Bijlage - Jaarstukken 2024.pdf

Schoolverzuim en -uitval Om schoolverzuim en schooluitval te voorkomen hebben we ook in 2024 ingezet op preventie en zorg. Door de inzet van leerplichtambtenaren en doorstroomcoaches kunnen we in een zo vroeg mogelijk stadium ingrijpen. Daarbij blijven we de samenwerking versterken tussen genoemde functionarissen en de jeugdprofessionals met als uitgangspunt: iedere jongere op school. Alle scholen hebben een vast aanspreekpunt die de scholen ook regelmatig bezoekt. Volgens de Leerplichtwet 1969 is het college van B&W verplicht een instructie vast te stellen voor de medewerker leerplicht/doorstroompunt. Hierin wordt vermeld hoe de wettelijke taken die de gemeente zijn opgelegd moeten worden uitgevoerd. De ambtsinstructie is in 2024 vernieuwd. Eén van de onderwerpen uit de nieuwe ambtsinstructie is wanneer en hoe last onder dwangsom in te zetten, bijvoorbeeld bij de aanpak van leerplicht in de grensstreek. Hiervoor zijn beleidsregels vastgesteld. Daarnaast is de Methodische Aanpak Schoolverzuim (MAS) geborgd in de ambtsinstructie en geïntegreerd in de werkwijze van leerplichtambtenaren. De MAS is bedoeld om (langdurige) schooluitval te voorkomen.

Roosendaal studentenstad In mei namen we een studentenenquête af om de behoefte van de Roosendaalse studenten in kaart te brengen. Studenten gaven ons waardevolle inzichten over stage, werk, studiekeuze en vrijetijdsbesteding. Op 18 september 2024 organiseerden we de “Onderwijs en Arbeidsmarkconferentie Roosendaal” voor onderwijs, ondernemers, overheid en andere maatschappelijke organisaties. Daarin zijn we gekomen tot 8 thema’s om van Roosendaal een fijne plek te maken om te studeren, wonen en werken. Zowel de opbrengsten van de studentenenquête als de conferentie worden in 2025 verder uitgewerkt in de Aanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2040. Bij aanvang van het nieuwe studiejaar organiseerden we voor het derde jaar INTROosendaal, het introductiefeest voor alle studenten die een mbo- of AD-opleiding volgen in Roosendaal.

42

2

Leerlingenvervoer Ook in 2024 hebben we uitvoering gegeven aan de wettelijke taak op het gebied van leerlingenvervoer op basis van de verordening leerlingenvervoer. De voorbereiding voor de pilot 'Voor Elkaar Pas’, voor leerlingen die naar het voortgezet onderwijs vervoerd worden, is gestart.

Laaggeletterdheid en volwasseneducatie In 2024 zijn verschillende scholingstrajecten en cursussen voor volwassenen aangeboden op het gebied van taal, rekenen en digitale vaardigheden. De (regionale) scholingstrajecten werden uitgevoerd door Curio. De cursussen, gericht op meedoen in de samenleving, werden aangeboden door Bibliotheek West-Brabant. Leidraad voor de uitvoering is het Regioplan Aanpak Laaggeletterdheid 2020-2024. Verder is een lokaal Jaarplan Laaggeletterdheid opgesteld met concrete acties die aansluiten op het regioplan. Eén van de acties betreft de Gemeentelijke Gezinsaanpak Geletterdheid (GGG). Kinderen van ouders die moeite hebben met taal, lopen zelf een grotere kans taalproblemen te krijgen. De gezinsaanpak is erop gericht deze cyclus te doorbreken. In 2024 was er bijvoorbeeld een sessie met kernpartners zoals de voorscholen en het consultatiebureau en zijn de taaltrajecten door het Bibliotheek West-Brabant inzichtelijk gemaakt.

Nationaal Programma Onderwijs Met het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) zetten het onderwijs, de kinderopvang en de gemeente in op maatregelen om de onderwijsvertragingen bij kinderen als gevolg van corona in te lopen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak. De huidige subsidieregeling (2024/2025) richt zich op leerlingen in het voortgezet onderwijs met corona-gerelateerde achterstanden. Het einde van het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) is in zicht. Het steunpakket, bedoeld om de gevolgen van de coronacrisis op te vangen, loopt na het schooljaar 2024/2025 af.

43

2

Absoluut verzuim per 1.000 leerlingen

3,5%

3,2%

7,3%

Bron: Waarstaatjegemeente.nl

2021

2022

2023

Percentage voortijdige schoolverlaters

2,5%

2,4%

3,1%

Bron: Waarstaatjegemeente.nl

2021

2022

2023

18%

11%

18%

2019

2021

2023

Percentage inwoners dat de afgelopen 12 maanden de bibliotheek bezocht Bron: Bewonersenquête

WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Onderwijsbeleid

8.187

8.411

1.124

9.535

8.682

Baten Onderwijsbeleid

3.817

3.663

936

4.599

4.185

Saldo

4.370

4.748

188

4.936

4.497

X € 1.000

44

2

ONDERWIJSHUISVESTING WAT HEBBEN WE BEREIKT? De visie op Integrale Kindcentra (IKC) hebben we in 2024 vastgesteld. Het bijbehorende uitvoeringsplan (IHP: Integraal Huisvestingsplan) is opgesteld en ter vaststelling aan de raad aangeboden. We hebben meer regie gepakt en focussen ons op de onderwijshuisvesting die de noodzakelijke aandacht moet krijgen om onze doelen uit het collegeprogramma te kunnen bereiken. We hebben bereikt dat onze samenwerking met schoolbesturen, kinderopvangorganisaties en andere relevante partners in het begin van een nieuwe dynamiek is gekomen. Met het vernieuwen en verbeteren van onderwijshuisvesting hebben we op projectniveau bijgedragen aan het stapsgewijs revitaliseren van onze stad en het bieden van betere perspectieven aan onze (jongste) inwoners. Bij onder meer de vernieuwingsopgaven van KPO benutten we hiervoor steeds meer kansen. We hebben samen met onze partners gericht gewerkt aan brede maatschappelijke opgaven. We voerden hiervoor gesprekken om overstijgend te gaan denken en handelen om daarbij tot ons gezamenlijke uitgangspunt te komen. Duurzaamheid, energietransitie, verantwoord materiaalgebruik, natuurbewust ontwerpen en gezond gebouwgebruik hebben we als een vanzelfsprekendheid meegenomen bij het maken van (nieuwe) plannen voor onze onderwijshuisvesting en verankerd in het IHP.

Waar het kon hebben we daarbij meer gedaan dan alleen onze wettelijke plicht.

45

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

2

> De samenwerking met ons en tussen onze partners is verbeterd. We hebben op een natuurlijke manier invulling gegeven aan onze regierol en sturen aan op verdere verbetering van de samenwerking. Onze gezamenlijke maatschappelijke doelen en ambities hebben wij en onze partners nadrukkelijk als uitgangspunt genomen. > We hebben gestuurd op het stellen van prioriteiten en het strategisch plannen van projecten. We hebben samen met onze partners een herziene planning opgesteld voor de vernieuwing en verbetering van onderwijshuisvesting in de periode 20252040. Uitgangspunt daarin is om een goede onderwijskwaliteit te borgen en toekomstbestendig te houden. Het temporiseren van zaken is daarbij doorgevoerd zodat we onze doelen kunnen behalen of op die manier meer (maatschappelijke) kwaliteit kunnen realiseren. > We hebben het vernieuwen en verbeteren van onze onderwijshuisvesting in het aangewezen NPLV-gebied extra aandacht gegeven. We hebben in deze gebieden nadrukkelijk gestuurd op een werkwijze die de best mogelijke bijdrage levert aan het bereiken van doelen. We hebben ook erkent dat er nog nadere onderzoek nodig is op complexere vraagstukken die voortkomen uit gebiedsvisies of het gebiedsontwikkelingsplan voor onder andere het aandachtsgebied Westrand.

