20210128- Notulen van de raadsvergadering van 28 januari 2021
Tekst van het document
Mevrouw ARSIENI (d66). Ja voorzitter, ik moet eerlijk zeggen: ik was toch ook wel positief over de bijdrage van mijnheer Eerdmans, omdat hij het wel over gedragsverandering heeft en zich ook afvraagt waarom mensen zich op deze manier misdragen en dit soort misdaden kun je het ook wel gewoon noemen begaan. Maar dan vind ik het toch jammer wat dan zijn oplossingsrichting is. Ik zou dat even willen toetsen bij mijnheer Eerdmans, hoe hij daar dan tegenaan kijkt, want wat u eigenlijk zegt, is: gedragsverandering bereik je als we mensen dus vernederen. Dus u denkt: de mensen die zich tegen de maatschappij keren, die zich op wat voor manier dan ook buiten die samenleving geplaatst voelen of vinden dat ze helemaal niets met die samenleving te maken hebben, die komen wel tot inkeer als we ze maar vernederen? Is dat hoe u daar tegenaan kijkt? De heer EERDMANS (lr). Ja, ik denk het wel.
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
27
Mevrouw ARSIENI (d66). Want dat geeft mij een beetje de indruk, ik weet niet of u dat fragment kent uit Game of Thrones dat Queen Cersei door de straten wordt gejaagd: Shame, shame, shame! En wat er daarna gebeurde is dat ze die hele stad in de as heeft gelegd. Over het algemeen leidt het niet tot het gewenste resultaat om mensen te vernederen. Mensen gaan dan niet denken: oh, ik hoor bij deze samenleving als ik nu door iedereen met pek en veren de straat uit word gejaagd. Denkt u van wel? De heer EERDMANS (lr). Maar kijk, er zit iets tussen bokslessen geven en met pek en veren de stad uitjagen. Dat is denk ik wat we zoeken. Ik denk dat vergelding en afstraffen wel bij een gedragsverandering hoort. Zomaar wegstoppen en zeggen: nooit meer doen, ik geloof in de heropvoedende tik in figuurlijke zin. Dat moet je toch doen door hun trots te breken. De manier, dat is vervelend, maar ik heb daar echt wel wat studie naar gedaan, ook naar boefjeskampen, daarin zie je dat je die kids, vaak zijn het gewoon jongeren, eventjes klein moet maken voordat ze weer groot kunnen worden. Dat wordt altijd in linkse kringen heel erg hardvochtig genoemd en vervelend, maar dit soort, dat is juist beter. Dat is juist een hele goede oplossing voor hun toekomst. Ik vind het juist asociaal om ze te laten doormodderen en alleen maar te pamperen, even in mijn overtreffende trap.
Je kunt mij wegzetten als een hardvochtige beul, maar ik voel met die jongeren eigenlijk meer mee, omdat ik denk: je moet ze even afbreken, je moet ze breken, dat noem je catharsis, dat is volgens mij een psychologische term, dat je even helemaal op de grond op nul zit en dat je vervolgens weer gaat bouwen, want die jongeren hebben we nodig. Dus daar moeten we mee aan de slag. Maar ik vind het wegschuiven in een cel alleen of een gesprekje met een kopje thee zeg maar, dat is denk ik niet alleen de goede oplossing. Ik zoek daar al een tijdje naar hoor. Daar ben ik zo’n beetje vijftien jaar mee bezig, met dit thema, het strafbeleid
en wat de functies zijn en de doelen en daarom vind ik die sessie van vanmiddag ook hartstikke leuk, om met deskundigen erover door te praten wat het messengeweld betreft, maar je zoekt toch gewoon iets waar de knop omgaat? Dat hebben we gewoon nog niet gevonden mevrouw Arsieni. U kunt wel zeggen: het helpt niet. Ik heb het nog nooit gezien. Ik heb dit hele voorstel dat ik nu weer doe, vandalen in een hesje, naming and shaming, het is nog nooit gedaan. Het is altijd onder druk van de D66-privacypolitie tegengehouden. Het mocht niet, het kon niet. En daar moeten we maar een keer mee stoppen. Ik denk serieus dat we dit een kans moeten geven. Mevrouw ARSIENI (d66). Ja voorzitter, vergelden doen we in Nederland gewoon via het strafrecht. Dat is waar de vergelding plaatsvindt. Dat is ook waar onze hele scheiding der machten op is gebaseerd, dat de rechter daarover gaat. En ik ben het wel met u eens dat we niet de oplossing paraat hebben, maar ik zou zeggen: enerzijds keihard aanpakken, dat is het strafrecht, anderzijds meeloopgedrag in de kiem smoren. En risicogedrag kun je natuurlijk nog veel beter signaleren dan we nu al doen.
Dat is het initiatief geweest ten aanzien van het boksen en dan sluit ik aan bij wat u eigenlijk zegt, want wat is nou de kern daarvan? Namelijk dat de trots van grote jongens die zichzelf heel groot wanen ook echt wordt gebroken op het moment dat ze op zo’n boksvloer die begeleiding daarbij krijgen en eigenlijk zien hoe klein ze maar zijn als ze die wapens helemaal niet op zak hebben en dat ze dus veel meer met zichzelf te stellen hebben dan dat er daadwerkelijk overblijft in stoerdoenerij. Dus die middeleeuwse-schandpaalpolitiek van u, daar hebben wij helemaal niets aan. Laten we nou kijken naar hoe we in ieder geval risicogedrag zo vroeg mogelijk kunnen signaleren en dat we elkaar kunnen vinden in een preventieve aanpak, want als ik u zo hoor bent u daar eigenlijk een voorstander van en dat we vervolgens daar waar mensen over de schreef gaan wij gewoon ook samen kunnen optrekken
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
28
als het gaat om het keihard aanpakken daarvan.
De heer EERDMANS (lr). Ja. Ik kom er ook nog even op terug in het slotje van mijn betoog.
De heer EERDMANS (lr). Voorzitter, mag het even in ordetijd, als het mag?
De VOORZITTER (de heer Verheij). Helder. Dan mijnheer Büyükçifci.
De VOORZITTER (de heer Verheij). Gaat uw gang. De heer EERDMANS (lr). Ik krijg dringende adviezen uit mijn fractie dat ik mij moet houden aan de spreektijd, want we hebben geen ophoging gekregen. Oké, respect voor de meerderheid. Maar ik kan niet zo doorgaan, want dan houden we voor al die andere onderwerpen echt geen tijd meer over. Dus ik zou met liefde een hele discussie over bokslessen willen starten nu met mevrouw Arsieni, maar ik moet het niet doen voorzitter, want ik krijg echt oorlog in mijn club. De VOORZITTER (de heer Verheij). Dat begrijp ik goed, want we hebben erg veel op de agenda. Dus volgens mij is in de uitwisseling die u heeft gedaan met mevrouw Arsieni ook helder waar u staat. En u geeft beiden aan dat het debat daarover op nadere momenten vervolgd gaat worden. U krijgt nog wel een interruptie van mijnheer Leewis. De heer LEEWIS (gl). Ja voorzitter, eigenlijk kon ik mij in grote delen van het verhaal van mijnheer Eerdmans wel vinden als het gaat om de noodzaak voor resocialisatie, als het gaat over dat we jongeren nodig hebben. Dan ben ik het helemaal met mijnheer Eerdmans eens. Over naming and shaming verschillen we van mening, maar dat zal niet nieuw zijn.
Waar ik eigenlijk nog even mijnheer Eerdmans op wilde bevragen, waar ik me eigenlijk naast het feit dat die jongeren dit doen, me vooral zorgen om maak is dat er blijkbaar een hele groep ouders en mensen om die jongeren ook de grip kwijt zijn op die jongeren. Daar moeten we volgens mij met elkaar heel hard mee aan de slag, om te zorgen dat die grip weer terugkomt. Ik vroeg me af of mijnheer Eerdmans het daar ook mee eens was.
