20230907- Notulen van de raadsvergadering van 7 september 2023

Mevrouw MAASSEN (d66). Ja voorzitter, dit onderwerp kwam ter sprake toen ik bij het Sint Laurensfonds op bezoek kwam. Zij hebben aangegeven dat ze slecht in beeld zijn. En wat mij betreft schetst Volt een te eenvoudig beeld door te zeggen: als we de website vertalen in een andere taal, dan hebben we het probleem opgelost. Volgens mij is het probleem veel ingewikkelder en gaat het ook over het contact dat deze groep mensen überhaupt ervaart met de overheid en dat is veel breder. Het is dus niet zo eenvoudig en panklaar, we vertalen een website in een andere taal en dan hebben we deze mensen bereikt. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Elfilali. Mevrouw ELFILALI (volt). Voorzitter, het is D66 die het heeft over het vertalen van een website. Wat er net werd geopperd, ook vanuit de PvdA, en dat steunen wij als Volt, is dat je moet communiceren met mensen. En dat doe je op verschillende manieren, zeker niet alleen digitaal. En taal is eigenlijk cruciaal voor het bereiken van mensen. Dus ik ben toch benieuwd waarom D66 deze makkelijke oplossing eigenlijk gewoon afwijst. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Nou, als we het hebben over communicatie zoeken met de groep die ik zojuist heb aangekaart, dan sta ik daar helemaal achter.

Ik geef alleen aan dat we dat niet kunnen vertalen in allerlei verschillende talen en volgens mij is communicatie in beeld ook een van de oplossingen die we bij het beleidskader taal ook al hebben besproken, wat volgens mij een heel belangrijk middel is om deze mensen te begrijpen. Maar nogmaals, volgens mij is het niet alleen gelegen in het enkel en alleen vertalen van een aantal brochures en websites. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Elfilali. Mevrouw ELFILALI (volt). Ja voorzitter, ik ben blij dat mevrouw Maassen dit zegt. We zitten volgens mij op één lijn wat communicatie betreft. Ik wil er even op wijzen dat het coalitieakkoord geschreven en gemaakt is in een tijd dat de armoede minder schrijnend was dan nu. Ik zou dus toch willen vragen om in ieder geval die afspraak te heroverwegen, omdat de problemen nu acuut zijn. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja, ter kennisgeving aangenomen. Dan ga ik verder met mijn verhaal over het aanvragen van de individuele bijzondere bijstand en de medische gegevens die daar worden opgevraagd. Ik heb heel erg mijn best gedaan om nu eens te kijken wat daar kan gebeuren. Want mijn

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1653

punt is niet dat we niet voldoen aan de wet. Mijn punt is hierin dat wij het als gemeente noodzakelijk achten om tot op echt een extreem detailniveau medische gegevens uit te vragen bij mensen en bij huisartsen, enkel en alleen om hen te helpen in bepaalde kosten die zij ervaren omdat zij dus ernstig ziek zijn. Nu is het zo dat dat natuurlijk gewoon conform de privacywetging is, maar ik vraag me af of wij dit nu proportioneel vinden. Die afweging of het proportioneel is, zie ik niet terug in de beleidsregels voor de individuele bijzondere bijstand. Ik heb een motie gemaakt. Ik wacht de beantwoording van de wethouder af voor ik die al dan niet ga indienen, maar ik ben wel benieuwd hoe dat nu plaatsvindt. Het is een ethische afweging die wij hier moeten maken. Vinden wij nu dat je zover kan gaan in het opvragen, met de vraag hoe vaak iemand bijvoorbeeld maandverband per week gebruikt, om maar wat geld aan iemand te kunnen toekennen. Het antwoord dat dan wordt gegeven is: maar als de Rotterdammer ermee akkoord gaat, dan is het binnen de privacyregels. Dan denk ik: ja, natuurlijk gaat die persoon ermee akkoord, want die kan het niet betalen. Dus graag een reactie van de wethouder hierop. En dan heb ik een afdoeningsvoorstel voor de motie Maassen ꞌStuderen stimuleren met of zonder schuldenꞌ.

Ik heb uit betrouwbare bronnen begrepen dat het raadslid Maassen akkoord is met het afdoeningsvoorstel. Dat is namelijk een amendement op het beleidskader voor voortijdig schoolverlaters, omdat ik in de motie heb gevraagd om het op te nemen in het beleidskader, maar ik daar eigenlijk te weinig van heb teruggekregen. Ik heb in dit amendement een aantal heel concrete suggesties opgenomen hoe we kunnen voorkomen dat jongeren stoppen met studeren als gevolg van schuld- en geldproblemen. Dan natuurlijk een ander heel erg belangrijk punt waar we ook in de commissie al veelvuldig aandacht voor hebben gevraagd en ook de insprekers, namelijk de voedselbanken. Ik heb begrepen dat sprekers voor mij hier ook al aandacht voor hebben gevraagd, dus ik houd het kort. Wat kunnen we nu als gemeente doen om te voorkomen dat mensen die nu gebruikmaken van een voedselbank in hun wijk, straks door bereikbaarheidsproblemen daar geen toegang meer toe hebben? Dan de vraagwijzer. We hebben gisteren of iets eerder weer een brief gekregen van de ombudsman. Maar er blijven klachten komen over het functioneren van de vraagwijzer en ik heb die ook al heel vaak in de stad gehoord.

Ik weet dat in het beleidskader staat dat hieraan aandacht wordt besteed in een of andere evaluatie, maar ik vraag de wethouder om toe te zeggen dat inderdaad in de evaluatie over de dienstverlening van de gemeente, het functioneren van de vraagwijzer ook expliciet wordt meegenomen. Want ik begrijp dat de vraagwijzer heel vaak doorverwijst in plaats van antwoorden geeft op vragen. Dan de individuele bijzondere bijstand. Ik heb daar dus de vorige keer een motie over ingediend en ik vind het een ingewikkeld ding. De ombudsman heeft ook al gezegd dat het veel te ingewikkeld is. Maar ik ben nog intern in beraad wat ik hier verder mee wil gaan doen, maar het is alvast een publieke aankondiging dat ik me hier verder in ga verdiepen om ervoor te zorgen dat we dit toch makkelijker en beter kunnen maken voor de mensen in de stad. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda). Ja, uit interesse. Heeft mevrouw Maassen het dan over het aanvragen ervan of de hoogte ervan, waar ze graag naar wil kijken? De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Allebei zou ik zeggen, en ook eigenlijk de bewijslast, die rust op de mensen. We hebben natuurlijk al een toezegging van de wethouder gekregen dat hij gaat kijken of we de kredietvorm misschien gewoon achterwege kunnen laten.

Maar wat ik ook begrijp is dat het heel ingewikkeld is om aan te vragen en dat er heel veel papierwerk bij komt kijken. En inderdaad, de mate van toekenning, maar ik heb daarnaar gevraagd in mijn motie en ik heb er dus weinig antwoord op gekregen hoe dat nu precies uitwerkt. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda). Ja, dan zou ik hem eigenlijk breder willen trekken, want dat zien we eigenlijk op bijna alles wat je kan aanvragen. Ik heb toevallig de broodnoodregeling, die van de week ter sprake kwam, nog even opgezocht. Dan heb je broodnood, maar dan moet je eerst even de bankafschriften van de laatste drie maanden uitprinten of je inloggegevens meenemen, bankafschriften van de kinderen jonger dan 18 jaar, u kunt alles inleveren op de volgende adressen, en dan worden twee adressen genoemd. Dus dan moet je ook nog eens daarheen reizen. Ik vind dat best wel een gekke aanvraagprocedure, dus ik zou wel verzoeken, als het college daarmee aan de slag gaat, om in ieder geval naar meer regelingen dan alleen die te kijken. Want je wordt een beetje gek.