> We hebben meer aandacht gegeven bij planontwikkelingen om de fysieke omgeving rondom onze scholen beter aan te laten sluiten op de plannen voor het vernieuwen en verbeteren van onze onderwijshuisvesting. Het verbeteren van de verkeersveiligheid, het vergroenen van openbare ruimte en het beter benutten van beschikbare ruimte zijn een aantal kwaliteitsverbeteringen die we vroegtijdig en integraal in onze planvorming meenemen. > In onze planvorming voor vernieuwing van onderwijshuisvesting houden we rekening met het toevoegen van woningen en of andere voorzieningen. Zo zien we samen met KPO voor meerdere locaties vernieuwingskansen. > Bij het vernieuwen van onze onderwijshuisvesting is het afkoppelen van de gasaansluiting het uitgangspunt geworden. Met het in besluitvorming gebrachte Integraal Huisvestingsplan (IHP) hebben we in samenwerking met onze partners een plan voorgelegd met een haalbaar ambitieniveau. Met het IHP stellen we een groeiplan vast om onze onderwijshuisvesting duurzamer te maken. Zo kiezen we ervoor om ENG (Energie Neutrale Gebouwen) als criteria aan te houden bij het toekomstbestendig maken van onze kindcentra. We zijn daarnaast natuurbewust in het ontwerp van de onderwijshuisvesting door te kiezen voor een verantwoord materiaalgebruik.

> We hebben met de schoolbesturen in het voortgezet onderwijs gesprekken gevoerd over de uitvoering en knelpunten binnen de doordecentralisatie-overeenkomsten. Deze gesprekken worden in 2025 voortgezet. Er is geconstateerd dat we nadrukkelijk oog moeten houden voor de uitdagingen die in de toekomst nog gaan volgen voor deze schoolbesturen en de gemeente.

46

2

WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Onderwijshuisvesting

6.492

6.287

723

7.010

6.547

Baten Onderwijshuisvesting

423

312

232

544

612

6.069

5.975

491

6.466

5.935

X € 1.000

Saldo

SPORT WAT HEBBEN WE BEREIKT? In 2024 hebben we uitvoering gegeven aan de Beweegvisie2030. Vanuit de verschillende pijlers is er gewerkt aan de opgestelde doelstellingen en ambities:

Gezonde inwoners Met de verschillende sport- en beweeginterventies kunnen al onze inwoners sporten en bewegen op een voor hen passende manier. Hiermee levert sport en bewegen een bijdrage aan een gezonde leefstijl, maar zorgt het ook voor ontmoeting.

Sterke basis We hebben een goed beeld van de capaciteit en toekomstbestendigheid van onze verenigingen en sportaccommodaties. Met alle sterke en vitale sportaanbieders kent Roosendaal een sterk verenigingsleven.

Presteren in de top We hebben aandacht voor de Roosendaalse topsporters en talenten. We bieden hen de gewenste ondersteuning en met de organisatie van de vele sportevenementen is Roosendaal een aantrekkelijke (sport)gemeente voor bewoners en bezoekers. De Beweegvisie is leidend voor de uit te voeren acties op het gebied van sport, bewegen en gezondheid.

47

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

2

Hiervoor zijn de volgende acties per pijler uitgevoerd:

Gezonde inwoners > We zijn een actieve partner binnen het FIT! Akkoord. Inmiddels zijn er meer dan 90 partners aangesloten bij het FIT! Akkoord. In het kader van het FIT! Akkoord hebben we in 2024 3 netwerkbijeenkomsten georganiseerd, 3 themabijeenkomsten, en hebben 7 organisaties gebruik gemaakt van de voucherregeling. Van deze regeling kunnen partners van RSDFIT gebruikmaken om samen activiteiten te organiseren voor kwetsbare doelgroepen; > 10 organisaties hebben subsidie ontvangen vanuit de regeling Sportinitiatieven. Hiermee bevorderen de aanvragers dat kinderen en jongeren gezond opgroeien en inwoners een actieve en gezonde leefstijl hebben; > Met de subsidieregeling Gezonde Leefstijl, hebben we de inzet van buurtsport- en beweegcoaches gecontinueerd. De buurtsport- en beweegcoaches via Sportservice Noord-Brabant (SSNB) hebben veel doelgroepen bereikt en gestimuleerd om (meer) te gaan bewegen. Dit gebeurt op school, in de wijk en in de directe omgeving van senioren, ouderen en mensen met een beperking. Daarnaast is vanuit JOGG (Jongeren op Gezond Gewicht) ook actief ingezet op een gezonde leefstijl; > Vanuit het provinciale netwerk Uniek Sporten Brabant is in 2024 een Unieksportendag georganiseerd in het Stadion. Leerlingen uit het speciaal onderwijs konden een keuze maken voor workshops van diverse beweegaanbieders.

Ook zijn rolstoeltrainingen georganiseerd voor jongeren en volwassenen. De Amigo’s worden ingezet voor bewegen in het regulier onderwijs om zo te ervaren wat het betekent om in een rolstoel te zitten. Verder begeleiden we vanuit dit netwerk zoveel mogelijk Brabanders die niet mee kunnen komen in het reguliere sportaanbod naar een passende sport; > Via het Volwassenfonds kunnen mensen waarbij het inkomen niet toereikend is voor een sportabonnement een beroep doen op het Volwassenfonds zodat ook zij kunnen bewegen. De buurtsportcoaches van SSNB zijn intermediairs voor het volwassenfonds en verwerken de communicatie en aanvragen rondom dit fonds in de gemeente Roosendaal; > Boules in de buurt is doorontwikkeld naar “Kijk in je wijk” waarbij de aansluiting gezocht wordt met de deelregeling valpreventie uit het GALA. Er wordt ingezet op ontmoeting en laagdrempelig bewegen in samenwerking met SSNB, jeu de boules verenigingen en More2win. Hiervoor zijn wijktoernooien georganiseerd; > Wereldgozers - Wereldmeiden is een sportstimuleringsproject. In dit project worden buddy’s gekoppeld aan minderjarige statushouders. Door de intensieve samenwerking tussen SSNB, A&M Zorg en Vluchtelingenwerk worden statushouders warm doorverwezen naar sport- & beweegaanbieders.

Dit sportstimuleringsproject maakt onderdeel uit van de subsidieregeling Bewegen is Gezond en is op deze manier geborgd als regulier aanbod.

48

2

Sterke Basis > Het onderzoek naar de Roosendaalse binnen- en buitensportaccommodaties is afgerond. In dit onderzoek is het huidige sport- en beweeglandschap (sportparken en sportaccommodaties) in beeld gebracht. Ook zijn de volgende vervolgstappen uitgezet: >

Opstellen inhoudelijke en financiële kaders

>

Vervolgonderzoek naar nieuwe sporthal

>

Optimalisatie en exploitatie gymzalen

>

Gebruik sportparken

> Om de sportaanbieders in de gemeente te ondersteunen en te begeleiden is een verenigingsondersteuner en RSDFIT-spelverdeler aangesteld. Vanuit de verenigingsondersteuner en RSDFIT-spelverdeler hebben we het volgende bereikt >

De APK voor de verenigingen is afgerond. In totaal is met 32 verenigingen

gesproken >

Er zijn diverse services vanuit NOC/NSF ingezet

>

Er is een begin gemaakt met het opzetten van het project “een veilig sportklimaat”

>

Er is een begin gemaakt met het project “meer vrijwilligers in korte tijd”

> Er vinden op het Urban Sportpark regelmatig activiteiten en evenementen plaats. In 2024 is er een vervolg gegeven op het onderzoek naar Urban Sports & Culture in Roosendaal. > Verder is er veelvuldig contact geweest met sportaanbieders over (sportpark) ontwikkelingen waar clubs mee te maken hebben. Zo is bij RKSV BSC extra veldverlichting gerealiseerd. > De voorbereidingen voor de realisatie van de voorzieningen bij de Wielerexperience zijn getroffen. Bij de uitvoering van de Beweegvisie wordt jaarlijks samengewerkt met de Roosendaalse sportstudenten van de opleidingen CIOS, Fontys en Curio Sport & Bewegen. Ook afgelopen jaar waren er weer veel sportstudenten actief in Roosendaal. Studenten, die kennismaken met het werkveld en op deze manier leren in de praktijk: een hybride leeromgeving. De studenten hebben in het werkveld ondersteuning geboden bij activiteiten, projecten, onderzoeken en clinics. Dit hebben ze gedaan bij een breed scala aan Roosendaalse partners in de zorg.

Presteren in de Top > In 2024 is het uitvoeringsplan ‘Roosendaals Topsportklimaat Talenten worden Helden’ vastgesteld. Het uitvoeringsplan bevat de volgende pijlers: >

Topsport als Inspiratiebron

>

Ondersteuning van sporters, talenten en sportaanbieders

>

Topsportevenementen

>

Topsportvoorzieningen

>

Topsportnetwerken

> Samen met Talentencentrum Zuidwest Nederland wordt uitvoering gegeven aan het uitvoeringsplan. > Net als in 2023 is ook in 2024 de ZLM-tour in Roosendaal gestart en gefinisht; > Tijdens het Sportgala, georganiseerd door Stichting Sportgala Roosendaal zijn de sporters die een mooie sportprestatie hebben geleverd in het zonnetje gezet en gehuldigd.