De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Ja, mijnheer Eerdmans heeft niet zoveel tijd, maar kijk waar ik over viel in ieder geval is: het inzetten van tanks en het leger, dat is in ieder geval de spierballentaal die we al gewend zijn van die rechtse partijen. Dat is volgens mij niet de weg waar we op moeten. Als je al een leger wilt inzetten dan zou het een leger aan jeugdwerkers moeten zijn zeg maar, om het contact met die jongeren in stand te houden. Maar waar ik me over verbaas, en dat is even de vraag, ik zal er zo meteen in mijn eigen inbreng natuurlijk wat uitvoeriger ingaan op dit onderwerp, maar één punt dat mijnheer Eerdmans aangaf is dat het niks te maken zou hebben met de avondklok en de coronamaatregelen. Dat vind ik wel verbazingwekkend. Volgens mij hebben we dit niet eerder, op deze manier in ieder geval, meegemaakt, dat jongeren zo een winkelstraat ingaan en gaan plunderen. Om dat nu helemaal niet in relatie te brengen met de coronamaatregelen en met de avondklok vind ik wel echt iets te simplistisch. Sterker nog: zijn eigen voormalige partijleider noem ik het maar even, Forum voor Democratie-leider Thierry Baudet heeft mensen zelfs gewoon aangezet om verzet te tonen tegen hulpdiensten, tegen deze maatregelen. Wij hebben dat in de andere steden natuurlijk ook gezien, dat zelfs volwassenen echt in gevecht gingen met politieagenten.
Dus dit zijn echt wel nieuwe taferelen die ook gewoon makkelijk kunnen overwaaien naar andere steden, dus ook naar ons Rotterdam en naar de jongeren toe waar dat verzet, dat bestaande verzet dat er al was tegen de autoriteit vanwege allerlei condities waaronder ze leven, dat nu nog eens is versterkt. Dus dit punt wilde ik even meegeven, maar ik weet niet of hij daar tijd
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
29
voor heeft om mee te nemen, maar dit was even mijn interruptie op zijn verhaal. De heer EERDMANS (lr). Nou, ja, ik heb weinig spandoeken gezien weet u wel, met ‘tegen de avondklok’. Ik heb weinig demonstraties gezien. Ik heb geen toetertjes gehoord. Ik heb mensen niet zien lopen. Ik heb vooral heel veel bivakmutsen en capuchons gezien. Ik zag weinig zeg maar demonstratie. Ik zag vooral veel geplunder en veel gerel en alleen maar crimineel gedrag, dus ik zie die relatie eigenlijk helemaal niet. De burgemeester kan er misschien ook even op reflecteren. Ik ga afsluiten voorzitter. Dan maak ik iedereen blij. Ik vond het filmpje van de burgemeester goed. Dat vond ik mooi. Hij stelde de plunderaars dus de juiste vragen. Ben je tevreden nu? Heb je een goed gevoel? Ben je blij met je gestolen spullen? En wat vindt u ervan, burgemeester, dat is mijn voorstel aan u, dat u deze plunderaars ook één voor één ontbiedt op uw kamer, uw grote mooie kamer en ze daar deze vragen stelt, want die vragen moeten beantwoord worden. Daar wachten we op natuurlijk. Die antwoorden moeten er komen. En als u ze dat één voor één persoonlijk vraagt, ik denk dat dat hét opvoedkundige gesprek is, de confrontatie die ze thuis niet krijgen en wellicht is het verstandig om de ouders erbij uit te nodigen. Ik wil heel graag uw commentaar hierop. U heeft goed gehandeld voorzitter.
De burgemeester heeft goed gehandeld. Op vijf, zes locaties bemand met politie, driehonderd agenten, waterkanonnen ingezet, gedreigd met traangas, dat had van mij ook direct ingezet mogen worden, maar goed, ik zat niet in de cockpit. Kortom: tot slot drie vragen vanuit Leefbaar Rotterdam. De VOORZITTER (de heer Verheij). Voordat u dat doet, mijnheer Eerdmans, nog één interruptie van mijnheer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja voorzitter, ik val ongeveer van verbazing van mijn stoel. Hoor ik mijnheer Eerdmans
nu zeggen dat het ergste tuig wordt beloond met op audiëntie gaan bij onze burgemeester? Hoor ik hem dat zeggen? De heer EERDMANS (lr). Is deze mijnheer nog serieus te nemen voorzitter? De heer MEEUWISSEN (pvv). Bent u serieus te nemen? Is dit Leefbaar Rotterdam? U moedigt hen alleen maar aan. De heer EERDMANS (lr). Ik neem dit soort dingen niet heel erg serieus voorzitter. Als je zo denkt te moeten doen, sorry, ik ga gewoon mijn laatste vraag stellen, want ik zit ook aan het eind. De heer MEEUWISSEN (pvv). Leefbaar Rotterdam is Leefbaar Rotterdam niet meer. Slappe hap. De heer EERDMANS (lr). Een aantal vragen nog vanuit Leefbaar Rotterdam. Eén: op hoeveel aanhoudingen zitten we tot nu precies? En hoeveel zitten er nog vast? Twee: wordt er snelrecht gepleegd? En is dat al gaande? En de derde is het matje, het op het matje komen bij de burgemeester. Ik ben benieuwd naar de reactie van de burgervader. Dank u wel. De VOORZITTER (de heer Verheij). Mijnheer Eerdmans heeft de volgende moties ingediend. Motie 2.
Wie betaalt de schade? De dader! ‘De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 28 januari ter bespreking van de ongeregeldheden op de Beijerlandselaan; Constaterende dat: - tuig van de laagste soort middels vernielingen, plunderingen, brandstichtingen en rellen gezorgd hebben voor een schadepost voor ondernemers op de Beijerlandselaan; Overwegende dat: - ondernemers bijna een jaar in de overlevingsmodus zitten;
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
30
- vele ondernemers financiële schade geleden hebben; - de openbare ruimte - onder meer door het onttrekken van bakstenen en het in de brand steken van politieauto’s - ook te lijden heeft gehad door deze strooptocht; - het een Nederlandse norm is dat personen verantwoordelijk zijn voor hun eigen daden, dus wie sloopt, ook betaalt; Verzoekt het college: - de geleden schade van de ondernemers te verhalen op het tuig dat verantwoordelijk is voor het plunderen en vernielen van deze winkels op de Beijerlandselaan; - de randen op te zoeken voor wat betreft het korten op uitkeringen, toeslagen en tegoeden die gemeentelijk geregeld worden teneinde via deze weg de geleden schade terug te vorderen; - tevens bij het Rijk aan te dringen op het korten op uitkeringen, toeslagen en tegoeden die via het Rijk lopen teneinde via deze weg de geleden schade terug te vorderen; En gaat over tot de orde van de dag.’
- tevens een morele en strafrechtelijke plicht hebben om iets terug te doen voor de omgeving en gemeenschap die zij via vernielingen, plunderingen, brandstichtingen en geweldplegingen zo geraakt hebben; Verzoekt het college: - naming and shaming toe te passen op de daders van deze vernielingen, plunderingen, brandstichtingen en geweldplegingen; - dit tuig - desnoods in etappes indien het een grote groep is - een paar weken de Beijerlandselaan en Groene Hilledijk schoon te laten maken; - en hen tijdens het schoonmaken een geel hesje te laten dragen zodat iedereen weet dat zij de Rotterdamse gemeenschap veel schade hebben toegebracht; En gaat over tot de orde van de dag.’
