20240912- Notulen van de raadsvergadering van 12 september 2024

Dus ik herken me niet in dat beeld, maar wij zijn als VVD natuurlijk ook altijd wel kritisch op windmolens, dus ook voor ons was dit wel iets dat we even moesten kijken, van nou… Normaal gesproken zijn we voor kernenergie, wind op zee, en nu hier. Maar wat we zien is dat op de korte termijn er ook echt heel veel zorgen, ook onder de ondernemers zijn als het gaat om netcongestie en dat deze molens daaraan kunnen bijdragen om dat te voorkomen. En we zien ook dat een andere zorg die we veel terughoren bij de bewoners met name gaat om die woningbouw. En daar heb ik over doorgevraagd in de commissie. Ik zag wel in de media dat volgens mij veel Hoekenezen nog niet de commissie hebben teruggekeken, dus voor de zekerheid ga ik gewoon nu nog een keertje vragen aan de wethouder of zij nogmaals kan bevestigen dat we gewoon gaan bouwen in de Krimsloot en u heeft ook aangegeven dat er ook echt wel plannen liggen om daar te gaan bouwen. Dus omdat wij eigenlijk zien dat in Hoek van Holland de grootste bezwaren daarop zien en niet zozeer op het plaatsen van de molens zelf, een aantal bedrijven dat er uiteraard last van heeft, daargelaten, kunnen wij als VVD instemmen met dit plan en we zijn ook blij dat er al goed nagedacht is over hoe bewoners en ondernemers hier ook van kunnen profiteren. En daarover gaan nog gesprekken volgen.

En dat ook de € 500.000,00 die er al lag in de kas blijft en voor de Hoekenezen beschikbaar blijft. De VOORZITTER. Andere sprekers? De heer De Haan.

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1533

De heer DE HAAN (d66). Dank u wel voorzitter. Dat een windmolentraject een bestemmingsplan binnen onze raadsinstrumenten een tweeminutendebat is geworden na een uitgebreide behandeling in de subcommissie Bestemmingsplannen en aansluitend in de commissie Bouwen, Wonen en Buitenruimte zegt denk ik best wel veel over hoe het traject is gelopen, hoe de participatie zijn beslag heeft gekregen met een behoorlijk gedragen beeld. Uiteraard lang niet iedereen zal staan te juichen, maar er is een zorgvuldig traject doorlopen met onder de streep een uitkomst die denk ik ook te billijken valt. Uiteraard is mijn fractie zeer blij met de uitkomst. Het belang voor duurzaam opgewekte energie, het belang voor onze Rotterdamse energiemix is voor ons evident, maar misschien ook wel meer hoe zo’n traject rond windmolens is doorlopen. Het kan dus ook op deze manier met draagvlak worden doorlopen. Waarbij ik af wil sluiten, en er zijn al vragen over gesteld, maar ik heb eigenlijk die antwoorden ook afgelopen week of vorige keer in de commissie ook gehoord, met de opmerking dat woningbouw klip-en-klaar nog steeds mogelijk is in Hoek van Holland. Want ook die trajecten zijn opgestart en zullen hun beslag krijgen. Dank u wel. De VOORZITTER. Dank. Mijnheer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Ja, dank u voorzitter.

Ja, ik wilde van de gelegenheid gebruikmaken om een motie in te dienen en die motie betreft natuurlijk de dieren. Het zou zo kunnen zijn dat er wel eens een vogel tegen een windmolen aan komt, maar gelukkig is daar waarschijnlijk een heel goede oplossing voor. Er wordt nu een proef gedaan in de Eemshaven. Als je één wiek zwart verft, leidt dat ertoe dat er minder aanvaringen met vogels zijn. Want eerder Noors onderzoek liet positieve resultaten zien met het zwart verven van een van de wieken van een windturbine. De sterfte onder vogels nam met wel 70% af. Dus wij hebben een motie om het college te verzoeken in gesprek met de omgeving, stakeholders en het bevoegd gezag te verkennen of er draagvlak en juridische mogelijkheden zijn om beide turbines uit te rusten met één zwarte wiek, als de resultaten uit de Eemshaven daartoe aanleiding geven, en dan de gemeenteraad te informeren uiterlijk in het vierde kwartaal van volgend jaar. De VOORZITTER. De heer Van der Velden heeft de volgende motie ingediend. Motie 1.

Zwarte wiek "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 12 september 2024, ter bespreking van het voorstel tot vaststelling van bestemmingsplan Windwinning Hoeksebaan; constaterende dat: - de windturbines in het bestemmingsplan Windwinning Hoeksebaan tot voorzienbare sterfte onder vogelsoorten leidt, waardoor voor zo'n 110 soorten ontheffing op de Wet natuurbescherming is aangevraagd; - in de Eemshaven (provincie Groningen) thans een proef loopt met een zwarte wiek op een windturbine, die er hopelijk toe leidt dat aanvaringen met vogels afnemen; - definitieve conclusies over het effect van de zwarte wiek naar verwachting uiterlijk begin 2025 kunnen worden getrokken; overwegende dat: - eerder Noors onderzoek positieve resultaten liet zien met het zwart verven van een van de wieken van een windturbine, met een afname van sterfte onder sommige vogelsoorten tot wel 70%; - toepassing van een zwarte wiek in het windwinningsproject aan de Hoeksebaan een goede invulling van het voorzorgbeginsel behelst; voorts overwegende dat:

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1534

-

de initiatiefnemer van de windwinning aan de Hoeksebaan aangegeven heeft dat er genoeg tijd zit tussen de uitkomsten van de proef aan de Eemshaven en keuzes in het project om bij positief effect op het tegengaan van vogelsterfte te kiezen voor een zwarte wiek;

verzoekt het college: - in gesprek met de omgeving, stakeholders en bevoegde gezagen te verkennen of er draagvlak en juridische mogelijkheden zijn om beide turbines uit te rusten met één zwarte wiek, indien de resultaten uit de Eemshaven daartoe aanleiding geven; - de gemeenteraad te informeren over de uitkomsten uiterlijk in het vierde kwartaal van 2025; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. R.T.J. van der Velden De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Dank. Andere sprekers? De heer Vonk. De heer VONK (cu). Ja, dank u wel voorzitter. Heel kort. Wij zijn zeker voor de realisatie van windmolens, energietransitie, maar we realiseren ons ook dat er in Hoek van Holland al heel veel gebeurt en dat dat ook erg een onderwerp is dat leeft bij de bewoners. Toen ik daar onlangs weer op bezoek was, het was niet het onderwerp, maar tussen de regels door kwam dat ook heel veel naar voren. Dus wij maakten ons daar zorgen over. En toen ik hoorde dat er nog gerede twijfel is over het DCMR-advies, toen dachten wij inderdaad, en daarom hebben wij ook voor gestemd om het van de agenda te halen. Maar als de wethouder mij kan overtuigen dat wij wel alle informatie op tafel hebben om een goed besluit te nemen, dan zal ik voor stemmen. Zolang die twijfel er blijft, zal ik ook tegen het voorstel stemmen. Dank u wel. De VOORZITTER.

Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Ja, dank u wel voorzitter. Ja, ook mijn fractie is erg tegen windturbines. Ik zou willen dat we niet meer windmolens zeggen, want dat doet denken aan leuke landschappelijke effecten. Maar dat is niet meer, het zijn werkelijk fabrieken. En wij zijn echt tegen de windturbines op land. Wij willen dat vreselijk graag op zee. In dit geval willen we best nog wel meegaan, maar Hoek van Holland wordt zwaar belast hiermee. Het DCMR-onderzoek vind ik echt een belangrijke input. Ik heb er zelf ooit bij de DCMR onderzoek naar gedaan en ik weet hoe interessant die informatie kan zijn en ook wij zullen dus tegen zijn, vanwege het feit dat het gewoon wat ons betreft niet afdoende te behandelen was vandaag. De VOORZITTER. De heer De Haan heeft een vraag aan u. De heer DE HAAN (d66). Nou, meer een kleine opmerking. Windmolens in Nederland waren geen leuke landschappelijke elementen. Maar dat waren eigenlijk industriële complexen avant la lettre, waarmee we grote balken zaagden, schepen konden bouwen, polders konden droogleggen, dus dat waren bepaald geen leuke landschappelijke elementen, maar destijds avant la lettre gewoon keiharde industrie in Nederland. De VOORZITTER. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Ja, daar mag ik natuurlijk op reageren, want dan gaan we dus ook Kinderdijk maar opdoeken, want daar doelde ik uiteraard op.

