GR-Jaarverantwoording 2021 (met arcering van de wijzigingen)
Tekst van het document
De doelstellingen uit het jaarplan 2021 van het ZVH zijn grotendeels behaald.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
125
124
Wat gaan we doen (plan)
Wat levert het op (plan)
Toelichting realisatie 2021
D Crisisbeheersing en
D Crisisbeheersing en
Brandweerzorg: Rekeninjg houdend mer de corona-epidemie bleven we gegarandeerd van; • hoogwaardige adviesverlening op het gebied van gezondheid en veiligheid, • adequate controles in het kader brandweerzorg en • bewezen de twee grote crisessituaties (corona en hoog water) een snelle en adequate opschaling en inzet van vakbekwame medewerkers. De multidisciplinaire trainingen dienden vanwege corona creatief gestalte te worden gegegeven. Monodisciplinair kreeg de vakbekwaamheid volwaardig aandacht.
brandweerzorg Paraatheid van de brandweer heeft de hoogste prioriteit. Dein 2021 beschikbare (extra) middelen hiervoor zijn met name bestemd voor een kleine uitbreiding van de beroepsformatie en versterking van de specialistische opleidingen. Externe ontwikkelingen, zoals de uitspraak van het Europees Hof over de rechtspositie van de brandweervrijwilliger, rechtvaardigen een mogelijke herziening van het brandweerstelsel. De crisis ten gevolge van de uitbraak van het COVID-19 virus brengt veel werk met zich mee voor de veiligheidsregio en de GGD in het bijzonder. Dit kan leiden tot herprioritering van de taken De financiële consequenties van deze inspanningen en aanverwante maatregelen zijn onbekend.
brandweerzorg Met de vanaf 2020-2023 extra beschikbare middelen lukt het om de brandweerzorg dekomende jaren op peil te houden. We blijven gegarandeerd van; •h oogwaardige adviezen over maatregelen, voorzieningen en voorschriften om risico’s (op het gebied van gezondheid en veiligheid) te beperken en te beheersen; •a dequate controles in het kader van handhaving door middel van toezicht en inspecties (brandweerzorg); • s nelle en adequate opschaling en inzet van vakbekwame medewerkers die zijn belast met GHOR (geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio) en multidisciplinaire processen (crisisbeheersing).
Crisisbeheersing: De voortdurende kosten en capaciteit die gemoeid zijn met de bestrijding van de Coronapandemie zorgen ervoor dat taken niet uitgevoerd kunnen worden. Dit noopt tot een kritische overweging of taken al dan niet ingehaald dienen te worden. De minister van VWS heeft toegezegd de kosten in het kader van de bestrijding van de coronapandemie volledig te vergoeden. Deze staan dan ook kostenneutraal opgenomen in de jaarverantwoording. Er is nog geen duidelijkheid over de compensatie door het Rijk van de kosten van het hoogwater. Dit leidt dan ook tot een nadeel op de begroting van crisisbeheersing. De kosten die voortvloeien uit de bestrijding van het hoogwater in 2021, en de opvolging van de conclusies en aanbevelingen uit de evaluaties zijn nog onvoldoende inzichtelijk. Een overschrijding van de begroting valt niet uit te sluiten.
BBV indicatoren Verplichte BBV indicatoren/kengetallen Taakveld 1.Veiligheid #
Naam indicator
Eenheid
Bron
2016
2017
2018
2019
2020
Realisatie 2021
Nederland 2021
6
Verwijzingen Halt
Het absoluut aantal verwijzingen Halt per 1000 jongeren van 12-18 jaar
CBS
20
16
13
11
7
Nog onbekend
Nog onbekend
7
Overvallen
Antal per 10.000 inwoners
CBS
1,75
1,57
1,21
1,03
1,72
0,17
0,39
8
Winkeldiefstallen
Aantal per 10.000 inwoners
CBS
64
66
73
67
57
40
18
9
Geweldsmisdrijven
Aantal per 10.000 inwoners
CBS
79
64
62
63
54
51
46
10
Diefstallen uit woning
Aantal per 10.000 inwoners
CBS
37
30
33
29
17
15
13
Aantal per 10.000 inwoners
CBS
66
54
56
63
59
48
41
11 Vernielingen beschadigingen (in de openbare ruimte)
Stand per 26-01-2022. Voor de meest actuele realisatiecijfers en ontwikkelingen in de beleidsindicatoren wordt verwezen naar www.waarstaatjegemeente.nl.
Toelichting BBV indicatoren #
Naam indicator
Eenheid
6
Verwijzingen Halt
Het aantal verwijzingen naar Halt in de leeftijd van 12 tot 18 jaar.
7
Overvallen
Het aantal overvallen per 10.000 inwoners
8
Winkeldiefstallen
Het aantal winkeldiefstallen per 10.000 inwoners.
9
Geweldsmisdrijven
Het aantal geweldsmisdrijven per 10.000 inwoners, bestaande uit zedenmisdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag, brandstichting en aantasting lichamelijke integriteit (bedreiging, mishandeling, openlijk geweld tegen personen).
10
Diefstallen uit woning
Het aantal diefstallen uit woningen per 10.000 inwoners.
11 Vernielingen beschadigingen (in de openbare ruimte)
Het aantal vernielingen per 10.000 inwoners. Hieronder vallen alle vormen van vernieling en openlijk geweld tegen goederen.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
127
126
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2021 en de begroting (na wijziging) 2021 Wat heeft het gekost? Veilige stad (Bedragen x € 1,-)
Begroting 2021 Realisatie Wijzigingen Na wijziging
Realisatie
Verschil
2021
begr. / real.
V/N
2020
Primitief
D-0910 Sociale veiligheid
4.287.706
4.244.137
523.247
4.767.384
4.270.827
496.557
D-0920 Fysieke veiligheid
4.413.900
4.430.930
656.273
5.087.203
5.239.507
-152.304
Totaal lasten
8.701.607
8.675.067
1.179.520
9.854.587
9.510.334
344.254
D-0910 Sociale veiligheid
-1.065.710
-855.087
-403.484
-1.258.571
-1.043.946
-214.625
D-0920 Fysieke veiligheid
-1.372
0
-475.000
-475.000
-476.098
1.098
Totaal baten
-1.067.082
-855.087
-878.484
-1.733.571
-1.520.044
-213.528
N
Totaal saldo van baten en lasten
7.634.525
7.819.980
301.036
8.121.016
7.990.290
130.726
V
Toevoeging reserves
157.467
0
2.285
2.285
2.285
0
Onttrekking reserves
-245.144
0
-237.133
-237.133
-237.133
0
Saldo mutatie reserves
-87.677
0
-234.848
-234.848
-234.848
0
Resultaat
7.546.848
7.819.980
66.188
7.886.168
7.755.442
130.726
Lasten
Saldo
V/N
I/S
58
V
I
-151
-17
V
I
-105
0
Baten
Reserve
Product
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
D-0910 Sociale veiligheid
Meldpunt discriminatie. In de mei circulaire van 2021 is aangekondigd extra middelen vrij te maken voor de versterking van gemeentelijke discriminatievoorzieningen. Deze extra middelen zijn in 2021 structureel geraamd, echter is met het ADV Limburg en deelnemende gemeenten besloten deze middelen pas vanaf 2022 te besteden. Dit zorgt voor een onderbesteding in 2021.
58
SPUK Coronatoezicht Ter naleving van de Coronamaatregelen in de periode van januari t/m oktober heeft Gemeente Roermond een rijkssubsidie van 195.000 euro gevraagd en ontvangen voor inzet van extra handhaving. Hiermee is tijdelijk personeel ingehuurd om politie en boa’s te ondersteunen. Enkel een deel van gemaakte kosten waren subsidiabel.
134
SPUK Coronatoegangsbewijzen Ter ondersteuning van de controle op coronatoegangsbewijzen (CTB) heeft Gemeente Roermond een rijkssubsidie ontvangen van €147.500,. Hiermee hebben verenigingen, stichtingen en ondernemers de mogelijkheid gehad om aanspraak te maken op een incidentele bijdrage van €400,- . Naast deze mogelijkheid is de bijdrage ingezet voor de controle op CTB tijdens de 11e van de 11e, kosten voor additioneel personeel bij het zwembad De Roerdomp en Historiehuis. De hoeveelheid aanvragen waren echter niet zo hoog om het gehele bedrag te besteden.
105
Retail Interventie Team Jaarlijks worden er middelen begroot ten behoeve van de inzet van het Retail Interventie Team (RIT). In 2021 werd het RIT ingezet voor coronatoezicht, dienstverlening en veiligheid op straat en in winkels. Door een specifieke uitkering van het Rijk zijn een deel van de begrote kostent.b.v. toezicht op de coronamaatregelen gedeclareerd. Hierdoor is er minder uitgegeven dan er in eerste instantie was begroot voor het RIT.
59
59
V
I
Dierenasiel en ambulance Jaarlijks wordt er in de begroting een voorschot genomen t.b.v. opvang en vervoer van zwerfdieren. In 2021 is hier aanzienlijk minder gebruik van gemaakt dan begroot.