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1654

De VOORZITTER. Mevrouw Maassen. Mevrouw MAASSEN (d66). Ja eens. Volgens mij wordt er ook gewerkt aan een aanvraagmodule om dat allemaal bij elkaar te brengen, maar is de individuele bijzondere bijstand daar weer een aparte categorie in. Ik ga mijn inzet even daartoe beperken, maar ik begrijp heel goed uw oproep en die geleid ik dan door naar de wethouder. Dan tot slot de levensbeschouwelijke organisaties. Wij hebben hier in de commissie ook een kort debat over gehad. Ik ben een beetje de draad kwijt wat we hier nu precies mee gaan doen. Wordt er gewoon wat meer budget vrijgemaakt zodat zij eigenlijk in principe hetzelfde kunnen doen als wat ze voorheen deden, maar dan dus wat meer en vaker? Of is er ook echt sprake van het uitbreiden van taken? Dan sluit ik me ook graag aan bij de vragen die de heer Ceulemans hierover heeft gesteld. De VOORZITTER. Mevrouw Maassen heeft de volgende motie en het volgende amendement ingediend. Motie 15. Kinderarmoede draait niet alleen om geld "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 september 2023, ter bespreking van agendapunt 6. 1 Het voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen.

Samen sterk tegen armoede' als kader voor het armoede en schuldenbeleid 2023-2026; constaterende dat: - kinderarmoede een maatschappelijk probleem is dat de ontwikkeling en toekomstkansen van kinderen negatief beïnvloedt; - financiële ondersteuning en kennis slechts enkele van de facetten zijn in de aanpak van kinderarmoede en dat sociaal-emotionele vaardigheden een belangrijke factor is die samenhangt met armoede, blijkt uit het factorenmodel van Stoorvogel en Wiering (2022); - zelfvertrouwen als belangrijk wordt gezien door het Nederlands Jeugdinstituut voor het welbevinden van kinderen in armoede; - het zesde doel van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen – Samen sterk tegen armoede en schulden' specifieke aandacht voor mentale gezondheid omvat; overwegende dat: - in het beleidskader het voornemen is geuit om integrale aanpak voor kinderen en jongeren die opgroeien in armoede te ontwikkelen, waarbij aandacht is voor het verminderen van financiële problemen en daarmee stress in het gezin; - het versterken van sociaal-emotionele vaardigheden en zelfvertrouwen bijdraagt aan de zelfredzaamheid en veerkrachtigheid van kinderen – ongeacht hun financiële situatie – en dit voor kinderen in armoede daarom extra belangrijk is en als beschermende factor kan werken; - armoede zowel een oorzaak als gevolg kan zijn van samenhangende en onderliggende zaken zoals mentale

gezondheidsproblematiek en het duurzaam oplossen van armoedeproblematiek vraagt om meer dan alleen financiële ondersteuning; verzoekt het college: - bij de ontwikkeling van de aanpak ter bestrijding van kinderarmoede expliciet aandacht te besteden aan de sociaal-emotionele ontwikkeling en het zelfvertrouwen van kinderen, naast financiële ondersteuning; - hierbij reeds bestaande programma's en partners in de stad die hier aandacht aan besteden te betrekken, bijvoorbeeld Team Toekomst, zodat hun inzichten en aanbevelingen meegenomen worden in de uiteindelijke strategie; - hierover te rapporteren aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. A.J.A. Maassen Amendement B. Voortijdig schoolverlaten voorkomen (vsv)

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1655

"De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 september 2023 ter bespreking van agendapunt 6. 1 Het (herziene) voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen. Samen sterk tegen armoede' als kader voor het armoede en schuldenbeleid 2023-2026; besluit het beleidskader armoede en schulden 2023-2026, 'Rotterdam voor iedereen, Samen sterk tegen armoede en schulden' als volgt te wijzigen: Op pagina 30, alinea 2: Scholen zijn een belangrijke plek om armoede en schuldenproblematiek te signaleren; er komen dagelijks ouders met financiële problemen. Omdat vrijwel alle kinderen naar de basisschool in de buurt gaan, is deze aanvullende expertise voor het schoolteam nodig om kinderen die opgroeien in armoede te signaleren, ondersteunen en stimuleren. Dit beschouwen we niet als extra taak voor de school, maar zien we als toevoeging op een toegankelijke en vertrouwde plek voor kinderen en hun ouders. Versterking van het schoolteam ontlast de school in zijn geheel; leerkrachten én directie. Op 6 basisscholen experimenteren we met een medewerker 'Kansengelijkheid', die aan de slag gaat met het versterken van de relatie tussen wijk, school en gezin. De komende tijd gaan we hierin extra investeren. hieraan toe te voegen: Preventie voortijdig schoolverlaters In 2023 is het hoogste aantal voortijdig schoolverlaters (vsv) sinds 10 jaar gergisteerd.

1 Armoede, geldproblemen, schulden en de huidige krappe arbeidsmarkt verleiden studenten om voortijdig te stoppen met hun studie en te beginnen met werken zonder startkwalificatie.2 Het is belangrijk om hier aandacht aan te besteden, omdat jongeren minder kans maken op een duurzame baan op de arbeidsmarkt zonder startkwalificatie. Daarnaast is het de wettelijke taak van de gemeente om vsv tegen te gaan.3 Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap komt dit najaar met een aanvalsplan om voortijdig schoolverlaten te voorkomen. Deze aanbevelingen zullen zoveel als mogelijk worden overgenomen en ten uitvoer gebracht. Daarnaast wordt ook door de gemeente ingezet om voortijdig schoolverlaten te voorkomen. We besteden in onze aanpak bijzondere aandacht aan zelfstandig wonende jongeren die niet kunnen terugvallen op de onderhoudsplicht van hun ouders en zorgen voor het vergroten van bekendheid van de gemeentelijke regelingen waar zij aanspraak op kunnen maken. We stellen voor de preventieve aanpak van voortijdig schoolverlaters de volgende maatregelen voor: - We stellen als gemeente samen met de scholengemeenschap informatiepakketten op voor de begeleiders op scholen, zodat zij in hun gesprekken met jongeren eerder kunnen verwijzen naar gemeentelijke hulp bij geldzorgen.

Daarbij zullen we bijvoorbeeld in samenwerking met mboscholen ons inzetten om de bekendheid van de rechten van mbo-studenten ten aanzien van de studiefinanciering onder ouders en mbo-studenten te vergroten. - We maken een informatie-uiting die specifiek is gericht op geld- en schuldproblemen onder jongeren en verspreiden deze op scholen en onder jongeren. - We nemen een voortrekkersrol in om andere scholen in Rotterdam het goede voorbeeld van de Hogeschool Rotterdam te laten volgen en de betalingstermijnen voor collegegeld uit te breiden naar 10 maanden. - We inventariseren de behoefte om samen met scholen en andere partners een handleiding voor preventief begeleiden te ontwikkelen. Wanneer deze behoefte bestaat, zullen we die ontwikkelen en plaatsen we deze op een openbare internetpagina met digitale links naar andere documenten zodat iedere begeleider hier toegang toe heeft. We delen deze informatiebron actief en updaten deze jaarlijks. - Voor het onderzoek van het ministerie OCW over (het voorkomen van) vsv zullen we onze preventieaanpak delen en vragen in het onderzoek aandacht te besteden aan de mogelijkheid om als gemeente eerder een signaal te krijgen wanneer een leerling zich uitschrijft/ dreigt uit te schrijven bij een opleiding." w.g. A.J.A.

Maassen Cijfers over voortijdig schoolverlaten I Nederlands Jeugdinstituut (nji.nl) Kamerbrief over hoofdlijnen aanvalsplan voorkomen voortijdig schoolverlaten en begeleiden naar een kansrijke toekomst I Kamerstuk I Rijksoverheid.nl 3 wetten.nl- Regeling- Wet educatie en beroepsonderwijs - BWBR0007625 (overheid.nl) 1

2

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1656

Toelichting Dit amendement beoogt enerzijds het verwachte aanvalsplan vsv van het ministerie van OCW op te nemen in het beleidskader voor zover dit betrekking heeft op geldzorgen en schuldenproblematiek. Daarnaast is een aantal concrete maatregelen opgenomen waar de doorstroomcoaches van de gemeente reeds mee aan de slag kunnen. We geloven dat wij niet hoeven te wachten op landelijke acties, maar nu al een aanpak kunnen ontwikkelen op vsv als gevolg van geldzorgen en schulden. De motie en het amendement zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Dank u zeer. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Voorzitter, 50PLUS is een groot voorstander van de Club van Rome, een wereldwijze adviesgroep van grote deskundigen die in de jaren zeventig werd opgericht omdat vijftig jaar geleden al duidelijk was dat mensen de wereld aan het vervuilen waren. Want niet alleen op het gebied van het klimaat, maar ook op het vlak van economische ontwikkeling wordt het verschil tussen arm en rijk steeds meer zichtbaar. Met het rapport ꞌGrenzen aan de groeiꞌ schudde de Club van Rome de wereld wakker. Zonder iets te doen aan het armoedeprobleem geen klimaatverbetering, geen economische voorspoed.

