20251002- Notulen van de raadsvergadering van 2 oktober 2025

Daarmee is dat beeld. Ten slotte naar de ChristenUnie, ik was zeer vereerd en ook wel zeer gecharmeerd over het feit dat u het ook gelijk maar omzet naar daden. Dat vind ik echt prachtig. Ik ben ook heel blij met de motie ‘Suze Groenewegweg’ en met genoegen daaraan bijgedragen om ook een kandidaat te noemen. Ik hoop dat die ook tot uitvoering gaat komen, dan betekent dat de Oostflank in ieder geval al, voordat de gebouwen er staan, de vrouwen oprijzen. Wat willen we nog meer? Daar wil ik het bij laten, voorzitter. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan geef ik het woord aan de wethouder. De heer KASMI (wethouder): Voorzitter, dank u wel. Nogmaals, we hebben in de commissie met elkaar al van gedachten gewisseld, maar ook hier nogmaals complimenten voor het initiatief van mevrouw Verkoelen. Ik denk dat we met zijn allen heel erg delen dat meer diversiteit op allerlei manieren in onze samenleving, dat moedigen wij als college alleen maar aan. Ook als het aankomt bijvoorbeeld op meer vrouwen die vertegenwoordigd zijn in de buitenruimte via allerlei kunstobjecten. Maar ook zoals ik in de commissie had aangegeven, in de straatnamencommissie, waar nu ook al uitvoering aan wordt gegeven. Ik kan er heel lang over praten, maar de korte versie, we zijn positief, had ik al gezegd. Er is inderdaad 1 zaak waar we het met elkaar ook over hebben gehad, wat nog verdere uitwerking ...

Nu zie ik mijn eigen naam op het scherm, dus als het goed is, moet het nu goed zijn. Dank, voorzitter. Dat is inderdaad het financiële plaatje, maar ik heb u daar ook over gezegd dat het CBK, u

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1837

verwees er ook al naar, een eigen potje heeft. Financiële regelingen waar kunstenaars aanspraak op kunnen maken, dus die middelen zijn er natuurlijk ook. Daar kan gebruik van worden gemaakt. Ik zie niet in waarom wij er dan, in de subsidie die wij al geven, nog eens iets extra zouden moeten bovenop doen. Dat is 1. 2 is, we krijgen ook enorm veel particuliere giften en de opdracht die wij meegeven aan het CBK, is dit ook heel erg uitvoerig onder de aandacht te brengen. Ik weet zeker dat ze dat gaan doen en dat gaat ook leiden tot meer bijvoorbeeld vrouwen in de buitenruimte, dan wel opdrachten aan vrouwen die kunstwerken in de buitenruimte gaan realiseren. Al met al ben ik positief dat dat zeker op die manier vorm gaat krijgen. Voorzitter, er was nog 1 motie trouwens van de ChristenUnie over straatnamen in de Oostenflank. Deze gaan wij doorgeleiden aan de straatnaam … (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) Dan laat ik hem aan u over, voorzitter. Helemaal goed, dan was het voor mij zo. Dank u. Mevrouw SCHOUTEN (burgemeester): Zal ik in mijn andere rol reageren. Ik ga maar staan. Ik heb ook snel met wethouder Versnel contact gehad. Wij zitten allebei ergens op het snijvlak van de straatnamen en wij waren allebei tot de conclusie gekomen dat wij deze motie kunnen omarmen (Applaus.). De VOORZITTER: Dan zijn alle meningen, stellingen, alles is gewisseld, denk ik.

Wij zullen vanavond stemmen over het voorstel en over het … Mevrouw Verkoelen mag een final thought houden. Dan zullen wij vanavond gaan stemmen over het voorstel en over de motie die is ingediend. Mevrouw Verkoelen, tot slot. Mevrouw VERKOELEN (50plus): Voorzitter, ik begon er al mee en ik zeg het nogmaals, ik wil u allen ontzettend hartelijk danken voor de steun die u allen breed heeft uitgesproken hiervoor. Mijn doel was echt, ik hoop dat we hiermee ook op een positieve manier de vrouw neer kunnen zetten. Dat we niet alleen maar bezig zijn met handhaving en zorgen dat we daders pakken, maar ook dat we aan de positieve kant, door gewoon een attitudeverandering te krijgen met zijn allen, ook een andere mentaliteit in de stad te krijgen. Hoe mooi zou dat zijn? Als dat dan begint met vrouwen, dan zou mij dat een groot genoegen zijn. Hoef ik nooit een standbeeld, dan ben ik blij als mijn kleinkinderen later met groot genoegen door deze stad lopen en al die vrouwen standbeelden kunnen gaan gezien. Nogmaals, hartelijk dank. De VOORZITTER: Hartelijk dank, mevrouw Verkoelen. Dan zijn we daarmee aan het einde gekomen van agendapunt 7.1. 7.2

Het rapport van de Rekenkamer Rotterdam ‘Samen op zoek naar zicht - onderzoek naar de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond’ en het voorstel van het presidium met betrekking tot de conclusies en aanbevelingen uit dit rapport

De VOORZITTER: Dan kom ik nu bij agendapunt 7.2, het rapport van de Rekenkamer Rotterdam ‘Samen op zoek naar zicht - onderzoek naar de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond’ en het voorstel van het presidium met betrekking tot de conclusies en de aanbevelingen uit dit rapport. De wethouder is aanwezig, waarvoor dank. Dan geef ik als eerste het woord aan de heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Voorzitter, voorkomen is beter dan genezen. Je hebt een heel dorp nodig om een kind groot te brengen en gelukkig gaat het met de meeste Rotterdamse jongeren goed. Zitten ze af en toe in de put, maar komen ze er met een ruggensteuntje uit hun omgeving wel uit. Elk kind dat in Rotterdam geboren wordt, gun je een zorgeloze jeugd. Helaas lukt dat niet voor al onze jongeren, dan is er jeugdhulp en misschien zelfs jeugdzorg

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1838

nodig. De Rekenkamer schetst het probleem en komt met aanbevelingen. Die moeten we allemaal overnemen, zegt de SP. Wethouder, waarom is Rotterdam de enige gemeente die niet alle aanbevelingen wilt overnemen? De jeugdzorg loopt wel aan alle kanten vast. Niet alleen in Rotterdam, maar in het hele land. Onze vorige burgemeester krijgt zelfs daar nog weer een leidende taak in. Rapporten zijn er over volgeschreven, sinds 2015 kost het meer en worden er steeds minder kinderen goed geholpen. De wachtlijsten groeien. Door te laat hulp te bieden, worden de problemen erger en kunnen we niet voldoen aan onze wettelijke verplichting tot adequate hulp. Dat ligt niet aan de werkers in de jeugdzorg, dat ligt aan het systeem. ‘Samen op zoek naar zicht’ heet het rapport van de Rekenkamer Rotterdam. Het had ook, varen in de mist kunnen heten. De Rekenkamer constateert dat we allerlei contracten afsluiten waarin aanbieders resultaten beloven, maar dat we niet kunnen meten of die resultaten ook behaald worden. We varen wel, maar weten door de mist niet waarheen en dat is ernstig.

Ernstig voor al die jongeren die recht hebben op hulp en zorg, ernstig voor al die ouders die de wanhoop van hun kinderen voelen en machteloos aan de kant staan, ernstig voor de goedwillende jongerenwerkers die door de enorme werklast na een aantal jaren moedeloos afhaken, ernstig voor de gemeenteraad die wel wettelijk verplicht is voor adequate jeugdhulp te zorgen, maar geen grip heeft op de resultaten. Toch kan het ook anders, zelfs binnen het huidige wettelijke kader. Veendam laat zien dat het anders kan en daar hebben we een motie voor. Wat de SP betreft gaan we naar veel minder aanbieders en onderaannemers, trekken we de jeugdzorg stukje bij beetje uit de markt. Jeugdhulp mag nooit een verdienmodel zijn. Veel te veel managers, consultants, financiers eten mee uit de ruif van het jeugdzorgbudget, dat moet er allemaal tussenuit. Rotterdam is vele dorpen die groter zijn dan Veendam, dat 28.000 inwoners heeft. Charlois heeft er 70.000 en KralingenCrooswijk 55.000. Op dat schaalniveau zitten ook onze scholen, onze welzijnsaanbieders, de huisartsen, de sportverenigingen. Kortom, de hele eerste ring rond kinderen en hun gezinnen. Die mensen kennen de kinderen, kennen de ouders en kunnen vroegtijdig signaleren en zorgen voor dat eerste steuntje in de rug.