w.g. B.J. Eerdmans
‘De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 28 januari ter bespreking van de ongeregeldheden op de Beijerlandselaan; Constaterende dat: - het Perspectieffonds schulden opkoopt van jonge Rotterdammers; - het rellend tuig de kosten voor de vernielingen, plunderingen, brandstichtingen en geweldplegingen moeten betalen; - het rellend tuig op de Beijerlandselaan vrijwel geheel bestond uit groepen die een potentiële doelgroep van het Perspectieffonds zijn; Overwegende dat: - het Perspectieffonds betaald wordt door alle Rotterdammers, met als grondgedachte barmhartigheid en solidariteit; - het rellend tuig op hun beurt geen barmhartigheid en solidariteit getoond heeft naar de stad en haar inwoners; - daders gestraft moeten worden en niet de Rotterdammer die het beste met zijn leven en de samenleving voor heeft;
Motie 8. Haal de relschopper uit de anonimiteit ‘De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op 28 januari ter bespreking van de ongeregeldheden op de Beijerlandselaan; Constaterende dat: - tuig van de laagste soort middels vernielingen, plunderingen, brandstichtingen en rellen gezorgd hebben voor een schadepost voor ondernemers op de Beijerlandselaan; Overwegende dat: - de Beijerlandselaan en de Groene Hilledijk aantoonbare schade aan het aangezicht van de openbare ruimte heeft geleden; - veel middelen zijn ingezet om van de Beijerlandselaan en Groene Hilledijk een aantrekkelijker winkelgebied te maken; - het rechtvaardig is om het rellend tuig te confronteren met de effecten die zij doelbewust veroorzaakt hebben;
w.g. B.J. Eerdmans Motie 9. Géén Rotterdamse cent naar het rellend tuig
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
31
Verzoekt het college: - de daders van de vernielingen, plunderingen, brandstichtingen en geweldplegingen op de Beijerlandselaan niet in aanmerking te laten komen voor het Perspectieffonds; - de raad zo spoedig mogelijk hierover te informeren; En gaat over tot de orde van de dag.’ w.g. E. Jami en B.J. Eerdmans De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. Dank u wel mijnheer Eerdmans. Dan gaan we naar mijnheer Karremans. En mijnheer Meeuwissen, zou u uzelf weg willen klikken? Dank u. Mijnheer Karremans. De heer KARREMANS (vvd). Ja, dank u wel voorzitter. Ik wil mijn betoog beginnen met de agenten die afgelopen maandagavond op de been waren om de orde te handhaven rond en op de Beijerlandselaan, tegen hen wil ik zeggen: jullie stonden daar niet alleen. De hele stad stond achter jullie en staat achter jullie. Vierkant. Ik weet dat jullie vinden dat jullie gewoon je werk doen, maar voor ons zijn jullie helden. Dank jullie wel. En om die waardering en steun te onderstrepen hebben wij de motie ‘Vierkant achter de politie’ ingediend, ondertekend door bijna de gehele raad, waarin we het geweld van de relschoppers keihard veroordelen en verklaren dat we als één man achter jullie staan. En vanaf hier zou ik namens mijn fractie, maar ik denk namens iedereen in de gemeenteraad, de tien gewonde agenten veel beterschap en een spoedig herstel willen wensen.
Voorzitter, dan het tuig. Tegen hen zou ik willen zeggen dat ze nog niet van ons af zijn. We zullen de politie, justitie en de gemeente blijven aansporen om jullie te pakken en elke cent van de schade die jullie hebben veroorzaakt te verhalen op jullie. Dat geldt ook voor de daders van de brand van het theatergebouw van het Plaswijckpark.
Aan de burgemeester vragen wij in aanvulling van de door ons reeds op maandagavond gestelde vragen daarom het volgende: bent u bereid indien dit onvoldoende lukt via het strafrecht de gemaakte schade aan publieke eigendommen aanhalig te maken via een privaatrechtelijke route? Bent u bereid als gemeente beslag te leggen op de bezittingen van de verdachten en daders ter genoegdoening van de schade aan publieke eigendommen? U heeft volgens artikel 172A van de Gemeentewet de bevoegdheid om het opgepakte reltuig in de toekomst bijvoorbeeld met Oud en Nieuw van straat te halen. Bent u bereid dat te doen? En zijn inmiddels alle veiligheidscamera’s in de omgeving van de Beijerlandselaan gedigitaliseerd waardoor er betere beelden opgenomen kunnen worden? Zo nee, kunt u er dan voor zorgen dat dit zo snel mogelijk gebeurt? De VOORZITTER (de heer Verheij). U heeft een interruptie van mijnheer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja, dank u wel voorzitter. Ja, in de media sprak de VVD meteen al heel stoer dat de kosten van de schade van de plunderingen bij de daders verhaald moeten worden. Dat horen we mijnheer Karremans hier ook zeggen. Wat schetst mijn verbazing? De eerste motie heeft de VVD met hun vriendjes van DENK meegetekend en dat richt zich er vooral op dat anderen, dat Henk en Ingrid kunnen gaan lappen door die schade.
Door die schade, door de tsunami die premier Rutte de afgelopen tien jaar over Nederland heeft uitgestort. Graag een verduidelijking van mijnheer Karremans waarom die heel erg de nadruk legt, samen met de vriendjes van DENK, op het met zijn allen betalen van de schade door al dat tuig, de zogenaamde jongeren tussen aanhalingstekens. Tot zover voorzitter. De heer KARREMANS (vvd). Ja voorzitter, dat doen wij om de ondernemers te helpen die niet verzekerd zijn tegen dit soort reltuig, die nu met enorme kostenposten
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
32
zitten en dat vervolgens de gemeente de schade gaat verhalen op de daders. Dat geldt voor hen, maar ook voor de publieke eigendommen.
Meeuwissen heeft een interruptie op uw eerste punt.
De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja voorzitter, ik vraag me af of mijnheer Karremans zich verdiept heeft, want hier is gewoon een fonds voor. Dus dit is alleen maar een beetje om goedkope publiciteit te krijgen van mijnheer Karremans. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER (de heer Verheij). Dank u wel. Dan een vraag van mijnheer Büyükçifci. De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Ja voorzitter, kijk, wat die jongeren hebben gedaan is op geen enkele manier goed te praten. Op geen enkele manier. De plunderingen die de relschoppers hebben verricht zijn op geen enkele manier goed te praten. Maar ik vind het ook echt te makkelijk en dat is weer die spierballentaal van mijnheer Karremans die we gewend zijn, om ze te bestempelen als tuig, om ze van ons af te stoten, uit de maatschappij af te stoten, terwijl het ondertussen gaat om jongeren van twaalf, dertien, veertien, vijftien, zestien jaar. Ik las net dat degene die de brandstichting heeft veroorzaakt bij het Plaswijckpark, waar iedereen echt mooie herinneringen aan heeft volgens mij, een jongen van veertien is. Een jongen van veertien. Stelt de VVD nu werkelijk waar voor om de schade, de rekening van de schade, bij deze jongen van veertien nu neer te leggen en daarmee dan het probleem op te lossen? Stelt de VVD dit werkelijk voor? De KARREMANS (vvd). Nee, het recht werkt zo dat je dan de ouders aansprakelijk kan stellen. De heer BÜYÜKÇIFCI (nida).
Oké. Dan een vraag aan mijnheer Karremans.
De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja voorzitter, mijnheer Büyükçifci doet nu alsof ze heel erg zielig zijn. Ook al waren ze tien jaar oud, in het Plaswijckpark is gewoon een compleet historisch Nederlands gebouw gesloopt. Wat vindt mijnheer Büyükçifci ervan als we al dat tuig, jongeren tussen aanhalingstekens, dan weten we allemaal wat er bedoeld wordt, dat we ze gaan heropvoeden en indien mogelijk de Nederlandse nationaliteit gaan afpakken en gewoon laten oprotten, terug naar de zandbak? Kan mijnheer Büyükçifci daarop reflecteren? De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Ja voorzitter, ik heb bijna geen zin om erop in te gaan, maar heeft mijnheer Meeuwissen of de PVV dan ook voorgesteld om alle Urkers op het vliegtuig te zetten en richting Urk te sturen? Dit zijn hele simplistische benaderingen voorzitter. Daar heb ik geen zin in, zo’n xenofobisch verhaal van de PVV, mijn vraag is gericht aan mijnheer Karremans. De heer MEEUWISSEN (pvv). Voorzitter, voorzitter, even nog reageren? De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Mijnheer Karremans stelt nu voorDe heer MEEUWISSEN (pvv). Voorzitter, ik wil even een interruptie plegen op mijnheer Büyükçifci alstublieft. Ja, we zitten hier niet in Urk. Het is leuk om de hele wereld erbij te halen. Ik kan ook Marrakech erbij halen. We kunnen ook Mekka erbij halen.
We zitten hier in de raad van Rotterdam en we hebben genoeg ellende in Rotterdam, zeker met de tsunami die premier Rutte de afgelopen tien jaar over ons heeft uitgestort en waarvan er volgens mij ook veel op mijnheer Büyükçifci stemmen. Dus laten we ons in deze vergadering beperken tot Rotterdam. Tot zover voorzitter.