Voorzitter, hoe triest om te constateren dat vijftig jaar na dato alleen maar het verschil tussen arm en rijk is vergroot en dat wij de enorme domheid hebben te denken dat een neoliberale samenleving het antwoord is op een samenleving in balans. Voorzitter, in Rotterdam, de een-na-grootste stad van Nederland hebben we de grootste armoede van het land. Kinderen gaan zonder eten naar school. Jongvolwassenen hebben nu al geen toekomst meer, ouders kunnen geen kleren voor hun kinderen kopen en ouderen zitten in de winter in de kou. En juist hier, waar dagelijks achter de voordeuren het drama van buitengesloten worden plaatsvindt, hier bezuinigt ons college in de Voorjaarsnota van 2023 en snijdt rücksichtslos in armoedeondersteuning, kort zonder blikken of blozen op vele informele organisaties, die eigenlijk de taak van ons als politiek en overheid overnemen. Hier saneert ons college met één pennenstreek de informele hulp voor die grote groep mensen in armoede. Voorzitter, ruim een jaar hebben we gewacht op een doortastend college, een college dat met veel bombarie ruim een jaar geleden geïnstalleerd werd met de belofte de armoede in de stad te gaan aanpakken. En wat krijgen we voorzitter, na een jaar niets te hebben gekregen? We krijgen een verhaal van nog meer niets.

Een documentje waar alleen maar in geschreven wordt over schulden, waar oude wijn in een nieuw zakje is gedaan, waar niets maar dan ook niets gezegd wordt over hoe we de armoede gaan bestrijden. Hoe gaan we zorgen dat mensen aan de voorkant niet in de armoede terechtkomen? Hoe gaan we zorgen voor werk? Hoe gaan we zorgen dat mensen gezond worden? Hoe gaan we zorgen dat jongeren passend onderwijs gaan krijgen? Hoe gaan we zorgen dat mensen een dak boven hun hoofd hebben? Voorzitter, armoede is een veelkoppig monster en dat los je niet op door de schulden te managen. De schulden worden namelijk niet minder als je geen perspectief op een ander leven krijgt. Dan ben je aan het dweilen met de kraan open. Voorzitter, vele insprekers hebben het afgelopen jaar dit college dat duidelijk proberen te maken. En het is uitermate verontrustend om te zien dat die boodschap totaal niet aangekomen is. Dit college dat alleen maar wolkenkrabbers voor de rijken wil bouwen, dit college dat de stad wil laten bruisen in festivals, dit college dat de ondernemers financieel ondersteunt en pampert, dit college dat rijke toeristen verleidt met pompeuze musea en winkelcentra, is een college dat maar niet wil begrijpen dat zonder evenwicht in profit, planet en people je stad gedoemd is te verpauperen. Dat je stad uiteindelijk ten onder gaat aan geweld, hoeveel geld je ook stopt in bestrijding van geweld.

Voorzitter, dit is niets nieuws voor dit college. Vele insprekers vertellen dat al meer dan een jaar lang en het document ꞌSamen sterk tegen armoede en schuldenꞌ doet totaal geen recht aan dat verhaal. Er worden geen handvatten gegeven hoe dat veelkoppige monster aan te pakken, hoe de regie te gaan voeren aan al die beleidsvelden. Er wordt veel gesproken in dit stuk over kinderen. Maar dat kinderen niet overleven zonder hun ouders, en hoe die te helpen om perspectief te krijgen, lezen we nergens. Voorzitter, er wordt niet gesproken over ouderen of mindervaliden. Die leven blijkbaar niet in armoede, dus hoeven we daar ook niets voor te doen. Ten slotte voorzitter, de formele ondersteuning van mensen in armoede is vaak niet passend, veelal gefragmenteerd en dikwijls tijdelijk van aard. Met standaardoplossingen gaan we armoede niet bestrijden. Maatwerk is gevraagd, structurele langdurige relaties met mensen die in armoede zitten. En daar voorzitter, is dit college helemaal niet op ingesteld. Want dat kost energie, geld en tijd en daar is het beleid van dit college veel te vluchtig voor. En luistert u, dit college wil niets met armoede. Dit college weet niets van armoede. Dit college doet niets met armoede. Voorzitter, 50PLUS heeft de vele moties die vandaag langskomen mede ondertekend, in het besef dat ze allemaal afgeschoten gaan worden door de coalitie.

Maar niet geschoten is altijd mis, nietwaar. Maar 50PLUS heeft wel goed

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1657

geluisterd naar alle insprekers en zal daarom tegen het document ꞌSamen sterk tegen armoede en schuldenꞌ stemmen. Want dit stuk is niet voor een Rotterdam voor iedereen. Voorzitter, 50PLUS hoopt van harte dat met de komst van een nieuwe wethouder er een heel snelle doorstart gemaakt gaat worden naar een betere en effectievere inzet van dit college op het bestrijden van schulden en armoede. Het is namelijk geen vijf voor twaalf, maar het is vijf over twaalf als het gaat om armoede in onze stad voorzitter. Tot zover. De VOORZITTER. Ik dank u zeer. Andere sprekers? Mevrouw Vlieger. Mevrouw VLIEGER (gl). Voorzitter, de stad heeft lang gewacht. De Rotterdammers hebben meermaals aan de noodbel getrokken, want de meter stond al lang in dieprood. GroenLinks maakt zich zorgen om de jongeren die hoge lasten hebben maar te weinig inkomen, om de ouderen die moeten stelen om in hun eerste levensbehoeften te voorzien, aan al die werkenden die telkens buiten de boot vallen, en om alle kinderen die worden buitengesloten omdat ze niet mee kunnen doen aan de leuke activiteiten in de stad. En om het beleidskader dat nu voor ons ligt. Voorzitter, GroenLinks mist in dit stuk het gevoel van urgentie en de roep om integraal beleid, dat zo breed gedragen in de stad te horen is. Dit is een onvoldragen stuk, en daarop aansluitend hebben we twee mooie moties die essentieel zijn voor de armoedeaanpak.

De eerste motie is ꞌSnel een deltaplan voordat we kopje-onder gaanꞌ. Die vraagt om gehoor te geven aan de oproep uit de stad en de commissie en om daarom binnen acht weken na de vaststelling van het beleidskader met een deltaplan te komen waarin concrete acties van integraal samenwerken binnen het college staan. Zowel op korte als lange termijn, waar rekening wordt gehouden met de verschillende doelgroepen, zoals bijvoorbeeld ook mensen met een beperking. En de tweede motie ꞌHet huishoudboekje op orde, ook voor beleidskader armoedeꞌ, zojuist door de PvdA ingediend. We vragen hierbij om een financieel kader dat aansluit op het unaniem aangenomen advies van de COR bij de jaarstukken 2022: meer grip op de financiële kaders binnen elk domein. Want voorzitter, de raad, de gehele raad, zou goed moeten worden meegenomen in de financiële afwegingen die worden gemaakt. We willen een eerlijk speelveld, waar iedereen mee kan doen. Want zeg nu zelf, in de armste stad van Nederland moet het armoedeplan toch breed gedragen zijn? In raad en stad. Armoede is topprioriteit. Dat betekent dat we moeten blijven evalueren en innoveren. Wat werkt wel, wat werkt niet en wat mist er nog? Daarom komen wij met enkele voorstellen. Allereerst hebben wij de motie ꞌLaat de jeugd niet van een koude kermis thuiskomenꞌ. Kinderen willen mee kunnen doen, willen erbij horen.