Daar hebben we het met zijn allen over. Daarvoor trekken we heel Amsterdam leeg om daar te gaan kijken naar die prachtige windmolens. Ja, daar hebben we het natuurlijk niet meer over tegenwoordig. Het zijn serieus fabrieken, wat dat betreft heeft de heer De Haan helemaal gelijk. Het is industrie, het kost veel infrastructuur. Het kost ook heel veel herrie, heel veel overlast en wat mij betreft zou het ook echt op een industrieterrein moeten staan en het liefst op zee. De VOORZITTER. De heer De Haan.

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1535

De heer DE HAAN (d66). Ja, dat een industrieel complex uit het verleden na verloop van tijd een wat andere waarde, ook een erfgoedwaarde kan krijgen, ik denk aan de Van Nellefabriek, dat kan ik alleen maar beamen. De VOORZITTER. Goed, het zij allemaal gezegd. Wenst nog verder iemand het woord? Wethouder Zeegers. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Ja, dank u wel. Goed, we hebben er natuurlijk ook over gesproken in de commissie. Een aantal vragen wordt hier nog gesteld om het ook even goed te bevestigen dat het echt klopt, dat het ook maar weer op band staat zal ik maar zeggen. En dat zal ik ook gedurende deze behandeling doen. Maar allereerst wil ik wel één ding wegnemen. Ik vind het zorgelijk als er wordt getwijfeld aan de kwaliteit van het DCMR-advies, of dat voldoende zou zijn. Die twijfel wordt hier… in ieder geval zou het onvoldoende goed uitgewerkt zijn of onvoldoende besluitrijp zijn vanwege het DCMR-advies. Ik heb dat nog na laten vragen. DCMR staat volledig achter hun advies dat bijgevoegd is bij deze stukken. Daar is geen twijfel over mogelijk. Dat er een gesprek is geweest tussen een raadslid en DCMR en dat daar een nadere toelichting op is gegeven en dat er toen is aangegeven: je kan het ook zo opschrijven of je kan het zo opschrijven. Dat is echt volledig iets anders dan dat hun conclusie is gewijzigd.

Hun conclusie is: we staan achter deze windturbines, windmolens. Die zijn veilig. Dat is het advies van de DCMR en daar is geen twijfel over nodig. Dat wil ik echt benadrukken, want je moet niet fact free politics hier gaan doen. Het is echt van belang dat we hierop kunnen vertrouwen en dat wil ik wel gezegd hebben. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja, mevrouw Zeegers mag dit natuurlijk zo zeggen. Dat is ook een mening. Ik maak er wel bezwaar tegen dat het dan fact free politics zou zijn, want dat is het niet geweest. Mijn burgerlid heeft gisteren met DCMR gesproken, heeft dat gesprek als zodanig ervaren dat DCMR dat advies eigenlijk anders had moeten opschrijven en dat is wat ik hier te berde breng. En daarom zeg ik dat het wat mij betreft niet besluitrijp is. Dat is geen fact free politics, dat laat ik me niet hier aanmeten. De VOORZITTER. Goed, u kunt verdergaan. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Ja, nou, waarvan akte. Ik denk dat het belangrijk is om te weten dat DCMR nog steeds achter zijn advies staat dat het veilig is en het is belangrijk dat men dat ook weet, dat de mensen in Hoek van Holland erop kunnen vertrouwen dat ook DCMR dit een veilige situatie acht. Dan de vragen van Leefbaar Rotterdam. Het bouwplan. En dat is ook de VVD die dat aangeeft. Komt het bouwplan, komen meerdere bouwplannen in gevaar? Dat is niet zo.

Dat heb ik ook bevestigd in de commissie. De Krimsloot, daar zijn we ook daadwerkelijk met de planvorming gestart. Duizend woningen, en die komen niet in gevaar door deze windmolen. Dus dat kan ik nogmaals bevestigen. U vraagt ook of het netcongestie oplost. Het lost natuurlijk niet de hele netcongestie op, maar we kunnen wel zien dat bedrijven daardoor kunnen uitbreiden, wat in beginsel niet kon. Dus je geeft weer extra groene energie waar die bedrijven gebruik van kunnen maken. Maar voor echt het oplossen van netcongestie hebben we meer nodig dan deze windmolens. U vraagt ook over die vierkante meters BVO. U noemde er twee. Eentje boven de 1500 en eentje onder de 1500. Het is die onder de 1500, iets van 1499 meter2. Dat is zorgvuldig uitgezocht met nog een second opinion erbij. En ja, dat is zo. U noemt ook de trackrecord die we hebben bij de Raad van State, nou, de laatste tijd gaat dat redelijk goed, dus dat wil ik toch ook even rechtgezet hebben, dat wij toch veel bestemmingsplannen onherroepelijk krijgen en dat is natuurlijk goed nieuws en dat hopen we hier ook. U heeft ook iets over de tegengeluiden.

De tegengeluiden die mij bekend zijn, dat men zich zorgen maakt over de woningbouw en ook over hoe dat zit met het gebiedsbudget, komt dat wel onze kant op? Dat zijn de signalen en er is natuurlijk altijd wel wat zorg over de overlast, slagschaduw, geluid, dus dat zijn wel wat zorgen die er zijn. Ja, ik hoop dat met die woningbouw en met dat geld in ieder geval te hebben kunnen rechtzetten. Maar er waren ook wel veel mensen die op zich niet zoveel bezwaar tegen die windmolens hadden. Dan de VVD idem dito over woningbouw. Nogmaals bevestigen. Zeker, en ook het geld. Daar vroeg u ook in de commissie naar. En ik kan nog zeker onderstrepen dat dat geld gewoon beschikbaar blijft voor het gebied. Partij voor de Dieren, u heeft uw motie 'Zwarte wiek'. Die is goed uitvoerbaar, hartstikke mooi als we daarmee vogelsterfte zouden

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1536

kunnen voorkomen, dus als dat goed uitpakt in de Eemshaven dan kunnen we dat hier goed doen, dus goed uitvoerbaar, oordeel raad wat mij betreft. Dat waren de vragen. De VOORZITTER. De heer Verhoef. De heer VERHOEF (lr). Ja, dank u wel voorzitter. Voorzitter, ik had de wethouder opgeroepen om bij de minister aan te gaan dringen op spoedige komst van die nieuwe kaders waar ze nog steeds mee bezig zijn. Daar had ik ook een motie voor in kunnen dienen, maar als u dat toe wilt zeggen dan is het mij om het even. De VOORZITTER. Wethouder. Mevrouw ZEEGERS (d66) (wethouder). Dat klopt, was ik vergeten, excuus. Er wordt gewoon hard gewerkt aan die kaders, dus daar is een oproep voor mij niet echt nodig. En wij kunnen met de huidige kaders ook aan de slag, dus ik zie geen reden om daar extra moeite in te steken. De VOORZITTER. Goed. Dan beëindig ik de beraadslaging op dit punt. 7.3

Beschermde stadsgezichten en beeldbepalende panden

Dit agendapunt is doorgeschoven naar de gemeenteraad van 3 oktober 2024. 7.5

Voortgangsrapportage actieprogramma EU-arbeidsmigranten

De VOORZITTER. Ik zoek mevrouw Vlieger. Voortgangsrapportage actieprogramma EUarbeidsmigranten. Wenst iemand anders het woord op dit punt? Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja voorzitter, ik heb in de commissie ook al gezegd: er ligt een hartstikke goed beleidsplan waar de wethouder op heel veel verschillende terreinen probeert te werken aan verbetering van de positie van arbeidsmigranten hier in Rotterdam. Door middel van onderwijs, zorg, registratie in de BRP, met werkgevers- en met een motie ook met werknemersorganisaties in gesprek te gaan. Zelfs met de heer Buijt op dienstreis geweest om in gesprek te gaan. En ik hoef niemand uit te leggen dat dit ook een onderwerp is waarbij je over de grenzen heen moet kijken om ervoor te zorgen dat we ook voor arbeidsmigranten in Europa en in de stad een goede plek verzorgen. Om die reden roep ik de wethouder op, omdat ik vond dat het nog onderbelicht was in het beleidskader, om ook in Europa in gesprek te gaan over dit onderwerp en zeker ook over de schaduwkant van arbeidsmigratie, bijvoorbeeld arbeidsuitbuiting die plaatsvindt. Ik zeg in woorden tegen de wethouder: doe het vooral op een manier waarop u dat geschikt acht. En de motie heet ꞌSamen werken voor EUarbeidsmigrantenꞌ. Ik ben heel blij dat ik ook kan laten blijken dat we dat inderdaad met de raad echt samen doen. De VOORZITTER.

