Agendabundel

Jaarstukken 2023

41

daarmee nieuwe kansen. Verder werken we samen in de Samenwerking Midden-Limburg, Nationaalpark De Meinweg nieuwe Stijl, OML en in Keyport. Cultuur Stichting Natuurlijk! Postert heeft een burgerinitiatief gestart voor de realisatie van een nieuwe Cultuur-Historische Kunstroute in Posterholt. Dit initiatief wordt door ons gesteund met een subsidie. Hiermee wordt een evenwichtige spreiding van kunstinitiatieven over de kernen bereikt. Extra werkzaamheden. De provincie is in het kader van de ‘Nationale regie op de ruimtelijke ordening’ verder gegaan met het opstellen van het Limburgs Programma Landelijke Gebied (LPLG) en het Ontwerpend Onderzoek Midden-Limburg is in 2023 afgerond. Het behalen van de Natura 2000 doelen op onze eigen terreinen, is ook een taak die valt binnen dit kader. Wij hebben in de processen aandacht gevraagd voor onze gemeentelijke, strategische doelen zoals hierboven beschreven. De programma’s hebben input gekregen vanuit onze gemeente. Deze twee programma’s geven de richting vanuit de provincie aan voor de mogelijkheden en onmogelijkheden voor de ontwikkelingen in het landelijk gebied. Daarom hebben wij de gemeentelijke belangen en dilemma’s ingebracht. Dit leverde in 2023 een druk op de ambtelijke capaciteit en hierdoor zijn andere zaken op een lagere prioriteit gezet.

Tactische doelen Invoeren van de Omgevingswet en werken met de Omgevingswet Onderwerp Inhoud Actie 1: Samenstellen Omgevingsplan  Actie 2: Aansluiten Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO)



Financiën

Planning









Toelichting Samenstellen Omgevingsplan Eind 2022 is de keuzenotitie ‘Omgevingsplan versie 1.0’ door de gemeenteraad vastgesteld. Het doel was om deze in 2023 verder uit te werken en te starten met het opstellen van een set ruimtelijke regels voor het omgevingsplan. Gedurende 2023 is het aantal ingediende ruimtelijke principeverzoeken en plannen hoog gebleven omdat veel inwoners en ondernemers hun plannen nog onder de oude wetgeving in procedure wilden brengen. Daarom is er in overleg met het college voor gekozen eerst prioriteit te geven aan het in procedure brengen van al deze plannen voor 1 januari 2024. In het laatste kwartaal van 2023 zijn er nog 17 plannen in procedure gebracht. Door deze keuze in prioritering is de keuzenotitie nog niet verder uitgewerkt en is er nog niet gestart met het opstellen van de basisregelset voor het omgevingsplan. Hier hebben wij nog tot eind 2032 de tijd voor. Aansluiten Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) Het afgelopen jaar hebben we voldaan aan alle wettelijke vereisten om aangesloten te zijn op het DSO. De functionaliteiten van het DSO zijn werkend. De plansoftware die wij gebruiken voor het opstellen van het omgevingsplan is nog niet werkend op het DSO.

42

Groene gemeente met gezond ondernemersklimaat Onderwerp Actie 1: Nieuwe natuur realiseren, Gebiedsproces Flinke Ven

Inhoud

Financiën

Planning







Actie 2: Beheer en Natuurontwikkeling gemeentelijke bossen en natuurterreinen.







Actie 3: Kaderrichtlijn water, Groene bergingen langs de Vlootbeek realiseren







Actie 4: Inzetten op nationaal park (De Meinweg) nieuwe Stijl







Actie 5: Initiatieven van inwoners en ondernemers steunen







Actie 6: Regionale Samenwerking







Actie 7: Verbeteren toeristische en recreatieve mogelijkheden







Toelichting Nieuwe natuur realiseren, Gebiedsproces Flinke Ven Wij hebben als gemeente diverse gronden prachtvrij gemaakt. Streven was eind 2023 de grondakte te laten passeren, waarbij de verkoop van de gronden in het Flinke Ven en de daarbij behorende grondruil nabij Montfort een feit werd. De provincie heeft op het laatste moment aangegeven dat dit niet door kon gaan in 2023, dat is begin 2024 geworden. Beheer en Natuurontwikkeling gemeentelijke bossen en natuurterreinen. De beheersovereenkomst met de Bosgroep voor het beheer van onze gemeentelijke bossen en natuurterreinen is afgesloten voor de jaren 2023-2032. Met als streefdoel een gezonde mix van multifunctionele bossen, natuurlijke bossen, natuurterreinen met hoge biodiversiteit en landschapselementen die een bijdrage leveren aan de beleving van het landschap. Kaderrichtlijn water, Groene bergingen langs de Vlootbeek realiseren De groene bergingen langs de Vlootbeek zijn grotendeels gerealiseerd. Locatie Sportlaan Montfort wordt in 2024 meegenomen in de reconstructie van de omliggende wegen (Sportlaan e.o.). Locatie Borgsweg te Posterholt leverde veel bezwaren uit de omgeving op. Daarom wordt hiervoor een alternatieve locatie uitgewerkt. Inzetten op nationaal park (De Meinweg) nieuwe Stijl Het transitieproces van Nationaal Park De Meinweg bevindt zich in de afrondende fase.

Samen met de partners van het Nationaal Park hebben we een ambitiedocument opgesteld waarin wij gezamenlijk met de partners aangeven hoe wij de transitie van het nieuwe Nationaal Park willen vormgeven en hoe wij daarmee willen voldoen aan het nieuwe Rijksbeleid voor Nationale Parken. Initiatieven van inwoners en ondernemers steunen We hebben in 2023 onze ondernemers gefaciliteerd doordat: - we de rol van onze bedrijvencontactfunctionaris overal bekend maken en ondernemers hier ook steeds vaker gebruik van maken. - we een ondernemersavond hebben georganiseerd waar we een aantal actuele onderwerpen aan het licht hebben gebracht. De avond stond in het teken van meedenken, verwijzen Jaarstukken 2023

43

en mensen met elkaar in contact brengen; - we samen met Keyport een ontbijtsessie hebben georganiseerd om enkele actuele projecten toe te lichten. - we bedrijfsbezoeken hebben gebracht (zowel bestuurlijk als ambtelijk). Wij vinden het belangrijk om dicht bij de ondernemers te staan en te horen en weten wat er leeft en speelt. In 2024 worden de bedrijfsbezoeken voortgezet. - we 3x per jaar een nieuwsbrief versturen met daarin belangrijke informatie, uitnodigingen of andere interessante informatie. - we de contacten met de ondernemersverenigingen verder hebben geïntensiveerd. Wij zijn in 2023 begonnen met een structureel bestuurlijk overleg om elkaar te informeren en waar mogelijk samenwerking op te tuigen. Tevens hebben we samen met de ondernemersverenigingen een nieuwe toeristische plattegrond gemaakt. In 2024 wordt de samenwerking met de ondernemersverenigingen verder voortgezet. - we als gemeente subsidies hebben verleend aan diverse initiatieven, waaronder Mijn wens voor jou van Ondernemersvereniging Roerdalen, de Gelöksgezet van Stichting Gastvrij RoerdalenWassenberg. - we de voorbereidingen voor het Keyport-project ‘Regio in je rugzak’ verder hebben doorontwikkeld om te komen tot een 2-daagse evenement in 2024.

Hier willen we jongeren van 15 t/m 25 jaar uit de regio kennis laten maken met het werken in de toeristische sector en hen tevens laten meedenken hoe Roerdalen in de toekomst toeristisch-recreatief aantrekkelijker kan worden voor jongeren. Regionale Samenwerking We hebben in 2023 regionaal samengewerkt, doordat: - we op basis van de in 2021 vastgestelde Regionale Visie Recreatie & Toerisme aan de actualisatie van het uitvoeringsprogramma hebben gewerkt. De realisatie is medio 2023 gebeurd. Vanuit hier zijn we begonnen met het opnieuw leven inblazen van de visie. - we hebben deelgenomen aan de verkennings- en pré-operationele fase voor een provinciale datatool, waarmee meer inzicht wordt verkregen in de toeristische markt van recreatieve voorzieningen en verblijfsaccommodaties. - we actief in gesprek zijn (geweest) met Limburg Marketing om te komen tot een nieuw meerjarenplan voor 2025-2029. - we hebben verder gewerkt aan de voorbereidingen voor de realisatie van Toeristische Overstap Punten (TOP). - we zijn begonnen met de opstart van een nieuw project, genaamd “Limburgse Natuurparels, the big five”.