De VOORZITTER (de heer Verheij). Voordat u verdergaat, mijnheer
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
33
De VOORZITTER (de heer Verheij). Mijnheer Büyükçifci, heeft u nog behoefte om te reageren? De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Nee, mijn vraag was aan mijnheer Karremans. Kijk, hij zegt: we moeten de rekening neerleggen bij de ouders. Het zou zomaar kunnen, dat weet ik niet, dat gaan we allemaal invullen voor de ouders dan, dat die ouders gewoon ook geen grip hebben op deze jongeren. Gewoon geen grip hebben op deze jongeren op dit moment. Of niet weten wat ze aan het uithalen zijn. Het gewoon niet weten. Kan mijnheer Karremans zich daar iets bij voorstellen? Dat zij net zo goed balen van wat er is verricht door deze jongeren, als ze al op de hoogte zijn van wat er is gebeurd? En dan gaat u bij de ouders aankloppen om de rekening bij de ouders neer te leggen? Is dat nou de oplossing die de VVD nu voorstelt? Of is dit gewoon een publiciteitsstuntje, spierballentaal? De heer KARREMANS (vvd). Ja, ik kom zo bij de ouders voorzitter. Dan vervolg ik mijn betoog als u dat toestaat. Want dat is inderdaad wel een vraag die ik heb. Het is terecht dat mijnheer Büyükçifci dat aansnijdt. Die stel ik niet aan de burgemeester, maar dat is de vraag: waar zijn de ouders? En de vraag die ik zou willen stellen aan de burgemeester, dat is wel een vraag aan de burgemeester, is of er een gesprek zou kunnen worden georganiseerd tussen raadsleden en de ouders van dit soort reltuig.
Ik heb namelijk verdomd veel vragen aan de ouders. Dus mijn vraag is: zou dit geregeld kunnen worden? Dank u wel. De VOORZITTER (de heer Verheij). Mijnheer Karremans heeft de volgende motie ingediend.
Constaterende dat: - relschoppers een spoor van geweld tegen agenten, vernielingen en plunderingen van winkels achter zich laten in onze stad; Overwegende dat: - agenten, BOA’s en andere hulpdiensten met gevaar voor eigen leven de veiligheid op straat verdedigen en met man en macht plunderingen van winkels proberen te voorkomen; Spreekt uit: - het geweld van de relschoppers en plunderaars hard te veroordelen; - als gehele raad namens alle inwoners van de stad Rotterdam vierkant achter de politie, BOA’s en andere hulpdiensten te staan en hen te danken voor hun kordate optreden; En gaat over tot de orde van de dag.’ w.g. V.P.G. Karremans, B.J. Eerdmans, E.C. Eskes, M.J.P. Meeuwissen, T.J. Vonk, S.R.T. van Baarle, S.F. Lammering, N. Arsieni, P.J.H.D. Verkoelen en S. Leewsis De motie is voldoende ondersteund en maakt deel uit van de beraadslagingen. Dank u wel. De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Oké. Nou ja, goed, een goede manier om weg te duiken voor de vraag. Gewoon een oprechte vraag die ik stel, want ik vond het iets te gemakkelijk om te zeggen: goh, we gaan de rekening in ieder geval neerleggen bij deze jongere van veertien. En mochten zij het niet kunnen betalen dan leggen we het neer bij de ouders. En ineens zie ik nu een poging van mijnheer Karremans om in ieder geval daarvan weg te blijven, van zo’n vraag en de vraag richting de burgemeester te stellen. De heer KARREMANS (vvd).
Ik wil die vraag wel beantwoorden hoor.
Motie 5. Wij staan vierkant achter de politie ‘De gemeenteraad van Rotterdam op 28 januari 2021 in vergadering bijeen ter bespreking van de ordeverstoring in Rotterdam-Zuid;
De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Het punt hier is dat we moeten vermijden om met simplistische suggesties te komen, om ze weg te schuiven van ons als tuig. We moeten vooral het contact proberen aan te
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
34
gaan met deze jongeren. Wat bezielt ze? Ik vond dat een hele terechte vraag van iemand, van een medewerker. Heel even, ik heb mijn punt niet gemaakt. Ik vond het een hele terechte vraag van een medewerker die werd geïnterviewd bij het Plaswijckpark. Wat bezielt deze mensen? En dat vind ik een hele oprechte vraag. Wat bezielt deze mensen? En we moeten gewoon snappen wat er aan de hand is, wat er gebeurt, maar ook naar onszelf kijken. Kunnen we inderdaad niet een leger inzetten? Een leger aan jeugdwerkers inzetten om het contact, om de connectie met deze jongeren te maken. Wat bezielt ze? Wat gebeurt er? Maar ook kijken naar de condities waarin ze leven. Want mijnheer Meeuwissen, ik ben het niet zo vaak met hem eens, maar mijnheer Meeuwissen maakte terecht een belangrijk punt. Het is natuurlijk wel VVD-beleid geweest, van jarenlang hard VVD-rechts beleid, waardoor mensen op het vlak van onderwijs, op het vlak van arbeid achtergesteld zijn geraakt. En de connectie, en dat zien we ook nu met de toeslagenaffaire, dat de achtergrond is geproblematiseerd, keer op keer. En dit zijn bepaalde condities die niks goedpraten, op geen enkele manier rechtvaardiging bieden voor de gedragingen, maar wel mogelijk een verklaring bieden voor wat hier is gebeurd.
En wat mij betreft moeten we nu overgaan naar een complexere manier van duiding van de vraagstukken in plaats van zo’n simplistische benadering zoals mijnheer Karremans het alweer voorstelt, die gelijk voor de camera springt en ze wegzet als tuig en ze moeten aangepakt worden en we moeten de rekening sturen naar deze mensen. Dat zijn niet de oplossingen. Dat zijn niet de juiste oplossingen. Je stoot deze mensen van ons af. Dat moeten we niet willen.
De heer KARREMANS (vvd). Ja, dank u wel voorzitter. Ik zou niet weten waar ik moet beginnen. Dat het überhaupt in je opkomt om dit niet als stuitend te zien, dat kan ik al niet begrijpen en dat je vervolgens de schade wilt verhalen als maatschappij op dit soort reltuig lijkt mij verdomd vanzelfsprekend. Sterker nog: dat staat zelfs in het wetboek mijnheer Büyükçifci. Als je meerderjarig bent en je kinderen veroorzaken schade, dat hebben we hier wel gezien, dan kun je dat verhalen op de ouders. Dat staat in het wetboek. Weet u wel, dat wetboek waar u van wilt dat daar een strafbaarstelling in komt voor het beledigen van de profeet, dat wetboek. U heeft het over ophitsen. Voorzitter, wij hebben het vorige week nog gezien in de commissie Veiligheid en Bestuur, NIDA dat continu dat frame op de politie plakt: het zijn racisten, ze discrimineren, ze zijn niet je vriend. Dat is het gevolg, dat is precies het gevolg. Zo’n klimaat roept op dat dat soort jongens zich tegen de politie gaan keren.
Dus als ik u was, mijnheer Büyükçifci, zou ik een hele grote spiegel kopen en daar eens goed in gaan kijken, want wat hier feitelijk aan de hand is, het is reltuig, het had niets te maken met coronademonstranten en ik vraag me inderdaad af: waar zijn de ouders? Als je ziet dat je kind weggaat vlak voor 21.00 uur om te gaan rellen of nog niet thuis is om 21.00 uur, en dat je ze niet op gaat halen, of je niet afvraagt waar hij is en als je hoort dat hij thuiskomt om 01.00 uur ’s nachts, misschien met een nat pak, omdat hij gepakt is door een waterkanon, dat je lekker blijft slapen, dat gaat er bij mij gewoon niet in voorzitter. En wat we gezien hebben afgelopen maandagavond op Zuid is dat er in de opvoeding van heel veel van die jongens iets ontzettend goed misgaat. Daarom wil ik in gesprek met die ouders.
De heer KARREMANS (vvd). Ja.
De VOORZITTER (de heer Verheij). Dat is helder. Ik heb een interruptie van mevrouw Eskes.
De VOORZITTER (de heer Verheij). Mijnheer Büyükçifci, u gaat rap door uw tijd heen. Ik zou u willen aanraden om kort in uw interrupties te zijn. Mijnheer Karremans.
De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Mag ik hier nog even op reageren voorzitter?