49

2 Percentage inwoners dat voldoende lichamelijke beweging heeft (ja, meestal wel)

63%

65%

68%

Bron: Bewonersenquête

2019

2021

2023

7,6

7,6

7,5

2019

2021

2023

Rapportcijfer inwoners voor sportvoorzieningen Bron: Bewonersenquête

WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Sport

5.405

5.068

746

5.814

5.184

Baten Sport

2.104

1.287

1.145

2.432

2.124

Saldo

3.301

3.781

-399

3.382

3.060

X € 1.000

50

2

CULTUUR WAT HEBBEN WE BEREIKT? We vinden het belangrijk dat cultuur toegankelijk en bereikbaar is voor iedereen. Cultuur leeft in Roosendaal; onze stad en dorpen zijn ieder op hun eigen manier bruisende plekken binnen onze gemeente. In 2024 hebben we ontwikkelingen en activiteiten gestimuleerd die bijdragen aan een sterke culturele infrastructuur gericht op cultuurdeelname én -beleving. Samen met partners in het culturele veld en het sociaal domein hebben we hieraan invulling gegeven. We maakten ons ook in 2024 sterk voor een divers en aantrekkelijk cultuuraanbod voor diverse doelgroepen en verschillende generaties. Hierbij stimuleerden we cultuuruitingen op zowel bekende culturele plekken als onverwachte plekken in de wijken, dorpen en parken. Ook was er aandacht voor kunst in de openbare ruimte. Met cultuur vergroten we de leefbaarheid van de stad, dorpen en buurten en dragen we bij aan het bevorderen van sociale cohesie.

51

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

2

Cultuurnota > In samenspraak met diverse betrokkenen uit het culturele veld hebben we informatie opgehaald om het cultuurbeleid door te ontwikkelen via groepssessies, individuele gesprekken, een podcastsserie, expedities en stadsgesprekken. De cultuurnota 2025-2040 ‘Cultuur verbindt en kleurt Roosendaal’ is grotendeels ontwikkeld en wordt naar verwachting in de eerste helft van 2025 vastgesteld. > Om tot de cultuurnota te komen, zijn er in 2024 proeftuinen ingericht waaronder het realiseren van een serie van acht podcastafleveringen en het samenstellen van cultuurkaarten in de dorpen. Enerzijds was de podcast bestemd om informatie op te halen, anderzijds bleek de podcast een medium om inwoners op laagdrempelige wijze kennis te laten maken met de diversiteit van onze culturele sector. Het samenstellen van de cultuurkaarten in de dorpen leidde tot een overzicht van de culturele waarden in de dorpen en brachten de ontwikkelkansen voor cultuur in kaart. > Een stadsprogrammeur heeft in gesprekken met culturele instellingen en organisaties onderzoek gedaan naar de behoefte aan ruimtes voor cultuur in de wijken/dorpen en naar doelgroepen die niet of minder goed worden bereikt met cultuur.

Als vervolg daarop is in het vierde kwartaal een nieuwe stadsprogrammeur aangesteld die hiermee aan de slag is gegaan en tevens inspeelde op actuele kansen om cultuur in wijken, buurten en de dorpen te stimuleren. Cultuuraanbod > Voor kunst in de openbare ruimte (Public Art) zijn er meerdere initiatieven ter advisering voorgelegd aan de Adviescommissie Public Art. Er zijn twee initiatieven tot uitvoering gebracht: een geluidsinstallatie als aanvulling op het kunstwerk ‘De Trommelaeren Van Roesendaele’ en de verplaatsing van het bestaande kunstwerk ‘De Verbinding’ naar de Fortuinstraat. Verder is er een tijdspad ontwikkeld om in de aankomende jaren structureel meer kunst in de openbare ruimte te realiseren. > Het bestemmingsplan van Openluchttheater Vrouwenhof is vastgesteld. Er is gestart met de voorbereidingen om het theater te gebruiken voor evenementen. > De Stadsdichter en Stadsbeiaardier zijn in toenemende mate zichtbaar bij Roosendaalse activiteiten en vieringen. De gedichten en bespelingen promoten Roosendaal en dragen bij aan het uitdragen van onze identiteit. De uitingen zijn ook via onlinekanalen gedeeld. > In 2024 hebben we de doorontwikkeling van meerdere culturele hotspots gestimuleerd door faciliteiten op orde te brengen. Hierbij is ingezoomd op de mogelijkheden in buurthuizen en locaties in de wijken.

Er is een kwaliteitsimpuls gegeven aan de faciliteiten van Buurthuis Keijenburg, Openluchttheater Nispen en het T’plein. > De collegeprioriteit Stimulans voor Cultuur vormt een rode draad binnen het cultuurbeleid (en is als integraal onderdeel meegenomen in de Midtermreview ‘Koersvast op weg naar 2040’). Belangrijke uitgangspunten zijn opgenomen in de cultuurnota 2025 - 2035.

52

2

> Er is onderzoek verricht naar de functie van de Suite (culturele broedplaats met het accent op jeugd, onderwijs en ondernemen). > Per 2024 maakt Gemeente Roosendaal deel uit van de cultuurregio en het samenwerkingsverband Brabantstad. Samen met de andere B7-gemeentes monitoren we ontwikkelingen op het gebied van cultuur en vindt er afstemming plaats over cultuurprojecten (waaronder cultuur voor jongeren en de verbinding tussen cultuur en het sociaal domein). In 2024 zijn voorbereidingen getroffen voor een nieuw convenant tussen de cultuurregio's en het ministerie van OCW.

Cultuureducatie -beoefening en cultuurparticipatie > In 2024 is de dialoog gevoerd met diverse initiatieven op het vlak van urban culture met aandacht voor de samenwerking tussen cultuur en sport. > In 2024 is het evenementenbeleid voorbereid waarin er ook aandacht is voor culturele evenementen, besluitvorming hierover volgt in 2025. > Bibliotheek West-Brabant heeft in 2024 door de gevolgen van hyperinflatie en loonkostenstijgingen na corona nieuwe financiële afspraken gemaakt met de gemeentes in de regio. Er is regionaal een nieuw convenant afgesloten. Daarnaast heeft de bibliotheek met het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) steeds meer mensen bereikt met vragen die gerelateerd zijn aan digitale vaardigheden; het aantal aanvragen is in de tweede helft van het jaar verdubbeld ten opzichte van de eerste helft. Doordat de zelfredzaamheid hiermee wordt vergroot, heeft dit bijgedragen aan het bevorderen van een inclusie. Bovendien is een extra subsidie (SPUK) aangevraagd bij het ministerie voor het doorontwikkelen van bibliotheekwerk, deze SPUK is toegekend. Het aanbod van de Bibliotheek op School is in 2024 doorontwikkeld. > In 2024 is er gefocust op talentontwikkeling (o.a. disciplines muziek, dans, theater en beeldende kunst). Met de driejarige impulssubsidie jongerencultuur van het ministerie van OCW is een succesvol jongerenproject gerealiseerd onder de naam The Clash.

Jongeren tussen 14 en 27 jaar konden kennis maken met cultuur door een financiële bijdrage in de vorm van groeikapitaal in te zetten bij culturele aanbieders. Hieruit is onder andere het project familie Demood ontstaan. Talentvolle jongeren zijn ook begeleid naar broedplaatsen, zijn samengebracht om muziek en comedy te maken en konden tijdelijk hun eigen galerie of culturele plek runnen. Er zijn communities ontstaan en jongeren hebben hun talenten ontdekt en ontwikkeld. > De nieuwe regeling ‘Cultuureducatie met Kwaliteit 4’ is in 2024 voorbereid en loopt van 2025 tot en met 2028. Scholen die deelnemen, kunnen investeren in activiteiten die bijdragen aan de verankering van cultuureducatie. Ze worden daarin begeleid door een intermediair die als bruggenbouwer fungeert tussen cultuurprofessionals en de school. Dit geeft alle leerlingen in Gemeente Roosendaal een kans om in aanraking te komen met kunst en cultuur. > Ook in 2024 hebben verschillende scholen gebruik gemaakt van de inzet van combinatiefunctionarissen cultuur (dit zijn cultuurcoaches die deelname aan cultuur voor iedereen mogelijk maken door slimme combinaties te maken met andere domeinen). Specifieke doelgroepen, zoals kinderen die in armoede leven, mogen geen verschil ervaren met hun leeftijdsgenoten en moeten gewoon mee kunnen doen met culturele activiteiten.