Dit project heeft als ambitie de 5 grote natuurgebieden in Midden-Limburg, het Nationaalpark De Meinweg, Nationaal Park De Groote Peel, Grenspark Kempen-Broek, Rivierpark Maasvallei en Natuurgebied Het Leudal, vanuit één marketingconcept met elkaar te verbinden (thematisch en fysiek) en te laden met bijpassende product-markt-combinaties. - we het project ‘Realisatie Netwerk Grensoverschrijdende Ruiterroutes’ (RNGR) samen met de deelnemende partijen hebben uitgewerkt en voor cofinanciering hebben ingediend onder INTERREG VI. Begin 2023 heeft de Euregio hier positief over gestemd en is aan het project de gevraagde bijdrage toegekend. Grenspark Maas-Swalm-Nette is trekker van het project en is in 2023 begonnen met de eerste voorbereidingen om tot realisatie te komen. - we met Routebureau Noord- en Midden-Limburg gewerkt hebben aan de haalbaarheid van mindervalidenroutes in Roerdalen; - we in nauw contact hebben gestaan met OML (Ontwikkelingsmaatschappij Limburg BV) en Keyport om actuele ontwikkelingen goed te monitoren; - we de contacten met de Duitse buurgemeenten Wassenberg en Niederkrüchten hebben aangehaald om te kijken waar elkaar kunnen helpen en meer kunnen samenwerken. De eerste contouren van een grensoverschrijdende fietstocht zijn zichtbaar.

44

- we in de WCL samenwerking zijngestart met het onderzoeken wat we nodig hebben aan samenwerking op het gebied van de gebiedsontwikkelingen in het kader van het NPLG. In 2024 is dit onderzoek gereed. - we nadat wij te horen kregen dat onze aanvraag voor een Regio Deal 4de tranche niet gehonoreerd werd door het Rijk, regionaal de schouders eronder hebben gezet en gekeken hebben wat wij van de afwijzing konden leren. Wij hebben ervoor gekozen een nieuwe aanvraag in te dienen en deze samen met onze partners verbeterd en versterkt. De nieuwe aanvraag voor een Regio Deal 5de tranche ‘Regio onder druk!’ hebben wij in het najaar 2023 ingediend, deze is begin 2024 toegekend. Verbeteren toeristische en recreatieve mogelijkheden - Het nieuwe beleidskader voor recreatie en toerisme is door het college vastgesteld. Dit hebben we opgesteld in samenspraak met inwoners en ondernemers uit de sector en alle andere partners waarmee we samenwerken buiten en binnen het gemeentehuis; - Vervolgens hebben we het uitvoeringsprogramma nader uitgewerkt en prioriteiten aangebracht. Dit hebben we wederom in samenspraak gedaan met inwoners en ondernemers uit de sector en alle andere partners waarmee we samenwerken buiten en binnen het gemeentehuis. Tijdens de begrotingsvergadering 2024 is voor een periode van 4 jaar een structureel bedrag gereserveerd om het uitvoeringsplan uit te voeren.

- We hebben samen met Limburgs Landschap een projectgroep samengesteld, waarmee we samen een MTB-route in Montfort hebben aangelegd. Hierbij zijn goede afspraken gemaakt over de borging van kwaliteit en onderhoud van de route; - Roerdalen is een gemeente met veel hippische bedrijvigheid. In het kader hiervan hebben we in mei 2023 alle betrokken partijen uitgenodigd voor een inspiratieavond en zijn we in navolging daarvan gestart met een adviesgroep. Het doel is om Roerdalen meer op de kaart te zetten als ‘hippische hotspot’ in Midden-Limburg. - We zijn begonnen met het opknappen van de paardenhindernisbaan op de Meinweg. In september is de baan geopend met de naam Roerdalen Horse Experience. - We zijn begonnen met het onderzoeken van de mogelijkheden om het rolstoeltoegankelijk familiepad op de Meinweg op te knappen. In 2024 worden de aanpassingen doorgevoerd. - De overeenkomst voor de informatietaak (o.a. VVV-agentschappen) met Limburg Marketing is opgezegd. Onze eigen ondernemers zijn overtuigd dat we alle ondernemers in Roerdalen beter kunnen bedienen als zij de regie in eigen handen nemen. In 2024 worden de nieuwe Geluksinfopunten geopend. - Het onderzoek naar de haalbaarheid voor de Fietsverbinding Roermond-Mönchengladbach is vanwege onvoldoende financiële dekking stil komen te liggen.

We verwachten in Q2 2024 uitsluitsel te krijgen over het (wel of niet gedeeltelijk) doorgaan van de verbinding. Invulling geven aan de energie- en warmtetransitie Onderwerp Actie 1: Realiseren van duurzame grootschalige opwek van energie

Inhoud

Financiën

Planning







Actie 2: Stimuleren duurzame opwek kleinschalig en besparing inwoners







Actie 3: Doorontwikkelen warmtetransitie







Actie 4: Ondernemersaanpak







Actie 5: Gemeente Roerdalen en maatschappelijke organisaties







Jaarstukken 2023

45

Toelichting Realiseren van duurzame grootschalige opwek van energie De procedure voor ons eigen zonnepark heeft vertraging opgelopen. De procedure rond de eerste tranche zonnevelden loop volgens schema. Grootschalig zon op dak heeft geen doorgang kunnen vinden door netwerkcongestie. Alle uitgaves zijn binnen budget gebleven. Stimuleren duurzame opwek kleinschalig en besparing inwoners Inwoners zijn actief aan de slag met duurzame opwek en besparing met bestaande regelingen. Doorontwikkelen warmtetransitie De doorvertaling van Transitievisie Warmte naar een gebiedsgerichte- en op doelgroep gerichte aanpak is gemaakt. Ondernemersaanpak We helpen de ondernemers met hulp van Stichting Groene Economie Limburg, OML, RUD en Parkmanagement met het verduurzamen van hun bedrijf. Gemeente Roerdalen en maatschappelijke organisaties Een aantal maatschappelijke organisaties hebben zelf verduurzamingsmaatregelen getroffen of treffen voorbereidingen om die binnenkort te nemen, denk hierbij aan verledden van binnenverlichting (sporthallen, kantines, kleedruimtes) verledden van buitenverlichting (voetbalvelden). Ook het plaatsen van pv panelen op daken van accommodaties is een actie die vaker voorkomt. Voor ons eigen vastgoed, geldt dat er verbouwd zal worden bij de gemeenteloods in Melick.

Voor andere vastgoedobjecten zijn we in afwachting van een accommodatiebeleid waardoor we de juiste keuzes in verduurzaming kunnen maken. Investeren om te renderen Onderwerp Actie 1: Plan van aanpak investeringen

Inhoud

Financiën

Planning







Toelichting Het haalbaarheidsonderzoek naar de reclameobjecten langs gemeentelijke wegen is afgerond en het plan van aanpak is uitgevoerd. In 2024 worden de eerste inkomsten hiervan verwacht. Het haalbaarheidsonderzoek naar de reclamemast langs de A73 is daarentegen in 2023 niet afgerond. In 2023 is er binnen het budget ‘Investeren om te Renderen’ ongeveer vier hectare landbouwgrond aangekocht voor een bedrag van € 286.000- . Dit is conform de eerder door de raad gestelde kaders die gelden binnen het project ‘Investeren om te Renderen’. Hierin staat namelijk vermeld dat er in totaal 9 hectare landbouwgrond kan worden aangekocht binnen het beschikbaar gestelde budget. Daar past deze aankoop dus binnen.

46

Reguliere werkzaamheden                 

Afronden ontwikkeling LOG Montfort; Pacht- en grondzaken; Economie; Recreatie en toerisme; Cultureel erfgoed/cultuur; Ruimtelijk beleid; Deelname in grenspark Maas, Swalm, Nette; Deelname Samenwerking Midden Limburg Economie / Toerisme en Recreatie / Ruimte; Deelname Netwerkberaad Samenwerking Midden-Limburg; Deelname Keyport; Deelname Euregio; Deelname in VVV Midden-Limburg; Deelname in Stichting Ons WCL; Deelname overleggen Gebiedsvisie de Meinweg; Deelname Regionale Energie Strategie; Euregionale samenwerking (Wassenberg en Niederkrüchten); Inzet expertise andere collega’s voor de doelen van de Nationale Opgaven.