Mevrouw Maassen heeft de volgende motie ingediend. Motie 1. Samen werken voor EU-arbeidsmigranten "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 12 september 2024, ter bespreking van agendapunt 7.5: Voortgangsrapportage actieprogramma EU-arbeidsmigranten; constaterende dat: - arbeidsmigratie een belangrijke rol speelt in het voorzien van arbeidskrachten in verschillende sectoren in de regio Rijnmond, maar ook vraagt om goede beleidsmaatregelen op onder andere het gebied van huisvesting, integratie en arbeidsomstandigheden; - arbeidsmigratie ook een enorme schaduwkant kent, zoals uitbuiting, waarvan ook in Rotterdam de gevolgen duidelijk zichtbaar zijn; - arbeidsmigratie niet enkel een lokaal vraagstuk is, maar een uitdaging op Europese schaal, waarbij lidstaten onderling afhankelijk zijn van elkaars arbeidsmarkten en wetgeving; overwegende dat: - de Europese Unie een belangrijke rol speelt in het vaststellen van sociale wet- en regelgeving;

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1537

-

verschillende Europarlementariërs dit onderwerp in Europa al hebben geagendeerd; het van belang is dat Rotterdam actief deelneemt aan de Europese discussies over arbeidsmigratie vanwege haar ervaring met deze thematiek; Europese samenwerking in de aanpak tegen misstanden van arbeidsmigratie onmisbaar is; in het actieprogramma hier nog geen aandacht aan is besteed;

verzoekt het college: - de gevolgen van arbeidsmigratie, met in het bijzonder de schaduwkant, eigenstandig of in samenwerking met andere steden en/of het kabinet, in verschillende gremia van de Europese Unie zoals het Europees Parlement, de Europese Commissie, de Raad van Europa, het EurocitiesNetwerk en verschillende Europese Denktanks aan de orde te stellen; - in de volgende rapportage de gemeenteraad te informeren over de lobby-inspanningen; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A.J.A. Maassen, J.M. Nunnely, l. Elfilali, T. Kind, S. Soytekin, G.J. Engberts, J. Vicario, S. van de Peppel, M.R. van Campenhout, M.S.S. de Jong, R.G.C. Segers-Hoogendoorn, J.M.D. de Waard, T.S.J. Coşkun, T.J. Vonk, P.J.H.D. Verkoelen en L.S. Vlieger De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Dank. Mevrouw Vlieger is alsnog binnen. Mevrouw VLIEGER (gl). Dank u wel voorzitter. Het leven van een arbeidsmigrant in onze stad gaat over meer dan uitbuiting, opgehokt zitten in een woning, dakloos zijn en andere vooroordelen. Het gaat over je drive vinden in de stad, wennen aan je baan, vrienden maken, de taal leren, hobby’s krijgen en mengen met andere Rotterdammers. Het is jammer dat de negatieve kant zo de boventoon voert. Tegelijkertijd is het nodig, want we weten dat er veel misgaat.

Misstanden op bouwplaatsen, mensen die niet ingeschreven staan, uitbuiting et cetera. Wat GroenLinks betreft is de grootste verantwoordelijke partij inzake het welzijn de werkgever. En zoals eerder gezegd hadden we het passender gevonden als het actieplan de naam 'Meer grip op werkgevers van EU-arbeidsmigranten' had geheten. De rol van de gemeente is daarin lastig. Maar we zijn trots en blij met de rol die het college voor zichzelf hierin zoekt, bijvoorbeeld met het werkbezoek in het buitenland en de positieve en interessante gesprekken met de vakbonden daar. Dit heeft ons op een idee gebracht en daarom wil ik graag een motie indienen die vraagt om ook de Nederlandse vakbonden te betrekken bij de uitwerking van dit actieplan en daarnaast op zoek te gaan naar een structurele adviserende rol voor vakbonden op deze portefeuille. GroenLinks hoopt dat hiermee de vakbonden op alle leefdomeinen advies kunnen gaan leveren en dus niet alleen op de negatieve zaken. De VOORZITTER. Mevrouw Vlieger heeft de volgende motie ingediend. Motie 2.

Vakbonden voor EU-arbeidsmigranten "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 12 september 2024 ter bespreking van agendapunt 7.5 Voortgangsrapportage actieprogramma EU-arbeidsmigranten; constaterende dat: - de wethouders Zorg en Werk & Inkomen een bezoek hebben gebracht aan Polen en Roemenië en hier contact hebben gehad met de lokale vakbonden en hier veel hebben opgehaald en gedeeld; overwegende dat: - de Roemeense en Poolse vakbonden veel weten over hun eigen arbeiders, maar minder weten over de Nederlandse arbeidsomstandigheden dan Nederlandse vakbonden; - de Nederlandse vakbonden een goede gesprekspartner kunnen zijn voor de Coalitie Goed Werkgeverschap, waardoor het gesprek over goed werkgeverschap niet alleen door werkgevers maar ook door vertegenwoordigers van werknemers wordt gevoerd; - vakbonden opkomen voor de rechten en belangen van werknemers en door hun collectieve karakter een tegenmacht kunnen vormen tegenover malafide werkgevers;

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1538

-

de vakbonden zich al langere tijd bezighouden met de arbeidspositie van arbeidsmigranten en relevante ideeën hebben over hoe de behandeling van EU-arbeidsmigranten verbeterd kan worden;

verzoekt het college: - ook in Nederland vakbonden te betrekken bij de uitwerking van het beleidskader 'Meer grip op arbeidsmigratie' en met hen intensief contact te onderhouden over de behandeling van EUarbeidsmigranten; - te onderzoeken hoe de vakbonden een structurele, adviserende rol kunnen krijgen binnen deze portefeuille; - hierover bij de volgende voortgangsrapportage te rapporteren aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. L.S. Vlieger en T.S.J. Coşkun De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Dank u wel voorzitter. Al jaren en jaren pleiten wij voor een veel steviger aanpak van werkgevers die EU-arbeidsmigranten uitbuiten. Het zijn schrijnende situaties voor de werknemers en het leidt ook tot veel overlast in wijken. En onder het mom van de economie en de economische belangen wordt het ook al jarenlang vooruitgeschoven. Voorzitter, het gaat niet om economisch belang, het gaat om mensen. Hoe zij behandeld worden en hoe hun belangen gewaarborgd worden. En de enigen die er nu wijzer van worden, is een kleine groep die zo hun financieel belang veilig stelt. Het gaat niet om de economie, het is hebzucht. En aan ons is de taak om die hebzucht te bestrijden.

We zijn dan ook ongelofelijk blij dat deze wethouder voortbouwt op wat er ook de vorige periode al is neergezet en stevig werk maakt van het aanpakken van de uitbuiting van de EU-arbeidsmigranten. We hebben gevraagd in het debat in de commissie naar de positie van zelfhulporganisaties daarbij. En in de beantwoording die we gisteren kregen staat dat er nu eigenlijk heel weinig zelfhulporganisaties zijn en samenwerken daardoor minder zinvol lijkt. Maar wat niet is kan altijd nog komen, dus we vragen aan de wethouder om als er zich weer nieuwe initiatieven voordoen of hij deze wil oppakken en ondersteunen. Ik ben benieuwd hoe de wethouder daarnaar kijkt. Verder hebben we gevraagd om de vakbonden een duidelijker rol te geven en de wethouder heeft daar toen niet afwijzend op gereageerd en stond open voor concrete suggesties. Na overleg met de vakbonden hebben we de volgende vraag, want de vakbonden komen in heel veel organisaties op de werkvloer en kunnen daar werknemers informeren over hun rechten en het grote belang om zich in te schrijven in het GBA. En ze bieden ook taallessen aan. Ze kunnen op de werkvloer heel direct EUarbeidsmigranten bereiken en dat is natuurlijk supereffectief. En hiermee kunnen ze ook de oren en de ogen van de gemeente zijn als het om de situatie van de EU-arbeidsmigranten gaat.