De Rekenkamer zegt, verbeteren is beter dan veranderen, maar als je niks verandert, dan krijg je wat je kreeg en dit systeem loopt vast. De SP zegt, elke verbetering begint met een verandering. De grondhouding moet echt anders. We hebben in Denemarken gezien dat het ook anders kan. Daar heeft de gemeente de hele keten zelf in handen, van de wieg tot volwassenheid. Er moet een einde komen aan de lange wachttijden, het onderlinge wantrouwen, het personeelstekort, de vele vicieuze cirkels, de gedwongen concurrentie in plaats van samenwerking tussen zorgaanbieders. De huidige gezamenlijke inkoop via de GRJR leidt tot gezamenlijke wanhoop. Vlaardingen probeert iets anders, Veendam doet iets anders, Denemarken doet het helemaal anders. Laat ons mooie Rotterdam een pilot starten om het anders te doen, dus graag steun voor onze motie. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De motie ‘Als Veendam het kan’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. Dan geef ik het woord aan mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl): Voorzitter, met het project ‘Aanpak Wachttijden’ die in 2021 startte, werd de wachttijd in de jeugdzorg teruggebracht tot onder de norm. Dit college besloot de aanpak los te laten en zie, kinderen moeten weer ongezond lang wachten op de hulp die ze nodig hebben. Dat is niet het enige dat ernstig misgaat in de Rotterdamse jeugdzorg.

Eerder dit jaar schreven onderzoekers dat het veelvuldig doorverwijzen van jongeren zonder resultaat of het volledig stoppen van behandeling, diepgaande gevolgen voor hun ontwikkeling heeft. De schadelijke gesloten jeugdzorg werd gestopt, maar Rotterdam loopt achter in het ontwikkelen van alternatieven, waardoor een-op-eenbegeleiding nodig is en kosten de pan uit stijgen. Die kosten stijgen ook door onverklaarbare stijgende weektarieven en andere factoren waar de wethouder simpelweg geen duidelijke verklaring voor kan geven. Voorzitter, het gaat niet goed en het kan niet anders dat we

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1839

moeten concluderen dat de wethouder daar onvoldoende grip op heeft. Gelukkig is er dan een Rekenkamer die goed onderzoek heeft gedaan en met 5 aanbevelingen komt. Wel een greep uit de verontrustende conclusies van de Rekenkamer, het schiet tekort, informatietaak wordt belemmerd, de raad krijgt niet de informatie die nodig is, risico's worden nog onvoldoende beheerst, er is weinig grip op de kosten. Ik vind het op zijn minst gezegd alarmerend wat deze conclusies zijn en wij vinden dat ook dan ontzettend belangrijk dat alle 5 aanbevelingen worden overgenomen. Wij willen dan ook graag van de wethouder weten, waarom aanbeveling 1 niet en aanbeveling 2 maar deels wordt overgenomen? En wat de wethouder gaat doen als de raad besluit om gewoon alle aanbevelingen over te nemen, gezien de noodklok die hier geluid wordt in dit goed onderbouwde rapport van de Rekenkamer. Ondertussen zitten jongeren nog steeds te wachten op de juiste zorg, krijgen gezinnen nog steeds geen integrale hulp voordat problemen uit de hand lopen, krijgen onderaannemers nog steeds ruimte om slechte zorg voor de hoofdprijs aan te bieden buiten zicht van de wethouder. Voorzitter, in Veendam, zo lazen we in het NRC, de SP had het er zojuist ook al over, hebben ze met succes een heel ander systeem opgetuigd.

Het kan dus, zorgverleners de ruimte en het vertrouwen geven om de zorg echt beter te maken, zonder dat ze zich stap voor stap moeten verantwoorden en uren kwijt zijn met administratie. Vaste gezichten die de kinderen kennen en contact hebben met de familie, de buurt, de school. Daarom vinden we dat nu, ruim voor de nieuwe aanbestedingsronde in 2028, al andere keuzes gemaakt moeten worden. Daarom hebben we dan ook een motie die vraagt om informele netwerken rond gezinnen te bouwen met korte lijnen, vaste gezichten en te leren van het betalingssysteem zoals in Veendam mogelijk is. Waarin uitvoerende partners financiële ruimte krijgen binnen duidelijke grenzen, in plaats van per hulpvraag te declareren. Minder rapportagedruk is ook meer tijd voor de hulpverlening. Voorzitter, tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel. De motie ‘Geef zorgverleners de ruimte voor betere jeugdzorg’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd): Dank u wel, voorzitter. Ik begin een beetje met een open deur, maar jeugdzorg moet gewoon goed zijn. Jeugdzorg moet tijdig geleverd worden, moet passen bij de behoefte van jongeren en moet daarnaast ook betaalbaar zijn. Niet alleen voor de mensen die er gebruik van maken, maar ook voor de samenleving die een groot deel van de kosten oppakt. Dat is juist een belangrijk punt waar het op dit moment misgaat.

Wij zien dat niet iedere hulpvraag, een hulpvraag is, maar vaak wel zo wordt behandeld. Het is niet voor niks dat in het begin van deze eeuw 1 op de 27 jongeren nog gebruikmaakten van een vorm van jeugdzorg, dat ondertussen is opgelopen naar 1 op de 7 jongeren. Dat is een verdrievoudiging van het aantal jongeren dat gebruikmaakt van jeugdzorg. Wat ons betreft ligt het probleem van de toegenomen kosten dus ook niet per se in de marktwerking, maar ligt in het feit dat wij onvoldoende grip hebben op wat er nu gebeurt, op de toegenomen vraag, op de manier waarop jongeren nu behandeld worden. De resultaten daarvan, zoals inderdaad de Rekenkamer heel terecht kritisch constateerde, daar zit het probleem. Het probleem ligt dus niet in de marktwerking besloten. Die concurrentie en die keuzevrijheid die mensen hebben, die kan juist bevorderend zijn voor de kwaliteit van de jeugdzorg. Het is ook belangrijk om scherp te hebben dat als je kijkt naar waar jongeren in de wereld het meest gelukkig zijn, Nederland steevast als 1 van de top 3 landen er uitkomt. Onderzoek van UNICEF, als allerhoogste land. Jongeren geven ons leven hier gemiddeld 7,7, dus het gaat ook niet zo slecht met de jongeren als dat we soms denken. Toch moeten we voldoende aandacht blijven hebben, voorzitter, want we moeten de jeugdzorg blijven verbeteren. De wereld verandert, jeugdzorg moet mee veranderen.

Weerbaarheidsapps, nieuwe platforms, allerlei nieuwe uitdagingen die jongeren het hoofd moeten bieden, moeten wij ook nieuwe zorgverlening voor blijven bieden. Wij kunnen die zorg alleen blijven bieden als we duidelijke grip hebben

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1840

op informatie. Terecht was ook in de commissievergadering, best wel eensgezind de raad in haar conclusie dat de GRJR echt een belangrijkere rol en een belangrijke verantwoordelijkheid moet pakken in het controleren van informatie. Ik ben vooral van de wethouder benieuwd, op welke manier u, naar aanleiding van het commissiedebat, anders bent gaan denken over de eerste aanbeveling van de Rekenkamer om te zorgen voor een formele rol van de GRJR in het verzamelen van informatie? Voorzitter, ik rond af. Ik denk dat belangrijk is om niet steeds radicale, drastische koerswijzigingen in te zetten. Op het moment dat er een systeem staat waaraan gewerkt wordt, waar imperfecties inzitten, die je bij kan sturen. We zullen niet meegaan in voorstellen die heel radicaal lijken aan te sturen op het afschaffen van marktwerking. Laten we het kind in de jeugdzorg niet met het badwater weggooien, laten we kijken hoe we het systeem net ietsje beter kunnen maken. Dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan is het woord aan mevrouw De Bruijn. Mevrouw AafjesVan Aalst. Doen we eerst mevrouw De Bruijn en dan mevrouw Aafjes-Van Aalst. Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Dank, voorzitter. Welke werkwijze we ook kiezen, welk inkoopmodel we ook hanteren, laten we niet vergeten waar het uiteindelijk om draait, onze kinderen, onze jongeren.

