Document · PDF

GR-Jaarverantwoording 2021 (met arcering van de wijzigingen)

Gemeenteraad 7 juli 2022, gemeente RoermondBij agendapunt: Concept jaarstukken 202161.043 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 7

JA ARVER ANTWOORDING 2021

Jaarstukken

2021

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Inhoudsopgave jaarstukken 2021 Voorwoord

1. Leeswijzer

2. Corona

3. Opgave gericht werken

Jaarverslag

4. Financiële analyse

5. Programmaverantwoording

Thema Roermond van iedereen

35 37 53 59

Thema Groene Stad

65 67 72

Thema Dynamische Stad

85 87 99 113 121

Thema Moderne Gemeente

129 131

5.1 Programma 1 Zorgzame gemeente 5.2 Programma 2 Inclusieve samenleving 5.3 Programma 3 Goed onderwijs 5.4 Programma 4 Kansen voor klimaat 5.5 Programma 5 Goede leefomgeving

5.6 5.7 5.8 5.9

Programma 6 Toekomstbestendige Stad Programma 7 Ruimte en Wonen Programma 8 Levendige Stad Programma 9 Veilige Stad

5.10 Programma 10 Moderne gemeente

6. Overig / overzichten

137

7. Paragrafen

147 149 157 165 181 187 197 225

7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 7.6 7.7

Paragraaf Lokale heffingen Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen Paragraaf Financiering (treasury) Paragraaf Bedrijfsvoering Paragraaf Verbonden partijen en participaties Paragraaf Grondbeleid

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

8. Jaarrekening

239

8.1

Balans per 31 december 2021

241

8.2

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2021

247

8.3

Toelichting

251

Overzichten Staat van gewaarborgde geldleningen 2021 Staat van incidentele baten en lasten Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid Informatie Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke sector (WNT)

287 289 292 297 300

8.5

Staat van baten en lasten per taakveld

301

8.6

Verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen

307

8.4 8.4.1 8.4.2 8.4.3 8.4.4

9. Bijlagen

327

9.1

Verstrekte geldleningen 2021

328

9.2

Opgenomen geldleningen 2021

329

9.3

Fiscale positie vennootschapsbelasting

330

Colofon

335

Vo0rwoord

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Voorwoord 2021 Voor u liggen de jaarstukken 2021. Een jaar waarin de dynamiek in onze samenleving nog steeds in belangrijke mate bepaald werd door de coronacrisis. Noodzakelijke maatregelen zoals de lockdowns zorgden voor grote uitdagingen voor bedrijven, culturele instellingen, (sport-)verenigingen en maatschappelijke instellingen in onze stad én hadden een grote impact op onze persoonlijke levenssfeer. Als lichtpuntje was er ontspanning gedurende de zomer. Die gaf ons de nodige ruimte om te experimenteren en antwoorden te vinden op de vraag hoe beter om te gaan met covid. Samen leerden we meer mogelijk te maken. Ook op onze organisatie heeft corona zijn weerslag gehad. Door onder andere een hoger ziekteverzuim, het voornamelijk op afstand van elkaar werken en de vele extra werkzaamheden die nodig waren, zijn er ook zaken blijven liggen die we onszelf hadden voorgenomen. De ongekende hoogwatercrisis en de nasleep daarvan hebben hier uiteraard ook aan bijgedragen. Tegelijk hebben we veel vooruitgang geboekt in de organisatieontwikkeling. Zo zijn diverse processen verbeterd, de nieuwe organisatiestructuur is verder uitgewerkt en het opgavegericht werken is verder doorontwikkeld.

Ook al was het niet makkelijk en zijn de positieve effecten hiervan pas na verloop van tijd zichtbaar; daarmee hebben we belangrijke stappen gezet die nodig zijn om te groeien naar een weerbare en wendbare organisatie die beter aansluit bij wat de samenleving van ons vraagt. En er is het afgelopen jaar nog veel meer gerealiseerd en in gang gezet. Tijdens de coronaperiode hebben we ingezet op maximale mogelijkheden om onze ondernemers meer ruimte te bieden om te kunnen ondernemen. Waardering voor onze dienstverlening kregen we van ondernemers in de toekenning van de titel “MKB vriendelijkste gemeente” van Limburg van het jaar 2021. Met de opening van de N280 heeft de bereikbaarheid van Roermond een flinke impuls gekregen. Mede dankzij het programma ‘Beter met Minder’ is het gelukt de kwaliteit van zorg voor onze inwoners te verbeteren binnen de financiële kaders. Zorg en ondersteuning is gericht op hetgeen inwoners nodig hebben om mee te kunnen doen in de samenleving. Laagdrempelig en in de buurt. Met de start van Vijf, een samenwerkingsverband tussen vijf zorginstellingen, is hier verder vorm en inhoud aan gegeven. Met de oprichting van Groen en Doen houden we de openbare ruimte in Roermond netjes en bieden we tegelijk betekenisvol werk en een prettige werkomgeving aan 100 mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Op gebied van duurzaamheid heeft de raad in oktober 2021 ingestemd met het zonnepanelenproject Roermond. Juist nu, in een tijd waarin stijgende energielasten leiden tot grote zorgen bij onze inwoners, is het ons gelukt om zonnepanelen voor elk inkomen haalbaar te maken. Na lange voorbereidingen kon begin 2022 eindelijk een positief besluit genomen worden over de nieuwbouw van Roercollege Schöndeln, waarmee Roermond ook op het gebied van onderwijs een lang gewenste stap vooruit kon zetten. Kortom; samen hebben we, ondanks alle uitdagingen, veel voor elkaar gekregen in 2021. Deze jaarrekening geeft uw raad een beeld van de inkomsten en de uitgaven in 2021. Zoals u kunt zien zijn de resultaten van de jaarrekening financieel positief. Tegelijk blijft het structureel in evenwicht brengen van de begroting ook de komende jaren nog de nodige aandacht vragen van college en raad. Tot slot spreken wij een groot woord van dank uit aan de leden van de raad, de medewerkers en iedereen die - ondanks de beperkingen van COVID-19 – zich vol heeft ingezet voor onze stad. De coronacrisis, de hoogwatercrisis en het recent ontstane conflict in Oekraïne hebben ons nog meer doen beseffen dat leven in vrijheid en veiligheid van onschatbare waarde is. College van burgemeester en wethouders

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

1. Leeswijzer

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Leeswijzer Dit zijn de jaarstukken 2021 van de gemeente Roermond. Deze jaarstukken zijn de verantwoording van het college aan de raad over het gevoerde beleid en beheer. De jaarstukken hebben dezelfde opzet als de programmabegroting. In het eerste deel, het jaarverslag, staat het gevoerde beleid centraal en de gerealiseerde baten en lasten per programma. Het tweede deel, de jaarrekening, bevat de financiële verantwoording. In de financiële analyse krijgt u op hoofdlijn inzicht in het financiële resultaat 2021, de grootste afwijkingen en de financiële positie. Over de resultaten op de kredieten in 2021 bent u geïnformeerd via de kredietrapportage. In de programmaverantwoording zijn de voornemens zoals opgenomen in de begroting 2021, afgezet tegen de realisatie in 2021. In de programmaverantwoording is een rapportagegrens voor financiële afwijkingen van grofweg € 100.000 aangehouden. Waar achter een getal een N staat, is sprake van een nadeel. Waar achter een getal een V staat, is sprake van een voordeel. Bij de beoogde en bereikte resultaten wordt er in de jaarstukken gewerkt met kleurindicaties. Hiervoor worden de kleuren groen (gerealiseerd), oranje (deels gerealiseerd) en rood (niet gerealiseerd) gebruikt.

Speerpunt is volledig gerealiseerd. Alles is volgens planning verlopen. Dit blijkt uit... Speerpunt is gedeeltelijk gerealiseerd. Dit blijkt uit... Speerpunt is niet gerealiseerd. Oorzaak is...