Extra werkzaamheden 1. Limburgs Programma Landelijk Gebied: Input geleverd en de gemeentelijke belangen vertegenwoordigd bij de provincie voor het opstellen van het eerste programma. 2. Ontwerpend Onderzoek; Input geleverd en de gemeentelijke belangen vertegenwoordigd bij de provincie voor het opstellen van dit ontwerpend onderzoek. 3. Regiodeal: Input geleverd en de gemeentelijke belangen en thema’s die belangrijk zijn voor de regio en Roerdalen ingebracht.

Financieel bedragen x € 1.000 4. Economie, natuur, toerisme en cultuur Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten

Rekening Primitieve 2022 Begroting

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

- 2.402 1.256 - 1.146

- 1.788 681 - 1.107

- 2.794 1.840 - 954

- 2.024 904 - 1.120

770 V - 936 N - 166 N

Mutatie reserves Toevoegingen Onttrekkingen Mutatie reserves

- 11 213 202

288 288

965 965

275 275

- 690 N - 690 N

Resultaat

- 944

- 819

12

- 845

- 856 N

Jaarstukken 2023

47

Toelichting bedragen x € 1.000 4. Economie, natuur, toerisme en cultuur - Belangrijkste afwijkingen

Verschil

Lasten Onderhoud recreatieve routes, akkerranden, minder uitgaven.

23 V

In 2023 zijn er geen uitgaven geweest voor Regionale projecten.

30 V

Minder uitgaven aan de uitvoering Actieplan Duurzame Energie, er is vertraging opgelopen door capaciteitsgebrek en door gebrek netcapaciteit is het zonnedak nog niet gerealiseerd.

536 V

De uitgaven voor de implementatie van de Omgevingswet zijn achtergebleven door uitstel van de Omgevingswet door het Rijk

122 V

Minder uitgegeven voor het project Ontwikkeling LOG Montfort

30 V

Totaal lasten Baten in 2023 zijn er meer grondstroken verkocht dan ingeschat. De grondruil Flinke Ven is niet in 2023 gerealiseerd. Totaal baten Mutatie reserves

48

741 V 43 V - 1.000 N - 957 N

Minder ingezette Algemene Reserve voor Actieplan Duurzame Energie

- 590 N

Minder ingezette Reserve Gebiedsontwikkeling LOG Montfort o.b.v. gerealiseerde kosten

- 30 N

Minder ingezette Reserve Programma Plan Omgevingswet

- 52 N

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

- 672 N 32 V

Totaal afwijkingen

- 856 N

Programma 5 Woonomgeving

Inleiding

Dit programma gaat over de woonomgeving van onze inwoners. Onze gemeente is een prachtige gemeente waar het mooi wonen is in het groen. Natuur, werkgelegenheid en voorzieningen zijn nabij. De sociale samenhang in onze dorpen is groot, met een actief verenigingsleven. We blijven ons inzetten om nog aantrekkelijker te worden voor nieuwe inwoners. In dit programma hebben we daarbij te maken met een demografische transitie die vraagt om andere woningen. Dit speelt een rol bij de keuzes voor de toekomst. De bestaande woningvoorraad is daarbij voor een deel niet levensloopbestendig en in onze gemeente grotendeels in particulier bezit. Dit heeft onze aandacht. Evenals in programma 4 zien we een kentering in Rijksbeleid. Het Rijk trekt steeds meer de regie van de grote opgaven naar zich toe. Hierbij laat het Rijk steeds meer taken door de gemeenten uitvoeren zonder hiervoor structurele middelen over te dragen. In lijn hiermee is rondom de woningbouwopgave in maart 2023 de Woondeal Limburg, tussen de Rijksoverheid, de Provincie Limburg en alle Limburgse gemeenten gesloten, de corporaties hebben de Woondeal Limburg ook mee ondertekend. Het bouwen voor de landelijke behoefte krijgt hierbij prioriteit boven de lokale c.q. de regionale woonbehoefte. De woningmarkt wordt sterker gereguleerd.

Daarbij hebben wij de beperkte mogelijkheid tot medebewind die zich hierbij voordeden zo veel mogelijk aangegrepen. Hierbij hebben wij de belangen van de gemeente Roerdalen alsook van de regio (in onze rol als voorzitter SML-werkveld wonen) zo goed mogelijk ingebracht.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan

We willen een woongemeente blijven, met huisvesting die past bij de behoefte van onze inwoners, in relatie tot krachtige dorpen, leefbaarheid en openbare ruimte. We stimuleren dat inwoners zo lang mogelijk in hun eigen woning kunnen blijven wonen. Deze woning moet nu en in de toekomst voldoen aan hun eigen behoefte en liggen in een prettige en veilige leefomgeving. Hiervoor is een woningvoorraad nodig die goed aansluit op de toekomstige woonbehoefte van onze huidige en nieuwe inwoners. In de context van krapte op de woningmarkt hebben we gewerkt aan extra woningen (kwantiteit) die kwalitatief (type woning) goed aansluiten bij de woonbehoefte van onze huidige en toekomstige inwoners. Daarnaast hebben we ingezet op het kwalitatief verbeteren van sterk verouderde woningen. De belangrijkste leidraden hiervoor zijn de in 2022 vastgestelde Structuurvisie Wonen Midden-Limburg 2022 tot en met 2025 en de Woondeal Limburg. Een van de afspraken in de Woondeal is bijvoorbeeld dat het Rijk, de Provincie Limburg, de corporaties en de gemeenten de bouwopgaven regelmatig bespreken (dit gebeurt op zogenaamde Versnellingstafels). Aan bod komen dan onderwerpen of thema’s die nu voor vertraging zorgen. Er zijn momenteel veel bouwactiviteiten, maar we hebben ook geconstateerd dat bouwen door diverse

Jaarstukken 2023

49

omstandigheden steeds lastiger wordt. Doel van de versnellingstafels is de realisatie van bouwopgaven te versnellen. Mede door dergelijke Versnellingstafelgesprekken zijn de voorwaarden om in aanmerking te komen voor landelijke subsidies gewijzigd. In 2023 hebben wij daardoor voor projecten van derden binnen onze gemeente Startbouwimpuls (SBI) kunnen aanvragen. Deze impuls is voor projecten die planologisch ver genoeg zijn om te starten met bouwen, maar door de veranderde economische omstandigheden de businesscase niet meer konden rond rekenen. In 2023 zijn de tijdelijke woningen opgeleverd in Vlodrop, Sint Odiliënberg en Melick. Daarnaast zijn aan de slag gegaan met de voorbereidingen voor het uitbreiden van de woonwagenlocaties in Montfort en Herkenbosch, zoals het opstellen van het planologisch kader. Met bovenstaande acties willen we uiteindelijk bereiken dat onze huidige (en toekomstige) inwoners kunnen (blijven) wonen in een woning die voldoet aan hun eigen behoefte in een goed woon- en leefklimaat. Voor een goed woon- en leefklimaat is een goede sociale samenhang belangrijk, waaraan bewoners en verenigingen zelf ook bijdragen (zie programma 1). Hierbij hebben we aandacht voor bijzondere doelgroepen waarbij we de relatie leggen met participatie, zorg en ondersteuning (programma 2).

Tevens draagt ook het onderhoud alsook de ontwikkeling van de openbare ruimte hieraan bij (zie programma 6). Extra werkzaamheden. De Woondeal Limburg, waarover nog tot kort voor de ondertekening in 2023 onderhandeld is, valt onder het ‘Nationale Programma Verstedelijking en Wonen’. Het is belangrijk dat wij als gemeente een bijdrage (blijven) leveren aan de Nationale Programma’s, voor zowel de korte (2030) alsook de langere termijn (2050). Wij hebben in het proces van de Woondeal Limburg aandacht gevraagd voor onze gemeentelijke, strategische doelen zoals hierboven beschreven. Door alle ontwikkelingen die zich in sneltreinvaart opvolgen, onder andere op het gebied van wetgeving, denk hierbij aan de hierboven omschreven woningbouwopgave, het duurzaamheidsvraagstuk of de stikstofproblematiek, blijft het een grote uitdaging om hier op een goede manier handen en voeten aan te geven. Dit legde en legt een stevige claim op de beschikbare capaciteit voor reguliere beleidswerkzaamheden.