23
23
V
I
Overig
117
41
0
158
V
I
Totaal
496
-215
0
281
V
I
FLO bijdrage VLRN Dit betreft de FLO Bijdrage aan VLRN voor het voormalig beroepspersoneel dat voor de regionalisering in dienst was van brandweerkorps Roermond. De kosten voor FLO zijn destijds buiten de regionalisering gebleven. Jaarlijks ontvangt Roermond een factuur voor de werkelijk gemaakte kosten.
-147
-147
N
S
Overig
-5
0
0
-4
Totaal
-152
1
0
-151
N
344
-214
0
130
V
Lasten
V
Baten
Mutaties reserves
V
D-0920 Fysieke veiligheid
Totaal programma
I
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
129
128
Moderne Gemeente
Over dit thema staat in het coalitieprogramma het volgende geschreven: ‘Roermond staat voor een moderne gemeente die weet wat er van haar gevraagd wordt en die zich aanpast aan de veranderingen in de samenleving. Daarbij wordt ruimte gegeven aan initiatieven uit de samenleving en wordt onze gemeentelijke organisatie hierop aangepast. De gemeentelijke organisatie verandert mee en bouwt aan toekomstbestendigheid. Inwoners weten wat ze van de gemeente kunnen verwachten. De gemeente communiceert respectvol en op een duidelijke, begrijpelijke manier.’
Het thema “Moderne Gemeente” bevat het volgende programma:
10 Moderne Gemeente
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
131
130
Programma 10
Moderne gemeente Producten: Onder het programma ‘’Moderne gemeente’ brengen wij de volgende producten samen:
a) Dienstverlening aan burgers b) Bestuur en organisatie
Beleidskaders: • • • • • •
Toekomstvisie Roermond 2030 (2016). Euregiovisie 2014-2020+ (2013). Bestuursovereenkomst Samenwerking Midden-Limburg (2014). Agenda van Midden Limburg (2016). Communicatievisie gemeente Roermond (2015). Nota actief burgerschap (2015).
Verbonden partijen: • Openbaar Lichaam Euregio Rijn-Maas-Noord • Samenwerking Midden-Limburg (SML)
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
133
132
Strategisch doel programma Roermond staat voor een moderne gemeente die weet wat van haar wordt gevraagd en die zich aanpast aan de veranderingen in de samenleving. Daarbij geven we ruimte aan initiatieven uit de samenleving. De gemeentelijke organisatie verandert mee en bouwt aan toekomstbestendigheid. Inwoners weten wat ze van de gemeente kunnen verwachten.
Wat willen we bereiken Roermond maken we samen en niet alleen vanuit het stadhuis. In onze stad is veel kennis en expertise die we willen benutten. Waar inwoners verantwoordelijkheid willen nemen en de inrichting van hun leefomgeving mee willen bepalen of taken van ons willen overnemen, werken we (waar mogelijk) mee (overheidsparticipatie). Daarnaast betrekken we onze inwoners verdergaand bij beleidsvorming en –uitvoering (burgerparticipatie). Wij innoveren onze beleidsprocessen overigens niet alleen door meer burgerparticipatie, maar ook door de inzet van data die een feitelijke onderbouwing van beleid en besluiten mogelijk maken.
Participatie en communicatie gaan hand in hand. Zonder duidelijke, open en transparante communicatie is succesvolle participatie niet mogelijk. Voor het realiseren van ambities op het gebied van meer dialoog en samenwerking en actief burgerschap is een communicatieve organisatie een noodzakelijke randvoorwaarde en daarmee voor ons een belangrijke doelstelling. We zijn transparant en communiceren op een moderne wijze. Een aantal opgaven die op ons bord liggen, zijn te omvattend om als lokale overheid zelfstandig op te kunnen pakken. Soms zijn er ook andere omstandigheden die om samenwerking vragen (slagkracht in lobby, grensoverschrijdende projecten of bovenlokale subsidiemogelijkheden bijvoorbeeld). Wij zetten daarom in op de kansen die (EU)regionale samenwerking ons biedt en hebben daarbij een voortrekkersrol. De basis van onze dienstverlening is op orde. Roermond beschikt over een wendbare organisatie die faciliteert, ruimte geeft en het vizier voortdurend op innovatie heeft gericht.
Wat hebben we gedaan in 2021 Wat gaan we doen (plan)
Wat levert het op (plan)
Toelichting realisatie 2021
AB urgerparticipatie
AB urgerparticipatie
We professionaliseren burgerparticipatie binnen onze organisatie verder, zodat we nog beter in staat zijn om inwoners goed te betrekken bij oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken. Dit betekent dat we voor elke beleidsontwikkeling en – uitvoering zorgvuldig onderzoeken welke betrokkenen we op welke moment en in welke mate kunnen en moeten betrekken. De organisatie zal initiatieven vanuit de samenleving nog meer stimuleren en faciliteren
Inwoners zijn actief betrokken bij de ontwikkeling van beleid en plannen. Dit draagt bij aan een betere kwaliteit en meer draagvlak. De gemeente Roermond sluit aan bij initiatieven van inwoners. Door goede begeleiding, verwachtingsmanagement en heldere communicatie zorgen we ervoor dat we burgerinitiatieven optimaal faciliteren en daarmee ook stimuleren. De kans op succesvolle initiatieven neemt hiermee toe en inwoners krijgen meer invloed en zeggenschap over hun eigen leefomgeving.
Bij de ontwikkeling van onder andere beleid en de inrichting van de openbare ruimte worden inwoners op verschillende manieren betrokken. Zij kunnen inbreng leveren zodat het op te leveren beleid of project aansluit bij behoeften van inwoners. Dit is een continu proces van doorontwikkeling.
Wat gaan we doen (plan)
Wat levert het op (plan)
Toelichting realisatie 2021
B Communicatie
B Communicatie
Op basis van communicatievisie maken we keuzes voor de verdere implementatie langs de eerder gekozen actielijnen (factor C - communicatie in het hart van het beleid, verbeteren schrijfvaardigheden (Klare Taal), moderniseren van de communicatiehulpmiddelen en de buitenwereld naar binnen halen). Uitgangspunt blijft een open communicatie met inwoners van Roermond. Daarbij gaan onze gemeentelijke communicatiemiddelen beter aansluiten op de ontvanger. We kiezen een mix van kanalen die de samenleving het meest gebruikt en maken gebruik van de middelen c.q. de manier die de ontvanger het meeste aanspreekt op het meest relevante moment.
Een communicatief krachtige en participerende organisatie en een effectievere gemeentelijke communicatie die nog meer aansluit bij de wensen van onze inwoners.
Doorontwikkeling van de gemeentelijke communicatie is een doorlopend proces. In 2021 is geïnventariseerd welke trainingen nodig zijn om de communicatieve vaardigheden van onze medewerkers verder te ontwikkelen. Vanaf 2022 worden jaarlijks trainingen toegevoegd aan het interne opleidingsportfolio. Via een pilot hebben we de eerste ervaring opgedaan om nieuws meer in de vorm van video’s te communiceren in plaats van tekst. Dit loopt door in 2022.
C Regionale samenwerking
C Regionale samenwerking
Op basis van de conclusies en aanbevelingen van de evaluatie van de samenwerking MiddenLimburg die in 2019 is opgeleverd, wordt het meest passende model voor regionale samenwerking verder uitgewerkt. De Euregio Rijn-Maas-Noord actualiseert haar visie waarbij wij het Roermondse belang behartigen.
Een meer resultaatgerichte regionale samenwerking waarbij de maatschappelijke opgaven centraal staan op de schaal waar het probleem of de behoefte zich het meest manifesteert. Daarnaast een geactualiseerde Euregiovisie.
D Klantcontacten
D Klantcontacten
De digitale dienstverlening wordt uitgebreid en gebruiksvriendelijker. Er worden meer producten en of diensten digitaal aangeboden. De klant kan digitaal volgen wat de status is van de aangevraagde dienst of het product.
Vanuit de verbeteracties verwachten we dat onze inwoners en ondernemers steeds meer digitaal gaan aanvragen. Hierdoor zal de efficiëntie in de werkprocessen verbeteren.
De gestelde doelen zijn gehaald: uitkomsten van de evaluatie van de regionale samenwerking SML zijn verwerkt in een Koersdocument SML en een aangepaste bestuursovereenkomst SML (raad is/ wordt hierover via een RIB geïnformeerd). Er is inmiddels een nieuwe Euregiovisie vastgesteld.
Binnen de bestaande mogelijkheden breiden we de digitale dienstverlening uit. De digitale aangifte van overlijden voor uitvaartondernemers is in 2021 gerealiseerd. Het digitale proces melding voorgenomen huwelijk is in 2021 ook gerealiseerd net zoals het digitale proces rondom verklaring van vermissing reisdocumeten. De digitale aanvraag rijbewijs is uitgesteld naar 1 april 2022.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
135
134
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2021 en de begroting (na wijziging) 2021 Wat heeft het gekost? Moderne gemeente (Bedragen x € 1,-)
Begroting 2021 Realisatie Wijzigingen Na wijziging
Realisatie
Verschil
2021
begr. / real.
