20220908- Notulen van de raadsvergadering van 8 september 2022.pdf

50PLUS heeft toch het standpunt: je eigen tegenmacht organiseren, dat heeft 50PLUS heel, heel hoog in het vaandel. Wat er nu op deze manier toch omzeild gaat worden, dat keurt 50PLUS pertinent af. En vandaar afkeuring en geen wantrouwen, laat ik daar overduidelijk over zijn. Maar ik keur het wel af. De VOORZITTER. Helder. Mijnheer Vonk, heeft u de motie inmiddels binnen?

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1133

De heer VONK (cu). Ja voorzitter, en dat gaat over een iets ander punt. De gemeente heeft gezegd: wij willen in een andere rol aan tafel zitten dan eigenlijk de bedoeling is. Het is een onderhandelingstafel maar we gaan niet onderhandelen. We hebben een andere rol. De bewoners zijn ooit van tafel gelopen omdat ze niet mee konden onderhandelen. En onze motie gaat erover dat we zeggen: gelijke toeschouwers, gelijke kappen. Met andere woorden: als de gemeente die uitzonderingspositie krijgt om in een andere rol aan tafel te zitten, dan ook de bewoners. Dus als ze dat willen, zouden de bewoners ook de ruimte moeten kunnen krijgen om ook in die rol aan tafel te mogen zitten en dat is waar de motie om vraagt. Dank u wel. De VOORZITTER. De heer Vonk heeft de volgende motie ingediend. Motie 2.

Gelijke toeschouwers, gelijke kappen ʺDe gemeenteraad van Rotterdam bijeen op 8 september 2022 ter bespreking 'Niet aan deze tafel', over de zogenaamde participatie voor een mogelijk Luchthavenbesluit over Rotterdam The Hague Airport; constaterende dat: - het college wederom deel wil nemen aan het zogenaamde participatieproces rondom RTHA; - een van de coalitiepartijen uit heeft gesproken dat het college alleen toe kan treden tot het participatieproces als toeschouwer en vraagbaak, zonder onderhandelingsmandaat; overwegende dat: - verschillende andere organisaties ook graag als toeschouwer en vraagbaak bij het participatieproces willen zijn, maar deze positie hen niet toegestaan wordt; - de gemeente Rotterdam niet kan tolereren dat andere organisaties een rol wordt ontzegd die wel aan de gemeente Rotterdam wordt gegund; spreekt uit dat: - de gemeente Rotterdam alleen aanschuift als toeschouwer en vraagbaak als andere organisaties dezelfde rechten krijgen, mochten zij daar gebruik van willen maken; - als deze rechten niet vooraf gegarandeerd, of tijdens gerespecteerd worden, niet toe te treden tot het proces of haar positie wederom te verlaten; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. T.J. Vonk, M.H. Biljoen, R.G.C. Segers-Hoogendoorn en R.T.J. van der Velden De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER.

De motie wordt rondgestuurd zodat u daarnaar kunt kijken. Wethouder, wilt u nog even naar het dictum kijken voordat we hem gaan kopiëren? De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, GroenLinks zal ook twee moties indienen. Het dictum van de motie, of moet ik helemaal voorlezen? Oké. De eerste motie is 'Niet aan deze tafel', en daarin verzoeken we het college daadwerkelijk niet over de participatie heen te vliegen en derhalve niet opnieuw aan tafel te gaan zitten in een reeds door de gemeente Rotterdam beëindigd participatietraject. De VOORZITTER. De heer Biljoen heeft de volgende motie ingediend.

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1134

Motie 3. Niet aan deze tafel ʺDe gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 8 september 2022 ter bespreking van agendapunt 8.1 Debat over 'Niet aan deze tafel'; constaterende dat: - inwoners die deelnamen aan het participatieproces rondom Rotterdam The Hague Airport zich uit onvrede vroegtijdig hebben teruggetrokken uit het proces; - bewoners, omliggende gemeenten, de Provincie Zuid Holland en de gemeenteraad van Rotterdam hebben geconstateerd dat het participatieproces als mislukt moet worden beschouwd; - wethouder Karremans in een brief heeft laten weten weer terug aan tafel te willen gaan om opnieuw deel te nemen aan dit participatietraject; overwegende dat: - zowel de vele insprekers, als de bewonersvertegenwoordiging, als de Provincie ZuidHolland geen vertrouwen meer hebben in een deugdelijk verloop van het participatieproces en daarom hier niet langer deel aan nemen; - het gezien de eerder gedane raadsuitspraak volstrekt onduidelijk is namens wie de wethouder opnieuw aan tafel gaat zitten in het participatieproces; verzoekt het college: - daadwerkelijk 'Niet over participatie heen te vliegen' en derhalve niet opnieuw aan tafel te gaan zitten in een reeds door de gemeente Rotterdam beëindigd participatietraject; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. M.H. Biljoen, R.G.C. Segers-Hoogendoorn, R.T.J. van der Velden, R. Moti, T.J. Vonk, M.S.S. de Jong en T.S.J.

Coşkun De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. U had nog een motie? De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, de volgende motie is 'Raadskader toehoren voor de goede verstaander'. Daarbij verzoeken we het college als er een ambtenaar toch weer aan de participatietafel deelneemt hiervoor als kader te hanteren dat dit uitsluitend als toehoorder zal zijn of voor het sporadisch beantwoorden van een vraag, zonder enig onderhandelingsmandaat. De VOORZITTER. De heer Biljoen heeft de volgende motie ingediend. Motie 4. Raadskader toehoren voor de goede verstaander ʺDe gemeenteraad van Rotterdam, bijeen op 8 september 2022 ter bespreking van agendapunt 8.1 Debat over 'Niet aan deze tafel'; constaterende dat: - inwoners die deelnamen aan het participatieproces rondom Rotterdam The Hague Airport zich uit onvrede vroegtijdig hebben teruggetrokken uit het proces;

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1135

- bewoners, omliggende gemeenten, de Provincie Zuid Holland en de gemeenteraad van Rotterdam hebben geconstateerd dat het participatieproces als mislukt moet worden beschouwd; - wethouder Karremans in een brief heeft laten weten weer terug aan tafel te willen gaan om opnieuw deel te nemen aan dit participatietraject; overwegende dat: - als reden voor het terugkeren aan de participatietafel wordt gegeven het vergroten van de informatiepositie van Rotterdam; - de wethouder heeft uitgesproken niet opnieuw als onderhandelaar in het mutual gains deel te zullen nemen maar uitsluitend als toehoorder; verzoekt het college: - als er een ambtenaar toch weer aan de participatietafel deelneemt hiervoor als kader te hanteren dat dit uitsluitend als toehoorder zal zijn of voor het sporadisch beantwoorden van een vraag, zonder enig onderhandelingsmandaat; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. M.H. Biljoen, R.G.C. Segers-Hoogendoorn, R.T.J. van der Velden, T.J. Vonk, M.S.S. de Jong, I. Elfilali en I. van Wifferen De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER. Andere sprekers? Wethouder, wilt u deze moties van advies voorzien? De heer KARREMANS (vvd) (wethouder). Ik mis nog een motie van GroenLinks. Dank u wel voorzitter. Drie moties, vier moties, ik ga er drie van een advies voorzien.

De motie 'Niet aan deze tafel' vraagt ons niet opnieuw aan tafel te gaan zitten. Nou, daar is het hele debat over gegaan en daar kent u mijn mening over. Daar heb ik u ook over geïnformeerd, dus dat is niet conform zoals wij het zien. Die geef ik terug aan de griffier. Dus die moet ik ontraden. De motie die ik ook moet ontraden is de motie van de ChristenUnie, 'Gelijke toeschouwers gelijke kappen'. Dat is ook simpelweg niet aan ons om dat te doen. Het is uiteindelijk een afweging van Rotterdam The Hague Airport. Die organiseert dat participatietraject, dat hebben wij niet georganiseerd. Wij zijn daar slechts deelnemer in. En de bewonersvertegenwoordiging heeft, anders dan wij, ervoor gekozen om uit dat proces te stappen en het ook niet op een manier te doen zoals wij dat doen, namelijk wel aan tafel zitten maar niet conformeren. Maar het staat ieder vrij zijn eigen weg te kiezen, maar ik heb mijn besluit kenbaar gemaakt daarover en dat is niet voorwaardelijk daaraan. Dus die ga ik ontraden. En tot slot 'Raadskader toehoren voor de goede verstaander'. Nou, die ga ik omarmen. Dat is namelijk eigenlijk precies zoals ik ook gezegd heb dat het is, namelijk dat wij daar als toehoorder aan tafel zitten en wij zijn daar ook voor het beantwoorden van een vraag. We zitten daar niet met enig onderhandelingsmandaat, dat is precies wat ik gezegd heb.

