heb in die zin gevraagd om te zorgen dat we onze cultuurbudgetten kunnen vergroten.

Dat is de vraag aan de wethouder: kijk en zoek waar we de mogelijkheden toch kunnen vinden om gewoon het cultuurbudget, zeker in deze transitie, met elkaar te kunnen bevorderen en aan te scherpen? De VOORZITTER: Mevrouw De Bruijn.

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2646

Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Ik moet wachten op mijn beurt. Maar we hebben net de begrotingsbehandeling gehad, we hebben net de eindejaarsbrief gehad, daar hebben we het straks nog over wat voor een prutswerk dat was. Maar dan wordt het nu wel heel complex zo het einde van het jaar om ergens geld vandaan te toveren, want daar hebben we dagen, nachten over vergaderd met elkaar en dan zou er nu in 1 keer miraculeus geld oppoppen. Maar dat horen we dan wel. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Want u stelt die vraag aan de wethouder, zoek naar geld. Maar waarom denkt u dat de wethouder dat nog niet gedaan heeft of niet doet of zo? Maar hoe komt u erbij dat hij dat nog niet gedaan heeft? Waarom roept u die vraag op? Wat denkt u daarmee te winnen? Het is toch normaal dat een wethouder naar geld zoekt voor waar hij mee bezig is? Mevrouw NUNNELY (d66): Dank u wel voor deze vraag, collega. Het is denk ik heel belangrijk, ook aan het einde van dit jaar, om toch heel scherp te blijven over de middelen die we in moeten zetten. Als we kijken naar deze cultuurtransitie, ik vind dat we dan echt gewoon moeten kijken naar alle mogelijkheden waar we nog marges hebben, om te zoeken zodat we deze transitie en de opdracht van de Cultuurhaven vanaf 2026 goed van wal kunnen laten gaan. De VOORZITTER: De heer Coşkun.

De heer COŞKUN (sp): Maar u suggereert een beetje dat hij dat nog niet goed gedaan heeft. Anders is uw oproep zo in deze donkere dagen voor Kerstmis, kan de wethouder ervoor zorgen dat het weer lente wordt? Dat zal wel, maar u suggereert dat hij nog niet voldoende gezocht heeft. Vanwaar die suggestie? Denkt u dat er echt nog ergens iets te vinden is? Zo ja, waar dan? Dan ga ik u meehelpen schatgraven. De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66): Nogmaals, ik stel deze vraag aan de wethouder. Ik hoop ook echt straks van hem het antwoord te krijgen waar de mogelijkheden en de kansen liggen. De VOORZITTER: De heer Van de Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dank u. Ik vind het een uitstekend idee van D66 om meer geld voor cultuur vrij te maken, maar het blijft inderdaad niet helder waar het geld vandaan mag komen. Ik mag toch hopen dat we straks, als we vanavond gaan stemmen, dat we niet weer gaan schorsen net zoals bij het vuurwerk om het geld hierbij onszelf te gaan zoeken. Dat mag ik toch hopen. Kunt u dat garanderen? De VOORZITTER: Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66): Ik ga ervan uit dat het schorsen vanavond niet nodig is. Ik ga verder met mijn inbreng. Dan de governance. De afgelopen jaren is de cultuurtransitie zorgvuldig voorbereid met waardevolle inzet van onder andere directeurenoverleg en het kernteam.

Maar we gaan nu van verkenning naar uitvoering en uitvoering vraagt ook om duidelijkheid, een heldere start van de Cultuurhaven. We vragen het college om een herkenbaar, transparant en formeel adviesorgaan in te richten voor cultuurbeleid en wij zullen daarom ook een aantal moties ondersteunen van GroenLinks. Niet als oordeel over het verleden, maar als stap naar een goed bestuur, rolzuiverheid in de volgende fase. Voorzitter, als Rotterdam cultuur serieus neemt, vraagt dat om ambitie en discipline. Wij hopen met de raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2647