2020
Primitief
D-1010 Dienstverlening aan burgers
1.743.635
1.138.023
754.286
1.892.309
1.784.131
108.177
D-1020 Bestuur en organisatie
2.594.648
2.676.501
170.500
2.847.001
2.246.832
600.168
Totaal lasten
4.338.282
3.814.523
924.786
4.739.309
4.030.964
708.346
V/N
Baten D-1010 Dienstverlening aan burgers
-679.932
-576.598
-204.500
-781.098
-827.566
46.468
D-1020 Bestuur en organisatie
-389.692
-143.000
-30.000
-173.000
-268.706
95.706
Totaal baten
-1.069.624
-719.598
-234.500
-954.098
-1.096.272
142.173
V
Totaal saldo van baten en lasten
3.268.658
3.094.925
690.286
3.785.211
2.934.692
850.519
V
Mutaties reserves Toevoeging reserves
0
Onttrekking reserves
0
0
-145.227
-145.227
-145.227
0
Saldo mutatie reserves
0
0
-145.227
-145.227
-145.227
0
3.268.658
3.094.925
545.059
3.639.984
2.789.465
850.519
Resultaat
D-1020 Bestuur en organisatie V
Totaal programma
I/S
40
46
V
I
5
39
V
I
Leges burgerlijke stand Jaarlijks worden er leges begroot voor de burgerlijke stand. In 2021 zijn er meer aanvragen ontvangen, deze afwijking is te wijten aan de forse toename in optie- en naturalisatieverzoeken.
6
Leges verklaringen goed gedrag Verklaringen goed gedrag kunnen vanaf 2021 digitaal aangevraagd worden (Justis.nl). Daarnaast heeft corona ook effect op het aantal aanvragen, waardoor de realisatie afwijkt van de begroting.
34
Personeel Bij de verantwoording van de personeelskosten binnen de diverse producten binnen de jaarverantwoording ontstaan verschillen tussen begrote en gerealiseerde salariskosten. Deze worden op totaalniveau geanalyseerd. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar het onderdeel financiën in de paragraaf Bedrijfsvoering.
19
Overig
49
1
0
50
Totaal
108
46
0
154
V
Voorziening APPA De hoogte van de voorziening wethouderpensioenen (APPA) wordt jaarlijks berekend o.b.v. de actuariële waarde van de pensioenaanspraken van huidige- en oud wethouders. Oorzaak van de lagere dotatie en vrijval voorziening is met name een licht gestegen marktrente, waarmee gerekend dient te worden. Pensioenaanspraken zijn hiermee iets gunstiger dan voorgaand jaar.
362
99
461
V
I
Annulering Limburgse bestuurdersdag De Limburgse Bestuurdersdag zou in 2021 georganiseerd worden in Roermond. Net als in 2020 heeft de Limburgse Bestuurdersdag in november 2021 niet plaats kunnen vinden vanwege de aangescherpte coronamaatregelen. De gemaakte kosten van de voorbereiding zijn vergoed door het bestuur van de Vereniging van Limburgse Gemeenten. De door de gemeenteraad beschikbaar gestelde gelden en de begrote sponsorgelden hebben wij door de annulering niet hoeven aan te wenden.
49
-18
31
V
I
Personeel Bij de verantwoording van de personeelskosten binnen de diverse producten binnen de jaarverantwoording ontstaan verschillen tussen begrote en gerealiseerde salariskosten. Deze worden op totaalniveau geanalyseerd. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar het onderdeel financiën in de paragraaf Bedrijfsvoering.
107
107
V
I
Overig
80
16
0
96
V
I
Totaal
598
96
0
696
V
706
142
0
848
V
D-1010 Dienstverlening aan burgers
V
V/N
Baten
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
Lasten
Saldo
Reserve
Lasten
Product
19
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
137
136
6. Overig / Overzichten
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
139
138
Overig / Overzichten Overzichten: Onder het programma ‘’Overig’ brengen wij de volgende overzichten samen:
a) Algemene dekkingsmiddelen b) Overhead c) Heffing Vennootschapsbelasting d) Onvoorzien
Verbonden partijen • Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW) • N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) • N.V. Waterleiding Maatschappij Limburg (WML) • Enexis Holding N.V.• Verkoop Vennootschap B.V. • Publiek Belang Electriciteitsproductie B.V. • ICT Noord en Midden-Limburg (ICT NML) • Inkoopcentrum Zuid coöperatieve vereniging • Coöperatieve vereniging Dimpact
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
141
140
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2021 en de begroting (na wijziging) 2021
Overzicht 1: Algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen zijn die inkomsten die geen specifiek bestedingsdoel kennen. De belangrijkste daarvan zijn de uitkering uit het Gemeentefonds en de opbrengst onroerendezaakbelastingen (OZB). Daarnaast zijn er nog een aantal kleinere opbrengsten zonder specifiek bestedingsdoel waarvan de belangrijkste in onderstaand overzicht zijn opgenomen.
Product
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
D-1110 Algemene belastingopbrengsten
Precario inc. Bouwobjecten Er zijn meer incidentele apv (algemeen plaatselijke verordening) vergunningen afgegeven dan begroot. Hierdoor zijn er incidenteel meer baten ontvangen.
Wat heeft het gekost? Algemene dekkingsmiddelen (Bedragen x € 1,-)
Begroting 2021 Realisatie
Realisatie
Verschil
2020
Primitief
Wijzigingen
Na wijziging
2021
begr. / real.
D-1110 Algemene belastingopbrengsten
540.024
431.335
171.897
603.233
715.479
-112.246
D-1120 Treasury
-298.825
-299.831
710
-299.121
-439.530
140.409
D-1130 Algemene en ov uitkering
178.808
207.303
0
207.303
183.535
23.768
287
307.314
-307.123
191
13.094
-12.904
420.295
646.121
-134.516
511.605
472.578
39.027
V/N
Lasten
gemeentefonds D-1140 Overige algemene baten en lasten Totaal lasten
V
-15.533.293
-16.072.169
195.000
-15.877.169
15.968.558
91.389
D-1120 Treasury
-422.009
-447.582
0
-447.582
-478.337
30.755
D-1130 Algemene en ov uitkering
-117.259.837 -116.370.986
-9.118.410
-125.489.396 -127.526.842
D-1120 Treasury
2.037.446
gemeentefonds D-1140 Overige algemene baten en lasten
-928
-0
0
-0
-54.132
54.132
Totaal baten
-133.216.067 -132.890.736 -8.923.410
-141.814.146 -144.027.868
2.213.722
V
Totaal saldo van baten en lasten
-132.795.772 -132.244.615 -9.057.926
-141.302.541 143.555.290
2.252.749
V D-1130 Algemene en ov uitkering gemeentefonds
Mutaties reserves Toevoeging reserves
15.560.616
703.438
418.533
1.121.971
1.121.971
0
Onttrekking reserves
-15.038.362
-90.000
-2.723.335
-2.813.335
-2.813.335
0
522.254
613.438
-2.304.802
-1.691.364
-1.691.364
0
Saldo mutatie reserves Resultaat
-132.273.518 -131.631.177 -11.362.728 -142.993.905 -145.246.654
2.252.746
V
D-1140 Overige algemene baten en lasten Totaal programma
Saldo
V/N
I/S
168
V
I
73
V
I
64
-33
N
I
-64
-64
N
I
Baten
Reserve
168
Meerkosten Covid BsGw De Corona gerelateerde meerkosten BsGw over boekjaar 2020 zijn per abuis begroot in boekjaar 2021. Daarentegen zijn deze lasten al in de jaarcijfers 2020 meegenomen, wat nu leidt tot een onderschrijding in lasten.
73
Oninbare belastingvorderingen BsGw De overschrijding in lasten betreft afboekingen van oninbare balastingvorderingen die door BsGw zijn aangeleverd. Daarnaast is de voorziening dubieuze debiteuren BsGw omlaag bijgesteld, wat heeft geleid tot een kleine vrijval. Beiden zaken worden niet vooraf begroot.
-97
OZB opbrengsten Deze ‘minder’ opbrengst OZB is met name ontstaan door een minimaal verschil in de geprognosticeerde waardeontwikkeling van de woningen.
Baten D-1110 Algemene belastingopbrengsten
Lasten
Overig
-88
-77
0
-165
Totaal
-112
91
0
-21
V
Rente leningen en interne renteopslag Er zijn minder rentelasten in rekening gebracht enerzijds door de lage rente (negatieve rente) en anderzijds door een lagere financieringsbehoefte. Daarbij is er ook minder rente doorbelast aan de diverse producten binnen de jaarverantwoording. Het positieve verschil betreft de resultante hiervan.