Mijnheer Biljoen, dat heeft u goed verwoord en goed geciteerd, dus die kan ik omarmen. Dank u wel. De VOORZITTER. Dan stel ik u voor dat wij gaan stemmen over de motie van afkeuring zoals die net is ingediend. Ik verzoek de raadsleden binnen te treden voor zover ze nog ergens mijn stem horen in dit gebouw. Misschien wilt u de motie van afkeuring voorzetten, maar mag ik u vragen nog niet te gaan stemmen totdat ik u gevraagd heb om te gaan stemmen. Mevrouw Bokhove is gepaird met de heer Becker van de VVD. Volgens mij hebben wij dezelfde compositie als vanochtend. Dan kunt u nu gaan stemmen.

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1136

Motie 1: 'Afkeuring'. De motie is met 31 stemmen tegen verworpen. Voor stemden de fracties van CDA, ChristenUnie, PvdD, GroenLinks, SP, BIJ1 en 50PLUS. De VOORZITTER. Dan kom ik tot het beëindigen van de beraadslaging op dit punt. Dan gaan we over naar het volgende agendapunt en ik vraag aan mevrouw Kockelkoren nu toch de voorzittershamer vast te houden. 8.2

Debat over 'Hoe staat het met de dienstreizen van burgemeester Aboutaleb!', aangevraagd door het lid Verkoelen - vervolg

De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Ja dames en heren, tweede poging. Agendapunt 8.2, debat over ‘Hoe staat het met de dienstreizen van burgemeester Aboutaleb!’, aangevraagd door het lid Verkoelen. Als eerste geef ik dan het woord aan mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Dank u wel voorzitter. Zal onze burgemeester gedacht hebben na twee zware coronajaren: ik ga, nu het nog kan, toch nog maar even op stap? En als burgemeester van de wereld is het bezoeken van Colombia, Vietnam, Jakarta, Singapore ook echt heel normaal. Binnenkort dan misschien ook nog even naar Saudi-Arabië heb ik begrepen. Want voor de burgemeester staat de winter ook voor de deur. Waar heel Rotterdam overspoeld wordt met de ene crisis na de andere, waar de hele Coolsingel vol hing met omgekeerde vlaggen, waar een nieuwe raad en een nieuw college net gestart was, waar deze winter niet alleen weer een lockdown zal gaan geven, wordt het door de energiearmoede, wordt het door de torenhoge inflatie, wordt het door de enorme bezuinigingen een winter die de winters van de jaren dertig van de vorige eeuw zal gaan evenaren. Alle alarmbellen zijn afgegaan. Het vraagt om een stadsbestuur dat alle zeilen bijzet en een burgemeester die er is voor zijn stad.

Voorzitter, de afgelopen weken hebben we een gewaardeerd oud-burgemeester verloren en begraven, hebben we een heel debat gevoerd over extra opvang van Afghaanse vluchtelingen en hebben we met trots weer onze Wereldhavendagen gehad. Maar dat allemaal zonder onze burgervader. Want die geeft daar geen prioriteit aan. Voorzitter, geweldig hoor, dat het bedrijfsleven met de grote Pieter van Oord voorop zo blij is dat onze burgervader in hun kielzog meereist. En de burgemeester zal dadelijk uitvoerig gaan oreren om ons deelgenoot te maken van alle enorme effecten en resultaten van zijn reizen. Prima. Voorzitter, buiten dat 50PLUS Rotterdam van dat gepoch in het geheel niet onder de indruk is, is 50PLUS ook helemaal niet overtuigd van de noodzaak van die reizen. Een contract dat in Singapore getekend wordt, hoeft niet gelardeerd te worden met zijn aanwezigheid. Heeft dat hogere prioriteit dan de opening van onze eigen Wereldhavendagen? Natuurlijk krijgt een burgemeester van de wereld heel veel uitnodigingen. Maar nee zeggen op die uitnodigingen, is ook een antwoord. Dat hebben we eerder gehoord. Maar dat valt onze burgemeester zwaar. Nee zeggen tegen zaken die gewoon niet nodig zijn. Voorzitter, 50PLUS heeft haar punt wel gemaakt lijkt mij.

50PLUS Rotterdam vindt dat de prioriteiten van onze burgemeester niet zitten in overzeese reizen, maar dat zijn belangrijkste werk hier bij Rotterdam ligt. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). U heeft een interruptie. De heer VAN DRUNEN (lr). Dank u voorzitter. Ik snap dat mevrouw Verkoelen haar verhaal kritisch insteekt. Dat was ook heel duidelijk uit de debataanvraag. Alleen is mevrouw Verkoelen de burgemeester nu woorden in de mond aan het leggen. Mevrouw Verkoelen is bezig met te verwoorden hoe zij denkt dat de burgemeester tegen bepaalde zaken aankijkt. Ik vind dat gewoon niet de juiste manier om zo’n debat te voeren voorzitter. Kijk, dat een raadslid kritisch is over de burgemeester, prima. Alleen is het gewoon niet chique om het op

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1137

deze manier te doen en ik zou via de voorzitter aan mevrouw Verkoelen willen vragen om het toch op een iets normalere, redelijke, nettere manier in te steken. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Voorzitter, ik wil van u weten, is het geen nette manier, mijn betoog? De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Nou, dat is een subjectief oordeel natuurlijk. Maar het gaat er natuurlijk wel om dat wij met zijn allen de waardigheid van onze burgemeester en dit huis zoveel mogelijk dienen. Ik denk dat dat de oproep is. Mevrouw VERKOELEN (50+). Serieus, ik laat het maar voor wat het is. Maar onbegrijpelijk dat Leefbaar Rotterdam me dat in de schoenen schuift waar dat totaal niet zo is. Ik heb een opsomming gedaan van de situatie en de informatie die ik heb is ook duidelijk. We gaan gewoon verder. Voorzitter, waarom is de raad niet op de hoogte van deze overzeese reizen? De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). U heeft nog een interruptie. Mevrouw VERKOELEN (50+). De voorzitter heeft nog geen jaar geleden toegezegd dat de raad geïnformeerd zal worden over zijn afwezigheid. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Sorry, mevrouw Verkoelen, soms is het een beetje lastig om de punt te horen. U hoorde mij niet. Mevrouw VERKOELEN (50+). Nee sorry, ik dacht, omdat er iemand bij u stond dat u daarmee praatte en uw microfoon nog aan had.

De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Oké, dan was dat het misverstand. Dank u wel. Mevrouw Elfilali, een interruptie. Mevrouw ELFILALI (volt). Graag in technische tijd even een punt van orde. Ik wil hem toch even benoemen. Ik hoor de heer Van Drunen nu mevrouw Verkoelen aanspreken op haar toon. Ik zou even willen terugverwijzen naar het debat dat we hiervoor hadden. Ik hoorde de heer Van Drunen het daar één keer hebben over een interventie, hij noemde het een tirade en hij had het over kleuters. Dus ik vind het toch even belangrijk om even te benoemen dat we daar een beetje gelijk in moeten zijn. Ik vind de toon van mevrouw Verkoelen gepassioneerd, maar volgens mij zijn haar woorden zorgvuldig gekozen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Waarvoor dank. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dit is een punt van orde. Ik weet niet of het heel erg zinvol is om hier weer op te reageren mijnheer Van Drunen. Nou, een korte reactie. De heer VAN DRUNEN (lr). Dank u voorzitter. Ik zal er een korte reactie op geven, want ik snap de opmerking van mevrouw Elfilali, maar er zit wel degelijk een verschil in met de toon waarop ik het vorige debat voerde. Ik maakte overigens geen opmerking over de toon van mevrouw Verkoelen. Maar de manier waarop ik het vorige debat voerde was gericht tegen raadsleden. Of in ieder geval was dat als reactie op raadsleden die daar vervolgens ook op kunnen reageren.