In Brabant is dat iets wat ook een onderdeel is van de aanpak en het kromme is dat de vakbonden niet altijd de toegang krijgen tot de werkvloer. Dat is de ervaring van de vakbonden in ieder geval en het speelt op verschillende niveaus in organisaties. Het is belangrijk om dit op de agenda te zetten bij de top van de organisaties. De vakbonden zijn hier geen partij in het convenant dat met de werkgevers is gesloten en ze zitten dus niet aan tafel en daarom willen we aan de wethouder vragen om in een eerstvolgend overleg en ook wel een keertje daarna eens erop aan te dringen en ook onder de aandacht te brengen hoe belangrijk de rol van de vakbonden is en het belang van toegang tot de werkvloer daarbij. En ook daarbij te informeren hoe de deelnemers aan dit convenant hiermee omgaan. Ik zou graag van de wethouder horen of hij een dergelijke toezegging kan doen. De VOORZITTER. Mevrouw Nunnely. Mevrouw NUNNELY (d66). Dank u wel voorzitter. Wij zijn zoals mijn collega heeft aangegeven blij met het plan dat nu voorligt en tegelijkertijd ondersteunen wij als D66 van Rotterdam de motie van de Partij voor de Dieren 'Stop de dubbele uitbuiting'. Alleen ben ik heel benieuwd naar de wethouder om te vragen om deze motie ook nog breder te kunnen interpreteren dan alleen de vleesindustrie, omdat uitbuiting natuurlijk breder voorkomt bij arbeidsmigranten. De VOORZITTER.

Andere sprekers? De heer De Waard.

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1539

De heer DE WAARD (lr). Dank u voorzitter. Leefbaar Rotterdam hamert al jaren op de enorme problemen die gepaard gaan met de ongereguleerde arbeidsmigratie. Een ongebreidelde vorm van migratie die misschien positief mag zijn voor de werkgevers die voor een dubbeltje op de eerst rij willen zitten, maar waarvan alle negatieve gevolgen bij Rotterdam en de Rotterdammers op het bordje komen. Hele wijken worden gedomineerd door de gevolgen van de arbeidsmigratie. Dat moet afgelopen zijn. Het is goed dat dit besef inmiddels breed is ingedaald in de raad en ook het college is hiermee goed bezig. Van ons dan ook een aansporing om zo stevig mogelijk door te gaan. Pak malafide uitzendbureaus aan. Pak louche werkgevers aan. Pak de verloedering en overlast in onze wijken door overbewoning en slechte huurpraktijken aan. Blijf zo stevig mogelijk inzetten op terugkeer van arbeidsmigranten zonder perspectief, en ook: doe al het mogelijke om de instroom te stoppen. Goed dat het kabinet arbeidsmigratie strak wil reguleren, maar uiteindelijk is het in de eerste plaats een Europees probleem. En daarom hebben wij ook de motie van mevrouw Maassen meegetekend om als gemeente in gesprek te gaan in Europees verband, dus ook de noodklok te luiden. Dank u wel. De VOORZITTER. Andere sprekers? Ja, de heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk). Dank voorzitter.

Laten we niet vergeten dat de EU-arbeidsmigranten niet alleen naar Nederland komen om gebruik te maken van ons sociaal vangnet, ze komen ook om te werken en vooral om te werken en dragen bij aan het opvullen van de arbeidstekorten. Daarom is het belangrijk dat we niet alleen de problemen aanpakken maar ook aandacht hebben voor hun omstandigheden en vooral ook waardering hebben voor hun inzet. De rapportage van het actieprogramma EU-arbeidsmigranten laat in ieder geval een positieve ontwikkeling zien en er worden maatregelen genomen op onder andere het gebied van handhaving, tegengaan van misstanden in de huisvesting van arbeidsmigranten en er is een evenwicht dat we zien tussen eigenlijk de bestraffende maatregelen, maar vooral ook de menselijke maat en daar zijn wij uiteraard blij mee. We hopen uiteraard dat dit punt door de wethouder geborgd blijft. Een punt van zorg blijft wel dat arbeidsmigranten ongeregistreerd zijn of werken met onduidelijke contracten en dat maakt hen natuurlijk extra kwetsbaar, dus dat is wel een punt van aandacht. Daarin zien we wel dat die samenwerking binnen de Coalitie Goed Werkgeverschap waarschijnlijk ook ertoe gaat leiden dat er serieuze duurzame oplossingen gaan komen en ik hoop dat de wethouder dat kan bevestigen. Dus dat lijkt een stap in de goede richting.

Voorzitter, de wethouder heeft onlangs een bezoek gebracht aan, volgens mij was het Roemenië. Ik weet nu niet zeker of hij ook in Polen was geweest, in ieder geval een land waar ook veel EU-arbeidsmigranten vandaan komen. En juist die gesprekken en die samenwerking met de landen van herkomst kunnen er ook voor zorgen dat we eventuele problemen die we zouden kunnen krijgen voor zijn en daarom tekenen wij ook van harte mee met de motie van D66 om die samenwerkingen ook te intensiveren. En tot slot voorzitter, de vergrijzing en de krapte op de arbeidsmarkt maken duidelijk dat de arbeidsmigranten essentieel zijn voor onze economie. We moeten hen niet alleen zien als tijdelijke arbeidskrachten, maar ook als een onmisbare schakel in het functioneren van onze samenleving en dat vraagt dus wel om structurele verbetering in hun leefomstandigheden, maar ook om een aanpak die menselijk is, ofwel de menselijke aanpak. Dank. De VOORZITTER. Dank u zeer. De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Ja voorzitter, mijn kameraad Roemer is alweer jaren commissaris van de Koning of gouverneur in Limburg, en nog steeds is wat in zijn rapport stond, van de commissie Roemer, aan de orde van de dag. Ik geloof best dat onze wethouder daar hard aan werkt, maar het gaat wel ontzettend traag en ondertussen gaat het door. Ik wil wel aan de wethouder vragen.

Er stond nu weer in dat allerlei mensen zich inschrijven en een BSN krijgen maar dan als zelfstandige doorgaan. Brazilianen, ik weet niet, overal vandaan en dan weer onder de radar verdwijnen. Heeft de wethouder enig zicht hoe groot dat aantal is in Rotterdam, wat in de krant stond? En ik zou aan Leefbaar Rotterdam willen vragen, als je dan zo tegen hardwerkende arbeiders bent uit Oost-Europa, hoe kan het dan dat uw voormalige collega Coenradie vraagt om wel de Nederlandse criminelen naar OostEuropa te sturen? In de gevangenis dan wel te verstaan. De VOORZITTER. De heer Kind. De heer KIND (volt). Ja, dank u wel voorzitter. Het is een belangrijk onderwerp, EU-arbeidsmigratie, en het is mooi om te zien dat we in deze collegeperiode het onderwerp veelvuldig hebben besproken, soms ook echt de mensonterende omstandigheden zoals dakloosheid. Het is vaak over rechten

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1540

gegaan, vaak over de gevolgen van. Maar we moeten ook niet vergeten dat we aan de voorkant er ook echt bij moeten zijn. Het is goed om te zien dat het college heel veel maatregelen neemt om bij dit thema verbeteringen door te voeren, qua leefomstandigheden, werkomstandigheden. En we willen onze aandacht vestigen op een aantal zaken. Ten eerste sluiten we aan bij de motie van D66 om dit gesprek ook op Europees niveau te gaan voeren, ook met andere steden, onder andere ook binnen het Eurocities Netwerk waarbij we zijn aangesloten. Verder vinden we het heel goed dat er een coalitie is, een convenant Goed Werkgeverschap, door de heer Versnel geïnitieerd. Daar zijn werkgevers bij aangesloten. Er is een aantal uitzendbureaus bij aangesloten. Maar we denken vooral dat als we gaan kijken naar de problematiek, ook op de werkvloer, dat dat over gemeentegrenzen heen plaatsvindt, en ook de problematiek rondom woonoverlast, overbewoning. Dat heeft te maken met Rotterdammers die ’s morgens om 5 uur worden opgehaald, naar het Westland gaan, weer terugkomen. Dat betekent dat we ook de omliggende gemeenten hierbij moeten betrekken en daarom dienen wij die motie in 'Sturen op goed werkgeverschap EU-arbeidsmigranten'. Of sorry, excuses, 'Goed werkgeverschap voor EU-arbeidsmigranten over gemeentegrenzen heen'. Daarnaast heb ik nog wel vragen aan de wethouder.