Om deze reden heeft in 2024 regelmatig afstemming plaatsgevonden tussen de beleidsvelden cultuur, ontwikkeling en onderwijs.

53

2

Historisch en cultureel erfgoed > De gebiedsbeschrijvingen voor stads- en dorpsgezichten zijn opgesteld. Besluitvorming hierover vindt plaats in 2025. > De promotie van het Kasteel van Wouw en andere iconen waaronder de molen De Arend en de Lambertuskerk hebben vorm gekregen in een expeditie (wandelroute) die is aangeboden vanuit de Zuiderwaterlinie, VVV Wouw en vrijwilligers van de iconen. Tijdens Open Monumentendag 2024 is deze expeditie gepromoot. Ook zijn er in 2024 verschillende provinciale publicaties verschenen met daarin aandacht voor de WestBrabantse Waterlinie en het Kasteel van Wouw. > Via de parkenvisie is de monumentale bescherming van diverse parken waaronder park Vrouwenhof gerealiseerd. > Het historische verhaal van Roosendaal en de dorpen is uitgedragen via o.a. Museum Tongerlohuys, het Historisch Informatiepunt, de stadshistoricus, de heemkundekringen en Roosendaal Citymarketing. > De vergunningstrajecten en aanbestedingen om tot een passende sociaalmaatschappelijke en culturele invulling te komen van de Sint Jan zijn afgerond. De vergunningen voor de meest noodzakelijke renovaties aan de buitenzijde zijn afgegeven. > Daarnaast is in 2024 ook gerealiseerd: >

De beschrijving van de Wederopbouwarchitectuur in Roosendaal is gereed en

wordt in 2025 ter besluitvorming aangeboden.

>

De visie op historisch en cultureel erfgoed is concreet gemaakt in de nota ‘Erfgoed

in positie’ die naar verwachting in de eerste maanden van 2025 wordt gepubliceerd.

>

De 90%-versie van ‘Kerken in beeld’ (voorheen kerkenvisie) is gereed. In 2025 volgt

afstemming met de kerkbesturen en wordt het stuk aangeboden ter besluitvorming.

>

In Wouw is verkend of er een erfgoedcentrum gerealiseerd kan worden in de

voormalige scoutinggebouwen in overleg met de Heemkundekring Wouw en

Kasteel van Wouw.

>

In Nispen heeft zich een groep gevormd vanuit de Heemkundekring en de

Molenstichting om te komen tot stichting De Windschuur. Zij gaan naast de Molen

De Arend een molenmuseum inrichten. Deze verbouwing start begin 2025.

Percentage inwoners dat de afgelopen 12 maanden gebruik heeft gemaakt van cultureel aanbod in de gemeente

60%

28%

60%

Bron: Bewonersenquête

2019

2021*

2023

* De daling in 2021 hangt waarschijnlijk samen met coronamaatregelen

54

WAT HEEFT HET GEKOST?

2

Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Cultuur

6.623

6.267

628

6.895

6.681

Baten Cultuur

867

244

295

539

591

Saldo

5.756

6.023

333

6.356

6.090

X € 1.000

FINANCIEEL OVERZICHT LEREN & ONTWIKKELEN Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Onderwijsbeleid

8.187

8.411

1.124

9.535

8.682

Onderwijshuisvesting

6.492

6.287

723

7.010

6.547

Sport

5.405

5.068

746

5.814

5.184

Cultuur

6.623

6.267

628

6.895

6.681

26.707

26.033

3.221

29.254

27.094

Onderwijsbeleid

3.817

3.663

936

4.599

4.185

Onderwijshuisvesting

423

312

232

544

612

Sport

2.104

1.287

1.145

2.432

2.124

Cultuur

867

244

295

539

591

Totaal

7.211

5.506

2.608

8.114

7.512

Saldo

19.496

20.527

613

21.140

19.582

Stortingen in reserves

238

66

1.500

1.566

1.566

Onttrekkingen aan reserves

1.828

363

1.082

1.445

901

BeleidsX € 1.000 veld Lasten

Totaal Baten

55

PROGRAMMA 3

WERKEN & ONDERNEMEN

56

3

BELEIDSVELDEN EN PORTEFEUILLEHOUDERS Beleidsvelden

Portefeuillehouder

Ondernemerschap

wethouder Robin Heij

Bestaanszekerheid

wethouder René van Ginderen

57

3

ONDERNEMERSCHAP WAT HEBBEN WE BEREIKT? In het beleidsveld ondernemerschap hebben we tot doel om een gezond economisch vestigingsklimaat te realiseren. Dit gaat samen met een vitale arbeidsmarkt en een bloeiende vrijetijdseconomie. Daarbij ondersteunen we ondernemers in hun innovatie naar een toekomstbestendige economie zoals vastgelegd in de ambities van de provincie Noord-Brabant en de Economic Board West-Brabant. Wij borgen daarom niet alleen voldoende ruimte voor economie, maar faciliteren onze ondernemers ook om oplossingen te realiseren die hen toelaten netcongestie deels te vermijden en de transitie naar duurzaamheid te continueren. Een bloeiende vrijetijdseconomie vergt een verdere transformatie van de binnenstad van een place to buy naar een place to be. Daarbij horen naast een aantrekkelijk verblijfsklimaat ook vitale evenementen voor een brede doelgroep. Onze spoorzone zal ontwikkelen tot een dynamisch gebied waar werken, wonen en onderwijs een plaats vinden naast horeca. Daarom werden de ontwikkelingsmogelijkheden van de Spoorzone en het stationsgebouw onderzocht. Tot slot dienen we ook kenbaar te maken dat het goed verblijven en investeren is in Roosendaal.

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? De economische visie 2040 ‘Slimme Doeners maken de toekomst’ werd opgeleverd. De samenwerking hiervoor met de ondernemers en onderwijsinstellingen werd gecontinueerd door gezamenlijk aan de slag te gaan met een bijbehorend uitvoeringsprogramma. Wij hebben het uitdragen van Roosendaal als een plaats waar het goed investeren is gecontinueerd door het Linkedin-Ondernemersteam en de samenwerking met Citymarketing.

Focus op de kwaliteit van de beleving in het stadscentrum en de toegangsroutes We hebben onderzocht of en hoe we Fairtrade gemeente kunnen worden en kwamen tot de conclusie dat inzetten op brede welvaart beter past bij de recente ontwikkelingen. Dat werd ook reeds opgestart binnen de werkgroep Brede Welvaart van de stedelijke regio.

58

3

Wij hebben ruimte voor economie mede vormgegeven middels de uitwerking van RSD040, de kwaliteitssprong. Daarbij zetten we niet alleen in op (herstructurering van) bedrijventerreinen maar, zeker gezien onze ambities, op gebieden met een hoge verblijfswaarde door een combinatie van wonen, werken en recreëren. De focus ligt daarbij op de binnenstad, de spoorzone en het Leisurepark Roosendaal. Er werd verder uitvoering gegeven aan het uitvoeringsprogramma R.O.O.S waarbij o.a. leegstaand vastgoed tijdelijk werd ingevuld (VOLOP Roosendaal). De liquidatie van de Binnenstad BV is nagenoeg afgerond en de samenwerking met de nieuwe Stichting Binnenstadsmanagement Roosendaal werd voorbereid en de samenwerking tussen Citymarketing en de stakeholders verbeterd.

Stimuleren van aantrekkelijke werklocaties In de stedelijke regio West-Brabant werden de economische belangen en speerpunten vertaald in de regionale investeringsagenda (RIA) West-Brabant. Een aantal taken van de Regio West-Brabant, waaronder het komen tot hernieuwde afspraken voor de regionale programmering van bedrijventerreinen werden opgestart onder regie van de stedelijke regio's. Daarbij werd ook de link gelegd met de netcongestie en de mogelijke aanlanding van de windparken op zee in Moerdijk (Powerport). De extra ruimtebehoefte vanuit de circulaire energie wat betreft de hogere milieucategorieën en de daarbij gewenste ligging aan bevaarbaar water werden ook betrokken in het opgestarte onderzoek door Stec. Naast inzicht in de toekomstige ruimtebehoefte werd ook de energietransitie op de bestaande terreinen versneld. Een regionaal project werd opgestart en via de provincie werden succesvol SPUK-middelen aangevraagd en toegekend die in 2025 worden benut om de haalbaarheid van energiehubs op bedrijventerreinen te onderzoeken. Op deze wijze willen we lokaal opgewekte energie zoveel mogelijk ook lokaal benutten en piekbelasting op het net van Enexis reduceren. Parkmanagement is op diverse werklocaties gecontinueerd en verder uitgerold ten behoeve van toekomstbestendigheid.