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
35
De VOORZITTER (de heer Verheij). Misschien kunt u de vraag van mevrouw Eskes gelijk meenemen, want ik denk dat die in dezelfde lijn ligt. Mevrouw Eskes. Mevrouw ESKES (cda). Ja, dat klopt. Ik heb vooral een vraag aan mijnheer Büyükçifci. Op het moment dat mijn kind of uw kind een steen door een ruit gooit dan ben ik verantwoordelijk, ook financieel. Ik wil even weg van de emotie van het debat, maar het is toch gewoon feitelijk zo dat als er minderjarige kinderen zijn dat ouders gewoon een verantwoordelijkheid hebben voor de schade die aangericht wordt door kinderen. En ik vind het eerlijk gezegd dan ook wel bijzonder dat u probeert dat nu helemaal weg te trekken en dat in een soort slachtofferperspectief te plaatsen, terwijl het volgens mij gedragskundig gewoon van belang is dat als mensen iets uithalen de gevolgen daarvan ook gemerkt worden. Dat is volgens mij ook een belangrijk gedragskundig principe. Dat zou volgens mij bij u toch ook bekend moeten zijn? Dus ik ben wel een beetje benieuwd: wat maakt dat u hier zo op acteert terwijl dit volgens mij gewoon algemene rechtsprincipes zijn, dat ouders van minderjarigen een verantwoordelijkheid hebben, ook in financiële zin? De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Ja voorzitter, kijk, ongeregeldheden zijn van alle tijden, dus dit is niet een nieuw fenomeen of zo. Dit is van alle tijden. En dat zal het helaas ook blijven.
Waar we vooral naar moeten kijken, is: wat zijn de condities die wij creëren als samenleving? Kijk, ik neem aan dat mijnheer Karremans ook de lijn van Rutte volgt van dit is gewoon crimineel gedrag en we moeten het vooral niet zoeken in sociologische verklaringen. We moeten het juist wel zoeken in sociologische verklaringen. Wat is er hier aan de hand? Wat gebeurt hier? En wat mij betreft vind ik het iets te simplistisch om dan te zeggen: nee, we moeten de rekening sturen naar deze mensen. En we moeten de ouders ook gewoon als schuldigen aanwijzen. Er is een veel complexer vraagstuk waar we naar moeten
kijken. Dus ik vind het iets te gemakkelijk om dan zo te zeggen: we hebben al een oplossing gevonden, we gaan de rekening sturen en we gaan dit doen en we gaan dat doen en we gaan ze bestempelen als tuig. Of we naming and shaming toepassen. Daarmee gaan we er niet komen. Daarmee gaan we er niet komen voorzitter. En ik moet even letten op mijn tijd, want ik heb nog een veel uitgebreidere bijdrage over dit agendapunt waar ik meerdere punten aanstip, maar dit was voor mij in ieder geval even de interruptie op mijnheer Karremans, omdat het gewoon een hele simplistische benadering is van de situatie, spierballentaalvertoon is en volgens mij is het punt daarmee duidelijk gemaakt. De VOORZITTER (de heer Verheij). Dat is helder. Mevrouw Eskes. Mevrouw ESKES (cda). Ja, ik zie dat mijnheer Büyükçifci zich uitgelogd heeft, maar ik heb op geen enkele manier gezegd dat de ouders schuldig zijn. Ik heb wel gezegd: ze hebben een verantwoordelijkheid. Volgens mij moeten we daar niet voor weglopen en moeten we hen daar ook op aanspreken en hen daar ook de verantwoordelijkheid geven die krachtens de wet daar ook bij past. Ik heb het woord tuig ook niet in de mond genomen.
Dus ik vind het een beetje een jammere reactie van mijnheer Büyükçifci die niet ingaat op mijn punt, namelijk: hoe ga je om met verantwoordelijkheid? Los van of je ouders de schuld geeft, help ze vooral om grip te krijgen op hun kinderen, maar het neemt niet weg dat je die verantwoordelijkheid ook zeker moet leggen waar die hoort. Dank u wel. De VOORZITTER (de heer Verheij). Helder. Mijnheer Büyükçifci. De heer BÜYÜKÇIFCI (nida). Eens, de ouders moeten erbij betrokken worden, de school moet erbij betrokken worden. De buurtwerkers moeten erbij betrokken worden. De jongerenwerkers moeten erbij betrokken worden. Zeker. Ja.
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
36
De VOORZITTER (de heer Verheij). Dan mijnheer Van Zevenbergen. De heer VAN ZEVENBERGEN (sp). Ja, dank u wel voorzitter. Eens met mevrouw Eskes trouwens, die schuld dat is een lastige. De verantwoordelijkheid snap ik ook, maar ik heb toch wat moeite met de opmerking van mijnheer Karremans. Als je zegt: als je een kind hebt zie je dit toch wel? Nou, als je de gezinsproblematiek een beetje kent in een heleboel gezinnen en je weet dat die opgeschoten jongens bijna niet in de hand te houden zijn, kijk eens hoe moeilijk het voor de politie al is om die jongens, zeker als ze in die opgewonden staat verkeren, dan heb je ze niet in de hand. En die vader en moeder zitten waarschijnlijk ook met de handen in het haar, die hebben die jongens niet in de hand. Het zijn niet de makkelijkste jongens waar we het over hebben. En dan schuiven we de verantwoordelijkheid gewoon simpel af naar die ouders, die al zoveel problemen hebben in dat gezin. Ik denk dat we daar rekening mee moeten houden. Ik denk dat we als politiek niet onze verantwoordelijkheid moeten afschuiven. Ik denk dat we samen, wel met de ouders en met die jongeren, tot een oplossing moeten komen. Ik heb niet veel tijd, dus ik wil het heel kort houden.
Misschien kom ik wel heel soft over, maar ik denk dat daar de oplossing toch echt ligt en niet simpel even de schuld aan de ouders of aan die jongeren te geven, maar ook onze eigen verantwoordelijkheid te nemen van de politiek. Tot zover. De VOORZITTER (de heer Verheij). Helder punt. Mijnheer Meeuwissen wil daar volgens mij op reageren. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja, daar wil ik even op reageren, want dit is weer een beetje pappen en nathouden. Ze kunnen er helemaal niks aan doen. Kijk, we leven hier nu in een stad waar we een burgemeester hebben die openlijk pleit voor gratis Arabische les, die ouders spreken niet eens Nederlands, je kunt ze niet eens bereiken. Is mijnheer Van Zevenbergen het
ook niet met mij eens dat we of heel erg hard moeten gaan heropvoeden en bij voorkeur in moeten gaan zetten op remigratie, dus gewoon het Nederlanderschap afnemen en die mensen terug naar de zandbak, terug naar Marokko sturen. We hebben het allemaal gezien in de Beijerlandselaan, dat is gewoon meer dan 80 procent tuig met een Marokkaans paspoort. De VOORZITTER (de heer Verheij). Helder. Een heldere vraag. Mijnheer Van Zevenbergen. De heer VAN ZEVENBERGEN (sp). Ik wil even tegen mijnheer Meeuwissen zeggen: blijf af van onze jongeren op Zuid. Er zit helemaal geen tuig bij. Natuurlijk ook een paar. Maar hou op, let ook eens op uzelf, op wat u allemaal zegt, en op hoe u die mensen ophitst, opjut. Ik weet wel dat u het liefst zou hebben dat er allemaal tanks door de straten rijden die iedereen neerschieten, behalve de PVV’ers, maar zo zit de wereld niet in elkaar. Je hebt mensen met andere ideeën, je hebt mensen met andere achtergronden. We moeten samen deze samenleving vormen mijnheer Meeuwissen. Hou alstublieft op met onze jongeren van Zuid zo te stigmatiseren, want daar schieten we werkelijk helemaal geen fluit mee op. Het enige wat u misschien wint is een paar stemmen van nog bozere burgers. Dat moet u niet doen. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja. Voorzitter? De VOORZITTER (de heer Verheij). Helder punt. Mijnheer Meeuwissen. De heer MEEUWISSEN (pvv).
Ja, dan heb ik ook nog een vraag aan mijnheer Van Zevenbergen. Vandaag dien ik een motie in, ‘Geen Duitse ME in Rotterdamse straten’. Nou, mijnheer Van Zevenbergen heeft heel veel moeite met een harde aanpak. Gaat mijnheer Van Zevenbergen stemmen voor mijn motie ‘Geen Duitse ME in Rotterdamse straten’? En hij mag ook
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
37
nog meetekenen. Dus ik ben heel benieuwd mijnheer Van Zevenbergen.
Mevrouw ESKES (cda). Ik constateer dat mijnheer Meeuwissen geen antwoord geeft op mijn vraag. Dat is jammer. En daarmee maakt het ook die stoere spierballentaal hier nogal veel geblaat voor de bühne. Dat is jammer. We kunnen ook een serieus debat voeren.