Met het toevoegen van de kleurindicaties maken we visueel wat er tekstueel al staat zodat in één oogopslag inzichtelijk is welke beoogde resultaten zijn gerealiseerd. Voor de gemeente is het verplicht in het jaarverslag zeven paragrafen op te voeren: lokale heffingen, weerstandsvermogen en risicobeheersing, onderhoud kapitaalgoederen, financiering, bedrijfsvoering, verbonden partijen en grondbeleid. De paragrafen geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de jaarrekening. Het gaat met name om de beleidslijnen voor beheersmatige aspecten die grote financiële gevolgen kunnen hebben en/of van belang zijn voor het realiseren van de programma’s. Deze informatie komt in de jaarrekening veelal versnipperd voor en is daardoor minder inzichtelijk voor de gemeenteraad. Het is de bedoeling van de paragrafen dat de raad de juiste en integrale informatie krijgt om de kaderstellende en controlerende rol ook op de beheersmatige aspecten waar te maken. Corona is een gebeurtenis die niet aan een programma of taakveld is toe te rekenen, maar wel betrekking heeft op de gehele gemeente en op veel programma’s en taakvelden. In hoofdstuk 2 van het jaarverslag wordt daarom ingegaan op de inhoudelijke en financiële effecten van het coronavirus.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

2. Corona

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Corona In de aanpak van de coronacrisis in het afgelopen jaar hebben we laten zien dat we alert en adequaat kunnen handelen bij het oplossen van maatschappelijke vraagstukken en het uitvoeren van rijksregelingen. Inwoners, ondernemers en organisaties konden erop rekenen dat de gemeente, binnen de gestelde kaders, de helpende hand bood daar waar het nodig was. Het afgelopen jaar zijn de genomen maatregelen gericht op helpen, ondersteunen en het bieden van perspectief. Zo zijn er maatregelen getroffen ter ondersteuning van de culturele infrastructuur, sportinstellingen en de sociaal-maatschappelijke en economische infrastructuur. Ook zijn er specifieke maatregelen getroffen voor ondernemers zoals belastingmaatregelen en uitbreidingsmogelijkheden in de openbare ruimte. Onze aanpak was gericht op het bestrijden van de crisis. Daarbij zijn actuele ontwikkelingen nauwgezet gevolgd en hebben daar waar nodig geleid tot kort cyclische interventies. Daarbij is gebruik gemaakt van de middelen die beschikbaar zijn gesteld in het coronafonds en de middelen van het Rijk voor dit doel. Het coronafonds is in het afgelopen jaar ingezet om de volgende doelen te bereiken: 1. Om maatregelen te nemen voor het realiseren van de 1,5 meter maatschappij in de Openbare ruimte of innovaties in het kader van “het nieuwe normaal” en de periode na COVID 19.

2. Ondersteuning van organisaties (rechtspersonen) die door de coronacrisis nadelige effecten ondervinden (noodfonds) , waarvoor de organisaties geen beroep kunnen doen op andere steunmaatregelen (Verordening Coronafonds). 3. De gederfde inkomsten voor de begroting 2020 van de gemeente Roermond op te vangen die rechtstreeks verband houden met de coronacrisis. Op de peildatum 31 december 2021 zijn er in totaal 219 aanvragen ingediend die betrekking hebben op de onderdelen 1 (8 aanvragen) en 2 (211 aanvragen) van het fonds. Om de mogelijke gevolgen van deze pandemie te kunnen volgen, zowel op de korte als op de middellange termijn, is er in het afgelopen jaar een aantal malen een impact analyse uitgevoerd. Daarbij zijn de terreinen die mogelijk worden geraakt als gevolg van deze pandemie gekoppeld aan Roermondse data. Het beeld dat daarbij naar voren kwam was dat, aan de hand van de op dat moment beschikbare cijfers, de maatschappelijke impact van de pandemie minder ernstig leek dan verwacht. Er is daarbij steeds rekening mee gehouden dat mogelijke effecten van de pandemie pas later zullen optreden c.q. dat sommige ontwikkelingen zich in de loop van de tijd nog zullen uitkristalliseren.

Dit sluit aan bij het beeld dat uit landelijke onderzoeken naar voren kwam, waarbij er ook aandacht werd gevraagd voor het feit dat er een grote groep burgers in het publieke domein is die door hun kwetsbare positie hard wordt geraakt door de gevolgen van COVID-19. De algemene teneur overheerst dat door de crisis sommige maatschappelijke kwetsbaarheden die al voor de crisis bekend waren, zijn uitvergroot. Als gemeente willen we samen met onze stakeholders voorbereid zijn op de mogelijke gevolgen van de crisis op de langere termijn. Daarbij is onze inzet erop gericht dat we commitment creëren voor een gezamenlijke visie, de ideeën en de aanpak en zijn daarbij op zoek gegaan naar voldoende en competente partners. Daarbij hebben we de veerkracht van onze gemeente benut door krachten te bundelen en gebruik te maken van de aanwezige expertise in onze samenleving en onze organisatie. Handelen in onzekerheid betekende dat wij als gemeente responsief, wendbaar en slagvaardig moesten optreden.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

We zien het als een collectieve opgave om te acteren op de grote gevolgen van Corona op de Roermondse samenleving, ondernemers, (culturele)organisaties, verenigingen en inwoners. Dit betekent dat we de gevolgen en instrumenten op een integrale manier en in samenhang zullen blijven bekijken. Over de volle breedte van het gemeentelijke domein zullen we moeten blijven inspelen op de crisis vanuit onze overtuiging dat als we de energie en de goede intenties bij elkaar brengen we stappen vooruitzetten.

Verloopoverzicht Coronafonds Het verloop van het coronafonds is als volgt: PROGRAMMA’S (bedragen in € 1,-)

1,5-meter samenleving

Verordening Coronafonds

Gederfde inkomsten Extra kosten

Totaal

Beschikbaar gesteld in 2020

€ 1.950.000

€ 1.100.000

€ 5.000.000

€ 1.008.518

Amendementen Kadernota 2022 en Begroting 2022

-/- € 1.355.000

-/- 595.300

-/- € 1.950.300

Aanpassingen binnen het fonds

-/- € 370.000

-/- € 600.000

€ 970.000

Sub-totaal per onderdeel

225.000

754.700

3.078.518

4.058.218

Toekenningen op aanvragen

-/- € 197.751

-/- € 709.380

-/- € 907.131

Onttrekkingen t/m 4e kwartaal

-/- € 2.980.310

Beschikbaar per 31 december 2021

€ 27.249

€ 45.320

€ 98.208

€ 170.777

Storting Specifieke Uitkering IJs- en zwembaden

€ 93.871

Compensatie inkomstenderving 2020 (decembercirculaire 2021)

€ 1.264.000

€ 27.249

€ 45.320

€ 1.456.079

€ 1.528.648

Rijkscompensaties / extra opbrengsten en meevallers

Resteert

Bovenstaand overzicht is ontleend aan de raadsinformatiebrief Coronafonds 4e kwartaal 2021 d.d. 24-02-2022 en was gebaseerd op de voorlopige cijfers. Uit de jaarstukken 2021 blijkt dat een bedrag van afgerond € 25.000 meer beschikbaar is in het Coronafonds. Op 16 december 2021 heeft uw raad de verwerking van het amendement 21A Begroting 2022 vastgesteld. De drie sporen van het huidige Coronafonds, zoals hierboven weergegeven, zijn verlengd tot 1 april 2022. Daarnaast kunnen eventuele middelen noodzakelijk voor maatregelen in het kader van herstel door het college zo nodig ten laste van het Coronafonds worden gebracht. Tenslotte is besloten om de per 1 april 2022 nog resterende middelen in het Coronafonds te reserveren voor de herstart post-corona conform de Motie Klaar voor de herstart/Kadernota 2022 van 8 juli 2021.