Tactische doelen Het bereiken van een woningvoorraad die qua kwaliteit, aantallen en proces goed aansluit bij de behoefte van onze inwoners Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Regionaal woningbehoefteonderzoek actualiseren    Actie 2: Afsluiten Meerjarige prestatieafspraken Roerdalen met Wonen Limburg Actie 3: Lokale prestatieafspraken actualiseren













Actie 4: Project tijdelijke woningen in alle dorpen (prioritaire/speerpunt programma overstijgend)







Toelichting Regionaal woningbehoefteonderzoek actualiseren Als gevolg van de rijksopgaven is de prioritering aangepast en is de woonzorganalyse met voorrang uitgevoerd ten opzichte van het woonbehoefteonderzoek. Voor de woonzorganalyse is in 2023

50

opdracht gegeven. De resultaten van de woonzorganalyse dienen als input voor de uitvoering van het woonbehoefteonderzoek hetgeen in 2024 wordt uitgevoerd. Project tijdelijke woningen in alle dorpen (prioritaire/speerpunt programma overstijgend) Ten gevolge van de bouwplanning door externe partijen zijn de tijdelijke woningen in Vlodrop, Sint Odiliënberg en Melick opgeleverd in 2023. De tijdelijke woningen in Herkenbosch, Montfort en Posterholt worden opgeleverd in 2024. Prettige woon- en leefomgeving Onderwerp Actie 1: Monitoren nieuwe afvalinzameling

Inhoud

Financiën

Planning







Actie 2: Bewustwording van duurzaamheid via het aanbieden lespakketten op scholen







Toelichting Monitoren nieuwe afvalinzameling In 2022 heeft de gemeente Roerdalen een nieuwe manier van afval inzamelen geïntroduceerd in de gemeente. De resultaten over dit eerste jaar zijn in 2023 met de gemeenteraad gedeeld. Conclusie is dat het nieuwe afvalbeleid haar vruchten afwerpt op het gebied van milieurendement. Ook zijn er nog een aantal aandachtspunten, waaronder het terugdringen van de hoeveelheid kilo’s fijn restafval, waar de komende jaren nog progressie in geboekt kan worden. Bewustwording van duurzaamheid via het aanbieden lespakketten op scholen In 2023 hebben alle basisscholen in onze gemeente het lespakket over afvalscheiding aangenomen welke door RD Maasland aangeboden wordt. Hiermee hebben we de doelstelling behaald.

Reguliere werkzaamheden          

Uitvoering afvalnota; Grondexploitaties; Gebiedsontwikkeling; Ruimtelijke plannen; Planschadezaken/Nadeelcompensatie; Voorzitter voor het werkveld Wonen, Zorg en Woonomgeving namens de Samenwerking MiddenLimburg (SML) en hiermee verbonden afvaardiging Versnellingstafel Limburg namens regio Midden-Limburg; Deelname Samenwerking Midden Limburg; Lokale prestatieafspraken (woningcorporatie, gemeente en huurdersbelangenvereniging); Huisvesting statushouders, huisvesting ontheemden. Inzet expertise andere collega’s voor doelen van de Nationale Opgaven

Extra werkzaamheden: 1. Wet goed verhuurderschap (link met Programma 3) Inregelen loket in samenwerking met MER-gemeenten. 2. Woonzorganalyse In 2023 is vanuit dit programma gestart met het uitvoeren van een woonzorganalyse om de behoefte en het aanbod van zorgwoningen in de breedste zin van het woord in beeld te brengen. In 2024 worden de resultaten opgeleverd en geanalyseerd. Deze resultaten zijn input voor het woningbehoefteonderzoek dat in 2024 opgestart wordt. Vervolgens wordt er

Jaarstukken 2023

51

regionaal samen met programma 1 ‘Krachtige dorpen’ aan een Woon-zorgvisie gewerkt, die vanaf 2026 wettelijk verplicht is. Subsidieaanvraag startbouwimpuls (SBI). In 2023 is een subsidieaanvraag gedaan in het kader van de startbouwimpuls. Voor twee projecten is die subsidie toegekend met een gezamenlijk bedrag van €473.350. Dit bedrag komt toe aan de projectontwikkelaars ten behoeve van de doorgang van de woningbouwprojecten. Woningbouwprojecten waaraan in 2023 onder regie van gemeente Roerdalen gewerkt is: - Bouwontwikkelingen aan de Markt in Posterholt en de Hammerstraat/Muytertweg in Herkenbosch - Wienkeskoel fase 3 in Melick - Afronding wijk Holsterveld in Vlodrop - Centrumplan Herkenbosch - Uitbreiding woonwagenstandplaatsen

3.

4.

Financieel bedragen x € 1.000 5. Woonomgeving Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten Mutatie reserves Toevoegingen Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

Rekening Primitieve 2022 Begroting

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

- 5.465 4.216 - 1.249

- 6.040 5.242 - 798

- 7.414 4.844 - 2.570

- 7.989 5.469 - 2.520

- 575 N 625 V 50 V

- 20 141 121

- 389 - 389

- 32 1.457 1.425

- 401 1.998 1.597

- 370 N 541 V 171 V

- 1.128

- 1.187

- 1.145

- 923

221 V

Toelichting bedragen x € 1.000 5. Woonomgeving - Belangrijkste afwijkingen

Verschil

Lasten

52

De kosten voor de verwerking van het restafval zijn hoger dan geraamd en deze worden deels gecompenseerd door lagere verwerkingskosten voor GFT.

- 25 N

Lagere uitgaven voor verwerking kunststof- en drankkartons. De lagere uitgaven worden vrijwel volledig gecompenseerd door lagere baten. Per saldo nauwelijks resultaateffect.

107 V

Lagere bijdrage aan RD Maasland aangaande inzamelvergoeding kunststof en drankkartons.

55 V

Lagere exploitatiekosten milieupark vanwege minder bezoekers. Keerzijde van de medaille is dat er ook minder baten zijn.

82 V

Vergoeding aankoop stikstofrechten geitenhouderij. Een deel van de geraamde vergoeding voor de aankoop van stikstofrechten is nog niet uitbetaald. Uitbetaling is in 2024/2025 aan de orde.

127 V

bedragen x € 1.000 5. Woonomgeving - Belangrijkste afwijkingen

Verschil

Lagere uitgaven regiodeal en lagere uitgaven woningonderzoek. De eerdere regiodeal aanvraag is afgewezen; derhalve geen uitgaven. De lagere uitgaven voor het woningbehoefte onderzoek worden gecompenseerd door lagere baten.

101 V

Tijdelijke opvang statushouders en noodopvang (tijdelijk personeel)

80 V

Bijdrage aan MER

- 26 N

Bouwrijp maken Holsterveld Vlodrop. Eerder uitgevoerd dan vooraf gepland.

- 28 N

Centrumplan Herkenbosch. Het project is met ingang van 2023 geherrubriceerd als onderdeel van de bouwgrondexploitatie. Binnen de grondexploitatie waren geen lasten geraamd voor dit project (was eerder een investeringskrediet). Meerkosten Energie Openbare Zwembaden (Specifieke uitkering), zie baten. Totaal lasten Baten

- 1.014 N

- 76 N

- 617 N

Kunststof- en drankkartons. De lagere baten worden vrijwel volledig gecompenseerd door lagere lasten. Per saldo nauwelijks resultaateffect.

- 100 N

Lagere inkomsten milieupark vanwege minder bezoekers. De lagere inkomsten worden gecompenseerd door lagere uitgaven aan het milieupark.

- 71 N

Lagere opbrengsten afvalstoffenrecht en reinigingsrecht

- 93 N

Hogere baten kostenverhaal. De kosten zijn lastig te ramen (vraaggestuurd). In 2023 zijn er veel projecten geweest; derhalve hogere baten kostenverhaal.

47 V

De geraamde inkomsten in verband met het woningbehoefte onderzoek zijn niet gerealiseerd. Dit leidt ook tot minder uitgaven. Per saldo budgettair neutraal.

- 64 N

Hogere opbrengsten omgevingsvergunningen.

73 V

Winstneming projecten Oortjesveld III, Wienkeskoel II en Holsterveld.

281 V

Tweetal vrije kavels verkocht en passeren Wonen Limburg akte Holsterveld Vlodrop. Meer verkocht in 2023 dan begroot.

255 V

Ontvangen voorschot provinciale subsidie voor project "Versterken centra, kernen en wijken gemeente Roeralen". De baten zijn ten gunste van het project Centrumplan Herkenbosch gebracht.

240 V

SPUK meerkosten Energie Openbare Zwembaden, zie lasten.