motie over middelen dat we goed uit de haven kunnen vertrekken voor een cultuurtransitie die niet blijft hangen in het proces, maar daadwerkelijk verschil maakt. Dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De heer Akhatab. Inderdaad, de heer Coşkun. De heer AKHATAB (denk): Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, vandaag spreken we opnieuw over het nieuwe adviesmodel voor cultuur in onze stad. Voor DENK is dat heel helder, cultuur moet dichtbij zijn, toegankelijk en van iedereen. Niet alleen bij grote instellingen, maar juist ook in de wijken. Want daar ontstaat talent, daar wordt cultuur gemaakt en daar voelen Rotterdammers zich verbonden met hun stad. Met de Cultuurhaven ontstaat een adviesorgaan dat hopelijk beter kan aansluiten bij wat makers en bewoners nodig hebben. Dat is belangrijk, want cultuurbeleid moet niet losstaan van de stad, maar voortkomen uit wat er leeft in Rotterdam. Ook zijn we positief over de Rotterdamse Fonds voor Cultuur. 1 duidelijk loket met hopelijk meer kansen voor kleinere en nieuwere initiatieven. Voorzitter, tegelijkertijd blijft voor DENK 1 uitgangspunt essentieel: cultuur moet laagdrempelig blijven, juist voor makers en organisaties in de wijken die vaak met beperkte middelen grote betekenis hebben voor hun omgeving. Daarbij speelt ruimte een cruciale rol.

Te veel makers lopen vast door hoge huur, een gebrek aan betaalbare werk en representatie plekken. Het is daarom goed dat cultuur voortaan nadrukkelijk wordt meegenomen in gebiedsontwikkeling. Wel vinden we het belangrijk dat vernieuwing en toegankelijkheid structureel worden gewaarborgd, zodat ook het cultuurbeleid niet alleen ambitieus is op papier, maar ook daadwerkelijk werkt voor makers, organisaties en Rotterdammers in alle wijken van onze stad. Voorzitter, dan nog 1 motie die ik graag zou willen indienen. De motie gaat over een advies van de Kwartiermaker, die adviseert om meer ruimte voor vernieuwing en doorstroom te creëren in besturen en managementlagen. Ik vraag de wethouder te onderzoeken of in de nieuwe subsidieaanvraag een maximale zittingstermijn mogelijk is. Tot zover. De VOORZITTER: Mevrouw De Bruijn. Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Nog wel een vraag aan DENK. We hebben natuurlijk een amendement om het Rotterdams Fonds voor Cultuur in het raadsbesluit op te nemen. Heel passievol net gesproken, ik hoop ook wel dat DENK ons daarin gaat steunen. De VOORZITTER: De heer Akhatab. De heer AKHATAB (denk): Voorzitter, ik ga met veel belangstelling naar dat amendement kijken. De VOORZITTER: De heer Akhatab heeft de volgende motie ingediend. Motie 10.

Maximale zittingstermijnen voor meer bestuurlijke vernieuwing in de culturele sector “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025, ter bespreking van agendapunt ‘Het voorstel met betrekking tot het nieuw adviesmodel voor de culturele sector’; constaterende dat; - de Kwartiermaker voor het toekomstige Rotterdams Fonds voor Cultuur (RFC) heeft geadviseerd om binnen culturele instellingen meer ruimte te creëren voor vernieuwing en doorstroom; - langdurige zittingsperioden van directie- en managementleden de diversiteit, innovatie en bestuurlijke dynamiek binnen instellingen kunnen beperken;

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2648

-

vernieuwing in leiderschap kan bijdragen aan een cultureel veld dat beter aansluit bij de stad en haar bewoners;

van mening dat; - de gemeente als subsidieverstrekker een verantwoordelijkheid heeft om voorwaarden te scheppen die bijdragen aan transparant en toekomstbestendig bestuur; - beperkte zittingstermijnen kunnen helpen om een gezonde en inclusieve doorstroom van nieuw talent te stimuleren; - dit past binnen de bredere ambitie om de culturele sector te vernieuwen en te versterken; verzoekt het college; - te onderzoeken of in de nieuwe subsidievoorwaarden voor meerjarig ondersteunde instellingen een maximale zittingstermijn mogelijk is voor directie- en managementleden van twee termijnen van vier jaar (totaal acht jaar); - hierbij te borgen dat instellingen tijdig en zorgvuldig kunnen anticiperen op bestuursoverdracht, inclusief aandacht voor divers talent; - de raad te informeren over de wijze waarop deze bepaling wordt opgenomen in het subsidiebeleid en hoe dit wordt gemonitord; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. N. Akhatab De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Voorzitter, ik was vanochtend wat later, want ik was in de Bergsingelkerk bij het afscheid van onze gewaardeerde collega, Rotterdamse doener, stadsverwarmer Karim Padmos, veel te jong gestorven.