3. Opgave gericht werken

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Opgave gericht werken De toenemende complexiteit van de samenleving, gekoppeld aan het inzicht dat de gemeente zowel financieel als inhoudelijk niet in staat is alle maatschappelijke uitdagingen het hoofd te bieden, heeft geleid tot een nieuwe sturingsfilosofie, het opgavegericht werken. De essentie van opgavegericht werken is dat onze organisatie zich laat leiden door de inhoud van de opgaven. Het gaat dus om redeneren en organiseren vanuit de opgaven, de maatschappelijke vraagstukken, waarbij per opgave wordt gezocht naar de passende aanpak. Deze maatschappelijke opgaven worden in samenwerking vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid met externe actoren gedefinieerd en gerealiseerd. We zien dat deze maatschappelijke opgaven steeds vaker een integrale, opgavegerichte aanpak van overheden vereisen, waarbij ook de relatie met samenwerkingspartners en inwoners verandert. Deze snel veranderende omgeving maakt het noodzakelijk dat onze organisatie mee verandert en daarmee door ontwikkelt. In het afgelopen jaar zijn we de dialoog gestart met onze externe stakeholders. We constateren dat er bij onze stakeholders een grote bereidheid bestaat om aan deze gesprekken deel te nemen. De deelnemers aan deze gesprekken zijn vrij eenduidig als het gaat over de verwachting die zij hebben bij de rol, taak en verantwoordelijkheden van de gemeente.

Zij brengen naar voren dat er behoefte is aan een taakvolwassen gemeente. Een gemeente die zorgt voor de verbinding en samenhang tussen de partijen en de regie neemt. Een gemeente die werkt vanuit vertrouwen en consistent en consequent is in haar handelen. Men verwacht van de gemeente lef om richting te bepalen en uit te leggen (niet opleggen) waarom er voor deze richting wordt gekozen. Daarbij zal de uiteindelijke opgave in gezamenlijkheid en onder regie van de gemeente moeten worden bepaald. Het initiatief om hierover het gesprek te voeren ligt daarbij niet alleen bij de gemeente maar ook bij de samenwerkingspartners. We zien dat opgave gericht werken in de dagelijkse praktijk betekent dat we stap voor stap ontdekken hoe de nieuwe rollen van en de spelregels tussen de gemeente (als opdrachtgever en deels zelf uitvoerder) en maatschappelijke instellingen (als opdrachtnemer, als kennispartner en/of concurrent) zich verhouden. We hebben de ruimte nodig om te kunnen experimenten. We zijn het lerende deel van de organisatie, waarbij de focus ligt op de persoonlijke ontwikkeling en het benutten van talenten van medewerkers. Stap voor stap creëren we een creatieve werkomgeving waarin medewerkers zich kunnen ontplooien en waarin zij een bijdrage leveren en tastbare resultaten van hun werk zien.

Snel inspelen op veranderingen en aanpassingen doen in je aanpak, zijn essentieel om effectief opgavegericht te werken. Opgave gericht werken vraagt om kort cyclisch werken. Kort cyclisch werken heeft een belangrijk voordeel: je kunt prioriteiten bijstellen en zelfs tussentijds stoppen als dat nodig blijkt te zijn. In dit kader focussen we ons meer en meer op datgene wat op dat moment het meest toegevoegde waarde oplevert. We hebben het afgelopen jaar ervoor gekozen om de beide ontwerp clusters op te heffen en over te gaan tot het inrichten van 6 opgave teams. Met het inrichten van een nieuwe structuur zijn we er nog niet. Opgavegericht werken vraagt ook om ander gedrag. Het vraagt medewerkers die in staat zijn om rondom opgaven, en daaruit voortvloeiende programma’s en projecten, samen te werken met collega’s van andere afdelingen en met inwoners en externe partijen. We hebben daar het afgelopen jaar samen met de medewerkers in geïnvesteerd. We ontwikkelen ons stap voor stap hetgeen betekent dat we op basis van de situatie en het resultaat van een stap we de volgende stap bepalen op basis van de gezamenlijk bepaalde prioriteiten. Dit maakt wendbaarheid en inspelen op de feitelijke situatie en onvoorziene omstandigheden mogelijk en de kans op succes groter.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Jaarverslag 2021

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

4. Analyse rekeningresultaat

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Analyse rekeningresultaat Ieder jaar bij de jaarrekening kijken we terug op onze financiën en beoordelen we ons financiële beleid. In de jaarstukken 2021 leest u hoe we met onze middelen zijn omgegaan; wat we hebben bereikt, wat we daarvoor hebben gedaan en wat dat heeft gekost en wat dat betekent voor onze financiële positie. De jaarstukken hebben dezelfde opzet als de programmabegroting. In het eerste deel, het jaarverslag, staat het gevoerde beleid centraal en de gerealiseerde baten en lasten per programma. Het tweede deel, de jaarrekening, bevat de financiële verantwoording. In dit hoofdstuk wordt op hoofdlijn inzicht gegeven in het financieel resultaat over 2021 van de gemeente Roermond, de grootste afwijkingen en de financiële positie.

Resultaat 2021 We sluiten het jaar 2021 af met een gerealiseerd resultaat van € 10.233.540 voordelig. De raad neemt op basis van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) een besluit over het bestemmen van het gerealiseerde resultaat. Hierna wordt dat verder toegelicht. Samengevat ziet het resultaat van 2021 er als volgt uit: Financieel resultaat jaarrekening 2021 (bedragen x € 1.000) Resultaat 2021

Lasten

Baten

Saldo

Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten

205.967

215.776

9.809 V

Mutaties in reserves

22.207

22.632

425 V

Gerealiseerd resultaat

10.234 V

Saldo voorgestelde resultaatbestemmingen

4.175

Gerealiseerd resultaat na voorgestelde resultaatbestemmingen

6.059 V

Uit de tabel blijkt dat het gerealiseerde resultaat - na verwerking mutaties in reserves € 10.233.540 bedraagt. Voorgesteld wordt om in totaal € 4.175.446 te bestemmen voor nog uit te voeren activiteiten in 2022 en volgende jaren. Daarna resteert een positief resultaat van € 6.058.094. Dit positieve saldo komt ten gunste van de algemene reserve. Het gerealiseerd resultaat wordt nog geanalyseerd op eventuele structurele budgettaire effecten. Daar waar hier sprake van is zullen deze worden meegewogen bij de opstelling van de kadernota 2023 en de meerjarenbegroting 2023-2026.

Resultaat per programma Bij de begroting 2021 zijn we gestart met een tekort van ruim € 3.592.000. Na verwerking van de bestuursrapportage en vastgestelde begrotingswijzigingen is het begroot saldo 2021 uitgekomen op een tekort € 2.433.000. Het gerealiseerd resultaat (resultaat na mutaties in reserves) over het jaar 2021 bedraagt € 10.233.540 positief. Ten opzichte van een begroot negatief resultaat van € 2.433.000 is dit een verschil van afgerond € 12.666.540.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Resultaat 2021 ten opzichte van gewijzigde begroting 2021 (bedragen x € 1.000)

Bedragen x € 1.000

Gewijzigde begroting 2021

Realisatie 2021

Afwijkingen ten opzichte van de begroting

Totale lasten

215.872

205.967

9.905

Totale baten

208.793

215.776

6.983

Totaal saldo van baten en lasten

7.079 N

9.809 V

16.888

Mutaties in reserves

4.646 V

425 V

4.221

Gerealiseerd (netto)resultaat*

2.433 N

10.234 V

12.667

Resultaat 2021 ten opzichte van de gewijzigde begroting

* In dit resultaat is nog geen rekening gehouden met resultaatbestemmingen.

De afwijkingen ten opzichte van de begroting (na wijziging) die we zien op de lasten, baten en mutaties reserves, zijn als volgt over de programma’s verdeeld: PROGRAMMA’S

AFWIJKINGEN

Bedragen x € 1.000

Lasten

Baten

Reserves

Afwijkingen ten opzichte van de begroting

1. Zorgzame gemeente

209 V

3.962 V

4.304 N

133 N

2. Inclusieve samenleving

378 V

365 V

373 N

370 V

3. Goed onderwijs

909 V

198 N

711 V

4. Kansen voor klimaat

138 V

146 V

5. Goede leefomgeving

1.624 V

1.051 V

2.675 V

6. Toekomstbestendige stad

661 V

280 V

941 V

7. Ruimte en wonen

2.276 V

984 N

457 V

1.749 V

8. Levendige stad

867 V

199 V

1.066 V

9. Veilige stad

344 V

213 N

131 V

10. Moderne gemeente

706 V

142 V

848 V

Overzichten

1.791 V

2.372 V

4.163 V

12.667

Totaal NB: een nadeel op reserves betekent dat ten opzichte van de begroting meer is gestort in de reserve ten laste van de exploitatie of minder is onttrokken uit de reserve ten gunste van de exploitatie.