76 V

Totaal baten Mutatie reserves

644 V

Algemene reserve

541 V

Reserve bouwgrondexploitatie

- 370 N

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

171 V 23 V

Totaal afwijkingen

221 V

Jaarstukken 2023

53

Programma 6 Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen

Inleiding

Dit programma richt zich op de directe leefomgeving van onze inwoners. Zowel op het onderhoud als op de ontwikkeling van de openbare ruimte. Eén van de kernwaarden voor de manier waarop we werken is het actief betrekken van inwoners bij initiatieven op het gebied van veiligheid en leefbaarheid en bij de keuzes die gemaakt moeten worden in de inrichting en het onderhoud van de openbare ruimte. Dat doen we binnen duidelijke kaders en vanuit het algemeen belang. We hebben hier al goede ervaringen mee opgedaan. We informeren zo goed mogelijk over zaken die we realiseren. Bij allerlei ontwikkelingen, reconstructies in de openbare ruimte zoals de Markt in Vlodrop of de Zandstraat in Montfort, of het opstellen van beleid zoals het mobiliteitsplan doen we dit samen met de omwonenden of belanghebbenden. Sommige zaken liggen dan al vast in kaders zoals wetgeving of beleid, en andere zaken ontwerpen we in nauw overleg met de inwoners. De geïnvesteerde tijd die dit kost levert een duidelijke meerwaarde daar waar het gaat om draagvlak van de omgeving en waardering voor het kunnen meedenken in de inrichting. We realiseren een aantal projecten per jaar op deze manier. Hieronder bij de doelen blikken we hierop terug. Daarnaast werken we wijkgericht en zijn onze medewerkers van de buitendienst herkenbaar in de dorpen aanwezig en voor iedereen aanspreekbaar.

De medewerkers van onze buitendienst hebben een sterke binding met de kernen en weten wat er in een dorp leeft. Vanuit hun sterke verantwoordelijkheidsgevoel werken ze dagelijks in de kernen en proberen klachten en meldingen zo snel als mogelijk op te lossen. Het digitale meldsysteem FIXI stelt onze medewerkers in staat om meldingen snel en adequaat af te handelen. Afhankelijk van de aard van de melding gebeurt dat direct of vraagt de afhandeling meer tijd. We hebben in 2023 ongeveer 3200 meldingen behandeld.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan We willen krachtige, leefbare dorpen waar inwoners en toeristen zich prettig voelen, en een veilige openbare ruimte waarin een aantrekkelijke kwaliteit tot uiting komt. Klimaatadaptatie en duurzaamheid zijn daarin essentieel geworden. We hebben in 2023 onder andere gewerkt aan de onderstaande zaken.

54

Tactische doelen Samen met inwoners werken aan integrale gebiedsgerichte projecten en beleid Onderwerp Inhoud Financiën Actie 1: Realisatie van de reconstructie Zandstraat in   Montfort

Planning



Actie 2: Start van de realisatie van de herinrichting van de markt in Vlodrop







Actie 3: Start van de reconstructie van de Dorpsstraat en Groenstraat in Melick







Actie 4: Afronding parkeervoorzieningen rondom dorpspark Schepersheuvel en sporthal in Sint Odiliënberg







Actie 5: Afronding mobiliteitsplan







Actie 6: Overdracht woonwagenlocatie Sint Odiliënberg







Toelichting  De Markt in Vlodrop en de reconstructie van de Zandstraat zijn in 2023 gerealiseerd en afgerond. Beide projecten zijn ruim binnen planning afgerond. De voorbereiding van de reconstructie van de Dorpsstraat en Groenstraat in Melick is gestart; het ontwerp is gereed en de technische voorbereiding nagenoeg afgerond. Uitvoering is gepland in 2024. Al deze projecten zijn samen met inwoners en werkgroepen, tot stand gekomen. De financiële discussie behorend bij het uitvoeringsprogramma mobiliteitsplan Roerdalen 2024-2028 is onderdeel gemaakt van het gesprek met de werkgroep Roerdalen in Balans 2.0, om te komen tot een gezonde financiële huishouding. Vanuit Uw raad is de vraag gesteld om onafhankelijk tot een weloverwogen richting en keuzes te komen. Daarbij speelt dat het uitvoeringsprogramma mobiliteitsplan nauw is verbonden aan het investeringsprogramma wegen en riolering, zoals opgenomen in de programmabegroting. Dit bekijken we integraal. In 2024 komen we met een nieuw voorstel voor het uitvoeringsprogramma ter besluitvorming naar Uw raad. Voor de woonwagenlocaties in Sint Odiliënberg, Herkenbosch, Montfort en Melick wordt aan overdracht gewerkt. Voor de overdracht van de woonwagenlocatie in Sint Odiliënberg moet ten aanzien van privaatrecht (huurcontracten) en publiekrecht (gebruik van de gronden) enkele zaken geregeld worden.

We zijn bezig met een plan van aanpak en uitwerking tot een concreet overzicht van actiepunten. Dit gebeurt door een externe projectleider, omdat dit specifieke deskundigheid vraagt.  

Jaarstukken 2023

55

Groenbeheer op het gewenste niveau houden, met aandacht voor de mensen die dit werk doen Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: De organisatie van team Onderhoud en het    groenbedrijf verder ontwikkelen Actie 2: Ontwikkelen Outdoor Campus Roerdalen en borgen groenonderhoud







Actie 3: Maaibeleid en biodiversiteit







 Toelichting: De organisatie van Team Onderhoud en het groenbedrijf verder ontwikkelen Onder leiding en aansturing van het Team Onderhoud wordt het groenonderhoud uitgevoerd binnen het door de raad vastgestelde financiële kader. Vanaf 1 januari 2020 is hiervoor een grote groep mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt (de oude WSW) vanuit Westrom gedetacheerd bij de gemeente. Hierdoor kunnen we de uitvoerende taken efficiënter en flexibeler uitvoeren. Om deze groep medewerkers, samen met de bestaande buitendienst, een adequate huisvesting te bieden wordt het naast de gemeenteloods Melick gelegen pand van Jong Nederland gesloopt. Jong Nederland is eind 2023 gestopt met haar activiteiten. Het oorspronkelijke ontwerp, waar oorspronkelijk Jong Nederland nog deel van uit maakte, is gehandhaafd met enkele kleine aanpassingen waardoor er een extra werkplek is gecreëerd en er betere magazijn- en opslag mogelijkheden ontstaan. Eind 2023 is de omgevingsvergunning verleend en is het aanbestedingstraject afgerond. Begin 2024 kan er gestart worden met de sloop en de vernieuwbouw. Ontwikkelen Outdoor Campus Roerdalen en borgen groenonderhoud. Om de bezetting van de groen onderhoudsdienst op peil te brengen en te houden is er dringend behoefte aan (blijvende) nieuwe instroom van medewerkers.

De groep Westrommedewerkers die bij ons is gedetacheerd neemt onder andere door het natuurlijk verloop en het vertrek van medewerkers steeds verder af. De instroom vanuit de Participatiewet is nog steeds te gering om aan de behoefte, die er bij het team Onderhoud bestaat, te voldoen. We blijven zoeken naar alternatieve instroom mogelijkheden zoals bv. mensen uit het Praktijkonderwijs, doorverwijzingen van het WSP en statushouders. Om de kwaliteit van het groenonderhoud te borgen is, vanwege het personeelstekort in ons eigen groenonderhoud team en de te geringe instroom van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, in 2023 een gedeelte van deze onderhoudswerkzaamheden uitbesteed aan een aannemer. We zijn gestart met de mogelijkheden te onderzoeken om mensen met afstand tot de arbeidsmarkt zelf in dienst te nemen bij de gemeente. Maaibeleid In 2023 hebben we de eerste stappen gezet in de voorbereiding om, daar waar mogelijk en zinvol, met schapenbeweiding grotere percelen te begrazen/onderhouden. In 2024 gaan we dit tot uitvoering brengen. In de voorbereiding van het bestek onderhoud gazons hebben we ervoor gekozen om in het kader van de stimulering van de biodiversiteit, op locaties waar mogelijkheden zijn, extensiever te maaien. Dit wordt in 2024 geeffectueerd. 