De Bergsingelkerk stond ooit op de nominatie om gesloopt te worden en gelukkig dankzij heel veel inzet van heel veel bewoners is die behouden gebleven voor dit soort evenementen. Voorzitter, ik zeg dat omdat zo’n afscheid, zo’n uitvaart, zo’n kerk laat zien hoe domein overstijgend cultuur is. Als je een dak hebt waar je bed onder kan staan, waar je kan baden, waar je je brood kan smeren, dan gaat het in het leven om cultuur, religie en sport, want daar zit de emotie. Cultuur is zoveel meer dan het cultuurplan, zoveel meer dan de hele constructie waar we het vandaag weer over hebben. Cultuur is van ons allemaal, cultuur is van alle Rotterdammers. Daarom kreeg ik ook toen ik terugkwam in deze raad 4 jaar geleden kromme tenen toen ineens de RRKC werd opgeheven. RRKC staat niet voor Rotterdams Radeloze Klachtencommissie, het stond voor de Rotterdamse Raad van Kunst en Cultuur. Welk probleem werd hiermee opgelost? Vroeg ik me af. Na 4 jaar denk ik, geen enkel. Er is wel een probleem gecreëerd. Er werden oude schoenen weggegooid zonder dat we een nieuwe hadden en 4 jaar lang lopen we nu al op blote voeten.

Hoe moeilijk was het geweest om het RRKC te behouden en te zeggen, we gaan het wel veranderen, we maken nu verordening en 6 maanden later had hij er kunnen liggen? Voorzitter, ik heb meegemaakt dat er een Leefbaar Rotterdam kwam en RKS werd opgeheven, alleen van naam veranderd in RRKC. Je zou het ook Kunstraad kunnen noemen, een Cultuurhaven, what is in the name? Voorzitter, ik heb de afgelopen tijd zitten kijken naar een zeer slecht theaterstuk. Geen Bredero’s klucht van de koe, ook geen Shakespeares drama, maar wel veel gekke dingen. Ik zag de wethouder als een soort regisseur die zei, dit script gooien we weg van RRKC. Het moet allemaal anders, het moet modern, transitie moet, ecosysteem moet, weet ik veel wat voor mooie woorden. De toneelspelers vroegen, hoe moet het dan wel? Het antwoord was voortdurend, doe maar iets. Kunst uit armoede, er werd uit armoede een vos uit de Blauwe Tuin van 020 hiernaartoe gehaald en iedereen was

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2649

ontevreden over het theaterstuk wat we hier hebben kunnen zien de afgelopen 2 jaar. Voorzitter, de SP gaat wel akkoord met een Cultuurhaven, dat wordt ons nu gevraagd, maar elke haven voert naar zee. Volstrekt onduidelijk welke rivier of welke rivieren deze mooie haven gaan voeden. Laat 100.000 bloemen bloeien. Voorzitter, in de cultuur gaat het om huisvesting, soms niet altijd, gaat het om collectiebeheer, soms niet altijd, maar wel om ruimte en mogelijkheden voor programmering. Mensen maken de stad, maar de bureaucratie wordt nooit een bureaucreatie. Koester het bloed, zweet en tranen van al die zeer diverse Rotterdammers zou ik zeggen. Heel veel vragen bij dit raadsvoorstel wat niet af is. Een open einde. Waarom 21 in de Cultuurhaven? Minimaal 21 staat er ook nog, waarvan een derde producent. Welke producent? Een derde consument, welke consument? Dat wordt allemaal niet ingevoerd. Als je daar 4 jaar op zitten broeden, had dat ei allang kuiken kunnen zijn. Voorzitter, genoeg woorden, tijd voor daden. Veel smaken zijn er niet, zeg ik tegen de wethouder, maak er nu eindelijk eens chocola van. Als je dan toch op zoek gaat, mevrouw Nunnely, naar budget en stel dat je het potje van de raad zou willen gebruiken, dan weet ik nog wel dat er heel veel onbenutte fractiebudgetten zijn die misschien ten dienste kunnen komen van de diverse cultuur van onze stad.