Zij zijn onze toekomst en als het met onze kinderen niet goed gaat, dan gaat het met de toekomst van onze stad niet goed. We zien al jaren dat de jeugdzorg in onze regio kampt met lange wachtlijsten, stijgende kosten en een gebrek aan inzicht in de resultaten van de geboden hulp. Ondertussen wachten de kinderen en gezinnen op ondersteuning die zij nu nodig hebben. Dat is onacceptabel, maar vooral verdrietig voor die kinderen, onze kinderen. We steunen uiteraard het presidiumvoorstel dat de aanbevelingen vanuit het Rekenkamerrapport overneemt. We hebben in de commissievergadering natuurlijk ook gehad, volgens mij wat de heer Verweij ook al zei, eensgezindheid. Dat is mooi, dat moet goedkomen. In 2028 staat een nieuwe aanbestedingsronde voor de deur. Dat lijkt misschien nog ver weg, maar als we die aanbesteding wezenlijk iets willen verbeteren, dan moeten we daar vandaag al mee beginnen. Als we nu niets veranderen, lopen we straks opnieuw tegen dezelfde problemen aan. Wij vragen het college daarom om lef te tonen, om verder te kijken dan de gebaande paden. In Veendam zien we een andere aanpak met meer samenwerking, vroegtijdig triage en minder versnippering. Dat leidt daadwerkelijk tot kortere wachtlijsten, beter passende hulp en meer grip op kosten.

Natuurlijk is Veendam geen Rotterdam, veel kleiner, maar juist daarom willen wij dat het college onderzoekt of elementen hiervan, uit het model die zij hanteren, passend zijn, haalbaar zijn of werkbaar zijn voor Rotterdam. Onze oproep is helder, kijk met een open blik naar wat werkt, leer van goede voorbeelden en zorg dat we als grootste gemeente van de regio vooroplopen in het verbeteren van de jeugdzorg. Onze jeugd verdient dat wij alles op alles zetten om tijdig te zorgen voor goede, toegankelijke en voldoende jeugdhulp. Daarvoor specifiek een onderzoek daarnaar of dat wenselijk is voor onze aanbesteding, dienen we dan ook een motie in. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De motie ‘Aanbestedingsronde GRJR 2028’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. Mevrouw Aafjes-Van Aalst. Mevrouw AAFJES-VAN AALST (lr): Dank u, voorzitter. In de commissie hebben we al uitgebreid over het gedrocht GRJR gesproken. We zien dat er stappen worden gezet, maar de urgentie blijft groot. We moeten zowel de kwaliteit van de hulp verbeteren, als de kosten beheersen, want uiteindelijk gaat het erom dat ieder Rotterdams kind de juiste zorg krijgt en de toekomst kan opbouwen. Leefbaar Rotterdam onderschrijft de lijn dat verbeteren beter is dan grootschalig veranderen.

We hoeven de GRJR niet overhoop te halen, maar wel moet de samenwerking slimmer, transparanter en meer gericht op resultaten. De aanbevelingen van de Rekenkamer zijn daarin een stevige leidraad en de wethouder heeft tijdens de commissie

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1841

gezegd hier enigszins welwillend tegenover te staan. We wachten dan ook zijn reactie af op de eerder gestelde vragen vandaag. Dank u, voorzitter. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Zijn er anderen die nog het woord wensen? De heer Vonk. De heer VONK (cu): Dank u wel, voorzitter. Ik wil het bijna een kort statement houden, want het belang van dit onderwerp, wat de Rekenkamer ook weer op tafel heeft gelegd, dat kan niet genoeg onderstreept worden. De jeugdzorg piept en kraakt, ook zeker in onze regio. We hebben ook als raad al meerdere keren erover gesproken, maar ook al meerdere keren geconstateerd dat de informatievoorziening ook voor ons echt gewoon zeer slecht is. De conclusies, GroenLinks heeft daar net een aantal voorbeelden van gegeven, die zijn ook schokkend en alarmerend. Daar moeten we ook opvolging geven, aan alle aanbevelingen die de Rekenkamer doet. Er zijn nog wat vragen gesteld over de eerste aanbeveling, waarin Rotterdam een wat afwijkend standpunt innam ten opzichte van andere gemeentes. Maar ik vond de uitleg van de wethouder heel erg bevredigend. Laat ik nog checken of die afdronk inderdaad klopte, namelijk dat hij zei van, prima om die eerste aanbeveling ook aan te nemen, ik ga hem ook graag uitvoeren, maar ik wil meer doen dan dat. Als dat inderdaad de insteek is, dan denk ik van, dan zitten we met zijn allen op de goede weg.

Ik wens het college dan ook heel veel succes om dit echt te gaan verbeteren. We hebben gister gesproken over een nieuwe visie, een nieuwe regiovisie voor de jeugdzorg. Wat een heel belangrijk element daarin is, is de wens om beter te kunnen sturen, ook als overheid. Dan hebben we deze informatievoorziening echt op een hoger peil te krijgen dan dat die nu is. Laten we hier vol voor gaan. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De heer Balcha. De heer BALCHA (d66): Dank u, voorzitter. We spreken vandaag over een jeugdzorgsysteem dat vastloopt, een systeem waarin kinderen verdwalen, gezinnen verdwalen, maar ook gemeenten verdwalen. De Rekenkamer geeft aan dat wij als gemeente namelijk niet genoeg grip hebben, omdat er knelpunten zijn in de sturing, in de informatievoorziening en in de samenwerking. Daar hebben wij last van als raadsleden, maar helaas ook de gezinnen en kinderen waar het om draait. De Rekenkamer stelt dat alleen met het consequent opvolgen van hun 5 aanbevelingen, die bestuurlijke grip herwonnen kan worden. Er lijkt nog wat onduidelijkheid te zijn over het overnemen van die aanbevelingen, zijn al vragen over gesteld, daar sluiten wij ons graag bij aan. We sluiten ons ook nog aan bij de woorden van de VVD over marktwerking en radicale veranderingen. We blijven ons nog wel zorgen maken over het aantal doorplaatsingen in de jeugdzorg.

Ook gisteren bij de technische sessie heb ik daarnaar gevraagd, maar daar zullen we, los van deze sessie, nog met de wethouder over in gesprek treden. Dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Anderen nog? Ja, mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd): Voorzitter, de enige grip die we kunnen krijgen op de kosten van jeugdzorg, zijn de kosten die we niet hoeven te maken. De crux zit hem in de preventie. Het is bijzonder dat we heel nauw kijken naar de kosten die gemaakt worden als een jongere of gezin jeugdzorg nodig heeft, terwijl de factoren die maken dat jongeren behoefte hebben aan jeugdzorg, we zelf kunnen beïnvloeden. Het schoolsysteem met prestatiedruk, armoede, ik noem veiligheid thuis. Als we het systeem als geheel op de schop gaan nemen, wat kunnen wij gemeentelijk beïnvloeden? Dan kunnen we ook meer sturen op de kosten aan de achterkant wanneer jongeren echt zorg nodig hebben.

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1842

De VOORZITTER: De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd): Voorzitter, vraag aan mevrouw Van de Peppel. Kinderarmoede is een verschrikkelijk probleem en ieder kind wat zo opgroeit, is er 1 te veel. Maar het wordt wel steeds zeldzamer, u heeft daar, in uw vorige functie, ook een bijdrage aangeleverd. Vraag aan mevrouw Van de Peppel, jongerenarmoede neemt jaar-in-jaar-uit af en de vraag aan jeugdzorg neemt ieder jaar toe. Hoe gaan we daar dan mee om? Hoe voorkomen we dan toch dat de vraag blijft toenemen als ook die onderliggende factoren worden weggenomen en de vraag toch blijft toenemen? De VOORZITTER: Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd): Voorzitter, dit vind ik wel weer heel grappig. Ik noem een aantal factoren die we allemaal als geheel met elkaar invloed op kunnen hebben en u pikt er maar 1 uit, armoede. Dat is een cijfermatig iets, verander de definitie en er is minder armoede, maar zo werkt het niet. Armoede is er op verschillende manieren en niet alleen financieel. De VOORZITTER: De heer Vonk. De heer VONK (cu): Toch heel kort, want het lijkt dat hier wat statistieken door elkaar worden gehaald. Ten eerste, de kinderarmoede is de laatste jaren gestegen in Rotterdam. Dat hebben we onlangs nog in een commissievergadering met wethouder Versnel geconstateerd. Dat we namelijk in de rapportage over Rotterdam-Zuid, de kinderarmoede neemt toe.

