20231107 en 20231109- Notulen van de raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Dat is ook de hele gedachte achter het coalitieakkoord, dat wij aan het begin van deze periode hebben gesloten en dat zal ook voor het resterende deel van deze periode de inzet zijn van onze partij. Aan de slag voor deze groep Rotterdammers. De Rotterdammers die wat willen maken van hun leven, of zij nu sterke of zwakke schouders hebben. En voorzitter, ik heb het net al kort opgesomd, maar ik wil nu ingaan op al die zaken die ontwrichtend werken op onze stad. Laten we beginnen met het ergste dat iedereen in de stad aangaat en dat is veiligheid. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Ik hoor mevrouw Coenradie eigenlijk zeggen dat ze zo opkwam voor de gewone man, de gewone Rotterdammer. Maar waarom kiest u er dan voor om betaald parkeren in te voeren op Zuid en niet in Hillegersberg? Waarom kiest u ervoor om de tram in Delfshaven niet meer te laten rijden, maar wel in de Molenlaan? En waarom kiest u er dan ook voor om een volkstuin op te heffen en een golfbaan te laten liggen? Als u het er nu over heeft dat u opkomt voor de gewone man. Die sociale agenda die we hadden in deze stad wordt vermorzeld door het beleid van de VVD en u gaat

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2090

er gewoon in mee en u heeft het alleen maar over veiligheid. Maar die hele sociale agenda vergeet u. Kunt u daar nog wat over zeggen? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Nou, dat is dan grappig, want ik was nog helemaal niet klaar met mijn spreektekst, sterker nog, er kwam nog een heleboel aan, dus ik zou dan toch mijnheer Engberts willen vragen om even dat geduld op te brengen. Maar ja, we zijn er zeker wel voor de gewone man. En laten we wel wezen, betaald parkeren, ik dacht mij te herinneren dat juist de PvdA dat toch wel in een aantal wijken heeft uitgerold, een aantal jaar geleden. Laten we nu dus niet doen alsof dat een paradepaardje van Leefbaar Rotterdam of van dit college is. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). We hebben natuurlijk altijd het beleid gehad: als er parkeerdruk is, dan kunnen we betaald parkeren invoeren. Als we dat ook met elkaar vaststellen. Maar niet om onze begroting te spekken en niet om het Excelsheet, boekhoudkundig gewoon alles even rond te rekenen. Want dat is wat u doet. U voert het rücksichtslos in, niet kijken naar waar het nodig is. Niet kijken: is er eigenlijk al meer dan genoeg groen in een wijk. U voert het gewoon maar in, alleen maar om het geld binnen te halen. En dat is wat ons tegenstaat. De VOORZITTER. De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk).

Dank voorzitter, in aanvulling op mevrouw Coenradie, het is inderdaad de PvdA geweest die is begonnen om de armste wijken in Rotterdam te belasten met betaald parkeren, dus ik vind het nogal een verhaal om hier op te hangen om te zeggen dat Leefbaar Rotterdam of deze coalitie niet zou opkomen voor de gewone man. Vijftien wijken in Rotterdam betaald parkeren en volgens mij tien, twaalf waar de PvdA de hand in heeft gehad. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Hoera, we zijn er weer. Het is allemaal de schuld van de PvdA wat er mis is in deze stad. Wij zijn helemaal niet tegen betaald parkeren. Wij zijn niet rücksichtslos tegen betaald parkeren, maar ik heb net gezegd: waar parkeerdruk is en waar het nodig is om meer groen in de wijk te hebben. Fine, we zijn ertegen dat je het alleen maar invoert om zoveel mogelijk geld binnen te harken en dat is wat u doet. De VOORZITTER. De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk). Fijn dat de PvdA ook een beetje schuldbewust is. Dat is goed om te horen. Kijk, wat er natuurlijk wel ontstaat op het moment dat je ergens betaald parkeren invoert, dan gaat het waterbedeffect ontstaan en op meerdere plekken in die wijken gaat die druk verhoogd worden. Dus dat is helaas ook wel de reden dat we betaald parkeren moeten invoeren op sommige plekken waarvan ik u ook kan zeggen dat heel veel bewoners er ontzettend blij mee zijn.

De VOORZITTER. U mag reageren. U eerst mijnheer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Nee, ik wilde de heer Soytekin eigenlijk gewoon vragen: neem even verantwoordelijkheid voor je eigen daden in plaats van een paar oude koeien eruit te halen en het daar eindeloos over te gaan hebben. Wat er nu gebeurt, dat is waar de mensen last van hebben en daar heeft u verantwoordelijkheid voor. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja voorzitter, je weet wanneer een politieke partij geen verhaal heeft bij iets wat ze steunen. Dat is als ze naar een ander wijzen die er op dat moment eigenlijk helemaal niets mee te maken heeft. Dus eigenlijk zeggen Leefbaar Rotterdam en DENK hier: de PvdA heeft ooit ergens in een wijk betaald parkeren ingevoerd en daarom doen wij er nog maar even een paar wijken bij. Er is geen verhaal op dit punt. Het is inderdaad precies zoals de heer Engberts zegt.

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2091

Betaald parkeren hebben we altijd ingevoerd op het moment dat de druk te hoog werd. Daar hoorde dus ook de parkeerdrukmeting bij. Die schaft dit college af en daarmee is betaald parkeren inderdaad officieel een melkkoe geworden en raakt het inderdaad alle Rotterdammers in hun portemonnee en lost het geen enkel probleem op, spekt het alleen de begroting van deze gemeente. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja voorzitter, het zal u niet verbazen dat D66 groot voorstander is van dit plan en ik meen de fractie van GroenLinks ook, maar ik ben heel erg benieuwd of dat ook inderdaad zo is. Steunt GroenLinks ook dit plan om betaald parkeren zo breed in te voeren? De VOORZITTER. Mevrouw Bokhove. Mevrouw BOKHOVE (gl). Dank u wel voor dit cadeau. Nee, GroenLinks is altijd voorstander geweest van betaald parkeren, ook over de hele stad. Auto’s nemen ontzettend veel ruimte in, zeker in wijken waar straten smal zijn, de kleinste huizen zijn, mensen met de laagste inkomens wonen. Daar is vaak een enorme parkeerdruk en een grote behoefte aan ruimte. Ik denk dat het een heel belangrijk principe is: de vervuiler betaalt. De ruimte-innemer moet daar betalen en het is een goed systeem om dat eerlijk te verdelen over de stad. Dus wat GroenLinks betreft is dat een goed instrument. We hebben het graag ingezet en we verschillen soms.

We werken graag samen met de PvdA en op sommige punten verschillen we nog een beetje van mening. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Ja voorzitter, ik ben blij dat de heer Segers-Hoogendoorn weer aangeeft hoe wij moeten debatteren en wat de juiste vorm is, maar het is natuurlijk heel gebruikelijk dat we in dit huis de consistentie van beleid wel even onder de aandacht brengen en die is ver te zoeken bij de PvdA. Daarnaast wil ik even aangeven dat wat wij hier in de stad doen, iets is wat we jarenlang al mee hebben gemaakt, namelijk dat als je ergens betaald parkeren invoert, staat het binnen no time in de aangrenzende wijk vol met auto’s van mensen die daar hun auto gaan parkeren omdat ze niet willen betalen. Dus dat is een systeem dat zich elk jaar weer, al die jaren dat wij hier in de gemeenteraad staan, voordoet. Iemand die dat ontkent, moet mij met cijfers overtuigen dat dat niet geval is. Dus kom maar met cijfers. Als er geen waterbedeffect is, dan sta ik aan uw kant. Maar dat waterbedeffect bestaat. En wat hebben we vervolgens gedaan? We hebben in dit college, deze wethouder heeft ervoor gezorgd dat het de allereerste wethouder is die ook retrospectief een aantal doelgroepen weet te ontlasten.