Het verschil met wat mevrouw Verkoelen nu doet, wat ik net aangaf, is dat zij zelf een gedachtegang bedenkt die iemand anders gedaan zou hebben, en die vervolgens

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1138

op haar eigen manier verwoordt. En daar zit wel degelijk een verschil in. Daar wil ik het bij laten want hier moeten we niet een debat over gaan voeren. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dat zou mij ook een lief ding waard zijn. Dan geef ik het woord aan mevrouw Verkoelen om haar inhoudelijke bijdrage te vervolgen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Ja, ik laat het maar, want voor mij denken wordt altijd moeilijk. Waarom is de raad niet op de hoogte van deze overzeese reizen? De burgemeester heeft nog geen jaar geleden toegezegd dat de raad geïnformeerd zal worden over zijn afwezigheid, maar dat is in deze nieuwe raadsperiode alweer overboord gegooid? 50PLUS vindt dat deze reizen vooraf verantwoord dienen te worden. Achteraf het debat gaan voeren of iets nodig was, is als mosterd na de maaltijd. Kan de burgemeester daarom aangeven, daar komen mijn vragen, waarom het zo zwaar valt om de raad van tevoren aan te geven dat hij op reis gaat, waarom hij op reis gaat, waarom een reis zo’n prioriteit heeft en hoe zijn vervanging is geregeld bij zijn afwezigheid en ten slotte, hoe de burgemeester de reis inhoudelijk terugkoppelt aan de raad? Want jaarverslagen, dames en heren, zijn allemaal kwantitatief en op geen enkele wijze kwalitatief, waar het over ging. Er valt nog heel veel meer te zeggen voorzitter, over de reisdrift van de burgemeester.

Maar afhankelijk van het antwoord van de burgemeester zal 50PLUS daar later dan op terugkomen. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Dan is de volgende spreker de heer De Haan. Aan u het woord. De heer DE HAAN (d66). Voorzitter, terug naar juni 2008, de profielschets voor een nieuwe burgemeester van Rotterdam met daarin het kopje 'Boegbeeld'. Ik citeer even: hij/zij heeft de ambitie om op nationaal, Europees en internationaal samen met de anderen uit onze stad de wegen te kiezen die tot het beste resultaat leiden voor Rotterdam en de regio. En toen in juli 2020 de raad besloot de burgemeester voor te dragen voor een derde termijn, gaf de voorzitter van de vertrouwenscommissie, Lies Roest, aan bij het naar buiten brengen van het besluit dat de profielschets uit 2009 leidend was geweest. Tegelijkertijd besef ik ook wel dat we in de afgelopen twee jaar zo aan het einde van het reces een nieuwe traditie te pakken hebben, wanneer er luidkeels klinkt: waar is de burgemeester? Vorig jaar rond de piek aan schietpartijen, dit jaar met zijn buitenlandse reizen. Waar is de burgemeester? Volgens mij is het antwoord daarop vrij eenvoudig. De belangen van Rotterdam, de prioriteit van de raad vertegenwoordigen en behartigen. Juist in een tijd waar we voor internationale vraagstukken staan zoals klimaat, criminaliteit, economie.

Vraagstukken die ook vragen om een naar buiten gerichte blik. En vraagstukken waar in de laatste raadsvergadering van de vorige periode ook de nodige lobbymoties voor zijn aangenomen. Of om artikel 170 lid 3 uit de Gemeentewet even aan te halen: de burgemeester bevordert overigens een goede behartiging van de gemeentelijke aangelegenheid en mijn indruk is dat hij dat vrij goed doet. Zeker is dat men hem daar ook graag voor vraagt. En ik zie een burgemeester die daarin wikt en weegt hoe zijn tijd effectief in te zetten en in het aangehaalde voorbeeld gebruikt hij volgens mij ook deels zijn eigen tijd in het reces. Maar misschien, en dat is een vraag aan de burgemeester, kan hij toelichten hoe zo’n weging wordt gemaakt. Is er bijvoorbeeld binnenkort nog een reis te verwachten aan de hand waarvan hij zo’n weging kan toelichten. En tot slot, laten we koesteren dat we hier geen Lutjebroek zijn maar een stad met een wereldhaven met een burgemeester die gevraagd wordt daarvoor de belangen te behartigen. Bedankt. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Mevrouw Mohamed-Hoesein.

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1139

Mevrouw MOHAMED-HOESEIN (denk). Voorzitter, in Rotterdam hebben we te maken met grote en complexe uitdagingen. De burgemeester is dan ook nodig in Rotterdam, meer dan ooit. We hebben dan ook begrip voor de bezorgdheid van collega’s die hiervoor aandacht vragen. Tegelijkertijd voorzitter, dienstreizen die nu ter discussie staan kunnen daadwerkelijk van meerwaarde zijn voor Rotterdam. En met deze dienstreizen behoudt Rotterdam haar internationale mindset en uitstraling, en daar zorgt een afvaardiging waar de burgemeester bij zit, ook voor. Dat geloof ik zeker wel. Ik denk hierbij aan samenwerking met andere steden door te leren van good practices, ook om onze stad verder vooruit te helpen. En andersom, door te investeren in kennisuitwisseling maar ook om inzicht te krijgen in problematiek elders die ons in Rotterdam raakt. Zoals de drugsvangst in de havens in Rotterdam. Een bredere blik op de problematiek zorgt voor een betere oplossing. Maar het is natuurlijk wel van belang dat het nut van die dienstreizen gewogen wordt.

Voorzitter, kan de burgemeester ons informeren over de toegevoegde waarde van de dienstreizen die hij de afgelopen periode heeft gedaan maar ook meenemen in de volgende dienstreizen en inzicht geven in zijn afwegingen om deze af te leggen? Voorzitter, de fractie van DENK is van mening dat de aanwezigheid van de burgemeester enorm waardevol is in de raad, maar tegelijkertijd zien we ook de toegevoegde waarde van de burgemeester wanneer hij Rotterdam vertegenwoordigt in het buitenland. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. De volgende op mijn lijstje is de heer Coşkun. De heer COŞKUN (sp). Ja voorzitter, ik neem aan dat de burgemeester zo gaat vertellen wat hij de afgelopen twee maanden, volgens mij, toen is hij naar Vietnam gegaan, wat daar het nut en de noodzaak van zijn geweest. Reizen is belangrijk, zeker ook voor de stad Rotterdam. De profielschets waarnaar de heer De Haan net verwees, daar was ik toen zelf bij, ook bij de vertrouwenscommissie waar ik helaas niets over mag vertellen, waarom deze burgemeester is uitgekozen en niet de andere. De stad Rotterdam heeft internationale allure, is ook zeer belangrijk. Tegelijkertijd is het wel belangrijk dat men weet waarom de burgemeester op reis gaat en wat het nut en de noodzaak daarvan zijn. Er was een tijd dat er een college was dat zomaar op reis ging.

Dat heeft een bonnetjesaffaire opgeleverd en ik zou toch willen voorkomen dat we daar een herhaling van krijgen. Dus ik neem aan dat alle reizen netjes in het college zijn gemeld, dat daar ook verslag van is gedaan, dat hij daar verantwoording van heeft gedaan, zoals we dat sinds de bonnetjesaffaire al 22 jaar naar behoren horen te doen. Ik weet niet wat het afwegingskader is en in hoeverre de raad daarin is meegenomen. Ik heb gehoord dat dat in de vorige raad al een keer uitgebreid is besproken. Ik weet niet of dat bijstelling behoeft maar ik proef wel, reizen is goed, maar het moet wel van nut zijn voor de stad Rotterdam. Dat is meer mijn punt. Kunnen we het daar nog een keer over hebben, desnoods in de commissie Bestuur en Organisatie? Want dit debatje is wel een beetje ingestoken door een verhaal in het AD en ik wil toch voorkomen dat het AD de agenda van de raad gaat bepalen. Dan zou het meer iets zijn voor een regeling van werkzaamheden in plaats van dit debat nu zo. Maar ik neem aan dat de burgemeester zo meteen wel les gaat geven in internationale reizen. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). De heer Lansink-Bastemeijer. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Ja voorzitter, in die zin sluit ik eigenlijk ook wel aan bij de heer Coşkun maar wil ik hem nog iets duidelijker verwoorden. Ik vind het best een moeilijk debat, dat kan ik u eerlijk zeggen.