Er staat in het actieprogramma ook iets over inkoop, dus een belangrijke inkoopvoorwaarde rondom goed werkgeverschap, dat we daar een rol in kunnen spelen. € 1,3 miljard euro die we uitgeven aan de Rotterdamse economie om goederen en diensten in te kopen. Daar staat dat er pilots zijn gestart om te kijken of we inkoopvoorwaarden op de een of andere manier kunnen aanpassen om goed werkgeverschap rondom arbeidsmigranten beter te organiseren. En ik vroeg me af of u wat meer kunt vertellen over wat daar de ontwikkelingen in zijn. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER. De heer Kind heeft de volgende motie ingediend. Motie 3. Goed werkgeverschap voor EU-arbeidsmigranten over gemeentegrenzen heen "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 12 september 2024 ter bespreking van het agendapunt 7.5 'Voortgangsrapportage actieprogramma EU-arbeidsmigranten'; constaterende dat: - op 27 juni 2024 het Convenant Goed Werkgeverschap is ondertekend door de gemeente Rotterdam en vijf werkgevers en uitzendbureaus; - dit convenant voortkwam uit de actielijn 'Bevorderen van goed werkgever- en opdrachtgeverschap' uit het actieprogramma 'Meer grip op arbeidsmigratie', waarin wordt ingezet op de verantwoordelijkheid van werkgevers; - werkgevers beter zorg moeten dragen voor goede werk-, woon-, en leefomstandigheden van EUarbeidsmigranten; - het convenant o.a.

voorziet in afspraken over inschrijving BRP van EU-arbeidsmigranten, samenwerking op het gebied van scholing en werk, samenwerking als het gaat om dakloze EUarbeidsmigranten en gezamenlijke activiteiten zoals banenmarkten en (fysieke) informatie- en voorlichtingspunten; overwegende dat: - het convenant een goede stap is richting de invulling van goed werkgeverschap in de regio; - een groot deel van de EU-arbeidsmigranten die zich huisvesten in Rotterdam, niet werken binnen onze gemeentegrenzen maar in omliggende gemeenten, zoals Lansingerland en het Westland; - het wenselijk is als ook deze gemeenten een bijdrage leveren aan goede werk-, woon-, en leefomstandigheden van EU-arbeidsmigranten; verzoekt het college: - in gesprek te gaan met omliggende gemeenten, waaronder in ieder geval gemeente Westland en gemeente Lansingerland en hen te wijzen op het Convenant Goed Werkgeverschap; - deze gemeenten aan te moedigen het convenant mede te ondertekenen; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. T. Kind De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen.

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1541

De VOORZITTER. Ik kijk of er nog sprekers zijn. Ja, mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Ja dank u wel voorzitter. De Partij voor de Dieren pleit al langer, ook landelijk, voor een verandering van ons economisch systeem. Er is een andere manier van denken nodig over bepaalde sectoren. We zijn gewoon niet anders meer gewend, maar hebben we wel zoveel nodig? Het zal geen verrassing zijn dat de Partij voor de Dieren sowieso een einde wil aan de vleesindustrie en daarmee ook een eind aan de dubbele uitbuiting van dier en mens. Want we moeten ons afvragen hoe we omgaan met de dieren alsook met de mensen die deze sectoren draaiende houden. Een groot deel daarvan zijn arbeidsmigranten. Waarom halen we mensen naar Rotterdam om ze vervolgens onder erbarmelijke omstandigheden te laten werken en leggen we hun lot in de handen van uitzendbureaus die niet altijd het beste met ze voor hebben en vaak zelfs misbruik van ze maken? We zijn dan ook blij dat de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gaat onderzoeken of het mogelijk is om een verbod in te stellen voor uitzendkrachten in sectoren met misstanden. We hopen dat uiteindelijk het college ook kijkt naar wat er mogelijk is in Rotterdam. Misschien niet nu, maar op zijn minst volgend jaar. De gemeente heeft een verantwoordelijkheid voor alle Rotterdammers.

Alleen met elkaar kunnen we de dubbele uitbuiting stoppen en daarom dienen we de volgende motie in. De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel heeft de volgende motie ingediend. Motie 4. Stop de dubbele uitbuiting "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 12 september 2024, ter bespreking van de voortgangsrapportage actieprogramma EU-arbeidsmigranten; constaterende dat: - uit meerdere onderzoeken blijkt dat EU-arbeidsmigranten die via dubieuze en malafide uitzendbureaus naar Nederland worden gelokt, vaak onder erbarmelijke omstandigheden werken en wonen; - EU-arbeidsmigranten voornamelijk in de vleesindustrie werken; - werken in slachterijen leidt tot dubbele uitbuiting van mens en dier; overwegende dat: - de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een verbod op uitzendkrachten in sectoren met misstanden overweegt; - de gemeente Rotterdam een belangrijke verantwoordelijkheid heeft in de zorg voor arbeidsmigranten; - de gemeente Rotterdam met andere partijen het Convenant Goed Werkgeverschap heeft ondertekend; verzoekt het college: - samenwerkingen met uitzendbureaus waar misstanden zijn op te zeggen; - het Convenant Goed Werkgeverschap te heroverwegen wanneer blijkt dat er misstanden zijn bij een of meer van de andere partijen; - geen samenwerkingen aan te gaan met uitzendbureaus waar misstanden zijn geconstateerd; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. S.

van de Peppel, A.J.A. Maassen, T.S.J. Coşkun, M.R. van Campenhout en J.M. Nunnely De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Anderen? Wethouder. De heer VERSNEL (vvd) (wethouder). Voorzitter, hartelijk dank en dank ook aan de raad voor de vele goede vragen en zeker ook voor de woorden van steun. Ik denk dat we er in de commissie ook een mooi en uitgebreid debat over hebben gehad, waarin we ook allemaal hebben geconstateerd dat de discussie in ons land over arbeidsmigratie heel erg de goede kant op aan het gaan is en dat nu eigenlijk breed in het land, breed in de Tweede Kamer, ook in het kabinet en ook eigenlijk in het bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties die zich ook tegen die discussie aan bemoeien, breed het besef lijkt

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1542

ingedaald dat wat wij hier al een hele tijd zeggen, namelijk dat arbeidsmigratie niet alleen een economische kwestie, maar ook een maatschappelijke kwestie is, en dat dat wat soms economisch van meerwaarde lijkt niet uiteindelijk ook het leven in onze stad beter maakt, dat besef lijkt breed ingedaald. En heel vers van de pers is dat afgelopen dinsdagmiddag de Adviesraad Migratie met de voorzitter Monique Kremer, die ook voorzitter is van onze Rotterdamse Adviescommissie Arbeidsmigratie, een belangrijk rapport heeft uitgebracht, waarin ze ook het nieuwe kabinet heel concreet een model eigenlijk in handen heeft gegeven, aan de hand waarvan wij verstandiger kunnen omgaan met die grote vraag naar arbeidsmigratie in ons land, om te zorgen dat dat de brede welvaart in ons land dient en niet alleen maar soms een korte termijn economisch belang dient. Dus volgens mij is dat hartstikke goed en bewegen we met elkaar stap voor stap maar wel vastberaden de goede kant op. Want we willen geld in onze zak maar we willen ook fijne buurten waar we in kunnen wonen, waar je kunt praten met je buren, en waar je buren niet elke paar maanden weer andere mensen zijn en dat het op scholen een stabiele, veilige leeromgeving is voor kinderen met niet een voortdurend komen en gaan van kindjes met alle gevolgen van dien. Dat is waar het ons uiteindelijk natuurlijk ook om te doen is.