U suggereert een aantal keren, ook in uw bijdrage, dat de vraag, het aantal kinderen wat in de jeugdzorg terechtkomt, stijgt. Laten we ook met elkaar vaststellen dat dat de laatste jaren niet zo is. Dat heeft de Rekenkamer ook geconstateerd, dat het aantal kinderen wat beroep doet op de jeugdzorg de laatste jaren constant blijft. Om de statistieken met elkaar wel helder te hebben, de kinderarmoede neemt toe, het aantal kinderen in de jeugdzorg in deze regio is stabiel. De VOORZITTER: De heer Verweij. De heer VERWEIJ (vvd): Dan hebben we het net over een iets ander referentiekader. Ik heb het over tussen 2000 en nu. Die langere termijn heb je inderdaad een duidelijke stijging van gebruik en afname armoede. Als je kijkt over de kortere termijn en specifiek voor Rotterdam, dan zou het kunnen dat je net andere cijfers krijgt. Hangt er een beetje van af op welke schaalgrootte je ernaar kijkt. De VOORZITTER: Mevrouw Van de Peppel, wilt u hier nog op reageren of niet meer? Nee, dan vraag ik de wethouder of hij wil reageren. De heer BUIJT (wethouder): Dank u wel, voorzitter en dank u wel aan de raadsleden voor hun inbreng. We hebben hier natuurlijk vorige week woensdag in de commissie heel ruim met elkaar van gedachten gewisseld, dus ik denk dat het goed is dat ik me vooral beperk over aanbeveling 1 die een aantal keren genoemd is.

Ik zal het nogmaals toelichten, het is niet zo dat wij aanbeveling 1 ontraden. Daarvoor heb ik ook in de commissie ruiterlijk gezegd, ik hoef helemaal geen amendement van u te hebben om de 1 eruit te halen. Ik heb alleen aangegeven dat wij het nog breder zien. Er vindt op dit moment een evaluatie van de GRJR plaats. We gaan echt heel scherp kijken, moeten wij niet ook die organisatie in Rotterdam, daar een andere rol in gaan nemen. Dat was de reden dat ik zei van, ik trek hem zelf nog breder. Ik heb ook begrepen dat er geen amendement wordt ingediend, dus we nemen gewoon alle 5 de aanbevelingen over, waarbij we bij aanbeveling 1 benadrukken dat wij hem

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1843

zelf ook nog breder trekken. Ook nog in afwachting van de evaluatie van de GRJR dat eind dit jaar, begin volgend jaar, wordt opgeleverd. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Dus het college is niet tegen aanbeveling 1? De heer BUIJT (wethouder): Nee, zoals ook woensdag is gezegd, we zijn er niet tegen, maar we trekken hem breder. Wat dat betreft geen enkel probleem om hem volledig over te nemen. Er zijn een aantal opmerkingen gemaakt, omwille van de tijd wil ik nu niet helemaal het debat … De VOORZITTER: Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl): Voorzitter, dan zou ik toch graag de wethouder willen vragen, waarom dan deze beantwoording richting de Rekenkamer? Leert u hier van hoe u dan de volgende keer hierop antwoord? In de reflectie naar de Rekenkamer staat gewoon duidelijk, neemt aanbeveling 1 niet over en neemt aanbeveling 2 deels over. Als u nu zegt van, ik neem hem wel over, maar ik doe hem breder, dat zou een heel ander verhaal zijn geweest. De heer BUIJT (wethouder): Wat ik heb geprobeerd duidelijk te maken, is dat die aanvulling 1 heel erg richt op dat ene punt van informatieverzameling en -voorziening. Dat bedoel ik. Dat is een belangrijk punt en wij trekken hem daar breder. Ik ben daar niet op tegen, dat probeer ik er duidelijk mee te maken. Wellicht zegt u van, had het dan iets anders verwoord. Prima.

Ik denk dat het belangrijkste is dat wij gewoon uitstralen, wij nemen dat gewoon over, maar we trekken het nog breder. Dan zijn er een aantal opmerkingen gemaakt over de staat van de jeugdzorg. Daar hebben we het vorige week uitgebreid over gehad. Ik wil nogmaals benadrukken dat wij hier in de regio met de meest complexe doelgroep van heel Nederland te maken hebben, dat wij de meeste moeite hebben. Dat ligt niet zozeer aan dat we achterblijven in deze regio met de opbouw van alternatieven voor de gesloten jeugdzorg, maar simpelweg ook het feit dat we veel kinderen hebben die daarvoor in aanmerking komen. Dat is echt een hele grote uitdaging, waar we op dit moment ontzettend hard aan werken. Het is niet eenvoudig, maar het heeft de volle aandacht en we maken ook echt goede stappen, kan ik u verzekeren. Ik wil dan graag naar de moties, als u het goed vindt, voorzitter? Motie 1 van de SP, daar zie ik best wel een aantal punten in staan waar ik niet op zich tegen ben, maar ik vind hem nu te specifiek, dus ik moet hem voor dit moment echt ontraden. Het is erg ingewikkeld om nu echt op dit moment pilots op te gaan starten in het huidige … We gaan dadelijk een nieuwe periode in en ik ben ook met u eens, het streven wordt wel om minder aanbieders te krijgen.

Maar we moeten ook waken dat we dan niet de situatie krijgen dat we dadelijk 3 aanbieders hebben die vervolgens allemaal weer 20 onderaannemers gaan nemen. Dan heb je op papier 3, dus we moeten dat echt heel goed gaan organiseren dadelijk. Nogmaals, ik zie hier echt wel een aantal sympathieke punten in staan, maar in het algemeen, in zijn totaliteit moet ik hem toch ontraden. De tweede motie van GroenLinks, medeondertekend door de Partij van de Arbeid, die zie ik als een goede steun in de rug. Ik denk dat het ontzettend belangrijk is dat we alle modellen aan de voorkant goed hebben bestudeerd, dus die kan ik echt als steun in de rug omarmen. De derde, de eerste bullet, daar ga ik wel een eind in mee, want ik vind het ook interessant om delen uit die Veendamse aanpak, waar u terecht van zegt, Veendam is geen Rotterdam, dus de aard van de complexiteit is anders. Maar het blijft altijd interessant om te leren van anderen. Ik weet bijvoorbeeld in onze eigen regio, bijvoorbeeld Krimpen aan den IJssel en GoereeOverflakkee hebben ook echt een aantal zaken in hun aanpak die interessant kunnen zijn

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1844

voor ons, kijk ik ook met interesse naar. Alleen vervolgens vraagt u hiervoor geld vrij te maken in de begroting ’26. Ik vind, als je dingen gaat uitzoeken en bekijken en dan tegelijkertijd zegt, maak er ook gelijk geld voor vragen, dan is dit niet de manier om dat te doen. Dus dat tweede kan ik niet hier nu gewoon zo eigenstandig beslissen. Nog los dat ik het ook voorbarig vind, omdat je nog niet weet wat komt eruit. Als u het tweede dictum, het tweede puntje eruit kunt halen, dan kan ik hem in ieder geval oordeel raad geven, maar in deze vorm kan ik hem niet omarmen. De VOORZITTER: Mevrouw De Bruijn. Mevrouw DE BRUIJN (pvda): Misschien kan de wethouder toelichten of er dan in 2026 al wel onderzocht wordt welke mogelijkheden we toe kunnen passen die wenselijk zijn voor de nieuwe aanbesteding? Dan ga ik ervan uit dat als we dat inderdaad, in het dictum staat ook, in 2026 beginnen met onderzoek wat mogelijk en wenselijk is, daar worden dan automatisch middelen voor vrijgemaakt. Ik kan die zin weghalen als hij dan wel omarmd kan worden, maar ik ga ervan uit dat we al in 2026 starten. In de commissie zei de wethouder vorige week dat onderzoeken nu te vroeg is voor een aanbesteding. Vandaar de verwarring. De heer BUIJT (wethouder): Als u het tweede punt eruit haalt, dan wil ik u toezeggen dat we dat, als het moment daar is, kunnen onderzoeken. Dat was het, voorzitter.