Want ik vind het ook bijna wel een beetje neigen naar een functioneringsgesprek met de burgemeester en ik vind het eigenlijk niet de vorm en niet de plek om dat op deze manier te doen. Ik zou de indiener dan ook vragen om dat in het

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1140

vervolg ook na te laten en andere routes te bewandelen om een dergelijk gesprek met de burgemeester te initiëren. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dat roept een reactie op van mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Ja, net als bij Leefbaar Rotterdam. Ik snap niet waar u het vandaan haalt. Ik vraag gewoon om van tevoren te horen, ik wilde graag weten, waar is de reis naartoe geweest, waarom is hij op reis geweest, waarom weten we het niet? Wat is de prioriteit? Dat heeft toch niets met het functioneren te maken? Het heeft gewoon te maken met verantwoording van je werk. Dat is de reden waarom ik het vraag. Ik heb geen enkele situatie genoemd waar ik ook maar iets vind van het reizen. Ik wil het alleen gewoon weten, ik weet het niet. Het is me overkomen van de zomer, tot drie keer toe, dat hij er niet was, zonder het te weten. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). De heer Lansink-Bastemeijer. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). Als dat de informatie was geweest die mevrouw Verkoelen echt oprecht had willen weten, had ze bijvoorbeeld net als ik naar de PA van de burgemeester kunnen bellen: hoe zit het nu eigenlijk? Hoe werkt dat nu, de dienstreizen van de burgemeester en meldt hij die aan? En dat doet hij. Dat meldt hij bij de griffier en vervolgens geeft de griffier dat weer aan ons door.

Er gaat ook nog eens netjes een persbericht uit, dat hij gaat en met welke reden hij gaat. Dus dat is allemaal geen debat waardig, dat is een belletje naar de PA waardig wat mij betreft. En er is ook gewoon nog elk jaar een jaarverslag waarin wordt uitgelegd van al die ambtsreizen, wat dat heeft gebracht. De burgemeester heeft in de discussie van vorig jaar ook al toegezegd dat hij vond dat de informatiewaarde wat beperkt was en dat hij daar een poging in ging doen om die informatiewaarde te vergroten. Allemaal één belletje naar de PA van de burgemeester. Daar hoef je zelfs de burgemeester niet voor lastig te vallen, een belletje naar de PA van de burgemeester en u weet het. Maar dat zit er dus niet achter, want dat had u zelf ook kunnen… De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Ja, ik zoek al wat langer naar een punt. De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). …bedenken. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Yes, punt. Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Ja, nu gaan we dus naar dat jaar waar we het allemaal behandeld hebben. Toen is afgesproken dat we het anders zouden gaan doen. Toen was het precies hetzelfde. Dat had u aan de burgemeester kunnen vragen. Ja, de burgemeester weet gewoon waar hij aan toe is. We hebben er afspraken over gemaakt. Had het gewoon even gemeld, dat hebben we afgesproken met elkaar. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). De heer Lansink.

De heer LANSINK-BASTEMEIJER (vvd). En dat doet de burgemeester dus ook en daarmee is het dus ook wat mij betreft geen debat waardig. Ik stel nog wel even aan de burgemeester één vraag waar ik geen bevredigend antwoord heb gehad. Waar is het jaarverslag van 2021 over de dienstreizen. Voor zover ik heb vernomen maar kan hij dat bevestigen, was het wat druk op de afdeling die dat moet verzorgen. Kan hij dat bevestigen? Dat is wat mij betreft de enige vraag die voor mij openstaat. En overigens richting de heer Coşkun, we hebben een

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1141

aantal, nou misschien af te stoffen beleidskaders, 2014, over ambtsreizen. Die hebben we en we hadden vroeger ook nog Rotterdam Wereldwijd, Rotterdam International 2015-2020. Wellicht moeten we nog eens kijken of we daar nog eens een vertaalslag richting 2026 over zouden kunnen maken. Maar dat is een heel andere discussie. Dank u vriendelijk. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Mevrouw Elfilali. Mevrouw ELFILALI (volt). Dank voorzitter. Volt is als een pan-Europese beweging voorstander van goede internationale betrekkingen. Wat Volt ook heel sterk vindt aan Nederland is ons model waar we ook internationaal mee op de kaart staan, de triple helix. Dat is het model waarbij we met overheid, bedrijven, wetenschap samenwerken en dat zie je ook op dienstreizen. De burgemeester heeft een rol om Rotterdam op de kaart te zetten en bedrijvigheid naar ons toe te halen en ook te stimuleren. Dat kan middels internationale reizen maar ook bijvoorbeeld door hier gasten te ontvangen, zoals ook vandaag gebeurt. De president van de Europese Commissie is hier straks aanwezig. Het staat allemaal in het teken van de energietransitie, waterstof, fantastisch.

Natuurlijk moet er zorgvuldig worden omgegaan met belastinggeld en is het ook belangrijk dat de burgemeester toelicht en ook verantwoordt waar hij naartoe gaat en wat daar de meerwaarde van is, dus ik hoor daarover graag meer van de burgemeester. Maar laten we ons nu alsjeblieft niet blindstaren op één kant van het verhaal, want het levert ons ook heel erg veel op. Dank voorzitter. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Dan heb ik nog de heer Moti. De heer MOTI (pvda). Ja voorzitter, veel is al gezegd. De enige oproep die de PvdA hier nog zou willen doen, is: laten we alsjeblieft niet in een soort Rotterdam First, een Trumpiaans spasme terechtkomen. We zijn altijd een internationale stad geweest. We verdienen ons geld met internationale handel. Dan is het ook heel belangrijk dat het college als onze vertegenwoordiging en de burgemeester in het bijzonder, meegaat op handelsreizen om zoveel mogelijk bedrijven hiernaartoe te lokken, maar ook de kennis die we hier hebben te exporteren naar de rest van de wereld. Want daar verdienen we ook ons geld mee. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Zijn er nog andere sprekers? Mevrouw Bokhove. Mevrouw BOKHOVE (gl). Ja, dank u wel voorzitter. Ik kan het kort houden. We hebben twee jaar corona gehad.

De burgemeester heeft denk ik ook echt wel wat in te halen gehad doordat er natuurlijk heel veel reizen uitgesteld zijn, niet mogelijk waren. Wat ik wel graag zou willen zien, en daar is ook door anderen om gevraagd, kan het iets meer in een planning, want dan weten we een beetje over een jaar waar we ongeveer aan toe zijn. Dat kun je niet in beton gieten want er kan altijd iets tussendoor komen, maar dat kan onderdeel zijn van het afwegingskader omdat je dan ook een beetje kunt kijken hoeveel je dan weg bent, hoeveel je hier bent. En zeker met een nieuw college dat nog eventjes flink ingewerkt moet worden, is het belangrijk om te weten welke factoren allemaal bij die afwegingen plaatsvinden. Dus de moties van vorig jaar, de oproepen van vorig jaar, het is volgens mij goed zaak om die nu uit te gaan voeren. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. De heer Van der Velden. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Ja, dank u voorzitter. Ja, ik heb de burgemeester eigenlijk best wel gemist deze zomer toen hier bijvoorbeeld een stel boeren op de Coolsingel vlaggen gingen ophangen en de locoburgemeester dat kennelijk allemaal prima vond, ook heel dubieuze uitspraken van de Rotterdamse politiechef. Toen dacht ik: ik zou onze

