Bijlage - Jaarstukken 2024.pdf
Tekst van het document
JAARSTUKKEN 2024
INHOUDSOPGAVE Aanbiedingsnota
6
Vaststellingsbesluit
10
Deel I: Jaarverslag
12
Financieel overzicht Programma 1 Besturen & Samenwerken
37
Sport
47
Mobiliteit
77
Leefbare buurten en dorpen
92
Financieel overzicht Programma
110
PROGRAMMA 1
PROGRAMMA 2
PROGRAMMA 3
BESTUREN & SAMENWERKEN 16
LEREN & ONTWIKKELEN 38
WERKEN & ONDERNEMEN 56
Algemene bestuurlijke zaken
18
Regionale representatie en samenwerking
20
Betrouwbaar en gastvrij
24
Openbare orde, veiligheid en preventie Financieel overzicht Besturen & Samenwerken
2
32
37
Onderwijsbeleid
40
Ondernemerschap
58
Onderwijshuisvesting
45
Bestaanszekerheid
61
Sport
47
Financieel overzicht Werken & Ondernemen
66
Cultuur
51
Financieel overzicht Leren & Ontwikkelen
55
PROGRAMMA 4
PROGRAMMA 5
PROGRAMMA 6
WONEN & VERBLIJVEN 68
ZORGEN & STIMULEREN 90
BETALEN & FINANCIEREN 108
Ruimtelijke ordening
70
Leefbare buurten en dorpen
92
Lokale heffingen
109
Openbare ruimte
73
Welzijn
95
Vennootschapsbelasting
109
Vergunningen
75
Zorg en ondersteuning
99
Verbonden partijen
109
Mobiliteit
77
Jeugd en jeugdzorg
102
Financieel overzicht Betalen & Financieren
110
Energie en warmte
81
Financieel overzicht Zorgen & Stimuleren
Natuur, landbouw en milieu
84
Financieel overzicht Wonen & Verblijven
88
106
3
INHOUDSOPGAVE VERVOLG
4
Paragrafen
112
Paragraaf 1. Lokale Heffingen
113
Paragraaf 2. Weerstandsvermogen en Risicobeheersing
120
Paragraaf 3. Financiering
129
Paragraaf 4. Onderhoud Kapitaalgoederen
135
Paragraaf 5. Verbonden partijen
144
Paragraaf 6. Grondbeleid
160
Paragraaf 7. Bedrijfsvoering
165
Paragraaf 8. Subsidies
173
Paragraaf 9. Wet Open Overheid (Woo)
176
Paragraaf 10. Indicatoren prioriteiten Collegeprogramma
178
Deel II: Jaarrekening
186
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
187
Balans met toelichting per 31 december 2024
194
Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen
211
Gebeurtenissen na balansdatum
214
WNT-verantwoording 2024
215
Rechtmatigheidsverantwoording 2024
216
Overzicht baten en lasten 2024 met toelichting per programma
218
Overzicht van baten & lasten per taakveld
258
Indicatoren BBV
262
Single Information Single Audit
264
Bijlage: Afkortingenlijst
307
5
AANBIEDINGSNOTA ZIJ AAN ZIJ IN EEN GEMEENTE MET AMBITIE
2024 was een jaar van betekenisvolle stappen én stevige uitdagingen voor onze gemeente. Als college kijken we met voldoening terug op wat we - samen met onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners, gemeenteraad en organisatie hebben bereikt. In 2024 is op tal van terreinen voortgang geboekt. Zo zijn ruim 200 woningen opgeleverd en zetten we met steun van het Rijk in op versnelde bouw van 800 extra woningen, met nadruk op focuswijken en passende woonvormen. We investeerden in veiligheid en leefbaarheid, met preventieve inzet, weerbaarheidsactiviteiten, uitbreiding van cameratoezicht en nauwe samenwerking met partners om ondermijning en jeugdcriminaliteit tegen te gaan. In de zorg richtten we ons onder meer op het versterken van jeugdhulp en preventie. We hebben gewerkt aan gelijke kansen voor jongeren door passend onderwijs en ondersteuning te bieden bij onderwijsachterstanden. De Jeugdagenda 2024-2027 geeft daarbij richting, met aandacht voor samenwerking tussen onderwijs, zorg en welzijn. Op het gebied van duurzaamheid en klimaatadaptatie hebben we zichtbaar resultaat geboekt. Inwoners gingen aan de slag met de Duurzame Marktplaats, we vervingen duizenden tegels door groen, verbeterden wateropvang in kwetsbare gebieden en rondden het lokale hitteplan af. Ook hebben we stappen gezet in de energietransitie en circulaire economie.
Deze maatregelen maken onze leefomgeving groener, gezonder en toekomstbestendiger. Vanuit de Beweegvisie 2030 als onze basis voor gezondheid en sportbeleid hebben we een actieve en gezonde leefstijl bevorderd, is het onderzoek naar sportaccommodaties afgerond en zijn er verbeteringen doorgevoerd. Verder hebben we met inbreng vanuit het culturele veld de cultuurnota 2025-2040 ontwikkeld. Voor de toekomst van Roosendaal is het essentieel om voldoende talent aan te trekken, te ontwikkelen en vast te houden. Vanuit onze Economische Visie 2040 “slimme doeners maken de toekomst” focussen we ons dan ook op een toekomstbestendig vestigingsklimaat met ondernemers en onderwijs. In 2024 hebben we ingezet op het verder verduurzamen van evenementen, de ontwikkeling West-R Leisurepark en uitbreiding van de Designer Outlet Roosendaal. In 2024 hebben we belangrijke stappen gezet in duurzame en veilige mobiliteit. Zo hebben we in het kader van verkeersveiligheid een aantal onveilige locaties aangepakt (top 20 onveilige locaties) en we hebben geëxperimenteerd met een mobiele flitspaal.
6
Onze regionale samenwerking kreeg verder vorm in diverse netwerken en projecten binnen West-Brabant. Eind 2024 is ook de toekomstvisie RSD2040 gereed gemaakt voor besluitvorming, als basis voor strategische keuzes richting 2040. Binnen de organisatie hebben we verdere stappen gezet in onze professionalisering. De “openbaarheid” hebben we vergroot met actieve openbaarmaking van gemeentelijke informatie in het kader van de Wet open overheid (Woo) en een nieuw publicatieplatform. Participatie is versterkt door inwonersinitiatieven te ondersteunen en kennis over democratie bij kinderen te vergroten. Ook is binnen de organisatie gewerkt aan bewustwording en training op het gebied van gastvrijheid en transparantie. Om te (blijven) voldoen aan groeiende wettelijke taken, maatschappelijke ambities en een efficiënte en toekomstbestendige bedrijfsvoering, hebben we onze digitalisering en het data gedreven werken verder ontwikkeld met aandacht voor privacy en ethiek. Tegelijk hebben we ingezet op aantrekkelijk werkgeverschap, het versterken van samenwerking binnen en tussen domeinen, en het leggen van duurzame verbindingen met de samenleving. Zo bouwen we aan een organisatie waarin onze betrokken medewerkers hun talenten kunnen inzetten en optimaal tot hun recht komen. Daarnaast kende 2024 ook een periode die met het vertrek van twee wethouders niet eenvoudig was.
Dat had impact op zowel het college en de gemeenteraad, als op de ambtelijke organisatie. Inmiddels is - vanuit een open houding en met het bijbehorende vertrouwen een onafhankelijk onderzoek opgestart, waarbij ruimte is voor ieders inbreng. We zijn dankbaar dat we met twee ervaren wethouders opnieuw invulling hebben kunnen geven aan het college. Daarmee hebben we de bestuurlijke stabiliteit hersteld en als team koers weten te houden. Hiermee bouwen we als college en uw raad samen aan een sterk, leefbaar en veilig Roosendaal. Het college van burgemeester en wethouders van Roosendaal
Rekeningresultaat In 2024 hebben we strak gestuurd op de resultaten die we wilden behalen. Daardoor hebben we in 2024 veel van onze doelstellingen behaald. Daar staat echter wel tegenover dat we in 2024, voor het eerst sinds hele lange tijd, een negatief jaarrekeningresultaat hebben behaald. De belangrijkste oorzaak van het negatieve resultaat zijn de sterk toegenomen kosten voor de jeugdzorg. Dit beeld zien we in heel veel gemeenten in Nederland. Compensatie voor de kosten van de jeugdzorg in 2023 en 2024 is nog onderwerp van gesprek tussen het kabinet en de VNG. In 2024 is daarmee een lijn ingezet waar we de komende jaren mee te maken krijgen. De middelen die we als gemeente vanuit het Rijk krijgen voor de uitvoering van onze taken zijn de komende jaren fors lager (vanwege het zogenaamde ravijnjaar). Hierdoor zijn de taken die we uit moeten voeren en de middelen die we daarvoor krijgen uit balans. De komende jaren zal er daarom nog sprake zijn van financiële krapte, waardoor het belangrijk is dat we ook de komende jaren goed sturen op onze budgetten en de doelstellingen die we willen bereiken.