Leraren, sportverenigingen, worden allemaal met maatwerk bediend, zodat we ze ook in onze stad weten te houden, ook in die gebieden waar al jarenlang betaald parkeren is. Die worden allemaal ontzorgd. Dus dat is beleid dat werkt. Daar sta ik ook achter en dat mag u zelfs van een autopartij als de VVD verwachten. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Voorzitter, ik maak er om te beginnen ernstig bezwaar tegen dat wij niet consistent zouden zijn. Noch GroenLinks noch de PvdA kunt u een gebrek aan consistentie verwijten. Wij zijn altijd voor betaald parkeren geweest op basis van parkeerdruk. That’s it. En gelukkig gaan we het binnenkort ook nog hebben over het hele parkeerbeleid, want al die fop die naar de sportverenigingen wordt uitgerold, ik zou er niet blij mee zijn. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Voorzitter, ik heb nog geen antwoord op mijn vraag gekregen van de heer Engberts of hij kan aantonen dat het waterbedeffect niet bestaat in onze stad. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Dat is een soort vraag van ‘poept een beer in het bos?’ Natuurlijk bestaat een waterbedeffect, maar we zijn altijd gewoon uitgegaan van het betaald parkeren op basis van ervaren parkeerdruk. En dat altijd keurig in gesprek met bewoners op een goede manier geparticipeerd. En dat slaat u allemaal over.

U gaat alleen maar… u heeft ook helemaal niet gekeken

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2092

naar parkeerdruk of waterbedeffect. Het ging u er alleen maar om om zoveel mogelijk geld van de gewone Rotterdammer af te pakken. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Nee hoor voorzitter. Dat is een onwaarheid die hier wordt aangegeven. Het is in de coalitieonderhandelingen helemaal niet dichtgelegd. Er is in de coalitieonderhandelingen gewoon heel duidelijk gezegd: elke keer moet je eigenlijk uitstellen, is het een uitstel van een veroordeling van een wijk richting betaald parkeren. Dat weet je gewoon, want dat gebeurt elke keer weer. En wat we hebben gezegd is: dan kun je het beter in één keer goed doen, het in één keer voor de hele stad binnen de ring regelen in plaats van dat je elke keer maar zorgt dat er weer een wijk heel veel problemen krijgt. Ik heb het zelf meegemaakt in Delfshaven, waar bijvoorbeeld de parkeertijden, de duur van het parkeren werd uitgerold in mijn naastliggende wijk, waardoor iedereen na 18 uur mooi in mijn wijk kwam parkeren. Dat was zelfs al in een gebied waar de parkeertijden er al waren. Dus u kunt niet ontkennen dat het waterbedeffect er al is. Dat doet u ook niet, maar dan moet u daar ook de gevolgen en de consequenties van dragen. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Dan heb ik een wedervraag aan de heer Lansink.

Is de ring een soort van enorme dijk waar geen waterbedeffect overheen kan komen? De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Nee, maar daar zijn wel substantieel de meeste auto’s. De heer ENGBERTS (pvda). Via de voorzitter, doe het dan ook in één keer goed en voer dan ook betaald parkeren in buiten de ring, bijvoorbeeld in Hillegersberg. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Dank u wel voorzitter. Ik ben heel erg blij dat de heer Engberts doorziet dat de plannen die wij hebben voorgelegd inderdaad kloppend zijn en ik zie hem nu in ieder geval van een tegenstander groeien in een voorstander. Ik dank hem daarvoor. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja voorzitter, dat waterbedeffect is een gelegenheidsargument. De heer Lansink weet net zo goed als iedereen hier inderdaad dat het bestaat. Daarom bestaat die term waterbedeffect namelijk ook. Maar de VVD schaft gewoon de parkeerdrukmeting af. Dat is gewoon een feit. En daar wilt u niet voor uitkomen. Dat is een beetje jammer, want u heeft dat wel in de coalitieonderhandelingen weg moeten geven. Maar u heeft er nu heel lang over gedaan om een frame te bedenken waarop u dat wel waarheidsgetrouw kan vertellen. Dat is niet aan de hand. U schaft de parkeerdrukmeting af en u vergeet daarbij ook één heel belangrijk ding.

Je hebt voor het invoeren van beleid in je stad, zeker voor een autopartij als de VVD, ook draagvlak nodig. En draagvlak krijg je bijvoorbeeld doordat mensen een probleem ervaren en een bestuur van een stad het probleem oplost. Nou, dat is wat je doet als je een parkeerdrukmeting uitvoert, de norm gehaald wordt en je dan betaald parkeren invoert. Wat u doet, is die afschaffen, waardoor u het draagvlak in de stad helemaal verliest en dat is wat er met uw beleid gebeurt. En u heeft een mooi frame bedacht van dat waterbedeffect, maar u schaft gewoon de parkeerdrukmeting af. Kom daar dan ook voor uit. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). En zelfs daarin wordt u voorzien bij het parkeerbeleid van deze wethouder. Doordat we gewoon kijken waar de druk op dit moment het hoogst is, daar voeren we het als eerste in en andere wijken volgen daarna. Dus ook daar, als u gewoon het beleid van de wethouder bekijkt, is het precies wat u wilt. Dat doen we en daar houden we rekening met het waterbedeffect dat we per definitie hebben in deze stad.

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2093

De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Weer een nieuwe manier om niet te hoeven zeggen dat de VVD de parkeerdrukmeting afschaft. Dan zeg ik het maar. Ik heb het al een paar keer gezegd. De VVD schaft de parkeerdrukmeting af en als u niet in de coalitie zou zitten, zou u in de hoogste boom zitten om te vertellen dat dat echt een schande is. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Als u in deze coalitie had gezeten, had u precies hetzelfde gedaan mijnheer Segers-Hoogendoorn. De VOORZITTER. Dan is de cirkel rond. Dan gaan we naar mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Al die gewone Rotterdammers zien dat er nog altijd dag in, dag uit, explosies plaatsvinden in hun straat, of dat er kogelgaten zitten in de muren van hun woningen. Dat is de realiteit. De realiteit is dat de politie een 14-jarige ’s nachts oppakt met cobra’s, of dat wij 16-jarigen aanhouden voor explosies. De realiteit is niet dat alles ineens mooier, veiliger en beter wordt omdat de burgemeester hier zegt dat we er alles aan doen. De realiteit is dat er niet genoeg wordt gedaan om deze raddraaiers van de straat te lichten en ervoor te zorgen dat die gewone Rotterdammer echt zonder zorgen kan gaan slapen. Te vaak hoor ik: kan niet, mag niet, op veiligheid.

Dit draagt bij aan een samenleving die voelt dat de overheid er is voor haar eigen regels in plaats van de menselijke maat. Rotterdammers snakken naar een zichtbare overheid die uitstraalt: tot hier en niet verder. En nee, we zullen niet alles kunnen voorkomen, maar mijn doel is om samen met u allen hier een strijd te voeren tegen dit geweld, waarbij er geen dogma’s zijn. En dat we straks tegen elkaar kunnen zeggen: wij, de raad, de burgemeester, de ambtenaren, de politie en alle andere partners hebben echt alles uit de kast getrokken om onze samenleving te beschermen tegen dit explosiegeweld. Echt alles. De VOORZITTER. Mevrouw Bokhove. Mevrouw BOKHOVE (gl). Dank u wel. Ik zie dezelfde problematiek. Ik moet ook constateren dat u zelf ook constateert dat in de afgelopen anderhalf jaar de stad niet heel veel veiliger is geworden. Dat heeft Leefbaar Rotterdam ooit wel beloofd, maar dat valt vooralsnog even vies tegen. U geeft ook aan: ik wil over dogma’s heen. Maar we hebben hier ook wetten. Wetten zijn er ook om mensen te beschermen. En u zegt: ik wil bij wetten of bij regels de menselijke maat toepassen. Hoe gaat u zorgen dat er dadelijk geen willekeur is? Want ik ben bang voor het omgekeerde, dat er dadelijk een ongelijkheid in de stad bij komt, dat er sprake is van willekeur en dat is juist op veiligheid ook een enorm risico.