De VOORZITTER (de heer Verheij). Ik weet niet of mijnheer Van Zevenbergen daarop wil reageren? De heer MEEUWISSEN (pvv). Jammer dan. De heer VAN ZEVENBERGEN (sp). Ik was al weggegaan. We zitten natuurlijk superkrap in onze tijd. En we zijn inderdaad niet meegegaan met de uitbreiding, omdat we vinden dat we al lang genoeg vergaderen en we tot actie moeten overgaan. Nee, ik ga waarschijnlijk niet tekenen. Ik heb hem nog niet gelezen, maar ik ga waarschijnlijk niet tekenen tegen meer Duitsers op straat. De VOORZITTER (de heer Verheij). Dat is een helder antwoord. De heer MEEUWISSEN (pvv). Mag ik daar nog even op reageren voorzitter? Mijnheer Van Zevenbergen heeft niet eens interesse om zich te verdiepen in wat er gebeurt. Dat is een grote schande. Het is echt een trieste club die SP. Tot zover voorzitter. Mevrouw ESKES (cda). Ja, ik heb een vraag aan mijnheer Meeuwissen. Heeft hij een overzicht van de politie ontvangen over etnische achtergrond van de mensen die opgepakt zijn? De heer MEEUWISSEN (pvv). Mevrouw Eskes, ik heb de beelden gezien. Ik ben als een van de eersten in die straat gaan kijken en er is ook een enorme discussie ontstaan, want ik heb heel veel foto’s gemaakt van de winkels die beschadigd zijn en de winkels die echt duidelijk Arabische teksten hadden en die er duidelijk uitzagen als winkels met een islamitische achtergrond zijn allemaal gespaard gebleven.
Is mevrouw Eskes er geweest? Gaat mevrouw Eskes wel eens in de stad kijken wat er in Rotterdam gebeurt?
De VOORZITTER (de heer Verheij). Dank u wel. Ik heb op mijn lijstje staan dat we nu naar mevrouw Arsieni gaan. Gaat uw gang. Mevrouw ARSIENI (d66). Ja voorzitter, allereerst wil ik mijn diepste respect uitspreken voor al die politiemensen op straat de afgelopen dagen. Het is ongelooflijk hoe de vlam in de pan is geslagen en daartussen staan lijkt me enorm heftig en het heeft meerdere agenten verwond. Die agressie voelt zo leeg en zo zinloos. En dan ook nog de manier waarop ondernemers hier de dupe van worden. Het is al zo’n lastige tijd voor ondernemers. En dat je dan op deze manier bestolen wordt. Ja, daar krijg ik echt pijn in mijn buik van, want ik herken het gevoel, in het verleden is dat ook gebeurd bij het restaurant van mijn ouders. Ik kan me dat dus heel goed voorstellen. En wat hebben die ondernemers met die coronamaatregelen te maken of met wat dan ook? Helemaal niets. Deze rellen zijn totaal random, blinde agressie. Ik ben dinsdag op de Beijerlandselaan geweest om wat inkopen te doen, want ik woon er ook vlakbij. Dus dat is een kleine moeite. Het viel mij op dat iedereen al gewoon weer verder was gegaan. De troep was heel snel opgeruimd en er hing ook eigenlijk een normale sfeer. Terug naar de orde van de dag. En toen dacht ik: when they go low, we go high. Dat is wat ik gezien heb. De veerkracht van Zuid.
Maar de nasmaak is natuurlijk heel wrang, want we blijven wel nog allemaal met heel veel vraagtekens achter. Wie waren deze mensen? En het debatje hiervoor ging daar natuurlijk ook over. Niemand heeft dat precieze beeld. En die mensen moeten voor hun misdaden worden bestraft, maar we willen ook weten wat hen heeft bewogen. Uit preventief oogpunt is dit
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
38
belangrijk. En hoewel criminaliteit zeker niet altijd te voorkomen is, kun je wel degelijk werken aan het verkleinen van de voedingsbodem. Je kunt echt én hard optreden op de korte termijn én investeren in een preventieve aanpak gericht op risicogedrag. Want je wil ook meelopen voorkomen. We lezen in de verslagen van de politie dat de relschoppers een hele vreemde mix waren: de vijftig tot tachtig mensen die op dit soort oproepen afkomen zijn het vooral eens over waar ze tegen zijn. Ze hebben helemaal niet een idee van waar ze voor zijn. Misschien is het belangrijkste wat hen bindt wel wantrouwen. Wantrouwen tegen het systeem, de overheid en de samenleving zelf. En politieke vertegenwoordigers hebben hierin ook een rol. Dan richt ik me ook even tot mijnheer Meeuwissen. Oproepen tot geweld, oproepen tot verzet, die vertegenwoordigers zoals mijnheer Meeuwissen moeten zichzelf eens even heel goed in de spiegel aankijken, want dat is de reden waarom mensen zich afkeren van de samenleving en geen enkel respect voelen voor wie er wel deel van uitmaken. Gewoon dingen kapot maken, zinloos geweld. Mijn eerste vraag is daarom aan de burgemeester: hoe moeten we ons daarop voorbereiden met de snelheid waarmee dit soort oproepen via de sociale media kunnen worden verspreid? De VOORZITTER (de heer Verheij). Mijnheer Meeuwissen heeft een interruptie. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja voorzitter.
Ja, D66 praat het liefst over glühweinfeestjes in Rotterdam. Dat weten we allemaal. Maar mevrouw Arsieni probeert mij nu aan te wrijven dat ik oproep tot geweld. Kan mevrouw Arsieni daar een voorbeeld van geven? Mevrouw ARSIENI (d66). Mijnheer Meeuwissen, u heeft zelf gezegd: we blijven ons verzetten tegen deze avondklok. Dat zijn ook de letterlijke woorden van de PVV-fractievoorzitter in Urk geweest. Dus als ik het heb over wat de PVV in die zin moet doen, in het kader
van zichzelf in de spiegel aankijken, dan denk ik dat ze zich ook wel eens te rade mogen gaan wat het betekent als je dat soort woorden bezigt, als je het hebt over verzet. De heer MEEUWISSEN (pvv). Voorzitter, als ik hier nog even op mag reageren? De VOORZITTER (de heer Verheij). Gaat uw gang. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja. Kijk, we zitten hier niet in Urk, maar als we toch even een uitstapje doen. Mijnheer Wilders heeft gisteren aangegeven dat D66 de eerste ondertekenaar was van een motie in de raad van Amsterdam om de avondklok af te schaffen. Kijk, ik kom straks ook met een motie dat de avondklok in Rotterdam geen goed plan is vanwege het enorme probleem met vooral Turkse en Marokkaanse jongeren die compleet ongeïntegreerd zijn, die door D66 op gratis kickboksles worden gestuurd. Dat is gewoon een compleet drama. Dus daarom is de situatie hier onhoudbaar. Voorzitter, u hoort mij alleen nooit zeggen dat er verzet moet worden aangetekend. Ja, ik noem het wel een sadistische avondklok en ik ben er zelf ook helemaal niet blij mee. Tot zover de verduidelijking voorzitter. De VOORZITTER (de heer Verheij). Dank u wel. Mevrouw Arsieni dan. Mevrouw ARSIENI (d66). Ja voorzitter, daar hoor ik geen vraag in.
Ik concludeer alleen dat het wegzetten van groepen zoals mijnheer Meeuwissen dat doet en het totaal voorbijgaan aan de mix van mensen die wel degelijk op die rellen af is gekomen, dat hij daarmee mensen in het verdomhoekje zet, daarmee verdacht maakt en dat hij daarmee een heleboel mensen stigmatiseert. En ja, daar verschillen mijnheer Meeuwissen en ik gewoon van mening. De heer MEEUWISSEN (pvv). Ja voorzitter, dank u wel. Ik zou zeggen: mevrouw Arsieni, zet uw roze bril eindelijk
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
39
eens een keer af en ga ook eens op straat kijken wat er gebeurt. Bent u al in de Beijerlandselaan geweest, mevrouw Arsieni? De VOORZITTER (de heer Verheij). Mevrouw Arsieni gaf net aan dat ze daar boodschappen had gedaan dinsdag. Dus gaat u verder mevrouw Arsieni. De heer MEEUWISSEN (pvv). Oh, dat valt me mee dan. Dank u wel. Mevrouw ARSIENI (d66). Ja voorzitter, wat ik graag wil weten is: naar aanleiding van die rellen in Urk, Eindhoven en in Amsterdam konden we natuurlijk de bui al wel enigszins voelen hangen. Dus met welke scenario’s is die dagen erna rekening gehouden? Welke informatie was er toen over de mogelijke deelnemers aan deze rellen en eventuele locaties beschikbaar? Waren er scenario’s voorbereid met locaties op Zuid? Zijn de mensen die de oproepen hebben geplaatst op sociale media in Rotterdam al gepakt? Wat is de tactiek van de driehoek als dit soort berichten op sociale media verschijnen? Kunnen mensen dan op dat moment misschien al worden getraceerd als ze oproepen tot geweld? Of kan dat alleen daarna? Hoe zit het precies met het verhalen van de schade op de relschoppers? Ik zie dat het OM er al volop mee bezig is, maar wat kan daarin wel en wat kan daarin niet? Nou, daar is net een heel debat over geweest. Tegen welke grenzen lopen we aan? Hoe werkt het snelrecht precies en welke complicaties zijn er daarbij? Want dat kan ook niet altijd worden toegepast.