Het jaarrekeningresultaat is de optelsom van de resultaten op de diverse programma’s en producten en bestaat uit zowel positieve als negatieve afwijkingen ten opzichte van de vastgestelde begroting. In de programmaverantwoording vindt u per programma een nadere inhoudelijke toelichting op de realisatie van het programma en de financiële resultaten. Onderstaand duiden we vooral de belangrijkste afwijkingen: • Het nadelig resultaat van € 133.000 binnen programma 1 Zorgzame gemeente wordt voornamelijk veroorzaakt door een voordeel op de TOZO regeling (€ 264.000), een extra storting in de voorziening dubieuze debiteuren (€ 904.000) en een voordeel op de budgetten van jeugdzorg plus (€ 604.000). • Programma 2 Inclusieve samenleving vertoont een overschot van € 370.000. In 2021 is € 100.000 toegekend voor het wijken- en kernenbeleid. Dit bedrag wordt voor het grootste deel (€ 92.000) in 2022 ingezet. Daarnaast is minder ingezet voor de beleidsregel Corona Vrijwilligers organisaties (€ 121.000). Verder is er binnen het product Wijkontwikkeling en wijkbeheer sprak van een aantal kleinere afwijkingen (€ 124.000). • Het voordelig resultaat van programma 3 Goed onderwijs bedraagt € 711.000. De specifieke uitkering Voor- en vroegschoolse educatie is hoger vastgesteld. Hierdoor zijn minder eigen middelen ingezet (€ 201.000).

Door Corona is minder schoolvervoer ingezet waardoor minder kosten zijn gemaakt (€ 120.000). Daarnaast zijn door Corona minder inspecties door de GGD uitgevoerd dan regulier. Dit leidt tot een incidenteel overschot op dit budget (€ 86.000). Met de vaststelling van het IHP is duidelijkheid gekomen over renovatie, (ver-)nieuwbouw of anderszins. Mede daardoor zijn in 2021 minder kosten gemaakt (€ 126.000). • Het voordelig saldo van € 146.000 bij programma 4 Kansen voor Klimaat komt vooral doordat nog geen subsidie is verleend uit het Duurzaamheidsfonds (€ 50.000) en er aan het programma een lagere doorberekening van salariskosten is (€ 40.000). • Programma 5 Goede leefomgeving sluit met een voordelig saldo van € 2.675.000. De belangrijkste oorzaken hiervan zijn lagere kapitaallasten (€ 569.000), de lagere kosten van contracten voor groenonderhoud en reiniging van de openbare ruimte (€ 325.000) en een daling van de kosten van afvalverwerking (€ 657.000). Verder zijn minder uitgaven gedaan aan verkeersvoorzieningen (€ 239.000) is er een lagere doorberekening van salariskosten aan het programma (€ 292.000) en vallen de kosten van havens en waterpartijen per saldo lager uit omdat geen toevoeging aan de voorziening baggeren is gerealiseerd € 564.000). • Het saldo van programma 6 Toekomstbestendige stad is € 941.000 voordelig.

Vanwege alle Coronabeperkingen hebben weinig tot geen evenementen plaatsgevonden waardoor een voordeel is ontstaan op de uitvoeringskosten (€ 122.000). Daarnaast zijn de kosten van The Passion aanzienlijk lager uitgevallen € 224.000). Tevens is er door de afrekening van het project Vitale stad, nog een subsidie van € 534.000 ontvangen. • Het voordelig resultaat van € 1.750.000 van programma 7 Ruimte en wonen is vooral het gevolg van de vertraagde oplevering van software voor VTH en lagere inhuur voor de uitvoering van VTH-taken (€ 437.000) en de administratieve correcties van verwerking van grondtransacties met betrekking tot het Waterschapskantoor (€ 438.000). Verder is er een onderbesteding op het beschikbare budget voor uitvoering regie faciliterend grondbeleid (€ 565.000) en vallen de kapitaallasten lager uit (€ 106.000). • Programma 8 Levendige stad sluit met een voordelig resultaat van € 1.066.000. De belangrijkste oorzaken hiervan zijn de in 2020 ontvangen rijksmiddelen voor de ondersteuning van de culturele infrastructuur (€ 82.000) en de per saldo lagere kosten van sportbeleid en activering en sportaccommodaties als gevolg van corona en ontvangst van compensatiemiddelen van het rijk en SPUK 2021 (€ 428.000). Daarnaast is er een vrijval van de voorziening gebruikersonderhoud sportaccommodaties (€ 258.000).

Het saldo van programma 9 Veilige stad is € 131.000 voordelig. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt door • een aantal (relatief) kleinere verschillen binnen het product Sociale veiligheid. Het voordelig resultaat van € 848.000 bij programma 10 Moderne gemeente wordt veroorzaakt door een • vrijval van de voorziening voor wethouderspensioenen (€ 461.000), lagere doorberekende salariskosten (€ 126.000) en het voordeel op leges (€ 85.000). Het voordeel van € 4.163.000 op het totaal van de overzichten is vooral het gevolg van de positieve • bijstellingen van de algemene uitkering in de Decembercirculaire 2021 (€ 2.031.000). Daarnaast is er een verschil in de verantwoording van personeelskosten (€ 635.000), is het budget voor transitiekosten organisatieontwikkeling nog niet volledig ingezet (€ 337.000) en is er een onderschrijding van de budgetten voor de gebouwen Stadhuis en Stadskantoor (€ 339.000).

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Financiële positie Overschrijdingen van de lasten op programmaniveau zijn volgens het controleprotocol dat door de gemeenteraad is vastgesteld onrechtmatig, tenzij het kostenoverschrijdingen zijn die passen binnen het gemeentelijke beleid, kostenoverschrijdingen zijn die worden gecompenseerd door direct gerelateerde opbrengsten of kostenoverschrijdingen zijn bij open einderegelingen. Deze overschrijdingen worden door de accountant niet bij de beslissing betrokken of al dan niet een goedkeurende controleverklaring kan worden gegeven. Voorwaarde is wel dat deze kostenoverschrijdingen goed herkenbaar in de jaarrekening zijn opgenomen. In de analyse van de begrotingsrechtmatigheid (zie overzicht 8.4.3) wordt hiervan een nadere onderbouwing gegeven.

Een gezonde financiële positie is belangrijk voor zowel het Roermond van nu, als het Roermond van de toekomst. De financiële positie van de gemeente kunnen we vanuit drie aspecten beoordelen die hieronder in een schema staan weergegeven. De hierbij gebruikte kengetallen worden (gedeeltelijk) ontleent aan waarstaatjegemeente.nl. Deze beoordeling sluit aan op de voorgeschreven kengetallen zoals opgenomen in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing.

Stand van de algemene reserve Hiervoor gaven we aan dat 2021 wordt afgesloten met een voordeel van € 10.233.540. Dit bedrag wordt gestort in de algemene reserve. Daar staat tegenover dat de voorstellen voor resultaatbestemming onttrekkingen uit de algemene reserve met zich meebrengen. Voorgesteld wordt om middelen die in 2021 niet zijn uitgegeven via de algemene reserve over te hevelen naar 2022. Het verloop van de algemene reserve is hierdoor als volgt: Bedrag

Stand algemene reserve Stand voor resultaatbestemming (31-12-2021)

€ 12.358.000

• Storting voordelig saldo 2021

€ 10.234.000

• Onttrekking in verband met bestemmingsvoorstellen

€ 4.175.000

Stand na resultaatbestemming

€ 18.417.000

De financiële weerbaarheid geeft aan in hoeverre Roermond op lange termijn kan blijven voldoen aan haar verplichtingen. Dit komt vooral tot uitdrukking in het weerstandsvermogen en de solvabiliteitsratio van de gemeente.