7
Het gerealiseerde negatieve rekeningresultaat 2024 bedraagt € 1,6 miljoen en wordt veroorzaakt door diverse mee- en tegenvallers. Dit betekent een afwijking van € 2,1 mln ten opzichte van de gewijzigde begroting. Saldo gewijz. begroting (x € 1.000)
Saldo realisatie (x € 1.000)
Afwijking (x € 1.000)
Programma’s 1
Besturen & Samenwerken
2
Leren & Ontwikkelen
3
Werken & Ondernemen
4
Wonen & Verblijven
N 31.539
5
Zorgen & Stimuleren
N 75.030
N 74.705
V 325
6
Betalen & Financieren
V 215.293
V 209.535
N 5.758
V 524
N 1.566
N 2.090
Rekeningresultaat 2024
N 48.081
N 49.967
N 1.886
N 21.140
N 19.582
V 1.558
N 38.979
N 36.702
V 2.277
N 30.145
V 1.394
Hieronder volgt een overzicht van grootste de voor- en nadelen:
Voordelen Sociale werkvoorziening (programma 3)
€ 976.000
Opvang ontheemden Oekraïne (programma 3)
€ 811.000
Decembercirculaire 2014 (programma 6)
€ 745.000
Nadelen Individuele Voorzieningen in natura voor jeugd (programma 5)
€ 3.176.000
Voorziening APPA (programma 1)
€ 953.000
Voorziening spaarverlof (programma 1)
€ 746.000
In deel II Jaarrekening zijn per programma de afwijkingen tussen de gewijzigde begroting en de jaarrekening 2024 toegelicht met daarin een uitgebreide toelichting van deze en overige afwijkingen.
Resultaatbestemming 2024 Het gerealiseerde negatieve rekeningresultaat voor resultaatbestemming bedraagt € 1,6 miljoen. We stellen voor dit te dekken middels een onttrekking aan de algemene reserve.
8
Leeswijzer Hierbij presenteren wij de jaarstukken 2024. In dit document wordt een gedetailleerde beschrijving gegeven van het afgelopen jaar, zowel wat betreft de uitvoering van het beleid als de financiële consequenties daarvan. Met deze jaarstukken legt het college van B&W verantwoording af over het jaar 2024.
Jaarverslag Het jaarverslag is onder te verdelen in twee onderdelen: > Verantwoording op de activiteiten en resultaten van de zes programma’s Per beleidsveld geven we vervolgens een beeld van 2024 langs de drie W-vragen: > Wat hebben we bereikt? > Wat hebben we daarvoor gedaan? > Wat heeft het gekost? > Verplichte paragrafen Verplichte paragrafen: deze geven een toelichting op onder andere financiële aspecten, risico's en verbonden partijen. Deel 2: Jaarrekening Dit hoofdstuk bevat de gemeentelijke jaarrekening over 2024, die bestaat uit verschillende componenten. Enerzijds zijn hier de balans en de toelichting op de balans opgenomen, anderzijds het overzicht van baten en lasten, inclusief de bijbehorende toelichting. Daarnaast is er een gedetailleerde uitleg over kredieten en een overzicht van baten en lasten per taakveld. Ook de sisaverantwoording (= eenmalige accountantscontrole) maakt deel uit van dit hoofdstuk. Sinds de jaarrekening 2023 maakt de rechtmatigheids verantwoording door het college eveneens deel uit van de jaarrekening. Bijlage Hierin treft u dit jaar een afkortingenlijst aan. Algemeen In de diverse financiële overzichten duiden we in de verschillen-kolom via een V en N of er sprake is van een Voordeel of een Nadeel. Afrondingen kunnen tot kleine verschillen in tellingen leiden.
9
VASTSTELLINGSBESLUIT Vastgesteld door de gemeenteraad van de gemeente Roosendaal in zijn vergadering van 3 juli 2025,
De griffier, De voorzitter,
E. van der Mark M. Buijs
10
11
DEEL I:
I
JAAR VERSLAG
12
TERUGBLIK 2024 In 2024 heeft onder meer een inspiratiesessie plaatsgevonden om te komen tot het Verhaal van Roosendaal. Verder is de film over de geschiedenis van Roosendaal gericht op de jeugd opgeleverd en tijdens het afscheid van voormalig burgemeester Han van Midden aangeboden. De bedoeling is dat deze film onderdeel gaat worden van een educatief programma op de scholen, zodat de jeugd kennis neemt van de geschiedenis van Roosendaal. In relatie tot het Verhaal van Roosendaal heeft een brainstormavond over de Verjaardag van Roosendaal plaatsgevonden en de ideeën van deze avond zijn met de gemeenteraad gedeeld. Mede op basis van deze ideeën zal in 2025 de Dag van Roosendaal worden georganiseerd. Hierbij worden de gemeenteraad, inwoners, verenigingen, organisaties en ook de dragers van de Roosenspeld, Jongerenroos en Bruggenbouwers betrokken. Op deze dag moet vooral te zien zijn wat onze gemeente en onze inwoners allemaal te bieden hebben, dat we trots zijn op onze stad en dorpen, maar vooral een dag waarop we de verbinding met elkaar zoeken.
13
14
PROGRAMMA 1
PROGRAMMA 2
PROGRAMMA 3
BESTUREN & SAMENWERKEN
LEREN & ONTWIKKELEN
WERKEN & ONDERNEMEN
JAARSTUKKEN 2024
PROGRAMMA 4
PROGRAMMA 5
PROGRAMMA 6
WONEN & VERBLIJVEN
ZORGEN & STIMULEREN
BETALEN & FINANCIEREN
15
ALGEMENE BESTUURLIJKE ZAKEN
PROGRAMMA 1
BESTUREN & SAMEN WAT HEBBEN WE BEREIKT? WERKEN Verhaal van Roosendaal
In 2024 hebben we eraan gewerkt om het Verhaal van Roosendaal verder vorm te geven. Dat dit in 2024 nog niet geleid heeft tot een definitief Verhaal van Roosendaal, komt
onder meer door het vertrek van de portefeuillehouder. Wel zijn er zodanige stappen gezet in 2024, onder meer een inspiratiesessie in samenwerking met Citymarketing en met de nodige stakeholders, dat het Verhaal van Roosendaal in het eerste kwartaal van 2025 opgeleverd is. In relatie tot het Verhaal van Roosendaal is er een besluit genomen om in plaats van de Verjaardag van Roosendaal in 2025 te komen tot de organisatie van de Dag van Roosendaal.
Viering 80 jaar bevrijding De viering van 80 jaar Vrijheid is mede dankzij de Oranjecomités, Oranjestichtingen, diverse organisaties, verenigingen en vrijwilligers een groot succes geworden. .
WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? In 2024 heeft onder meer een inspiratiesessie plaatsgevonden om te komen tot het Verhaal van Roosendaal. Verder is de film over de geschiedenis van Roosendaal gericht op de jeugd opgeleverd en tijdens het afscheid van voormalig burgemeester Han van Midden aangeboden. De bedoeling is dat deze film onderdeel gaat worden van een educatief programma op de scholen, zodat de jeugd kennis neemt van de geschiedenis van Roosendaal. In relatie tot het Verhaal van Roosendaal heeft een brainstormavond over de Verjaardag van Roosendaal plaatsgevonden en de ideeën van deze avond zijn met de gemeenteraad gedeeld. Mede op basis van deze ideeën zal in 2025 de Dag van Roosendaal worden georganiseerd. Hierbij worden de gemeenteraad, inwoners, verenigingen, organisaties en ook de dragers van de Roosenspeld, Jongerenroos en Bruggenbouwers betrokken. Op deze dag moet vooral te zien zijn wat onze gemeente en onze inwoners allemaal te bieden hebben, dat we trots zijn op onze stad en dorpen, maar vooral een dag waarop we de verbinding met elkaar zoeken. Viering 80 jaar bevrijding.