143
143
V
Overig
-3
31
0
28
Totaal
140
31
0
171
V
2.031
V
2.031
Gemeentefonds Algemene Uitkering Het resultaat gemeentefonds wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door de positieve bijstelling Decembercirculaire 2021 voor het jaar 2021 (ci. 2.2 mln.). Deze bijstelling wordt niet meer in de begroting 2021 verwerkt, wat leidt tot een positief verschil. Middels de Burap 2022 wordt zo nodig een budgetvraag aan uw raad voorgesteld. Overig
24
6
0
30
Totaal
24
2.037
0
2.061
Overig
-13
55
0
42
Totaal
-13
55
0
42
V
39
2.214
0
2.253
V
V
I
I
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
143
142
Overzicht 2: Kosten van overhead
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2021 en de begroting (na wijziging) 2021
Definitie overhead Overhead betreft alle kosten die samenhangen met sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Uitvloeisel hiervan is, dat kosten zoveel mogelijk direct worden toegerekend aan de betreffende taken/activiteiten. Dit betekent dat alle bedrijfskosten die direct verbonden zijn aan activiteiten/taken/ producten die gericht zijn op de externe klant, op de betreffende taakvelden moeten worden verantwoord. De overhead wordt centraal begroot en verantwoord op het overzicht overhead via taakveld 0.4 Overhead1.
Kostprijsberekening Waar een integrale kostprijs berekend dient te worden, zal overhead extracomptabel verdeeld worden op basis van Fte inzet per taakveld.
1
O verhead mag nog wel worden toegerekend aan
(Bedragen x € 1,-)
Begroting 2021 Realisatie
Realisatie
Verschil
2020
Primitief
Wijzigingen
Na wijziging
2021
begr. / real.
D-121001 Organisatie
451.441
534.859
64.928
599.787
635.763
-35.976
D-121002 Personeel
17.339.724
18.197.522
400.745
18.598.267
17.346.930
1.251.336
D-121003 huisvesting
2.186.528
2.726.833
-126.282
2.600.551
2.242.047
358.504
D-121004 ICT
3.728.655
4.519.412
-198.374
4.321.038
4.298.476
22.562
D-121005 Informatiebeleid
515.335
473.506
77.297
550.803
505.038
45.766
D-121006 Communicatie
167.808
49.473
0
49.473
25.728
23.745
D-121007 Juridische zaken
346.886
167.308
180.000
347.308
250.196
97.113
24.736.377
26.668.913
398.315
27.067.228
25.304.178
1.763.051
V/N D-1130 Algemene en ov uitkering gemeentefonds
Lasten
Totaal lasten
V
D-1140 Overige algemene baten en lasten
Baten D-121001 Organisatie
-9.950
D-121002 Personeel
-1.066.060
-165.769
36.100
-129.669
-243.195
113.526
D-121003 huisvesting
-186.235
-97.372
0
-97.372
-100.206
2.834
D-121004 ICT
-53.065
-1.398
0
-1.398
-13.593
12.194
D-121005 Informatiebeleid
0
0
0
0
0
0
D-121006 Communicatie
0
0
0
0
0
0
D-121007 Juridische zaken
-5.220
-3.331
0
-3.331
-6.002
2.671
Totaal baten
-1.320.529
-267.870
36.100
-231.770
-362.996
131.226
V
Totaal saldo van baten en lasten
23.415.848
26.401.043
434.415
26.835.458
24.941.181
1.894.277
V
D-121003 huisvesting
Mutaties reserves Toevoeging reserves
550.000
601.305,24
0,00
Onttrekking reserves
-1.944.594 -1.094.560,00 -832.988,00 -1.927.548,00 -1.927.548,00
0,00
Saldo mutatie reserves
-1.394.594
-1.094.560
-231.683
-1.326.243
-1.326.243
0
Resultaat
22.021.253
25.306.483
202.732
25.509.215
23.614.939
1.894.277
0,00
601.305,24
601.305,24
V
Saldo
Overig
-36
0
0
-36
Totaal
-36
0
0
-36
N
Doorbelasting salarissen Bij de verantwoording van personeelkosten op de diverse producten binnen de jaarverantwoording ontstaan verschillen tussen begrote en gerealiseerde salariskosten. Deze worden op totaalniveau geanalyseerd. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar het onderdeel financien in de paragraaf 5 Bedrijfsvoering.
514
121
635
V
I
Transitiekosten organisatieontwikkeling In de begroting 2020 is er tot een transitiekostenbudget voor 2 jaar besloten a 1 mln. p/j 2020/2021 door de gemeenteraad. In de eindejaarsrapportage 2021 is geconcludeerd dat de transitie nog doorloopt naar het jaar 2022/2023 en zijn er middelen overgeheveld. Uiteindelijk is de verwachting dat er wordt overgehouden op het transitiekostenbudget, vanwege snellere uitstroom en plaatsing boventalligen.
337
337
V
I
Roermond Academie Er vindt een onderschrijding plaats op het budget 2021 Roermond Academie. Oorzaken zijn liggen o.a. aan het feit dat een deel van het budget pas halverwege in 2021 beschikbaar was (resultaatbestemming 2020; juli 2021) en door Corona zijn er in z’n algemeenheid minder opleidingen gevolgd. Ook voorbereidingen (inhoudelijk en inkoop) hebben in 2021 tijd gekost waardoor budgetten nog niet zijn besteed. In 2022 zullen deze voorbereidingen daadwerkelijk tot meer investeringen in medewerkers gaan leiden.
362
362
V
I
Overig
38
-7
0
31
Totaal
1.251
114
0
1.365
Gebouw stadhuis en stadskantoor De onderschrijding van dit budget wordt veroorzaakt doordat in z’n algemeenheid minder kosten voor beide gebouwen zijn gemaakt. Dit zou deels door Corona verklaard kunnen worden.
280
280
Gebouwelijke investeringen voor kantoorinrichting en onderhoud interieur zijn uitgesteld in afwachting besluitvorming ‘het nieuwe werken’ eind 2021. Hierdoor schuiven kapitaallasten met 1 jaar naar achteren en ontstaat dit voordeel.
59
59
Overig
20
3
0
23
Totaal
359
3
0
362
D-121002 Personeel
Wat heeft het gekost? Kosten van overhead
Reserve
D-121001 Organisatie
projecten en lokale heffingen.
I/S
Baten
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
grondexploitatie, investeringen en andere (subsidie)
V/N
Lasten
Product
V I
V
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
145
144
Wat heeft het gekost? V/N
Lasten
Baten
Reserve
Saldo
Overig
23
12
0
35
Totaal
23
12
0
35
D-121005 Informatiebeleid
Overig
46
0
0
46
Totaal
46
0
0
46
D-121006 Communicatie
Overig
24
0
0
24
Totaal
24
0
0
24
Rechtskundige adviezen De inschatting, zoals gemaakt in de BURAP 2021, dat de verplichtingen niet helemaal zouden worden aangesproken was terecht. Dit zorgt voor een onderschrijding van de begroting.
88
Overig
9
3
0
100
Totaal
97
3
0
100
V
1.764
132
0
1.896
V
Product
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
D-121004 ICT
D-121007 Juridische zaken
Totaal programma
I/S
Heffing vennootschapsbelasting (Bedragen x € 1,-)
V
V
Realisatie
Verschil
V/N
Primitief
Wijzigingen
Na wijziging
2021
begr. / real.
Heffing vennootsch.belast.
65.519
77.500
-33.000
44.500
41.779
2.721
Totaal lasten
65.519
77.500
-33.000
44.500
41.779
2.721
Heffing vennootsch.belast.
-490
0
0
0
-14.470
14.470
Totaal baten
-490
0
0
0
-14.470
14.470
V
Totaal saldo van baten en lasten
65.029
77.500
-33.000
44.500
27.309
17.191
V
Lasten V
Baten V
Mutaties reserves Toevoeging reserves
0
Onttrekking reserves
0
Saldo mutatie reserves
0
0
0
0
0
0
65.029
77.500
-33.000
44.500
27.309
17.191
Overzicht 3: Heffing Vennootschapsbelasting
Op basis van onze inventarisatie van activiteiten is helder welke activiteiten c.q. clusters onder de belastingplicht vallen. Voor een beperkt aantal activiteiten c.q. clusters is de belastingplicht echter niet eenduidig te bepalen, daartoe worden landelijk bezwaarprocedures gevoerd, zoals voor (privaatrechtelijke) reclame-activiteiten. Het bezwaarschrift van Roermond wordt aangehouden tot het moment dat in deze procedures uitspraken zijn gedaan. Rondom het cluster industriële havens heeft de gemeente haar zienswijze en standpunten gedeeld en heeft de Belastingdienst bevestigd dat op de activiteit “industriële havens” de overheidstakenvrijstelling van toepassing is. Over het fiscale resultaat van deze activiteit is geen vennootschapsbelasting verschuldigd. De gemeente heeft voor de activiteit “het zich ontdoen van huishoudelijk afval tegen een positieve opbrengst” een vaststellingsovereenkomst met de Belastingdienst ondertekend. Op deze wijze is zekerheid verkregen over de hoogte van de fiscale winst voor deze activiteit. Deze wordt namelijk bepaald op 1% van de behaalde omzet voor huishoudelijke afvalactiviteiten.