De politie heeft een schaarste aan capaciteit, maar deze onrust vereist aardig wat inzet. Dus hoe gaan we daarmee om? En wat zijn de verwachtingen voor de aankomende weken? De VOORZITTER (de heer Verheij). Dank u wel. Dat zijn heldere vragen aan de burgemeester. Ik ga naar mevrouw Eskes voor haar termijn.
Mevrouw ESKES (cda). Ja, dank u wel voorzitter. Ja, ik denk dat aan het begin ook zeker een woord van groot respect en dankbaarheid aan de politie, de ME en iedereen die bijgedragen heeft aan het onder controle krijgen van deze rellen zeer gepast is en zeer terecht is. Er is hard gewerkt. Er zijn tien agenten gewond geraakt. Afschuwelijk dat dit bij de uitoefening van je werk de consequentie is. Ik denk dat we daar alleen maar dankbaar voor mogen zijn, dat er mensen zijn die op het moment dat het zo uit de hand loopt naar voren durven te stappen en willen stappen en dat er ook een grote bereidheid is, zoals u ook misschien via de media hoort, om bij te dragen aan het tot rust brengen van onze stad en voor het herstellen van de veiligheid van al onze inwoners. Ik ben er ongelooflijk dankbaar voor en ik denk dat we dat niet genoeg kunnen benadrukken. Dan kijkend naar een aantal onderwerpen dat gepasseerd is. Ik denk dat een aantal dingen al genoemd is. Dat gaat over: wie is nu verantwoordelijk? En hoe kijken we daarnaar? Nou, wat ons betreft is zeker ook die rol van de ouders van belang.
Ik denk dat het goed is dat via het OM gewoon goed gekeken wordt: hoe zit dat met de verantwoordelijkheid en met de schadeloosstelling en welke rol spelen de ouders daarin? Maar zeker ook in de gesprekken in de stad is het van belang dat de ouders weten dat er een plek is waar ze hulp kunnen vragen als ze zelf geen grip hebben op hun kinderen, maar dat het ook terecht is dat op het moment dat zij geen actie ondernemen daar ook wel gevraagd mag worden: wat doet u met betrekking tot uw kinderen? Een ander onderwerp is: hoe ga je daarmee om? Ik zit een klein beetje tussen mijnheer Büyükçifci en mijnheer Eerdmans in. Ja, ik vind het belangrijk dat zeker waar het gaat om minderjarige relschoppers zij ook iets leren van wat er is aangericht. Mijn vraag aan de burgemeester is in hoeverre er ook met het Openbaar Ministerie, zij gaan natuurlijk zelf over de strafeis, maar
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
40
ook met hen besproken wordt welke mogelijkheid er is, zeker waar het gaat om minderjarigen, ook leerstraffen onderdeel te laten zijn van het vonnis. Ik denk dat dat van belang is, zodat het niet enkel gaat om repressie, maar vooral ook om een stukje bewustwording en het voorkomen van verdere radicalisering van jongeren die hier zich zo te buiten zijn gegaan. Dan nog een laatste punt. Dat gaat over de schadeloosstelling van de ondernemers. Nou, daar is natuurlijk al het een en ander over bekend. Ik heb de oproep van de burgemeester gezien, waarvoor ook mijn complimenten. Ik vind dat ongelooflijk goed hoe hij zich heeft uitgesproken naar de relschoppers en ook naar de ouders. Grote complimenten daarvoor. En ook goed dat er is uitgesproken naar ondernemers: op het moment dat de schade niet gedekt wordt, wij denken met u mee. We hebben inmiddels ook gezien dat minister Hoekstra en minister Grapperhaus aangekondigd hebben dat er een fonds komt voor de getroffen ondernemers, maar ik denk dat het belangrijk is dat de gemeente daar ook een bemiddelende rol speelt.
Dus terecht dat er direct ook een bijeenkomst is belegd met de stadsmarinier en een ondernemerscontactpersoon en graag hoor ik wel hoe wij daarover teruggekoppeld kunnen krijgen in hoeverre ondernemers zichzelf ook weer kunnen herstellen na deze schade, want ik denk dat het ongelooflijk belangrijk is, het is al vreselijk ingewikkeld om je hoofd overeind te houden en je bedrijf overeind te houden in deze tijd waarin je door de maatregelen al zwaar getroffen bent, maar dan kan het niet zo zijn dat je uiteindelijk nog met een enorme strop of schadepost achterblijft. Dus graag hoor ik hoe het college hier voornemens is te acteren om juist ook te bemiddelen, te faciliteren en waar nodig eventueel ook financieel te ondersteunen waar de fondsen en alles wat inmiddels in het leven geroepen is niet voldoet. Tot slot ook een groot compliment aan iedereen die zich zo hard gemaakt heeft om ook de andere kant te laten zien, de
kracht van Rotterdammers, mensen die met bezems naar de getroffen bedrijven toegaan, die storten op doneeracties, die laten zien dat Rotterdam meer is dan relschoppers. En dat uiteindelijk de positieve krachten sterker zijn dan de destructieve krachten. Ik ben er ongelooflijk trots op dat zoveel Rotterdammers zich uitspreken, zich laten horen en meedenken en ondersteuning bieden. Ik denk dat dat heel belangrijk is. Ik zou nog tegen mijnheer Meeuwissen willen zeggen: het is nogal bizar om op het moment dat u zegt: we moeten hard aanpakken, dat u een motie indient om de avondklok niet meer te handhaven. Dat klinkt een beetje alsof u de relschoppers wilt belonen voor slecht gedrag. Ik denk dat dat echt van de zotte is. Dus wat mij betreft is zo’n motie echt volstrekt buiten de orde. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER (de heer Verheij). Dank u wel mevrouw Eskes. Dan mijnheer Van Baarle. De heer VAN BAARLE (denk). Ja, dank u wel voorzitter. Ik denk dat het hart van alle Rotterdammers gebroken is toen ze zagen wat er op de Beijerlandselaan en de Groene Hilledijk gebeurd is. Het is met geen pen te beschrijven wat totale onverlaten aangericht hebben in onze stad. Het is ongelooflijk pijnlijk om te zien hoe mensen hun eigen stad vernielen. Buiten de mensen die ook uit allerlei andere gemeentes komen.
Er zijn alleen maar de meest sterke woorden van afkeuring van toepassing op dit gedrag. Voorzitter, de eerste zorg op dit moment zou wat DENK betreft moeten liggen bij al die getroffen ondernemers, bij al die getroffen mensen in de buurt. Wij zijn zelf op bezoek geweest bij Emrah, de winkel die op internet breed te zien was, die geplunderd is. Mijn hart is echt gebroken toen ik zag hoe vreselijk deze man geraakt is door de gebeurtenissen, hoe emotioneel geraakt deze man ook is, hoe getraumatiseerd deze man is. Wij als gemeente Rotterdam moeten nu uitstralen dat we deze ondernemers, deze mensen in de buurt
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
41
niet laten vallen en dat wij zullen instaan voor de schade die ze hebben geleden. En vandaar ook dat wij een motie hebben ingediend die inmiddels ondertekend is door een meerderheid van de raad om de gemeente op te roepen om alles in het werk te stellen om ervoor te zorgen dat deze ondernemers financieel gecompenseerd worden voor de schade. Het kan niet zo zijn dat zij in coronatijd het nog moeilijker krijgen. Ik roep het college ook op om deze mensen emotionele steun te geven. De mensen zijn getraumatiseerd en ik roep het college ook op om te voorzien in het enorme gevoel van onveiligheid dat er nu is onder mensen. Het feit dat dit soort plunderingen, dit soort vernielingen plaats hebben gevonden, dat doet wat met je veiligheidsgevoel en wij moeten nu laten zien dat we er zijn voor deze mensen. Ik roep het college op om dat te doen en ook daar graag een reactie op.
onvermogen in de richting van de politie, maar wel de vraag: in hoeverre was de politie goed voorbereid? En in hoeverre is alles eraan gedaan in de aanloop hiernaar om deze vreselijke dingen te voorkomen?