16
1
BELEIDSVELDEN EN PORTEFEUILLEHOUDERS Beleidsvelden
Portefeuillehouder
Algemene bestuurlijke zaken
burgemeester Mark Buijs
Regionale representatie en samenwerking
burgemeester Mark Buijs
Betrouwbare gemeente
wethouder Evelien van der Star-Deijkers
Openbare orde, veiligheid en preventie
burgemeester Mark Buijs
17
1
ALGEMENE BESTUURLIJKE ZAKEN WAT HEBBEN WE BEREIKT? Verhaal van Roosendaal In 2024 is gewerkt aan het Verhaal van Roosendaal verder vorm te geven. Dit heeft in 2024 nog niet geleid heeft tot een definitief Verhaal van Roosendaal. Dat komt onder meer door het vertrek van de portefeuillehouder. Wel zijn er zodanige stappen gezet in 2024, onder meer een inspiratiesessie in samenwerking met Citymarketing en met de nodige stakeholders, dat het Verhaal van Roosendaal in het eerste kwartaal van 2025 opgeleverd is. Daarnaast is het besluit genomen om in plaats van de Verjaardag van Roosendaal vanaf 2025 de Dag van Roosendaal te organiseren.
Viering 80 jaar bevrijding De viering van 80 jaar Vrijheid is mede dankzij de Oranjecomités, Oranjestichtingen, diverse organisaties, verenigingen en vrijwilligers een groot succes geworden.
WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? Verhaal van Roosendaal In 2024 heeft o.a. een inspiratiesessie plaatsgevonden om te komen tot het Verhaal van Roosendaal. Verder is de film over de geschiedenis van Roosendaal gericht op de jeugd opgeleverd en tijdens het afscheid van voormalig burgemeester Han van Midden aan hem aangeboden. De bedoeling is dat deze filmonderdeel gaat worden van een educatief programma op de scholen, zodat de jeugd kennisneemt van de geschiedenis van Roosendaal. In relatie tot het Verhaal van Roosendaal heeft een brainstormavond over de Verjaardag van Roosendaal plaatsgevonden. De ideeën van deze avond zijn met de gemeenteraad gedeeld. Mede op basis van deze ideeën wordt in 2025 de Dag van Roosendaal georganiseerd. Hierbij worden de gemeenteraad, inwoners, verenigingen, organisaties en ook de dragers van de Roosenspeld, Jongerenroos en de Bruggenbouwers betrokken.
18
1
Op deze dag moet vooral te zien zijn wat onze gemeente en onze inwoners allemaal te bieden hebben, dat we trots zijn op onze stad en dorpen, maar vooral een dag waarop we de verbinding met elkaar zoeken. Viering 80 jaar bevrijding. Van 26 oktober tot en met 3 november zijn in de dorpen en stad diverse activiteiten georganiseerd, met aandacht voor zowel herdenking als viering van de vrijheid. In Nispen werd een nieuw monument onthuld als eerbetoon aan de gesneuvelde Engelse bevrijders. Verder is er een kampement georganiseerd in de Gerdahoeve, vanwaar uit op diverse locaties in de gemeente op educatieve wijze de bevrijding werd uitgebeeld. Dit werd georganiseerd door de Dutch Re-acting Group ’40-’45. De Brentwood Youth Band uit Engeland was te gast in Roosendaal en verzorgde een aantal concerten. Harmonieorkest Oranje verzorgde het jaarlijkse Bevrijdingsconcert en de Dutch Polar Bears organiseerde voor de 4e keer de Bevrijdingsroute, dit jaar met meer dan 60 militaire voertuigen. Kortom met kransleggingen, optochten, muziek, verhalen en educatie werd niet alleen herdacht, maar ook gevierd wat vrijheid betekent. De gemeente Roosendaal liet met deze activiteiten zien dat de herinnering aan de bevrijding ook na 80 jaar levend blijft.
WAT HEEFT HET GEKOST? X € 1.000
2023 Rekening
2024 Primitieve begroting
2024 Begrotingswijzigingen
2024 Gewijzigde begroting
2024 Rekening
Lasten Algemene bestuurlijke zaken
3.678
3.532
-83
3.449
4.638
Baten Algemene bestuurlijke zaken
299
0
0
0
10
3.379
3.532
-83
3.449
4.628
Saldo
19
1
REGIONALE REPRESENTATIE EN SAMENWERKING WAT HEBBEN WE BEREIKT? We hebben vorig jaar een stevige basis gelegd om onze rol en positie op regionaal niveau te verstevigen. Op diverse terreinen zijn we daarin een trekkersrol blijven vervullen voor de regio, wat met name belangrijk is vanwege de provinciale en landelijke ontwikkelingen. De (sub)regionale overlegtafels vormen de basis voor zowel onze huidige als toekomstige ontwikkelingen. Onze koers sluit aan bij de opgaven die zijn geformuleerd in het collegeprogramma en richt zich op de majeure opgaven met provinciale en landelijke impact. De contouren en manoeuvreerruimte voor deze koers zijn mede bepaald door de Toekomstvisie RSD40, die in 2024 is opgesteld. Deze integrale visie dient als kompas voor onze ontwikkeling en wordt aan het eind van het eerste kwartaal 2025 ter besluitvorming voorgelegd. Roosendaal is de belangrijkste centrumgemeente in de westflank van de West-Brabantse regio ofwel de stedelijke regio. Hierin spelen we een leidende rol. Deze rol vervullen we in nauwe samenwerking met de andere regio-gemeenten in het algemeen en Bergen op Zoom in het bijzonder.
De in RSD40 beschreven kwaliteitssprong vraagt eveneens om een schaalsprong van onze gemeente. Deze groei is noodzakelijk als om het voorzieningenniveau kwalitatief op peil te brengen en te behouden. Regionale samenwerking en bestuurlijke afstemming zijn daarbij essentieel. Ze vormen de basis om een weerbare samenleving en toekomstbestendige gemeente te realiseren. Het behoud van onze bestuurlijke slagkracht en onze positie als aanspreekpunt voor hogere overheden en maatschappelijke organisaties blijft daarbij een speerpunt. Een bijzondere inspanning is er in het laatste kwartaal geleverd bij het aantreden van twee nieuwe portefeuillehouders. Dit om hen zo snel mogelijk in te voeren en comfort te verschaffen in zowel lokale als (boven)regionale overlegtafels.
20
1
We hebben een actieve partner-rol vervuld binnen relevante samenwerkingsverbanden en in de aanpak van majeure opgaven. Om onze belangen effectief te behartigen maken we eveneens gebruik van lobby en (in)formele ontmoetingen met vooral onze Rijks- en provinciale partners. Ook binnen het sociaal domein en andere samenwerkingsverbanden hebben we onze verantwoordelijkheid genomen om slagkracht te organiseren op diverse thema’s. We zijn als 1 van de 20 NPLV gemeenten bezig met de eerste aanpak van de wijk Westrand. Voor de Westrand is een herinrichtings- en verbeterplan opgesteld, waar we zowel fysiek als sociaal maatschappelijk maatregelen aan het treffen zijn en verder tot uitvoer brengen in het kader van de NPLV-aanpak onder de noemer NP-Roosendaal (NPR). Binnen het sociaal domein hebben we daarnaast expliciet ingezet op versterking van de regionale samenwerking, dit in lijn met de landelijke Hervormingsagenda Jeugd. Door nauwe afstemming met onze regionale partners beogen we meer grip op jeugdzorg, betere ondersteuning van gezinnen en het waarborgen van duurzame inzet van middelen. Tegelijkertijd zijn de integrale zorg- en preventieopgaven vormgegeven via de kaders van het Integraal Zorgakkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA).
We hebben in regionaal verband afspraken gemaakt met zorgverzekeraars, welzijnspartijen en huisartsen om de toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg te verbeteren en gezondheidsachterstanden in kwetsbare wijken structureel aan te pakken. Daarnaast is onze ligging in het Delta grensgebied van belang om onze scope hierop gericht te houden. Onze strategische ligging vraagt om een blijvende oriëntatie richting Zeeland, Randstad, België en Brabant. Dit geldt voor meerdere beleidsdomeinen en opgaves. In lijn met onze ligging en positie hebben we de vertaalslag gemaakt in plannen zoals de toekomstvisie RSD40 en Spoorzone, maar zeker ook in de verdere uitwerking van de Verstedelijkingsstrategie in de Stedelijke Regio W-Brabant-West (SRWBW).