Realisatie
2020
Resultaat
Met ingang van 1 januari 2016 is de Wet Modernisering Vennootschapsplicht Overheidsondernemingen in werking getreden. Daarmee is onze gemeente per die datum ook belastingplichtig op grond van de Wet Vennootschapsbelasting (Vpb). In dit overzicht wordt het verwachte bedrag van de verschuldigde heffing over het betreffende begrotingsjaar tot uitdrukking gebracht.
Begroting 2021
V
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2021 en de begroting (na wijziging) 2021 V/N
Lasten
Baten
Reserve
Saldo
Overig
3
14
0
17
Totaal
3
14
0
17
V
3
14
0
17
V
Product
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
D-13 Overzicht 3: Heffing vennootsch. belast. Totaal programma
Overzicht 4: Onvoorziene uitgaven Conform artikel 8 BBV is de gemeente verplicht om een bedrag voor onvoorzien te ramen in haar begroting. In de (meerjaren)begroting heeft Roermond ervoor gekozen om dit bedrag niet per programma, doch voor de begroting als geheel te ramen. De geraamde post voor de gemeentelijke begroting is erg laag (€ 1.000), omdat gekozen is om de onvoorziene uitgaven integraal te verantwoorden en toe te lichten onder de programma’s waar deze onvoorziene uitgaven betrekking op hebben. Dit bevordert de transparantie en leesbaarheid in de jaarverantwoording.
I/S
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
147
146
Wat heeft het gekost? Onvoorziene uitgaven
Begroting 2021
(Bedragen x € 1,-)
Realisatie
Verschil
Na wijziging
2021
begr. / real.
1.016
3.888
-2.872
Realisatie Wijzigingen
2020
Primitief
Onvoorziene uitgaven
0
1.016
Totaal lasten
0
1.016
0
1.016
3.888
-2.872
V/N
Lasten N
Baten Onvoorziene uitgaven
0
Totaal baten
0
0
0
0
0
0
Totaal saldo van baten en lasten
0
1.016
0
1.016
3.888
-2.872
N
Resultaat
0
1.016
0
1.016
3.888
-2.872
N
7.
Belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie 2021 en de begroting (na wijziging) 2021 Baten
Reserve
Saldo
Overig
-3
0
0
-3
Totaal
-3
0
0
-3
N
-3
0
0
-3
N
Toelichting afwijkingen (bedragen x € 1.000)
D-14 Overzicht 4: Onvoorziene uitgaven Totaal programma
V/N
Lasten
Product
I/S
Paragrafen
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
149
148
1 Paragraaf Lokale heffingen Inleiding
In deze paragraaf zijn de opbrengsten en het beleid ten aanzien van de drie belangrijkste gemeentelijke belastingen in 2021 opgenomen. Aan de orde komen de OZB, de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Daarbij wordt ook een overzicht gegeven van de lokale lastendruk. Vervolgens wordt ingegaan op het kwijtscheldingsbeleid en de overige belastingen en heffingen. De heffing en inning van de belastingen en leges wordt uitgevoerd door Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW). BsGW is een samenwerkingsverband voor uitvoering van belastingheffing en - inning van gemeentelijke belastingen en waterschaps-belastingen en uitvoering van de wet Waardering onroerende zaken. Op twee gemeenten na zijn alle Limburgse gemeenten hierbij aangesloten. In de kadernota is het uitgangspunt voor de indexering van de tarieven aangegeven. Deze wordt bepaald op basis van enerzijds de prijsindex materiële overheidsconsumptie (de zogenaamde IMOC) en anderzijds de loonontwikkeling voor gemeenteambtenaren conform CPB. Hiermee kwam de inflatiecorrectie voor 2021 op 2,40 %. Het uitgangspunt voor de berekening van de tarieven voor zowel de afvalstoffenheffing als de rioolheffing is, dat ze kostendekkend zijn. Dat wil zeggen dat in beginsel alle kosten die de gemeente in dat kader moet maken, worden doorbelast via het tarief.
Door de stijging van de kosten, waar binnen de riool- en ook de afvalstoffenheffing mee werden geconfronteerd, werden de tarieven hoger. Op de lastendruk, die bestaat uit het totaal van rioolheffing, afvalstoffenheffing en onroerende zaakbelasting, had dit een navenant opwaarts effect. Op de onroerende zaakbelastingen was de genoemde indexering van 2,4% van toepassing.
Woonlastenontwikkeling Onroerende zaakbelasting
Onroerende zaakbelasting (OZB) wordt op grond van de verordening op de heffing en invordering van onroerende zaakbelasting 2021 geheven van gebruikers van niet-woningen en van eigenaren van woningen en niet-woningen binnen de gemeente Roermond. Belastingplichtig is de eigenaar / gebruiker op 1 januari van enig jaar. Grondslag voor de heffing 2021 is de waarde van de onroerende zaak naar de prijspeildatum van 1 januari 2020. Deze waarde is vastgesteld met een WOZ beschikking. In 2021 bedroeg de gemiddelde WOZ waarde van een woning € 228.085,-. (bron: belastingoverzicht 2021 provincie Limburg). In Roermond was dit € 227.953,-. De gemiddelde OZB-aanslag in Limburg bedroeg in 2021 € 330,27. In Roermond betaalde een eigenaar gemiddeld € 287,22. Aan onroerendezaakbelasting voor zijn woning, daarmee € 43,05 minder dan het provinciaal gemiddelde. Hieronder treft u in tabelvorm de gemiddelde WOZ waarde 2020 en 2021 aan, waarbij Roermond wordt vergeleken met Limburgse gemeenten in de inwonerklasse 50.000 - > en het gemiddeld van alle Limburgse gemeenten.
OZB-aanslag eigenaar woningen per inwonerklasse en gemiddeld 2020-2021* 2020
Bedragen x € 1,-
2021
WOZ-waarde
OZB-aanslag
WOZ-waarde
OZB-aanslag
Gemeente met inwonerklasse 50.000 - >
204.469
322,-
216.734
327,-
Limburgs gemiddelde
214.695
322,04
228.085
330,27
Roermond
214.051
280,62
227.953
287,22
*Bron: belastingoverzicht provincie Limburg 2020 en 2021.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
151
150
Met de heffing van OZB worden algemene inkomsten verkregen. De opbrengsten OZB zijn in 2021 per saldo € 67.896,- lager dan begroot: bij een begrote opbrengst van € 15.343.099,- is in 2021 in totaal € 15.275.203,- gerealiseerd.
Deze lagere opbrengst is te wijten aan lagere opbrengsten bij de belastingheffing OZB voor niet-woningen. Deze ‘minder’ opbrengst is met name ontstaan door een minimaal verschil in de geprognosticeerde waardeontwikkeling van de woningen.
Totaal begroting
Realisatie 2021
Verrekening voorgaande jaren
Totale opbrengst
Verschil
Belastingopbrengsten OZB eigenaar woningen
8.204.955
8.257.430
-4.911
8.252.519
47.565
Belastingopbrengsten OZB eigenaar niet-woningen
4.065.779
4.019.226
- 1.517
4.017.709
-48.069
Belastingopbrengsten OZB gebruiker niet woningen
3.072.365
3.009.521
-4.547
3.004.974
-67.391
Totaal
15.343.099
15.286.177
- 10.974
15.275.203
-67.896
Bedragen x € 1,-
Begroting 2021 versus rekening 2021 rioolheffing
Bedragen x € 1,-
Totaal begroting
Realisatie 2021
Verrekening voorgaande jaren
Totale opbrengst
Verschil
Rioolheffing
5.801.011
5.891.227
875
5.892.102
91.091
Op basis van het BBV moet de gemeente inzichtelijk maken dat de totaal geraamde baten niet uitgaan boven de geraamde lasten en in welke mate de tarieven kostendekkend zijn. In onderstaande
tabel wordt een overzicht gegeven van de mate van kostendekkendheid van de begroting 2021 versus de realisatie 2021.
Overzicht kostendekkendheid rioolheffing (bedragen x € 1.000)
Begroting 2021
Realisatie 2021
Kosten taakveld riolering (incl. omslagrente)
€ 4.663
€ 4.164
Inkomsten taakveld riolering (excl. rioolheffing)
€ 115
€ 253
Netto kosten taakveld
€ 4.548
€ 3.911
Overhead
€ 873
€ 839
BTW
€ 541
€ 456
Totale kosten
€ 5.961
€ 5.206
Opbrengst heffingen
€ 5.812
€ 5.892
Dekkingspercentage
97%
113%
Toe te rekenen kosten
Rioolheffing Op grond van de verordening op de heffing en invordering van rioolheffing 2021 wordt de rioolheffing geheven van de eigenaar van een perceel van waaruit water direct of indirect op de gemeentelijke riolering wordt afgevoerd. De belasting wordt geheven naar een vast bedrag per perceel.