Mevrouw Maassen heeft een motie ingediend die een Europese lobby bepleit. Ik heb daar in de commissie erg afhoudend op gereageerd. Ik heb dat ook uitgelegd. We hebben daar gesprekken over gehad. Ons is toch ook een beetje afgeraden, om het eufemistisch te zeggen, door bijvoorbeeld Haagse contacten om dat te doen. Maar ik moet u zeggen, ik ben volledig door de pomp en dat kan ook niet anders als je iedereen ziet door wie die motie is ondertekend. Sterker nog, ik heb ook al een eerste overleg gehad met onze deskundigen als het gaat om lobby en wij zien toch wel kansen en we gaan dat gewoon doen. We gaan het gewoon doen en we zien hoever we komen. De VOORZITTER. Mijnheer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Voorzitter, nu u door de pomp bent, dat is eigenlijk heel goed nieuws. Misschien is het ook wel een suggestie om eens te kijken of we wat Europarlementariërs ook nog hierheen kunnen halen voor een werkbezoek. Jongerius is een keer geweest, dan kunnen ze het met eigen ogen allemaal zien. De heer VERSNEL (vvd) (wethouder). Ja, een uitstekende suggestie. Ik ben ook vastberaden in Brussel zelf op de deur te rammelen, maar elk goed idee gaan we proberen uit te voeren. Dan mevrouw Vlieger. Zij heeft ook een motie. Zij zegt: kijk nu of je de vakbonden in de breedte nog meer kunt betrekken bij de doorontwikkeling van het actieprogramma.

We staan er natuurlijk echt voor open om dat te doen. Ik heb ook al aangegeven dat de vakbonden voor ons een belangrijke partner zijn in de arbeidsmarktregio. In die arbeidsmarktregio gaat het natuurlijk ook geregeld over de personeelsvraag en dus ook de arbeidsmigratie die dan daar soms als antwoord op wordt gezien. En daar zitten de vakbonden dus in, maar ik ben ook graag bereid om conform uw opdracht te kijken op wat voor manier we ze nog meer kunnen betrekken, ook bij het ontwikkelen van nieuwe plannen in het actieprogramma. Dus die motie kan ik omarmen. Dan heeft mijnheer Engberts gevraagd naar de zelfhulporganisaties. We hebben inderdaad ook schriftelijk aan u laten weten dat we er nu niet heel veel op het netvlies hebben. Dat is natuurlijk ook een beetje inherent aan zelfhulporganisaties, dat die ook niet snel bij de overheid of bij de gemeente in het vizier komen. Maar zoals ik ook heb verteld en zoals u ook weet, we hebben sleutelfiguren, we hebben de klankbordgroepen, en als we in de vele gesprekken die we daarmee hebben er bewust van worden dat er zelfhulporganisaties zijn die tegen grenzen aanlopen of die onbeantwoorde vragen hebben, dan zullen we zeker proberen daar natuurlijk de uitgestrekte hand te hebben en te helpen.

Dan heeft mijnheer Engberts ook gevraagd of ik in de Coalitie Goed Werkgeverschap bespreekbaar wil maken hoe zij eigenlijk toegang verlenen aan vakbonden op de werkvloer, en dat wil ik natuurlijk best doen. Waar ik heel erg terughoudend in ben is om nu een paar maanden na het tekenen van het convenant alweer aan te komen van: o ja, dit willen we er ook nog op. Want ik denk dat het vooral belangrijk is dat we de gemaakte afspraken nu ook echt gestand doen met elkaar. Maar dit bespreken en u dan vervolgens ook terugkoppelen hoe zij daarnaar kijken, dat ben ik natuurlijk graag bereid te doen, dus dat wil ik zeker toezeggen. Dan heeft mevrouw Nunnely een vraag gesteld naar aanleiding van de motie van de Partij voor de Dieren, maar daar kom ik dan zo meteen als ik die motie behandel bij terecht, als u dat goed vindt. Mijnheer de Waard heeft eigenlijk een heel goede, heldere oproep gedaan om de vele misstanden die er zijn te blijven aanpakken. Dat doen we, we spannen ons daar echt voluit toe in. We proberen te helpen de arbeidsinspectie zo effectief mogelijk te maken door de vele informatie die wij vergaren in panklare dossiertjes bij hen af te leveren op het moment dat zij in Rotterdam komen handhaven, zodat ze alleen maar raak hoeven te schieten. Dat werkt heel goed en dat blijven we natuurlijk doen. Als het gaat om

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1543

de toestand op de woningmarkt, daar staan we zelf voor aan de lat, en dus is ook alles erop gericht om te zorgen dat we dat met voldoende capaciteit kunnen blijven doen. Dus hij kan ons dat toevertrouwen en zeker ook dat we dat in het goede evenwicht doen, namelijk ja, we bekommeren ons om het lot van de arbeidsmigranten die soms onder valse voorwendselen hierheen zijn gehaald en te makkelijk worden afgedankt. Maar het gaat ons ook gewoon om de Rotterdammer, die een veilige fijne vertrouwde leefomgeving wil. En ook dat staat door het huidige model van arbeidsmigratie op het spel. Dus hij kan erop rekenen dat we dat goed blijven doen. Dan mijnheer Soytekin. Hij spreekt ook van een positieve ontwikkeling, vindt ook het evenwicht van belang en dat we dat borgen en ik wil u toezeggen: wij zullen dat borgen. Dan heeft hij ook gezegd dat de Coalitie Goed Werkgeverschap een voorbeeld is in het land. En dat is het ook echt. Ik was dus bij die presentatie van de Adviesraad Migratie. Daar werd ook genoemd, niet alleen door mij, dat het een voorbeeld is voor de rest van het land.

En ook afgelopen maandag was er een grote conferentie van werkgevers en andere betrokken organisaties, ook in Den Haag, over arbeidsmigratie en daar kreeg ik de kans om ook ons pleidooi te houden en heb ik ook uitgebreid gepleit voor die Coalitie Goed Werkgeverschap en dat heeft ook weer veel belangstelling daarvoor opgeleverd. Dus ik denk dat het inderdaad zo is dat we daarmee de toon zetten. Hij pleit er ten slotte voor dat we niet alleen maar pleisters moeten plakken, maar dat het gaat om echte systeemverandering, dus structurele verandering. Dat ben ik natuurlijk volstrekt met hem eens en daar zetten we dus ook vol op in. Dan mijnheer Coşkun. Zijn kameraad Roemer heeft gewoon ongelofelijk goed werk afgeleverd. Hij is zelf op het moment andere dingen aan het doen, maar ik heb hem ook nog wel eens bij een werkbezoek in Venlo getroffen, want hij is er nog steeds heel erg mee begaan en dat vind ik ook heel mooi om te zien. Maar ook de feitelijke scribent, de voormalige topambtenaar Jaap Uijlenbroek is ook nog voluit hiermee bezig, dus die hele commissie staat ook echt voor het werk dat ze hebben gedaan. Het is ook heel goed dat ook het nieuwe kabinet in het Hoofdlijnenakkoord, dus dat is nog niet het kabinet, maar dat de coalitiefracties in het Hoofdlijnenakkoord hebben opgeschreven: wij willen dat Roemer in zijn volledigheid wordt uitgevoerd.

Dat is volgens mij hartstikke goed. Tegelijkertijd constateren we dat dat vijf jaar na dato dus ook nog steeds nodig is. Maar er staat ook wel veel in dat ingewikkeld is. Nieuwe wetgeving die je ook natuurlijk doorwrocht tot stand wil laten komen, zoals de toelating van uitzendbureaus. En dat gebeurt nu wel, maar het kost allemaal wel veel tijd. Maar dan heb je wel wat uiteindelijk. Hij heeft ook gevraagd naar het bericht in NRC van vanmorgen. Voor de helderheid, dat gaat dus niet over Europese arbeidsmigranten maar over internationale arbeidsmigratie. Het is zo dat we ook in Rotterdam bijvoorbeeld Oezbeken aantreffen die hier via verkeerde constructies naartoe zijn gehaald, op bouwplaatsen. En als dat gebeurt maken we daar een dossier van. Dat is waar we goed in zijn. Dan bundelen we de informatie die we hebben en dragen we dat over aan het bevoegd gezag, namelijk de arbeidsinspectie. Zijn vraag aan wat voor aantallen we nu in Rotterdam moeten denken, daar kan ik geen zinnige uitspraak over doen. Maar ik denk dat we met elkaar rustig kunnen aannemen dat we daar op dit moment echt nog totaal geen grip op hebben en dat daar echt een wildwest van wanpraktijken nog steeds voluit aan de gang is. En dat is dus ook precies waartegen we strijden. Dan kom ik bij mijnheer Kind. De omliggende gemeenten. Ja, daar ben ik het zeer mee eens, die zijn belangrijk.