21
1
WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? In 2024 hebben we op meerdere fronten belangrijke stappen gezet. Als lid van BrabantStad hebben we actief deelgenomen aan diverse (in)formele bijeenkomsten met Rijk en provincie om, vooral op bestuurlijk niveau, onze lokale en regionale opgaven en belangen te behartigen, vooral op bestuurlijk niveau. Binnen dit gremium is op het gebied van Mobiliteit een nieuwe samenwerkingsovereenkomst (SOK) afgesloten, gericht op slimme en duurzame mobiliteit. Als trekker van de stedelijke regio is er gewerkt aan een Regionale investerings-agenda (RIA SRWBW) en zijn de contouren van de verstedelijkingsopgave op hoofdlijnen, vervolgens vertaald in de toekomstvisie RSD40. Dit jaar is er ook gewerkt aan het opstellen van een samenwerkingsmodel binnen de Stedelijke Regio West-Brabant-West, die moet uitmonden in een nieuwe governance structuur. Door het verder uitkristalliseren van de Stedelijke Regio is er dit jaar voorgesorteerd op een verdere uitsplitsing van taken in relatie tot de RWB. Met het introduceren van dit nieuwe schaalniveau is er een transitieperiode aangebroken die doorloopt in 2025. Dit jaar zijn al wel de eerste piketpaaltjes geslagen voor de zogeheten boedelscheiding tussen de domeinen en werkvelden van zowel de RWB als SRWBW.
Duidelijk is dat de RWB zich hoofdzakelijk zal toeleggen op het economisch domein met als accenten, innovatie, circulariteit en plantbased economy. De GR van de RWB zal worden aangepast inclusief nieuwe ambtelijke en bestuurlijke overlegtafels. Ook de provincie zal zich tot beide schaalniveaus en beleidsdomeinen nog herpositioneren. We hebben dit jaar deelgenomen in diverse landelijke en grootstedelijke netwerken en samenwerkingsverbanden. Dit varieert van opgaves die spelen binnen het grensgebied met België (BeNeGo), als voor deelname aan belangenorganisaties en kennisplatforms zoals de VNG en de G40. Deze laatste twee zijn mede gekoppeld aan onze eigen stedelijke en maatschappelijke opgaven zoals (arbeids)migranten, verstedelijking, zorg, centrumontwikkelingen, etc. Deze netwerken helpen ons om de maatschappelijke opgaven waar we voor staan, te realiseren en/of ze geven ons de gelegenheid om het provinciale of Rijksbeleid op onderdelen te beïnvloeden. Binnen de uitwerking van de kwaliteits- en schaalsprong RSD40 zijn ook de opgaven zoals de spoorzone aanpak en de mogelijkheden van de A58 als komtraverse in de stad geïntegreerd. De toekomstvisie RSD40 bevat diverse herontwikkelingslocaties, waaronder het KCT-terrein en de huidige locatie van het Bravis ziekenhuis,. Deze dragen bij aan extra woningbouw en ruimtelijke ontwikkelkansen binnen de stad.
22
1
Alle ontwikkelingen die mede in relatie zijn gebracht met binnenstedelijke ruimtelijke ontwikkelkansen en de benodigde kwalitatieve verbeteringen van het voorzieningenniveau als centrumstad in de regio. Met de gewenste ambitieuzere woningbouw programmering, ook in de binnenstad, wordt richting gegeven aan de huidige regionale woondeal en de vervolgontwikkelingen na 2030. De herontwikkeling van de Spoorzone geeft enerzijds mogelijkheden om de barrièrewerking van het huidige spoor te verkleinen én de verwevenheid met nieuwe verbindingen tussen de stadsdelen te verbeteren. Anderzijds hebben we als gemeenten ook een Regiodeal-aanvraag ingediend vanuit de spoorzone ontwikkeling. Dit versterkt onze positie als centrumstad en het biedt kansen om onze onderwijsfunctie in de regio uit te breiden, mede in het kader van het NPR. Specifiek binnen het sociaal domein hebben we met onze regionale partners gewerkt aan de opzet van een gezamenlijke uitvoeringsagenda, gekoppeld aan de implementatie van IZA en GALA. De afspraken uit deze agenda vormen een concrete vertaalslag naar preventieve wijkgerichte aanpakken en de integrale ondersteuning van inwoners met een stapeling van problemen. Ook zijn in regionaal verband belangrijke stappen gezet voor de inrichting van een sturingsmodel in het kader van de Hervormingsagenda Jeugd.
Hiermee zetten we in op betere toegang, effectievere inzet van middelen en meer grip op de uitvoering. Aan het eind van dit jaar hebben we de meerwaarde van de De-6 besproken. Het resultaat is dat deze overlegtafel op het gebied van bedrijfsvoering wordt voortgezet. Samen met de gemeenteraad sturen we op onze gemeenschappelijke regelingen. De hiervoor vastgestelde richtlijnen vormen hiervoor het kader waarbinnen de diverse samenwerkingsverbanden opereren.
WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023
Primitieve begroting 2024
Begrotingswijzigingen 2024
Gewijzigde begroting 2024
Rekening 2024
Lasten Regionale representatie en samenwerking
926
1.020
-100
920
853
Baten Regionale representatie en samenwerking
146
117
0
117
114
Saldo
780
903
-100
803
739
X € 1.000
23
1
BETROUWBAAR EN GASTVRIJ
WAT HEBBEN WE BEREIKT? Onder het programma betrouwbare & gastvrije gemeente hebben we in 2024 weer vol ingezet om de openheid naar inwoners en ondernemers te vergroten en de verbinding nóg beter te leggen. Wij willen door onze eigen betrouwbaarheid en gastvrijheid te vergroten bijdragen aan het vertrouwen van de inwoners en ondernemers in onze gemeente. Ondanks een complex jaar, waarin het thema betrouwbaarheid onder een vergrootglas ligt, is het juist van toegevoegde waarde om de ingezette lijn voort te zetten. In 2024 hebben we de focus gelegd op onze interne organisatie. Binnen beginnen om vervolgens buiten te winnen. Met name gastvrijheid is verder vormgegeven en in de projectlijnen dienstverlening, Open Roosendaal en participatie is hard gewerkt aan het vergroten van openheid en verbinding.
WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? Programma betrouwbaar & gastvrij In 2024 zijn het programma en de projectlijnen op stoom en zijn er na het opbouwjaar 2023 veel projecten gerealiseerd en ontwikkelingen in gang gezet na het opbouwjaar 2023. Het programma richt zich op een versterking van kennis, eigenaarschap en verbinding binnen en buiten de organisatie. In het programma is gewerkt aan de visie en het plan van aanpak gastvrijheid, waarbij de eerste stappen in kennisdeling gestart zijn. Er zijn een quickscan en observatie gastvrijheid uitgevoerd en op basis daarvan zijn de groepen met veel eerste klantcontact versterkt op het gebied van gastvrijheid. Verder is in samenwerking met het datalab data opgehaald en geanalyseerd als basis voor de plannen binnen het programma. Ook is er dit jaar gewerkt aan een basis voor een stuk kennisopbouw en democratisering buiten de organisatie, wat in 2025 verder doorontwikkeld wordt.
24
1
Dienstverlening In januari 2024 is het jaar gestart met de lancering van MijnRoosendaal.nl. De rest van het jaar is het platform doorontwikkeld. Hier vinden inwoners hun gemeentelijke zaken op één plek. Bij het inrichten van MijnRoosendaal.nl hebben we goed geluisterd naar de behoeften van onze inwoners. In 2024 is het aanbod op MijnRoosendaal.nl verder uitgebreid. We digitaliseren waar dat kan, zodat onze inwoners en ondernemers tijd- en plaats-onafhankelijk aanvragen kunnen doen of diensten af kunnen nemen. Daarnaast bieden we altijd de mogelijkheid voor persoonlijk contact. Het onderzoek naar de verbinding tussen onze on- en offlinedienstverlening is afgerond. Er liggen veel tools klaar om ervoor te zorgen dat de inwoners via alle wegen hetzelfde antwoord krijgen en op eenzelfde manier geholpen worden. De implementatie volgt in 2025. Verder zijn we aan de slag gegaan met: > De omnichannelstrategie (on- en offlinedienstverlening verbinden) en kanaalstrategie zijn opgeleverd. Volledige implementatie wacht op verdere ontwikkeling van ons proces- en kwaliteitsmanagement. In de uitvoering gaan de projecten door, denk hierbij aan: > Om onze telefonische bereikbaarheid te verbeteren zijn wij overgegaan op bellen via Microsoft-teams. > Opgeleverd onderzoek naar beeld- en videobellen.