De VOORZITTER: De heer Van Dommelen heeft nog een vraag, de heer Coşkun. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Ik heb niet zozeer een vraag, maar ik heb een omissie begaan net. Want ik had een motie ingediend over de Rotterdamse culturele basis en ik ben vergeten om de heer Coşkun er nog op te zetten. Terwijl hij een van de eerste was die aangaf dat hij graag mee wilde tekenen. Er komt een nieuwe versie. Dank u wel. De heer COŞKUN (sp): Zeker steun ik de oproep van de heer Van Dommelen voor de iconen van onze stad. De iconen zijn niet altijd dezelfde iconen als van gisteren. Er worden vandaag weer nieuwe iconen gecreëerd, daar moet ruimte voor zijn, die moeten we zeker koesteren. We moeten niet opnieuw oude schoenen weggooien voordat we nieuwe hebben en uit die oude kan weer heel veel moois groeien, daar zijn talloze voorbeelden van. Ik steun van harte uw oproep, maar we moeten niet zo krampachtig denken dat het cultuurbudget losstaat van het welzijnsbudget, van het zorgbudget, het onderwijsbudget, het groenbudget. We hebben maar 1 pot en dat is 5,1 miljard die we elk jaar hier in november verdelen. Voor de burgers maakt het niet uit of je de Bergsingelkerk cultuur noemt of je de bibliotheek cultuur noemt of onderwijs of iets anders, als je daar maar de dingen kan doen die je wil doen.

Het krampachtige boekhouders denken van het is een cultuurbudget en daar mag je geen het Jeugdtheater Hofplein niet van uitbetalen, want dat is meer theateronderwijs. Laat dat los, die kramp moet eruit uit deze stad. Die zit niet in de mensen, maar wel te vaak in deze raad. De VOORZITTER: Dank u wel. Als de motie door meerderen ondertekend wordt, hoeft die niet meer langs hier, die mag dan meteen gelijk naar de griffie toe. De heer SegersHoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda): Voorzitter, dank. ik hou het kort. Wij weten niet zo heel goed wat hier nu voorligt en wat de raad gevraagd wordt. Vooral daar heb ik moeite mee. Op basis van dit stuk is er geen enkel gevoel bij. We gaan het rommelige proces wat we nog deze periode hebben meegemaakt en rommelig is dan nog een eufemisme, gaan we in de toekomst voorkomen. Daar krijg ik helemaal geen gevoel bij wat dan nu de pijlers zijn waardoor we dat soort dingen kunnen voorkomen. Ik denk niet graag slecht, maar dan denk ik van, waarom is dit geagendeerd? Is het dan geagendeerd zodat een coalitiepartij nog een motie in kan dienen als net het stof gedaald is van de begroting om te zoeken naar meer geld voor cultuur? Wat natuurlijk echt gewoon lachwekkend is. We moeten straks om 1.00 uur ’s nachts hier gaan stemmen over weet ik veel wat en er zit dat dan ook zo'n motie bij.

Ik zou zeggen, doe dat soort voorstellen niet, want die stellen niks voor. Als zo'n voorstel dan voorligt, dan ga je kijken van, hoe kun je dan toch een inbreng doen? Dan kijk ik maar naar de raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2650

inspreekbijdrage tijdens de commissie. Ik geloof niet dat die vraag al gesteld is, ik zou hem graag willen stellen aan de wethouder. Er is ingesproken door het directeurenoverleg, althans vertegenwoordigers daarvan, die dan vervolgens weer 125 instellingen in deze stad vertegenwoordigen. Zij doen een aantal aanbevelingen, zij leggen ook de vinger op een aantal dingen waar ze zich zorgen over maken, dat is overduidelijk. Dan is dat wat mij betreft het kompas voor vandaag. Dan en ik heel benieuwd hoe de wethouder reageert op de 5 aanbevelingen van het directeurenoverleg die hier hebben ingesproken bij de commissie? Daar wilde ik het bij laten, dank. De VOORZITTER: Dank u wel. Zijn er nog andere leden die het woord wensen? De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dank u, voorzitter. Ik dank de heer Coşkun voor zijn bijdrage dat hij het over theater had. U noemde Shakespeare, dat het dat niet was, maar dat u veel gekke dingen had gezien. Misschien is dit wel gewoon een klucht, ik vind het een klucht. Vroeger had je het Theater van de Lach, die vreselijke John Lanting, die kent u misschien ook nog wel. Ik kon er nooit om lachen, maar ik vind dit raadsvoorstel een beetje Theater van de Lach. Het hele project waar we nu al 3 jaar mee bezig zijn en ik weet nog steeds niet waar ik mee ga instemmen.