56

  We dragen bij aan klimaat en een duurzame omgeving Onderwerp Actie 1: Duurzaam omgaan met water en klimaat

Inhoud

Financiën

Planning







Actie 2: Stimuleren en/of realiseren van zonnedaken op gemeentelijk vastgoed of andere gebouwen







 Toelichting  In 2023 is een nieuwe stimuleringsregeling afkoppelen hemelwater op private terreinen vastgesteld voor de periode 2024-2026. De ingezette lijn om regenwater af te koppelen van de vuilwaterriolering en ter plekke te infiltreren in de ondergrond, zetten we door. Op het pand van voetbalvereniging SVH in Herkenbosch zijn in 2023 zonnepanelen gerealiseerd. Vanuit andere verenigingen zijn er ook initiatieven. Ook voor het verledden van veldverlichting zijn stappen gezet, zoals het uitvoeren van stabiliteitsmetingen van de masten. Hiervoor zijn ook financiële bijdragen van de gemeente beschikbaar. Zonnedak op de gemeenteloods in Sint Odiliënberg kan vooralsnog niet gerealiseerd worden vanwege de netcongestie. 

Reguliere werkzaamheden

 Beheer en onderhoud wegen, riolering, groen, verkeer, openbare verlichting, civiele kunstwerken en accommodaties;  We dragen bij aan het realiseren van tijdelijke huisvesting voor vluchtelingen, statushouders en spoedzoekers. Hierover staat meer in programma 5;  Op vraag advisering Omgevingsdienst ondersteunen we bij vergunningen op het gebied van water, groen, uitwegen en evenementen;  We behandelen meldingen en klachten op het gebied van wegen, water, openbare verlichting, verkeer en groen. In 2023 betrof dit circa 3200 meldingen;  Integrale samenwerking met andere teams, onder andere bij een groot aantal ruimtelijke ontwikkelingen;  We zorgen voor actueel beleid in de diverse taakgebieden: openbare verlichting, groen, riolering, wegen en verkeer;  Samenwerkingsverbanden in de regio op het gebied van wegen, water, verkeer en groen;  We voldoen aan de verplichting dat de gemeente van de Geo-basisregistraties, Basisadministraties Adressen en Gebouwen (BAG), Grootschalige Topografie (BGT) en Registratie Ondergrond (BRO) de kwaliteit garandeert volgens de eisen in de wet- en regelgeving. Extra werkzaamheden en aandachtspunten  In 2023 zijn er veel werkzaamheden aan kabels en leidingen en glasvezel geweest door derden. Door dagelijks toezicht te houden waarborgen we zoveel mogelijk de kwaliteit.

Ook voor de komende jaren zien we veel ontwikkelingen in ondergrondse infra. Denk hierbij aan aankomende verzwaring van het stroomnet, energietransitie en dergelijke. Dit legt enorme druk op de kwaliteit van de verharding, met name trottoirs, en op de capaciteit om dit te begeleiden.  Rondom het te realiseren fietspad Rothenbacherweg hebben we in 2023 geconstateerd dat een vrij liggend fietspad niet tot de mogelijkheden behoort. We hebben nu gekozen voor een variant waarbij we een fietsvoorziening op de rijweg realiseren (in 2024). Hierover hebben we Uw raad in 2023 apart geïnformeerd.

Jaarstukken 2023

57

Financieel bedragen x € 1.000 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten

Rekening Primitieve 2022 Begroting

Rekening 2023

Verschil

- 7.216 2.593 - 4.624

- 8.057 2.543 - 5.514

- 8.407 2.732 - 5.676

- 8.021 2.772 - 5.250

386 V 40 V 426 V

7 7

-

46 46

16 16

- 30 N - 30 N

- 4.617

- 5.514

- 5.629

- 5.233

396 V

Mutatie reserves Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

Actuele Begroting

Toelichting bedragen x € 1.000 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen - Belangrijkste afwijkingen

Verschil

Lasten Door kleine verschuivingen in de uitvoering van investeringsprojecten komen een deel van deze investeringen in het opvolgende jaar, en zijn kapitaallasten ook het jaar erna aan de orde.

55 V

Minder kosten voor externe adviseurs wegen, straten en pleinen.

64 V

De kosten voor externe deskundigen en software kosten voor BGT BAG zijn hoger dan begroot.

- 50 N

Het budget wegen, straten, pleinen, overig onderhoud is onderschreden. Dit restant komt uit diverse budgetten: plaatsen extra straatmeubilair, onderhoud straatmeubilair en eigen onderhoud aan wegen. Het betreft voornamelijk aankoop van materialen. We hebben in 2023 minder verzoeken gekregen voor het plaatsen van extra straatmeubilair en ook de onderhoudskosten waren licht minder in 2023.

45 V

Verzameling kleine afwijkingen op het gebied van beplanting, wandelplaatsen en plantsoenen houtwallen schadelijke flora en fauna.

35 V

Minder uitgegeven aan project Kwaliteit Impuls dorpsentrees (ten laste van reserve Toerisme).

30 V

Wegens het aflopen van een leasecontract zijn er minder uitgaven geweest voor het Sociaal Groenbedrijf.

26 V

Minder aanschaf van materiaal en lagere verbruikkosten voor machines gereedschappen en inventaris. Er is meer onderhoud en reparatie geweest in 2023.

44 V

Speeltuinen: Lagere kosten voor het onderhoud. Er zijn minder speeltoestellen vervangen om het beleid voor de herziening speelterreinen Roerdalen niet te doorkruisen. Vooral het noodzakelijk onderhoud is uitgevoerd.

32 V

De kosten voor het onderhoud, reinigen en de inspecties van rioleringen zijn gestegen.

- 23 N

Kapitaallasten vallen lager uit door achtergebleven investeringen.

108 V

Totaal lasten

58

366 V

bedragen x € 1.000 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen - Belangrijkste afwijkingen

Verschil

Baten In 2023 waren er extra inkomsten voor de aanleg van glasfiber, de aanleg loopt in 2024 door.

56 V

Deze incidentele inkomst heeft betrekking op de boekwinst bij de inruil van vervoermiddelen.

36 V

De inkomst uit Rioolrecht is lager dan verwacht.

- 41 N

Totaal baten Mutatie reserves Minder ingezette Reserve Toerisme t.b.v. kwaliteits-impuls dorpsentrees vanwege lagere gerealiseerde kosten dan begroot.

51 V

- 30 N

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

- 30 N 9V

Totaal afwijkingen

396 V

Jaarstukken 2023

59

Programma 7 Bestuur, organisatie en dienstverlening

Inleiding

Dit programma gaat vooral over HOE we werken. We zijn erop gebrand het vertrouwen van inwoners in de gemeente te versterken. De kwaliteit van onze dienstverlening is daarin een bepalende factor. Het gaat om alle momenten waarop inwoners contact hebben met de gemeente, zowel ambtelijk als bestuurlijk. Samen doen is ons motto. Met het programma andere overheid investeren we in de relatie tussen de gemeente en de gemeenschap. Onze kernwaarden respect en gelijkwaardigheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid zijn bepalend voor onze aanpak. Vertrouwen is de basis voor goede samenwerking. Daarom gaan we de ontwikkeling van beleid en de uitwerking daarvan nog dichterbij en samen met de inwoners organiseren. Dit vertalen we in onze manier van werken. Dat betekent leren en experimenteren hoe we in partnerschap met inwoners, verenigingen, stichtingen en ondernemers invulling geven aan een nieuwe rolverdeling tussen de gemeente en de gemeenschap. Het sleutelwoord is communicatie. Daarom blijven we investeren in de verbetering hiervan in onze eigen organisatie. Daarnaast sturen we ook in de samenwerkingsverbanden op de kwaliteit van communicatie, bijvoorbeeld bij het Servicecentrum MER. Veel inwoners hebben immers vooral contact met de gemeente via de Omgevingsdienst of de afdeling Sociaal Domein van het SC MER. We hebben in 2023 een volgende stap gezet in de organisatieontwikkeling.

Uitgaande van de gegroeide professionaliteit van medewerkers en de verbeterde samenwerking binnen de teams is minder inhoudelijke sturing door management nodig. Zoals al besloten in het kader van ‘Roerdalen in balans’ betekent dat ook minder management. We hebben in 2023 besluiten genomen over de nieuwe organisatie-indeling. Vanaf 2024 werken we met vier teams. We hebben in 2023 ook geïnvesteerd in trainingen projectmatig werken. Bijzondere vraagstukken in het vervolg van de organisatieontwikkeling zijn de verdere verankering van het dorpsgericht werken en van het integraal en opgavegericht werken. De regie op team-overstijgende opgaven, met vaak veel interactie met de buitenwereld, gaan we daarbij verbeteren. Verder hebben we te maken met een toenemende arbeidsmarktproblematiek. Samen met HR en de andere MER-organisaties zetten we maximaal in op het binnenhalen van geschikte kandidaten. Als dat niet lukt via een normaal dienstverband is inhuur ook een optie. Tot slot ligt er in MER-verband een grote opgave om via een verbeterplan de informatiehuishouding inclusief archivering verder op orde te krijgen. Deze onderwerpen komen terug in de paragraaf bedrijfsvoering.