En ik wil graag weten, niet alleen handhaving, wat ziet u aan de basis om onze kinderen te behoeden dit pad op te gaan, ziet u daar ook maatregelen? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Ja, we kunnen niet iets binnen anderhalf jaar oplossen, maar wat wel een feit is, is dat wij met dit college 40% meer uitgeven aan veiligheid dan het vorige college. Dus ja, wij doen hier echt ontzettend veel aan. Maar ik zou ook graag verder willen gaan met mijn betoog, omdat ik denk dat een deel van het antwoord in de rest van mijn betoog zit. En uiteraard, als dat niet zo is, hoor ik het graag. De vraag is hoe we dit nu willen gaan doen. Allereest door veel meer nachtelijke politie-inzet. De explosies vinden namelijk ’s nachts plaats en we zien en horen vaak dat dit ontstaat door duo’s op scooters. Daarom wil ik met klem het verzoek bij de burgemeester neerleggen: maakt u zich hard voor een gerichte nachtelijke aanpak, waarbij wij veel meer fouilleeracties gaan houden. Ga bij de Maashaven staan, de Zwart Janstraat of in de wijken, en licht ’s nachts die duo’s op scooters of die patserbakken van straat. Als ze niks te verbergen hebben, is er ook niks aan de hand. Maar de mensen en Leefbaar Rotterdam snakken veel meer naar een mentaliteit van: niet lullen maar poetsen. De stad schreeuwt hierom. Wij missen vooralsnog deze mentaliteit. De VOORZITTER.

Mevrouw Bokhove.

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2094

Mevrouw BOKHOVE (gl). Ik vroeg net hoe u willekeur gaat voorkomen, en nu gaat u eigenlijk iedereen die ’s nachts met z’n tweeën op een scooter rijdt, betichten van: u bent mogelijk een potentiële bommenlegger. En ik vind dat best wel ver gaan. Ik zie ook een aantal mensen hier best even verschrikt kijken. Hoe ziet u dat dan voor zich? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Wij lezen de berichten en wij denken dat het goed is dat er gewoon gefouilleerd wordt. Als je niets te verbergen hebt is er ook niets aan de hand. En op het moment dat je daar ’s nachts rijdt met een goede reden, dan is er ook niets aan de hand. Maar laten we in ieder geval deze mensen wel controleren, want we zien dat ’s nachts de meeste explosies plaatsvinden, dat ’s nachts de meeste mensen op straat rondlopen met allerlei cobra’s, dus ja, je moet ook ergens beginnen. Als het op de dag was geweest was het op de dag geweest, maar nu vindt het vooral in de nacht plaats, dus het lijkt me ook een heel logisch moment om dan te kijken wat we kunnen doen. Voorzitter, helaas is de veiligheid op straat niet het enige wat broos is. Vaak zijn het de kleinere situaties die de meeste impact hebben op de gewone Rotterdammer. Een van de meest nijpende voorbeelden is de verloedering in ons openbaar vervoer.

Het is anno 2023 in mijn ogen onverteerbaar dat onze ouderen en vrouwen, maar steeds ook vaker mannen, niet met ons OV durven te reizen in onze stad, omdat zij te maken hebben met onveilige en ongure situaties. We hebben meer handhavers nodig. Niet alleen vanwege de subjectieve veiligheid, maar ook vanwege de objectieve veiligheid. Recentelijk nog, toen een verwarde man op het Marconiplein over het spoor liep. We willen niet weten hoe dat afgelopen was als er geen OV-surveillanten waren geweest die ter plekke konden ingrijpen. We moeten dit onderwerp een veel hogere prioriteit geven. En daarom zijn we de beroerdste niet om hier het voortouw in te nemen. Wij dienen een amendement ꞌEen nachtelijke impuls voor een veilig openbaar vervoer' in, om meer budget vrij te maken voor meer toezicht en handhaving. Daarbij willen we wel opmerken dat dit vooral in de avonduren nodig is. Daarnaast werken wij momenteel aan een initiatiefvoorstel met een breder pakket aan ideeën om het OV veiliger en prettiger te maken voor iedereen. Want het OV is niet van junkies en overlast gevend tuig, maar van de goedwillende Rotterdammers. Een onderwerp dat alle aandacht duidelijk heeft in het stadhuis is bouwen en wonen, en dat is meer dan terecht. De zorgen die er leven over het achterblijven van het bouwen van woningen is een zorg die wij delen en een zorg die voor vele Rotterdammers net zo groot is.

De oorzaken voor het achterblijven van die bouwproductie zijn helder en onoverkomelijk, maar dat maakt de nood niet minder hoog. Wij hebben daarom keihard gezocht in de begroting naar ruimte om ervoor te zorgen dat er extra middelen zijn om te werken aan het bouwen van die broodnodige huizen voor die gewone Rotterdammer. Daarom dienen wij een amendement ꞌBetaalbare impuls voor betaalbare woningenꞌ in, om een impuls te creëren voor betaalbare woningen. En voorzitter, het heet niet voor niets bouwen en wonen. Het heet zo omdat het onderwerp wonen en met name woonoverlast een ontzettend groot probleem is in onze stad. Dagelijks komt de mailbox van onze partij vol te zitten met voorbeelden waarbij er woonregels overtreden worden. Denk bijvoorbeeld aan het huisvesten van meer personen dan bedoeld in een bepaalde woning, maar ook achterstallig onderhoud, malafide verhuurders of constante overlast door buurtbewoners. Daarom willen wij extra inzetten op de handhaving voor deze situaties in Oud-Mathenesse, waar dit probleem groot is. En we willen ook kijken naar gemeenten die dit mogelijk beter op orde hebben. Zie bijvoorbeeld Den Haag, waar ze werken met een uitgebreide pandbrigade die deur voor deur afgaat om te kijken wat er beter moet. Daarom dienen wij de motie ꞌEen schepje bovenop de Rotterdamse pandbrigadeꞌ in. Een van de andere gesprekken aan de keukentafels is migratie.

Asielmigratie, arbeidsmigratie en studiemigratie. Een onderwerp dat onlosmakelijk verbonden is aan tal van andere thema’s die onze collectieve sector raken. Hoe meer mensen er in onze stad komen wonen, hoe minder huizen er beschikbaar zullen komen. Dat is geen hogere wiskunde, maar wel een conclusie die veel politieke partijen niet durven te erkennen. Maar het heeft gevolgen, het legt een enorme druk op de samenleving, op cultureel gebied, de woningmarkt, veiligheid, zorg en ons onderwijs. En voorzitter, steeds meer Nederlanders vinden dit ook. We zien in tal van onderzoeken en peilingen dat migratie genoemd wordt als een van de topprioriteiten om dit landelijk aan te pakken. En ook onder politieke partijen die overwegend links zijn zien we deze ontwikkeling. En dat stemt tot hoop. De hoop dat er eindelijk eens iets gedaan wordt aan een fenomeen dat wij decennia volledig uit de klauwen hebben laten lopen. Het gaat niet meer. Nederland kan dit niet meer aan, en Rotterdam kan dit al helemaal niet meer aan. In het coalitieakkoord staan daar al goede stappen in. Iets wat wij als gemeente beter aan moeten pakken is het straatbeeld van de straten in onze Rotterdamse wijken. Nog te vaak worden straten overspoeld door de aanwezigheid van dakloze en verwarde personen in de wijk.