Voorzitter, het is van ongelooflijk groot belang dat we de daders van de vernielingen en de rellen aanpakken middels het strafrecht en een vraag in de richting van het college is dan ook: hoe staat het op dit moment met het oppakken van mensen? Hoe staat het met de vervolging van mensen? Hoe loopt dat? Uiteraard namens DENK een groot woord van waardering in de richting van de politie, van agenten die gewond zijn geraakt. Dat is uiterst verwerpelijk dat dat is gebeurd. En zij moeten ook voelen dat wij achter ze staan.
Voorzitter, wat DENK ook ontzettend van belang vindt, is naast een repressieve aanpak ook de balans te zoeken met een preventieve aanpak. Het is zo dat een hele hoop mensen in deze coronatijd moedeloos worden, depressief raken, uit het zicht van elkaar verdwijnen. Ik vind dat we als overheid er zicht op moeten hebben dat mensen in deze moeilijke tijd afdrijven. Ik vind dat we meer inzet moeten plegen op jongerenwerk, jeugdwerk in deze wijken. Er is een groep notoire relschoppers die zich heeft misdragen, maar er is ook gewoon een groep jongeren die in deze moeilijke coronatijd niet meer weet wat ze met het leven aan moeten, die het licht aan het einde van de tunnel niet meer zien. En buiten het feit dat rellen nooit een oplossing is, moeten we toch ook aandacht hebben voor perspectief, voor jongerenwerk, voor aandacht voor mensen die nu in deze tijd afdrijven en ik zou graag aan het college willen vragen om daar actief een grote inzet op te plegen in de komende tijd en ik zou graag willen dat dat toegezegd wordt. Het is belangrijk om diepgaand onderzoek te doen over wat de beweegredenen waren en de grondoorzaken waren van deze rellen. Hoe heeft het ooit plaats kunnen vinden? Ik zou aan het college willen vragen of ze dat ook gaan doen.
Voorzitter, over de inzet van de politie op die dag wel een aantal vragen. Hebben we alle voorbereidingen getroffen die we hadden kunnen treffen? Hadden we de social-mediagroepen zoals Telegram goed genoeg op de korrel om te kunnen voorspellen dat dit gebeurt? Van veel mensen op straat kreeg ik mee dat de politie geconcentreerd was op de gebieden in de richting van de Beijerlandselaan en dat vervolgens de jongeren hun gang konden gaan op de Groene Hilledijk. Natuurlijk is dat geen brevet van
Voorzitter, tot slot: we hebben in de afgelopen tijd een hoop retoriek gehoord over snoeihard optreden, over de schade verhalen op alle ouders en ik zou het college willen oproepen om daar terughoudend mee om te gaan. Wij hebben verontrustende berichten gelezen van advocaten in de media die aangeven: als we alle schade gaan verhalen op ouders, dan vernietigen we daar gezinnen mee. Ik zou een reactie willen vragen van de burgemeester dat dat nooit de bedoeling kan zijn. Het is zaak om afstand te nemen
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
42
van alle retoriek waarbij dit gedrag gekoppeld wordt aan afkomst, waarbij de etniciteitskaart weer getrokken wordt om Rotterdammers tegen elkaar uit te spelen, want alle Rotterdammers, ongeacht afkomst, dat is wat ik heb meegekregen op de Beijerlandselaan, hebben deze rellen veroordeeld en mensen van alle afkomst zijn slachtoffer geworden en getraumatiseerd door dit verschrikkelijke gedrag. Dus de racistische retoriek waarbij het weer gekoppeld wordt aan afkomst, daar moet mee opgehouden worden. We moeten de stad verder brengen in eenheid en samen de schouders eronder zetten. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER (de heer Verheij). Mijnheer Van Baarle heeft de volgende moties ingediend. Motie 1. Laat de ondernemers niet in de steek!
Motie 13. Respect voor de mensen op Zuid ‘De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op donderdag 28 januari 2021, ter bespreking van het agendapunt 6.1 Ongeregeldheden Beijerlandselaan; Constaterende dat: - er vreselijke rellen waren en dat veel mensen een bijdrage hebben geleverd om de rellen te voorkomen en elkaar te steunen; De raad: - spreekt waardering uit voor alle buurtbewoners, maatschappelijke instellingen, moskeeën, kerken en ondernemers die steun aan elkaar hebben gegeven, een bijdrage hebben geleverd aan het voorkomen van rellen en opgeruimd hebben; - verzoekt het college dit over te brengen; En gaat over tot de orde van de dag.’ w.g. S.R.T. van Baarle
‘De gemeenteraad van Rotterdam, in vergadering bijeen op donderdag 28 januari 2021, ter bespreking van het agendapunt 6.1 ongeregeldheden Beijerlandselaan; Constaterende dat: - de vreselijke rellen van maandagavond 25 januari voor veel slachtoffers hebben gezorgd waaronder ondernemers die het al moeilijk hebben; Van mening dat: - er vooralsnog wordt aangegeven dat niet alle schade via verzekeringen wordt gedekt en ondernemers in de problemen kunnen raken; Verzoekt het college: - in samenwerking met relevante partners te bewerkstelligen dat ondernemers die bij de afhandeling van de schade door de rellen tussen wal en schip raken financiële en inhoudelijke ondersteuning krijgen; - hierover te rapporteren aan de raad; En gaat over tot de orde van de dag.’ w.g. S.R.T. van Baarle, V.P.G. Karremans, D.A. van Groningen, E.C. Eskes, B.J. Eerdmans en B. van Noppen
De moties zijn voldoende ondersteund en maken deel uit van de beraadslagingen. Dank u wel mijnheer Van Baarle. Mevrouw Verkoelen heb ik op mijn lijstje staan. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Dank u wel. De VOORZITTER (de heer Verheij). Ja, gaat uw gang. Mevrouw VERKOELEN (50plus). Ja, dank u wel. Nou, er is uitermate veel gezegd en gezien mijn tijd die niet zo ruim is voor vandaag wil ik heel graag verwijzen naar wat de wijkraad Bloemhof, mijnheer Marco van Lent ons vanochtend gestuurd heeft in anderhalf kantje. Voor mij als lid van 50PLUS dekt dat wel alle tekst die hier vandaag gesteld is waarbij gezegd moet worden dat inderdaad natuurlijk de relschoppers vervolgd moeten worden, maar het vertrouwen moet ook hersteld worden. Mijnheer Van Baarle had het er zojuist al over en de jeugd zal aangesproken moeten worden en de
raadsvergadering van 28 januari en 4 februari 2021
Notulen pagina
43
raddraaiers moeten bestraft worden, maar de meelopers zullen ook losgeweekt moeten worden en er zal een perspectief geboden moeten worden. Nou, al dat soort zaken spelen. De meeste vragen zijn wat dat betreft al gesteld. Waar 50PLUS zich het meest mee bezig wil houden is deze lijn, want wetende dat al dit soort dingen wel vandaag aan de orde zouden komen, willen wij in ieder geval de politie en de diensten een groot compliment geven voor wat er is gebeurd door hun inzet. Er is hard gewerkt door de politie op maandagavond tijdens de ongeregeldheden, door de diensten die hebben geholpen bij de opruimdienst en herstelwerkzaamheden, die zich alle van hun beste kant hebben laten zien. En daar heeft 50PLUS zich op ingezet. Wij tekenden graag de VVD-motie mee dat wij ze allemaal een hart onder de riem wilden steken, maar wij willen verdergaan. We hebben daarom de motie ‘Helden van Rotterdam’ aan u allen voorgelegd. Wij zouden heel graag een hart onder de riem willen steken van al diegenen die dat verdienen, zowel in deze coronatijd, zowel nu als op andere momenten. Ik moet eerlijk zeggen: beter goed gejat dan slecht verzonnen. Ik heb het uit 020 weggeplukt en op maat gemaakt voor onze Rotterdamse stad.