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1142

burgemeester weleens gewoon willen bellen, van: hoe kijk jij daar tegenaan? Want ik weet zeker dat burgemeester Aboutaleb daar anders tegenaan had gekeken. Dus ik vond het jammer dat hij er deze zomer niet was. Dat brengt mij bij deze debataanvraag. We hebben natuurlijk corona gehad in 2020-2021. Maar als je dan kijkt naar het kalenderjaar 2019, het jaar voor corona, dan was de burgemeester 65 dagen van het kalenderjaar niet in de stad, was hij op pad. Nou ja, ik hecht er op dit moment geen oordeel aan, maar daar kun je wat van vinden natuurlijk als gemeenteraad, of een burgemeester 65 dagen per jaar op pad moet zijn. Waar ik eigenlijk naartoe wil met dit debat, is dat je namelijk ook sommige bestemmingen voor bepaalde dienstreizen hebt waarvan ik graag zou willen dat die eerder aan de raad kenbaar worden gemaakt. Dat kan bijvoorbeeld met bestemmingen die dubieus zijn. We hebben ook een Beleidslijn discutabele bestemmingen. Als ik dan hoor dat de burgemeester bijvoorbeeld van plan is om naar Saudi-Arabië te gaan waar ze nu niet echt fan zijn van vrouwenrechten of LHBTIQ-rechten, of überhaupt mensenrechten, waar mensen worden vermoord, moet een burgemeester van Rotterdam daarnaartoe? Dus ik zou daar best wel een antwoord op willen hebben in het kader van de beleidslijn discutabele bestemmingen.

Verder, dan kijk je, waar dienen die dienstreizen nu voor? En dan zie je uit raadsvragen van 2020, dan wordt het: we ondernemen dienstreizen met vaagheden zoals het stimuleren van economische activiteiten. Nou, wat zijn dat dan? Dat zou je bijvoorbeeld voor Shell kunnen doen. Nou, zijn we als raad blij dat een burgemeester lobbyt voor Shell in een andere stad? Ik kan alleen voor mezelf spreken maar de Partij voor de Dieren niet. Je hebt ook een andere vaagheid: vermarkten van Rotterdamse kennis. Nou, ik ben wel heel benieuwd of iemand mij kan uitleggen wat dat inhoudt? Dus de Partij voor de Dieren zou eigenlijk graag willen zien in die voornemens in kaart te brengen wat nu te verwachten effecten zijn. En naar welke landen gaat u nu? En dan iets eerder dan we nu krijgen. Verder zouden wij graag een uitgebreid kwalitatief verslag willen zien van elke dienstreis waarin wordt gepoogd de gerealiseerde effecten af te zetten tegen de verwachten effecten. Dit in tegenstelling tot de summiere kwantitatieve reportage die nu jaarlijks aan de raad wordt toegezonden. Die heb ik vanochtend nog eens doorgenomen, en eigenlijk wordt daar helemaal niet gereflecteerd op de reis. Er wordt niet kwalitatief gekeken: wat is daar gebeurd, wat heeft de stad er voor baat bij? Gezien de tijd zou ik daar graag een antwoord op willen hebben. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel.

Andere sprekers? De heer Van Drunen. De heer VAN DRUNEN (lr). Dank u voorzitter. Met enige gezonde tegenzin neemt Leefbaar Rotterdam deel aan dit debat. Niet omdat we vinden dat de gedragingen van de burgemeester niet besproken mogen worden. Integendeel zelfs, Leefbaar Rotterdam is daar altijd heel kritisch op en wat ons betreft moet je eigenlijk alles wel kunnen bespreken. De tegenzin zit in het feit dat de wijze waarop dit nu gebeurt gewoon niet chique is. De heer Lansink refereerde er al aan. Dit had ook gewoon een telefoontje naar de PA van de burgemeester kunnen zijn of het had in het presidium aangekaart kunnen worden. Zoals het nu gebeurt, er gelijk een debat voor aanvragen, het voelt een beetje alsof je klachten hebt over je collega en in plaats van rechtstreeks met hem of haar te bespreken, stap je gelijk naar je manager om te klagen. De enige reden die ik voor deze handelwijze kan bedenken is dat het gewoon lekker scoort in de media. Dat gezegd hebbende, ook Leefbaar Rotterdam is het opgevallen dat de burgemeester zich vaak in het buitenland bevindt en het niet altijd duidelijk is wat het nut hiervan is voor de stad. Het opiniestuk in het AD van verschillende bedrijven heeft een en ander een beetje opgehelderd, maar het lijkt me beter als de burgemeester hier zelf ook iets proactiever over communiceert naar de stad.

Zo’n toelichting geeft dan ook gelijk antwoord op de vraag die er kan zijn: had dit niet beter een bezoek voor een vakwethouder kunnen zijn? Voorzitter, begrijp me niet verkeerd, wij zijn er niet op uit om

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1143

de burgemeester vast te lijmen aan zijn stoel, maar vergeet niet wat hét karakteristieke moment van onze burgemeester is geweest. Als betrokken burgervader de relschoppers aanspreken na de rellen op de Beijerlandselaan. Zoiets voelt veel waardevoller dan een conferentie aan de andere kant van de stad. Tot zover. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Ik denk dat we nu iedereen gehoord hebben, dus dan ga ik naar de burgemeester voor de beantwoording op alle vragen. De heer ABOUTALEB (burgemeester). Ja voorzitter, dank u wel. Het is wel duidelijk, hoe je dit moment ook waardeert, het geeft ons wel weer de gelegenheid om met elkaar weer in gesprek te zijn. Het is denk ik ook waardevol. Vanaf een afstand kijkend naar de agendering van vandaag, vind ik het een beetje lastig om te vertellen waarom je eigenlijk doet wat de raad je heeft opgedragen. Het is een portefeuille, de portefeuille Internationaal, en die is opgedragen aan de burgemeester. Dus die voer ik uit. Dat doe ik in overleg met het college, er is geen reis die je niet met het college bespreekt. Het is hetzelfde zoals je tegen een wethouder Verkeer zegt, je is opgedragen het verkeersvraagstuk te behandelen, maar het is raar dat je dat doet. Mij is de portefeuille Internationaal opgedragen, dus dat doe ik.

En dat doe ik naar eer en geweten, en al jaren en grotendeels overigens dicht bij huis, met onze grote handelspartners Duitsland, België, Scandinavische landen, Groot-Brittannië. Heel dicht bij huis omdat het echt ook relevant is. Vaak staat dat ook in het teken van het lobbyen inderdaad. De voorzitter van de Europese Commissie komt vandaag vertellen dat ze Nederland € 4,7 miljard gunt. Van die € 4,7 miljard wordt 40% aan waterstof besteed. En ik kan u verzekeren dat de lobby vanuit Rotterdam – mag ik het gewoon zo zeggen inderdaad mevrouw Verkoelen, het is een beetje pochen – mijn lobby daarop persoonlijk is stevig geweest de afgelopen jaren. In woord, in geschrift, om juist een groot deel van de investering voor Europa deze kant uit te krijgen. En investeringen komen hier niet vanzelf. 30% van onze handel in Rotterdam is fossiel georiënteerd mijnheer Van der Velden, 30%. Dat gaat er allemaal uit de komende jaren, dat moet gefaseerd worden. Maar het wordt wel vervangen door andere brandstoffen die milieuvriendelijker zijn. En ik kan u verzekeren dat de competitie in de wereld op die landen die dat waterstof gaan leveren, immens is. Onze internationale concurrentie van Amerikanen, de Britten en anderen, juist om zich nu al in die landen in te kopen, is indrukwekkend. En wij moeten echt daarbij zijn.

