Bijlage 1: Jaarstukken 2020

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan 2020 was een bijzonder jaar. Corona en de Meinweg Brand hebben er toe geleid dat wij en onze partners voor een deel met andere dingen bezig zijn geweest dan gepland. De Politie en onze BOA’s hebben de handen vol gehad aan het handhaven van de coronaregels. De gemeente heeft veel aandacht besteed aan het beantwoorden van vragen en het meedenken met bezorgde en creatieve ondernemers, inwoners en verenigingen over wat wel en niet mogelijk was. De samenwerking met onze veiligheidspartners en met name het concreet uitvoeren van acties was in veel gevallen niet of beperkt mogelijk door de coronamaatregelen. Dit neemt niet weg dat in die gevallen waar duidelijke aanwijzingen waren van overtredingen opgetreden is. Kortom 2020 was een ander jaar dan we gepland hebben. Desondanks hebben we toch ook in 2020 stappen gezet om Roerdalen veiliger te maken en te houden.

Speerpunten Inwoners treffen zelf preventieve maatregelen om te voorkómen dat ze slachtoffer worden van een misdrijf of situatie van overlast. Hierbij worden ze ondersteund door de gemeente en haar partners in het veiligheidsdomein Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Inwoners faciliteren op het gebied van veiligheid Actie 2: Vergroten bewustwording over ondermijning Actie 3: Zichtbaarheid van de BOA’s en wijkagenten

Jaarstukken 2020

  

  

  

35

Inwoners treffen zelf preventieve maatregelen om te voorkómen dat ze slachtoffer worden van een misdrijf of situatie van overlast. Hierbij worden ze ondersteund door de gemeente en haar partners in het veiligheidsdomein Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 4: Optimaliseren van de communicatie Actie 5: Brandpreventie Actie 6: Verkeersveiligheid

  

  

  

Toelichting Inwoners faciliteren op het gebied van veiligheid In 2020 hebben we diverse veiligheidsthema’s onder de aandacht gebracht bij onze inwoners. Zo is er gecommuniceerd over de inzet van buurtbemiddeling bij burenruzies en overlastsituaties. In samenwerking met het Openbaar Ministerie, de Politie en de MER gemeenten is in december 2020 gestart met een communicatiecampagne cybercrime. Deze campagne is gericht op het weerbaar maken van onze inwoners tegen cybercrime. Maandelijks brengen we deelthema’s, zoals WhatsAppfraude of internetbankieren, onder de aandacht van onze inwoners en ondernemers. Vergroten bewustwording ondermijning Regelmatig zijn verschillende ondermijningthema’s gecommuniceerd richting onze inwoners. Zoals het herkennen van hennepplantages in panden, maar ook door ondernemers te waarschuwen dat zij geen slachtoffer worden van criminele “weldoeners” tijdens de coronacrisis. Naast communicatie zijn we in 2020 gestart met de voorbereiding van het inrichten van een digitaal meldpunt “ondermijning”. Doel is om een plek in te richten waar inwoners terecht kunnen met hun vermoedens van ondermijnende criminaliteit. Bovendien draagt dit bij aan het bewustzijn van het bestaan en de schadelijkheid van ondermijnende criminaliteit in onze gemeente.

Zichtbaarheid BOA’s en wijkagenten Mede door de coronacrisis zijn de politie en BOA’s voor de handhaving van de regels zichtbaarder geweest in de kernen en op momenten dat het nodig was in de natuurgebieden. De handhaving van coronaregels heeft geleid tot een grotere inzet van de BOA’s dan geraamd. De inzet rond corona is waar mogelijk gecombineerd met de afhandeling van de reguliere melding. Hierdoor heeft er geen vertraging plaatsgevonden in de afhandeling van meldingen. In tegenstelling tot de inzet van BOA’s is de inzet van wijkagenten ten gevolge van het meedraaien in de noodhulp wisselend geweest. Waar mogelijk hebben wijkagenten hun wijktaken tijdens de noodhulp zo veel als mogelijk opgepakt. Optimaliseren communicatie Daar waar het de bedoeling was dat BOA’s en politie meer in contact met de burger zouden komen heeft dit door corona minder aandacht gekregen. De politie is minder in staat geweest haar wijktaken op te pakken dan gewenst. Daarentegen is het de BOA’s gelukt om meer in de wijk te zijn. Hun toezichthoudende taak heeft echter veel tijd gevraagd. Het minder kunnen oppakken van de wijktaken en de nadruk op het toezichthouden is ten kosten gegaan van het versterken van de relatie met de burgers. Brandpreventie Vanuit het project Brandveilig Leven hebben we met een aantal animatiefilmpjes bij burgers aandacht gevraagd voor het voorkomen van natuurbranden.

Met ingang van 1 juli 2022 zijn CO-rookmelders verplicht op alle etages van woningen. In het kader van de nationale brandpreventieweken (met als thema “Rookmelders Redden Levens”) is gestart met

36

de CO-campagne. Daarnaast is in alle bouwmarkten aandacht geschonken aan de landelijke campagne. Het geplande woningcheckers project bij scholen én de ambassadeurstrainingen brandpreventie vanuit het project Brandveilig Leven zijn door de coronamaatregelen niet doorgegaan. Vanaf januari 2020 opende de Risk Factory in Venlo officieel haar deuren voor senioren, zodat ook zij op een bijzondere manier (on)gezonde en (on)veilige situaties konden ervaren en beleven. Het grootste gedeelte van 2020 is het belevingscentrum, door de coronamaatregelen, gesloten geweest. Verkeersveiligheid Daar waar mogelijk zijn wel maatregelen uitgevoerd. Zo heeft in 2020 de verkeersveiligheid in de vorm van gerichte controles aandacht gehad. Daarnaast hebben we met de politie afgestemd op welke wijze de verkeershandhaving beter vorm gegeven kan worden. We hebben geconstateerd dat dit aanpassingen vraagt van de inrichting van wegen en het gedrag van de weggebruikers. Waar mogelijk worden deze zaken in overleg met bewoners meegenomen in het reguliere/groot onderhoud van de wegen.

Door gezamenlijk optreden met onze veiligheidspartners worden ondermijnende en overlast gevende activiteiten voorkomen en beëindigd Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Aanpak ondermijning Actie 2: Vergroten bewustzijn in de organisaties

 

 

 

Toelichting Aanpak Ondermijning Ondanks de coronacrisis is het gelukt om de aanpak van ondermijning voort te zetten. In het afgelopen jaren is ingezet op het versterken van de samenwerking via de zogenaamde ondermijningstafel. De ondermijningstafel is een samenwerkingsverband tussen onder meer de MER-gemeenten, de Politie en de Belastingdienst. Daar wordt informatie over ondermijningscasussen met elkaar gedeeld en worden waar mogelijk integraal interventies ingezet. Er is al op meerdere ondermijningscasussen ingezoomd. Dat heeft geleid tot bijvoorbeeld een politieonderzoek, maar ook extra toetsing door de Belastingdienst. Door de coronamaatregelen waren gerichte fysieke controles niet of zeer beperkt mogelijk. Vergroten bewustzijn in de organisatie In 2020 is er een cursus Ondermijning gegeven aan de klantadviseurs. Hierbij is aandacht besteed aan het signaleren van ondermijnende criminaliteit binnen hun werkveld, alsook het intern melden van deze signalen. Terugkijkend is zichtbaar dat de alertheid bij de klantadviseurs is toegenomen. Zij dragen met regelmaat zaken aan waarbij mogelijk sprake is van ondermijning. Ook collega’s uit andere teams dragen signalen aan.