> De werkgroep Roosendaal Direct Duidelijk heeft de websiteteksten in voor iedereen begrijpelijk Nederlands (B1) laten herschrijven, om de digitale inclusie vergroten op www.roosendaal.nl verder te vergroten. Alle pagina’s van de website zijn nu in B1 herschreven, deze zijn in december 2024 en januari 2025 online gezet. Verder is er vanuit Direct Duidelijk regelmatig gecommuniceerd met artikelen en tips, werden er een opfriscursus aangeboden en is de “escape koffer” over laaggeletterdheid in de organisatie geïntroduceerd. > De digitale toegankelijkheid op www.roosendaal.nl is verbeterd. > De pilot CRM (klantsysteem) is geëvalueerd en vanuit daar kijken wij wat nodig is om een goed beeld te vormen van al onze contacten naar buiten, zodat we zicht hebben op alles wat de inwoner en ondernemer vragen. > De evaluatie en doorontwikkeling van de Publieksplaza. Er is een plan opgesteld voor het continu meten van tevredenheid over dienstverlening. In 2025 staat implementatie, bijsturing en evaluatie gepland. De top drie fysieke klantreizen zijn in kaart gebracht met verbeteradviezen, die nog in 2024 gerealiseerd zijn. > We zien klagen als kans om steeds meer aan de voorkant van klachten te komen. Bijvoorbeeld, hoe komt het dat er een stijgend aantal klachten over een onderwerp is? Zodat we daar interventies op in kunnen zetten om de tevredenheid te verhogen.
Onze klachtencoördinator rapporteert per kwartaal op klachten en communiceert over resultaten en verbeteringen.
25
1
Open Roosendaal De inzet op openheid en transparantie is essentieel voor het opbouwen van een betrouwbare gemeente. Dit begint bij ons eigen handelen: we moeten ons bewust zijn van de rol die we als individu spelen en hoe dit bijdraagt aan onze ambities. In 2024 hebben we verdere stappen gezet om onze doelstellingen op het gebied van openheid en transparantie te realiseren, waaronder de implementatie van de Wet open overheid (Woo). > In 2024 hebben we een publicatieplatform ontwikkeld. Inwoners kunnen op deze website-informatie vinden die is gepubliceerd in het kader van de Woo. Deze pagina is direct te bereiken via open.roosendaal.nl, maar ook via de gemeentelijke website. > Op het publicatieplatform zijn sinds 2024 convenanten en Woo-verzoeken te vinden. De processen en systemen binnen de organisatie zijn aangepast om dit te kunnen faciliteren. > Ook de adviesnota's met bijlagen van het college van B&W worden sinds half 2024 gepubliceerd. Dit is geen verplichting in het kader van de Woo, maar past in de ambitie van Roosendaal om waar mogelijk meer te doen dan de wet van ons vraagt. > Afgelopen jaar is ook de verdere implementatie van de informatiecategorieën uit de Woo (klachtoordelen, adviezen, onderzoeken) gedaan. De oplevering van deze informatiecategorieën, en daarmee de eerste publicatie, vindt in het eerste kwartaal van 2025 plaats.
> In 2024 hebben we gewerkt aan de bewustwording en training op het thema open overheid binnen de ambtelijke organisatie en het college van B&W. We zijn met elkaar in gesprek gegaan over wat openheid voor het werk betekent en hoe we hier gezamenlijk invulling aan (kunnen) geven. De trainingscomponent ging over hoe formuleer je besluiten, zodat duidelijk is voor de samenleving hoe we tot dit besluit gekomen zijn.
Participatie Na de vaststelling van onze participatievisie en -beleid ondersteunden de participatie adviseurs in 2024 de organisatie bij maatwerkvragen, adviseerden in diverse projecten, en creëerden handvatten om het participatieproces beter te stroomlijnen. Voorbeelden hiervan zijn het participatiecanvas dat wordt ingebed in het Zaaksysteem. Ook de toolkit met instrumenten en gespreksmethodieken en het evalueren na trajecten is opgezet. Vanaf juli 2024 zijn we begonnen met ‘Het begint met een idee’. We geloven in de kracht van de samenleving en moedigen inwoners aan om actief bij te dragen aan hun eigen leefomgeving door het starten van initiatieven. Het gaat hier om verbeterinitiatieven met een ruimtelijk of sociaal karakter. Een initiatief wordt getoetst aan de nieuwe subsidieregeling ‘Inwonersinitiatieven 2024 - 2027’. Er zijn in 2024 45 aanvragen gedaan. Uit de eerste evaluatie blijkt dat de regeling wordt ervaren als laagdrempelig en toegankelijk, door persoonlijk contact en begeleiding. Dit komt mede door een integrale samenwerking. Vanuit het programma betrouwbare & gastvrije gemeente werken we aan kennis over de democratie bij verschillende doelgroepen. We hebben dit jaar ingezet op kennis bij kinderen. Met verschillende basisonderwijsinstellingen hebben we het spel Terra-Nova Minimaatschappij gespeeld.
In drie workshops leren groepen 7 en 8 hun stem te vinden en ervaren dat hun invloed ertoe doet. We vinden het belangrijk om kennis te delen. In De6 verband delen we kennis, kunde en
26
1
instrumenten en praten we over de landelijke en lokale ontwikkelingen rondom participatie. Aan de hand van het nieuwe beleidskader ‘Toekomstbestendig Bestuur’ zijn er bijeenkomsten geweest met Provincie Noord-Brabant, verschillende gemeenten en waterschappen. Dit najaar organiseerden we in dit verband een grote bijeenkomst over participatie voor 70 participatie-professionals in Brabant; ‘Brabant P’. Roosendaal speelde hier een brede organisatorische rol in. Ook als pilot gemeente leerden we in de pilot Burgerberaden met Ministerie BZK, VNG en gemeenten hoe burgerberaden werken en wat de kansen en risico’s zijn. Daarnaast organiseerden we verschillende (interne) workshops. Onze organisatie heeft, onder leiding van specialisten, over het jongerenbrein geleerd. Daarnaast trainden we dialoogvoering met collega’s. In samenwerking met de projectleider implementatie Omgevingswet verbonden we ons beleid aan de procedurele stappen en maakten deze inzichtelijk voor de organisatie.
BEDRIJFSVOERING WAT HEBBEN WE BEREIKT? In 2024 hebben we onze organisatie verder versterkt om aan onze groeiende wettelijke taken en ambities te voldoen. We hebben ingezet op een efficiëntere bedrijfsvoering, digitalisering en een sterkere dienstverlening aan inwoners en ondernemers, met de menselijke maat als uitgangspunt. We hebben besluitvorming en beleidsuitvoering beter gestructureerd, waardoor processen transparanter en effectiever zijn geworden. Digitalisering en datagedreven werken zijn verder ontwikkeld, met oog voor privacy en ethiek. Daarnaast hebben we geïnvesteerd in onze medewerkers én in regionale samenwerking om expertise te behouden en onze organisatie toekomstbestendig te maken. Ondanks uitdagingen zoals arbeidsmarktkrapte en veranderende regelgeving, hebben we proactief bijgestuurd en oplossingen gezocht in samenwerking met partners en inwoners. Zo blijven we als gemeente wendbaar en gericht op de maatschappelijke waarden.
27
1
Gemeente als uitvoerder van de wet De samenleving ontwikkelt zich snel en we hebben een stevige ambitie om als gemeente te groeien. Dit vraagt om een flexibele en toekomstbestendige organisatie. In 2024 hebben we verdere stappen gezet om onze organisatie te versterken en aan te passen aan de veranderende maatschappelijke en bestuurlijke opgaven. We zien dat steeds meer taken en verantwoordelijkheden vanuit het Rijk naar gemeenten worden overgeheveld. Dit brengt niet alleen een grotere werkdruk met zich mee, maar ook de noodzaak om als gemeente te voldoen aan steeds complexere wet- en regelgeving. In 2024 hebben we daarom gericht geïnvesteerd in de bedrijfsvoering om de uitvoering van onze wettelijke taken op een effectieve en efficiënte manier te borgen. Dit betreft onder andere het sociaal domein, omgevingsrecht, veiligheid en handhaving, en financiën. Om de continuïteit en kwaliteit van deze taken te waarborgen, hebben we onze capaciteit uitgebreid en geïnvesteerd in de deskundigheid van onze medewerkers. Daarnaast hebben we digitalisering en procesoptimalisatie ingezet om te voldoen aan wettelijke eisen en tegelijkertijd onze dienstverlening aan inwoners en ondernemers te verbeteren. Bij de uitvoering van onze wettelijke taken hebben we de menselijke maat centraal gesteld. We blijven ons inzetten voor maatwerk, waar mogelijk.