Er is weinig duidelijkheid, wat ligt er nu voor? Is dit die transitie? Ik weet het niet. Dan hoor je altijd die clichés, vernieuwing, vernieuwing, vernieuwing. Mijn hemel, mag een culturele organisatie of een cultureel ondernemer ook eens een keer weer de tijd krijgen om wat langer iets op te bouwen, in plaats van altijd maar dat die dooddoener dat we vernieuwing nodig hebben? Natuurlijk, ik ben ook voor vernieuwing, maar je komt dat woord overal tegen in de stukken. Ook Engelse woorden, maar daar ga ik me niet over uitlaten. Ik weet nog niet of ik vanavond ga voorstemmen voor dit raadsvoorstel. Ik weet het echt niet. Er ligt geen verordening bij dit voorstel. We moeten instemmen in met de Cultuurhaven zonder dat ik weet wat het is. Geen verordening, geen governance, niets is nog geregeld. Het hangt voor mij af of het amendement wordt aangenomen of bepaalde moties worden aangenomen, op de beantwoording van de wethouder. Ik zie het. De VOORZITTER: Dank. Zijn er nog anderen die een woord wensen? De heer Vonk. De heer VONK (cu): Voorzitter, toch heel kort. Want ik dacht van, de andere partijen gaan meestal al zeggen wat er gezegd moet worden en dat is inderdaad ook het geval. Wij zijn best positief over de algemene lijn die nu wordt ingezet, laat ik dat in ieder geval ook gezegd hebben.

Dat wij ook als raad echt op afstand moeten blijven van de besluiten, dat is denk ik een hele goede zaak. Wat de heer Van Dommelen net heel goed heeft verwoord, de reflectie op hoe dat in de vorige keer is gegaan, die kan ik ook van harte onderschrijven. Ik denk dat we daar inderdaad van weg moeten blijven. Dat is ook gewoon de lijn die nu wordt ingezet, die steunen wij. Ook moties die dat weer enigszins terug willen draaien, gaan we zeker niet steunen. U weet ook dat wij vinden dat we niet op zo'n moment gelijk om meer budget gaan vragen, ook zo’n motie zullen wij zeker niet steunen. Maar de moties die ik voorbij heb zien komen die inderdaad een versteviging willen van de Rotterdamse culturele basis, wat ook ieder geval stabiliteit in de sector gaat geven, zullen wij wel steunen. Ik ben het heel erg eens dat er nog heel veel open eindjes liggen, dat we nu maar een heel klein besluit nemen en dat vooral nog heel veel uit moet worden gewerkt. Dat vind ik eerlijk gezegd teleurstellend, maar ik ben wel voornemens om voor deze lijn te stemmen. Dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Zijn er nog anderen? Mevrouw Vlieger doet een poging. Mevrouw VLIEGER (gl): Alleen nog een motie opnieuw indienen, omdat de titel verkeerd was en ik begreep dat die dan wel opnieuw ingediend moet worden. De VOORZITTER: Welk nummer is het? Weet u dat? raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2651

Mevrouw VLIEGER (gl): Het is het amendement, het zal het amendement 1 zijn. De VOORZITTER: Mevrouw Vlieger heeft het volgende amendement ingediend. Amendement A1. Hoezee voor het RFC “De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 18 december 2025 ter bespreking van agendapunt 5.1 Het voorstel met betrekking tot het nieuwe adviesmodel voor de culturele sector; Aan het raadsvoorstel onder ‘besluit’ als tweede bullet toe te voegen: - het college op te dragen om toe te werken naar de inrichting van een Rotterdams Fonds voor Cultuur in 2029; en gaat over tot de orde van de dag.” w.g. L.S. Vlieger, J.M. de Bruijn, T.S.J. Coşkun, P.J.H.D. Verkoelen, R.T.J. van der Velden en J.M. Nunnely Toelichting Het voornemen om een Rotterdams Fonds voor Cultuur op te richten als subsidieorgaan voor de culturele sector vond veel steun in de raad, en werd daarom ook genoemd als onderdeel van de transitie in de collegebrief. Ook de culturele sector staat positief tegenover dit nieuwe orgaan, en snakt bovendien naar duidelijkheid. Echter, doordat dit niet in het raadsvoorstel is opgenomen wordt dit besluit nu niet vastgelegd. Dit terwijl het Fonds een voorwaarde is voor een volwaardige transitie. Door dit punt toe te voegen aan het ontwerpbesluit doen we recht aan de wensen uit de cultuursector en de gemeenteraad.