Jaarstukken 2020

37

Slachtoffers, maar ook daders (na het uitzitten van hun straf), dienen zo snel als mogelijk zelfstandig te kunnen deelnemen aan het dagelijkse leven. Waar nodig wordt tijdelijke ondersteuning geboden Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Personen met problemen eerder in beeld

Actie 4: Personen met verward gedrag beter in beeld brengen

   

   

   

Actie 5: Invoering Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz)







Actie 2: Ontwikkelen samenwerking tussen hulpverleners Actie 3: 2e kansen aanpak

Toelichting Personen met problemen eerder in beeld “Personen met problemen eerder in beeld” krijgt vorm in de ontwikkelingen van het Sociaal Team. Het Sociaal Team wordt gepositioneerd als eerste aanspreekpunt voor de inwoners van onze gemeente. Signalen en vragen van inwoners worden door het Sociaal Team toegeleid naar de juiste hulpverlener. Ontwikkelen samenwerking tussen hulpverleners In 2020 hebben we samen met het team Maatschappelijk Ontwikkeling geïnvesteerd in de samenwerking tussen hulpverleners. Dit deden we met de doorontwikkeling van het Sociaal Team en de aanpak van hoarding en bemoeizorg. We verwachten dat we daardoor de komende jaren eerder kunnen starten met hulpverlening, de doorlooptijd korter wordt en de kans op terugval verkleind wordt. 2e kansen aanpak Voor de “2e kansen aanpak” hebben we nog geen concrete stappen kunnen ondernemen. We zien wel dat onze partners in toenemende mate bekijken hoe in specifieke gevallen maatwerk toegepast kan worden. Zo is Wonen Limburg bereid in bepaalde situatie en onder voorwaarden huurders een 2e kans te geven. Bijvoorbeeld als de betrokken huurder actief meewerkt en bereid is hulp/ondersteuning te accepteren. Personen met verward gedrag Voor “Personen met verward gedrag” is in 2020 het Meldpunt “Niet acute zorg” van start gegaan.

Dit meldpunt is landelijk opgezet met als doel de bestaande regionale en gemeentelijke meldpunten te koppelen om de bereikbaarheid voor burgers te vergroten. Meldingen die bij dit landelijke nummer binnenkomen worden doorverbonden naar de lokale hulpverleners. Voor onze gemeente betekent dit dat deze meldingen naar AMW worden doorverbonden. Zij bekijken, waar nodig in overleg met het Sociaal team, welke hulpverlener het beste ingezet kan worden. Invoering Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg De implementatie van de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg is in 2020 afgerond. De ervaringen van de pilot waren positief. Daarom hebben we de opdracht aan het AMW verlengd. Namens de gemeente verzorgen zij het verkennend vooronderzoek, rapporteren hun bevindingen en geven advies welke vervolgstappen genomen moeten worden. Wij sturen dit advies door naar het OM, waarna de rechtbank besluit of en welke gedwongen hulpverlening wordt ingezet.

38

Reguliere werkzaamheden       

Borgen van operationele beschikbaarheid van de brandweer. Borgen van de rampen en crisisbestrijding. Damocles beleid (bestuurlijke aanpak drugs). Bibob (bestuurlijke aanpak integriteit). Bemoeizorg (integrale aanpak multi-probleem huishoudens en zorgmijders). Veiligheidshuis (integrale aanpak multi-probleem in combinatie met criminaliteit). Handhaving openbare orde en veiligheid (toezicht, handhaving en buurtbemiddeling).

Indicatoren Verplichte indicatoren Indicator

Toelichting

Verwijzingen Halt

Het aantal verwijzingen Bureau Halt naar Halt, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 12-17 jaar. Het percentage jongeren CBS-jeugd (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen Het aantal CBS winkeldiefstallen per Criminaliteit 1.000 inwoners Het aantal geweldsmis- CBS drijven, per 1.000 Criminaliteit inwoners

2018 2019

55 98

120 125

93 97

100 110

2018 2019

1%

1% 1%

1% 1%

1% 1%

2018 2019

0,50 0,20

2,10 2,00

0,60 0,60

0,60 0,70

2018 2019

2,70 2,20

4,60 4,60

2,80 2,60

2,90 2,70

Diefstallen uit woning

Het aantal diefstallen uit CBS woningen, per 1.000 Criminaliteit inwoners

2018 2019

3,10 1,90

3,50 2,80

1,70 1,60

2,10 2,00

Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)

Het aantal vernielingen CBS en beschadigingen, per Criminaliteit 1.000 inwoners

2018 2019

2,70 2,40

5,40 6,00

3,30 3,50

3,60 3,90

Jongeren met een delict voor de rechter

Winkeldiefstallen

Geweldsmisdrijven

Bron

Jaar

Roerdalen

Limburg

niet <25.0000 stedelijk inwoners

Financieel bedragen x € 1.000 3. Veilige dorpen

Rekening Primitieve Actuele 2019 Begroting Begroting

Rekening 2020

Verschil

Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten

- 2.902 114 - 2.787

- 2.878 91 - 2.787

- 3.092 91 - 3.002

- 3.063 119 - 2.944

29 V 29 V 58 V

Resultaat

- 2.787

- 2.787

- 3.002

- 2.944

58 V

Jaarstukken 2020

39

Toelichting bedragen x € 1.000 3. Veilige dorpen - Belangrijkste afwijkingen Lasten De bijdrage aan de Veiligheidsregio is hoger door de extra kosten in verband met FLOovergangsrecht voor de brandweer. Bij de verrekening is het voordeel op de loonindexatie over 2019 meegenomen Voor de brand op de Meinweg is bij de Halfjaarrapportage een bedrag van €140.000 gereserveerd. De kosten voor inzet n.a.v. de natuurbrand zijn echter lager In 2020 zijn er minder casussen op het vlak van veiligheid (hoarding, Wet verplichte GGZ, personen met verward gedrag, huiselijk geweld) geweest ten opzichte van andere jaren In 2020 zijn de kosten voor het project “Lokaal versterkingsplan Ondermijning” lager uitgevallen dan geraamd. De resterende gelden worden doorgeschoven naar 2021 (zie ook batenkant) In 2020 zijn extra kosten gemaakt voor het opruimen van explosieven (1.000 ponder). Deze incidentele kosten worden op grond van een rijksregeling voor 70% door het Rijk gecompenseerd.

Het restant komt ten laste van de gemeente (zie ook batenkant) De door het Rijk beschikbaar gestelde extra middelen voor Handhaving in Coronatijd zijn slechts ten dele nodig geweest voor de compensatie van de extra gemaakte inzet van de BOA’s Totaal lasten Baten Subsidie “Lokaal versterkingsplan Ondermijning” overhevelen naar 2021 (zie ook lastenkant) Opruimen explosieven 70% verhaalbare kosten (zie ook lastenkant) Totaal baten Overige afwijkingen Totaal afwijkingen

40

Verschil

- 53 N

42 V

33 V

21 V

- 57 N

32 V

18 V - 21 N 40 V 18 V 22 V 58 V

Programma 4 Economie, natuur, toerisme en cultuur

Inleiding Dit programma richt zich op het bevorderen van de ruimtelijke-, economische en sociale samenhang, waarbij het accent ligt op duurzame, ruimtelijke ontwikkeling en economische activiteiten. Economie, natuur en cultuur worden met elkaar in verband gebracht ten behoeve van toeristischrecreatieve ontwikkeling. Bestaande economische dragers worden gefaciliteerd, evenals nieuwe initiatieven met een economische spin-off. We bekijken ontwikkelingen steeds meer vanuit een duurzaam perspectief. Op gebied van energie streven we gerichte duurzame doelstellingen en ambities na. We werken steeds integraler en gebiedsgerichter. De Omgevingswet geeft ons hiervoor meer mogelijkheden.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan Bevorderen van duurzaamheid en het versterken van de gebiedsgerichte ruimtelijke, sociale en economische samenhang. Het doel van dit programma is om nieuwe mogelijkheden te creëren op het gebied van recreatie, toerisme, natuur en cultuur. Hierdoor kunnen we bestaande werkgelegenheid in stand houden en ontstaat er extra werkgelegenheid. Dat is goed voor onze inwoners en versterkt de lokale economie. Het thema duurzaamheid wordt hierbij steeds belangrijker. Economische ontwikkelingen zijn goed, maar moeten wel duurzaam plaatsvinden. Roerdalen is een grensgemeente. Wanneer wij een cirkel rondom Roerdalen trekken met een doorsnee van 30 kilometer, dan valt een groot deel van deze cirkel in Duitsland. Het is dus logisch om hierbij samen te werken met onze Duitse partners. Wij zetten ons Euregionaal in en ook dat biedt daarmee nieuwe kansen. Verder werken we samen in de Samenwerking Midden-Limburg.