De financiële stabiliteit geeft de mate aan waarin Roermond haar financiële positie in evenwicht weet te houden. Deze stabiliteit komt tot uitdrukking in de exploitatie (saldo van baten en lasten), de balans (ratio’s) en de liquiditeitsbegroting van de gemeente.

Stabiliteit

Weerbaarheid

Flexibiliteit

In de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing van de begroting 2022 is het minimum van de algemene reserve opnieuw bepaald. Op basis van het benodigde weerstandsvermogen is het minimum van de algemene reserve bepaald op € 12,3 miljoen.

De financiële flexibiliteit geeft inzicht in de mate waarin de gemeente snel accenten kan verleggen binnen de exploitatie. Oftewel de mate waarin de gemeente in enig jaar snel kan reageren op veranderingen en behoeften, ambities en doelstellingen. Belangrijk aspect betreft de classificatie van de baten en lasten als structureel c.q. vast of incidenteel c.q. variabel. Daarnaast geeft de mate waarin de gemeente langdurig verplichtingen is aangegaan, inzicht in de financiële weerbaarheid.

Financiële stabiliteit Een duurzaam financieel beleid houdt onder andere in dat de gemeentelijke voorzieningen op peil blijven en de gemeentelijke lasten voor burgers niet te veel stijgen. Zij moeten niet voor financiële verrassingen komen te staan. De stabiliteit komt terug in verschillende onderdelen van de financiële positie van de gemeente Roermond. De schuldenlast zegt meer over de financiële positie van gemeenten dan de hoogte van het eigen vermogen, stelt de VNG. Om de financiële positie te kunnen beoordelen, gebruiken we in de praktijk verschillende ratio’s.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Financiële flexibiliteit Kengetallen financiële stabiliteit

2019

2020

2021

Norm

Solvabiliteitsratio

26,1 %

23,6

23,7

> 20%

Herfinancieringsrisico (renterisiconorm)

3,4%

3,5%

< 20%

Kasgeldlimiet

5,2%

2,97%

4,15%

< 8,5 %

Voldaan aan de norm kasgeldlimiet?

Primair begroot exploitatiesaldo huidig jaar positief?

nee

Gerealiseerd exploitatiesaldo huidig jaar positief?

Structureel begrotingsevenwicht?*

Hieronder gaan we in op de flexibiliteit van de gemeentelijke exploitatie en balansposities. De kengetallen in de tabel geven inzicht in de mate waarin Roermond op korte termijn accenten kan verleggen. Denk hierbij aan ‘ruimte’ binnen de exploitatie, structurele lasten en baten versus incidentele lasten en baten en de onbenutte belastingcapaciteit.

Kengetallen financiële flexibiliteit

2019

2020

2021

Norm

Nettoschuldquote

60%

55%

49,69%

< 100%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen

58%

53%

50,27%

Structurele exploitatieruimte

> 0%

90,3 %

89,7%

89,9%

Landelijk gemiddelde

Belastingcapaciteit

* structureel begrotingsevenwicht op basis van de meerjarenbegroting desbetreffende jaar..

• Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft de mate aan waarmee de gemeentelijke bezittingen zijn betaald met eigen middelen. Anders gezegd: het aandeel van het eigen vermogen in het totaal vermogen. Hoe hoger de verhouding eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen hoe gezonder de gemeente. Normaal bevindt de solvabiliteitsratio van een gemeente zich tussen de 30% en 80%. Als signaalwaarde voor de solvabiliteitsratio geldt een percentage van 20%. Roermond bevindt zich met een solvabiliteitsratio van 23,7 % tegen de ondergrens van wat als een financieel gezonden situatie wordt beschouwd. • Herfinancieringsrisico Het herfinancieringsrisico (‘renterisiconorm’, zie paragraaf Financiering) geeft aan welk deel van de leningen we in een bepaald jaar moeten herfinancieren. Bij een hoog percentage bestaat het risico dat we tegen een hogere rente moeten lenen en dat daardoor de rentelasten in de exploitatie toenemen (in het geval van rentestijgingen). Bij een rentedaling ontstaat er juist ruimte. Wettelijk is bepaald dat het percentage van de leningen dat in enig jaar moet worden geherfinancierd lager moet zijn dan 20% van het begrotingstotaal. Een percentage onder 20% is voldoende, daarboven is onvoldoende.

Roermond scoort bij deze indicator zeer goed, aangezien we bij het aantrekken van middellange geldleningen steeds streven naar een grote spreiding in de totale toekomstige rente- en aflossingsverplichtingen per jaar. • Kasgeldlimiet Dit is eveneens een wettelijke norm. De kasgeldlimiet stelt dat de gemiddelde vlottende schuld, over drie maanden gezien, voor een gemeente maximaal 8,5% van het begrotingstotaal mag zijn. Een gemeente mag deze limiet maximaal twee kwartalen achter elkaar overschrijden. De gemeente Roermond voldoet aan deze norm. Zie voor een toelichting hierop de paragraaf Financiering. • Exploitatiesaldo Voor het kengetal of het exploitatiesaldo van het huidig jaar positief is, is gekeken naar de uitkomst van de begroting van het betreffende jaar. • Begrotingsenwicht De indicator of de exploitatiesaldi de komende 4 jaar naar verwachting positief zijn, geeft aan of er sprake is van een sluitende meerjarenbegroting. Voor de jaarstukken 2020 is dit beoordeeld door te kijken naar de uitkomst van de programmabegroting 2021-2024 bij het onderdeel structureel en reëel evenwicht.

• Netto schuldquote De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie en zegt het meest over de financiële vermogenspositie van een gemeente. De netto schuldquote geeft aan of een gemeente investeringsruimte heeft of juist op haar tellen moet passen. Daarnaast zegt het kengetal ook wat over de flexibiliteit van de begroting. Hoe hoger de schuld is, hoe meer kapitaallasten er zijn (rente en aflossing) waardoor een begroting minder flexibel wordt. In het BBV heeft de wetgever geen normen opgelegd. De VNG adviseert voor de netto schuldquote 130% als maximumnorm te hanteren en daarboven de schuld af te bouwen. Er is dan sprake van een zeer hoge schuld. Het licht staat dan op rood. Maar al bij een netto schuld die 100% van de inkomsten te boven gaat, springt het licht op oranje. Op basis van de cijfers per 31-12-2021 ligt de netto schuldquote net onder de 50%. Wel neemt de schuldquote in meerjarig perspectief toe (begroting 2022) door het aantal geplande investeringsprojecten maar blijft voldoende binnen de bandbreedtes om te spreken van een gezonde situatie.

• Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen Omdat er bij leningen onzekerheid kan bestaan of ze allemaal terugbetaald worden geeft dit kengetal inzicht in wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. De wijze waarop de netto schuldquote gecorrigeerd voor de doorgeleende gelden wordt berekend is gelijk aan de netto schuldquote, met dien verstande dat bij de financiële activa ook alle verstrekte leningen worden opgenomen. Het aandeel doorgeleende gelden is voor Roermond relatief beperkt waardoor de uitkomst van dit kengetal nauwelijks afwijkt van de netto schuldquote. Dit geeft aan dat het ‘terugbetalingsrisico’ gering is. • Structurele exploitatieruimte Voor de beoordeling van de financiële positie is het ook van belang te kijken naar de structurele baten en structurele lasten. Structurele baten zijn bijvoorbeeld de algemene uitkering en de opbrengst OZB. Een positief percentage bij de structurele exploitatieruimte betekent dat onze structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten (waaronder de rente en aflossing van leningen) te dekken. Wanneer dit cijfer negatief is, betekent het dat het structurele deel van de begroting onvoldoende ruimte biedt om de lasten te blijven dragen. De uitkomst op deze indicator geeft aan dat de structurele baten ontoereikend zijn om de structurele lasten te dekken.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

• Belastingcapaciteit: De belastingcapaciteit geeft de mate aan waarin de lokale lasten, en hiermee de gemeentelijke baten, eventueel kunnen worden verhoogd om financiële tegenvallers op te kunnen vangen of om ruimte voor nieuw beleid te creëren. Onze woonlasten bedragen 89,9% van het landelijk gemiddelde. Ten opzichte van het landelijk gemiddelde hebben we dus nog voldoende ruimte om de woonlasten te verhogen. Hierbij moet wel opgemerkt worden dat feitelijk alleen het onderdeel OZB verhoogd kan worden, omdat wij bij de tariefstelling voor riool- en afvalstoffenheffing uitgaan van 100% kostendekkendheid.