Daarnaast leggen we de bal op de stip voor een nieuw te vormen college en de nieuwe gemeenteraad om het proces voor het Fonds op te starten en tot een goed einde te brengen. Het amendement wordt voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER: Zijn er nog anderen? Niet het geval. Kan de wethouder al antwoorden? Geef ik hem het woord. De heer KASMI (wethouder): Voorzitter, dank u wel. Ik begin zo met de inleiding, maar ik denk goed om ook te constateren dat we hier met elkaar natuurlijk uitvoerig al in meerdere commissies met over hebben gesproken. Maar toch vind ik het belangrijk om wat reacties te geven over een aantal zaken die door u genoemd zijn. Laat ik beginnen met het laatste. Allereerst dank ook aan de heer Vonk dat hij deze ingeslagen weg ondersteunt. Maar u zegt ook, net als een aantal van uw collega's, het is nog niet af. Maar voor alle duidelijkheid, ik kan dat niet genoeg zeggen, ik heb vanaf het begin gezegd: dit is een langjarig traject. Ik heb ook vanaf begin gezegd: we kunnen niet alle veranderingen nu in deze periode met elkaar doormaken. Dat was altijd wel de stip op de horizon. Wat we wel hebben gedaan is, dat is ook mede dankzij de heer Van Dommelen, geprobeerd om een aantal processen naar voren te halen om al in deze gemeenteraad daarover te beslissen.

Maar er is altijd gezegd dat we nu in een lopend cultuurplan zitten en dat een aantal veranderingen die je door moet voeren natuurlijk pas gaan lopen na dit cultuurplan. Dat heeft ook te maken met het feit dat we nu al lopende afspraken hebben met de cultuurplaninstellingen. Wat we nu vooral doen, is het optuigen en oprichten, zodat dat dadelijk klaarstaat voor 2029 om ook dan echt aan de slag te gaan. Dat is de bedoeling geweest qua bestel achter deze transitie. Inhoudelijk, daar hebben we ook met elkaar van gedachten gewisseld in de commissie, zit je natuurlijk op een

raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2652

aantal elementen. Dan wil ik heel erg aansluiten bij de woorden van de heer Akhatab als hij het heeft over het belang van cultuur dicht bij de mensen in de wijken. Dat is ook wat we met deze transitie gaan doen. We gaan ook veel meer kijken naar relevantie. De heer Koster had daar zijn eigen mening over, maar ik vind dat wel veel belangrijker dat we gaan kijken naar naast artistieke waarde, want die is inderdaad ook belangrijk, maar ook kijken van, hoe valt dat nu in een wijk? Uiteindelijk doe je het allemaal, dat zijn de woorden van de heer Coşkun, voor de Rotterdammers, voor de mensen. Het is wel degelijk belangrijk om ook goed na te denken van, is het relevant voor de wijk? Is het relevant voor de bewoners? Ik denk dat dat heel belangrijk is, zeker omdat elke euro die we uitgeven aan cultuur wat mij betreft zo goed mogelijk besteed moet worden. De VOORZITTER: De heer Coşkun heeft een vraag. De heer COŞKUN (sp): Die heb ik al een tijdje. Want nu komt er een stortvloed van mooie woorden: we doen het voor de Rotterdammers enzovoorts. Dat weten we wel. Maar u zegt: vanaf het begin af aan heb ik gezegd, het is een langjarig traject. Maar daarvoor hoeft het nog geen langdradig traject te worden. Voorzitter, 4 jaar geleden heeft u dat ingezet en natuurlijk kon het niet voor dat punt.