Speerpunten Bevorderen van de ruimtelijke en sociale samenhang van de dorpskernen en het buitengebied Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Uitvoeren programmaplan Omgevingswet Actie 2: Opstellen Omgevingsvisie Actie 3: Aansluiten Digitaal Stelsel Omgevingswet Actie 4: Herijken gemeentelijk grondbeleid

Jaarstukken 2020

   

   

    41

Bevorderen van de ruimtelijke en sociale samenhang van de dorpskernen en het buitengebied Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 5: Plan van aanpak investeringen Actie 6: Verbeteren toeristische en recreatieve mogelijkheden Actie 7: Aanpak verkrotting en leegstand

        

Toelichting Uitvoeren programmaplan Omgevingswet: In november 2017 heeft de gemeenteraad het Programmaplan implementatie Omgevingswet vastgesteld. Daarin staat op welke wijze we aan de kerninstrumenten (Omgevingsvisie, Omgevingsprogramma’s en Omgevingsplan) werken. In juni 2020 heeft de minister besloten om de inwerkingtreding van de Omgevingswet uit te stellen tot 1 januari 2022. Dat geeft ruimte in onze planning. Het is wel van belang dat we de organisatie goed voorbereiden op de inwerkingtreding van de wet en dat we bewust zijn van de eventuele gevolgen. Daarom startten we in november 2020 een algemene E-learning over de omgevingswet voor de gehele organisatie en de raadsleden. We werkten in een kernteam en een ambtelijke werkgroep aan de implementatie van de wet. Ook hebben we in 2020 enkele keren met de raadswerkgroep uit de gemeenteraad gesproken over de omgevingsvisie. Opstellen Omgevingsvisie: In 2020 hebben we zoveel mogelijk mensen betrokken bij het opstellen van de Omgevingsvisie. Dat deden we met de raadswerkgroep, met ketenpartners, tijdens beeldvormende bijeenkomsten en via inwonerspeilingen. Eind 2020 hebben we het eerste concept van de Omgevingsvisie gedeeld met ketenpartners, stakeholders en de raadswerkgroep. Begin 2021 hebben we alle reacties verwerkt. In maart 2021 gaat de ontwerp visie ter inzage.

Niet conform oorspronkelijke planning maar dus wel ruim voor inwerkingtreding van de Omgevingswet. Digitaal Stelsel Omgevingswet: Op het moment dat de Omgevingswet in werking treedt moet de gemeente zijn aangesloten op het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Dit is één digitaal loket voor het aanvragen van vergunningen en het raadplegen van de regels per locatie. In 2020 maakten we keuzes voor de software. De koppeling van zowel het vergunningensysteem als de plansoftware naar het landelijk systeem is inmiddels in de testomgeving gelegd. In 2021 gaan we de systemen vullen met diverse processen. Plan van aanpak investeringen: In 2020 hebben we onderzocht op welke wijze we een actief grondbeleid kunnen voeren. Daarmee willen we structurele inkomsten voor de gemeente genereren (denk aan de realisatie van een reclamemast of aankoop van extra grond om te verpachten). Dit actiepunt hebben we vertaald in de Programmabegroting 2021 – 2024. In 2020 hebben we nog geen structurele inkomsten gegenereerd. Aanpak verkrotting en leegstand: Met gesprekken en het actief meedenken bij nieuwe plannen voor leegstaande en leegkomende panden boekten we in 2020 concrete resultaten:  Zo gaven we principemedewerking voor de bouw van 31 sociale huurwoningen (appartementen met lift en grondgebonden seniorenwoningen) op de locatie van voormalig Zorgcentrum Petrusberg.

 Voor de bouw van 27 koopwoningen aan de Marie Koenenstraat en Groenstraat te Melick verstrekten we de omgevingsvergunningen.

42

 

Ook verleenden we een omgevingsvergunning voor de komst van een zorgcomplex in het voormalige kantoor van de woningstichting aan de Heerbaan in Posterholt. We zijn nog volop in gesprek met eigenaren van andere locaties en we verwachten ook in 2021 concrete resultaten, zoals op de locatie van voormalige SBO ‘t Brombemke.

Herijken gemeentelijk grondbeleid: We startten in 2020 met het kavelruilproject Schil van Montfort. Daar zetten we alle beschikbare uren in. Daarom is het herijken van de Kadernota Grondbeleid voor 2021 opnieuw ingepland. Duurzaam beheer bossen en natuur Meinwegbrand In april 2020 werd het Nationaal Park De Meinweg getroffen door een grote natuurbrand. Dit heeft gevolgen voor het duurzaam beheer van de bossen en de natuur. Meerdere hectare bos en heide van de gemeente zijn door de brand verwoest of aangetast. Ook werd op een gemeentelijk perceel en op enkele particuliere percelen een brandcorridor aangelegd. In 2020 was de Letterzetter (een voor fijnsparren schadelijk insect) actief die diverse percelen fijnspar heeft aangetast. We hebben de verbrande percelen en de aangetaste fijnsparpercelen gekapt. De vervroegde kap van deze percelen heeft financiële consequenties voor de inkomsten uit het bos, de verzekering dekt een groot deel van deze kosten. De brand en de Letterzetter (schadelijk insect) zijn nadelig geweest voor de natuurwaarden, maar we gebruiken dit nu als kans. We gaan deze percelen klimaatbestendiger en duurzamer inrichten. Hoe en op welke wijze we dit het beste kunnen doen onderzoeken we nog. In 2021 gaan we verder met de herstelmaatregel en de inrichting. De tijdens de brand ingerichte brandcorridor blijft als brandcorridor bestaan.

Hierover zijn afspraken gemaakt met de andere eigenaren. De brandcorridor is opgeschoond en gedeeltelijk ingericht. De verdere uitvoering vindt in 2021 plaats. Ook hier stimuleren we de natuurontwikkeling door een poel aan te leggen om daarmee het leefgebied van de kamsalamander te vergroten. De provincie Limburg ondersteunt deze inrichting met subsidie. Donker Pimpernelblauwtje De provincie Limburg draagt tevens bij aan het inrichten van een gebied voor het Donker Pimpernelblauwtje in de nabijheid van Posterholt. De gemeente heeft hiervoor een strook grond aangekocht in 2020 en is begonnen met het inrichten hiervan. Daarnaast is in 2020 rondom de reconstructie van het fietspad Boomstraat het leefgebied van deze zeldzame vlinder vergroot. Verdere uitvoering zal in 2021 plaatsvinden. In een deel van het leefgebied heeft in juli 2020 een maai incident plaatsgevonden. Dit betrof een perceel van het Waterschap. Het Waterschap is in 2020 gestart met de uitvoering van de herstelmaatregelen en het opstellen van een plan voor verder herstel van het leefgebied. Nationaal Park de Meinweg Nieuwe Stijl inclusief Belevingspark de Meinweg Het Rijk heeft een koerswijziging ingezet in het beleid voor de Nationale parken. De Nationale parken kunnen onder voorwaarden hun status behouden.

Deze voorwaarden zijn dat ze qua oppervlakte groter moeten worden door verbinding te maken met omliggende natuur- en landelijke gebieden. Daarmee wordt de natuur in het park verbonden met cultuurhistorische omgeving. Het gaat om de bescherming van natuur en biodiversiteit. Die wordt gekoppeld aan andere opgaven in een gebied, zoals klimaatadaptie, cultuurhistorisch behoud en economische ontwikkelingen. Het Nationaal Park De Meinweg vormt één van de pijlers onder de economische waarde van de regio. Het investeren in natuur, landschap en erfgoed betekent ook investeren in die economische waarde. Deze verbinding tussen natuur en economie is belangrijk om ons gebied ook in de toekomst te kunnen blijven beheren. Dit proces moet uiteindelijk leiden tot het Nationaal Park de Meinweg Nieuwe Stijl. In 2020

Jaarstukken 2020

43

hebben we dit voorbereid. Stichting Ons WCL heeft namens het Nationaal Park subsidie aangevraagd, om te komen tot deze omvorming. Dit doen we in een samenwerking tussen eigenaren, overheden, ondernemers en andere betrokkenen. Met elk hun eigen verantwoordelijkheid en rol. De omvorming naar het Nationaal Park Meinweg Nieuwe Stijl vindt plaats in 2021-2023. Los van dit proces gaan we actief aan de gang met projecten en de voorbereiding van nieuwe projecten. De gebiedsvisie Belevingspark de Meinweg is daarin leidend. De focus van het Belevingspark ligt op:  natuur als inspiratiebron voor een nieuwe, actieve en gezonde samenleving;  symbiose tussen natuur, landschap en grensverleggend excellent ondernemerschap;  recreëren en vrijetijdsbesteding op een duurzaam en kwalitatief hoogwaardig niveau;  gelukkig, actief en gezond zijn in een fantastische leefomgeving.