Financiële weerbaarheid Naast de financiële positie in de balans staat de gemeente bloot aan externe factoren zoals bezuinigingen vanuit het Rijk en claims. Een belangrijke graadmeter voor de financiële positie, vanuit het oogpunt van weerbaarheid, is het weerstandsvermogen. Het weerstandsvermogen laat zien in hoeverre de gemeente Roermond in staat is om financiële tegenvallers op te vangen.

Wij drukken het weerstandsvermogen uit in een ratio. Met behulp van dit verhoudingsgetal wordt bepaald of het weerstandsvermogen toereikend is. Voor de waardering van de weerstandsratio wordt gebruik gemaakt van de normtabel die door de Universiteit van Twente is ontwikkeld.

Weerstandsratio

Waardering

> 2,0

Uitstekend

1,4 – 2,0

Ruim voldoende

1,0 – 1,4

Voldoende

0,8 – 1,0

Matig

0,6 – 0,8

Onvoldoende

< 0,6

Ruim onvoldoende

De gemeente streeft naar een minimaal gewenste ratio van 1,4. Met de cijfers per 31-12-2021 is de weerstandsratio 2,8. Uitgaande van een minimaal gewenste ratio en afgezet tegen de normeringstabel is de weerstandscapaciteit hiermee uitstekend. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing is dit verder toegelicht.

Beoordeling kengetallen in relatie tot de financiële positie De signaalwaarden van de kengetallen geven aan dat financiële positie van de gemeente Roermond tegen de ondergrens aan begint te lopen. Hoewel de verhouding schuldenlast / eigen middelen nog (ruim) binnen de bandbreedte blijft, zakt de solvabiliteitsratio richting ondergrens van wat nog als een financieel gezonde situatie wordt beschouwd. In de begroting 2022 is ook onderkend dat de solvabiliteit (en daarmee ook de weerstandscapaciteit) van de gemeente onder druk staat. Met ‘Klaar voor de herstart’ en de hierin gekozen oplossingsrichtingen is ingezet op een verbetering van de financiële positie en versterking van de vermogenspositie. Overigens leert de ervaring dat kengetallen aan schommelingen onderhevig kunnen zijn. De feitelijke ontwikkelingen in het begrotingsjaar (bijv. wijzigingen in investeringsvolume) kunnen anders zijn dan begroot waardoor het solvabiliteitspercentage schommelt. Onze belastingdruk is relatief laag ten opzichte van het landelijke gemiddelde. Ook het weerstandsvermogen scoort ruim boven de minimaal gewenste ratio van 1,4. Vooralsnog veronderstellen wij dat er voldoende ruimte is om financiële tegenvallers op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van het bestaande beleid inzake de gemeentelijke dienstverlening.

Programmaverantwoording

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Roermond van Iedereen

Over dit thema staat in het coalitieprogramma het volgende geschreven: ‘Roermond staat voor een inclusieve en zorgzame samenleving. Iedereen krijgt de kans om zich te ontwikkelen en deel te nemen aan de samenleving. Waar dat niet vanzelfsprekend is, spant de gemeente zich in zodat iedereen kan meedoen op zijn of haar manier. Goede zorg, gezonde leefstijl, financiële zelfredzaamheid, goed onderwijs en werk zijn hiervoor belangrijke uitgangspunten. We maken Roermond toegankelijk voor iedereen en bevorderen ontmoetingen tussen onze inwoners.’

Het thema “Roermond van Iedereen” bevat de volgende programma’s:

1 Zorgzame gemeente

• Beter met Minder (strategische opgave)

2 Inclusieve samenleving 3 Goed onderwijs

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Programma 1

Zorgzame gemeente Producten: Onder het programma “Zorgzame gemeente” brengen wij de volgende producten samen:

a) Informatie, advies en toeleiding b) Maatschappelijke ondersteuning c) Jeugdzorg d) Arbeidsmarkt en participatie e) Armoede, Inkomensregelingen en schuldhulpverlening f) Preventie en Gezondheid

Beleidskaders: • Meedoen naar vermogen, op weg naar een participatiesamenleving: welzijnsvisie gemeente Roermond (2012). • Beleidskader Sociaal Domein Midden-Limburg Oost 2020-2028 (2019). • Plan Versnelling transformatie jeugd ‘Doorbreek de cirkel in regie’ (2017). • Visienota Jeugdhulp Midden-Limburg West en Oost (2013). • Beleidsplan Armoedebeleid ‘Roermond, samen actief tegen armoede’ (2016). • Uitvoeringsnota Preventief Armoedebeleid ‘Roermond, samen actief tegen armoede’ (2017). • Kadernota regionaal arbeidsmarktbeleid Midden-Limburg (2012). • Visienota werken naar vermogen in Midden-Limburg (2012). • Beleidsplan schuldhulpverlening (2017-2020) ‘Weg uit de schulden’. • Economische visie Roermond (2017). • Roermond Gezond, Preventie- en gezondheidsbeleid 2017-2021 (2017).

Verbonden partijen: • Veiligheidsregio Limburg-Noord (VRLN) • Omnibuzz • Westrom

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Wat hebben we gedaan in 2021

Strategisch doel programma Inwoners leven gezond en ervaren hun gezondheid als positief. Wie langer gezond leeft, heeft minder maatschappelijke ondersteuning en intensieve zorg nodig en is beter in staat bij te dragen aan het maatschappelijk leven (werk, school, gezin, omgeving, et cetera). We streven naar een sterke samenleving waarin iedereen zo volledig en volwaardig mogelijk mee kan doen en eigen regie heeft over zijn/ haar leven. De gemeente investeert in preventie en een sterke sociale basis die bijdraagt aan zelfstandig leven. Wanneer het zelfstandig leven (even) niet lukt, voorzien wij in een netwerk van passende laagdrempelige en/of geïndiceerde voorzieningen. We bevorderen burgerkracht en een zelfredzame samenleving, we geven advies en voorlichting en begeleiden naar de juiste vorm van hulp en ondersteuning. De transformatie in het sociaal domein is verder doorgezet en in de aanpak kijken we breed naar de ondersteuningsbehoefte van inwoners met een zorgvraag. Daarbij betrekken we alle leefdomeinen zoals gezondheid, onderwijs, werk en inkomen. Met partners geven wij binnen de gestelde kaders uitvoering aan de decentralisaties in het sociaal domein, waarbij wij adequate zorg en ondersteuning bieden aan de mensen die het nodig hebben. Het programma ‘Beter met Minder’ heeft als doel de kwaliteit van zorg voor onze Roermondse inwoners te verbeteren.

Daarmee willen we tegelijkertijd een kostenreductie realiseren. Het programma omvat een aantal projecten en is tegelijkertijd veel breder dan sec die projecten. Het programma biedt een basis voor het denkkader om onze werkwijze binnen het sociaal domein tegen het licht te houden. Nieuwe projecten staan logischerwijs al in het teken van ‘Beter met Minder’; zij dienen een maatschappelijke impact te creëren tegen lagere kosten. Vanuit dit denkkader herijken we ook onze bestaande uitvoeringstaken op integrale wijze over de verschillende beleidsterreinen.