Dat geldt voor het Havenbedrijf, het geldt voor mijn persoon, het geldt ook voor onze wethouder Haven, mijnheer Van Drunen, zeker. Die zal zich daarin ook moeten manifesteren. Voor een deel samen, voor een deel in afzonderlijke settingen. We moeten ons presenteren in die landen waar we verwachten dat het vandaan gaat komen. Vietnam is een zo’n land. Als u mij vraagt wat ik daar deed, dat is zo’n land. VOPAK zit daar en die moet zich gaan prepareren op het opslaan van waterstof in plaats van chemicaliën. En dan is het handig als die bestuurders in die landen een beetje weten dat er kansen zijn voor hen maar ook voor ons om met elkaar samen te werken. Je moet je presenteren en ik ga het niet ingewikkeld maken, maar mijnheer Van Drunen, ik verwacht de komende jaren stevige reispakketten van zowel de wethouder Haven als de wethouder Duurzaamheid als van mij, naar landen waar we nog niet eerder geweest zijn. Ik noem ze maar. Brazilië, Chili, Argentinië, Marokko, Saudi-Arabië. Die staat zeker nog niet op de lijst, maar is zeker een van de belangrijkste producenten. Egypte, de hele westelijke kant van Afrika, Namibië en zuidelijk Afrika. Wij hebben hier een grote conferentie gehad, een werkconferentie in Rotterdam, die mede door ons is gehost, om te laten zien waar die waterstofontwikkeling toe gaat leiden de komende jaren.

En er waren voor het eerst voor mij gesprekspartners op de agenda die ik nog nooit eerder had ontmoet. Die kwamen deze kant uit. Dat is alweer de andere kant uit, inderdaad wat mevrouw Elfilali ook zegt, die zien in Rotterdam een plek, een manier om hun goederen straks weer te kunnen vermarkten. Als je er niet bij bent, loop je het risico dat je kansen mist. Die energierotonde die we zijn, die we al jaren zijn geweest en die we nu aan het worden zijn,

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1144

daar moeten we echt fors op investeren. Daarom heb ik een uitnodiging van Bill Clinton aanvaard om een marge van de jaarlijkse vergadering van de VN. Ik dacht dat mevrouw Verkoelen de VN altijd heel belangrijk vond, dus dat ga ik dan maar doen. De jaarlijkse vergadering van de VN in september, om daar met staatshoofden, een aantal gouverneurs en maar een schaars aantal burgemeesters te spreken over die waterstofontwikkeling in de wereld. Daar moet je echt bij zijn. Je moet daar zijn waar het spel wordt gespeeld. Dat doe ik overigens in overleg met onze minister van Buitenlandse Zaken. Die is daar in die periode ook, om de zaken met elkaar goed te kunnen afstemmen. Een deel van mijn twee reizen de afgelopen zomer is ook in mijn vakantietijd aan de orde geweest. Ik heb dat ook heel bewust in die vakantietijd gepland. Mijn netto vakantie was afgelopen reces van zes weken netto twaalf dagen. Twaalf dagen ben ik met mijn gezin op stap geweest. Ik heb de stad voorrang gegeven boven familieomstandigheden. Als dat niet een teken is van er zijn voor die stad, dan weet ik het eerlijk gezegd niet. Ik denk dat het belangrijk is om je dat ook te realiseren en ook terug te geven aan de stad.

En ja, in Singapore is een belangrijk treaty getekend tussen de beide havens die beogen dat ze straks zoveel mogelijk groene schepen gaan faciliteren en met incentives gaan mogelijk maken dat er schepen met minder smurrie naar de Rotterdamse haven komen en naar Singapore gaan. Me dunkt dat dat collegebeleid is. Me dunkt dat dat iets is wat we allemaal willen. Dat die schepen die deze kant uit komen zo schoon mogelijk zijn. Mevrouw Verkoelen, in het voorportaal van de G20 die gaan vergaderen in november, daar zit onze Mark Rutte als premier bij, is Rotterdam een unieke positie gegund om bij die grote landen toch een stem te hebben in waar die G20-leiders het over gaan hebben. Ik kan u verzekeren, het is mij gelukt en daar ben ik trots op, om de voltallige Rotterdamse agenda, inclusief armoedevraagstukken waar u voor staat, op die agenda van de G20 te zetten. Zelfs het slotdocument was klaar, maar toen de inbreng van Rotterdam aan de orde was, met steun van onder andere de burgemeester van Los Angeles, is dat ingevlochten in de agenda van de G20. En ik denk dat als u zegt energiearmoede en allerlei andere vraagstukken die ermee samenhangen, ergens moet je het met elkaar wel over hebben. Je moet het als stad ook als een eer ervaren om de agenda van de G20 straks in Bali in november vanuit Rotterdam te kunnen beïnvloeden. Dat moet je ook belangrijk willen vinden.

Mijn reis naar Colombia, waar het AD dat het artikel geschreven heeft bij was, levert uiteindelijk een volledige agendering van het drugsvraagstuk in Nederland op. Dat is door Rotterdam de afgelopen maanden volledig op de agenda gezet. En als je vraagt wat de opbrengst daarvan is, ik mag helaas niet op de cijfers van Prinsjesdag vooruitlopen, maar ik verwacht een bedrag van zes of zeven nullen voor de Rotterdamse aanpak van drugs in de haven. En dat krijg je niet zomaar als je niet zelf als stad prominent laat zien dat je daar een vraagstuk hebt en dat je daarvoor ook dit soort kanalen gebruikt. Maar ook de rol waar mevrouw Verkoelen zelf over sprak, hoe wij zorgen dat die drugs in de haven beter geagendeerd wordt de komende jaren. Dat was uw punt in het raadsdebat naar aanleiding van Colombia, dat is daar dus aan de orde geweest. Voorzitter, ik weet heel goed dat mijn aanwezigheid in de raad belangrijk is. En ik ervaar eerlijk gezegd de inbreng van mevrouw Verkoelen ook als een positieve, namelijk dat mevrouw Verkoelen mij heeft gemist. Dus ik omarm dat ook als ‘ik heb de burgemeester gemist’. Maar al die periodes dat u mij gemist heeft was ik eigenlijk gewoon grotendeels in de stad. Dat geldt ook voor mijnheer Van der Velden. Die vlaggen ondersteboven, de locoburgemeester die dienst deed had contact met mij daarover.

Wij hebben afgesproken dat we die actie even kort de tijd zouden geven en daarna zouden ze verwijderd worden. Maar helaas zijn ze door een misverstand wat langer blijven hangen. Maar ik was er in persoon bij betrokken. Dus het is niet zo dat als je niet op het stadhuis bent, je dan ook niet betrokken bent bij die besluitvorming. Gelukkig ben ik goed bereikbaar en meestal 24 uur per dag. Dus nut en noodzaak is helder wat mij betreft. Het is ook duidelijk wat mij betreft sinds jaar en dag dat die reizen eigenlijk zo ongeveer tien stuks per jaar zijn. Dat zijn vier lange internationale reizen en zes Europese reizen dicht bij huis. Duitsland, Frankrijk, België, Groot-Brittannië, en daar proberen we onze belangen mee te

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1145

behartigen. En inderdaad, het ingezonden stuk van de bedrijven van afgelopen dagen in de krant zegt daarover ook heel veel. U heeft, het was weliswaar een andere raad, vlak voor de verkiezingen het kader vastgesteld waar mijnheer Coşkun over spreekt. Dat is net voor de verkiezingen besproken. En u heeft het kader verzwaard, door moties van onder andere PvdA, GroenLinks, over duurzaamheid, over internationale solidariteit, en over contacten met de landen van herkomst zijn die onderdelen eigenlijk verzwaard. Dus het beleidskader ligt er. Maar als u tegen mij zegt: u heeft een reisschema, mogen wij dat zien? Ja, ik ga u dat toezenden. Er is meestal een reisschema dat in concept is, dat ook overigens altijd wordt aangeboden aan het kabinet, zodat ook de ministerraad kan kijken hoe reizende ministers daarop aansluiten. Dus onze reizen zijn ook nooit standalone, er wordt ook afgestemd met het kabinet. Dat geldt ook voor mijn collega in Amsterdam. Dat reisschema kan ik u zonder meer ook toesturen. Dan kunt u daar een beeld van hebben. De beloofde verdieping in de verslagen is in de maak. Het is inderdaad wat vertraagd, mijnheer Coşkun. Hij is in de maak, hij komt eraan en dan zal hij via het college deze kant uit komen. Maar dat is eigenlijk wat ik u daarover te zeggen heb. De reizen plannen we zo goed mogelijk buiten de raad om. Het lukt niet altijd.