60

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan Een eigentijdse, open en transparante vorm van besturen. Een communicatieve organisatie, die de kracht van de samenleving ondersteunt en stimuleert. Die ruimte geeft aan initiatieven en de gemeenschap als partner betrekt. We werken aan de verbetering van de gemeentelijke organisatie. De rolverdeling tussen gemeente en inwoners verandert. Het is een ontwikkeling waarin onze koers en kernwaarden tastbaar worden. Zowel in alle contacten met inwoners en ondernemers, als in onze manier van besturen en organiseren. Vernieuwen betekent samen met inwoners ontdekken wat het beste werkt. Daarom zorgen we voor ruimte om te experimenteren; anders uitvoeren, anders verantwoorden, anders reguleren, anders organiseren en anders financieren. Succesvolle resultaten vertalen we naar het reguliere werk. Dat doen we zoveel mogelijk in afstemming met onze inwoners en ondernemers.

Tactische doelen Communicatieve organisatie en toegankelijke dienstverlening waardoor inwoners zich gehoord, geholpen en betrokken voelen Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Verbeteren communicatie    Actie 2: Verbeteren dienstverlening







Toelichting Verbeteren communicatie Een van de grotere opgaves voor onze gemeente is duurzaamheid. Dit heeft in 2023 om extra inzet gevraagd van team communicatie voor de verschillende projecten. Denk aan het zonnepanelenproject, het opstellen van een nieuwe koers voor duurzaamheid (samen met inwoners en een raadswerkgroep) en de energiecoaches. Dat deden we onder de vlag van Samen Doen, Samen Duurzaam. Daarnaast was het afgelopen jaar veel communicatie-inzet nodig over de tijdelijke huisvesting van statushouders, vluchtelingen uit Oekraïne en starters uit eigen gemeente. Ook waren er veel persvragen over de opvang van statushouders en asielzoekers. Ook in 2023 werkten we aan het communicatiever maken van de organisatie. De focus lag hierbij op het gebruik van heldere taal. Verder werkten we aan het inwerkprogramma voor nieuwe collega’s. Via ‘Samen Doen’ was er in de interne en externe communicatie aandacht voor samenwerking met inwoners. Verder werkten we afgelopen jaar samen met inwoners aan het verbeteren van de crisiscommunicatie over hoog water. Ook de Omgevingswet, de omvorming van het sociaal domein en toerisme en recreatie waren belangrijke beleidsthema’s waarover we communiceerden. Tot slot waren in 2023 veel berichten over werkzaamheden.  Verbeteren dienstverlening In het jaar 2023 hebben we de dienstverlening aan onze inwoners verder verbeterd.

Dat deden we zowel bij Burgerzaken en ons Klant Contact Centrum (KCC). Daarmee hebben we de efficiëntie van onze dienstverlening versterkt. Een van de belangrijke initiatieven was de introductie van nieuwe eDiensten voor Burgerzaken. Door processen verder te digitaliseren, hebben we niet alleen het aanvraagproces voor inwoners

Jaarstukken 2023

61

vereenvoudigd, maar ook onze medewerkers effectief ondersteund in het afhandelingsproces. Deze digitalisering heeft geleid tot een snellere en nauwkeurigere dienstverlening. Daarnaast hebben we ons Klant Contact Centrum (KCC) verder geoptimaliseerd om beter aan de behoeften van onze inwoners te voldoen. We hebben de bereikbaarheid en gebruiksvriendelijkheid van onze digitale dienstverlening vergroot, waardoor inwoners op een efficiënte wijze geholpen kunnen worden. Een andere mijlpaal in 2023 was de lancering van een nieuw intranet, ontworpen om onze medewerkers beter met elkaar in verbinding te brengen. Dit heeft de samenwerking en informatiedeling bevorderd, wat essentieel is voor een soepele interne samenwerking. Verder hebben we ons ingezet om de digitale toegankelijkheid van onze website te verbeteren. Door structurele aanpassingen hebben we ervoor gezorgd dat de informatie op onze digitale kanalen voor iedereen, inclusief mensen met beperkingen, nog beter toegankelijk is. Deze inspanningen zorgen voor een verhoogde gebruiksvriendelijkheid en een betere toegankelijkheid voor een breder publiek. Tot slot hebben we verschillende processen vereenvoudigd door de introductie van e-formulieren. Daarmee kunnen we om aanvragen sneller verwerken en efficiënter afhandelen, waardoor we onze inwoners beter van dienst kunnen zijn.

Gegevensveiligheid De regie op gegevensveiligheid en de invulling van de gegevensveiligheid adviesrollen zijn belegd bij SC MER. In 2023 zijn projecten op gebied van gegevensveiligheid voorbereid en uitgevoerd. Ze waren gericht op;  bewustwording van medewerkers,  verbetering van organisatorische maatregelen in de processen van de teams en  de doorontwikkeling van de technische maatregelen in de ICT omgeving. We werken met een beperkte capaciteit. Daarom hebben we ons vooral gericht op de grootste gegevensveiligheid risico’s en het voldoen aan de minimale wettelijke verplichtingen. Daarmee helpen we de gemeente te voldoen aan haar zorgplicht richting burgers, ondernemers en medewerkers op gebied van privacy en informatiebeveiliging. Voor verdere toelichting op dit onderwerp verwijzen we naar de paragraaf bedrijfsvoering. Minder en duidelijkere regels, doen wat nodig is Onderwerp Actie 1: Deregulering

Inhoud



Financiën nvt

Planning



Toelichting In 2023 zijn maar beperkt dereguleringsresultaten geboekt. Er waren geen grote aanpassingen van beleid en regelgeving voorzien waarin deregulering kon worden doorgevoerd. We zijn in 2023 wel gestart met gezamenlijk proces met de afdeling Sociaal Domein van het SC MER, onder de titel Samen doen samen leren. Dit loopt door in 2024 en zal, naast meer passende hulp voor onze inwoners, leiden tot vereenvoudigde werkwijzen en regelingen. Dit vermindert de regeldruk voor onze inwoners en vereenvoudigd de werkprocessen voor onze medewerkers.

62

Meer samenwerken met inwoners en ondernemers Onderwerp Actie 1: Borgen samenwerking

Inhoud

Actie 2: Kennis, kunde en ervaring inzetten. Ieder vanuit z’n eigen rol, samen voor Roerdalen

Planning



Financiën nvt



nvt





Toelichting Borgen samenwerking De samenwerking met ondernemers verantwoorden we in programma 4. Steeds meer inwoners nemen verantwoordelijkheid voor hun leefomgeving. Samen met anderen nemen zij initiatief voor wat zij belangrijk vinden. Deze initiatieven dragen bij aan krachtige, leefbare dorpen. Vaak gaan deze initiatieven over ontmoeten, spelen en bewegen in de openbare ruimte. Hiermee ontstaat een interessant raakvlak. Inwoners die verantwoordelijkheid durven te nemen en een gemeente die verantwoordelijkheid wettelijk draagt. We streven hierbij naar gedeelde verantwoordelijkheid. We hebben in de praktijk ondervonden hoe we deze samenwerking met initiatieven het beste kunnen vormgeven. Stichting Samenspel Montfort heeft de speelplekken in Montfort in beheer overgenomen van de gemeente. Zij hebben de gronden in bruikleen gekregen en we hebben een samenwerkingsovereenkomst voorbereid. Hierin staat wat we van elkaar mogen verwachten. De uitdaging ligt in het samenbrengen van de systeemwereld en leefwereld. We hebben geleerd om de afspraken zo specifiek mogelijk te beschrijven in begrijpelijke taal. En we hebben afgewogen wat je redelijkerwijs mag verwachten van vrijwilligers. Vanuit de stichting is er behoefte aan terugkerend overleg, relatie op basis van vertrouwen en een vast aanspreekpunt. Deze ervaring namen we mee in het contact met Stichting Hondenspeelveld Herkenbosch.