Een benadering die aansluit bij de leefwereld van onze inwoners. Dit betekent dat we niet alleen voldoen aan de regelgeving, maar ook kijken naar oplossingen die recht doen aan individuele situaties. Tegelijkertijd erkennen we dat niet alles altijd volgens plan verloopt. De groeiplannen van onze gemeente en de toename van complexe taken brengen uitdagingen met zich mee. Denk hierbij niet alleen aan de krappe arbeidsmarkt en veelvuldig veranderende wet- en regelgeving, maar ook schaarste, tegengestelde vraagstellingen vanuit de samenleving en de complexe financiële huishouding. Waar we tegen grenzen aanlopen, zoeken we proactief naar oplossingen in samenwerking met inwoners, partners en andere overheden. Door in verbinding te blijven en tijdig bij te sturen, zorgen we ervoor dat we als organisatie wendbaar blijven en ons blijven ontwikkelen om onze ambities waar te maken.
Gemeente als werkgever Werken voor Roosendaal betekent werken voor een gemeente die in de komende decennia flink doorgroeit. De groei zal gepaard gaan met een kwaliteits- en schaalsprong en vindt plaats in een spannende en dynamische gemeente vol contrasten. Roosendaal is groen, grijs, dorps en grootstedelijk tegelijkertijd. De opgaven lopen op van kleinschalig tot aan strategisch, zonder daarbij concessies te kunnen en willen doen aan de aandacht voor elk van deze opgaven. Het werkt op vele manieren door op onze organisatie en op Roosendaal als werkgever. Het stelt hoge eisen aan de professionaliteit, het strategisch vermogen en capaciteit van de ambtelijke organisatie. Ook vraagt het betrokken medewerkers die groot en klein kunnen denken en doen en daarbij de publieke waarde en de betekenis voor Roosendaal vooropzetten. Het komt tot uitdrukking in onze organisatievisie, waarbij we de leefwereld van inwoners centraal stellen en ondersteund worden door drie kernwaarden: resultaatgericht, samen en de ander centraal.
28
1
We houden aandacht voor deze kernwaarden door bijvoorbeeld te investeren in leren en ontwikkelen. Door onze manier van werken te toetsen aan deze kernwaarden sluiten we optimaal aan bij de behoefte van het bestuur en onze inwoners. Onze routekaart “Organisatieontwikkeling” richt zich hierop en heeft als uitgangspunt om een aantrekkelijke en goede werkgever te zijn en te blijven. Dit is niet alleen een beleidsmatige en waardengedreven overtuiging, maar ook een noodzakelijk doel om talenten en expertises te binden, te boeien en fitheid en vitaliteit te behouden. Om de groeiambities van Roosendaal te realiseren en tegelijkertijd de huidige taken in evenwicht te houden met de beschikbare ambtelijke capaciteit, is het van groot belang om deze situatie voortdurend te monitoren. Het financieren van nieuwe, structurele uitbreidingen wordt steeds meer een uitdaging. Daarom is als uitgangspunt gehanteerd dat dit alleen plaatsvindt indien strikt noodzakelijk. In andere gevallen moeten er weloverwogen keuzes worden gemaakt.
In de routekaart “Organisatieontwikkeling” hebben we vier doelen vastgesteld waar we van 2023 t/m 2025 aan gaan werken, om de organisatie nog verder te ontwikkelen en aan te blijven sluiten bij wat de maatschappij van ons vraagt: > Meer aandacht voor mensen; > Samen (bij)sturen en prioriteiten stellen; > Groeien naar een lerende organisatie; > De juiste mensen aan boord houden en krijgen. In 2024 hebben we ingezet op een aantal concrete acties die nader worden toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.
Digitalisering We leven in een periode van een wereldwijde digitale transformatie. De digitalisering dringt ook door in onze dienstverlening en bedrijfsvoering. Het doel van deze digitalisering is om meerwaarde te leveren aan onze inwoners en ondernemers, betere controle te houden op de steeds groeiende verantwoordelijkheden en taken van de gemeente en ook in crisissituaties. Zo werkt de gemeentelijke organisatie steeds meer datagedreven en informatie gestuurd. Het uitgangspunt hierbij is om communicatie persoonlijk en relevant te houden en om nog beter aan te sluiten bij de wensen van onze inwoners en ondernemers.
29
1
Afgelopen jaar hebben wij ons gericht op volgende ontwikkelingen: > Verdere verkenning op samenwerking met de regio gemeenten om toekomstige uitdagingen het hoofd te kunnen bieden. Daarbij zien we grote voordelen in het samenwerken op de informatievoorziening. Hierdoor worden we een aantrekkelijkere werkgever, in een moeilijke arbeidsmarkt. Behalen we voordelen op het gebied van bedrijfsvoering en richten we onze ICT-architectuur uniform in waardoor we ruimte maken voor innovatie en digitale transformatie. > Datagedreven werken als de standaard manier van werken. Dit betekent dat beleid en acties worden gebaseerd op inzichten vanuit de data. Deze ontwikkeling wordt stapsgewijs ingezet, waarbij de data-geletterdheid van medewerkers cruciaal is. We gaan op een innovatieve manier slim met data om en waarborgen daarbij de privacy en hebben oog voor ethiek. > Data governance en management. Dit betekent dat we zorgen voor correcte data en het correcte gebruik van data door de organisatie. Hiervoor zijn de voorbereidingen gestart om een datastrategie en visie vast te laten stellen. We versterken het datafundament zodat we kunnen innoveren met data. Helder en eenduidig beheer en eigenaarschap van data om de kwaliteit, integriteit en beschikbaarheid van de data te garanderen. Databeveiliging en privacy zijn hier vanzelfsprekend onderdeel van.
> Privacy- en informatiebeveiliging conform wetgeving. Naast accurate technische beveiliging besteden we structureel aandacht aan het beveiligings- en privacybewustzijn en de digitale vaardigheden van medewerkers. > Het overstappen naar duurzame cloud-toepassingen, waarbij functionaliteit en gegevens plaats-onafhankelijk en veilig beschikbaar worden gesteld via internet. > Digitale volwassenheid van de organisatie. Het gaat daarbij om hoe we als organisatie omgaan met de organisatorische, informatie technische, technologische en culturele uitdagingen van de digitale transformatie. Voorbeelden van elementen die bijdragen aan de digitale volwassenheid zijn een CIO Office, enterprise architectuur en portfoliomanagement. Digitalisering beperkt zich niet alleen tot ICT. Het gaat over techniek en innovatie die de eisen en wensen van de inwoners, ondernemers en ook de medewerkers van onze gemeente volgt. Hierbij ontstaan ook ethische vraagstukken waarbij in de oplossing altijd de menselijke maat de boventoon voert. We houden inwoners en ondernemers verbonden door onze digitale dienstverlening laagdrempelig, betrouwbaar en eenvoudig te maken. Dit doen wij in combinatie met open, transparante en veilige communicatie. Als lokale overheid blijven we scherp op de risico’s van het inzetten van digitale technologie, zoals het verzamelen en het gebruik van data.
Daarom zetten we dit alleen in als het een verbetering oplevert voor inwoners en ondernemers.
Huisvesting Het Huis van Roosendaal faciliteert verschillende manieren van (samen)werken en draagt bij aan het hybride en het activiteitgericht werken. Activiteitgericht wil zeggen dat je de werkplek gebruikt die het beste bij de activiteit past, het hybride werken gaat uit van verschillende locaties (kantoor, thuis). Deze manier van werken draagt bij aan onze organisatieontwikkeling.
30
1 Percentage inwoners dat geïnteresseerd is in lokale politieke onderwerpen Bron: Bewonersenquête
Percentage inwoners dat het contact met de gemeente met een ruime voldoende waardeert (8 of hoger) (meting sinds 2021) Bron: Bewonersenquête
45%
44%
55%
2019
2021
2023
WAARDERING MET 8 OF HOGER
WAARDERING MET 8 OF HOGER
40%
44%
2021
2023
GEMIDDELD RAPPORTCIJFER: 6,8 / 6,9
WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023
Primitieve begroting 2024
Begrotingswijzigingen 2024
Gewijzigde begroting 2024
Rekening 2024
Lasten Betrouwbare gemeente
30.750
36.195
-1.898
34.297
35.373
Baten Betrouwbare gemeente
1.364
1.569
330
1.898
2.166
Saldo
29.386
34.626
-2.228
32.399
33.207
X € 1.000
31
1
OPENBARE ORDE, VEILIGHEID EN PREVENTIE WAT HEBBEN WE BEREIKT? We hebben geïnvesteerd in de veiligheid van onze inwoners. Soms namen we hierin de leiding en soms ondersteunden we. In onze aanpak stond preventie voorop, waarbij we doorpakten daar waar het nodig was. Samen met onze inwoners hebben we gewerkt aan een sterker Roosendaal, met sterke buurten en dorpen, waar mensen prettig en veilig wonen, werken en recreëren. Onze inzet was erop gericht om de sociale veiligheid te versterken. Samen voorkomen en tegengaan van criminaliteit, grote verstoringen van de openbare orde, overlast en gevoelens die daarmee samenhangen. Een goede balans tussen veiligheid en zorg is cruciaal. Belangrijk daarbij was, dat inwoners, ondernemers en organisaties weerbaar zijn.