Bevorderen van bedrijvigheid en werkgelegenheid Onderwerp Actie 1: Ondersteunen ondernemers Actie 2: Ondersteunen inwonerinitiatieven Actie 3: Regionale samenwerking Actie 4: Taskforce arbeidsmigranten

Inhoud

   

Financiën

   

Planning

   

Toelichting Ondersteunen ondernemers In april 2020 hebben we de rol van bedrijvencontactfunctionaris voor lokale ondernemers ingevuld. Door de coronacrisis was het lastiger om af te stemmen met ondernemers. In augustus 2020 werd de gebiedsvisie Belevingspark de Meinweg (vervolgtraject Gouden Driehoek) vastgesteld. In 2021 stellen we een uitvoeringsprogramma op en zoeken we naar (extra) financiering om dit uitvoeringsprogramma te realiseren. De provincie Limburg wil op dit moment nog geen extra financiële middelen investeren in deze integrale gebiedsontwikkeling als geheel. De provincie wil wel samen kijken welke deelprojecten voor eventuele cofinanciering in aanmerking kunnen komen. Dit onderzoeken we in 2021 en werken we uit in het uitvoeringsprogramma. Daarnaast gaan wij zelf ook op zoek naar (extra) financiële middelen. Ondersteunen inwonerinitiatieven De Nadere regel subsidie economie is in 2019 vastgesteld. Op basis van deze regeling hebben we in 2020 een financiële bijdrage geleverd aan de eerste digitale editie van Kunststroom. Verdere aanvragen bleven uit. Daarom hebben we de subsidieregeling actief onder de aandacht gebracht bij lokale ondernemers, de ondernemersvereniging Roerdalen en Gastvrij Roerdalen. Regionale samenwerking Keyport We hebben de samenwerking met Keyport verlengd tot en met 2024.

Het positieve resultaat van het huidige routeplan is doorontwikkeld in een nieuw ambitieus routeplan: Routeplan Keyport ‘Next Level 2021-2024’. In Keyport werken bedrijfsleven, onderwijs en overheid (7 samenwerkende

44

gemeenten en provincie) samen aan het duurzaam versterken van de economische structuur en het verbeteren van het vestigingsklimaat. Keyport en Taskforce Post-Corona Aanpak Midden-Limburg Om de verbinding en samenwerking in de regio te versterken hebben we de Taskforce Post Coronaaanpak Midden-Limburg opgericht. Deze taskforce wil de gevolgen van de coronacrisis zo goed mogelijk opvangen. Dat gebeurt door een gecoördineerde (integrale) aanpak, gericht op economisch herstel en behoud van werkgelegenheid. De Taskforce bestaat uit bestuurders van de gemeenten (SML), UWV, Keyport, werkgevers- en werknemersorganisaties en onderwijsinstellingen. De Taskforce voert regie op drie terreinen; arbeidsmarkt, economie en onderwijs. We willen komen tot een afgestemd en gezamenlijk pakket aan maatregelen en één aanpak voor de Arbeidsmarktregio Midden-Limburg (Midden-Limburgse gemeenten, gemeente Cranendonck). Daarnaast wil de Taskforce aanvullende maatregelen en initiatieven op gang brengen en coördineren voor economische structuurversterking en het versterken van een krachtige arbeidsmarkt. Tot slot geeft de Taskforce de analyse en monitoring vorm vanuit een integrale blik en bundeling van informatie. Informatie, analyse en scenario’s vormen input voor de aanpak en aanvullende maatregelen.

Het programma bestaat uit zes speerpunten die zijn gekozen omdat ze een samenhangend, integraal en doeltreffend pakket aan maatregelen vormen om onze veerkracht te versterken: - circulaire economie; - leven lang ontwikkelen; - mobiele arbeidsmarkt; - aantrekken en behoud van jong talent; - voorkomen en bestrijden van jeugdwerkloosheid; - steun voor ondernemers. Bedrijven Investerings Zone (BIZ) Roerdalen De ondernemers van de BIZ Roerdalen hebben via een meting hun mening gegeven over de verlenging van de BIZ Roerdalen voor de periode 2021-2025. De uitslag van de stemronde was duidelijk. De BIZ Roerdalen kan rekenen op voldoende steun van de ondernemers. De ondernemers van het bedrijventerrein Roerdalen (Stationsweg en directe omgeving) werken al sinds 2011 samen in de BIZ Roerdalen. Een BIZ is een geografisch afgebakend gebied (lees: het bedrijventerrein). De ondernemers maken samen afspraken over investeringen om de kwaliteit van het gebied te verbeteren. Daarnaast is de BIZ gesprekspartner en belangenbehartiger voor het bedrijventerrein, bij de gemeente Roerdalen en andere overheden. Dankzij deze intensieve vorm van samenwerken en samen beslissen is het bedrijventerrein beter in staat een sterkere ontwikkeling te realiseren. De positieve resultaten hiervan zijn onder andere zichtbaar in een veiliger, schoner en meer duurzaam bedrijventerrein.

Een BIZ is dus een instrument van, vóór en dóór ondernemers. Routebureau Noord- en Midden-Limburg Partnership met het routebureau Noord- en Midden-Limburg is verlengd t/m 2024 door in te stemmen met het nieuwe businessplan. Het routebureau heeft deze taak de afgelopen jaren naar tevredenheid uitgevoerd. Begin 2020 is een nieuwe fietsknooppuntenkaart uitgebracht. Veel routes zijn inmiddels gedigitaliseerd en correct ingetekend. Verder wordt het beheer en onderhoud aan wandel-, fiets- en ruiterroutes naar tevredenheid uitgevoerd. Tevens begeleidt het Routebureau het project rondom de ontwikkeling van de grensoverschrijdend wandelverbinding tussen de gemeente Roerdalen en de gemeente Wassenberg.

Jaarstukken 2020

45

Bevorderen van de duurzaamheid en invulling geven aan de energietransitie Onderwerp Inhoud Financiën Actie 1: Actieplan Duurzame Energie Actie 2: Stimuleringsfonds Duurzaamheid Actie 3: Regionale Energie Strategie (RES) Actie 4: Overstorten Vlootbeek (programma 6)

   

   

Planning

   

Toelichting Actieplan Duurzame Energie We hebben voor het Actieplan Duurzame Energie op allerlei gebieden flinke stappen gezet in 2020. Voor de voorbereiding van de uitvoering en beleid zijn diverse onderzoeken uitgevoerd. Zoals naar: - de mogelijkheden om het gemeentelijk vastgoed te verduurzamen; - het vinden van nieuwe daken voor zonnedaken; - de mogelijkheden voor nieuwe laadpalen; - het voorzien van ledverlichting van lichtmasten bij sportverenigingen. Ook zijn we gestart met het opstellen van beleid voor zon- en wind en de Transitievisie Warmte. Beide beleidsstukken worden in 2021 vastgesteld. We zetten daarnaast de uitvoering voort van: - het voorzien van ledverlichting van de openbare ruimte; - het voorbereiden om zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed en het stort in Montfort te plaatsen; - het vervangen van de verlichting in het gemeentehuis met ledverlichting. We hebben veel energie gestoken in communicatie en voorlichting. De grootste winst is te behalen door onze inwoners en bedrijven te helpen te verduurzamen. Samen met de Coöperatie Duurzaam Roerdalen hebben we bereikt dat ruim 1.000 woningeigenaren gebruik hebben gemaakt van de RRE (regeling reductie energieverbruik). Daarmee hebben ze hun woning verduurzaamd. Ook hebben we de website SamenDoenSamenDuurzaam.nl ontwikkeld. Tips en voorbeeldverhalen van inwoners kregen daarin veel aandacht.

We hebben in Melick een informatieavond over isoleren en zonnepanelen gehouden. Daarnaast was er een actie waarbij energie-meters gewonnen konden worden. Op enkele onderdelen liepen we enige vertraging op. De uitvoering en het vaststellen van het beleid is hierdoor iets opgeschoven. Omdat de uitvoering van het actieplan over meerdere jaren is gepland, verwachten we ons einddoel wel te halen. Stimuleringsfonds Duurzaamheid We hebben voor het Stimuleringsfonds Duurzaamheid onderzocht welke subsidiemogelijkheden en leningen er nu zijn om duurzaamheid te stimuleren. Deze worden naar de burgers, bedrijven en verenigingen gecommuniceerd via o.a. de website samendoensamenduurzaam.nl. Er is nog geen apart aanvullend fonds opgericht. De aanwezige subsidiemogelijkheden en leningsmogelijkheden kunnen alle gewenste doelgroepen faciliteren. We onderzoeken verder of een aanvullend fonds toch op specifieke gebieden van toegevoegde waarde kan zijn. Daarbij bekijken we of dit fonds kan bijdragen aan de doelstellingen van ‘investeren om te renderen’.