De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan kijk ik rond of er nog behoefte is aan een veegronde? Dat is niet het geval. Tweede termijn? Dat gaat gesmeerd. Dan zijn we daarmee aan het einde gekomen van agendapunt … (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) Er komt een herziene motie, begrijp ik. Dat is op stuk nummer 2, geloof ik, dus die zien we nog tegemoet. De stemmingen vinden vanavond plaats tijdens het stemvenster en dan zijn we daarmee aan het eind gekomen van het debat. 7.3

Het herziene voorstel tot het verlenen van een voorbereidingskrediet voor het NMVWdeel van het Collectiecentrum Rotterdam en de vaststelling van het ambitiedocument voor inpassing van het Collectiecentrum Rotterdam

De VOORZITTER: Dan zijn we aangekomen bij agendapunt 7.3, het herziene voorstel tot het verlenen van een voorbereidingskrediet voor het NMVW-deel van het Collectiecentrum Rotterdam en de vaststelling van het ambitiedocument voor inpassing van het Collectiecentrum Rotterdam. Mevrouw Kockelkoren staat als eerste op mijn lijstje. Mevrouw KOCKELKOREN (gl): Voorzitter, dank u wel. Voorzitter, de raad wordt gevraagd in te stemmen met het ambitiedocument voor een nieuw te bouwen Collectiecentrum en het beschikbaar stellen van extra voorbereidingskrediet van 2,85 miljoen. Voorzitter, we hebben een wat hobbelig traject hiernaartoe gehad, omdat bijvoorbeeld het voorbereidingskrediet van 2,85 miljoen eerst niet in het raadsvoorstel stond en gelukkig, na kritische vragen vanuit GroenLinks en gesteund door deze raad, uiteindelijk in een aangepast raadsvoorstel wel is gekomen. Wij vinden het belangrijk dat gemeentelijk vastgoed natuurlijk vervangen wordt waar nodig, nieuw gebouwd wordt waar nodig, dat staat buiten kijf. Alleen wij hebben nu gezien dat in dit proces nieuwbouw gevraagd wordt, waarin we via de integrale huisvestingsplannen van 2021 tot 2024 tot op heden geïnformeerd zijn door het college, maar weinig kaderstellende en besluitvormende rol hebben gespeeld. Wij vinden dat dat anders moet in het vervolg.

Het is niet goed om dit soort grote opgaven, als het gaat over verduurzaming, als het gaat over vervanging, een beetje verstopt in integrale huisvestingsplannen voorbij te zien komen, daarover geïnformeerd te worden, daar gaat het mij niet over. Maar uiteindelijk leiden dit soort besluiten tot een investering van 64 miljoen en

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1845

wij vinden dat je daar op een goede manier over moet debatteren, kaderstellend en ook het budgetrecht van de raad op een goede manier moet respecteren. Denk aan Het Open Venster, denk aan museum Boijmans Van Beuningen, denk aan andere projecten waarin echt zaken ook fout zijn gegaan doordat de raad onvoldoende grip had op hoe het proces liep. Dat willen wij graag veranderen. Daarom hebben wij een motie die vraagt om dit proces op een andere manier in te richten in het vervolg en ervoor te zorgen dat het besluitvormingsproces voor gemeentelijk vastgoed verduidelijkt wordt, de rol van de raad inzichtelijker wordt gemaakt, inclusief de financiële besluiten en het proces van de integrale huisvestingsplannen. Met als doel, een transparante afweging voor renovatie en vervanging van gemeentelijk vastgoed en hierover dan ook met een helder voorstel te komen. Zodat wij in het vervolg beter grip hebben op het gemeentelijk vastgoed, vervanging en verduurzaming, op de complexiteit van dat soort voorstellen. En niet, zoals in dit geval, toch voor ons nog steeds voelt, enigszins overvallen werden door het grote budget wat hier toch gevraagd wordt. Dat willen wij graag anders en wij begrijpen dat de wethouder daar hopelijk ook positief tegenover staat. Ik heb nu een motie waar een aantal partijen die mee willen tekenen nog niet opstaan, dus dat wordt later nog ingediend.

De VOORZITTER: Heeft de heer Van der Velden een vraag aan mevrouw Kockelkoren? De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): De motie heeft natuurlijk onze steun, maar ik ben wel benieuwd hoe GroenLinks over het raadsvoorstel gaat stemmen. De VOORZITTER: Mevrouw Kockelkoren. Mevrouw KOCKELKOREN (gl): Voorzitter, wij denken, alles afwegende, dat een Collectiecentrum nu echt aan vervanging toe is, dat we wel een nieuw Collectiecentrum nodig hebben. Hoewel ik vind dat de besluitvorming rond dit Collectiegebouw niet goed is gegaan, wil ik ook niet dat die collectie straks op straat ligt. Dat is dan reden om waarschijnlijk, afhankelijk van hoe de wethouder nu gaat reageren, toch voor te stemmen. De VOORZITTER: Bedankt voor je bijdrage, maar we doen eerst het lijstje en dan zet ik hem erop. De motie ‘Transparante keuzes voor toekomstbestendig vastgoed’ is voldoende ondertekend en die maakt dus deel uit van het debat. Dan is nu het woord aan de heer Koster. De heer KOSTER (lr): Dank u wel, voorzitter. Dit traject verdient inderdaad niet de schoonheidsprijs. Over het besluitvormingstraject kunnen terecht kritische vragen worden gesteld. In de eerste commissie kon de wethouder geen antwoord geven op de algemene basale vragen, bijvoorbeeld over de inschatting van de kosten, waar die conservatief worstcase … Noem het maar op.

De technische sessie moest erdoorheen gefietst worden en daarna redelijk moeizaam de tweede commissievergadering. Voorzitter, dit moet echt beter. We hebben de verwijzing van de wethouder gezien naar de verschillende passages uit het IHP. IHP 2021, 2024, een veegbrief uit ’25 werd er nog bijgehaald, maar dat is te complex en wij steunen graag de motie van GroenLinks. Tegelijkertijd, dat delen we met GroenLinks, zien we wel dat er actie moet ondernomen worden en dat het nieuwe centrum er moet komen. Voorzitter, al eerder heb ik aangekondigd om het collectiecentrum onder te brengen bij de Monitor Grote Projecten. De wethouder heeft tijdens de commissievergadering laten weten dat te steunen. Het is echter formeel noodzakelijk dat de raad dit besluit neemt, dus dat gaan we zo meteen doen met deze motie. Door de opname in de Monitor Grote Projecten, kan de raad beter een oogje in het zeil houden en dat lijkt mij hoognodig. Dank u wel.

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1846

De VOORZITTER: Hartelijk dank. De motie ‘CollectieCentrum niet zonder Risico's’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. Dan is nu het woord aan de heer Vonk. De heer VONK (cu): Dank u wel, voorzitter. Over de totstandkoming van dit project en dat het een hobbelig proces is geweest, daar is al het nodige over gezegd door de vorige sprekers. Wij steunen dan ook van harte de motie, we zijn mede-indiener ook van de motie, om te komen tot een beter proces. Het proces wat we al hebben, in het kader van het ruimtelijke besluitvormingsmodel, is helemaal uitgewerkt. De heer Van Dijk heeft mij al meerder keren gezegd dat het boven zijn bed hangt en hij er ook van uitgaan dat alle B&W leden dat boven hun bed hebben hangen. We zien deze motie als een moment om dat ook te gaan doen voor scholen, culturele voorzieningen en andere maatschappelijke functies, dus van harte steun aan deze motie. Het tweede punt wat ik wilde maken, voorzitter, gaat over iets anders. Het gaat over het ambitiedocument en de afstand tussen de woningen en het gebouw. Daar is ook veel onduidelijkheid over geweest. Er zijn verschillende getallen geweest die daarover hebben gecirculeerd. Het zou minimaal 40 meter moeten zijn, maar er is ook 25 meter genoemd, er is ook 20 meter genoemd en dat brengt bewoners in onzekerheid. Wij willen echt dat die bewoners duidelijkheid gaan krijgen.