Voor de rioolheffing geldt dat deze maximaal kostendekkend mag zijn. Jaarlijks bij het opstellen van de begroting wordt een calculatie gemaakt, waarbij het tarief voor de rioolheffing wordt bepaald; hierbij wordt een tarief vastgesteld, waarbij maximaal alle begrote lasten worden doorbelast aan alle belastingplichtigen. In onderstaande tabel wordt de gemiddelde rioolheffing in Limburg en de rioolheffing in de inwonerklasse 50.000 - > afgezet tegen de rioolheffing in Roermond.
* Met het oog op de toekomstige investeringen is bij het vaststellen van het gemeentelijk rioleringsplan (GRP), afgesproken om jaarlijks een extra stijging van 1% (exclusief inflatiecorrectie) door te voeren. Dit bedrag wordt gebruikt om toekomstige tariefschommelingen op te vangen.
Rioolheffing per inwonerklasse en gemiddeld 2020-2021*
Bedragen x € 1,-
2020
2021
Gemeente met inwonerklasse 50.000 - >
180,-
184,-
Gemiddelde rioolheffing
212,25
215,55
Rioolheffing gemeente Roermond
180,49
191,32
*Bron: belastingoverzicht provincie Limburg 2020 en 2021.
In 2021 bedraagt de gemiddelde rioolheffing € 215,55. Met een bedrag van € 191,32 zat de rioolheffing in Roermond € 24,23 onder het
gemiddelde. Percelen met een WOZ-waarde die lager is dan € 40.000,- worden aangeslagen voor een verlaagd tarief (50% van het volledige tarief).
Ten opzichte van de begroting valt het dekkingspercentage hoger uit. Belangrijkste oorzaken hiervan zijn de doorberekening van uren aan investeringsprojecten, lager bedrag aan kwijtschelding en het verschuiven van enkele taken rondom reiniging en inspectie naar het volgende jaar. Daarnaast zijn meer objecten
in de rioolheffing waardoor er een hogere opbrengst rioolheffing is gerealiseerd. Tot slot is er incidenteel een bijdrage van het Waterschap ontvangen in het kader van de Stimuleringsregeling Afkoppelen Regenwater.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
153
152
Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing wordt geheven op grond van de verordening op de heffing en invordering van de afvalstoffenheffing 2021. De afvalstoffenheffing is een heffing ter bestrijding van kosten van beheer van huishoudelijke afvalstoffen. De heffing komt ten
laste van gebruikers van percelen waarvoor de gemeente een inzamelverplichting voor huishoudelijk afval heeft. In onderstaande tabel wordt de gemiddelde afvalstoffenheffing in Limburg en de afvalstoffenheffing in de inwonerklasse 50.000 - > afgezet tegen de afvalstoffenheffing in Roermond.
In 2021 is het gerealiseerde dekkingspercentage van de afvalstoffenheffing fors lager dan begroot. Dit wordt hoofdzakelijk veroorzaakt door de hogere kosten voor inzameling van huishoudelijk afval en de gestegen kosten van het milieupark.
Lokale lastendruk Afvalstoffenheffing per inwonerklasse en gemiddeld 2020-2021*
Bedragen x € 1,-
2020
2021
Gemeente met inwonerklasse 50.000 - >
€ 276,-
€ 293,-
Gemiddelde afvalstoffenheffing
€ 251,27,-
€ 271,48
Afvalstoffenheffing gemeente Roermond
€ 235,-
€ 250,28,-
In het coalitieakkoord is ten aanzien van de lokale lastendruk als algemeen uitgangspunt opgenomen, dat de lastendruk voor de burgers zo laag mogelijk wordt gehouden. Met de gehanteerde tarieven stegen de woonlasten in 2021 met 4,85% (inclusief prijsindex) ten opzichte van 2020. Uit het belastingoverzicht 2021 van de provincie Limburg blijkt dat Roermond in 2021
de gemeente is met de op een na de laagste woonlasten. De gemiddelde lastendruk voor een huishouden in Limburg steeg in 2021 naar een bedrag van € 817,30 (2020: € 785,56). In Roermond bedroegen de woonlasten in 2021 € 728,82 (2020: € 696,11) voor een gemiddelde woning.
Roermond
Gemeente met inwonerklasse 50.000 - >
Limburgs gemiddelde
OZB eigenaar woningen
€ 287,27
€ 327,-
€ 330,27
Rioolheffing
€ 191,32
€ 184,-
€ 215,55
Afvalstoffenheffing
€ 250,28
€ 293,-
€ 271,48
Lastendruk
€ 728,82
€ 804,-
€ 817,30
Bedragen x € 1,-
*Bron: belastingoverzicht provincie Limburg 2020 en 2021.
In 2021 bedraagt de gemiddelde afvalstoffenheffing € 271,48. Met een bedrag van € 250,28 bleef de afvalstoffenheffing in Roermond € 21,20 onder het gemiddelde.
Begroting 2021 versus rekening 2021 afvalstoffenheffing *Bron: Belastingoverzicht 2021 provincie Limburg
Bedragen x € 1,-
Totaal begroting
Realisatie 2021
Verrekening voorgaande jaren
Totale opbrengst
Verschil
Afvalstoffenheffing
6.859.597
6.913.261
2.666
6.915.927
56.330
Op basis van het BBV moet de gemeente inzichtelijk maken dat de totaal geraamde baten niet uitgaan boven de geraamde lasten en in
welke mate de tarieven kostendekkend zijn. In onderstaande tabel wordt een overzicht gegeven van de mate van kostendekkendheid van de begroting 2021 versus de realisatie 2021.
Overzicht kostendekkendheid afvalstoffenheffing (bedragen x € 1.000)
Begroting 2021
Realisatie 2021
Kosten taakveld afval (incl. omslagrente)
€ 6.717
€ 8.049
Inkomsten taakveld afval (excl. afvalstoffenheffing)
€ 1.322
€ 1.646
Netto kosten taakveld
€ 5.395
€ 6.403
Overhead
€ 326
€ 313
BTW
€ 1.159
€ 1.437
Totale kosten
€ 6.880
€ 8.153
Opbrengst heffingen
€ 6.876
€ 6.916
Dekkingspercentage
100%
85%
Toe te rekenen kosten
Kwijtscheldingsbeleid De uitvoering van het kwijtscheldingbeleid is opgedragen aan Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (BsGW). BsGW schakelt hiervoor het Inlichtingenbureau (IB) in. Dit is een door de overheid opgericht bureau dat gemeenten helpt op het gebied van de uitvoering van onder andere het bijstands- en kwijtscheldingsbeleid. Het IB toetst de gegevens die nodig zijn voor eventuele kwijtschelding aan de voorwaarden om voor kwijtschelding in aanmerking te komen. Huishoudens met een inkomen en vermogen onder een bepaalde norm hebben recht op kwijtschelding. Vaak komen deze huishoudens meerdere jaren achter elkaar hiervoor in aanmerking.
Kwijtschelding is onder voorwaarden mogelijk voor: • onroerende zaakbelastingen • rioolheffing • afvalstoffenheffing Veruit de belangrijkste heffing waarvoor kwijtschelding wordt verleend is de afvalstoffenheffing, aangezien het een gebruikersbelasting betreft. Het is veelal lastiger om in aanmerking te komen voor kwijtschelding van een eigenarenbelasting (zoals de onroerende zaakbelasting of rioolheffing), aangezien hier vaak vermogen in het eigendom aanwezig is. In onderstaande tabel is het verloop van kwijtschelding over de afgelopen 4 jaar weergegeven:
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
155
154
Overige belastingen, leges en heffingen 2018
2019
2020
2021
Kwijtschelding afvalstoffenheffing
€ 490.384
€ 525.842
€ 512.323
€ 529.127
Kwijtschelding overige
€ 4.923
€ 1.471
€ 2.180
€ 552
Totaal
€ 495.307
€ 527.313
€ 514.504
529.679
Bedragen x € 1,-
*Bron: URAP 4e kwartaal 2021 BsGW
Begroting 2021
Realisatie 2021
Verrekening voorgaande jaren
Totale opbrengst
OZB eigenaar woningen
8.205
8.257
-4
8.253
OZB eigenaar niet-woningen
4.066
4.019
-1
4.018
OZB gebruiker niet-woningen
3.072
3.010
-5
3.005
Afvalstoffenheffing
6.860
6.913
3
6.916
Rioolheffing
5.801
5.891
1
5.892
Hondenbelasting
392
398
-1
397
BIZ-belasting
798
790
-4
786
(Water-)toeristenbelasting
691
721
-21
700
Lijkbezorgingsrechten
255
403
43
446
Leges WABO
1.603
1.406
132
1.538
Havengelden
462
344
-76
268
Marktgelden
54
37
-1
36
Precario
136
179
79
198
Overige leges (incl. gehandicaptenparkeerkaarten en parkeerontheffing)
1.042
995
Parkeerbelasting (incl. parkeerheffingen en bezoekerskaarten)
2.566
2.419
Belastingsoort Bedragen x € 1.000,-
In 2021 zijn er 2971 aanvragen tot kwijtschelding ingediend (2020: 4607). Hiervan is 75,9% afgewezen. Van het totaal aantal ingediende kwijtscheldingen is op 31 december 2021 98,9 % afgehandeld.