Door de verdere professionalisering hiervan en door nauwe samenwerking op de diverse werklocaties tussen ondernemersverenigingen, politie, brandweer en gemeente zijn de bedrijventerreinen Majoppeveld, Borchwerf I, Vijfhuizenberg, Borchwerf II en Leisurepark de Stok allemaal gecertificeerd met een Keurmerk Veilig Ondernemen. Er werd nog niet gestart met brede revitalisering verouderde of leegstaande bedrijfspanden omdat de markt dit zelf lijkt op te pakken. We hebben onze focus beperkt tot het EKP, het stationsgebouw, de Sint-Jan en het Vrouwenhof. Het nieuwe kabinet heeft veel aandacht voor het terugdringen van arbeidsmigratie en in dit kader is de nodige input geleverd en werd gewerkt aan een update van het Roosendaalse beleid dat begin 2025 ter besluitvorming zal worden aangeboden. We hebben ondernemers gekoppeld aan de programma's van Rewin (Circulair en Plantbased) en onze start-ups konden rekenen op ondersteuning door Starttogrow in samenwerking met Rewin. Het Cloetta-dossier heeft de nodige energie gekost en wij hopen dit bedrijf voor Roosendaal te kunnen behouden.

59

3

Een levendig en aangenaam werken en reizen klimaat in het stationsgebouw van Roosendaal Er is een onderzoek opgestart om de mogelijkheden in kaart te brengen voor een invulling van het leegstaande stationsgebouw. Hierbij is gekeken naar de kansen op invulling van ondernemers en andere partijen, de benodigde investering in het pand, een haalbaar exploitatiemodel en een visualisatie van een mogelijk eindconcept. In 2025 wordt gekeken naar de vervolgstappen in samenwerking met NS en andere partners.

Evenementen > We hebben de bestaande evenementen behouden en hen gefaciliteerd in hun ambities. In samenwerking met onze partners zoals sportclubs, het cultuurcluster en citymarketing hebben we het bereik voor de bestaande evenementen uitgebreid. > Samen met de evenementenorganisaties werken we aan het verduurzamen van de evenementen; een voorbeeld hiervan is het recyclen van plastic bekers. Zelf zorgen we voor de verdere verduurzaming van de evenemententerreinen. > We zijn niet meer op zoek gegaan naar een nieuw grootschalig evenemententerrein maar hebben het Gotwaldt-park geschikt gemaakt voor evenementen.

Vrijetijdseconomie > Regionaal heeft Roosendaal de kar getrokken voor de vrijetijdseconomie na het besluit om dit vanuit de RWB over te hevelen naar de stedelijke regio. Een onderzoek naar de regionale kansen en uitdagingen werd opgestart en is in afronding. Dit wordt verder opgepakt binnen de Stedelijke Regio. > Met de ondernemers van Leisurepark Roosendaal werd verder gewerkt aan de uitwerking van de gebiedsvisie in samenhang met de aangrenzende gebieden Westrand en Bulkenaar. Parallel werd de gebiedsmarketing uitgewerkt wat in 2025 tot besluitvorming zal leiden. De procedure bij de Raad van State tegen de uitbreiding van Designer Outlet Roosendaal werd door de Bergse ondernemersvereniging ingetrokken. > In Spoor C werd het Suikerplein als evenemententerrein uitgerust en in gebruik genomen. Er werd verder uitvoering gegeven aan het havenbeleid en de trailerhelling werd voorbereid en zal begin 2025 in gebruik genomen worden. > In de kernen Nispen, Wouw, Wouwse Plantage, Moerstraten en Heerle werden in samenwerking met de ondernemers en bewoners de toeristisch-recreatieve troeven verder uitgewerkt en werd de toeristisch-recreatieve Infrastructuur verbeterd door extra bewegwijzering en samenwerking met Visit-Brabant.

60

Rapportcijfer vestigingsklimaat

6,6

6,5

6,5

Bron: Bedrijvenenquête

2017

2019

2021

3 1.146

1.200

1.245

Nog aanpassen 6,6 Rapportcijfer

2023

2024

6,5

6,5

2019

2021

Aantal vestigingen per 10.000 inwoners Bron: Waarstaatjegemeente.nl

2022

vestigingsklimaat 2017

Bron: Bedrijvenenquête

WAT HEEFT HET GEKOST? X € 1.000

Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Nog aanpassen 1.146 -76

Lasten Ondernemerschap

4.370 5.690 Aantal vestigingen

Baten Ondernemerschap

Bron: Waarstaatjegemeente.nl 721 707

Saldo

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

1.200 5.614

1.245 5.551

2022 -5

2023702

2024

-71

4.912

per 10.000 inwoners

3.649

4.983

719 4.832

BESTAANSZEKERHEID WAT HEBBEN WE BEREIKT? Bestaanszekerheid gaat over een fundamenteel gevoel erbij te horen. We hebben in 2024 gewerkt aan een gemeente die betrokken is, waarin iedere inwoner gelijke kansen heeft en kan nadenken over de dag van morgen zonder bezig te hoeven zijn met wat er vandaag moet gebeuren om enkel te overleven. We hebben inwoners met (financiële) problemen ondersteund om hen mee te kunnen laten doen in de maatschappij, door beperkingen weg te nemen. Daarmee zorgen we ervoor dat iedereen, en met name kinderen en jongeren, dezelfde mogelijkheden heeft om zich te ontwikkelen en dezelfde toegang heeft tot zorg, onderwijs en een zinvolle (arbeidsmatige) invulling van de dag. Samen met onze (maatschappelijke) partners, het bedrijfsleven en inwoners hebben we iedereen hierbij zo goed mogelijk ondersteund. Hierbij zetten we in op drie pijlers, namelijk preventie, interventie en perspectief. We hebben ingezet op preventieve maatregelen om grotere problemen in de toekomst te voorkomen. Met onze interventies hebben we ervoor gezorgd dat inwoners in zwaar weer het hoofd boven water kunnen houden. En door perspectief aan te reiken, hebben we een duurzame oplossing geboden om problemen structureel op te lossen.

61

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

3

Kwetsbare doelgroepen op de arbeidsmarkt > In 2024 zijn er voorbereidingen getroffen voor de implementatie van de wijzigingen in de participatiewet. De beoogde ingangsdatum is echter uitgesteld, waardoor implementatie nog niet heeft plaatsgevonden. > Voor inwoners met een indicatie beschut werk is er in 2024 geen sprake geweest van een wachtlijst. Daarnaast hebben we ook iedereen met een indicatie geplaatst nadat we de opgelegde taakstelling al hadden behaald.

Aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt > We hebben ons sterk gemaakt voor een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Dat hebben we gedaan door meer inzicht te krijgen in datgene wat onderwijs, ondernemers, netwerkpartners, studenten en de overheid belangrijk vinden voor Roosendaal en de regio. Tijdens de Onderwijs & Arbeidsmarktconferentie Roosendaal, die in september 2024 heeft plaatsgevonden, hebben we samen belangrijke acties bepaald die we in de multi-helix (onderwijs, ondernemers, overheid, maatschappelijke partners en studenten) verder uitwerken tot de Aanpak OnderwijsArbeidsmarkt 2040. > We hebben de programmalijn Perspectief op werk (onderdeel van het Nationaal Programma Roosendaal) verder uitgewerkt om (begin 2025) over te gaan tot uitvoering. Binnen dit programma bieden werkgevers baangaranties voor de meest kansrijke beroepen die tevens aansluiten op onze economische visie. Zoals beroepen in de techniek en zorg & welzijn. Ook trekken werkgevers, onderwijs en netwerkpartners samen op om jongeren en ouders in een vroeg stadium enthousiast te maken voor kansrijke beroepen. Op deze manier voorkomen we schooluitval en leiden we meer jongeren met een startkwalificatie op voor sectoren waar we nu en in de toekomst veel arbeidskrachten nodig hebben. > In 2024 hebben vmbo-leerlingen uit Roosendaal weer mee kunnen doen aan ‘Roosendaal on Stage’.

In oktober organiseerde Samen in de Regio weer ‘Kijk Binnen Bij Bedrijven’. Beide evenementen dragen bij aan een betere aansluiting tussen het onderwijs en de arbeidsmarkt.