Want het is zeker in onze regio een asymmetrisch probleem. Dus wij als grote stad, en dat geldt in iets mindere mate ook voor Den Haag, dragen de lasten, terwijl een aantal van de gemeenten om ons heen vooral de lusten dragen. Dan hebben we het natuurlijk over het Westland. Daar hebben we het vaker over gehad. Maar het geldt zeker ook bijvoorbeeld voor Lansingerland. Nu is het zo dat gistermiddag op het symposium over het burgemeesterschap ook de burgemeester van Lansingerland was en we hebben elkaar daar ook al kort even gesproken en ook met elkaar afgesproken dat ik daar op korte termijn op bezoek ga om ook met hen toch het goede en ook het stevige gesprek op te starten. Maar hij gaf ook wel aan dat zij ook echt meer willen doen, en dat geldt overigens ook in het Westland. Zij snappen inmiddels allemaal dat het zo niet kan blijven en dat de weerstand dusdanig groot is dat de wal het schip niet alleen aan het keren is, maar dat op deze manier het schip ook wel eens op de wal te pletter zou kunnen slaan en dat willen ze natuurlijk liever niet. En dat is denk ik verstandig. Dan heeft hij ook gevraagd naar de inkoop.

Hoe kunnen wij op een verstandige manier zorgen dat we met onze grote inkoopkracht goed werkgeverschap belonen en zeker niet slecht werkgeverschap onbewust en ongewild financieren? Dat is precies wat we met ons punt uit het actieprogramma, namelijk goed opdrachtgeverschap, proberen voor elkaar te krijgen. We zijn nu inmiddels met twee pilots gestart en wat dat wil zeggen is dat wij twee grote complexe inkoopopdrachten, grote werken in de openbare ruimte, hebben uitgekozen. Die zijn complex in de zin dat ze omvangrijk zijn, over langere termijn en ook met meerdere onderaannemers, zodat we dan echt kunnen leren van: hoe werkt dat nu, hoe werkt die ketenverantwoordelijkheid? Wat voor eisen moeten wij uiteindelijk aan de voorkant leren stellen, zodat verderop in die keten het niet ongewild toch nog fout gaat? En de lessen daarvan gaan we na dit

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1544

kalenderjaar trekken, want die pilot loopt dit kalenderjaar en dan zullen we in de loop van volgend jaar weten wat dat ons aan inzichten heeft opgeleverd. En dan gaan we dat uiteraard met u delen. Dan mevrouw Van de Peppel. Ik kan mij goed voorstellen dat zij positief verrast was toen zij vorige week in de krant las dat de nieuwe minister van SZW een uitzendverbod op de vleesindustrie overweegt. We hebben het daar natuurlijk nota bene in de week daarvoor in de commissie ook over gehad. Hij heeft inmiddels aangegeven dat hij dat ook wel ziet als toch een beetje de nucleaire optie. Dus dat is uiteindelijk de hardste, meest vergaande maatregel die hij kan treffen om misstanden in een sector aan te pakken. En hij heeft in een Kamerdebat aangegeven dat hij nu laat onderzoeken of dat en onder wat voor omstandigheden dat mogelijk is. Dat is een onderzoek waarvan het niet zoveel zin heeft als wij dat ook gaan doen, maar waarvan we natuurlijk ook met belangstelling volgen wat dat oplevert. Dus dat zijn wij vanzelfsprekend aan het doen. Zij roept vervolgens ook op, ook met een motie, dat we natuurlijk willen voorkomen dat we in die Coalitie Goed Werkgeverschap partijen houden die toch geen goede werkgever blijken te zijn, of die dat misschien wel waren maar waar het toch weer misgaat. En dat ben ik natuurlijk volstrekt met haar eens.

En ook ben ik het natuurlijk echt met nadruk met mevrouw Nunnely eens, dat risico zit er niet alleen in de vleesindustrie of de vleesverwerkende industrie. Dat risico kan in andere sectoren zich ook manifesteren. Want wij willen natuurlijk echt dat die Coalitie Goed Werkgeverschap zuiver blijft en dat dat niet een soort greenwashing wordt of zo voor partijen die het eigenlijk helemaal niet goed doen. Dus u kunt er van ons op rekenen dat we daar echt strikt op zijn en u kunt ook van de werkgevers in de coalitie erop rekenen dat die ook elkaar scherp daarin houden. Want die hebben allemaal dat gedeelde belang ook, dat zij wel echt samen zorgen voor de race to the top in plaats van het volharden in the race to the bottom. Maar als uw raad zich daar ook achter schaart en ook zegt: wij pikken het niet als dat zou gebeuren, dan maakt dat mijn positie daarin natuurlijk alleen maar sterker. Daarom wil ik die motie omarmen. En dan was ik er, dank u wel. De VOORZITTER. Dank u wel. Is er nog iets vergeten, iets blijven hangen? Nee, dan hebben we het allemaal gehad, met hartelijke dank. 7.6

Herinrichting Oude dorp Heijplaat

De VOORZITTER. Dan gaan we naar het volgende onderwerp, Herinrichting Oude dorp Heijplaat. De heer De Waard. De heer DE WAARD (lr). Dank u wel voorzitter. We hebben een uitvoerige commissiebespreking gehad over de herinrichting van het Oude dorp Heijplaat, een project dat enorm hard nodig is voor Heijplaat. Het moet echter wel samen neergezet worden met de Heijplaters. De participatie is niet heel soepel verlopen en dit merkte ik dan ook op de informatieavond in mei waarbij ik aanwezig ben geweest, en corona was aan het begin van dit participatietraject hier ook debet aan. Diverse insprekers hebben in de commissie aangegeven welke problemen er gaan ontstaan bij het voorliggende inrichtingsplan. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een busroute of de ontsluitingswegen. En tijdens de commissiebehandeling heb ik een welwillendheid geproefd bij de wethouder. Ook is de wethouder gisteren op bezoek geweest in Heijplaat. Maar er is tegelijkertijd ook een enorme tijdsdruk. Daarom heb ik een motie in mijn binnenzak. Kijk maar, hier zit ie. Hij is ook breed ondertekend. Maar die ga ik nog niet indienen. Zeker niet. Dat moet kunnen toch? Maar ik ben eigenlijk eerst even enorm benieuwd naar het bezoek van de wethouder aan Heijplaat van gisteravond, waarin de wethouder ook in gesprek is gegaan natuurlijk.