32
WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN?
1
Binnen het district De Markiezaten hebben de acht gemeenten de handen ineengeslagen en samengewerkt aan openbare orde, veiligheid en preventie. De uitdagingen lagen vooral op de aanpak van georganiseerde criminaliteit en weerbaarheid, digitale veiligheid, mensenhandel, onbegrepen gedrag en zorgmijders, en radicalisering en polarisatie. De focus lag daarbij zeker niet alleen op de zichtbare, herkenbare en aanspreekbare wijkagenten of boa's en strikte handhaving van wetten en regels. De focus lag ook op preventie, participatie en het dragen van eigen verantwoordelijkheid. Het 'Integraal Veiligheidsplan De Markiezaten 2023-2026' benoemt de prioriteiten en strategische thema’s op het gebied van veiligheid. Nadere uitwerking heeft plaatsgevonden in het Uitvoeringsprogramma VTHV 2024. Op basis van dat uitvoeringsprogramma hebben we gewerkt aan het verbeteren van de veiligheid en het veiligheidsgevoel van onze inwoners, ondernemers en bezoekers. De 'Uitvoerings- en Handhavingsstrategie 2024' is op 7 mei 2024 definitief vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders. Met deze strategie wordt aangesloten op de wettelijke plicht uit de Omgevingswet. Deze strategie beschrijft de prioriteiten, doelen en strategieën op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. De strategie vervangt het ‘Vergunningen-, Toezicht- en Handhavingsbeleid Roosendaal’ (uit 2018).
Preventie > In het kader van het NPR is, in nauwe samenwerking met Alwel, gewerkt aan een uitvoeringsstrategie wijkveiligheid. > In het kader van Preventie met Gezag, op basis van de toegekende subsidie, zijn diverse functies ingevuld binnen de gemeentelijke organisatie. Hiermee wordt uitvoering gegeven aan de interventies zoals deze zijn opgenomen in het plan van aanpak Preventie met gezag Roosendaal. In samenwerking met OM en politie worden de doelgroepen in kaart gebracht voor de persoonsgebonden aanpak. Op basis van een analyse van het OM is onderscheid gemaakt tussen 4 doelgroepen: kwetsbare jongeren, jonge aanwas, doorgroeiers en harde kern. Samen met politie en OM wordt momenteel bekeken hoe de jongeren die onder deze doelgroepen vallen in beeld kunnen worden gebracht. > Er is ingezet op mensen met verward en onbegrepen gedrag om overlast te voorkomen en snel passende ondersteuning te bieden. > Bij preventie vervulden ook onze inwoners een belangrijke rol door middel van buurtpreventie. Dit is een vorm van toezicht door bewoners in de eigen buurt, opgestart door de bewoners zelf en vanuit het gevoel zelf medeverantwoordelijk te zijn voor de veiligheid in de buurt. We ondersteunden vijftig buurtpreventieteams (met in totaal bijna 600 leden).
33
1
> Er zijn ruim 70 activiteiten georganiseerd in het kader van weerbaarheid en bewustwording. Hierbij moet gedacht worden aan trainingen voor medewerkers, voorlichtingsbijeenkomsten voor inwoners en ondernemers, publiekscampagnes (bijv. inbraakpreventie en vuurwerk) en bijeenkomsten voor onze buurtpreventisten. > De aanpak van woninginbraken was een speerpunt. De subsidieregeling voor het beter beveiligen van koopwoningen maakt donderdeel uit van die aanpak. In het kader daarvan hebben we subsidies toegekend voor de aanschaf van gecertificeerd hang- en sluitwerk.
Handhaving en toezicht > We hebben toezicht gehouden en waar nodig bestuursrechtelijk gehandhaafd op naleving van vergunningen en wet- en regelgeving met betrekking tot de bebouwde en onbebouwde leefomgeving. Wettelijke regels, normen en vergunningvoorschriften zijn gericht op het bieden van bescherming tegen gezondheids-, veiligheids- en milieurisico’s. In het Jaarverslag VTHV 2024 wordt nader ingegaan op de vele kwantitatieve indicatoren. > De toezichthouders hebben gesurveilleerd in de openbare ruimte en gereageerd op meldingen van inwoners gericht op het voorkomen en beëindigen van overlast en het vergroten van de leefbaarheid. > Om overlast bij de bron aan te kunnen pakken hebben we extra ingezet op cameratoezicht. Met ingang van 1 januari 2024 kijken onze toezichthouders ‘live’ beelden uit tijdens de horeca-avonden en evenementen. Daarnaast kijken we camerabeelden ook uit in het kader van slimmer toezicht/hotspots. Hiermee ontlasten we de politie.
Naar aanleiding van het rapport 'Cameratoezicht in Roosendaal': > Is de samenwerking tussen politie en gemeente vastgelegd in een convenant; > Zijn medewerkers opgeleid om camera's te kunnen bedienen en (live) mee te kijken en kijken onze toezichthouders de beelden uit; > Zijn er voorbereidingen getroffen om te bezien wat de mogelijkheden zijn tot het verruimen van het gebied waar cameratoezicht kan worden toegepast; > Zijn voorbereidingen getroffen m.b.t. aanbesteding vervanging/vernieuwing/ uitbreiding van camera’s inclusief de infrastructuur e.d. De burgemeester heeft besloten tijdelijk/flexibel cameratoezicht in te stellen in enkele gebieden in Roosendaal, te weten: het gebied Rembrandtgalerij, het gebied Kalsdonk, het gebied Lariksberg en voor het gebied Parklaan. > Om de veiligheidsbeleving van het uitgaanspubliek, ondernemers en omwonenden te verbeteren en de ondernemers en politie te ontlasten hebben we de zogenaamde SUS-teams (gastheren) ingezet tijdens de horeca-avonden. De aanwezigheid van deze gastheren heeft duidelijk een positief effect op de sfeer in de binnenstad.
Jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit > We investeerden in onze toekomstige veiligheid door samen met onze partners jeugdoverlast en -criminaliteit aan te pakken. We richtten ons hierbij vooral op het individu middels een persoonsgerichte aanpak (PGA) toe te passen. Deze aanpak is gericht op de jongere die veiligheidsproblemen en/of overlast veroorzaakt. Een integraal op die jongere toegesneden (mix van) interventie(s) was onze manier om deze persoon samen met onze ketenpartners (m.n. de politie, het OM, (de partners uit het) Zorg- en Veiligheidshuis) aan te pakken. > Door Halt zijn er in het basisonderwijs, voortgezet onderwijs en speciaal onderwijs vele lessen gegeven.
34
1
(Sociale) Veiligheid > We traden daadkrachtig op bij complexe en risicovolle casuïstiek (denk aan personen met verward en onbegrepen gedrag), waarbij er zorgen over openbare orde en veiligheid zijn. We verminderen overlast en gevoelens van onveiligheid door een persoonsgerichte aanpak (PGA) toe te passen. Dit deden we integraal, samen met onze ketenpartners (o.a. het Zorg- en Veiligheidshuis, de GGZ, de politie, de verslavingszorg en de woningcorporaties). Hierbij maakten wij gebruik van bestuursrechtelijke instrumenten. > We hebben enkele zaken met betrekking tot radicalisering behandeld c.q. in behandeling.
Ondermijning Om ervoor te zorgen dat de omstandigheden voor criminelen ongunstig zijn om zich in onze gemeente te vestigen: > Is de op 1 januari 2024 in werking getreden 'Beleidsregel voor de toepassing Wet Bibob gemeente Roosendaal 2024' geïmplementeerd in de diverse werkprocessen. > Zijn vele aanvragen om vergunning getoetst aan de Wet Bibob. > De vergunningplicht voor afhaal- en bezorgbedrijven (maaltijden en catering) is in werking getreden. De betreffende ondernemers zijn aangeschreven om de benodigde vergunning aan te vragen. Er zijn inmiddels diverse vergunningen aangevraagd waarop ook besluiten zijn genomen. > Er lopen enkele casussen die integraal (met meerdere ketenpartners) onder de vlag van het Regionale Informatie- en Expertisecentra (RIEC) worden aangepakt. > Er zijn panden gesloten vanwege overtreding van de Opiumwet. In het kader van overtreding van de Opiumwet zijn ook waarschuwingen verzonden. Er zijn rapportages met betrekking tot het dealen van drugs ontvangen. Naar aanleiding daarvan zijn lasten onder dwangsom opgelegd.