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2095

De VOORZITTER. Over het voorgaande mogelijk nog de heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja ja, want ik dacht, nu komt er iets van een begin van een oplossing of zo, maar dit was gewoon een kopje migratie, en het was ook verder niet gedefinieerd of zo, net zoals in het begin van het betoog ook al de ander het probleem was hè, de niet-rechthebbende. Ik zou mevrouw Coenradie aanraden om eens naar de documentaire Leven in Limbo te kijken, want er zijn hier een aantal mensen in de stad die volgens u niet rechthebbend zouden zijn, maar die kunnen helemaal niet terug naar een land van herkomst, want dat accepteert hen gewoon niet. Daar heeft u het niet over. Het is een soort breed begrip van migratie, ik denk met als bedoeling om ꞌde anderꞌ in een kwaad daglicht te zetten. Ik zou heel benieuwd zijn wat mevrouw Coenradie nu voor migratie wil aanpakken. Want het zijn namelijk heel veel verschillende vormen. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Ik dacht mij te herinneren dat wij eerder zo’n kijktip hebben gehad. Ik zal er opnieuw eens eventjes naar kijken en mocht u nog wat meer kijktips hebben, dan zal ik daar zeker ook naar kijken. Welke wij willen aanpakken? Wij willen alle drie aanpakken, want we hebben gewoon geen ruimte hier.

Dus dat betekent op zowel asiel, daar hebben we afspraken over staan in het coalitieakkoord, maar ook studiemigratie en andere vormen van migratie. Het gaat niet meer. We moeten op een gegeven moment met elkaar constateren: we hebben het niet, dus je kunt hier wel naartoe komen, maar we hebben niks wat we je kunnen bieden, behalve misschien een heel leuke opleiding, maar zelfs daarvoor moet geloot worden. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja, dus ga ik er dan van uit, dus kennismigratie, dan gaat u in gesprek met de universiteit? U bent de grootste partij van de stad. U zit in de coalitie. Maar daar hoor ik niets over. Arbeidsmigratie, er is natuurlijk veel vrij verkeer van mensen binnen de EU, wat mevrouw Elfilali al aangaf. Maar het zijn ook gewoon bedrijven hier, die die mensen hiernaartoe halen. Gaat u dan met die bedrijven praten? Wat gaat u dan doen om die groepen aan te pakken? Asiel is zo’n klein stukje en daar heeft u zelf natuurlijk een historisch quotum aan gehangen, dus daar hoeven we het met elkaar niet meer over te hebben. Maar even die kennis- en arbeidsmigratie. Wat gaat u daar dan aan doen? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Nou, u geeft aan dat asielmigratie zo’n klein stukje is, maar dat is helemaal niet waar.

Ja, dat is een klein stukje, als je nu kijkt naar de percentages. Maar dat zijn wel de mensen die hier lang blijven uiteindelijk, waarvan een heel groot percentage hier niet aan het werk gaat en een heel groot percentage hier dus beroep doet op allerlei faciliteiten, maar hier niet werkt maar wel alles nodig heeft wat heel veel mensen hier nodig hebben. Dus daar ligt voor ons natuurlijk wel een enorm grote focus, en dat zal ook blijven. En natuurlijk kijken we ook naar andere soorten migratie, hoe we dat kunnen demotiveren en eerst kunnen zorgen dat mensen die hier willen studeren gewoon een opleiding kunnen volgen zonder ingeloot te worden en te denken: ja, het gaat aan mij voorbij, of hier op kamers willen zonder dat er überhaupt een kamer beschikbaar is. Dus dat betekent dat er op meerdere fronten, net als in het zorgveld, ook met meerdere partners en in het werkveld gesprekken gevoerd gaan worden. Dat klopt. De VOORZITTER. De heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Dan zou ik het fijn vinden als mevrouw Coenradie ook gewoon een voorstel doet. We hebben net een stroom aan moties over veiligheid, maar niets op dit gebied. En uiteindelijk op mijn vraag, kennismigratie en arbeidsmigratie, geeft u overal het antwoord op asiel, waarvan we weten dat het een klein percentage van het geheel is.

En dat het met name een failliet systeem is dat ervoor zorgt dat die mensen hier langer zijn dan mogelijkerwijs nodig zou zijn. En dat is het frame van Leefbaar Rotterdam en daarom daag ik u er ook op uit, je kunt het frame eens een keer tenietdoen door hier met serieuze voorstellen te komen in plaats van alleen maar te zeggen: het

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2096

gaat over migratie, dat niet te definiëren, er geen enkele actie aan te verbinden, en het alleen maar te schuiven op asielzoekers. Want dat is wat we van u gewend zijn. Dat valt me zeer van u tegen. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Ja, dat mag. Goed, iets wat wij als gemeente beter aan moeten pakken is het straatbeeld. De VOORZITTER. Dan mevrouw Elfilali nog even. Mevrouw ELFILALI (volt). Ja voorzitter, mevrouw Coenradie had het over percentages en een hoge druk op al onze voorzieningen. Waar hebben we het precies over? Wat zijn deze percentages? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Voorzitter, ja, voor exacte cijfers kunt u denk ik het beste toch even kijken of in de papieren of het even navragen bij de wethouder, of ik kom er later bij u op terug. Maar laten we wel wezen en het is een beetje vragen naar de bekende weg, maar het is heel duidelijk dat op het moment dat hier asielzoekers binnenkomen, zij na verloop van tijd in de bijstand blijven zitten na een jaar of vijf, maar wel hier een beroep doen op een woning, op eigenlijk alles wat ze hier nodig hebben. En hetgeen wij gewoon niet kunnen bieden, want dat kunnen wij niet eens aan onze eigen mensen bieden. Dus dat zijn de feiten en als u graag ook nog cijfers achter de cijfers wilt hebben, dan kom ik daar gewoon bij u op terug. De VOORZITTER. Mevrouw Elfilali.

Mevrouw ELFILALI (volt). Ja voorzitter, dus mevrouw Coenradie zit hier gewoon vanuit de onderbuik een verhaal te houden zonder dat ze de onderbouwing ervoor heeft. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Nee, dat zit ik niet te doen. Exacte cijfers heb ik daarover niet nu paraat. Ik weet dat in ieder geval een groot gedeelte van wat hier binnenkomt, dat is asielmigratie, en dat is ook een groot gedeelte dat hier gewoon na vijf jaar nog in de bijstand zit, dat niets bijdraagt. Dat zijn cijfers, dat heeft niets met onderbuikgevoel te maken. En als u zo meteen van mij nog meer cijfers wilt krijgen, want blijkbaar heeft u ze in ieder geval helemaal niet, en dat bevreemdt mij, dan kunt u ze ook van mij krijgen. Maar dan ben ik ook wel benieuwd of als u dan die cijfers van mij krijgt, u het dan met mij eens bent. De VOORZITTER. Mevrouw Elfilali. Mevrouw ELFILALI (volt). Ik betwijfel of ik het met mevrouw Coenradie eens zal zijn op dit onderwerp, maar wat ik in ieder geval wel frappant vind is dat hier inderdaad eerst migratie, asiel, vluchtelingen op één hoop wordt gegooid. Vervolgens wordt er gezegd: er is een enorme druk op onze voorzieningen. Mensen in de bijstand worden nu allemaal gekwalificeerd als mensen die migrant zijn. Dus ik vind het frappant dat Leefbaar Rotterdam dit zo doet, gewoon ongekend.