Of het nu om een telefoon gaat, of om leuke ontspannende activiteiten. De gemeenten Hoorn en Tilburg hebben eerder afspraken gemaakt met exploitanten op de kermis om dit voor de minder bedeelde kinderen gratis te maken, of om ze bijvoorbeeld een aantal tickets gratis te geven. In deze motie vragen we om de mogelijkheden hiervoor in Rotterdam te onderzoeken. De motie ꞌEén ruimhartige grensꞌ gaat over het feit dat we verschillende grenzen hanteren voor de verschillende inkomensondersteunende maatregelen. Dat is verwarrend en oneerlijk. Daarnaast vallen de zogenoemde werkende armen vaak nog buiten de boot. We zouden als GroenLinks het liefst gelijk vragen om die grens op te hogen naar 140%. Maar met deze motie vragen we om te onderzoeken wat daarvan de financiële consequenties zouden zijn, zodat we op een later moment een weloverwogen besluit kunnen nemen hierover voor bijvoorbeeld de begroting. De derde motie is ꞌSchoolontbijt voor iedereen mogelijkꞌ. Er is geconstateerd dat er scholen zijn die niet meededen aan de mogelijkheid voor ontbijt op school omdat zij de capaciteit niet hebben om deze ontbijtjes te verzorgen. Sommige geven ook aan dat het niet hun verantwoordelijkheid zou zijn. GroenLinks erkent de werkdruk en het lerarentekort op de Rotterdamse scholen en vindt daarom ook dat we deze argumenten serieus moeten nemen.

Niet de school, maar de gemeente moet meer verantwoordelijkheid nemen. Daarom roepen we in deze motie op om te onderzoeken hoe we aan de behoefte van de kinderen en de scholen beter kunnen voldoen, het beter kunnen invullen op een andere manier. Kijken naar andere manieren zoals bijvoorbeeld het ontbijt op school in een pilotvorm met initiatief van het Nederlands Jeugdontbijt, waarbij het ontbijt thuis wordt geleverd en niet op school wordt verzorgd door de docenten. Dan de motie ꞌGezond uit de schuldenꞌ. Omdat GroenLinks geconstateerd heeft dat er momenteel vooral aandacht is, of eigenlijk alleen aandacht is voor de mentale gezondheid, en niet voor de algehele gezondheid van mensen binnen de schuldenaanpak, roepen we het college op om hier aandacht aan te besteden binnen de aanpak. Want helaas is een minder goede gezondheid en leven in armoede en schulden onlosmakelijk met elkaar verbonden. Dat moeten we serieus nemen en er wat aan doen. Als laatste hadden we nog de motie ꞌWat blijkt? Voedselpakketten kunnen inderdaad niet vliegenꞌ. Want helaas, de signalen die we in januari hadden zijn niet serieus genomen. We zijn echter dankbaar dat onze voelsprieten in de wijk, de wijkraden, aan de bel hebben getrokken toen zij erachter kwamen dat het echt faliekant misging bij de voedselbank.

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1658

Want het mag niet zo zijn dat mensen die al zelfstandig niet in hun eerste levensbehoeften kunnen voorzien, wegens geldzorgen dit nu wegens ontoegankelijkheid ook niet zouden kunnen. We sluiten ons dan ook aan bij de woorden van de collega van Leefbaar Rotterdam dat we dat met de hele raad samen moeten aanpakken. We zijn heel erg benieuwd naar het antwoord van de wethouder. Daarom zal ik deze motie nog niet indienen maar afwachten tot het antwoord van de wethouder over een mogelijk toezegging. Voorzitter, GroenLinks is op zoek gegaan naar ruimte om de Rotterdammers verder te helpen. We zijn tijdens de commissie het gesprek aangegaan met de wethouder in de hoop op meer concretisering. Maar helaas concludeerden we destijds dat dit er nog niet was. We hopen dan ook dat de wethouder ruimte zal bieden door middel van de moties om alsnog samen te kijken naar dat integrale breed gedragen beleid. Zoals gezegd, we willen samen verder, breed gedragen en integraal. De VOORZITTER. Mevrouw Vlieger heeft de volgende moties ingediend. Motie 16. Snel een deltaplan armoede, voordat we kopje-onder gaan "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 7 september 2023 ter bespreking van agendapunt 6.1 Het voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen.

Samen sterk tegen armoede' als kader voor het armoede en schuldenbeleid 2023-2026; constaterende dat: - armoede een veelkoppig monster is dat alle domeinen raakt; - het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen. Samen sterker tegen armoede' vanaf pagina 21 benoemt dat 'het aanpakken van armoede vraagt om een integrale manier van samenwerken' en stelt dat 'armoede alle portefeuilles raakt en het hele college de verantwoordelijkheid voelt om gezamenlijk de armoede in de stad aan te pakken'; - Warm Rotterdam stelt dat 'iedereen met kennis van de armoedeproblematiek vindt dat er een deltaplan armoede moet komen'; overwegende dat: - het op dit moment onduidelijk is welke concrete acties het college verbindt aan het integraal samenwerken op het armoede vraagstuk; - er een roep vanuit de stad is voor een concreet, integraal plan; verzoekt het college: - binnen 8 weken na de vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen. Samen sterker tegen armoede' te komen met een deltaplan Armoedebestrijding waarin concrete acties van integraal samenwerken binnen het college staan, zowel op lange als korte termijn; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. L.S. Vlieger, T.S.J. Coşkun, S. Reitema en P.J.H.D. Verkoelen Motie 17.

Laat onze jeugd niet van een koude kermis thuiskomen "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 7 september 2023 ter bespreking van agendapunt 6.1 Het voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen. Samen sterk tegen armoede' als kader voor het armoede en schuldenbeleid 2023-2026; constaterende dat: - het Jeugdtegoed niet de mogelijkheid biedt voor kinderen en voor hun ouders om een deel van dit tegoed te besteden aan activiteit gebonden uitgaven zoals de entree van kermisattracties; overwegende dat: - mee kunnen doen aan sociale activiteiten, zoals bijvoorbeeld een tripje naar de kermis, van enorme waarde is voor opgroeiende kinderen, hun gevoel van verbondenheid en daarmee het voorkomen van uitsluiting en schaamte; - deze activiteiten gepaard gaan met kosten die voor gezinnen in armoede moeilijk te dragen zijn zonder inkomensondersteunende maatregelen;

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1659

-

zowel de gemeente Hoorn als Tilburg, samen met sponsoren, al eerder initiatieven zijn gestart om de kermis (en andere activiteiten in de zomer) gratis te maken voor kinderen die in armoede opgroeien;

verzoekt het college: - de mogelijkheden te onderzoeken om samen met de exploitanten op de kermis tot een regeling te komen zodat kinderen die opgroeien in armoede gratis naar de kermis kunnen; - hierin de mogelijkheid van het gebruiken van het jeugdtegoed mee te nemen; - hierover te rapporteren aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. L.S. Vlieger en P.J.H.D. Verkoelen Motie 18. Eén, ruimhartige, grens "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 7 september 2023 ter bespreking van agendapunt 6.1 Het voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen. Samen sterk tegen armoede' als kader voor het armoede en schuldenbeleid 2023-2026; constaterende dat: - er een veelvoud aan inkomensondersteunende maatregelen bestaan waarvoor de gemeente Rotterdam geen universele inkomensgrens hanteert om aanspraak te kunnen maken op de regeling (bijv.

energietoeslag 120% en individuele inkomenstoeslag 130% van het WSM (wettelijk sociaal minimum)); - er een deel van de Rotterdammers is die steeds net buiten de boot valt met de grens van 130% terwijl ook zij onze hulp nodig hebben; overwegende dat: - het niet hanteren van een uniforme inkomensgrens voor de verschillende inkomensondersteunende maatregelen, het inzicht krijgen in waar men aanspraak op kan maken nog onoverzichtelijker maakt; - het simplificeren van deze criteria prettiger is voor zowel de Rotterdammer als de uitvoerende organisatie; - de huidige economische werkelijkheid maakt dat een steeds grotere groep moeite heeft met rondkomen; - het breder aanbieden van inkomensondersteunende maatregelen een preventieve werking heeft en gezinnen die in de huidige situatie net niet in aanmerking komen voor een inkomensondersteunende maatregel broodnodige lucht krijgen; verzoekt het college: - te onderzoeken wat de financiële consequenties voor de gemeente zijn bij verhoging van de inkomensgrens voor de inkomensondersteunende voorzieningen naar 140% van het WSM; - deze uitkomsten terug te koppelen aan de raad voorafgaand aan de bespreking van de begroting 2024; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. L.S. Vlieger, P.J.H.D. Verkoelen en T.J. Vonk Motie 19.