46

Regionale Energie Strategie(RES) De concept RES is ingediend bij het Nationaal Programma RES. Medio 2021 wordt de RES 1.0 vastgesteld. Dat is dus met enige vertraging, omdat de essentiële regionale afstemming vanwege corona niet optimaal kon worden ingericht. Hierdoor zijn overleggen uitgesteld en is landelijk 3 maanden meer tijd gegeven voor het opstellen van de RES 1.0 tot 1 juli 2021. Project overstorten Vlootbeek Op basis van de Kader Richtlijn Water (KRW) gaan we op acht plaatsen langs de Vlootbeek overstorten realiseren om de waterkwaliteit in de Vlootbeek te verbeteren. In 2020 hebben we voor deze 8 locaties schetsontwerpen opgesteld en zijn we gestart met de grondverwerving. Voor vier locaties is de grondverwerving rond. Voor de overige locaties lopen nog gesprekken. We hebben afgelopen jaar meermaals met het Waterschap Limburg inhoudelijk afgestemd. In 2021 ronden we de ontwerpen af, stellen we bestekken op en gaan we de uitvoering aanbesteden. Het programma hangt (financieel) onder programma 6.

Reguliere werkzaamheden            

Afronden ontwikkeling LOG Montfort. Pacht- en grondzaken. Economie. Recreatie en toerisme. Cultureel erfgoed/cultuur. Ruimtelijk beleid. Deelname in grenspark Maas, Swalm, Nette. Deelname Samenwerking Midden Limburg. Deelname Keyport. Deelname Euregio. Deelname in VVV Midden-Limburg. Euregionale samenwerking (Wassenberg en Niederkrüchten).

Indicatoren Betekenisvolle indicatoren Banen recreatie en toerisme

Jaarstukken 2020

47

De stijgende lijn in de ontwikkeling van het aantal banen per 1.000 inwoners in de sector Recreatie en Toerisme heeft zich ook in 2019 doorgezet. De ontwikkeling in Roerdalen volgt dezelfde trend als de ontwikkeling in Limburg en geheel Nederland. Echter, het aantal banen in de sector Recreatie en Toerisme per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot 74 jaar ligt zowel voor Limburg als voor Nederland als geheel, hoger. Verplichte indicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Jaar

Roerdalen

Limburg

niet <25.0000 stedelijk inwoners

Functiemenging

Weerspiegeling van de LISA verhouding tussen banen en woningen, varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken)

2018 2019

36,6 36,7

49,8 50,3

46,6 47,1

48,3 48,7

Vestigingen (van bedrijven)

Het aantal vestigingen LISA van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar

2018 2019

125,8 134,8

132,6 137,7

158,7 163,3

153,6 159,1

Banen

Het aantal banen, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar

LISA

2018 2019

415,8 435,4

742,4 757

616,1 628,6

649,8 664,1

Netto arbeidsparticipatie

% van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van beroepsbevolking

CBS Arbeidsdeel name

2018 2019

65,4% 66,5%

64,9% 65,9%

68% 68,8%

68,7% 69,6%

Financieel bedragen x € 1.000 4. Economie, natuur, toerisme en cultuur Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten Mutatie reserves Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

48

Rekening Primitieve Actuele 2019 Begroting Begroting

Rekening 2020

Verschil

- 3.125 534 - 2.590

- 1.578 446 - 1.132

- 3.271 1.271 - 2.000

- 3.969 719 - 3.250

- 698 N - 552 N - 1.250 N

201 201

607 607

864 864

572 572

- 291 N - 291 N

- 2.389

- 525

- 1.136

- 2.677

- 1.541 N

Toelichting bedragen x € 1.000 4. Economie, natuur, toerisme en cultuur - Belangrijkste afwijkingen Lasten In de jaarrekening 2020 worden de infrastructurele werken Elfenmeer afgewaardeerd omdat deze voor €10 worden verkocht en na afloop erfpachtovereenkomst voor dit bedrag weer teruggekocht. De kavelruil Herkenboscherbroek is tot op heden nog niet afgerond waardoor er in 2020 minder kosten zijn gemaakt dan begroot. Dit heeft alles te maken met de grondverwerving die formeel nog niet heeft plaatsgevonden. De diverse gebruikers zijn al wel uitgeruild. De Provincie Limburg is bezig met het opstellen van de ruilaktes. Dit kost meer tijd dan verwacht. In 2021 moet dit project vanwege de aflopende subsidieregeling afgerond zijn. Dit jaar zijn we gestart met de uitvoering van het actieplan Duurzame Energie. Omdat we nog niet op de optimale bezetting zitten zijn niet alle taken opgepakt. We hebben beperkt ingezet op burgerparticipatie. Een aantal acties is hierdoor nog niet uitgevoerd en doorgeschoven naar 2021. In 2020 startten we met de voorbereiding van diverse zaken voor energiebesparing, -opwekking en de transitie visie warmte. De uitvoering van maatregelen zal pas in 2021 en 2022 plaatsvinden. In het actieplan wordt hier rekening mee gehouden. Voor de implementatie van de Omgevingswet is een reserve ter hoogte van € 448.560 ingesteld.

De raad wordt jaarlijks gerapporteerd over de uitputting van de middelen. Eind december 2020 zat er nog €229.560 in de reserve. De uitgaven zijn in 2020 achter gebleven bij de oorspronkelijke raming vanwege een uitstel van de Omgevingswet door het Rijk met 1 jaar. In 2021 worden deze middelen alsnog ingezet. Minder uitgegeven voor project Ontwikkeling LOG Montfort. Voor dit project is een reserve ingesteld. In 2020 is de tweede van de drie beschikbare bedrijfskavels verkocht en zijn er enkele kleinere grondwerkzaamheden uitgevoerd. In 2021 gaat de 3e bedrijfskavel opnieuw in de verkoop waarna het gehele project kan worden afgerond. Aangezien de 3e kavel nog niet is verkocht zijn er minder kosten geweest voor de gemeente voor de aanleg van nutsvoorzieningen. Eveneens in 2021 de bijdrage betaald aan de sloop van de stallen aan het Gestraatje 65 te Montfort. Totaal lasten Baten De grondverkopen alsook het verkrijgen van de volledige subsidie van de Provincie voor de afronding van het kavelruilproject Herkenboscherbroek zijn nog niet gerealiseerd. Dat resulteert in een nadelig effect ten opzichte van de begroting. Bij het opstellen van de begroting was rekening gehouden met een grotere daling van de pachtinkomsten dan uiteindelijk is gerealiseerd.

Aangezien de gemeente Roerdalen zich conformeert aan het landelijke Pachtprijzenbesluit zijn wij voor wat betreft de pachtprijs afhankelijk van een landelijk vastgesteld bedrag. Uiteindelijk viel de daling mee en zijn er meer pachtinkomsten gegenereerd dan vooraf ingeschat. Ontvangen subsidie voor Extern Advies Warmtetransmissie, deze was niet begroot. Totaal baten Mutatie reserves Minder ingezette Algemene reserve voor uitvoering klimaatakkoord en project Duurzaamheid o.b.v. gerealiseerde kosten 2020. Minder ingezette Reserve Omgevingswet o.b.v. gerealiseerde kosten. Minder ingezette Reserve gebiedsontwikkeling LOG Montfort o.b.v. gerealiseerde kosten. Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen Totaal afwijkingen