En wat ik trouwens ook nog wel interessant vond, als wij zo weinig ruimte hebben hier in de stad, wat mevrouw Coenradie eerder zei, hoe komt het dat we nog aan het bij bouwen zijn? De VOORZITTER. Mevrouw Elfilali, misschien iets meer afstand tot de microfoon houden, dat komt de verstaanbaarheid via internet ten goede. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Deze woningen zijn gewoon broodnodig. Die zijn broodnodig, want op het moment dat er nu een gezin is dat opstaat en zegt: helaas, onze relatie werkt niet. Dan kan de partner of de ander kan in ieder geval niet een huis vinden. Dat is de situatie. Maar wij zeggen dan vervolgens wel: ach joh, kom maar lekker hiernaartoe, want wij kunnen het hier allemaal bieden. Want ja, laten we het allemaal nog verder volbouwen. Ja, we bouwen, maar dat doen we dus ook vooral voor de mensen die het hier nodig hebben. Dat betekent dat we er daar dus in eerste instantie ook voor zijn. Dat geldt niet alleen voor bouwen, want we hebben het wel steeds over bouwen

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2097

als we het hebben over asielmigratie, maar we hebben het over alles. In alles is er een tekort. In de zorg, in het onderwijs, kinderopvang, als je één kind hebt heb je een probleem. Heb je twee kinderen, dan heb je een nog veel groter probleem. Je kunt op dit moment bijna nergens een beroep op doen. Maar wij zeggen dan vervolgens wel, althans een heel groot deel van de raad, een heel groot deel van een aantal politieke partijen zegt: kom maar binnen. Nee, wij kunnen het voor onze eigen mensen nog niet regelen, maar laten we dan vooral zorgen dat we het voor andere mensen goed regelen. Ik vind dat echt inhumaan en ik vind ook dat je je eigen Rotterdammer, je eigen volk dan niet recht in de ogen kunt aankijken. Schandalig. De VOORZITTER. Mevrouw Elfilali, tot slot. Mevrouw ELFILALI (volt). Ja voorzitter, ik weet niet precies wie mevrouw Coenradie bedoelt met eigen Rotterdammers. Voor mij zijn alle Rotterdammers die hier wonen Rotterdammer. Maar ik denk dat het ook wel belangrijk is, we hebben grote arbeidstekorten, hoe gaan we dat oplossen? Ik denk dat we toch ook gewoon kennismigranten, zoals net ook al werd genoemd, nodig hebben om ook gewoon in onze arbeidstekorten te voorzien. Dus dit verhaal van Leefbaar Rotterdam is gewoon een fabeltje en het is vermoeiend om naar te luisteren, maar het lost helemaal niets op. De VOORZITTER.

Er zit geen vraag in, dus ik ga naar de heer Segers-Hoogendoorn. De heer SEGERS-HOOGENDOORN (cda). Ja voorzitter, mevrouw Coenradie heeft niet alleen de cijfers niet op orde hè, want asielmigratie is dus een klein deel van de totale migratie. En vervolgens de mensen die een status krijgen na een asielaanvraag is een nog kleiner deel, dus dat heeft ze al niet op orde. Maar ze heeft ook de definities niet op orde, want ze zegt: asielzoekers, een dak boven hun hoofd, bijstand. Asielzoekers hebben nergens recht op, alleen op opvang. En dan wordt er gekeken of ze terecht asiel aanvragen en of ze mogelijkerwijs, als ze echt vluchten voor vervolging, een status mogen krijgen. En pas dan komen die voorzieningen om de hoek kijken. Dus het is eigenlijk zo abject wat u zegt, want u schuift alles op een kleine groep waarvan u weet dat het een kleine groep is, en vervolgens heeft u de definities totaal niet op orde, maar wat u neerzet, als grootste partij van deze stad, is een frame dat mensen tegen elkaar opzet op basis van verkeerde aannames. En dat doet u bewust. U heeft nul plannen op die grote groepen, maar u heeft alleen een giftig frame op een klein groepje mensen die over het algemeen terecht hiernaartoe komen omdat ze op de vlucht zijn voor oorlog en vervolging. Dat is wat u doet en dat vind ik zeer, zeer klein. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr).

Dank u wel voorzitter. Ik hoorde geen vraag. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja voorzitter, ik luisterde zojuist naar het antwoord van mevrouw Coenradie op de vragen van mevrouw Elfilali, en toen begreep ik het even niet meer. Want mevrouw Coenradie zegt: er zijn ontzettend veel tekorten, in de zorg, in de bouw, we krijgen het allemaal niet meer rond gewerkt en er zijn te weinig huizen, dus we moeten de arbeidsmigranten maar gewoon buiten de deur houden, want wat lossen we daarmee ook alweer op? Dat is een vraag die ik heb. Hoe zorgen we er nu voor dat we die tekorten die we overal op de arbeidsmarkt hebben en die we niet gevuld krijgen met alleen maar de mensen die we nu hier in dit land hebben, hoe zorgen we er dan voor dat die tekorten worden opgevuld op al die knelpunten die u terecht adresseert, op te lossen? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Ja, daar waar er natuurlijk vraag is en wij dat zelf niet kunnen invullen, moeten we ook kijken naar buiten Nederland of buiten Rotterdam. Maar ik zie ook een aantal mensen in de bijstand waarvan we ook zeggen: hé, daar kunnen nog heel veel mensen uit de bijstand en die kunnen we aan het werk brengen, laten we daar ook eens naar kijken. Dat is een heel groot aantal. Dat is één.

En op het moment dat er piekmomenten zijn, bijvoorbeeld bij distributiecentra, ja, dan moeten er mensen aangetrokken worden vanuit een ander land. Maar dat betekent ook dat mensen ergens gehuisvest moeten worden. En we moeten gewoon eerlijk zijn, een aantal dingen kunnen we gewoon niet. Dus dat betekent dat we creatief moeten zijn, en het is ook niet

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2098

zo dat ik hier zes oplossingen op stapel heb liggen en ik heb ook niet de verwachting dat de raad hier aan het einde van de dag wel zes oplossingen op stapel heeft liggen en anders zal me dat positief verrassen. Maar we kunnen niet blijven zeggen: nou, kom maar, maar we hebben eigenlijk of het geld niet, de ruimte niet of de mensen niet. Dat kunnen we niet. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja, gerichte en strategische arbeidsmigratie, volgens mij kunnen D66 en Leefbaar Rotterdam elkaar daar heel goed in vinden. Dat geldt wat ons betreft ook wat betreft internationale studenten. En meer mensen vanuit de bijstand aan het werk helpen, daar is natuurlijk wethouder Versnel hartstikke hard mee bezig en daar staan we ook achter. Dus ik denk dat we elkaar daar heel goed kunnen vinden. De VOORZITTER. De heer Lansink. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Ja voorzitter, ik wil toch even terugkomen bij de nogal wereldschokkende vraag van mevrouw Elfilali die zegt: waarom bouwen wij eigenlijk? Alsof ze een wooncrisis compleet aan het ontkennen is. Ik zal het mevrouw Elfilali even uitleggen. Vijftigduizend woningen, hier alleen al in deze stad zijn er nodig om aan de behoefte te voldoen. 1 miljoen in heel Nederland. Die vraag stellen is hem wel beantwoorden mevrouw Elfilali.

Er is een ontzettend tekort aan woningen in deze stad, maar ook in de BV Nederland, en ik hoop toch dat u dat met mij eens bent. Want de vraag die u stelde vond ik opmerkelijk. De VOORZITTER. Mevrouw Elfilali. U krijgt dertig seconden zeker, bonus. Mevrouw ELFILALI (volt). Ja, dank voorzitter voor deze vraag van de VVD, die ook beleid heeft gevoerd waardoor we in deze wooncrisis zitten. De vraag die ik stelde aan Leefbaar Rotterdam was omdat mevrouw Coenradie het had over: ja, de mensen kunnen hier niet komen want we hebben de ruimte niet. Dus ik maakte een opmerking over: als we de ruimte niet hebben, waarom zijn we dan ontzettend aan het bouwen? Dat was om te laten zien dat haar verhaal nergens op sloeg, maar het is natuurlijk waar dat we alle inzet moeten plegen om de wooncrisis op te lossen en dat moeten we enerzijds doen door te bouwen, maar anderzijds ook door gebruik te maken van de leegstand die we hebben, creatieve oplossingen in te zetten, zoals coöperatief wonen of andere woonvormen. Er is een heel palet aan mogelijkheden. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie, u kunt verdergaan. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Wij zijn blij met de aanpak Bankslapers van wethouder Buijt, de extra aandacht voor MOE-landers en de aandacht die er is voor daklozen en junks in gebieden als Zuidplein, Slinge en Wijkpark Oude Westen.