Schoolontbijt, voor iedereen mogelijk "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 7 september 2023 ter bespreking van agendapunt 6.1 Het (herziene) voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen. Samen sterk tegen armoede'; constaterende dat: - 1 op de 5 kinderen in Rotterdam opgroeit in armoede;

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1660

-

het verstrekken van ontbijt aan deze kinderen een breed gedragen maatregel is die dient ter bestrijding van armoede; deze ontbijtjes veelal op scholen worden verspreid en genuttigd waarbij de school verantwoordelijk is voor het maken en uitdelen hiervan; werkdruk voor docenten onmiskenbaar hoog is en wordt verzwaard door het dragen van deze verantwoordelijkheid;

overwegende dat: - ontbijt essentieel is voor kinderen en hun ontwikkeling; - het instrument van het verstrekken van deze ontbijtjes moet worden voortgezet en, waar nodig, uitgebreid; - het onderwijs reeds onder druk staat en het ontlasten van onderwijzers een gezamenlijke opgave is; - scholen hebben aangegeven niet mee te doen met de pilot ontbijt op school omdat zij de capaciteit hier niet voor hebben en dit niet onder hun verantwoordelijkheid vinden vallen; - er andere vormen van ontbijt voor kinderen worden gerealiseerd zoals bezorging van ontbijtpakketten aan huis; verzoekt het college: - te onderzoeken of de behoeftes van de kinderen en scholen voor ontbijt op school beter zouden kunnen worden ingevuld zodat meer kinderen hier profijt van hebben, bijvoorbeeld door middel van het bezorgen van ontbijtpakketten aan huis; - hiervoor, in samenwerking met het Nederlands Jeugd Ontbijt, in pilotvorm te onderzoeken of de dienstverlening van NJO aansluit bij de Rotterdamse situatie; - hierover te rapporteren aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. L.S. Vlieger, T.S.J. Coşkun en P.J.H.D. Verkoelen Motie 20. Gezond de schulden uit "De gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 7 september 203 ter bespreking van agendapunt 6.1 Het voorstel tot vaststelling van het beleidskader 'Rotterdam voor iedereen.

Samen sterk tegen armoede' als kader voor het armoede en schuldenbeleid 2023-2026; constaterende dat: - er binnen de schuldenaanpak specifieke aandacht komt voor de mentale gezondheid; - fysieke ongezondheid en ongezond gedrag factoren zijn die samenhangen met armoede en schulden; - Rotterdammers met schulden vaak een minder goede of slechte gezondheid ervaren (denk aan slecht gebit, ongezond eetpatroon of hart- en vaatziekten); overwegende dat: - het bij de aanpak van schulden daarom belangrijk is om aandacht te besteden aan de algehele gezondheid; - bij de aanpak van schulden er bij meer financieel overzicht meer ruimte in het hoofd komt van deze Rotterdammer om na te denken over gezonde keuzes rondom leefstijl; verzoekt het college: - binnen de armoede- en schuldenaanpak specifieke aandacht te hebben voor het algehele beeld van gezondheid; - binnen de armoede- en schuldenaanpak na het scheppen van financiële orde ook samen met de Rotterdammer te kijken of diegene behoefte heeft aan ondersteuning bij het aanpassen van diens leefstijl en deze ondersteuning desgewenst te bieden; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. L.S. Vlieger en l. Elfilali

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1661

De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Wie mag ik het woord geven? De heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Ja voorzitter, zonder kaartje ben je sprakeloos en ik ga ook hier staan, want dan kan ik ons publiek op de tribune ook recht in de ogen kijken en ook u allen. Voorzitter, ik ben ook blij met de toon van dit debat, dat we nog in het goede spoor zitten in tegenstelling tot vorige week. Toen zijn we er uiteindelijk ook wel uitgekomen. Voorzitter, er is al veel gezegd en veel van de bijdragen zijn mij ook uit het hart gegrepen, ook die van mevrouw Verkoelen van 50PLUS. Maar ik ben minder somber dan 50PLUS. Samen staan we sterker en onze slogan in Rotterdam is ook Sterker door strijd. Die hoop heb ik en die hoop wil ik namens de SP ook graag vertolken. Armoede is natuurlijk een relatief probleem. Geen armoede zonder rijkdom, of op zijn minst perspectief op rijkdom. Het Simplisties Verbond had ooit de slogan: Geen gezeik, iedereen rijk. Dat was in de tijd van Geen gezeur, iedereen kleur. Toen kleurentelevisie nog iets van alleen de rijken was en mensen met zwart-wit daar ook wel eens aan toe wilden komen. Dus voorzitter, de SP is eigenlijk een partij van en voor rijke Nederlanders, maar dan wel die rijke Nederlanders die snappen dat rijkdom zonder bestrijding van armoede wereldwijd niet houdbaar is.

Socialisten, de heer Moti weet dat als geen ander, zingen over de hele wereld de Internationale, en in de vertaling van Henriëtte Roland Holst komt de zin voor: ꞌTot het merg wordt de arme uitgezogen en haar recht is een ijdel woord.ꞌ Ik zie dat hij al mee gaat zingen. Gelukkig is dat in Rotterdam anno 2023 niet langer het beeld, maar er zijn nog wel heel veel Rotterdammers die niet echt mee kunnen doen vanwege de relatieve armoede, variërend van echte honger oftewel voedselarmoede, dakloosheid, geen toegang tot basisvoorzieningen als geneeskundige zorg. En de meeste armen in onze stad hebben wel dat bed, bad, brood, maar geen menswaardige toegang tot de samenleving die wij hier vormen. Daar hebben we het vandaag dan over in dat beleidskader armoede. Wereldwijd is er nog wel ontzettend veel extreme armoede. Al ging het ook daar vaak de goede kant op. Zo leefde 36% in 1990 in armoede en dat daalde met 10% nu, maar dat neemt sinds corona weer toe. Het gaat om miljarden mensen voorzitter, die van vrijwel niets moeten rondkomen. Bijna de helft van de wereldbevolking, oftewel 3,5 miljard mensen, leeft van minder dan 5,50 dollar per dag, oftewel 165 dollar per maand. Ik geef het je te doen. Velen hebben zelfs nog veel minder. Er zijn zelfs dorpen waar mensen minder dan € 20,00 per maand binnen harken. En dat dan vooral in Afrika, Latijns-Amerika en Azië.

Als je daar de ellende ziet, dan lijken onze armen nog rijk. Met de ogen van mensen in Niger, Burkina Faso, Mali, Soedan is iedereen hier rijk. Toch tellen we ook in Nederland 830.000 officiële armen en dat aantal groeit, waarvan 220.000 kinderen. In Rotterdam 85.000, waarvan 18.000 kinderen. En dat aantal groeit als we niets doen. De VVD, ze is nu weg, ik weet niet waar ze naartoe is, naar de Tweede Kamer of zo. Mevrouw Van Groningen zei in de commissie: ga dan maar werken. Maar wat moeten dan die 18.000 kinderen? Moeten we de kinderarbeid dan weer gaan invoeren? En hoe zit het dan met de ouderen en gehandicapten, die de ratrace van onze samenleving niet kunnen bijbenen? Toen ik jong was, vertelde VVD’er senator Van Riel: je hebt nu eenmaal winners en losers in onze samenleving en je kan maar beter bij de winners horen. Maar voorzitter, in zo’n maatschappij wil ik niet leven en daarom zit ik ook bij de SP en niet bij de VVD. Naast armoede is er ontzettend veel rijkdom. Nog twee regels uit een lied, dit keer ons SP-lied ꞌEen mens is meerꞌ van Karel Glastra van Loon. Daar komt de zin in voor: ꞌWie rijkdom niet kan delen is als mens totaal mislukt.ꞌ Daar mag je ook over nadenken. Voor de SP is solidariteit een werkwoord. En gelukkig zijn er heel veel Rotterdammers die die solidariteit ook vormgeven, die daar elke dag aan werken.