Jaarstukken 2020

Verschil

- 1.596 N

584 V

188 V

77 V

30 V

- 717 N - 626 N

33 V

21 V - 572 N - 189 N - 73 N - 30 N - 291 N 39 V - 1.541 N

49

Programma 5 Woonomgeving

Inleiding Dit programma omvat alle aspecten van de woonomgeving van onze inwoners. Onze gemeente is een prachtige gemeente waar het mooi wonen in het groen is. Natuur, werkgelegenheid en voorzieningen zijn nabij. De sociale samenhang in onze dorpen is groot met een actief verenigingsleven. Deze sterke punten willen we blijven inzetten en versterken om zo nog aantrekkelijker te worden voor nieuwe inwoners. Momenteel is er ook een toename van de bouwactiviteiten. Tegelijk hebben we te maken met een demografische transitie (vergrijzing en ontgroening) die nog een grote invloed heeft en een rol speelt bij de keuzes voor de toekomst en de gewenste ontwikkelingen. De bestaande woningvoorraad is voor een deel niet levensloopbestendig. Er worden plannen ontwikkeld op de voormalige luchtmachtbasis in Elmpt, hierover is contact met de buurgemeente. Dat biedt kansen voor werkgelegenheid en leidt mogelijk tot extra inwoners voor onze gemeente. Bovendien zijn er internationale werknemers (arbeidsmigranten) en statushouders die (tijdelijk) gehuisvest moeten worden. Deze aspecten en de demografische transitie vragen nog altijd om een regionale aanpak.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan Huisvesting die past bij de behoefte van onze inwoners, in relatie tot krachtige dorpen, leefbaarheid en openbare ruimte We stimuleren dat inwoners zo lang mogelijk in hun eigen woning kunnen blijven wonen. Deze woning moet nu en in de toekomst voldoen aan hun eigen behoefte en liggen in een prettige en veilige leefomgeving. Hiervoor is een woningvoorraad nodig die goed aansluit op de toekomstige woonbehoefte van onze huidige en nieuwe inwoners. Hierbij zijn er twee belangrijke deeldoelen: een woningvoorraad die kwalitatief (type woning) goed aansluit bij de wensen van onze inwoners en een woningvoorraad die qua aantallen (kwantiteit) aansluit op de behoefte. Verder is een goede sociale samenhang belangrijk en dat bewoners en verenigingen zelf ook bijdragen aan het woon- en leefklimaat (zie ook programma 1).

Speerpunten Het bereiken van een woningvoorraad en woonomgeving die kwalitatief aansluit bij de behoefte van onze inwoners Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Structuurvisie Wonen 2018 vertalen in lokaal beleid Actie 2: Afronding wijk Holsterveld in Vlodrop Actie 3: Opstellen woonwagenbeleid

50

        

Het bereiken van een woningvoorraad en woonomgeving die kwalitatief aansluit bij de behoefte van onze inwoners Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 4: Prestatieafspraken Wonen Limburg Actie 5: Stimuleren levensloopbestendig maken van woningen Actie 6: Nieuwe Afvalnota uitvoeren

        

Toelichting Structuurvisie Wonen 2018 vertalen in lokaal beleid We hebben een aantal zaken lokaal uitgewerkt, zoals de Beleidsregel compensatie woningbouwinitiatieven en het beleid voor huisvesting voor arbeidsmigranten (internationale werknemers). We hebben prioriteit gegeven aan het behandelen van nieuwe woningbouwverzoeken. De provincie heeft haar kaders voor het woonbeleid aangepast. In 2021 vertalen we dit in ons lokale beleid en werken we aan de actualisatie van de huidige regionale structuurvisie Wonen. Daarnaast hebben we samen met de provincie gewerkt aan een Samenwerkingsagenda voor Roerdalen. Daarmee willen we versneld woningen op de woningmarkt krijgen. Nieuwe Afvalnota uitvoeren Op 16 december 2020 stelde de gemeenteraad het voorkeursscenario vast voor de afvalinzameling vanaf 1 januari 2022. Hiervoor hebben we in 2020 een intensief traject doorlopen waarbij een raadswerkgroep en inwoners betrokken waren. Wethouder Jan Smits ging met de bakfiets de dorpen in om de mening van de inwoners te horen. De in 2019 vastgestelde Beleidsvisie Afval vormde de basis voor het scenariorapport. De raden van de aan de gemeenschappelijke regeling RD Maasland deelnemende gemeenten Leudal en Maasgouw moeten hierover nog een besluit nemen. Op basis van deze keuzes werken we in 2021 het financiële plaatje uit. Ook in het gemeentehuis scheiden we sinds 2020 ons afval.

Ontwikkeling Holsterveld In 2020 hebben we een intentieovereenkomst gesloten met Wonen Limburg. Voor de ontwikkeling van Holsterveld verwijzen we naar de paragraaf grondbeleid. Bouwkavels Oortjensveld/Wienkeskoel In 2020 verkochten we nog kavels in Oortjensveld. Vanwege de vertraagde verkoop/oplevering van de woningen worden inkomsten later ontvangen maar worden ook kosten voor woonrijp maken vooruitgeschoven. Dat heeft financiële gevolgen ten opzichte van de oorspronkelijke begroting. In de paragraaf grondbeleid lichten we dit toe. Woonwagenbeleid De Provincie onderzocht in 2020 de behoefte aan woonwagenstandplaatsen in Limburg. Uit dit onderzoek bleek dat er ook in de gemeente Roerdalen behoefte is aan extra woonwagenstandplaatsen. We hebben in 2020 een lokaal vervolgonderzoek laten uitvoeren. Ook hebben we het Actieplan Woonwagens vastgesteld. We startten in 2020 met gesprekken met woonwagenbewoners en belangstellenden voor een woonwagenlocatie. De resultaten van het vervolgonderzoek vertalen we in 2021 in een plan van aanpak.

Jaarstukken 2020

51

Stimuleren levensloopbestendig maken van woningen Het levensloopbestendig maken van woningen stimuleren we door middel van het project ‘Langdurig thuis wonen’. Senioren en andere geïnteresseerden kunnen gebruik maken van de huistest en een vrijwillige woonadviseur. Onze woonadviseurs (vrijwilligers) ontvingen in het begin 2020 een opfriscursus. We hebben opnieuw over dit project gecommuniceerd. Vanwege de beperkingen als gevolg van de coronacrisis is de communicatie over dit onderwerp in het tweede kwartaal gestaakt. Uiteraard denken we wel actief mee met inwoners die plannen hebben voor het levensloopbestendig maken van hun woning.

Het bereiken van een woningvoorraad die aansluit bij onze demografische behoefte Onderwerp Inhoud Financiën Actie 1: Regionale afspraken transformatieopgave Actie 2: Herstructureringsontwikkelingen

 

 

Planning

 

Toelichting Regionale afspraken transformatie opgaven/herstructeringsontwikkelingen De provincie heeft in de loop van 2020 de mogelijkheden voor het toevoegen van woningen verruimd. Daarmee wordt het toevoegen van kwalitatief “goede woningen op de juiste plek op het juiste moment” gestimuleerd. Samen met de andere SML-gemeenten geven we nu ook voorrang aan het afhandelen van initiatieven voor kwalitatief goede woningen op de juiste plek. Gelet op de demografische ontwikkeling verwachten we in de toekomst een overschot aan woningen. We verwachten dat dit met name woningen zullen zijn die niet meer of slechts tegen zeer hoge kosten kunnen worden verduurzaamd (levensloopbestendig en energetisch). Bij het opstellen van de (concept) gemeentelijke omgevingsvisie Roerdalen 2050 hebben we daarom per woonkern zoekgebieden voor verdunningsgebieden aangewezen. Dat zijn gebieden waar het aantal woningen op termijn afneemt. De komende jaren wordt dit projectmatig per kern/wijk opgepakt. Pas dan krijgen we meer zicht op de financiële gevolgen en dekking van de kosten. In 2014 werd de beleidsregel “Woningbouwcompensatie” vastgesteld. De middelen die we daarmee ontvangen willen we inzetten op herstructureringsontwikkelingen. Denk aan het aanpakken van locaties met een negatieve impact op de leefbaarheid/woonomgeving.

Eind 2019 is de beleidsregel “Woningbouwcompensatie” met de gemeenteraad geëvalueerd en aangepast. Doel van deze beleidsregel is woningbouw mogelijk te maken met een financiële compensatie. Hiermee creëert de gemeente een voorziening voor herstructureringsontwikkelingen. Met de aanpassing in de beleidsregel komt er geen geld meer in de voorziening. We zullen moeten zoeken naar andere middelen om onze toekomstige herstructureringsopgaven te financieren.

52

Reguliere werkzaamheden         

Uitvoering afvalnota. Grondexploitaties. Gebiedsontwikkeling. Ruimtelijke plannen. Planschadezaken. Trekkersrol Samenwerking Midden-Limburg (SML) op het gebied van Wonen, Zorg en Woonomgeving. Deelname Samenwerking Midden Limburg. Lokale Driehoek (woningcorporatie, gemeente en huurdersbelangenvereniging). Huisvesting statushouders.

Indicatoren Betekenisvolle indicatoren Passend gehuisveste huishoudens

Het percentage huishoudens dat binnen de inkomensnormen in een huurwoning van een woningbouwcorporatie woont, is tussen 2014 en 2017 gestegen.