Percentage inwoners dat zich nooit onveilig voelt in hun eigen buurt of dorp
69%
69%
57%
2019
2021
2023
Totaal aantal misdrijven per 10.000 inwoners
586,8
596,9
537,8
Bron: Waarstaatjegemeente.nl
2022
2023
2024
Bron: Bewonersenquête
35
1
WAT HEEFT HET GEKOST? Rekening 2023
Primitieve begroting 2024
Begrotingswijzigingen 2024
Gewijzigde begroting 2024
Rekening 2024
Lasten Openbare orde, veiligheid en preventie
11.102
11.662
53
11.715
11.583
Baten Openbare orde, veiligheid en preventie
418
252
33
285
190
10.684
11.410
20
11.430
11.393
X € 1.000
Saldo
36
1
FINANCIEEL OVERZICHT BESTUREN & SAMENWERKEN Beleidsveld X € 1.000 Lasten
Algemene bestuurlijke zaken Regionale representatie en samenwerking Betrouwbare gemeente Openbare orde, veiligheid en preventie
Rekening 2023 3.678
Primitieve Begrotings- Gewijzigde begroting wijzigingen begroting 2024 2024 2024 3.532 -83 3.449
Rekening 2024 4.638
926
1.020
-100
920
853
30.750
36.195
-1.898
34.297
35.373
11.102
11.662
53
11.715
11.583
46.456
52.409
-2.028
50.381
52.447
299
0
0
0
10
146
117
0
117
114
1.364
1.569
329
1.898
2.166
418
252
33
285
190
Totaal
2.227
1.938
362
2.300
2.480
Saldo
44.229
50.471
-2.390
48.081
49.967
Stortingen in reserves Onttrekkingen aan reserves
1.047 2.965
1.066 2.172
720 320
1.786 2.492
1.786 1.826
Totaal Baten
Algemene bestuurlijke zaken Regionale representatie en samenwerking Betrouwbare gemeente Openbare orde, veiligheid en preventie
37
PROGRAMMA 2
LEREN & ONTWIKKELEN
38
2
BELEIDSVELDEN EN PORTEFEUILLEHOUDERS Beleidsvelden
Portefeuillehouder
Onderwijsbeleid
wethouder Klaar Koenraad
Onderwijshuisvesting
wethouder Klaar Koenraad
Sport
wethouder Robin Heij
Cultuur
wethouder Paul de Beer
39
2
ONDERWIJSBELEID WAT HEBBEN WE BEREIKT? We streven naar gelijke kansen voor kinderen en jongeren. Het is belangrijk dat kinderen zich optimaal kunnen ontwikkelen, zonder dat zij daarbij belemmerd worden door factoren die zij zelf niet kunnen beïnvloeden. Met de vaststelling van de nieuwe Jeugdagenda en de gestarte uitvoering van het Onderwijsachterstandenbeleid is samen met partners gewerkt aan de ontwikkeling van kinderen en jongeren. Samen hebben we, bijvoorbeeld met de onderwijs-zorgarrangementen, verder vormgegeven aan passend onderwijs en ondersteunen we bij het toegroeien naar inclusief onderwijs in 2035. Voor studenten wordt toegewerkt naar een Aanpak Onderwijs-Arbeidsmarkt 2040. De voorbereiding hierop, zoals de “Onderwijs en Arbeidsmarktconferentie Roosendaal”, is in 2024 gestart. Hierbij zijn we met studenten, het onderwijs, bedrijven, ondernemers en maatschappelijke organisaties in gesprek gegaan over thema’s waar we samen mee aan de slag gaan.
WAT HEBBEN WE DAARVOOR GEDAAN? Jeugdagenda Medio 2024 is de nieuwe Jeugdagenda opgesteld en door de gemeenteraad vastgesteld voor de jaren 2024-2027. De ambitie van de Jeugdagenda is om jeugdigen in Roosendaal zo gelukkig en zelfstandig mogelijk te laten opgroeien om later een goede toekomst te hebben en mee te kunnen doen in de samenleving. We hebben de Jeugdagenda samen met het onderwijs, de kinderopvang-, sport- en cultuuraanbieders opgesteld. Er is vervolgens input gevraagd aan de Adviesraad Sociaal Domein en de Jongerenraad. Samen met de partners zijn we voortvarend aan de slag gegaan met het realiseren van de ambities. Zo is de peuter-kleuterconsulent van start gegaan om meer kinderen een passende plek in de kinderopvang en het onderwijs te bieden. Ook hebben we ingezet op het verbeteren van de leesvaardigheid en de samenwerking op thema's als opvoeden en bestaanszekerheid.
40
2
Passend onderwijs In zowel de Regionale Educatieve Agenda (gemeenten Roosendaal, Moerdijk, Rucphen en Halderberge en de twee samenwerkingsverbanden passend onderwijs) als in de Agenda van de Toekomst (gemeenten jeugdhulpregio West-Brabant West en de zes samenwerkingsverbanden passend onderwijs in deze jeugdhulpregio) staat de verbinding tussen passend onderwijs en jeugdhulp centraal. Er is uitvoering gegeven aan de ambitie dat kinderen en jongeren (geheel of gedeeltelijk) thuis nabij onderwijs volgen. Aansluitend hierop zijn een aantal onderwijs-zorgarrangementen (OZA) ontwikkeld met middelen vanuit het onderwijs en vanuit de Jeugdwet met als doel het voorkomen dat jongeren uitvallen in het onderwijs: > Bovenschoolse voorziening, betreft een tijdelijk maatwerktraject in het voortgezet onderwijs gericht op terugkeer naar regulier onderwijs op de school van inschrijving. > Tussenvoorziening Delta, betreft een voorziening voor meer-en hoogbegaafde kinderen die uitgevallen zijn in de reguliere school setting. > Prismaklas de Fakkel, betreft een klas voor leerlingen die tijdelijk niet in de reguliere klassensetting van het speciaal onderwijs terecht kunnen. > Plein 3, voortgezet speciaal onderwijs voor zeer kwetsbare jongeren. Dit is een bestaande OZA. In 2024 is er een nieuwe samenwerkingsovereenkomst gesloten tussen de gemeenten van West-Brabant Oost, West-Brabant West en Koraal.
Nieuwkomersonderwijs Vanuit het primair onderwijs wordt extra ondersteuning en zorg geboden aan nieuwkomers en leerlingen met achterstanden in de Nederlandse taal. Op de Gezellehoek loopt het traject Wonderwijs. Dit is geëvalueerd en doorontwikkeld. Voor leerlingen tussen de 12 - 18 jaar hebben we de Internationale Schakelklas (ISK). Er is ook een vestiging in Roosendaal geopend.
Onderwijsachterstandenbeleid In 2024 hebben we verdere uitvoering gegeven aan het Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026. Zo is een brede communicatiecampagne opgezet om de deelname van kinderen aan voorschoolse educatie te vergroten. Verder zijn er peuterconsulenten aan de slag gegaan om de deelname van doelgroepkinderen aan voorschoolse educatie te stimuleren. Het Onderwijsachterstandenbeleid sluit aan op het Nationaal Programma Roosendaal (bijvoorbeeld gratis voorschoolse educatie in de focuswijken).
41
2
Gelijke Kansen Alliantie Sinds 2020 zijn we als Roosendaal aangesloten bij de GKA-agenda. Vanuit deze subsidieregeling van de Gelijke Kansen Alliantie verzorgen onze uitvoerende partners een laagdrempelig aanbod van sport en cultuur, zodat alle kinderen in Roosendaal hieraan kunnen meedoen. In 2024 hebben we dit aanbod naar extra wijken uitgebreid. We blijven ons inzetten om sport en cultuur voor zoveel mogelijk kinderen toegankelijk te maken. Een voorbeeld is de Circle of Talent van CultuurCompaan. We zijn vanuit Roosendaal als coalitie aangesloten bij het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap in de regeling School & Omgeving. De subsidieregeling School en omgeving heeft als doel meer leerlingen een buitenschools aanbod aan te bieden. Hiervoor is een aanbod opgesteld dat aansloot bij de behoeften van de scholen die deel mochten nemen. Zo hebben kinderen kennis kunnen maken met verschillende soorten sport en cultuur. Ook is er laagdrempelige ondersteuning op een school gerealiseerd met deze Rijkssubsidie. Voor deze regeling kwamen alleen scholen in aanmerking met een hoge score op onderwijsachterstanden. In 2024 deden er zes scholen mee aan deze coalitie.