Overige belastingen en heffingen Bedrijven Investeringszones (BIZ) Een BIZ is een afgebakend gebied zoals een winkelstraat of een bedrijventerrein, waarbinnen de ondernemers en/of de eigenaren samen investeren in de kwaliteit van hun bedrijfsomgeving. Alle ondernemers betalen mee aan een gemeentelijke heffing om activiteiten te financieren. De activiteiten kunnen bijvoorbeeld gericht zijn op; veiligheid (toezicht, verlichting, hekwerken of camerabewaking), bereikbaarheid (bewegwijzering en verkeersvoorzieningen), aantrekkelijkheid (schoonmaak, promotie, onderhoud, groenvoorziening en evenementen) et cetera. De BIZ-heffing wordt gebruikt om deze plannen te kunnen uitvoeren. Dit middel van belastingheffing maakt het mogelijk dat alle ondernemers in het betreffende gebied ook daadwerkelijk meebetalen.
Sinds 2011 kent de gemeente Roermond in totaal acht bedrijveninvesteringszones (BI-zones): Binnenstad Roermond, Centrum Swalmen, Retailpark Roermond en de bedrijventerreinen Swalmen, Merum, Stadsrand Noord, Willem Alexander en Roerstreek. Daarmee heeft de gemeente Roermond een van meest uitgebreide en oudste BI-zones van Nederland. In 2020 en 2021 vonden 7 succesvolle draagvlakmetingen plaats voor voortzetting in de periode 2021-2025. Eind 2021 en begin 2022 voor de BIZ Retailpark Roermond voor de periode 20222026 waardoor alle 8 BI-zones actief zijn.
De genoemde verrekeningen hebben betrekking op verrekeningen door BsGW over de vijf voorafgaande jaren.
Begroting 2021 versus rekening 2021 Bedrijven Investeringszones (BIZ)
Bedragen x € 1,-
Totaal begroting
Realisatie 2021
Verrekening voorgaande jaren
Totale opbrengst
Verschil
Bedrijven Investeringszones (BIZ)
797.679
789.575
-3.589
785.986
11.693
Via de Bl-zones is circa 80% van ondernemend Roermond verenigd in een collectief.
In onderstaande tabel is de realisatie van de baten van de verschillende belastingsoorten ten opzichte van begroting weergegeven.
Bij de begroting van 2021 werden de tarieven voor de ‘overige’ belastingen (niet zijnde onroerendezaakbelasting, rioolheffing, afvalstoffenheffing en de BIZ-belasting) in beginsel verhoogd met de inflatiecorrectie; voor 2021 werd gerekend met 2,4 %.
Covid-19 heeft ook zijn impact op de realisatie van belastingopbrengsten, leges en heffingen. Deze impact is zichtbaar in de hierboven genoemde leges WABO, havengelden en parkeerbelasting.
Een toelichting op de ‘minder’ opbrengst leges WABO is te vinden bij programma 7 Ruimte en Wonen. Een toelichting op de ‘minder’ opbrengst havengelden en parkeerbelasting (incl. parkeerheffingen) is te vinden programma 5 Goede Leefomgeving.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
157
156
2 Paragraaf Weerstandsvermogen & risicobeheersing Kruissubsidiëring
Wanneer er sprake is van veel verschillende tarieven in een verordening zoals bij leges, hoeft de maximale kostendekkendheid niet per tarief te gelden. Zolang het maximum van 100% voor het geheel niet overschreven wordt kan dit per tarief wel gelden. Door kruissubsidiëring is het mogelijk om de ‘winst’ van bepaalde producten te gebruiken om het ‘verlies’ op andere producten te dekken. De kostendekkendheid van gemeente Roermond voldoet aan de wettelijk gestelde eisen. Eventueel is er ruimte om de tarieven van titel 2 van de Legesverordening te verhogen, echter wordt geadviseerd om hiervan af te zien i.v.m. een mogelijke toename van beroepsprocedures en de eventuele gevolgen met betrekking tot kruissubsidiëring.
Algemeen
Beschikbare weerstandscapaciteit
Het weerstandsvermogen is te omschrijven als ‘de mate waarin de gemeente Roermond in staat is middelen vrij te maken om (incidentele) financiële tegenvallers op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van het bestaande beleid inzake de gemeentelijke dienstverlening’. Het weerstandsvermogen is een financieel vangnet voor optredende gevolgen van risico’s die niet goed kunnen worden afgedekt op basis van het gevoerde risicomanagement. In deze paragraaf geven wij u inzicht in risico’s van de gemeente, het beschikbare en het benodigde weerstandsvermogen.
De weerstandscapaciteit voor het afdekken van de risico’s wordt gevormd door de algemene reserve en bestemmingsreserves waar nog geen ‘harde’ verplichtingen aan ten grondslag liggen.
In het (nieuwe) Gemeenschappelijk Financieel Toezichtkader 2020, dat de colleges van Gedeputeerde Staten gebruiken voor het financieel toezicht op de gemeenten, is opgenomen dat bestemmingsreserves niet worden gekwalificeerd als incidentele In het coalitieakkoord zijn de financiële kaders opgenomen voor weerstandscapaciteit. de periode 2018-2022. Daarin staat als uitgangspunt, dat we Een belangrijk deel van de bestemmingsreserves kiezen voor realistisch begroten. Het vertrekpunt daarbij is een van onze gemeente bestaat uit de reserves meerjarenbegroting die structureel en reëel in evenwicht is. Ook Sociaal Domein. Deze reserves worden tot moet de gemeente voldoende weerstandscapaciteit hebben om en met 2021 ingezet voor dekking van de risico’s op te vangen. Een financieel degelijk en evenwichtig beleid (incidentele) tekorten in het sociaal domein is de randvoorwaarde voor de uitvoering van dit coalitieakkoord. (raadskader sociaal domein). Doordat per 1 januari 2022 geen sprake meer is van het zogenaamde ‘raadskader sociaal domein’, wordt Omdat de effecten van de Coronacrisis vele beleidsterreinen het dan resterende deel van deze reserves raken, dwars door de begroting heen, hebben wij ervoor gekozen toegevoegd aan de algemene reserve. in het jaarverslag een apart hoofdstuk Corona op te nemen.
Wij vinden het daarom verdedigbaar deze In dit hoofdstuk wordt ook ingegaan op de maatregelen die reserves wel mee te nemen bij het bepalen van zijn genomen negatieve gevolgen van het coronavirus voor de de weerstandscapaciteit. inwoners, ondernemers en organisaties van Roermond zoveel mogelijk te beperken
Gemeentelijk beleid inzake weerstandscapaciteit en risico’s Periodiek worden de beleidskaders in de financiële verordeningen herijkt. In de kadernota en begroting 2022 zijn in relatie tot het onderwerp weerstandsvermogen en reservepositie een aantal uitgangspunten opgenomen. Bij het opstellen van deze paragraaf is uitgegaan van de kaders die gehanteerd zijn bij het opstellen van de begroting 2022. Voor het bepalen van het weerstandsvermogen en de minimumpositie van de algemene reserve zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: • gekwantificeerde risico analyse vertaald naar benodigde middelen; • bij het bepalen van de benodigde weerstandscapaciteit worden de incidentele en structurele risico’s bij elkaar opgeteld; • beschikbare weerstandscapaciteit wordt gevormd door het incidenteel weerstandsvermogen; • weerstandsratio met een bandbreedte tussen 1,4 – 2,0 (minimaal 1,4); • streven naar een solvabiliteitsratio van minimaal 20%.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
159
158
Onderstaande tabel laat de weerstandscapaciteit per 31-12-2021 zien:
Overzicht weerstandscapaciteit (bedragen x € 1.000)
Stand per 31-12-2021
Weerstandsratio
Waardering Uitstekend
Algemene reserve
12.358
> 2,0
Rekeningresultaat 2021
10.234
1,4 – 2,0
Ruim voldoende
Af: bestemming rekeningresultaat 2021
4.175
1,0 – 1,4
Voldoende
Reserves sociaal domein
20.485
0,8 – 1,0
Matig
Totaal weerstandscapaciteit
38.902
0,6 – 0,8
Onvoldoende Ruim onvoldoende
< 0,6 Bij het bepalen van de weerstandscapaciteit is rekening gehouden met het jaarrekeningresultaat 2021. Bij het vaststellen van de jaarrekening 2021 wordt dit toegevoegd aan de algemene reserve. Dit resultaat wordt gecorrigeerd met de voorgestelde resultaatbestemmingen.
De gemeente streeft naar een minimaal gewenste ratio van 1,4. De ratio wordt als volgt berekend:
Beschikbare weerstandsvermogen
Inventarisatie van risico’s Tegenover de weerstandscapaciteit staat een aantal risico’s, die niet (geheel) gedekt zijn en van substantieel belang (kunnen) zijn om de financiële positie van de gemeente (meerjarig) te kunnen beoordelen. In onderstaand overzicht
Omschrijving risico’s (bedragen x € 1.000)
worden de belangrijkste risico’s naar categorie samengevat. Verderop in deze paragraaf zijn worden deze risico’s toegelicht. Een aantal algemene risico’s zoals de gevolgen van de zogenaamde open eindregelingen worden in de risicoparagraaf niet nader uitgewerkt.