Dus ik ben benieuwd naar zijn ervaringen, wat hij heeft bekeken en welke toezeggingen de wethouder wellicht kan doen in het kader van het inrichtingsplan en de wensen van de wijkraad. Dank u wel. De VOORZITTER. De heer Vonk. De heer VONK (cu). Ja, dank u wel voorzitter. In de commissie is inderdaad uitgebreid gesproken over dit onderwerp en ook over de burgerparticipatie. De opmerkingen van de wethouder daarover waren op zijn zachtst gezegd wat ongelukkig, getuige ook het feit dat er al twee brieven over verschenen zijn, een van de Ombudsman, maar ook een van de wethouder zelf, waarin hij ook duidelijk zegt dat het anders had gemoeten. Dus dat is gebeurd en we kijken vooruit wat mij betreft. Ik had ook een aantal vragen, maar het verhaal van de heer De Waard is eigenlijk mijn verhaal. Mijn verhaal is eigenlijk zijn verhaal. Hij had ook uitstekende vragen. Ik vroeg me wel even af, waren dat nu de vragen van het CDA die dan gesteld worden of waren het echt de vragen van Leefbaar Rotterdam? Ik denk toch ook wel

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1545

van de heer De Waard. We hebben met elkaar gesproken en wij waren het ook helemaal met elkaar eens. We zijn inderdaad heel erg benieuwd naar die burgerparticipatie. Want als er ergens een plek is waar we met elkaar die ambitie die we hebben nu kunnen laten waarmaken, Wijk aan Zet, de burgers aan zet, die participatie die we willen verbeteren, het vertrouwen in de politiek terug, dan is dat op dit moment, op deze plek. We hopen dan ook op mooie verhalen naar aanleiding van het gesprek van gisteravond en wellicht dus wat toezeggingen. En anders inderdaad die motie van de heer De Waard vanuit zijn binnenzak. Dank u wel. De VOORZITTER. Dank. Mevrouw Van Wifferen. Mevrouw VAN WIFFEREN (d66). Ja voorzitter, het debat in de commissie heb ik teruggekeken en ik ben zelf ook wel eens op bezoek geweest in Heijplaat om het zelf te zien. Er zijn natuurlijk twee dingen aan de hand. Aan de ene kant het riool en het water dat daar soms over de straten loopt, waardoor er inderdaad wel wat stenen moeten verdwijnen, soms in de vorm van parkeerplaatsen, om het water ook de grond in te laten zakken. Aan de andere kant een dorp dat toch wat veraf ligt met wat minder frequent openbaar vervoer, waar mensen de auto soms ook echt nodig kunnen hebben. En D66 is niet altijd dogmatisch en we willen de wethouder vragen om te kijken om deze twee zaken bij elkaar te brengen. De VOORZITTER.

De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja, dank voorzitter. Wat een geweldig bruggetje door mevrouw Van Wifferen. Ik had nooit had gedacht dat wij dat bruggetje zouden hebben. Want ik wilde ook iets zeggen over parkeren. Ik sluit me verder eigenlijk helemaal aan bij het betoog van de heer De Waard en de motie die hij in zijn zak heeft is echt een heel mooie motie. Maar ja, wie weet wordt de toezegging nog mooier en dan hoeft hij niet ingediend te worden. Maar inderdaad, de behoefte bij het college waar wij ook volledig achter staan, om parkeerplaatsen in de stad te verminderen, is niet op plekken waar het OV heel schraal is. Dat is op Heijplaat heel duidelijk het geval. Daar gaan parkeerplaatsen weg. Het zou heel mooi zijn als daar dus evenveel parkeerplaatsen voor terugkomen. En laat ik nu het goede voorbeeld van de heer De Waard volgen en inderdaad, het advies van de griffier is ook altijd: houd die moties nu nog even bij je. Doe ze eventueel in de tweede termijn. Ik heb hier een geweldige parkeermotie liggen, maar als de wethouder toezegt dat er evenveel parkeerplaatsen terugkomen dan dat er weggaan, dan hoef ik die niet in te dienen. De VOORZITTER. Mevrouw Rehim Zadeh. Mevrouw REHIM ZADEH (denk). Ja, dank u wel voorzitter. Ik zal niet alles herhalen wat eigenlijk al is gezegd.

Maar Heijplaat is toch nog wel een ietwat afgelegen plek, waar veel mensen, veel bewoners hun auto gewoon nodig hebben. We zijn dus ook wel blij met de eerdere toezegging van de vorige wethouder om het aantal parkeerplaatsen dat wordt weggehaald toch ietwat te beperken. Dezelfde vragen over de participatie. Hoe was het bezoek van de wethouder en wat leren we hier nu van? Dank u wel. De VOORZITTER. Dank. De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, dank. Want er is inderdaad tien jaar gewerkt aan de plannen om deze verouderde riolering in het Oude dorp te vervangen. Een prachtige wijk, kan ik uit ervaring zeggen, want ik ben er afgelopen dinsdag geweest toen het openbaar vervoer van de RET staakte, dus ik ging op de fiets daarheen, niet elektrisch mijnheer Van Schaik, en het was enorm mooi om daar te zijn. Ik heb een bijzondere rondleiding gehad van de wijkraad en van bewoners, om echt gewoon met eigen ogen te zien wat de impact is van het inrichtingsplan. Ik moet wel zeggen voorzitter, er zitten heel goede dingen in. Want er is wateroverlast. Ze hebben die vergroening nodig, en de bewoners zitten daar ook echt op te wachten, zeker bij het Alcorplein. Het Alcorplein is ontzettend versteend. Als daar in de zomer de zon schijnt, dan kun je daar letterlijk een ei bakken op straat.

Maar voorzitter, we zien ook dat er ingrepen worden gedaan in de verkeerscirculatie van het dorp. De Mijdrechtstraat, de heer De Waard heeft het zojuist al aangegeven, wordt afgesloten en niemand snapt dat. Want de Mijdrechtstraat komt uit op de Droogdokweg. En voor de beeldvorming voor de collega’s die hier zijn. Dat is de weg die langs het haventerrein loopt, wordt afgeschermd door hoge bomen aan de Rondolaan en de rest van het dorp heeft dus ook geen last van het autoverkeer. Als we die straat

raadsvergadering van 12 september 2024

Notulen pagina

1546

afsluiten, betekent het dat al het autoverkeer door het dorp moet gaan rijden en dat is absoluut geen goed plan. Dus ik sluit me ook aan bij de vragen van de heer De Waard of dit ook anders kan. Hetzelfde geldt ook voor de Heysedijk. Dat is op dit moment een doodlopende straat. Kinderen spelen daar op straat. U bent daar geweest, ik ben ook benieuwd of u daar bij de Heysedijk bent geweest. Want ze spelen daar op straat, ook in de bosjes. En als u de straat dus opengooit en het verkeer dus vanuit de Eemhavenweg richting het dorp kan komen, heeft dat een enorme invloed op de speelomgeving van die kinderen. Dus ik vraag me ook af wat u daar dan nog aan kunt doen. Dat was het voorzitter. Nee, ten slotte, er zijn ontzettend veel studenten die met de auto naar het dorp komen. Ik denk dat we daar nog misschien niet vandaag, maar toch nog wel een keertje over moeten praten in de commissie, want misschien kunnen we daar ook wat aan verbeteren voor het dorp. De heer COŞKUN (sp). Twee zinnen voorzitter, want er is al heel veel zinnigs gezegd. Ik heb zelf twee jaar op Heijplaat mogen wonen en als je ergens de bewoners het voor het zeggen kunt laten hebben, is het wel daar, als het over verkeerscirculatie gaat. Als de wijk aan zet is, is het daar. Want de rest van de stad komt er nauwelijks. Die rijdt er ook niet met de auto rond.

Laat die bewoners zelf beslissen hoe ze de ontsluiting en de wegen laten doen. Dus laat de bewoners op Heijplaat aan zet. De VOORZITTER. Anderen? Wethouder. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd) (wethouder). Ja voorzitter, dank u wel. En dank aan de raad overigens ook voor een heel fijne bespreking in de commissie. Ik wil toch eerst even aangeven dat ik heel blij ben met de plannen die er eigenlijk liggen voor Heijplaat. Want het gaat daar echt vergroend worden. We gaan daar waterproblemen oplossen en dat heeft Heijplaat ook echt nodig. Het is lang geleden dat in Heijplaat zoveel geld is gestoken. Er gaan miljoenen naar Heijplaat toe en daar mogen we ook wel trots op zijn. Maar het leuke van wethouder zijn, is dat ik dingen bij kan sturen als uw raad daarom vraagt en als ik daar ook nog eens de budgettaire ruimte voor heb, want die twee zaken hangen wel samen. Ik ben inderdaad gisteren bij de wijkraad geweest en dat was een heel goed gesprek. Ik ben ook blij dat ik dat vandaag met u kan delen en ik heb daar ook met hen een aantal zaken besproken waarvan ik denk dat we het plan kunnen aanpassen. Dat zijn niet alle wensen van de wijkraad. Dat ga ik u nu al wel zeggen. Maar het zijn wel de belangrijkste. Zo voelt dat in ieder geval bij mij. De Mijdrechtstraat, dus dat is het stukje, de ontsluitingsweg die zij daar nu hebben waar u ook over begon mijnheer Biljoen, dat laat ik open.