En voor laatstgenoemde dienen wij de motie ꞌStop de overlast in het Oude Westenꞌ in, met als doel om hier actief mee aan de slag te gaan. En laat het heel duidelijk zijn, het is voor Leefbaar Rotterdam onbestaanbaar dat we terugvallen naar de periode van voor 2002. Ik weet dat wethouder Buijt hier net zo in zit, en we gaan de schouders eronder zetten om de negatieve trend de komende jaren om te buigen. Voorzitter, ik zie dat dit college werk wil maken van de doorgeslagen omvang van de gemeentelijke organisatie. Een groei van bijna 30% sinds 2018. De kosten daarvan zijn onhoudbaar voor de samenleving. In de tweede herziening staan de arbeidskosten op € 1,33 miljard op een begroting van ruim € 4 miljard. Totaal niet in verhouding. Het college wil in 2024 ruim € 20 miljoen gaan besparen op drie manieren. Wij zijn blij met deze eerste stap. Leefbaar Rotterdam heeft altijd gestaan voor een dienstbare en zo smal mogelijke overheid, waarbij de focus ligt op de uitvoering. Want de uitvoering is hetgeen wat Rotterdammers dagelijks zien en daar rekenen zij ons allemaal op af en terecht. En voorzitter, een ander onderwerp waarmee we onze gewone Rotterdammers willen ondersteunen. Rotterdam heeft namelijk een geweldige haven met ongekend veel werkgelegenheid en bovenal banen met jaloersmakende startsalarissen.

Dit moeten we dan ook blijven benadrukken en we moeten ook zorgen dat dit aantrekkelijk wordt en blijft. Daarom willen we kijken welke mogelijkheden er zijn om vervoer naar bedrijven in de haven te verbeteren. We dienen dan ook graag de motie in ꞌWerk in de beste haven van de wereldꞌ, waarin wij een aantal zaken naar voren laten komen. Een lobby, een promotiecampagne en de bereikbaarheid van de haven. Afsluitend voorzitter, de keukentafelgesprekken van onze Rotterdammers moeten weer gaan over die mooie dingen. Niet over de irritaties die veroorzaakt worden doordat de collectieve

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2099

sector geen grip meer kan krijgen op de dagelijkse problemen. We moeten ervoor zorgen dat die verdiende vakantie voor Rotterdammers weer een gespreksonderwerp wordt. Of dat de irritaties en zorgen over het leven in Rotterdam niet zo hoog zijn. Dat we een overheid creëren die problemen weer de baas is, en bovenal, dat de problemen weer behapbaar zijn. Zolang deze gesprekken gedomineerd worden door oplosbare situaties van de gemeente, is het voor ons onverteerbaar dat wij onze kostbare tijd in dit huis blijven verspillen door gesprekken over bloembakken op de Lijnbaan, genderneutrale toiletten of andere zaken waar ik nog nooit iemand op straat over gehoord heb. De begroting gaat over wat we de komende jaren gaan doen en onze fractie zal zich de komende jaren blijven richten op de zaken die ik genoemd heb. Veiligheid, zorg, verloedering, migratie, wonen, een smalle overheid die zich richt op de uitvoering. Kortom, de collectieve sector weer op orde. Want voorzitter, al die gewone Rotterdammers, van welke afkomst dan ook, kampen met dezelfde problemen. Problemen die wij met elkaar kunnen en moeten aanpakken, als één stad. Dank u wel. De VOORZITTER. De heer Van der Velden heeft een vraag aan u. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Ja, dank u voorzitter.

Ja, ik ging vrij opgewekt hiernaartoe vanochtend en ik merk aan mezelf dat ik nu na dit verhaal van Leefbaar Rotterdam toch een beetje in een depressieve toestand raak, want het is onveilig, het is onguur, er zijn poepende daklozen, er zitten junkies, een woord dat je trouwens niet zou willen gebruiken, er zitten junkies in de metro. De wijken worden overspoeld door verwarde mensen. Het is kortom een heel dystopisch wereldbeeld van Rotterdam dat u heeft, dus mijn vraag aan het eind van uw betoog is eigenlijk: heeft u nog wel plezier in Rotterdam? Woont u hier nog met plezier of ja, blijft het hierbij? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voor deze sympathieke vraag. Ja, want ik heb hoop. Ik heb hoop dat het beter kan en daar werkt dit college heel hard aan. En ik zie heel mooie zaken die we doen en ik zie ook hardwerkende wethouders. Dus ja, ik heb heel erg veel hoop en daar doe ik het voor. Anders sta ik hier niet. Anders ben ik ook geen lid van de gemeenteraad of fractievoorzitter van Leefbaar Rotterdam.

Dus ik heb hoop en ik denk ook dat heel veel zaken wel goed gaan, maar ik zie ook, wat heel veel Rotterdammers met mij ook zien, als ik meega met de politie of als ik gewoon ook over straat loop zoals mevrouw Bokhove, dat een aantal zaken niet goed gaan en dat mensen zich verdrietig, ellendig voelen, dat er armoede is, dat er heel veel zaken zijn om je onveilig bij te voelen. En ik vind dat we daar op een dag zoals vandaag maar ook geregeld in commissies, in allerlei andere raadsvergaderingen, het er geregeld met elkaar over moeten hebben. En dat die toon niet vrolijk is, ja, dat is ook denk ik voor heel veel mensen op dit moment de situatie. Dus het spijt me zeer als ik u niet aan het lachen kan maken, maar dit is dan wel mijn oprechte verhaal. De VOORZITTER. De heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Ja, dank u wel voorzitter. Ik wilde nog iets vragen over het amendement dat Leefbaar Rotterdam heeft ingediend over betaalbaar wonen. Het werd niet toegelicht, dus ik heb even gewacht tot het geüpload was. Ik zie dat u een bedrag uit 2027 naar voren haalt om betaalbaar wonen te stimuleren op dit moment. Maar dat gaat alleen naar het middensegment en ik was dus benieuwd op welke manier dit amendement ook bijdraagt aan het versterken van het bouwen van sociale woningen.

En ik vraag dat ook omdat ik ook Leefbaar Rotterdam, toen we terugkwamen uit Wenen, daar zo ontzettend enthousiast over heb gehoord. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Dank u wel voorzitter. Wij willen gewoon dat er ook wel heel erg veel balans is. En wij zien op dit moment dat er heel veel mensen, met name dat middensegment, tussen wal en schip vallen. En dat betekent dat wij ook juist voor die middeninkomens, daarin willen zorgen dat er gebouwd gaat worden. En niet alleen sociale huurwoningen. Maar ik ben het met u eens, daar ligt natuurlijk ook een focus, maar we hebben hier gezegd: wij vinden gelden, laten we dan kijken of we daar een impuls aan kunnen geven. Ja, als het aan ons ligt geven we heel veel impulsen, maar dat geld is er gewoonweg niet. De VOORZITTER. De heer Engberts.

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2100

De heer ENGBERTS (pvda). Dus ik hoor dat waar het gaat over betaalbare woningen, dat het dan vooral over het middensegment gaat in dit geval. Maar ik hoor u ook ergens in een tussenzinnetje zeggen dat u ook wel een uitdaging ziet op het sociale segment. Als dat zo is, dan komen we daar natuurlijk graag bij de woonvisie nog eens een keer op terug, want ik denk niet dat dat op dit moment gaat gebeuren. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Ja, ik heb daar verder niets over te zeggen eerlijk gezegd. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja voorzitter, ik vond het wel een scherpe analyse van de heer Van der Velden dat inderdaad de toon en de blik op Rotterdam van Leefbaar Rotterdam goed overeenkwam met die van GroenLinks. Ik word afgeleid. Maar ook hier weer de vraag dan aan mevrouw Coenradie, naast de probleemanalyses die u heeft en het vertrouwen dat u uitspreekt in het college, heeft u dan ook vertrouwen en hoop in de Rotterdammer en in de stad? In al die Rotterdammers die hier in deze stad wonen en werken en zo keihard bezig zijn om er een betere plek van te maken? De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie. Mevrouw COENRADIE (lr). Voorzitter, ja, dat heb ik zeker.