Had nog wel gekund, u had in een half jaar die verordening kunnen aanpassen en het beestje een andere naam kunnen geven was helemaal niet nodig geweest. Uw eigen ambtenaren hadden dat allemaal kunnen regelen, dan was er geen Kwartiermaker nodig geweest. U hebt voor die weg gekozen, maar we hadden wel verwacht dat u het in deze periode zou kunnen afmaken. Want nu legt u toch nog heel veel onduidelijkheden op het bordje van uw opvolger en dat is nergens voor nodig. Er zijn niet zoveel smaken. We hadden een RKS, RKC, in Amsterdam doen ze het zo. Je kan het niet op heel veel manieren doen. Het cultuurplan komt er weer aan. Directeurenoverleg zegt in ieder geval laatst nog weer in de commissie, maar ook vorig jaar al: ga gewoon beginnen, stel gewoon die Cultuurhaven in. Voor mij part zet je erachter i.o. in oprichting. Doen heel veel stichtingen ook, cultuurmakers zijn daar zeer creatief in. Begin gewoon. Je moet toch straks weer commissies hebben, je moet toch straks weer adviseren over die iconen en over al die nieuwe mensen. Waarom zijn we 4 jaar later nog geen stap verder gekomen dan dat we vandaag de intentie uitspreken om het beestje voortaan Cultuurhaven te noemen? Van waar die langdradigheid? De VOORZITTER: Wethouder. De heer KASMI (wethouder): Voorzitter, ik ben het niet eens met de heer Coşkun, dat zal u misschien niet verbazen.

U heeft het over 4 jaar, maar met alle respect, deze transitie is niet 4 jaar geleden gestart, maar dat terzijde. Het tweede is, ik heb juist gekozen om het heel participatief in te steken. Dat is ook wat de raad vaak natuurlijk van het college verwacht. Dit wil je ook zorgvuldig doen met de cultuursector en dat is ook de weg die ik heb gekozen. De VOORZITTER: De heer Coşkun heeft nog een vraag. De heer KASMI (wethouder): Als ik nog 1 zin af mag maken? Voorzitter, dank u wel dat u me ruimte geeft. Ten derde: je kunt de spelregels niet nu tijdens het huidige cultuurplan zomaar gaan wijzigen. Dat snapt u ook, dat weet u ook. Dit moet je zorgvuldig doen, ook de cultuursector hier niet mee overvallen. Dat traject doorlopen we nu en in 2029 bij de start van een nieuw cultuurplan, dat is de tijd om dan de vernieuwing door te voeren. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Voorzitter, wat u transitie noemt, wat gewoon verandering is, heeft u zelf ingezet met het opheffen van RKC, waarmee hij ons heeft overvallen begin van deze raadsperiode. Daar is het gestart. U noem het transitie, u begon over het ecosysteem, weet ik het allemaal niet. Ik denk dan altijd als ex-bioloog aan schimmels en dat soort zaken. Terwijl raadsvergadering van 18 december 2025

Notulen pagina

2653

het ecosysteem natuurlijk de stad is, daar zijn we het inmiddels over eens. Natuurlijk kon het niet voor deze periode, maar de SP wil niet nu de spelregels veranderen, maar de spelregels gaan al wel in over een jaar. Dan moeten die commissies er al zijn, we kunnen niet wachten tot 2029. Waarom is die verordening er nog niet? U heeft gezegd in de commissie dat u over 3 weken met die verordening komt, die had er nu ook bij moeten zitten. Dit is een openeinderegeling, dit is gewoon niet af. Waarom is het nog niet af na 4 jaar? Hoeveel tijd heeft u nodig voor uw huiswerk voordat u strafwerk krijgt? De VOORZITTER: Wethouder. De heer KASMI (wethouder): Dit is een herhaling van zetten. Ik deel gewoon de mening van de heer Coşkun niet, laat dat duidelijk zijn. Die commissies voor het volgende cultuurplan is precies ook natuurlijk het voorstel wat er voorligt. Dat weet u ook, die worden ingericht voor het volgende cultuurplan. Voorzitter, volgens mij zie ik de heer Van Der Velde al een tijdje staan. De VOORZITTER: Ik doe een poging altijd om tussen uw woorden te komen, om een ander het woord geven. Maar de heer Van der Velden heeft het woord. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dank u, voorzitter. Ik onderstreep het verhaal van de heer Coşkun wel. Om terug te komen bij het theater, u heft de RKC op. U neemt de regie, in theaterstukken heet dat regisseur.