Veel ambtenaren werken daar met hart en ziel aan, en ook kwam er een hele stoet organisaties en mensen hier op deze plek staan om in te spreken over dat, wat wij dan noemen het beleidskader armoede. Ook over wat daar mis van gaat en wat daar beter aan kan. Bijvoorbeeld, er loopt nu een pilot kinderarmoede in vier wijken. In Bospolder-Tussendijken, in Crooswijk, in Tarwewijk, in Carnisse, maar voorzitter, dat moet echt naar alle wijken. Overal groeien helaas Rotterdamse kinderen op in kansenongelijkheid. Veel insprekers voelden de urgentie niet bij dit college. De wethouder Armoede klaagde zelfs over tegenwerking. We weten nog steeds niet wat daarvan waar is en waaruit die tegenwerking dan bestond. Zijn persoonlijke drama hebben we hier vorige week besproken, maar antwoord op die vragen hebben we nog niet. Insprekers hier aan deze tafel zeiden: waar is de burgemeester als het over armoede gaat? Dat was een noodkreet van veel insprekers. Op papier is er in het beleidskader sprake van een integrale aanpak op alle domeinen van het gemeentelijk beleid. Onderwijs, sport, wonen et cetera. Maar in de praktijk zien we toch vooral versnippering en veel meer aandacht voor de belangen van de mensen met de zeven vinkjes dan de mensen die proberen te overleven in stille armoede.

Dit beleidskader armoede is op veel punten te vaag, anderen hebben het al gezegd, en niet concreet, met zinnen als: we gaan meer doen, zonder uit te

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1662

leggen wat we al doen en hoeveel meer dan. Sinds Pim Fortuyn, en dan kijk ik toch naar de andere kant van de zaal, was de afspraak in deze zaal dat we alles zouden verpakken in afrekenbare doelstellingen. Nou, die ontbreken behoorlijk. Waar is ook dat financiële kader, is al gezegd. Waar is dat? Dat geldt niet alleen voor dit plan, maar voor meer actieplannen van dit college die naar de raad gestuurd worden. Geen afrekenbare doelen, geen financiële onderbouwing, veel onduidelijkheid over doel, inzet en middelen en dat komt op ons als SP erg amateuristisch over. Als SP hebben we een aantal moties mee ondertekend en we zullen alle moties die ingediend zijn ter verbetering van dit, toch wel wat krakkemikkige beleidskader armoede ondersteunen. Maar het blijft pleisters plakken. Het kan zoveel beter in het sociale domein en laat dat dan ook zien. Wij denken er serieus over na om dan maar zelf te komen met een goed onderbouwd en uitgewerkt deltaplan tegen armoede in samenspraak met al die organisaties en mensen die elke dag met die armoedebestrijding bezig zijn. De bouwstenen daarvoor liggen in ons verkiezingsprogramma natuurlijk, zowel landelijk als in Rotterdam. We hoeven niets nieuws te verzinnen. Wat in ieder geval niet helpt, om een beetje de richting aan te geven, is om alles maar aan de markt over te laten en het in individuele oplossingen te zoeken.

Dat moeten we niet doen, maar in het collectief tegen vervoersarmoede helpt bijvoorbeeld gratis en goed openbaar vervoer. Dan kunnen mensen gewoon van de ene kant van de stad naar de andere, zonder een kaartje voor de RET te kopen dat ze niet kunnen betalen. Tegen onderwijsarmoede helpt goed en gratis onderwijs. Hetzelfde geldt voor gezondheid, voor zorg en sport. Als je echt wil dat alle Rotterdammers mee kunnen doen, dan mag geld geen probleem zijn. Haal de financiële drempels weg, wees ook niet zo wantrouwig, zeg ik dan tegen de heer Ceulemans. Ooit hadden ze een wet over arbeidsongevallen. Als je nu niet kan werken zit je in de WAO. Vroeger werd er onderscheid gemaakt: is het een arbeidsongeval of ben je thuis van een trapje gelazerd? Je kan niet werken, dat is voldoende en de oorzaak is niet zo interessant. Je moet op weg geholpen worden, daar gaat het om. Daarom voorzitter, werken wij daar ook elke dag aan. We gaan er zelfs over protesteren op 17 september met ons Prinsjesdagprotest. Als u wilt kunt u nog met de bus mee. Dat was het voorzitter. De VOORZITTER. Wie mag ik het woord geven? De heer Becker. De heer BECKER (vvd). Dank u wel voorzitter. Het beleidsplan dat voorligt, ꞌRotterdam voor iedereenꞌ, is een belangrijke en noodzakelijke stap in het aanpakken van armoede en schulden. Het is dan ook goed dat er een uitgebreide en integrale aanpak is opgesteld.

We zijn met name te spreken over het feit dat preventie een van de drie pijlers is en dat er wordt ingezet op een actieve benadering van Rotterdammers met financiële problemen om hen vroegtijdig te identificeren. Voorkomen is immers beter dan genezen. Dat gezegd hebbende wil ik benadrukken dat de oplossing voor armoede niet enkel in financiële ondersteuning ligt, maar ook in het stimuleren van eigen verantwoordelijkheid en de zelfredzaamheid. Hoewel armoedebeleid een belangrijke rol speelt in het verminderen van armoede, is het niet de definitieve oplossing. Die definitieve oplossing is altijd een structurele uitweg uit armoede naar werk. We zijn dan ook blij met de integrale aanpak die onderdeel is van dit beleidskader. Al wordt er gezegd dat er geen integrale aanpak wordt voorgesteld, dat is echt daadwerkelijk een van de onderdelen in dit plan. Dat is ook de enige manier om armoede echt aan te pakken. Want niet alleen de wethouder Armoede is daarvoor verantwoordelijk, maar ook de aanpak van wethouder Versnel op het gebied van werk en inkomen, om mensen aan het werk te krijgen, en de aanpak die nu wordt gedaan om echt op wijk- en straatniveau te kijken: waar zitten er veel mensen in de bijstand, hoe kunnen we die aan het werk helpen, dat is de aanpak die Rotterdam gaat helpen om die armoede aan te pakken.

En daarnaast ook de inspanningen van de wethouder Economie en Haven, om die Rotterdamse economie te versterken, om werkgelegenheid te behouden en naar de stad toe te krijgen. We hebben net de introductie van Werk in de Rotterdamse haven, een platform met 6000 vacatures in de Rotterdamse haven en dat worden er alleen maar meer. Dat is de manier om Rotterdammers aan het werk en uit de armoede te krijgen. Daarbij vind ik het wel van belang, de werkende arme is net al genoemd. Het is natuurlijk een groot onrecht dat er mensen zijn die gewoon voltijds werken maar niet goed rond kunnen komen. Maar helaas is onze invloed als gemeente op armoedebeleid wel begrensd, omdat we niet gaan over het bestaansminimum. De VOORZITTER. De heer Coşkun wil u een vraag stellen. De heer COŞKUN (sp). Is de heer Becker het dan met mij eens dat, als je dan werkt, we op zijn minst naar een fatsoenlijk minimumloon zouden moeten gaan van € 16,00? Bent u bereid om ook in uw eigen partij ervoor te pleiten dat het minimumloon naar € 16,00 moet gaan?