Niet alleen de bewoners, maar ook degene die met het project aan de slag gaat. Daarom wil ik graag een motie indienen die duidelijkheid gaat geven. Ik heb alleen nog iets op de printer liggen, dus die motie ga ik zo dadelijk indienen nog tijdens deze termijn. De VOORZITTER: Die wachten we dan af. Mevrouw Vogelaar. Mevrouw VOGELAAR (pvda): Voorzitter, Rotterdam bezit natuurlijk een prachtige en omvangrijke erfgoedcollectie. Een collectie die het verhaal vertelt van Rotterdam en van de Rotterdammer. Maar na het sluiten van het Rotterdamse Stadsmuseum is een groot deel van deze collectie ontoegankelijk geworden voor Rotterdammers en andere geïnteresseerden. Buiten een paar pop-up exposities na, zit de collectie momenteel achter slot en grendel in het Metaalhof. Dat vindt de PvdA-fractie onaanvaardbaar. De gemeente heeft als eigenaar van de collectie namelijk de maatschappelijke plicht ons erfgoed zo toegankelijk mogelijk te maken en het verhaal van de stad zo breed mogelijk te vertellen. Het kan niet zo zijn, omdat 2 van onze musea al jaren gesloten zijn, er gloort wel hoop aan de horizon heb ik vanmorgen gelezen, en een derde, waar we het straks over gaan hebben, het verhaal van onze stad niet meer wordt verteld. Daar biedt het nieuwe Collectiecentrum een oplossing om onze mooie geschiedenis, zeker in deze tijden, alsnog te ontsluiten.

Niet alleen voor onderzoekers of voor een schoolklas die op afspraak komt, maar juist ook voor alle Rotterdammers die meer willen weten over hun stad en hun geschiedenis. De gemeente hoeft niet ver te zoeken naar voorbeelden, er zijn nog veel successen van depots en collectiecentra die toegankelijker gemaakt zijn voor het algemeen publiek. Dat hoeft niet gelijk een Depot 2.0 te zijn. Daarom dienen we vandaag een motie in die het college verzoekt om in het definitieve ontwerp van het Collectiecentrum Rotterdam, het principe van brede toegankelijkheid van de Rotterdamse erfgoedcollectie mee te nemen. Want het verhaal van onze stad is van ons allemaal en het moet ook voor iedereen te zien en te beleven zijn. De VOORZITTER: Dank u wel. De motie ‘Nieuw collectiecentrum Rotterdam voor alle Rotterdammers’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. Dan is nu het woord aan de heer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1): Dank u, voorzitter. De wethouder verschuilt zich keer op keer achter een excuus dat roofkunst en restitutie niet bij ons liggen, maar dat het Rijk het doet. Dat vinden we politieke lafheid. Rotterdam heeft macht, Rotterdam beheert collecties, Rotterdam heeft verantwoordelijkheid en toch zwijgt het college. Rotterdam heeft voorbeelden van restitutie aan de Joodse gemeenschappen, aan de Indonesische raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1847

gemeenschappen, maar dat zijn incidenten en wij vinden dat het tijd is voor een systeem. Herkomstonderzoek en restitutie moeten verplicht worden in samenwerkingsovereenkomsten met het nieuwe Collectiecentrum. Niet omdat het kan, maar omdat het moet. Het college wil tientallen miljoenen euro's publiek geld investeren om onze erfgoedcollectie veilig te bewaren, maar daarbij gaat het volledig voorbij aan de ethische en maatschappelijke dimensie. Het CCR is niet zomaar een technische investering, het is een politieke keuze. Een keuze over welk erfgoed we bewaren, welke waarde we beschermen en welke groepen we met publiek geld prioriteit geven. Daarom dienen wij de motie in ‘Geen roofkunst in ons erfgoed’ waarbij het college proactief in gesprek gaat met partners van het CCR om structurele afspraken te maken om de herkomstonderzoeken te doen en de restitutie. Voorzitter, erfgoed bewaren zonder te dekoloniseren is geen neutraliteit, het is medeplichtigheid en het is tijd om het stilzwijgend door te zetten … De VOORZITTER: De heer Van Campenhout. U mag altijd een bijdrage leveren zoals u wilt, maar dit is niet helemaal de orde van het debat. Het debat gaat over het Collectiegebouw en dit gaat toch over een iets ander onderwerp. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1): Mijn tijd loopt gewoon door terwijl u sprak.

Wij zijn wel van mening dat, ondanks dat dat museum er komt, dat Collectiecentrum, dat de kunst die daar wordt tentoongesteld of wordt bewaard, dat er wel iets mee gedaan wordt om te voorkomen dat er te veel roofkunst wordt bewaard. De VOORZITTER: U mag alles aankaarten wat u wil in een debat. Alleen ik hecht er ook wel aan, omdat we hier echt wel ook over besluitvorming hebben over het Collectiegebouw, om daar dan ook wel uw bijdrage op te richten wat u vindt van het Collectiegebouw als zodanig. Ik denk dat dat wel hetgeen is waar we hier over hebben met elkaar. De heer Van Dommelen, heeft u daar nog een vraag over? De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u, voorzitter en terecht wat u zegt. Mijn vraag was ook een beetje gericht op, de heer Van Campenhout heeft het over afspraken maken met het Collectiecentrum, maar het Collectiecentrum is een depot en die gaat niet over wel of niet terug retourneren van roofkunst. Dat zijn de instellingen. Ik probeer me dan een voorstelling te maken dat u een afspraak maakt met het Collectiecentrum, die dan ergens een besluit over moet nemen en de instellingen die staan erbij en die kijken daarnaar. Hoe werkt dat precies? De VOORZITTER: De heer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1): Goede vraag. Wij moeten dan toetsen of die instellingen gebruikmaken van roofkunst en als dat zo is, moeten wij daar wat mee.

Dan kunnen wij zelf beslissen of we dat wel of niet toelaten. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dan zou ik zeggen als u dan dit wil, dan kunnen we daarover discussiëren een keertje, misschien niet bij dit onderwerp. Maar leg het dan neer bij de partijen die erover gaan, namelijk de instellingen en niet een depot waar kunst in wordt opgeslagen. Die gaat er helemaal niet over. De VOORZITTER: De heer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1): Het depot gaat daar zeker over. Het depot besluit wat zij wel of niet in een collectie opnemen en daar mogen ze, denk ik, wat voorwaarden aan stellen.

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1848

De VOORZITTER: Misschien is het goed als de wethouder zo meteen toelicht ook van, waar het Collectiecentrum over gaat. Ik denk dat dat mogelijk enige onduidelijkheid weg kan nemen. De heer Van Campenhout. De heer VAN CAMPENHOUT (bij1): Dan maak ik de laatste slotzin van mijn bijdrage af. Erfgoed bewaren zonder te dekoloniseren is geen neutraliteit, het is medeplichtigheid. Het is stilzwijgend doorzetten van onrecht en daar staan we niet voor. Tot zover. De VOORZITTER: De motie ‘Geen roofkunst in ons erfgoed’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. Zijn er nog anderen die het woord wensen? De heer Vonk heeft nog een motie. Ik wilde zeggen, hij had het woord al gehad, maar hij heeft nog een motie die hij wilde indienen. De heer VONK (cu): Voorzitter, de printer heeft hem inmiddels uitgespuugd, dus hierbij de motie voor de voorzitter. De VOORZITTER: Ik heb er wel bezwaar tegen dat u de printer de schuld geeft van het te laat aanleveren van de moties. Of u de volgende keer daar zelf verantwoordelijkheid voor wil nemen. De motie ‘CCR houdt rekening met de buren’ is voldoende ondertekend en maakt deel uit van het debat. De heer Van Dommelen heeft het woord. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Dank u wel, voorzitter. Heel kort, steun voor dit voorstel. Ik ben blij dat er een voorstel ligt voor een nieuw Collectiecentrum. Ik denk dat het belangrijk is dat het er komt.