Arbeidsmigranten > Om een veilige plaats om te verblijven te zijn, zijn alle bij handhaving bekende verblijfplaatsen van arbeidsmigranten bezocht. De eigenaren zijn op misstanden aangesproken en zij hebben de tijd gekregen om tot verbetering te komen. Ondanks verbeteringen van verhuurders is wel gebleken dat om terugval te voorkomen/beperken controles doorlopend dienen plaats te vinden. > Huisvestingsprojecten die op de planning stonden, zijn door bezwaren uit de omgeving niet gerealiseerd in 2024. Naar aanleiding daarvan zijn de toetsingscriteria voor huisvesting van arbeidsmigranten geëvalueerd en zijn verbeterpunten hierop meegenomen in de actualisatie van het arbeidsmigrantenbeleid.

62

3

> Vanuit de taskforce arbeidsmigranten zijn acties uitgezet en gemonitord. Binnen het actualiseren van het beleid zijn nieuwe doelstellingen gevormd. In het kort werd in 2024 op de genoemde thema’s als volgt ingezet: >

Registratie en informatie: Met uitzendbureaus zijn afspraken gemaakt over

inschrijvingsmogelijkheden. En zijn er controles uitgevoerd op “verdachte”

inschrijvingen.

>

Economie en arbeidsmarkt: De economische visie is vastgesteld en is de basis

voor het sturing geven aan de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Daarnaast heeft

er structureel overleg plaatsgevonden om de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt

en arbeidsmigranten te volgen. Dit heeft geresulteerd in diverse vervolgafspraken

die opgenomen zijn in het geactualiseerde beleid.

>

Sociaal Domein: De nachtopvang en inzet van welzijnsorganisatie Barka zijn

voortgezet.

>

Veiligheid en handhaving: Er zijn het gehele jaar controles uitgevoerd op

misstanden bij kamerbewoning. Het meldpunt Wet goed verhuurderschap is

ingericht en er is extra handhavingscapaciteit beschikbaar gesteld om meldingen

op te pakken.

Inkomen en ondersteuning > Vanuit bestaanszekerheid is er geïnvesteerd op de inzet bij Inwonersondersteuning Roosendaal, voor een grotere capaciteit van professionals die inwoners kunnen ondersteunen bij financiële vragen of geldzorgen. > Er is in 2024 geïnvesteerd in het netwerk van subsidiepartners en de onderlinge samenwerking, door extra tijd en aandacht te besteden aan accountgesprekken en door het organiseren van netwerkactiviteiten op het gebied van bestaanszekerheid en kansengelijkheid. > We hebben in 2024 de Meedoenregeling uitgevoerd en incidenteel uitgebreid om aan alle aanvragen te voldoen. > De Voorzieningenwijzer is geïmplementeerd medio 2024. De eerste resultaten zijn positief. Inwoners weten de tool te vinden en krijgen een beter inzicht in het voorzieningenaanbod waar zij gebruik van kunnen maken. > Met de inzet van energieklussers en het openstellen van de witgoedregeling voor de doelgroep tot 130% is er uitvoering gegeven aan de aanpak energiearmoede. > We hebben in 2024 de ondersteuning van gedupeerden van de kinderopvangtoeslagaffaire gecontinueerd.

Vroegsignalering en schuldhulpverlening > We hebben onze aanpak vroegsignalering uitgebreid en ontwikkeld, om zo laagdrempelig en vroeg mogelijk bij inwoners met betalingsachterstanden op de lijn te komen. > Om inwoners goed rond te laten komen en financieel zelfredzaam te maken, hebben we uitvoering gegeven aan de beleidsagenda integrale schuldhulpverlening, aan de hand van de uitgangspunten: het voorkomen van schulden, effectief en efficiënt aanpakken van schulden en duurzaam oplossen van schulden.

63

3

Gelijke kansen voor jeugdigen > Door middel van interventies zoals het Roosendaals Jeugdontbijt, Meedoenregeling Kinderen en Kansrijke Start hebben we beperkingen proberen weg te nemen als het gaat om gelijke kansen. Door kinderen een voedzame start van de dag te geven, mee te kunnen laten doen met sport en cultuur of ouders handvatten te geven hoe zij vanaf de start van de zwangerschap een kansrijke omgeving voor hun kind kunnen creëren, zorgen we ervoor dat kinderen die opgroeien in een armoedesituatie wel dezelfde kansen krijgen als kinderen die dat niet doen. > We hebben de programma’s MoneyWays en Get a Grip uitgevoerd op het VO en het MBO. Daarnaast is er in het schooljaar 2023/2024 onderzoek uitgevoerd naar het bereik en het effect van deze interventies. De uitkomsten zijn meegenomen om de impact van deze programma’s in het schooljaar 2024/2025 verder te optimaliseren.

Asielketen en statushouders > De gemeenten Bergen op Zoom, Halderberge, Moerdijk, Roosendaal, Steenbergen, Rucphen en Woensdrecht maken onderdeel uit van het district ‘De Markiezaten’, waar al geruime tijd samen wordt gewerkt op het gebied van asiel en migratie. De zogeheten regionale regietafel de Markiezaten komt eens per vier weken bijeen om de stand van zaken te bespreken met betrekking tot de asielopgave, de opvang van Oekraïense vluchtelingen en de huisvesting van statushouders. Het gremium is bedoeld voor de consolidatie van regionale standpunten ten behoeve van de provinciale regietafel, de facilitering van kennisuitwisseling en het coördineren van de uitvoering van gezamenlijke opgaven. > De Provincie toetst twee keer per jaar of gemeenten over de afgelopen periode het aantal vergunninghouders heeft gehuisvest, conform de door het Ministerie van Justitie en Veiligheid opgelegde halfjaarlijkse taakstelling. De cijfers vanuit het Centraal Orgaan Asielzoekers (COA) zijn hierbij leidend. Om de halfjaarlijkse taakstelling te behalen, verrichten, met name onze partners Alwel en Vluchtelingenwerk Roosendaal, continu grote inspanning om een passende woning te vinden. Dit blijkt een steeds moeilijkere opgave te worden.

Zo hadden we het afgelopen half jaar te maken met de koppeling van enkele hele grote gezinnen en een groot aantal nareizigers, die nog niet in Roosendaal zijn aangekomen, maar waarvan de referent wel in onze gemeente woont. Daarnaast is er dit jaar sprake van minder doorstroming in de woningvoorraad van Alwel. De taakstelling voor het tweede halfjaar is daardoor niet helemaal gehaald, deze wordt meegenomen in de taakstelling voor het eerste half jaar van 2025.

64

3 Inwoners met betaald werk per 1.000 inwoners 15-75 jaar Bron: Waarstaatjegemeente.nl

Percentage kinderen dat in armoede opgroeit (in huishoudens met minimaal 4 jaar een inkomen tot 120% van het sociaal minimum) Bron: CBS

686

702

705

2022

2023

2024

6,6%

6,4%

5,8%

2020

2021

2022*

12,8%

12,2%

11,9%

2020

2021

* Voorlopig cijfer

Percentage huishoudens met een laag inkomen (minimaal 1 jaar een inkomen tot 120% van het sociaal minimum) Bron: CBS

2022* Voorlopig cijfer

65

3

WAT HEEFT HET GEKOST? > Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Bestaans­ zekerheid