In alle wijken waar ik kom en ongetwijfeld iedereen die hier zit, zie ik hardwerkende mensen, mensen die er het beste van willen maken, hun straatje schoon willen hebben, het straatje schoon willen houden, het gezellig willen hebben, gezellige zaken met elkaar willen organiseren, buurtapps hebben met elkaar, om ook over onveilige situaties te sparren. Ik vind dat mooi en ik kan dat alleen maar heel erg stimuleren, maar ik zie ook dat er ongelofelijk veel, en dat zijn ook de geluiden die ik hoor van de politie, heel veel leed juist achter die voordeur plaatsvindt. En dat zijn de zaken waar we het hier ook met elkaar over moeten hebben. De onzichtbare zaken. De VOORZITTER. Mevrouw Bokhove. Mevrouw BOKHOVE (gl). Heel kort, ik deel een heleboel analyses van mevrouw Coenradie ook niet, ons wereldbeeld is echt heel anders. Een aantal problemen constateren we hetzelfde. Daar kunt u ook de ogen niet voor sluiten. We geloven in Rotterdammers, maar we weten ook dat niet ieder door heel veel samenwerking, door mooie initiatieven, weten we ook dat een portemonnee niet gevuld wordt en een boterham niet belegd. Er zijn ook echt maatregelen die heel grondig aangepakt moeten worden, onder andere stevige armoedebestrijding. De VOORZITTER. Mevrouw Coenradie heeft de volgende moties en amendementen ingediend. Motie 13.

Een schepje bovenop de Rotterdamse pandbrigade "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023 ter bespreking van de begroting 2024; constaterende dat: - er op grote schaal sprake is van misstanden met betrekking tot de woonomstandigheden van onder meer EU-arbeidsmigranten in Rotterdam, waaronder overbewoning; - op 15 december 2022 de motie 'Gerichte aanpak misstanden op straatniveau' is aangenomen tijdens het agendapunt 'Voortgang actieprogramma EU-arbeidsmigranten'; - in het afdoeningsvoorstel van deze motie is aangegeven dat controles op straatniveau zijn uitbreid van 8 naar maximaal 12 per jaar in de wijken Carnisse, Tarwewijk, Bloemhof en Hillesluis; - dit probleem zich niet alleen afspeelt bij arbeidsmigranten; - de gemeente Den Haag een effectieve wijze van handhaven heeft m.b.t. woonoverlast;1 overwegende dat: - de inzet op straatniveau een intensief, stapsgewijs proces is;

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2101

-

de intensivering van 8 naar maximaal 12 straten per jaar een grote sprong voorwaarts is, maar de uitdagingen op dit thema vragen om meer straatgerichte acties dan gemiddeld drie straten per wijk; inwoners vaak nog het gevoel hebben dat zij niet voldoende worden geholpen als het gaat om (ver)huuroverlast; het niet, of niet voldoende handhaven op (ver)huuroverlast, het woongenot van vele Rotterdammers vermindert;

verzoekt het college: - het melden van (ver)huuroverlast laagdrempeliger te maken voor Rotterdammers; - ook in Oud-Mathenesse straatgerichte controles uit te voeren; - inzichtelijk te maken hoe de Rotterdamse aanpak eruit ziet en hierin de mogelijke lessen te onderzoeken welke lessen de Rotterdamse handhaving kan trekken uit de Haagse aanpak van de pandbrigade en op basis van deze lessen een keuzenotitie voorlegt aan de gemeenteraad om hiermee keuzes en benodigde budgetten inzichtelijk te maken; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. S. Ceulemans en V.A. Bruin 1

https://denhaag.raadsinformatie.nl/modules/13/Overige%20bestuurlijke%20stukken/633121

Motie 14. Stop overlast Oude Westen "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023, ter bespreking van de begroting 2024; constaterende dat: - de overlast door daklozen, verwarde personen en gebruikers in het Oude Westen aanzienlijk is toegenomen; - dit zich met name concentreert rond de Nieuwe Binnenweg, 's-Gravendijkwal, Kruiskade en het Wijkpark aldaar, maar ondertussen uitdijt naar omliggende wijken; - er 'bestuurlijk' extra aandacht is voor de aanpak van deze complexe problematiek; overwegende dat: - bewoners in het Oude Westen en omringende wijken veel overlast ervaren van onder andere drugsgebruik en het openlijk doen van de behoefte van deze overlastgevers; - bovengenoemde voorbeelden de subjectieve veiligheid in deze wijken niet ten goede komen; - stichtingen als Barka en Ontmoeting veel inspanningen verrichten om deze mensen aan te spreken en te begeleiden naar perspectief, maar deze dit niet alleen kunnen; - voor een gewogen repressieve en preventieve aanpak extra inzet van toezicht en handhaving nodig is om de wijken weer veilig en leefbaar te maken; - we tevreden zijn met de extra bestuurlijke aandacht hiervoor, maar het nog ontbreekt aan een inhoudelijk plan wat hier prioriteit aan geeft; - hiervoor middelen en handen, denk bijvoorbeeld aan een stadsmarinier, vrijgemaakt moeten worden; verzoekt het college: - zo snel mogelijk, in

ieder geval bij aanvang van het komende jaar, een concreet plan te maken om de buitensporige daklozenoverlast tegen te gaan in het Oude Westen en naar de raad te sturen; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. I. Coenradie en C. Aafjes-van Aalst Motie 15. Werk in de beste haven van de wereld "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023 ter bespreking van de meerjarenbegroting;

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2102

constaterende dat: - de Rotterdamse haven de economische motor is van de regio en van Nederland; - de bereikbaarheid van bedrijven in de haven vanuit de stad slecht is; - dit zeker het geval is voor Rotterdammers die geen auto hebben; - het openbaar vervoer ontoereikend is voor Rotterdammers die naar de haven reizen; - er veel vacatures in de Rotterdamse haven zijn; overwegende dat: - er een goede boterham verdiend kan worden in de haven; - de Rotterdamse haven veel doorgroeimogelijkheden heeft; - de havenbanen voor het oprapen liggen; - deze banen niet worden opgepakt vanwege de vreselijke bereikbaarheid van de bedrijven in de Rotterdamse haven; verzoekt het college: - in overleg te treden met relevante stakeholders (Provincie, MRDH, havenbedrijven en andere gemeenten) voor nieuwe transportmogelijkheden naar de Rotterdamse haven zoals shuttlebussen, deelvervoer en watertransport; - een voorstel te ontwikkelen voor betere bereikbaarheid van de haven, waarin alle stakeholders bijdragen; - een blijvende promotiecampagne voor de haven op te zetten, gericht op carrièremogelijkheden, verdiensten, duurzaamheid en energietransitie; - een lobby te starten bij Rotterdamse onderwijsinstellingen om het enthousiasme voor werken in de haven te vergroten; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. S.M. Bonte en J.M. Nunnely Amendement D.

Een nachtelijke impuls voor een veilig openbaar vervoer "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023 ter bespreking van de begroting 2024; besluit: - onderdeel 1: Bestemmingsreserve; het restant van Bestemmingsreserve Rivierahal Blijdorp, € 180.000,00 te laten vrijvallen per 1 januari 2024; - onderdeel 2: 'Meevaller raming Gemeentefonds' van 2025 en 2026, € 1,3 miljoen te laten vrijvallen per 1 januari 2024; als volgt te wijzigen in: - onderdeel 1: Ophogen programmalasten; De lasten van programma Veilig in 2024, 2025 en 2026 op te hogen met € 60.000,00 per jaar, ten behoeve van intensiveren en versterken Toezicht & Handhaving in het openbaar vervoer tijdens de avonduren en weekenden; - onderdeel 2: Ophogen programmalasten; De lasten van programma Veilig in 2024, 2025 en 2026 op te hogen met € 433.000,00 per jaar, ten behoeve van intensiveren en versterken van Toezicht & Handhaving in het openbaar vervoer tijdens de avonduren en weekenden." w.g. I. Coenradie en T. Roskam Toelichting We horen vaak dat zichtbare handhaving in ons OV wordt gewaardeerd. Zowel door reizigers als door het personeel van de RET. Helaas zien we, en horen we vanuit de samenleving, een negatieve ontwikkeling in ons openbaar vervoer. Steeds meer Rotterdammers voelen zich namelijk niet veilig in ons OV. Het lijkt erop dat het veiligheidsbeeld in de avonduren omslaat.