Wat willen we bereiken We beschermen en bevorderen de gezondheid van de bevolking als geheel, van specifieke risicogroepen, van jeugd en van ouderen zoals bedoeld in de Wet publieke gezondheid (Wpg). Vanuit de visie van ‘positieve gezondheid’ werken wij aan het bevorderen van de gezondheid van onze inwoners, zodat zij actief mee kunnen doen in de samenleving en minder gebruikmaken van hulp en ondersteuning. Roermondenaren die ondersteuning nodig hebben, kunnen rekenen op goede zorg. Hierbij doen zij in eerste instantie een beroep op familie, vrienden of de eigen omgeving. Roermondenaren kunnen een beroep doen op geïndiceerde voorzieningen als de eigen omgeving of algemene voorzieningen onvoldoende oplossing biedt. De gemeente Roermond streeft naar een goed functionerende inclusieve arbeidsmarkt. Een (regionale) arbeidsmarkt waarin vraag en aanbod van arbeid met elkaar in evenwicht zijn en waar plek is voor iedereen die wil en kan werken, dus ook voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. We willen bereiken dat zoveel mogelijk inwoners mee kunnen doen in de samenleving: met werk, op school en stage, met een vrijwilligersbaan of andere vormen van participatie. We willen dat zo min mogelijk mensen afhankelijk zijn van een bijstandsuitkering.

Het (preventieve) armoedebeleid is erop gericht de financiële zelfredzaamheid van mensen te vergroten om te voorkomen dat mensen in de armoede terecht komen. Inwoners die niet een eigen inkomen kunnen genereren en ook geen vermogen hebben, kunnen een beroep doen op de sociale voorzieningen van de gemeente (onder andere via de Participatiewet en bijzondere bijstand). Onze jeugd krijgt alle kansen. Daarom geven we prioriteit aan het voorkomen van problemen bij kinderen en jongeren. In de jeugdhulp gaan we door met de ingezette ontschotting. De trend van armoede, ongezonde leefstijl, gezondheidsklachten of leerachterstanden die generaties lang in families voorkomen, wordt doorbroken. We willen kwalitatief goede zorg en ondersteuning bieden, waarbij we binnen het sociaal domein niet meer uitgeven dan we ontvangen van het Rijk. Binnen het programma herbezien we daarom onze aanpak. Zowel ten aanzien van projecten/pilots als de reguliere werkzaamheden. Doel hiervan is om integraal binnen het gehele sociaal domein bij te dragen aan het vergroten van maatschappelijke impact, tegen gereduceerde kosten.

Wat gaan we doen (plan)

Wat levert het op (plan)

Toelichting realisatie 2021

A Kansrijke Start

Het smeden van lokale en regionale `coalities Kansrijke Start’ in Noord- en Midden-Limburg die uitvoering geven aan het programma Kansrijke Start. Dit met als doel ieder kind de best mogelijke start van zijn of haar leven te geven en een optimale kans op een goede toekomst te bieden.

Eind 2021 staat een sterke samenwerking tussen het sociale en medische domein die zich inzet voor een kansrijke start van kinderen. Inclusief een plan van aanpak over de integrale ketenaanpak met concrete voorstellen op lokale en regionale schaal.

Door middel van het samenwerkingsconvenant Kansrijke Start NML staat er een sterke samenwerking tussen het sociale en medische domein die zich inzet voor een Kansrijke Start van kinderen in Noord- en Midden-Limburg. Inclusief een plan van aanpak over de integrale ketenaanpak met concrete voorstellen op lokale en regionale schaal. Het smeden van de lokale coalitie is vanwege de impact van corona nog niet gelukt. Het gesprek erover is inmiddels opgestart en er is een kerngroep geformeerd voor de verkenning bestaande uit het verloskundig samenwerkingsverband Roermond, Geboortezorg Limburg en er is contact gelegd met de HAGRo Roermond/Herten.

B Seniorvriendelijk

Het realiseren van een seniorvriendelijke gemeente door het opzetten van een seniorvriendelijk netwerk en het uitvoeren van de actieplannen Aanpak eenzaamheid en Dementievriendelijk Roermond.

Een seniorvriendelijk Roermond met bijzondere aandacht voor dementie, eenzaamheid en depressie.

C Regionale Wmo–taken (MO,

BW, BMZ, OGGz–preventie)

Onderzocht wordt hoe de Noord- en Midden- Limburgse samenwerking op de regionale Wmo-taken geoptimaliseerd kan worden, waarbij zeggenschap, transparantie en communicatie de uitgangspunten zijn. Het mogelijk vormen van een nieuw juridisch construct is hier een onderdeel van. Ook wordt hierin het maken van afspraken over de doordecentralisatie van de middelen voor beschermd wonen meegenomen. De maatschappelijke opvang wordt meer flexibel vormgegeven wat waarschijnlijk gaat resulteren in het meer decentraal vormgeven van de opvang in wijken, buurten en kernen in plaats van bij de huidige centrale vormen van opvang.

Opvang wordt daar geboden waar de kans op herstel voor de burger het meest optimaal is. De Noord- en Midden-Limburgse samenwerking voor de regionale Wmo-taken wordt geoptimaliseerd.

In 2021 is de samenwerking van organisaties binnen de actielijn Aanpak eenzaamheid verder versterkt. Lokale organisaties zijn betrokken en doen wat kan binnen de mogelijkheden. Binnen de actielijn dementievriendelijk Roermond is o.a. de tweejarige Social Trial Sociale Benadering Dementie gestart met verschillende partners. De COVID-19 maatregelen hebben invloed gehad op het al of niet (ten dele) of in aangepaste vorm doorgaan van activiteiten. Om de aanpak goed te kunnen borgen wordt deze de komende twee jaar gecontinueerd. * De gemeenteraad van Roermond heeft op 16 december 2021 positief besloten voor wat betreft het samenwerkingsconstruct. Voorwaarde voor inwerkingtreding van het samenwerkingsconstruct is positieve besluitvorming in alle Noord- en Midden-Limburgse gemeenteraden. Omdat het stuk niet is behandeld in de gemeenteraad van Bergen, is de overbruggingsovereenkomst in werking getreden. De raad is hierover middels een raadsinformatiebrief in kennis gesteld. * Alle woningen voor de gemeente Roermond in het kader van de flexibilisering van de maatschappelijke opvang zijn beschikbaar gesteld door de woningcorporaties. Momenteel worden ze in gereedheid gebracht voor ingebruikname.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

Wat gaan we doen (plan)

Wat levert het op (plan)

Toelichting realisatie

Wat gaan we doen (plan)

Wat levert het op (plan)

Toelichting realisatie

D Bijzondere doelgroepen

G Doorontwikkeling

Er is inzicht in de vraag naar passende ondersteuning en huisvesting van bijzondere doelgroepen waardoor, waar nodig, staand beleid kan worden aangepast.

We hebben inzicht in de aantallen over het jaar 2021. Ze hebben als input gediend voor de prestatie-afspraken 2022 en zullen ook worden meegenomen in de vraaganalyse rondom de woonvisie.

G Doorontwikkeling

Via de uitvoering van het matchingspunt bijzondere doelgroepen wordt gemonitord welke vraag er kwantitatief en kwalitatief ligt ten aanzien van de huisvesting en ondersteuning van bijzondere doelgroepen.

Participatiewet

E Arbeidsmarkttoeleiding

Opstellen van een regionaal jaarplan om de doelstellingen van de Participatiewet te bereiken, op basis van de uitgangspuntennotitie Arbeidsmarkttoeleiding van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. In het jaarplan wordt tevens een kwantitatieve doelstelling opgenomen. Uitvoeren van het plan voor de veranderde Arbeidsmarkt ‘Post Corona aanpak Arbeidsmarkt Midden Limburg’. Dit plan borduurt deels voort op het bestaande actieplan Perspectief op Werk en nieuwe onderdelen die zijn toegevoegd vanwege de veranderingen op de arbeidsmarkt.

Meer inwoners zijn in staat om in hun eigen levensonderhoud te voorzien en meer inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt hebben betaald werk, volledig of in deeltijd. In het jaarplan wordt dit geconcretiseerd.