Waar we ook tot een samenwerkingsovereenkomst kwamen. In Sint Odiliënberg hebben we een samenwerkingsovereenkomst gesloten met het samenwerkingsverband Dorpspark Schepersheuvel. Hiermee kreeg een collectief (verenigingen en maatschappelijke partijen) grond in bruikleen om het dorpspark te realiseren. Daarnaast hebben we de samenwerkingsafspraken tussen Yuverta (grootste groenopleider van Nederland), samenwerkingsverband Dorpspark Schepersheuvel en de gemeente vastgelegd. In de ambtelijke werkgroep ‘speel, beweeg- en ontmoetingsplekken’ hebben we vanuit alle beleidsvelden in de organisatie nauw samen. We bespraken nieuwe en lopende initiatieven vanuit de dorpen waarbij iedere invalshoek aan bod komt. Hiermee hebben we ervoor gezorgd dat inwoners een compleet beeld hebben en weten wat ze van ons kunnen verwachten. Onze leerervaringen vertaalden we naar het model ‘rolverdeling Samen Doen’. Dit beschrijft de rolverdeling tussen gemeenschap en gemeente. We hebben een themabijeenkomst ‘Inwoners aan het roer’ georganiseerd. Die werd in januari 2024 door ca 40 mensen bezocht. Aan de hand van 3 voorbeelden, waar inwoners de regie hebben, leerden we samen hoe deze rolverdeling werkt in de praktijk. Er zijn in 2023 ook nieuwe bewonersinitiatieven ontstaan. In Vlodrop is er vanuit een groepje bewoners het initiatief ‘Speel en Ontmoet’ opgestart.

Voor de initiatiefnemers is het belangrijk dat er in Vlodrop meer aandacht komt voor voorzieningen, met name gericht op buiten bewegen, ontmoeten, spelen en sporten. Anno 2024 is het initiatief aan de slag om een buiten beweeg-,

Jaarstukken 2023

63

ontmoet-, speel-, en sportplek (‘BBOSS-plek’) te realiseren naast de nieuw te bouwen multifunctionele accommodatie (‘MFA’) in Vlodrop. In Melick is een groep inwoners enthousiast over het realiseren van een hondenspeelveld in het dorp. De sociale component is een belangrijk onderdeel van hun plan. De initiatiefnemers laten zich ook inspireren door het succesvolle hondenspeelveld in Herkenbosch. Zij zijn zich bewust van de uitdagingen dat een dergelijk project met zich mee brengt. Men heeft een realistisch beeld van wat de gemeente kan betekenen en wat bewoners zelf kunnen en mogen doen. Belangrijk is dat wij binnen de gemeente samenwerken over de beleidsvelden heen. Kennis, kunde en ervaring inzetten. Ieder vanuit z’n eigen rol, samen voor Roerdalen De hedendaagse maatschappelijke opgaven kunnen alleen door de samenleving als collectief aangepakt worden. Dat vraagt om een andere (lokale) overheid met verschillende rollen. Eind 2022 spraken we af om via 3 sporen meer ervaring op te doen en te werken aan de ontwikkeling van andere overheid. Dat doen we via het dorpspark Schepersheuvel, bestaanszekerheid en duurzaamheid. We hebben inwoners betrokken bij de Koersbepaling duurzaamheid. Daarnaast hebben we onderzocht hoe inwoners onze minimaregelingen ervaren. Voor het thema bestaanszekerheid hebben we een brede aanpak voorbereid.

In 2024 gaan we samen met inwoners en maatschappelijke partners bepalen wat er de komende tijd nodig is om de bestaanszekerheid te verbeteren. Een ander praktijkvoorbeeld van deze samenwerkingen zien we ontstaan in Melick. Waar inwoners, onderwijs, gemeente, ondernemers, verenigingen en andere maatschappelijke organisaties onder de vlag van Apollo Vitaal samenwerken aan de leefbaarheid van het dorp. In augustus 2022 startte Regionaal opleidingscentrum Gilde de experimentele Mbo-opleiding Sociaal Werker in het dorpshuis in Melick. Studenten en docenten ontwikkelen de studie samen. Het experiment wil tegenmoet komen aan de toenemende leegloop waarbij jeugd – en zo ook potentieel - uit de kleine kernen vertrekt. Ook wil men betrokkenheid in de eigen kern stimuleren. Samen met het burgerinitiatief Apollo Vitaal, gemeente Roerdalen en andere maatschappelijke partners, wil Gilde opleidingen de participatie op alle leefgebieden vergroten en de gemeenschap meer in verbinding brengen vanuit het dorpshuis in Melick. Het resultaat van deze samenwerking, waarvan de gemeente onderdeel is, zorgt ervoor dat we het werken in netwerken steeds meer kunnen vastleggen als onderdeel van ons beleid en onze koers. Hierbij staat het algemeen belang telkens voorop. Eind 2023 heeft Gilde een eerste verkenning gedaan van een verdere ontwikkeling en uitbouw van het initiatief.

Daarvoor wil Gilde aanspraak maken op een regionaal investeringsfonds. Mogelijk zal onze gemeente gevraagd worden hier in mee te doen. Dit wordt duidelijk in 2024

Reguliere werkzaamheden     

64

Bestuursorganen ondersteunen; Bestuursondersteuning B&W; Bestuursondersteuning gemeenteraad/rekenkamer; Burgerzaken; Bestuurlijke samenwerking.

Financieel

bedragen x € 1.000 7. Bestuur, organisatie en dienstverlening

Rekening Primitieve 2022 Begroting

Saldo van baten en lasten Lasten Baten Saldo van baten en lasten Mutatie reserves Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

- 10.360 914 - 9.447

- 11.344 355 - 10.989

- 12.351 365 - 11.986

- 12.025 1.331 - 10.694

325 V 966 V 1.291 V

313 313

333 333

981 981

555 555

- 426 N - 426 N

- 9.134

- 10.656

- 11.005

- 10.140

865 V

Toelichting bedragen x € 1.000 7. Bestuur, organisatie en dienstverlening - Belangrijkste afwijkingen Lasten De post onvoorzien (werkbudget raad) is in 2023 niet ingezet.

Verschil

25 V

De invoering van de Woo (actieve openbaarmaking van 17 informatiecategorieën) vindt gefaseerd plaats. Bij het rijk was en is er nog veel onduidelijkheid over de categorieën, zowel als het gaat om de inhoud als om de invoeringstermijn. Dat maakt concrete uitvoering voorlopig lastig. We zijn daar wel mee begonnen en pakken de (gefaseerde) invoering van de Woo in MER-verband op. De gezamenlijke projectgroep is in de loop van 2023 opgestart. Daardoor hebben we dit jaar minder geld dan beschikbaar uitgegeven aan de Woo.

46 V

Projecten digitale dienstverlening zijn geconcretiseerd, er bleek minder geld nodig dan begroot. Zie ook mutatie in reserves.

29 V

De kosten voor de Tweede Kamerverkiezingen 22 november 2023 waren niet begroot

- 45 N

Het voorlopig resultaat van het sc MER is positief. Dit resultaat is inmiddels verwerkt.

159 V

De accountantskosten worden genomen in het jaar dat de werkzaamheden uitgevoerd worden en niet meer toegerekend aan het jaar waarop de kosten betrekking hebben. Deze wijziging van de BBV voorschriften zorgt voor een eenmalig voordeel.

34 V

Storting in de Voorziening verlofsparen. Storting in de Voorziening overmatig verlofsaldi. Storting in de Voorziening HRM.

- 30 N - 35 N - 130 N

Hogere kosten voor vervanging o.a. in verband met ziekte en zwangerschappen. Hier staan ook extra inkomsten tegenover, zie baten.

- 117 N

Nauwelijks personeelslasten in het kader van organisatieontwikkeling. Zie ook mutatie reserves.

55 V

Lagere personeelslasten voor het project Roerdalen in balans. Zie ook mutatie reserves.

297 V

Jaarstukken 2023

65

bedragen x € 1.000 7. Bestuur, organisatie en dienstverlening - Belangrijkste afwijkingen De ICT programmatuurkosten zijn lager dan verwacht; lagere kosten voor upgrades en ondersteuning. Lagere kosten gemeentehuis en facilitaire zaken o.a. doordat de kosten voor gas lager uitvielen dan ingeschat. Rente verschil. Storting in de voorziening dubieuze debiteuren. Lagere overige personeelkosten zoals thuiswerkplekregeling en wachtdienstvergoedingen. Totaal lasten