Van een drukke en dynamische voorziening die hardwerkende Rotterdammers van werk naar huis brengt, naar een verzamelplek voor overlastgevers. Ons OV kent hiermee twee gezichten.

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2103

Voor Leefbaar Rotterdam is dit een ontwikkeling die moeilijk te verkroppen is. Daarom willen wij dat dit bedrag wordt gereserveerd voor een impuls van het aantal handhavers rondom ons OV. Met name de metro's; in het toestel, rondom de haltes en op de perrons. Dit amendement beoogt een jaarlijkse impuls van € 493.000,00 startend vanaf 2024 en aflopend in 2027. Amendement E. Betaalbare impuls voor betaalbare woningen "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 en 9 november 2023 ter bespreking van de begroting 2024;

w.g. T. Roskam, M. Verhoef en V.A. Bruin Toelichting Rotterdam heeft woningen nodig. Geen dure topwoningen, maar woningen in het middensegment. Woningen die geschikt zijn voor de beroepen die niet te missen zijn in Rotterdam en de standaardgezinnen die een mooie plek in onze stad willen. Met dit bedrag gaan we geen tienduizenden woningen kunnen realiseren, maar dit bedrag geeft het college wel extra ruimte om bouwplannen een extra impuls te geven waardoor er extra woningen in het middensegment bij gebouwd kunnen worden. Wij stellen voor om anderhalf miljoen weg te halen bij de raming van 2027 aangezien dit bedrag staat gereserveerd in een collegeperiode voor een nieuw college van B&W en dit als compensatie is gedaan voor het niet behalen van de targets in 2022. Dit bedrag is wat ons betreft beter bestemd voor het stimuleren van betaalbare woningen in de nabije toekomst. De moties en amendementen zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Dank u zeer. Dan gaan we naar de heer Engberts. De heer ENGBERTS (pvda). Voorzitter, allereerst even een korte uitleg waarom ik hier sta en niet Richard Moti. Veel mensen in de zaal weten dat hij vanwege een overlijden in de naaste familiekring afwezig is, maar niet iedereen die meeluistert of meekijkt weet dat, maar dat is dus de reden dat u mij hier ziet staan en niet hem. Voorzitter, ik begin.

Bij de voorbereiding van dit debat greep ik nog maar eens naar het coalitieakkoord, Eén stad. En veel verder dan de titel kwam ik niet en dat is natuurlijk positief, want het is echt een heel mooie titel. Het is geweldig. Juist nu hebben we dat zo hard nodig, dat we werken aan verbinding, aan gezamenlijkheid, aan één stad waar we samen ervoor zorgen dat iedereen mee kan doen, dat iedereen een woning heeft, werk, goede zorg. En wie rondkijkt in de stad ziet ook hoe moeilijk velen het hebben om de touwtjes aan elkaar te knopen, dat velen geen huis

raadsvergadering van 7 en 9 november 2023

Notulen pagina

2104

hebben en hoe dat ook is toegenomen de afgelopen jaren. We zien hoe hard we elkaar nodig hebben en hoe belangrijk het is om te weten: we zijn één stad. En het is dan vervolgens ook teleurstellend om te zien dat de coalitie wel heel goed is in het benoemen van de titel van wat nodig is, maar er niet in slaagt om het ook te doen. Eén stad, maar de tweedeling wordt juist groter. Dat was de flinke kritiek vanuit de stad afgelopen juli op de Voorjaarsnota. Talloze insprekers legden de vinger op deze zere plek. Wat is er sindsdien gedaan, wat is daarmee gebeurd? Nauwelijks iets, eigenlijk helemaal niets. Het is integendeel erger geworden. Een rondje in de stad en je ziet hoeveel mensen nauwelijks het hoofd boven water houden. Hoeveel mensen geen huis hebben en wie het ontbreekt aan perspectief. Deze stad en de Rotterdammers verdienen een college dat zich inzet voor hun zelfgekozen motto. Wij denken dat dat veel beter kan en we hebben daarvoor een aantal voorstellen waar we overigens een keurige dekking voor hebben. Al onze voorstellen zijn mogelijk zonder een gat in de begroting te slaan. We vinden dat dat bij ons past, zoals we ook vinden dat het past om moties die het wel halen dan ook uit te voeren.

De motie ꞌPauzeknop toeslagenschandaalꞌ, waarmee we jonge mensen die part noch deel hebben aan dit alles en net zo slachtoffer zijn als hun ouders, niet nog langer hun leven willen laten vergooien. De motie is vorig jaar aangenomen, er is nul mee gebeurd. En bij ons komen de verhalen alweer binnen van mensen die in paniek zijn, die in de knel zitten en ik weet niet wat we nog meer moeten doen. Maar we dienen dan maar opnieuw een motie in, en noem het maar een motie van wanhoop. Het is een motie van wanhoop, maar we blijven hopen en zijn er ook van overtuigd dat het beter kan. Daarom hier ook nog een aantal andere voorstellen daarvoor. We zetten daarbij primair in op het verbeteren van de bestaanszekerheid, een onderwerp waar heel het politieke spectrum de mond vol van lijkt te hebben en waar wij specifieke keuzes in maken. Allereerst willen wij daarom bezuinigingen op de armoedegelden terugdraaien. € 8,5 miljoen is teruggestort in de algemene middelen. En dat in de stad die tot de armste van Nederland wordt gerekend, waar armoedebeleid meer nodig is dan ooit. En dat kan ook makkelijk wanneer we de ozb-korting niet uitdelen. Het is echt idioot, dat ik een euro of zo per maand erop vooruitga en er tegelijkertijd € 8,5 miljoen armoedegeld bezuinigd wordt. Ik schaam me ervoor. Eén euro per maand krijg ik terug.

Wat moet ik ermee? Laten we alsjeblieft ophouden met dit soort onnodige dingen. Het is eigenlijk pijnloos voor de eigenaren van woningen en het biedt ademruimte om een aantal zaken aan te pakken, zoals het vergroten van de kwijtschelding afvalstoffenheffing, die stijgt met 14% en dat doet juist de mensen met de kleine beurs extra pijn. € 40,00, € 50,00 of € 55,00 zijn grote bedragen voor veel mensen en wij zorgen dat de kwijtschelding stijgt naar 80% en er voor de minima geen verhoging is. Een tweede dat we willen is de voedselbank. De voedselbank is gecentraliseerd. Dit college is doof voor de roep van allemaal organisaties die zeggen dat dit tot problemen leidt omdat de voedselbank voor mensen uit Schiebroek, Carnisse en Alexander onbereikbaar wordt. Er zijn twee locaties op de Noordoever en eentje op de Zuidoever, waar 200.000 mensen wonen, en waarvan we weten dat tienduizenden gezinnen het zwaar hebben. Dit college biedt geen oplossing. Er wordt over gesproken om een busje te laten rijden. Het lijkt me lekker stigmatiserend. Met het terugdraaien van de ozb-korting voor woningeigenaren maken we ruimte om iedereen die dit nodig heeft, een OV-tegoed te geven van € 100,00, zodat mensen zelf naar de voedselbank kunnen en nog veel meer mee kunnen doen in onze stad. Ik heb daarvoor een paar amendementen en een paar moties die bij elkaar deze twee zaken regelen.