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1663

De VOORZITTER. De heer Becker. De heer BECKER (vvd). Ja, dat is een goed punt van de heer Coşkun, want daar kwam ik ook op. Wij gaan als gemeente niet over het bestaansminimum, niet over de hoogte van het minimumloon en uitkeringen. En werkende armen zijn een groot onrecht. Daarom zou het verhogen van het minimumloon een welkome verandering zijn en dat is ook onderdeel van het VVDverkiezingsprogramma voor de Tweede Kamerverkiezingen. Dat delen wij dan, dus we hebben misschien meer gemeen dan u denkt. De heer COŞKUN (sp). Ja maar voorzitter, de verhoging van de VVD kennen we, maar tot hoe hoog dan? Hoe kun je dan fatsoenlijk rondkomen? In onze ogen is dat minimaal € 16,00, want anders kun je in deze maatschappij niet fatsoenlijk rondkomen, naast allerlei andere dingen. Maar het begint daarmee. Als u gaat pleiten voor € 16,00 minimumloon, dan sta ik helemaal aan uw kant. De VOORZITTER. De heer Becker. De heer BECKER (vvd). Ja, kijk, het moet een verhoging zijn waarmee mensen moeten kunnen rondkomen als je gewoon voltijds werkt met een minimumloon. Ik durf nu even niet te zeggen of dat € 16,00 is of dat dat minder of meer is. Want dat verandert natuurlijk, zeker nu met de inflatie, bijna met de dag.

Maar van belang is dat je gewoon mensen die werken, voltijd, minimumloon, dan moet je in dit land rond kunnen komen en dat is nu in sommige gevallen niet zo en dat is een onrecht dat we aan moeten pakken. Ter afsluiting wil ik dan ook waardering uitspreken voor dit plan, ook dank toch nog aan wethouder Yigit die dit heeft geïnitieerd en die ook vorig jaar met het Actieplan Geldzorgen en ook de eerste contouren van dit plan heeft geschetst en dit plan net voor de zomer heeft gepresenteerd, toch een belangrijke bijdrage heeft gedaan aan het aanpakken van armoede in Rotterdam. Met de focus op werk en de integrale aanpak heb ik er vertrouwen in dat we hiermee stappen zetten naar een Rotterdam waar iedereen de kans krijgt op een goed bestaan. Dank u wel. De VOORZITTER. Dank u. Andere sprekers? Mijnheer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk). Dank voorzitter. We hebben inderdaad een lang commissiedebat gehad over het onderwerp, dus ik zal het zelf ook niet al te lang maken. Ik heb een tweetal moties waar ik naartoe zal praten. Zelf heb ik het afgelopen jaar vooral ingezet op de communicatie en het bereiken van de doelgroepen in Rotterdam, wat van essentieel belang is. En we lezen het ook wel terug in de verschillende adviezen en aanbevelingen en we hebben het natuurlijk ook gehoord van de verschillende insprekers.

Daarom is het ook terecht en goed dat die inzet ook terug is te zien in het plan. Verschillende communicatiemiddelen bij life-events, versimpelen van aanvraagformulieren, maar ook de partners in de stad voorzien van betere informatie en praktische toolkits. Zelf heb ik ook vaker gevraagd om etnomediaorganisaties bij dit soort uitingen te betrekken. Dat zorgt er gewoon voor dat die toolkits ook bij hen terechtkomen, zodat zij dat ook verder kunnen verspreiden. Daar zou ik graag de wethouder om een reactie willen vragen, maar het liefst eigenlijk ook om een toezegging, om daarop toe te zien. Voorzitter, Rotterdam heeft veel regelingen voor mensen die niet rond kunnen komen en die regelingen zijn niet voldoende bekend. Daarom zijn we ook zeer blij met de promoteams die blijven en de versterkte samenwerking met sleutelfiguren en de maatschappelijke organisaties, maar vooral ook de online adviesmodule waar Rotterdammers eigenlijk in één oogopslag zouden moeten kunnen zien waar ze recht op hebben. Ik heb nog een punt met betrekking tot de vervoersarmoede, want veel Rotterdammers hebben last van vervoersarmoede, vooral jongeren. Daar is dat echt wel een groot probleem. Dat blijkt ook uit onderzoek van onder andere Stichting Leergeld Den Haag. Dat belet die jongeren eigenlijk gewoon om mee te doen, om goed mee te kunnen doen in de maatschappij.

Als je kijkt naar bijvoorbeeld ritten naar school, naar een stage, naar een bijbaan et cetera, of gewoon naar sociale activiteiten, dan wordt dat gewoon een heel dure grap. Ik vraag de wethouder dan ook om voor die groep jongeren te kijken naar de mogelijkheden om vervoersarmoede te voorkomen. Vandaar ook de motie ꞌVoorkom vervoersarmoede voor jongeren tot 18 jaarꞌ, ook ondertekend door mijn collega Rehim Zadeh, die zich daar ook hard voor heeft ingezet en hard voor heeft gemaakt via haar commissie, over integraliteit gesproken. Dat is de ene motie. Naast het OV is de fiets ook een relatief goedkope maar zeker ook een gezonde manier om te reizen. Ik zie dan ook graag dat de fietsbank in Charlois verder wordt uitgebreid. Zeker ook met de komst van de Tour de France Femmes zou het een inspiratiebron moeten zijn voor alle Rotterdammers om meer te gaan fietsen. En daarvoor de motie ꞌMeer Rotterdammers een gratis fietsꞌ. Tot zover.

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1664

De VOORZITTER. Mevrouw Reitema heeft een vraag. Mevrouw REITEMA (pvda). Dank voorzitter. Ja, ik wil aan DENK toch wel vragen waarom ze tegen onze motie hebben gestemd, want heel terecht wordt vervoersarmoede genoemd onder jongeren. Want wij hebben een motie ingediend met de Voorjaarsnota om voor alle gezinnen die een kind- of jeugdtegoed ontvangen, een OV-pas met een tegoed van € 100,00 te verstrekken. De VOORZITTER. De heer Soytekin. De heer SOYTEKIN (denk). Dank voorzitter. Ik moet u eerlijk zeggen dat ik de motie zo niet uit mijn hoofd ken. Als u mij die straks laat zien, wil ik er best naar kijken. Dan kan ik u toelichten waarom ik er blijkbaar tegen heb gestemd. De VOORZITTER. Mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda). Ja, dan stel ik voor dat ik dat inderdaad ga doen en dan zullen we in november weer een amendement indienen en dan hoop ik op de steun van DENK. De heer SOYTEKIN (denk). We wachten het af. Dank. De VOORZITTER. De heer Soytekin heeft de volgende moties ingediend. Motie 21.

Meer Rotterdammers een gratis fiets "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 september 2023, ter bespreking van het beleidskader Armoede en Schulden; constaterende dat: - de fietsbank gratis tweedehands fietsen beschikbaar stelt aan Rotterdammers uit Charlois die maximaal 130% van de bijstandsnorm verdienen; - uit het onderzoek van Stichting Leergeld Den Haag blijkt dat kinderen en jongeren in armoede vooral behoefte hebben aan vervoersmogelijkheden om sociale uitsluiting te voorkomen; - Rotterdammers gelijk behandeld moeten worden, in welke wijk zij ook wonen; overwegende dat: - fietsen een gezonder en goedkoper alternatief is om te reizen; - het aantal voedseluitgiftepunten vermindert waardoor Rotterdammers, die hiervan afhankelijk zijn, verder moeten reizen, wat kan leiden tot extra kosten; - de komst van de Tour de France Femmes tevens een inspiratiebron moet worden voor alle Rotterdammers om meer te gaan fietsen; verzoekt het college: - te onderzoeken op welke wijze de fietsbank uitgebreid kan worden over de gehele stad; - hieraan gekoppeld de financiële consequenties uit te werken zodat dit goed onderbouwd meegenomen kan worden in toekomstige integrale besluitvorming over de inzet van middelen; - deze eventuele uitbreiding op een laagdrempelige manier, on- en offline, te communiceren aan de Rotterdammers; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. S.