Ik zou de wethouder willen vragen om ons zo veel mogelijk op de hoogte houden van de gesprekken met het Wereldmuseum en ook de gesprekken met Het Nieuwe Instituut, want die heeft ook aangegeven mogelijk mee te willen doen. Steun voor de 2 moties van GroenLinks en Leefbaar. Ik ben blij met die moties en ik ben ook blij dat u beiden kiest voor een praktische benadering, dat we wel gewoon doorgaan met het Collectiecentrum. Tot zover, dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66): Dank u wel, voorzitter. De grootste etnografische collectie van Nederland in Rotterdam, geweldig. Dat klinkt als een culturele aanwinst voor onze stad waar we trots op mogen zijn. Wij steunen dan ook de plannen van het college om samen met het Nationaal Museum van Wereldculturen te werken aan een nieuw erfgoeddepot voor de collectie Rotterdam. Vanuit IHP, het Integraal Huisvestingsplan is budget beschikbaar gesteld voor de vervanging van Metaalhof. Daar komt nu 2,8 miljoen bij voor het betrekken van het Collectiegebouw. Het is belangrijk om ook meer reuring, levendigheid en meer samenwerking en kansen te ondersteunen. Wat betreft D66 is deze investering in de voorbereidingskosten het dan ook meer dan waard.

De motie van GroenLinks en van Leefbaar ondersteunen wij dan ook, om transparante keuzes voor de toekomstbestendige vastgoed tekenen we graag, om in elk geval te zorgen dat we de processen voor het gemeentelijke vastgoed duidelijk in beeld houden en grote gebouwen niet zonder risico's … De processen niet met elkaar bespreken. Nogmaals steun en we zijn ook benieuwd naar de reactie van de wethouder. Dank. De VOORZITTER: Hartelijk dank. De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Dank u, voorzitter. Steun voor dit voorstel. We hebben er al langer over gesproken en wij zijn blij, het Metaalhof dat gaat gewoon niet meer, dat voldoet niet meer aan deze tijd. Het is heel goed dat Rotterdam zijn verantwoordelijkheid neemt om de gemeentelijke collecties van de verschillende instellingen goed op te vangen. Met betrekking tot roofkunst, om terug te komen op mijnheer Van Campenhout, daar wordt raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1849

uitgebreid onderzoek naar gedaan. Op een gegeven moment wordt dat ook, als dat zo wordt gekenmerkt, terug geleverd aan het land van herkomst. Maar het lijkt mij uitermate belangrijk, totdat er een uitspraak wordt gedaan, dat die kunst wel goed wordt opgeslagen en daar is het nieuwe Collectiegebouw heel erg goed voor. Ook al is het later roofkunst, zorg er goed voor, sla het goed op en daar is dit gebouw voor. De VOORZITTER: De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Ik sluit me aan bij de woorden van de heer Van der Velden. De VOORZITTER: Zo gaan we snel door het debat heen. Zijn er nog anderen die het woord wensen? Dat is niet het geval, dan vraag ik of dat de wethouder al kan reageren op de gestelde vragen en de moties. De heer KASMI (wethouder): Voorzitter, dank u wel. Er kwamen nog wat moties binnen, vandaar ik wat tijd moest nemen om de moties in ontvangst te nemen. Voorzitter, wij hebben in 2 commissies uitvoerig met elkaar hier van gedachten gewisseld, dus ik ga niet het hele debat nu weer opnieuw doen. Dat is denk ik ook niet nodig. Er liggen een aantal goede moties die ik kan omarmen. Ik loop ze gewoon af. Beginnend bij de motie van de fractie van GroenLinks van mevrouw Kockelkoren over ‘Transparante keuzes voor toekomstbestendig vastgoed’. Het advies daarover is dat ik die kan omarmen, dus dat zal ik ook meegeven aan het college.

Ik denk dat het goed is om meer duidelijkheid in dat proces, ook richting u te geven en deze motie kan daarbij zeker helpen. Dus wat mij betreft kunnen we deze motie omarmen. Dan is er nog de motie van Leefbaar Rotterdam met het verzoek, ik had daar al op gereageerd, om het Monitor Grote Projecten, om het daaronder te scharen. Wat mij betreft helemaal prima. Daar voldoet het project nu aan, gezien het bedrag dat ermee gemoeid is en de investering, enzovoort. Ook deze motie kan ik omarmen, wat mij betreft. Dan hebben we nog een motie van BIJ1 over geen roofkunst. Bij de commissies hebben we het hierover gehad. Ik snap wat u zegt. Ik heb ook heel veel sympathie voor de strekking van uw motie, dat heb ik ook met u gedeeld. Ik denk dat roofkunst wat niet van ons is, moet ook terug naar de uiteindelijke eigenaar, daar ben ik een groot voorstander van. Maar ik heb ook al medegedeeld dat daar een commissie voor in het leven is geroepen die dat ook beoordeelt en op basis van beoordeling kan kijken, wat hoort hier thuis, wat hoort hier niet thuis. Ik kan u al melden, zoals ik dat volgens mij ook al in de commissie heb gedaan, dat dat ook al heeft geleid tot het teruggeven van kunst wat niet van ons is in een aantal gevallen. Daar is ook uitvoerig publiciteit aangegeven, dat blijven we doen.

Waar we het hier vandaag over hebben is een Collectiecentrum, is ook al genoemd door een aantal van uw collega's. Het Collectiecentrum is gewoon in principe een depot. Meerdere musea in Rotterdam hebben hun collectie daar in dat huis onder 1 dak en het is uiteindelijk aan de musea ook om daar hun verantwoordelijkheid in te nemen. Ze hebben zich, kan ik u ook melden, daar ook aan gecommitteerd. Daar waar er sprake is van en de commissie die hiervoor in het leven is geroepen, die beoordeelt dat, dan werken ze ook te mee aan teruggave. Daarmee is deze motie niet op deze plek, overbodig en op die manier moet ik hem ook helaas nu negatief beoordelen. Het wordt al gedaan wat u vraagt. Voorzitter, dan hebben we nog de motie van de PvdA van mevrouw Vogelaar. De motie, zoals er nu staat in het dictum, vraagt om toegankelijk te maken voor het algemeen publiek. Het is goed om te realiseren dat het Collectiecentrum Sax al toegankelijk is voor publiek. Enige grote nadrukkelijke aantekening die ik erbij maak, is dat het op afspraak gebeurt. Dat is omdat het een Collectiecentrum is en het ontwerp zoals het nu voorligt, niet voorziet in hele grote groepen stromen van mensen, bezoekers in één keer, maar uiteraard is de collectie toegankelijk. Daarvoor is wel nodig dat men daar een afspraak voor maakt en dan is de collectie ook te bezoeken.

Als ik hem zo mag interpreteren, maar echt op die manier, dan kan ik hem omarmen als u hem zo heeft bedoeld. Maar heel nadrukkelijk, dus niet toegankelijk voor heel veel bezoekers tegelijkertijd, want die functie heeft het Collectiecentrum niet. raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1850

De VOORZITTER: Mevrouw Vogelaar. Mevrouw VOGELAAR (pvda): Voorzitter, zo bedoel ik het ook. We hebben al een heel mooi depot van het Boijmans, wat wel toegankelijk is voor een groot publiek. Heel erg logisch dat een nieuwe Collectiecentrum dat niet wordt. Waar het mij vooral om gaat, is dat we wel onze erfgoedcollectie ontsluiten en dat ook de bekendheid er is voor mensen dat zij dat kunnen bezoeken. Dat we daar ook vanuit het college en als gemeente de nodige aandacht aan besteden. Zowel in het definitief ontwerp van het gebouw, maar ook als het er straks is. Hoe dat mensen zich bijvoorbeeld gemakkelijk kunnen aanmelden. Dat is natuurlijk iets wat we in de praktijk ook zien, met corona moest je je voor elk museum überhaupt, dit is geen museum, aanmelden met bijvoorbeeld tijdslot en maximumaantal bezoekers. Dat is inderdaad wat ik in gedachten had. Als dat voldoende is voor de wethouder, ben ik heel blij dat hij hem omarmt. De VOORZITTER: Wethouder. De heer Van der Velden heeft ook nog een vraag. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Ik heb daar wel een vraag over, ik neem aan dat het wel dan gewoon gratis te bezoeken is, net zoals het nu is. Want het depot van Boijmans vraagt een toegangstarief. Als we zo die motie kunnen lezen dan, maar misschien kunt u een toelichting geven. De heer KASMI (wethouder): Dat kan ik niet uit mijn hoofd zeggen. Ik ga er wel gemakshalve vanuit.