Soms is er een organisatie waar wij lid van zijn, C40, klimaatsteden, dit jaar is het in Buenos Aires. We koppelen daar een maritieme missie aan vast. Maar precies op die donderdag dat de raad is, is er dan die jaarvergadering van de C40. Dat is dan iets wat ontstaat omdat anderen de agenda bepalen en niet wij. Maar als wij zelf een agenda in handen hebben, zal dat altijd gebeuren buiten de raadsvergaderingen om, omdat ik dan de raadsvergadering kan voorzitten. Maar het gaat niet lukken om altijd elke actualiteitenraad bij te wonen. Dat zal soms niet lukken. Dus ik ervaar dit debat als gemis van de burgemeester. Dat is fijn. Ten tweede, neem ons mee in de afwegingen. Dat ga ik doen. U krijgt het reisschema toegestuurd. En die verdieping in de verslagen krijgt u toegestuurd en ik zal straks, anders dan afgelopen jaren, veel meer de inzet van de wethouder Haven en de wethouder Duurzaamheid nodig hebben. Dit omdat echt de inzet in al die landen die we langs moeten de komende jaren op zoek naar handelspartners voor die waterstof en voor de energietransitie, dat zal veel meer zijn dan de burgemeester in zijn eentje kan doen. Dus ik zal daar alle hens aan dek nodig hebben. Voorzitter, wat mij betreft was dit het. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Hartelijk dank. Zijn er nog vragen blijven liggen? Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Jazeker.

Zoals de heren Lansink en Van Drunen zeggen, heb ik natuurlijk wel degelijk met de voorzitter geappt, we hebben de hele zomer contact gehad, maakt u zich daar niet ongerust over. Maar daar ging mijn aanvraag niet over. Mijn aanvraag gaat over wat de burgemeester nu vertelt en dat wil ik graag aan de voorkant hebben. En dat waren mijn vragen. Ik vraag dus: gaat de burgemeester nu wel aangeven dat hij op reis gaat, want ik wist ze echt niet, en ik weet niet waar ik ze moet zoeken. Ik weet ook niet de vervanging van de burgemeester. Ik wist het echt niet. Ik heb over één onderwerp drie vervangende burgemeesters gehad in de zomer. Dus dat is het punt. Waarom u op reis gaat, dat zou u ons kunnen vertellen. U heeft het de hele tijd over een jaarverslag. Dat is een kwantitatief jaarverslag. We willen een kwalitatief verslag. We willen weten, waarom een bedrijf zo’n prioriteit heeft, dat is mijn vraag die ik net stelde. En hoe is de vervanging geregeld als u dat doet. En anderen gaven het al aan, ik wilde daar niet eens op zitten, en hoe de burgemeester de reis inhoudelijk terugkoppelt aan de raad. Ik zie de heer Lansink zeggen, maar dit is de herhaling van de vragen die ik gesteld heb. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Ja mevrouw Verkoelen, ik zou u wel willen vragen om de vragen iets beknopter te stellen als u ze herhaalt, want het is de tweede keer.

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1146

Mevrouw VERKOELEN (50+). Maar blijkbaar heeft de burgemeester ze niet goed gehoord. Het gaat er mij namelijk helemaal niet om dat ik het niet belangrijk vind. Ontzettend belangrijk. Maar ik wil de vragen beantwoord zien. Waarom weten we dit allemaal niet aan de voorkant? Dat is het hele punt. Dan kunnen we er iets mee en daar ging het om. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Ik zag de heer Van der Velden nog voor veegvragen. De heer VAN DER VELDEN (pvdd). Nee, niet een veegvraag, het is eigenlijk… Ja wel, eigenlijk, bijvoorbeeld de beleidslijnen discutabele bestemmingen noemde ik Saudi-Arabië als voorbeeld. Ik zou graag als raad eerder willen weten: stel, de burgemeester gaat naar Saudi-Arabië. Het is nu trouwens dat ik dit tijdens dit debat voor het eerst hoor. Dan kunnen ook partijen in de gemeenteraad die er moeite mee hebben dat we naar zo’n rotland gaan, er in de raad over debatteren wat we daarvan vinden. En daar zou ik graag een antwoord van de burgemeester op willen. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Ik kijk nog even rond of er ook nog tweedetermijnopmerkingen zijn, want dan kunnen we dat in één keer meepakken. Nee? Dan is het woord aan de burgemeester. De heer ABOUTALEB (burgemeester). Voorzitter, het moet echt een misverstand zijn waarom de informatie mevrouw Verkoelen niet bereikt, want er gaat echt altijd een bericht uit.

Dat gaat heel breed, ook naar de politie en de brandweer en naar allen, omdat ze dan ook weten wie mij vervangt en waarneemt. Dat gaat via de griffier en ik heb begrepen dat het dan via de fractievoorzittersapp gaat. Maar wellicht is het gewoon handig om expliciet een brief naar de raad te sturen. Er zit overigens wel een punt aan vast, ik wil niet al te breed bekendmaken waar ik uithang en dat heeft ook een veiligheidsvraagstuk. Dus mevrouw Verkoelen, dan moeten we er rekening mee houden dat ik niet allerlei mensen op ideeën breng waar de burgemeester precies verblijft. Het is wel een afweging, dus vandaar dat de verspreiding wel naar de juiste instanties gaat, ook naar de griffier en ook naar de fractievoorzitters. Maar ik wil dat niet al te breed bekendmaken in verband met mijn persoonlijke veiligheidsvraagstukken. Maar ik heb gezegd dat ik de conceptagenda die we voor een jaar maken, die wordt ook besproken met de haven en andere partners, graag aan de raad wil voorleggen. Dan kunt u dat ook zien. We hebben afgesproken dat als het gaat om discutabele landen, dat is naar aanleiding van mijn reis een aantal jaar geleden naar Saudi-Arabië, dat u zei: dan willen wij dat u dat expliciet meldt. Dus met andere woorden, burgemeester gebruik je voelhoorns als je denkt dat je ergens naartoe gaat waar dat eventueel discutabel zal zijn, neem ons daarin vooraf expliciet mee.

Nou, dat is nu niet aan de orde. De toezegging is gedaan maar het is nu niet aan de orde. Er is ook geen reis gepland naar Saudi-Arabië. Die is er niet. Ik heb net aangegeven waar we verwachten dat we de komende jaren naartoe gaan in het kader van de discussie over nieuwe energiebronnen waar die in de wereld zitten. En een van die landen is Saudi-Arabië. Egypte is ook zo’n discutabel land, kun je zeggen. Landen langs West-Afrika, Namibië, Zuid-Afrika, Chili, Argentinië, dat zijn echt landen die wij echt op enige manier de komende periode moeten aandoen. Dat zal wisselend zijn, wethouder Duurzaamheid, wethouder Haven en mijn persoon. Die zullen we echt moeten aandoen om daar weer nieuwe handelscontacten met elkaar aan te leggen ter vervanging van die 30% fossiele brandstof in de haven. Dat moet u deugd doen lijkt mij, zoiets, want dat is wel een nieuwe stap die we daarin moeten maken met elkaar. Maar dat dus mevrouw Verkoelen. We moeten even kijken wat ik u precies kan melden, want dan is zo’n briefje wel openbaar en ik wil niet dat daar anderen op een idee gebracht worden van waar de burgemeester precies uithangt. Dat lijkt me ook niet zo verstandig. Maar dat dus voorzitter.

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1147

De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. Dan heb ik een tweetal toezeggingen genoteerd. De burgemeester stuurt het schema van dienstreizen aan de gemeenteraad en de afspraak is dat gevoelige reizen vooraf gemeld worden. (Er wordt buiten de microfoon gesproken.) Ja, maar die is hernieuwd, want ik zie toch wat verwarring hier in de zaal, dat kennelijk niet alle afspraken goed door zijn gekomen. De heer ABOUTALEB (burgemeester). Nee, maar dat begrijp ik ook. Het is een nieuwe raad, dus ik snap ook wel dat niet iedereen weet van de oude afspraak. Maar afgesproken is dat als er gevoelige reizen zijn, als ik het vermoeden heb dat het een gevoelige reis is, dat expliciet aan de raad aan de voorkant te melden. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Ja, mevrouw Verkoelen, ik zie u staan. In principe hebben we het debat hiermee afgerond. Had u nog een aanvullend punt? Mevrouw Verkoelen. Mevrouw VERKOELEN (50+). Het was de veegvraag net mevrouw de voorzitter. Nee, hartstikke bedankt voorzitter, maar mijn debat gaat erover, en echt serieus, ik vind het hartstikke leuk dat u het zegt, maar ik heb het echt niet geweten. Ik houd alles bij, ik ben fractievoorzitter, ik zit in elke app. Ik heb niks gezien en ik zou het best eens aan de hele club willen vragen. Weinigen van ons wisten waar u deze zomer bent geweest. Daar ben ik echt van overtuigd.