78.107

68.456

13.011

81.467

81.244

Baten Bestaans­ zekerheid

43.368

35.280

12.120

47.400

49.374

Saldo

34.739

33.176

891

34.067

31.870

X € 1.000

FINANCIEEL OVERZICHT WERKEN & ONDERNEMEN Beleidsveld X € 1.000 Lasten

Primitieve Begrotings- Gewijzigde begroting wijzigingen begroting 2024 2024 2024

Rekening 2024

Ondernemer­­­ schap

4.370

5.690

-76

5.614

5.551

Bestaans­ zekerheid

78.107

68.456

13.011

81.467

81.244

82.477

74.146

12.935

87.081

86.795

721

707

-5

702

719

43.368

35.280

12.120

47.400

49.374

Totaal

44.089

35.987

12.115

48.102

50.093

Saldo

38.388

38.159

820

38.979

36.702

Stortingen in reserves

12.493

8.650

1.782

10.432

10.432

Onttrekkingen aan reserves

17.582

10.150

384

10.534

10.347

Totaal Baten

Onder­nemer­ schap Bestaans­ zekerheid

66

Rekening 2023

67

PROGRAMMA 4

WONEN & VERBLIJVEN

68

4

BELEIDSVELDEN EN PORTEFEUILLEHOUDERS Beleidsvelden

Portefeuillehouder

Ruimtelijke ordening

wethouder Paul de Beer

Openbare ruimte

wethouder Evelien van der Star

Vergunningen

wethouder Robin Heij

Mobiliteit

wethouder Robin Heij

Energie en warmte

wethouder Klaar Koenraad

Natuur, landbouw en milieu

wethouder Klaar Koenraad

69

4

RUIMTELIJKE ORDENING WAT HEBBEN WE BEREIKT? We hebben in 2024 volop ingezet op de verdere ontwikkeling van onze gemeente op ruimtelijk gebied. Door in te zetten op een strategisch toekomstperspectief met de Kwaliteitssprong Roosendaal 2040 werken we verder aan een vitale, leefbare en evenwichtige gemeente. Roosendaal heeft in de regio een leidende positie en werkt daarin goed samen met omliggende gemeenten. De woningbouwopgave is in een hogere versnelling gekomen met het aannemen van nieuwe visies en goedkeuren van grootschalige plannen. Door de toekenning van extra Rijksgelden uit de Woontop kan de gemeente versneld aan de slag met het verhogen van de bouwproductie. Rondom het Spooremplacement zijn de eerste afspraken met partners gemaakt om te komen tot een stedelijke ontwikkeling rondom het spoor. Met de visie Wonen in en om de dorpen wordt ook aan een evenwichtige ontwikkeling in de dorpen gewerkt. De bouw van nieuwe woningen wordt gecombineerd met een evenwichtige voortgang op het gebied van parkeren door de ontwikkeling van een mobiliteitsvisie. De brede visie Roosendaal 2040 combineert daarnaast de verschillende opgaven van klimaat, parkeren, natuur, sociaal en wonen in een integrale ruimtelijke visie.

Deze werkzaamheden leiden tot een betere doorstroming op de woningmarkt met een gedifferentieerd woonaanbod waarin we ook kwaliteit toevoegen voor een betere leefomgeving. Hiermee brengen we onze buurten en dorpen meer in balans: in Roosendaal is het prettig wonen.

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? Landelijke en regionale samenwerking > In 2024 hebben we de ambities van Roosendaal in samenwerking met regionale en landelijke partners verstevigd. Regionaal heeft het samenwerkingsverband SRWBW het Pact van Moerdijk gesloten en een Regionale Investeringsagenda opgesteld. De SRWBW richt zich op samenwerking rond de thema’s wonen, werken/economie, landschap en natuur, energie en mobiliteit, vanuit het perspectief van brede welvaart. De concept-RIA geeft aan welke investeringen, projecten en programma’s nodig worden geacht om de regio sterk te ontwikkelen.

70

4

> Vanuit de Woontop heeft de gemeente afspraken gemaakt met het Rijk over een versnelde realisatie van woningen in het kader van het Nationaal Programma Roosendaal (NPR). Hiermee is voor 30 miljoen aan investeringen gereserveerd om 2.700 woningen tot en met 2029 te realiseren, waarvan 800 woningen versneld in 7 projecten. > De Woondeal West-Brabant West is doorontwikkeld en heeft geleid tot concrete resultaten. Eind december 2024 is een Woonzorganalyse opgeleverd die de basis is voor de Regionale Woonzorgvisie. Aan de regionale Versnellingstafel hebben gemeenten, corporaties en marktpartijen gezamenlijk gewerkt aan het versnellen van de woningbouwopgave. Hiervoor zijn afspraken gemaakt tussen de partijen die vertaald zijn in een Nieuwe Werkwijze Versnelling. Deze nieuwe werkwijze zal in 2025 beruikt worden om versneld projecten te realiseren.

Roosendaal 2040 / Kwaliteitssprong > De Kwaliteitssprong is als strategische toekomstvisie van Roosendaal tot wasdom gekomen en gereed om begin 2025 in de raad besproken te worden. Hier is het participatieproces doorlopen en de visie moet de basis zijn voor een bijgestelde omgevingsvisie waarin het perspectief tot 2040 wordt bekrachtigd. > De gemeente heeft afspraken gemaakt met Rijk, Provincie Noord-Brabant, ProRail en NS om gezamenlijk te onderzoeken of we het spooremplacement stapsgewijs kleiner kunnen maken door delen van het emplacement uit te plaatsen. Vooruitlopend op een mogelijke uitplaatsing van het emplacement wordt samen met ProRail gekeken of het mogelijk is het emplacement efficiënter in te richten waardoor al voor 2030 ruimte beschikbaar komt voor woningbouw. > In 2024 heeft de gemeente de gebiedsvisie Westrand vastgesteld waarmee de ontwikkeling van deze wijk doorgezet kan worden. De visie vormt de basis voor een integrale ontwikkeling van de wijk. Na de vaststelling is meteen gestart met de planvorming op projectniveau bij het Permekeplein, BDO, Liebau en Rembrandtgalerij. > Voor de ontwikkeling van 't Oude Centrum is, ten behoeve van verbetering van de leefkwaliteit, leefbaarheid en veiligheid, een gebiedsgerichte aanpak ontwikkeld voor de Molenstraat, Brugstraat en Hoogstraat.

> Voor het gebied Laan van Brabant en Omgeving is het visievormingstraject voortgezet en heeft hier een eerste participatie plaatsgevonden. Daarnaast is een OER-scan (Omgevingseffectrapportage) uitgevoerd. Deze stappen vormen de basis voor een integrale visie met heldere kaders die in 2025 wordt gedeeld.

Versnelling Woningbouw > In 2024 heeft de gemeente het participatieproces rondom de visie Wonen in en rond de Dorpen doorlopen. Deze visie zal de basis vormen voor het realiseren van nieuwe woningen in de dorpen waarmee de leefbaarheid versterkt gaat worden. > In 2024 zijn in Roosendaal meerdere projecten opgeleverd die bijdragen aan de woningbouwopgave van de gemeente. In Beekkwartier is de eerste fase opgeleverd in de ontwikkeling van Stadsoevers. In de rest van Stadsoevers wordt in 2025 gestart met de bouw. Daarnaast is doorgebouwd in onder andere de Josephwijk, Jacobus Vosstraat en de Dr. Braberstraat. Hiermee zijn er in 2024 bruto 229 woningen in Roosendaal gerealiseerd. > Bij onder andere Stadsoevers, Kader, Waterstraat, V&D en De Brink zijn mijlpalen behaald in de planvorming waarmee we een stap dichterbij realisatie zijn gekomen. > De gereedschapskist is verder gevuld met de Huisvestingsverordening en we hebben

71

4

een Leegstandsverordening opgesteld om de problematiek rond langdurig leegstaande panden in het gebied van ‘t Oude Centrum aan te pakken. Hierdoor versterken we de leefbaarheid en het veiligheidsgevoel van inwoners en ondernemers en kan deze verordening bijdragen om de druk op de bestaande woningvoorraad te verlichten. > Er is gestart met het opstellen van een nieuw grondbeleid. Dit beleid wordt in 2025 afgerond en geïmplementeerd. > De Regionale Woonzorganalyse is uitgevoerd en wordt gebruikt als input voor de Regionale Woonzorgvisie. > Samen met Alwel werkt de gemeente aan een langjarige woonstrategie waarin afspraken worden gemaakt over de toekomstige ontwikkeling van Roosendaal. Deze woonstrategie is in 2024 in concept gereed gemaakt en besproken met een breed scala aan partners binnen de Alliantietafel NPR. De Woonstrategie vormt de basis voor nieuwe afspraken in het Woonconvenant en prestatieafspraken.

Speciale doelgroepen > In regionaal verband (Woondeal) is onderzoek gedaan naar de opgave rondom woonwagens. Daarnaast heeft er regionale afstemming plaatsgevonden over de opgave rondom arbeidsmigranten en opvang van speciale doelgroepen.

Aantal opgeleverde woningen (nieuwbouw, transformatie en overige toevoegingen) Bron: CBS

197

218

229

2022

2023

2024

WAT HEEFT HET GEKOST? X € 1.000

72

Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Ruimtelijke ordening

14.178

19.611

1.803

21.414

19.646

Baten Ruimtelijke ordening

8.549

12.837

899

13.736

12.167

Saldo

5.629

6.774

904

7.678

7.479

4

OPENBARE RUIMTE WAT HEBBEN WE BEREIKT? We streven in de openbare ruimte naar een meer hybride buitenruimte waar het onderhoud zichtbaar is, maar ook afgestemd op de omgeving. We willen immers een aantrekkelijke gemeente zijn om te wonen, te werken, te recreëren en elkaar te ontmoeten. Hiervoor moeten we aandacht hebben voor onze openbare ruimte. Om hier invulling aan te geven hebben we in 2024 voor het groenonderhoud gewerkt met integrale onderhoudsbestekken. Vanwege grote druk op de arbeidsmarkt, veranderde weersomstandigheden en daarmee gepaard gaande stijgende kosten hebben we hier niet in de hele gemeente invulling aan kunnen geven. Een deel van onze openbare ruimte ligt inmiddels op het afgesproken beeldkwaliteitsniveau, maar het heeft behoorlijk wat uitdagingen gebracht voor ons groenonderhoud en de onkruidbestrijding. Behalve de druk bovengronds is er ook een enorme druk ondergronds. We hebben in 2024 hard gewerkt om meer regie op de ondergrond te krijgen. Mede hebben we dit gedaan door het opbouwen van een goede relatie met de nutsbedrijven, met name Enexis vanwege de energietransitie. Gezamenlijk proberen we de impact op de openbare ruimte te verminderen. In dit proces hebben we in 2024 grote stappen gemaakt.