Ik kan dat nog checken voor u en daarop terugkomen, maar ik ga daar niet nu een keiharde uitspraak over doen, omdat ik gewoon die informatie niet heb. Ik ga er wel vanuit. Misschien ten overvloede bijvoorbeeld, dat heb ik misschien al in de commissie gezegd, ook voor scholieren zal het natuurlijk dadelijk gewoon toegankelijk zijn. Erfgoedonderzoekers uiteraard zal dat ook voor toegankelijk zijn en nogmaals ook voor bezoekers. Maar de nadrukkelijke aantekening hierbij is op afspraak, omdat het ontwerp nu niet voorziet in grote stromen van bezoekers, beveiliging, enzovoort. Nogmaals, als ik hem zo mag interpreteren op die wijze, dan is wat mij betreft oké. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Voorzitter, een vraagje aan de heer Van der Velden. U zegt, ik neem aan dat het gratis is en dan refereert u ook aan Boijmans, dat is niet gratis. Waarom moet het allemaal gratis in uw ogen? Als ik naar Depot ga, ik heb helemaal geen moeite om ervoor te betalen. Ik betaal graag voor de kunst in deze stad. Waarom moet het allemaal maar gratis? De VOORZITTER: De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Het is heel simpel, dat is een altijd een misverstand. De gemeentelijke collecties die zijn van ons, zijn gewoon van Rotterdam.

Ik vind als daar een onderzoeker komt of als u onderzoek wil doen of u wilt iets bezichtigen, dan moet dat gewoon in het Collectiegebouw gratis zijn, gratis toegankelijk. Het is onze collectie. De VOORZITTER: De heer Van Dommelen. De heer VAN DOMMELEN (vvd): U weet, via de voorzitter zeg ik tegen de heer Van der Velden, dat voor niets gaat de zon op, iemand zal het moeten betalen. Als ik het niet betaal, dan betaalt de gemeenschap dat voor me. Dat is wat u bedoelt met gratis. U bedoelt, niet gratis, u bedoelt iedereen moet ervoor betalen, niet degene die op bezoek gaat. De VOORZITTER: De heer Van der Velden.

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1851

De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Ik snap de vraag niet als ik heel eerlijk ben, dus misschien kunt u iets verduidelijken. De heer VAN DOMMELEN (vvd): Graag. U zegt, het moet gratis zijn. Maar het is niet gratis, want uiteindelijk moet er altijd betaald worden. Als het niet via een kaartje gaat, dan gaat het via de gemeenschap. Dan betalen we het met zijn allen en dat is mijn punt. Er wordt hier heel vaak geroepen, het moet gratis zijn, maar het is niet gratis. Het is de vraag, wie gaat ervoor betalen? Als ik naar het museum ga, hoeft u daar niet voor bij te dragen. Dat is mijn standpunt. Dan betaal ik het zelf en dan kun je nog discussiëren over scholieren, over bepaalde groepen die gratis gaan, maar waarom moet altijd alles gratis? De VOORZITTER: De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Hier gaan we al de mist in, want het museum is wat anders dan dit Collectiegebouw. Dit Collectiegebouw is er om de collectie die van ons allemaal is, gewoon van elke Rotterdammer, om die te herbergen. En als je daarnaartoe wil omdat je een bepaald schilderij of een bepaald stuk wil bekijken, dan moet dat gewoon toegankelijk zijn voor de Rotterdammer. Dat is een andere taak dan een museale taak. De VOORZITTER: Ik denk dat we gewoon doorgaan met de beantwoording van de wethouder. De heer KASMI (wethouder): Dank u wel, voorzitter.

Ik was bij de laatste motie inmiddels aanbeland, dat is de motie van ChristenUnie van de heer Vonk. Ook daar is het korte antwoord, die kan ik omarmen, voorzitter, om die duidelijkheid te bieden aan bewoners ten aanzien van de afstand tot hun wonen. Ook die kan ik omarmen. Dank u zeer, voorzitter. Volgens mij waren dit alle moties. De VOORZITTER: Dank u wel. Ik kijk of er nog behoefte is aan een veegronde? Dat is niet het geval. Tweede termijn? Ook niet het geval, dan zijn we hiermee aan het eind gekomen van agendapunt 7.3. Ik doe een huishoudelijke mededeling, want er is een gewijzigde motie ingediend over de ‘Aanbestedingsronde GRJR 2028’, zoals ook aangekondigd door de PvdA, mevrouw De Bruijn. Deze heeft het nummer 3a gekregen, dus dan zal deze gewijzigde motie ook rond gezonden worden. Dan komen we bij agendapunt 7.4, het debat over de ‘Opening Fotomuseum Rotterdam’ en die is aangevraagd door de heer Koster. Hij heeft daarom ook als eerste het woord. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Voorzitter. De VOORZITTER: De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd): Ik wilde een ordevoorstel doen. Ik weet niet hoe de anderen daarover denken, maar ik denk dat dit debat best wel in de eerste termijn ook al lang kan gaan duren.

Misschien is het een overweging voor ons om eerst een lunchpauze te doen en dan dit onderwerp gelijk na de lunchpauze aan te vangen? De VOORZITTER: Ik zit te kijken naar de tijd. De lunch is er nog niet, dus we zitten te puzzelen of dat we gewoon ook al niet eerst kunnen beginnen totdat de lunch er is. Anders dan staan we hier toch een beetje tijd te voldoen. Dat zou mijn voorstel zijn. De heer Ceulemans. De heer CEULEMANS (lr): Als ik heel kort mag, want op zich dat zou kunnen, alleen dan zou het kunnen zijn dat de eerste termijn in tweeën gesplitst wordt en dat is voor het debat

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1852

misschien ook niet helemaal ideaal. We zouden ook misschien een tweeminutendebat naar voren kunnen halen voor de lunch, waarbij ik hypocriet ben, want mijn tweeminutendebatten kunnen niet. Dat ben ik nog aan het afstemmen. De VOORZITTER: Ik moet ook nog wethouders hier zien te krijgen. Dan is het gewoon een lunch doen en doe een uur, want ik moet zorgen dat die lunch nog georganiseerd kan worden. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp): Ik neem aan dat de lunch onderweg is. En ondertussen kan iedereen een sanitaire stop doen of een sigaretje roken voor de verslaafden, of iets anders. Maar laten we niet dit debat in tweeën knippen, dat lijkt me niet goed. De VOORZITTER: Helder. Dan schors ik nu voor de lunchpauze en dan komt u om 13.15 uur stipt hier weer terug. Dank u. (De vergadering is geschorst.)

raadsvergadering van 2 oktober 2025

Notulen pagina

1853

Notulen raadsvergadering Notulen van de raadsvergadering van 2 oktober 2025 Notulen van de raadsvergadering van 2 oktober 2025 (middagzitting) Voor de agenda wordt verwezen naar volgnummer 13 Voorzitter: mevrouw drs. C.J. Schouten, met dien verstande dat het voorzitterschap van 13.19 uur tot 13.21 uur en van 17.47 uur tot 18.33 uur is waargenomen door mevrouw A. Kockelkoren Voor de presentielijst wordt verwezen naar de ochtendzitting van deze vergadering Namens het college zijn tegenwoordig: de heer S. Kasmi, de heer F. Achbar, mevrouw A.I. Norville, de heer P.J.P. Lansink-Bastemeijer, mevrouw C.M. Zeegers en de heer R.A.C.J. Simons Griffier: mevrouw I.C.M. Broeders, met dien verstande dat zij van 12.09 uur tot 12.12 uur, van 14.37 uur tot 14.39 uur en van 17.17 uur tot 17.30 uur is waargenomen door de heer W. de Bel Heropening De VOORZITTER: Beste mensen, zullen we weer plaatsnemen? We zijn aangekomen bij de tweede termijn en ik zie dat de heer Coşkun een opmerking heeft. De heer COŞKUN (sp): Voorzitter, ik had een schorsing aangevraagd. We hebben met een groot aantal partijen overlegd en namens een groot aantal partijen wil mevrouw Vogelaar nu een motie indienen die daarna in stemming gebracht kan worden. De VOORZITTER: Dan is het woord aan mevrouw Vogelaar.