In mei 2021 zijn de kaders middels een raadsbesluit vastgesteld voor de Doorontwikkeling Participatiewet. Vervolgens is er een kwartiermaker aangesteld .De kwartiermaker heeft een bedrijfsplan opgeleverd voor de oprichting van een nieuwe entiteit ten behoeve van de uitvoering van het werkdeel van de Participatiewet. De daadwerkeliijke implementatie van dit nieuwe Werkbedrijf, zal na positieve besluitvorming, starten in 2022. Het restantbudget voor de verwachte aanloopkosten dienen derhalve overgeheveld te worden

F Perspectief op Werk

Uitvoeren van het actieplan ’Door inzicht aan de slag’ en in het verlengde daarvan het project `Perspectief op Werk’ met als doel de personeelsvraag van werkgevers om te buigen naar een vraag die we met de doelgroep van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt kunnen invullen.

Profilering van 1.250 werkzoekenden (regiobreed) in het project ‘Door inzicht aan de slag’. Deze aanpak verbreden we in de toekomst naar een grotere doelgroep van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt met als doel ze duurzaam aan het werk te krijgen.

In samenwerking met de partijen in de arbeidsmarktregio (o.a. UWV en onderwijs) is het Jaarplan 2021 gerealiseerd. De evaluatie ligt voor bij de stuurgroep Arbeidsmarktbeleid Midden-Limburg. De gestelde doelen en beleidstrajecten van het jaarplan in 2021 zijn grotendeels volbracht en/of hebben doorloop naar 2022. Wetgeving Breed offensief op Werk is nog steeds controversieel verklaard, de Tweede kamer neemt na het aantreden van een nieuw kabinet een besluit over de verdere behandeling. De uitvoering van de programma’s Perspectief op Werk en de Post Cororna Aanpak zullen ook in 2022 nog doorlopen. Het betreft middelen van de arbeidsmarktregio waarvan de kosten (inclusief de dekking) doorlopen in 2022.

De implementatie van het systeem Paragin heeft inmiddels plaatsgevonden binnen de arbeidsmarktregio. Daarnaast worden vanuit de incidentele middelen projecten uitgevoerd onder de noemers ‘Perspectief op Werk’ en ‘Doe-agenda Post Corona Aanpak’. Hier vallen verschillende projecten onder die zijn gericht op het naar werk begeleiden van mensen en het ondersteunen van werkgevers. We hebben actief ingezet op verschillende doelgroepen die zijn geraakt door de coronacrisis, met daarbij ook extra inzet op ondernemers. In 2022 worden de activiteiten die reeds zijn uitgezet gecontinueerd, opgeschort vanwege daling in behoefte of ondergebracht bij een ander orgaan binnen de arbeidsmarktregio (b.v. RMT / WSP). Daarnaast worden nieuwe projecten opgestart om de resterende middelen optimaal te benutten.

Terugdringen van het tekort van de Sociale Werkvoorziening. Dit is onderdeel van het programma ‘Beter met Minder’. Onderdeel hiervan is doorontwikkeling van de Participatiewet waarbij de nadruk ligt op het realiseren van duurzame arbeidsparticipatie voor mensen met een verminderde loonwaarde. In 2021 wordt het strategieplan voor de Doorontwikkeling van de Participatiewet in uitvoering gebracht.

Minder tekorten bij de uitvoering van de Sociale Werkvoorziening. De inzet is om te komen tot zoveel mogelijk dienstverbanden bij private en publieke werkgevers. Dit aangevuld met de mogelijkheid om werknemers te detacheren naar bedrijven en instellingen die als opdrachtgever maar (nog) niet als werkgever willen optreden. Dit resultaat wordt verder geconcretiseerd in het strategieplan.

H Meerjarige afspraken

We leveren gezamenlijk met aanbieders kwalitatief goede (jeugd-)zorg binnen budgettair krappere kaders.

I Pilots Jeugd

Uitvoering geven aan een aantal pilots, dan wel afwegen van pilots naar structurele vorm, waaronder: • Intake-outtake team, expertteam complexe zorg; • Analyse top 40 (duurste jeugdhulp cases) om te komen tot de juiste (maatwerk)inzet van zorg en om te leren van al ingezette en mogelijk afgeronde jeugdzorgtrajecten; • te formuleren pilots ter versterking van toegang tot jeugdhulp, waaronder toegang door CJG en huisartsen.

Pilots bieden inzicht in alternatieven voor jeugdhulp dan wel een andere, meer efficiënte, aanpak binnen de inzet van jeugdhulp. Inzicht is nodig om vervolgens beleidskeuzes te kunnen maken.

* Speerpunt is volledig gerealiseerd. Alles is volgens planning verlopen. Op 28 juli 2021 is de overeenkomst Toekomstbestendige Zorg en Ondersteuning tussen de Gemeente Roermond en Vijf ondertekend, gericht op de doelgroep 18 jaar en ouder. Deze opdracht wordt taakgericht bekostigd waarbij het budget voor 2022 jaarlijks wordt geïndexeerd maar niet wordt bijgesteld op basis van toenemende zorgvraag en/ of demografische ontwikkelingen. * Voor de jeugdhulp zijn in 2021 (met ingang van 2022) nieuwe meerjarige contracten gesloten voor ‘Wonen’, hierbij is per perceel een beperkt aantal aanbieders gecontracteerd. Het perceel verblijf met behandeling wordt ook bij een beperkt aantal aanbieders belegd en gaat per 1-1-2023 in. De inkoop ambulant is doorgeschoven naar 2024, waardoor in 2022 duidelijkheid moet ontstaan over dit inkoopproces. Dit speerpunt vormt een continu proces om kwalitatief goede en doch financieel beheersbare Jeugdhulp te leveren. Zoals eerder beschreven hebben alle pilots bijgedragen aan een positief leerproces en daarmee een bijdrage aan het verbeteren van de Jeugdhulp. Enkele pilots zijn afgerond, namelijk het Intake Outtake team of doorontwikkeld zoals het Expertteam en de pilots voor een sterkte toegang. Deze doorontwikkeling is nog gaande.

Om kwalitatief goede, doch beheersbare jeugdhulp te kunnen blijven bieden, nu en in de toekomst, zal het doen van pilots nodig blijven al dan niet ingegeven vanuit landelijke handreikingen.

JA ARVER ANTWOORDING 2021

GEMEENTE ROERMOND

BBV indicatoren Wat gaan we doen (plan)

Wat levert het op (plan)

Toelichting realisatie

J Transformatiefonds Jeugd

Uitvoering geven aan het plan ‘Transformeren is samen’. Uitproberen en onderliggende pilots en projecten opzetten.

Verdergaande transformatie van de jeugdhulp aan de hand van diverse deelprojecten die nu nog in ontwikkeling zijn.

Speerpunt is gerealiseerd door de afronding van het transformatiefonds. De verschillende pilots die door inzet van het transformatiefonds werden uitgevoerd, hebben bijgedragen aan een positief effect in het kader van leren van wat werkt en wat niet werkt. Op basis van de bevindingen zijn enkele pilots structureel ingebed ( o.a. SOJ) en ook zijn pilots stopgezet (o.a intake outtake team).

K Norm voor Opdrachtgeverschap Jeugd

Uitvoering en invulling geven aan de Norm voor Opdrachtgeverschap waaronder een op te stellen regiovisie waarin gemeenten onderling afspreken welke taken op het gebied van jeugd in samenwerking worden opgepakt en welke inhoudelijke ontwikkelingen in de regio gewenst zijn. In de norm is vastgesteld waar de regiovisie minimaal aan moet voldoen

Er is een regiovisie vastgesteld conform de Norm voor Opdrachtgeverschap, waardoor de gemeenten beter sturing kunnen geven op het zorglandschap.

L Wetswijziging Jeugdwet

Bij de implementatie van de Norm voor Opdrachtgeverschap wordt rekening gehouden met de voorgestelde wetswijzigingen van de Jeugdwet.

Er wordt uitvoering gegeven aan de opdracht vanuit de wetswijziging Jeugdwet, waaronder het verstevigen van de regionale samenwerking en de verscherpte eisen rondom inkoop van jeugdhulp.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Roermond&id=2960e9e6-154b-488d-9d49-e70d8796dc47