Incidenteel
Structureel
Sociaal Domein
--
7.120
Onderwijshuisvesting
p.m.
--
Grondexploitaties
1.214
398
Gemeentelijk vastgoed
--
--
Taakstellingen organisatie
--
1.500
Taakstellingen en overige risico’s
142
3.321
Totaal
1.356
12.339
Totaal incidenteel + structureel
Ratio weerstandsvermogen Wij drukken het weerstandsvermogen uit in een ratio. Met behulp van dit verhoudingsgetal wordt bepaald of het weerstandsvermogen toereikend is. Voor de waardering van de weerstandsratio wordt gebruik gemaakt van de normtabel die door de Universiteit van Twente is ontwikkeld.
13.695
Benodigd weerstandsvermogen
►
38.902 13.695
►
2,8
Conclusie: Met de cijfers per 31-12-2021 is de weerstandsratio 3. Uitgaande van een minimaal gewenste ratio en afgezet tegen de normeringstabel is de weerstandscapaciteit hiermee uitstekend.
Toelichting op de risico’s Programma 1 Zorgzame gemeente Sociaal domein De belangrijkste risico’s binnen het sociaal domein zijn het gevolg van het open eind karakter van de regelingen. Deze regelingen hebben betrekking op een totaal budget van ongeveer € 70 miljoen. Per 1 januari 2022 wordt het raadskader sociaal domein opgeheven en zal het restant van de egalisatiereserve sociaal domein worden toegevoegd aan de algemene reserve. Bij het bepalen van het “nieuwe” minimumniveau van de algemene reserve zal nadrukkelijk rekening moeten worden gehouden met de risico’s sociaal domein en in het bijzonder de open eind regelingen. De open eind regelingen zijn ingedeeld in hoog, midden en laag risico. Voor de risicoanalyse ten aanzien van het sociaal domein, is uitgegaan van de volgende uitgangspunten: 1. 10% van de open eind budgetten wordt aangemerkt als risico. 2. Indien een risico zich voordoet is naar verwachting langer dan een jaar nodig om maatregelen te effectueren om dit risico af te dekken.
Vanuit deze opbouw houden we rekening met een risicobedrag ter hoogte van ruim € 6,9 miljoen (= € 4,7 miljoen vermenigvuldigd met de factor 1,4). Dit is inclusief het onderdeel jeugdzorg. Bij de kwantificering van de risico’s zijn we uitgegaan van een risico van 20% van de incidentele extra gelden voor de jeugdzorg (ca. € 1,1 miljoen) zoals dit ook in de begroting 2022 is opgenomen.
JA ARVER ANTWOORDING 2021
GEMEENTE ROERMOND
161
160
Programma 7 Ruimte en Wonen Raadskader sociaal domein Het raadskader sociaal domein is in 2014 ingesteld om de begroting te ontlasten voor de tekorten binnen het sociaal domein. Dit raadskader sociaal domein is in 2019 verbreed. Uitgangspunt van het raadskader is budgettaire neutraliteit binnen het sociaal domein. In 2019 zijn op basis van het plan Beter met Minder afspraken gemaakt met de provincie om de
tekorten tot en met 2021 uit de egalisatiereserve sociaal domein te dekken. Per 1 januari 2022 moet de begroting sociaal domein structureel en reëel in evenwicht zijn. De huidige tekorten binnen het sociaal domein worden met name veroorzaakt door de open eind regeling verstrekkingen in het kader van de jeugdwet. De (open eind regelingen) Wmo en Participatiewet hebben in 2021 een overschot dat dekkend is om de tekorten Jeugd op te vangen. Hiermee wordt voldaan aan het door uw raad ingestelde raadskader Sociaal Domein.
Programma 3 Goed onderwijs
Programma 4 Kansen voor klimaat
Onderwijshuisvesting Het Integraal Huisvestingsplan (IHP) Onderwijs vormt het strategisch beleidskader voor het onderwijshuisvestingsbeleid voor de periode 2020-2040 en bestaat uit een uitvoeringsagenda voor de komende 5 jaar en een doorkijk tot 20 jaar. Het IHP wordt elke 4 á 5 jaar herijkt, zodat het beleidskader blijft aansluiten bij de vragen en behoeften van dat moment. Het IHP is door de gemeenteraad vastgesteld op 4 juni 2020.
Programma Aanpak Stikstof Wetgeving omtrent stikstof veranderd continu. Op dit moment is de bouwfase van projecten vergunningvrij, omdat stikstofemissie dan maar tijdelijk plaatsvindt. Dit betekent dat de stikstofuitstoot en -depositie hiervoor niet meer berekent hoeft te worden. Dit is een gunstige ontwikkeling, omdat de bouwfase voorheen het vaakst zorgde voor stikstofdepositie en hiermee een vergunningplicht.
In de begroting 2020-2023 zijn middelen opgenomen voor de uitvoering van het IHP. Het uitvoeringsplan leidt tot een additionele budgetbehoefte aan kapitaallasten vanaf het begrotingsjaar 2022. Daarnaast heeft een haalbaarheidsonderzoek plaatsgevonden dat voorziet in revitalisatie van de locatie Jagerstraat 2 Roermond. De uitvoering van dit project is binnen de gestelde kaders gebleven, waardoor dit risico niet meer bestaat. De projecten uit het uitvoeringsprogramma worden op basis van haalbaarheidsonderzoeken nader geconcretiseerd. Daaruit moet blijken in hoeverre deze passen binnen de gestelde (investerings-)kaders. Uitgangspunt daarbij is dat eventuele afwaarderingen van de huidige schoolgebouwen daar onderdeel van uit maken. Vanuit dit perspectief is het maximale risico van € 1,1 miljoen op afwaarderingen afgedekt. Buiten het IHP Onderwijs valt (ver) nieuwbouw van ROER College Schöndeln, waarbij een risico aanwezig is op eventuele extra kosten voor herbestemming van het voormalige schoolgebouw en voor de benodigde voorzieningen voor sport- en bewegingsonderwijs (beide pm.).
Personele krapte arbeidsmarkt De personele krapte op de arbeidsmarkt zorgt ervoor dat vacatures moeilijk invulbaar zijn. Ook de inhuur van extra ondersteuning is soms niet mogelijk. Dit zorgt ervoor dat er sprake is van hoge werkdruk en het noodzakelijk verlengen van behandeltermijnen. De overschrijding van wettelijke termijnen wordt continu bewaakt.
Programma 5 Goede leefomgeving Invoering Omgevingswet Het in werking treden van de Omgevingswet is uitgesteld tot 1 januari 2023. Zowel de effecten op de leges inkomsten als de personele kosten waren nog niet voldoende duidelijk om een inschatting te maken voor de begroting van 2022. Dit is een belangrijk aandachtspunt voor de begroting 2023 en verder. Daarnaast is in het regeerakkoord een bedrag van €150 miljoen opgenomen en inmiddels ook daadwerkelijk gereserveerd om gemeenten te compenseren voor de kosten van de invoering van de Omgevingswet. Dit bedrag, uit te keren via de meicirculaire 2022, geeft gemeenten meer financiële ruimte om de implementatie en de transitie na inwerkingtreding voortvarend ter hand te nemen. Beheerplannen Een aantal onderhoudscontracten zijn duurder geworden. In de begroting van 2021 is hiermee rekening gehouden. Dit risico kan daarmee vervallen.
Grondexploitaties Conform de Nota Grondexploitaties voert de gemeente Roermond over het algemeen een faciliterend grondbeleid. Dit betekent, dat de realisering van projecten wordt overgelaten aan marktpartijen, die derhalve ook de financiële risico’s dragen. Gevolg hiervan is ook dat de gemeente relatief weinig eigen grondposities heeft. Bij het inzichtelijk maken van de risico’s van de grondexploitaties, wordt veelal onderscheid gemaakt in twee soorten risico’s. Dat zijn: • voorzienbare risico’s (risico’s op planniveau, ook wel aangeduid als project specifieke risico’s); • onvoorzienbare risico’s of algemene risico’s (conjuncturele of marktrisico’s). Voor het kwantificeren van de onvoorzienbare risico’s wordt conform de Nota Grondbeleid 2021 gebruik gemaakt van de IFLO-methode (IFLO staat voor: inspectie Financiën Lagere Overheden). Volgens deze methode wordt het weerstandvermogen voor grondexploitaties berekend aan de hand van een % van het geïnvesteerd vermogen en een % van de nog te realiseren opbrengsten. Conform de Nota Grondbeleid 2021 wordt een percentage van 5% van het geïnvesteerd vermogen en 5% van de nog te realiseren opbrengsten gehanteerd. Het risicobedrag dat wordt bepaald middels deze methode wordt gezien als de (onder)grens van het benodigde weerstandvermogen voor grondexploitaties.