Jaarstukken 2020

53

Verplichte indicatoren Indicator

Toelichting

Bron

Jaar

Roerdalen

Limburg

niet <25.0000 stedelijk inwoners

Omvang huishoudelijk restafval Hernieuwbare elektriciteit

De hoeveelheid restafval per bewoner Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa

CBS

2018 2019

152 150

124 123

146 136

Rijkswaterstaat Klimaatmonitor

2017 2018

6,4% 9,6%

4,2% 5,4%

28,5% 30,7%

Gemiddelde WOZ waarde

De gemiddelde WOZwaarde van woningen X € 1.000

CBS

2019 2020

218 230

200 215

251

312

136 126

Nieuw gebouwde woningen

Het aantal nieuwbouw- ABF-Systeem woningen, per 1.000 woningvoorwoningen raad

2017 2018

3,5 1,2

4,2 4,2

6,9 7,3

9 8,6

Demografische druk

De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 Het gemiddelde

2019 2020

79,0% 80,3%

72,5% 73,1%

79,4% 79,8%

79,0% 79,4%

2019 2020

633 685

708 734

687 732

708 749

2019 2020

667 726

762 801

774 807

784 827

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

CBS

COELO totaalbedrag in euro's per jaar dat een éénpersoonshuishoude n betaalt aan Het gemiddelde COELO totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuishoud en betaalt aan woonlasten

Financieel bedragen x € 1.000 5. Woonomgeving Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten

54

Rekening Primitieve Actuele 2019 Begroting Begroting

Rekening 2020

Verschil

- 3.795 3.838 43

- 3.743 3.666 - 77

- 4.149 4.140 - 10

- 3.565 3.739 174

584 V - 401 N 184 V

Mutatie reserves Toevoegingen Onttrekkingen Mutatie reserves

- 179 24 - 155

-

33 33

33 33

-0N -0N

Resultaat

- 112

- 77

23

207

184 V

Toelichting bedragen x € 1.000 5. Woonomgeving - Belangrijkste afwijkingen Lasten Vanwege een latere kavelverkoop (Herkenbosch), alsook het nog niet gestart zijn met bouwen door een kaveleigenaar (Melick), zijn ook de kosten voor woonrijp maken uitgesteld. De post Rest- en Gft afval valt vanwege het ontbreken van het jaarrekeningresultaat van RD Maasland voordeliger uit. Dit wordt in 2021 verrekend Doordat in 2019 de installatie voor de na scheiding van kunststof en drankkartons is afgebrand en het na scheidingsproces pas in de loop van 2020 kon worden hervat zijn er minder kosten gemaakt dan ingecalculeerd. Aangezien men een achterstand heeft opgelopen met het na scheiden van plastic en deze hoeveelheid nog moet worden gesorteerd verwachten wij hiervoor in 2021 meer kosten. Bij het budget ‘diversen afvalverwijdering’ is een voordeel ontstaan ten opzichte van het begrootte budget. Op deze post worden met name de communicatiekosten rondom afval verantwoord. Vooruitlopend op de nieuwe inzamelsystematiek is dit budget verhoogd, maar bleek in 2020 nog niet nodig te zijn. Milieubeheer algemeen (RUD) minder uitgaven Totaal lasten Baten Grondexploitatie (Wienskeskoel en Oortjesveld); mutaties boekwaarden inclusief effecten winstneming. In 2020 zijn nog kavels verkocht in Oortjensveld.

Vanwege de vertraagde verkoop/oplevering van de woningen worden inkomsten later ontvangen maar worden ook kosten voor woonrijp maken vooruitgeschoven. Dat heeft financiële gevolgen ten opzichte van de oorspronkelijke begroting. In de paragraaf grondbeleid wordt dit nader toegelicht. Als gevolg van vertraging in de kavelverkoop bij Oortjesveld III, Herkenbosch, is minder opbrengst gerealiseerd dan geraamd. Het vermarkten van het gesorteerde kunststof en drankkartons heeft in 2020 een positief resultaat opgeleverd ten opzichte van het bedrag wat begroot was. Wel is er ook nog sprake van een afrekening (terugbetaling) voor 2018. Het oud papier heeft meer opgebracht dan ingecalculeerd. Waar de marktprijs in de eerste paar maanden van 2020 nog erg laag was zien wij vanaf dat moment een stijgende lijn. De Milieustraat aan de Maasbrachterweg in Montfort leverde qua baten een positief resultaat op t.o.v. de begroting. Doordat de kosten van de Milieustraat hoger zijn dan in 2019, is de bijdrage in de kosten van de deelnemende gemeenten (Maasgouw en EchtSusteren) ook hoger. Hiermee was in de begroting nog niet voldoende rekening gehouden. Het afvalstoffen- en reinigingsrecht heeft meer opgeleverd dan begroot. Dit heeft te maken met de diftar opbrengsten (gedifferentieerde tarieven). We maken een inschatting van het aantal ledigingen per afvalsoort. In de praktijk wijkt dit altijd af.

Dit jaar levert dat meer opbrengsten op Omgevingsvergunning (de leges die we ontvangen voor omgevingsvergunningen voor de activiteiten bouw, of APV) Totaal baten Overige afwijkingen Totaal afwijkingen

Jaarstukken 2020

Verschil

291 V

149 V 59 V

34 V

23 V 556 V - 214 N

- 175 N 18 V

31 V

22 V

29 V

- 95 N - 385 N 12 V 184 V

55

Programma 6 Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen

Inleiding Dit programma richt zich op de directe leefomgeving van onze inwoners. Zowel op het onderhoud als op de ontwikkeling van de openbare ruimte. Er is dus een relatie met de verbetering van de sociale samenhang, leefbaarheid en burgerkracht in de dorpen.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan Krachtige, leefbare dorpen waar inwoners en toeristen zich prettig voelen. Een veilige openbare ruimte waarin een aantrekkelijke kwaliteit tot uiting komt. We hebben in 2020 verder gewerkt aan het actief betrekken van onze inwoners bij initiatieven op het gebied van veiligheid en leefbaarheid. En bij de keuzes voor de inrichting en het onderhoud van de openbare ruimte. We doen dit met een integraal ontwerp vanuit visie, met betrokkenheid van de inwoners. Toepassing van duurzame materialen, oog voor historische elementen en groen levert mooie en leefbare kernen op. Dit is belangrijk voor onze inwoners, potentiële bewoners en tegelijkertijd verhoogt het de aantrekkelijkheid van onze gemeente voor toeristen en recreanten. We hebben ook vanuit dit programma bijgedragen aan een hogere veiligheid door met een kritische blik te kijken naar ontwikkelingen in kernen. Daar waar aanwijzingen zijn van oneigenlijke en/of criminele activiteiten (bv dumpingen drugsafval) worden die gedeeld met de partijen die een rol spelen in het veiligheidsdomein. Hier ligt een link met programma 3.

Speerpunten Samen met inwoners werken aan integrale gebiedsgerichte projecten Onderwerp Inhoud Actie 1: Afronden reconstructie Hoofdstraat te Posterholt

56

Financiën

Planning

 

 

Actie 2: Voorbereidingen treffen voor een herinrichting van de markt in Vlodrop

 

Actie 3: Realisatie groot onderhoud aan de Leropperweg binnen en buiten de bebouwde kom

  

Actie 4: Reconstructie speeltuinen

  

Toelichting De diverse grote integrale projecten zijn grotendeels volgens planning uitgevoerd. Er zat wel bijzonder veel druk op de planning, waardoor we de werkzaamheden opnieuw hebben geprioriteerd. Door een aantal zeer moeilijk in te vullen vacatures was het lastig om de planning en de afspraken te realiseren. Daarnaast was participatie met grotere groepen mensen door corona een uitdaging. We hebben daardoor een aantal zaken anders aangepakt of uitgesteld. De belangrijkste en grootste projecten zijn desondanks samen met inwoners voorbereid en in uitvoering gegaan. Bijvoorbeeld de Hoofdstraat in Posterholt. De Roermondseweg is gerealiseerd. We hebben in de voorbereiding met inwoners grote stappen gezet in het maken van een ontwerp voor de nieuwe inrichting, zoals voor de Leropperweg. We hadden eerder willen starten met de herinrichting van de Markt in Vlodrop. Dat is niet gelukt. We voerden eind 2020 de eerste verkennende gesprekken. Dit project werken we in 2021 uit. De reconstructie van speeltuinen is een meerjarig project. We hebben deze speeltuin reconstructies breder getrokken. Een dorps brede aanpak van speel, beweeg en ontmoetingsplekken zodat deze aantrekkelijk is voor alle inwoners, van jong tot oud. Het beheer en onderhoud van de speeltuinen moet voor de gemeente en/of inwoners betaalbaar blijven. Samen met inwoners bepaalden we het proces en kwamen tot een visie.