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? Onderhoud groen, grijs & blauw > We hebben meer aandacht besteed aan het creëren van aantrekkelijke, gastvrije en aangename openbare plekken waar mensen graag tijd doorbrengen. > We hebben de doelen die de samenleving voor de openbare ruimte heeft vertaald naar een plan om ze in de praktijk te brengen. Bij iedere ruimtelijke ontwikkeling hebben we een Plan Openbare Ruimte (POR) opgesteld. Onze inwoners, ondernemers en partners hebben we laten meedoen en meedenken en uitgedaagd om onze gestelde opgaven voor het openbaar gebied te integreren in hun initiatieven en plannen. > Het Leerwerkbedrijf WVS heeft een plek bij het groenonderhoud. We hebben zelf ook plaatsen bij Openbare Werken beschikbaar gesteld aan het leerwerkbedrijf WVS voor het groenonderhoud.

73

4

> Om meer (bio)diversiteit te krijgen zijn bij herinrichting van versleten groenvakken andere kruidenmengsels, bomen en planten toegepast. > De werkzaamheden van het grijsareaal planden we via de Beheerkalender en daarbij hebben we rekening gehouden met de planning van nutsbedrijven, zoals Enexis en Brabant Water. We onderzochten mogelijkheden voor het opwaarderen van het grijs areaal en stemden dit zoveel mogelijk af met andere werkzaamheden zoals het vervangen van rioleringen, het toepassen van klimaat adaptieve maatregelen en het hergebruiken van materialen. > In 2024 hebben we de ingezette acties van 2023 om de algehele beeldkwaliteit van trottoirs in Roosendaal te verhogen voorgezet. Alle trottoirs in de gemeente liggen inmiddels op het afgesproken beeldkwaliteitsniveau. > Het Water- en Rioleringsprogramma (WRP) 2024-2027 is vastgesteld en ten uitvoer gebracht. In het WRP is beschreven hoe we invulling geven aan onze wettelijke zorgplichten voor afvalwater, hemelwater en grondwater. Met de vernieuwde opzet van het WRP sluiten we beter aan op de ingevoerde Omgevingswet en de verbrede opvatting van de invulling van de zorgplichten. Daarnaast hebben we de volgende activiteiten opgepakt in 2024. > Met het onderhoud van zaken als brandkranen en watertappunten hebben we een start gemaakt om dit te borgen.

> In 2024 is er een start gemaakt met het opstellen van een Waterstructuurplan 2040. Hierbij zal rekening worden gehouden met de verschillende opgaven die we als gemeente hebben. > In 2024 is gestart met het versneld verledden van onze openbare verlichting. De openbare verlichting wordt verduurzaamd en ook verslimd, wat een flinke

Bron: Bewonersenquête

74

GRIJS

GROEN

GRIJS

GROEN

GRIJS

Waardering inwoners onderhoud van het openbaar groen en van de verhardingen in hun buurt/dorp

GROEN

energiebesparing op zal gaan leveren.

5,7 5,7

5,7 5,7

5,5 5,4

2019

2021

2023

4

WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Openbare ruimte

37.823

35.993

2.369

38.362

38.351

Baten Openbare ruimte

17.751

15.636

694

16.330

16.823

Saldo

20.072

20.357

1.675

22.032

21.528

X € 1.000

VERGUNNINGEN WAT HEBBEN WE BEREIKT? We bouwden aan onze stad en onze dorpen, zodat ze klaar zijn voor de toekomst. Daarbij hielden we rekening met de ontwikkelingen in het fysieke domein; op 1 januari 2024 zijn de Omgevingswet (Ow) en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) in werking getreden. Deze wetten veranderden de procedures voor vergunningaanvragen. Hoewel deze verandering noodzakelijk was, kende de invoering van de Ow aanzienlijke obstakels. Eind 2023 zorgde de invoering voor een forse piek in de werkvoorraad, waardoor onze bereikbaarheid en dienstverlening zwaar onder druk kwamen te staan. Ondanks deze uitdagingen streefden we ernaar dat onze inwoners, ondernemers en partners zo min mogelijk hinder ondervonden van deze transitie. We streefden ernaar om tijdig en actief te informeren, maar door de grote hoeveelheid werk is dit niet altijd gelukt. Hoewel de omstandigheden soms lastig waren, bleven we transparant over de mogelijkheden en onze uiteindelijke overwegingen en besluiten.

75

WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?

4

> We informeerden inwoners, ondernemers en partners over de gevolgen van de wetswijzigingen. In 2024, bij de inwerkingtreding van de Omgevingswet (Ow), hadden we een omgevingsplan dat tijdelijk is gevuld met o.a. de oude bestemmingsplannen en de Bruidsschat. De methodiek van het nieuwe omgevingsplan wijkt behoorlijk af van de methodiek van de huidige bestemmingsplannen. In 2024 gingen we verder met het opstellen van een prototype (basisregels) omgevingsplan op basis van de regels uit bestemmingsplannen. Door het ontbreken van cruciale functies in de plansoftware en het ontbreken van de doorontwikkeling van ‘regels op de kaart’ in het nieuwe digitale loket is besloten om omgevingsplanwijzigingen op te stellen met de oude techniek. Dit heeft geleid tot extra werk in 2024. Het Omgevingsplan biedt uiterlijk in 2032 het kader voor alle vergunningaanvragen in het fysieke domein. Wij hebben het afgelopen jaar ook Omgevingsvergunningen verleend op grond van andere regelgeving, waaronder de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). We zorgden er daarmee voor dat er in het openbaar gebied op een veilige en gezonde wijze activiteiten georganiseerd konden worden. > Aanvragen behandelden we binnen de wettelijke termijnen en waar mogelijk sneller.

Indien aanvragen niet binnen het geldend beleid pasten, benaderden we deze vanuit het ‘ja, mits’-principe, en daar waar mogelijk pasten we ons proces daarop aan. Het in behandeling nemen van aanvragen deden we vanuit een positieve grondhouding, waarbij we ook rekening hielden met andere factoren zoals de omgeving of de beschikbare inzet van hulpdiensten en BOA’s.

WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023

Primitieve begroting 2024

Begrotingswijzigingen 2024

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Lasten Vergun­ningen

2.977

2.613

682

3.295

3.395

Baten Vergunningen

2.317

1.553

500

2.053

2.149

Saldo

660

1.060

182

1.242

1.246

X € 1.000

76

4

MOBILITEIT WAT HEBBEN WE BEREIKT? In 2024 hebben we flinke slagen gemaakt met de Integrale Mobiliteitsvisie 2040 (Roosendaal gaat voor actieve mobiliteit!"), die nu in concept gereed is. We hebben veel input gekregen van onze ondernemers en bewoners en kijken tevreden terug op het participatieproces. De mobiliteit van de Roosendaler moet actiever en efficiënter als we al onze verdichtingsopgaven willen waarmaken. We zien veel kansen in het upgraden van ons fietsnetwerk en bijbehorende fietsvoorzieningen in onze stad en dorpen. Op het gebied van verkeersveiligheid gingen we verder met de aanpak van de Top 20 onveilige locaties en richtten we steeds meer schoolomgevingen veilig en uniform in. Tot slot gaven we in 2024 vervolg aan de verdere verduurzaming van onze mobiliteit. Om de inwoners zo goed mogelijk te faciliteren met laadvoorzieningen stelden we een laadpalenbeleid 2.0 op. Deze is in concept gereed. Samen met de buurtgemeenten Etten-Leur, Rucphen en Halderberge is gestart met de verkenning van de snelfietsroute naar Etten-Leur. De opdracht voor de verkenning naar de snelfietsroute EssenRoosendaal is ook uitgezet. Daarnaast hebben we belangrijke stappen gezet naar een upgrade van station Roosendaal. De nieuwe busconcessie, die vanaf volgend jaar gereden zal gaan worden, heeft in 2024 meer vorm en inhoud gekregen.