Soytekin Motie 22. Voorkom vervoersarmoede voor jongeren tot 18 jaar "De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 7 september 2023, ter bespreking van het beleidskader Armoede en Schulden; constaterende dat:

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1665

-

uit het onderzoek van Stichting Leergeld Den Haag blijkt dat kinderen en jongeren in armoede vooral behoefte hebben aan vervoersmogelijkheden om sociale uitsluiting te voorkomen; vervoer van essentieel belang is voor deze groep jongeren, zoals het bereiken van onderwijsinstellingen en/ of (stage)werkplek; het jeugdtegoed 500 euro ter beschikking stelt aan jongeren met ouders die tot 130% van het sociaal minimum verdienen, wat uitgegeven kan worden aan reisproducten;

van mening dat: - het jeugdtegoed ook nodig is voor andere primaire behoeftes zoals (sport)kleding en schoolspullen; - jonge Rotterdammers, ongeacht hoe rijk haar/zijn ouders zijn, het recht hebben op onderwijs, werk, sociale contacten en activiteiten; verzoekt het college: - om te onderzoeken hoe we vervoersarmoede in 2024 kunnen tegengaan voor jongeren (van 12 t/m 17 jaar) met ouders die tot 130% van het sociaal minimum verdienen; - resultaten uit bovenstaande onderzoek terug te koppelen aan de raad; en gaat over tot de orde van de dag." w.g. E. Rehim Zadeh en S. Soytekin De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Voorzitter, als wat je doet niet werkt dan moet je ermee stoppen. Helaas is het ons in Rotterdam niet gelukt de armoede terug te dringen. Sterker nog, het is zelfs toegenomen. Pak ꞌm beet drie jaar geleden maakte een vrijwilliger in Hoogvliet nog 550 pakketjes voor het Sinterklaasfeest voor kinderen in armoede, gisteren las ik dat de teller ondertussen op 857 staat. Wat we nu inzetten, werkt niet. Dat betekent, zoals we al eerder vroegen, dat alle wethouders hun eigen verantwoordelijkheid hierin moeten nemen en niet mogen duiken met holle zinnen als: we gaan kijken, onderzoeken, op zoek naar mogelijkheden. Nee, het vraagt concreet actie.

Het vraagt op iedere portefeuille een set concrete maatregelen. En nu zijn we de beroerdste niet, dus ja, pak een pen erbij en schrijft u mee. Verbied reclame-invloeden in de openbare ruimte die gericht zijn op het consumeren. Leg voedseltuinen en moestuinen aan in de wijk. Plaats zonnepanelen op gemeentelijke panden. Plant fruitbomen en notenbomen in de openbare ruimte. Gebruik de gereserveerde subsidie voor de energietransitie voor bedrijven om bedrijven gelegen in woonwijken te verduurzamen en de opgewekte energie te delen met de bewoners in de wijk. Ik herhaal nog maar eens een heel belangrijke. Eén loket, één aanvraagformulier, één regisseur. Maak het OV voor kinderen tot 18 jaar gratis, aangezien de grootste groep bewoners in armoede de tweeoudergezinnen in de bijstand met kinderen boven de 12 jaar zijn, aldus het CPB-onderzoek ꞌKansrijk armoedebeleidꞌ. Leest u vooral hoofdstuk 6 over specifieke maatregelen die de gemeente kan inzetten, als antwoord op mijn vraag van vorige week. Werk samen met informele partijen, sociale ondernemers, en laat hen zeven dagen in de week voor eventueel een kleine vergoeding ontbijt, lunch en warme maaltijden serveren in de huizen van de wijk. Zorg dat werk loont en maak harde afspraken dat werkgevers goed werkgeverschap tonen en niet de werknemers voor een hongerloontje uitbuiten.

Stop mensen met een beperking of chronische ziekte te dwingen tot arbeid waar dit niet kan. Maak het mogelijk dat men daadwerkelijk kan participeren door vrijwilligerswerk of iets dergelijks zonder dat dit gezien wordt dat men dan dus kan werken. Plant gevelbeplanting aan. Neem alle projecten eens onder de loep. Zijn ze nu werkelijk nodig of kunnen we er enkele samenvoegen en efficiënter laten werken? Uitbesteden aan sociale ondernemers waar we meteen gebruik kunnen maken van hun expertise. Vergoed de medische kosten voor dieren die leven in gezinnen in armoede. Voer de voorgestelde maatregelen uit de wijkakkoorden uit. Deel fietsen uit. Zorg dat de schoolkantines goedkope gezonde voeding aanbieden. Zorg dat de groep mensen in armoede in de samenleving niet een exclusieve groep is. We zijn allemaal verantwoordelijk voor elkaar. Zet de maatregelen niet in op die manier dat men afhankelijk van de gemeente wordt, maar zorg dat het hen onafhankelijk van de gemeente maakt. Gebruik duidelijke taal. Communiceer in meerdere gangbare talen in Rotterdam en voorkom dakloosheid. Niet alleen voor de volwassenen, maar juist ook voor de kinderen. Armoede is intergenerationeel, wat betekent dat als we nu niet voorkomen, we het doorgeven aan de toekomstige generaties. Voorzitter, ik heb nu een aantal

raadsvergadering van 7 september 2023

Notulen pagina

1666

concrete maatregelen opgenoemd, verzonnen in een middagje. Ik ben ervan overtuigd dat de teams van de wethouders dit nog veel beter kunnen. Daarom dien ik de volgende moties in. De VOORZITTER. Voordat u de moties indient wil de heer Becker u volgens mij een vraag stellen. De heer BECKER (vvd). Ja, dank u wel voorzitter. Ja, misschien dat het in de moties staat of dat ik het heb gemist, maar u stelt best wel wat voor. U doet best wel wat voorstellen, u stelt best wel wat maatregelen voor. Heeft u daar een financiële dekking voor? Hoe gaat u dat financieren? Dank u wel. De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Jazeker kan dat, want eigenlijk is het gewoon politieke wil. Het budget is er al. Vorige week heeft de ombudsvrouw al laten weten dat we de regelingen op een andere manier kunnen indelen, dus het is gewoon kijken naar hoe we het indelen. De VOORZITTER. Mevrouw Elfilali. Mevrouw ELFILALI (volt). Ja, dank voorzitter. Ik ben even geïntrigeerd door de vraag van de heer Becker, want net had DENK ook een aantal voorstellen en daar hoorde ik de VVD niet vragen naar de financiële dekking. Of gaat u die vraag nog stellen mijnheer Becker? De VOORZITTER. Mijnheer Becker. De heer BECKER (vvd). Nou, DENK heeft volgens mij gevraagd om onderzoek naar bepaalde dingen. Dat is niet meteen. Maar dit zijn concrete dingen hè, gratis OV, dat soort dingen.

Daar moet gewoon een financiële dekking voor zijn, dus dat is een terechte vraag denk ik. Als we iets extra’s gaan doen dan moeten we kijken hoe we dat kunnen financieren. De VOORZITTER. Mevrouw Reitema. Mevrouw REITEMA (pvda). Ja, ik vind het een beetje flauw om dit argument te horen. Want er worden constant gedekte voorstellen gedaan. We hebben het ook dit jaar meerdere malen gehad over de onroerende zaakbelasting van € 8,5 miljoen, waar geld in is gestopt en weggehaald bij armoede. Dus wij hebben ook op vervoersarmoede voorgesteld, de motie waar ik zojuist naar verwees, draai die belastingverandering terug. Ga niet de villaeigenaren spekken, maar zorg dat we armoede bestrijden in deze stad. De VOORZITTER. Mevrouw Van de Peppel, u kunt verdergaan. Mevrouw VAN DE PEPPEL (pvdd). Ja, dank u voorzitter. Zoals ik al zei, ik daag de wethouders uit dit ieder net zo binnen het bestaand budget te verzinnen. En dan bedoel ik niet het bestaand budget van armoede, nee, iedere wethouder reserveert binnen zijn of haar eigen budget geld voor de maatregelen. Het geld is er namelijk, het moet alleen anders uitgegeven worden, efficiënter en doelmatiger. En hiervoor zijn we allemaal verantwoordelijk, dus een financieel kader is wel heel handig. Daarnaast hebben we naar aanleiding van vorige week toch nog wat openstaande vragen.