We willen dat zoveel mogelijk inwoners betrokken raken bij de aanpak. En dat inwoners, waar mogelijk, zelf verantwoordelijk worden voor deze plekken. De beweging in Montfort en Posterholt is het verst gevorderd. Hier vormden zich werkgroepen van inwoners. Zij streven naar een breder dorpsoverleg om zoveel mogelijk mensen te enthousiasmeren. We hopen dit in het 3de kwartaal 2021 te organiseren.

Groenonderhoud op het gewenste niveau, met aandacht voor de mensen die dit werk doen Onderwerp Inhoud Financiën Actie 1: De toekomstige organisatie van team Onderhoud en het groenbedrijf verder vormgeven

Planning







Actie 2: Besluit nemen over het wegwerken van achterstallig laanbomenbeheer







Actie 3: Het nieuwe maaibeleid geeft een impuls aan natuurontwikkeling







Actie 4: De biodiversiteit herstellen

 

 

 

Actie 5: Kwaliteitsimpuls openbaar groen

Toelichting In 2020 is een grote groep medewerkers van Westrom gedetacheerd bij het team Onderhoud. Deze medewerkers voeren het groenonderhoud uit in onze gemeente. De resultaten die in 2020 met deze nieuwe werkwijze zijn geboekt zijn, los van de corona situatie, erg positief. We kunnen nu veel sneller inspelen op veranderende situaties en op klachten en vragen van inwoners. We startten in 2020 de voorbereidingen voor de aanpassing van de gemeenteloods in Melick, zodat ook de groenmedewerkers hier gehuisvest kunnen worden. Een gezamenlijke huisvesting zal de integratie in het Team Onderhoud verder versterken. Bij de kwaliteitsimpuls openbaar groen hadden we al iets verder willen zijn. Dit is een meerjarige ontwikkeling. De reconstructie van de laanbomen is door gebrek aan capaciteit nog niet afgerond.

Jaarstukken 2020

57

Naast een mooie en veilige omgeving voor onze inwoners dragen we ook bij aan recreatie en toerisme Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Renovatie half verharde fietspaden in het Meinweg gebied







Actie 2: Fietspaden Voorster Kerkpad / Naar de Bolberg en Asenrayerweg







Actie 3: Saneren bebording en bewegwijzering in de gemeente







Toelichting We hebben het fietspad Asenrayerweg succesvol gereconstrueerd in 2020. Dit proces hebben we kunnen verbinden aan andere werkzaamheden, zoals de Boomstraat. Dit project kon daardoor snel worden uitgevoerd. Bij het fietspad Boomstraat hebben we de leefruimte voor het Donker Pimpernelblauwtje vergroot. Daarvoor werkten we onder andere samen met de Vlinderstichting. Voor het fietspad Voorster Kerkpad hebben we wat meer tijd nodig. Dit heeft vooral te maken met noodzakelijk grondaankopen, gesprekken daarover met bewoners en eigenaren, en flora en fauna. Ook speelt de beperkte capaciteit in het team hier een grote rol. Voor het saneren van bebording in de gemeente hebben we het laatste kwartaal van 2020 opdracht gegeven. De borden worden geïnventariseerd en vervolgens waar mogelijk verwijderd. De reconstructie van de half verharde fietspaden is een meerjarig project. Dit zal de komende jaren verder vorm krijgen.

We dragen bij aan duurzaamheid Onderwerp Actie 1: Duurzaamheid binnen de waterketen Actie 2: Duurzame machines en vervoermiddelen Actie 3: In reconstructies van wegen en riolering en bij onderhoud aan de openbare verlichting houden we rekening met duurzaamheidsaspecten

Inhoud

Financiën

Planning

        

Actie 4: Uitbreiden aantal publieke laadpalen in de openbare ruimte

  

Actie 5: Stimuleren en/of realiseren van zonnedaken op gemeentelijk vastgoed of andere gebouwen

  

Toelichting We werkten aan een voorstel voor laadpalen in de openbare ruimte in alle kernen. Het voorstel voor zonnepanelen op de gemeenteloods in Sint Odiliënberg is nagenoeg gereed. Zowel in reconstructies in de openbare ruimte in het algemeen als specifiek binnen de waterketen is duurzaamheid een belangrijk thema.

58

Reguliere werkzaamheden In 2020 hebben we ook aan de volgende reguliere taken gewerkt:  beheer en onderhoud wegen, riolering, groen, verkeer, openbare verlichting, civiele kunstwerken en accommodaties;  we voldoen aan de verplichtingen vanuit de diverse Basisregistraties, zoals de BGT; (Basisregistratie Grootschalige Topografie en de BAG (Basisregistratie Administratie en Gebouwen). We hebben dit zo efficiënt mogelijk aangepakt en werken samen met de gemeente Echt Susteren. Dit kost wel de nodige capaciteit, die we hebben ingehuurd en waarvoor we meerkosten hebben gemaakt;  op vraag advisering Omgevingsdienst bij vergunningen op het gebied van water, groen, uitwegen en evenementen;  behandelen meldingen en klachten op het gebied van wegen, water, openbare verlichting, verkeer en groen. We zijn in 2020 overgegaan op het meldsysteem Fixi. De gebruiksvriendelijkheid van het systeem heeft geleid tot een forse toename in het aantal meldingen. Vanaf maart 2020 (ingebruikname Fixi) zijn er ruim 2500 meldingen gedaan, totaal in 2020 circa 2750 meldingen, wat een toename is van circa 70% ten opzichte van voorgaande jaren (in 2019 ruim 1600). We hebben in 2020 gewerkt aan het aanpassen van de organisatie, onder andere door toepassen van de Lean-systematiek (zie programma 7).

Financieel bedragen x € 1.000 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten Mutatie reserves Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

Rekening Primitieve Actuele 2019 Begroting Begroting

Rekening 2020

Verschil

- 5.554 2.277 - 3.277

- 5.637 2.278 - 3.359

- 6.406 2.362 - 4.044

- 5.974 2.493 - 3.481

431 V 131 V 562 V

-

-

60 60

3 3

- 57 N - 57 N

- 3.277

- 3.359

- 3.984

- 3.479

505 V

Toelichting bedragen x € 1.000 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen - Belangrijkste afwijkingen Lasten Wegen Extra kosten voor het bijhouden van de basisregistraties grootschalige topografie en adressen en gebouwen. Méér besteed aan onderhoud wegen en veldwegen. Zie ook de baten. Lagere kapitaallasten door lagere investeringslasten a.g.v. langere realisatietermijn projecten. De kosten voor de gladheidsbestrijding zijn lager uitgevallen dan begroot.

Jaarstukken 2020

Verschil

- 38 N - 49 N 21 V 11 V

59

bedragen x € 1.000 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen - Belangrijkste afwijkingen Straatreiniging. Het plan was om in 2020 te starten met uitbesteding van de veegwerkzaamheden aan Rd Maasland. Hierin zit ook de onkruidbestrijding van de goten opgenomen. Uitvoering van dit plan is in 2020 niet gelukt door vertragingen bij Rd Maasland. Start staat nu gepland op 1 april 2021. Stortkosten veegvuil. Er is minder veegvuil ingezameld dan verwacht. Beplanting, wandelplaatsen en plantsoenen Externe inhuur Westrom. Het aantal noodzakelijke gedetacheerde medewerkers is niet beschikbaar. Daarnaast heeft een groot gedeelte van deze groep medewerkers (risico groep) vanwege de corona maatregelen 4 maanden niet gewerkt Onderhoud en reparatie voertuigen en materieel Westrom is meegevallen. Snoeien houtwallen. Het aantal noodzakelijke gedetacheerde medewerkers is niet beschikbaar. Daarnaast heeft een groot gedeelte van deze groep medewerkers (risico groep) vanwege de corona maatregelen 4 maanden niet gewerkt Uitbesteed onderhoud snoeien en schoffelen. Meer inhuur van externe marktpartijen noodzakelijk geweest vanwege de beperkte aanwezigheid van de gedetacheerde medewerkers van Westrom tijdens de corona maatregelen. Het aangenomen amendement over kwaliteitsimpuls openbaar groen bij dorpsentrees is in 2020 voor een beperkt deel uitgevoerd.