En waar het om gaat is dat wij graag, en dat doe ik samen met de Partij voor de Dieren, komen met een motie. Want uw verhaal is duidelijk, maar toch, voorafgaand aan elk voornemen tot het maken van een dienstreis, deze tijdig ter kennis te geven aan de raad. Dat zou ons verzoek zijn. En deze voornemens in kaart te brengen, wat dan ook de te verwachten effecten van die dienstreis in kwestie zijn. Want zoals zojuist al aangegeven werd, misschien moeten er weleens wethouders gaan in plaats van de burgemeester. En ten slotte, het laatste puntje van het dictum, een uitgebreid kwalitatief verslag te verzorgen van elke dienstreis waarin wordt gepoogd de gerealiseerde effecten af te zetten tegen de te verwachten effecten in tegenstelling tot de summiere kwantitatieve rapportage die nu jaarlijks aan de raad wordt toegezonden. Dat is wat wij graag willen en dan ben ik supertevreden, moet de burgemeester zoveel mogelijk reizen, misschien nog wel meer dan 65 dagen per jaar. Dat zal mij verder een zorg zijn, maar dan weet ik tenminste waar we het over hebben, want het gaat er mij om wat prioriteit heeft en daar mogen wij over meedenken als raad. Daar gaat het me om. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Dank u wel. En daarmee bent u aan het einde van uw spreektijd en ik zou graag de motie hier eventjes ontvangen. Mevrouw Verkoelen heeft de volgende motie ingediend. Motie 1.

Leg uit waarom een dienstreis nodig is ʺDe gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 8 september 2022, ter bespreking van het debat over 'Hoe staat het met de dienstreizen van burgemeester Aboutaleb!' aangevraagd door het lid Verkoelen, constaterende dat: - het college dienstreizen naar het buitenland maakt; - voorafgaand aan de dienstreizen niet altijd duidelijk is welke activiteiten er precies door de leden van het college worden ondernomen; voorts constaterende dat:

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1148

- het college bestemmingen voor sommige van de dienstreizen tijdig aan de raad kenbaar maakt als zij meent dat deze bestemmingen zouden kunnen leiden tot discussie (beleidslijn 'discutabele bestemmingen'); overwegende dat: - onder andere uit beantwoording van de raadsvragen over 'College reist er lustig op los' uit 2020 blijkt dat er veel interpretatie zit in de rechtvaardiging van het college om dienstreizen te ondernemen, met vaagheden zoals het "stimuleren van economische activiteiten" of "vermarkten van Rotterdamse kennis" zonder dat een poging wordt gedaan de effectiviteit van een dergelijke reis ex ante te meten; verzoekt het college: - voorafgaand aan elk voornemen tot het maken van een dienstreis deze tijdig ter kennisgeving aan de raad kenbaar te maken; - in deze voornemens in kaart te brengen wat de te verwachten effecten van de dienstreis in kwestie zijn; - een uitgebreid kwalitatief verslag te verzorgen van elke dienstreis waarin wordt gepoogd de gerealiseerde effecten af te zetten tegen de te verwachten effecten, in tegenstelling tot de summiere kwantitatieve rapportage die nu jaarlijks aan de raad wordt toegezonden; en gaat over tot de orde van de dag.ʺ w.g. R.T.J. van der Velden en P.J.H.D. Verkoelen De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren).

En dan is het woord aan de burgemeester voor de advisering. De heer ABOUTALEB (burgemeester). Ja voorzitter, ik heb net geprobeerd mee te luisteren naar het dictum. Ik zal deze motie willen ontraden, vooral ook in het licht van de door mij gedane toezegging. Want er zijn een paar toezeggingen gedaan, die heeft u net ook aangegeven. Nog eens goed kijken naar die informatievoorziening, ik heb gezegd dat de reisagenda vooraf aan de raad wordt aangeboden met een toelichting op waarom die bestemmingen aangedaan zullen worden en een eventuele taakverdeling met de wethouders komt er automatisch in te staan. Het staat er namelijk altijd in, dus die kunt u krijgen, hij bestaat. En ook om de verslaglegging wat verdiepender aan te bieden aan de raad en niet alleen het totale jaarverslag. In het licht van die toezeggingen ontraad ik deze motie. Ik vind hem ook echt overbodig. De VOORZITTER (mevrouw Kockelkoren). Oké, dank u wel. Dan hoorde ik de laatste opmerking over de diepere verslaglegging, dus niet alleen kwantitatief maar ook kwalitatief. Dat is een extra toezegging die ik net nog niet had genoemd en die wil ik dan wel toevoegen aan de toezeggingenlijst. Daarmee is deze beraadslaging voldoende besproken, sluit ik de beraadslaging op dit punt en geef ik de hamer weer aan de burgemeester. 9

ONDERWERPEN MET EEN KORT DEBAT

9.1

Het voorstel tot vaststelling van het Afwegingskader voor sensoren, datatoepassingen en Al, alsmede de brief van het college over governance algoritmen

raadsvergadering van 8 september 2022

Notulen pagina

1149

De VOORZITTER. Aan de orde is agendapunt 9.1, het voorstel tot vaststelling van het Afwegingskader voor sensoren, data-toepassingen en artificial intelligence alsmede de brief van het college over governance algoritmen. Mijnheer Van Drunen, u staat voor. De heer VAN DRUNEN (lr). Ja, dank u voorzitter. Ik kan het kort houden. Er is hier in de commissie al uitgebreid over gesproken, in meerdere commissievergaderingen, ook al in de vorige periode. De laatste commissievergadering was ook slechts de helft van de fracties aanwezig. Wat ons betreft ziet het voorstel er gewoon prima uit en alle zorgen die er eventueel waren zijn met al die commissiebehandelingen weggenomen. De VOORZITTER. Dank u zeer. De heer Biljoen. De heer BILJOEN (gl). Ja voorzitter, ik zal het ook heel kort houden. We hebben er inderdaad vaker over gesproken. Ook dank aan het team van de wethouder dat na afloop van de commissievergadering toch even wat nadere uitleg heeft gegeven over een aantal moties waar ik nog vragen over had. Daarvoor dank.

Voorzitter, maar alvorens ik deze wil afdoen en dan gaat het met name over de motie 'Proactief over algoritmes communiceren naar burgers', zou ik graag van de wethouder willen weten of hij een toezegging kan doen of hij ook eventueel bij de Week van de digitalisering volgend jaar, wat extra aandacht aan algoritmen kan geven, zodat er meer burgers bij kunnen worden betrokken. Dan nog wel even mijn eerste termijn voorzitter. Ik zat te overwegen of ik een motie moest indienen om te evalueren, omdat we nu op dit moment op het algoritmeregister bijvoorbeeld SpotR zien staan. SpotR is een algoritme dat gebruikt werd tijdens de coronapandemie om te meten hoeveel mensen er in het centrum waren. Corona is een soort van over, maar het algoritme staat er nog steeds op. Mijn vraag is dus aan de wethouder wanneer het eventueel wordt aangepast. Ook was er een vraag in de commissie of er een mogelijkheid was om alle algoritmen te kunnen publiceren en ik vroeg me nog af hoe de wethouder daar dan nu naar kijkt. Ten slotte de bewaartermijnen. Die zie ik nu op dit moment niet op de website van het algoritmeregister. In Amsterdam zie je dat er bij de scanauto’s bij het parkeren een bepaalde bewaartermijn is dat de data wordt bewaard, maar dat zie je niet hier in Rotterdam. Dus ik vraag me af of de wethouder daar nog een kleine toelichting op wil geven.