Agendabundel

het vervoer. Deze kennis wordt steeds meer gebruikt en heeft daardoor onder andere meer invloed op landelijk beleid. Zo draagt onze kennis bij aan een toekomstbestendig vervoerssysteem. Verder leidt dit tot goede afspraken in de contractuele sfeer met vervoerders en de uitvoeringspraktijk. In deze onzekere tijden vraagt dit de nodige expertise en innovatief vermogen. Door deze toenemende expertise is de organisatie gegroeid in flexibiliteit en beter voorbereid op schommelingen in het vervoersvolume, afwijkende uitvoeringsregels of nieuwe (acute) mobiliteitsbehoeften. Dit geldt zowel voor de uitvoering van het vervoer, de contractuele inbedding met de vervoerders en in de afstemming met gemeenten. Dit zal de komende jaren zijn vruchten (blijven) afwerpen. Specifieke kennis over gedragsverandering zetten we in om beter aan te kunnen sluiting te vinden met de doelgroep en hun keuzes. Dit draagt bij aan de optimalisatie van projecten voor integratie tussen OV en Omnibuzz en aan het versterken van het effect van communicatie en interventies richting huidige klanten.

3.3.2 Aanpassing verdeelsystematiek Omnibuzz heeft op verzoek van gemeenten een aantal scenario’s uitgewerkt van verdeelsleutels voor de afrekening van verschillende kosten tussen gemeenten. Hierover vindt in 2022 besluitvorming plaats. Het voorstel gaat uit van een aanpassing in de afrekensystematiek voor zowel beheers- en vervoerskosten (omzetting zones naar kilometers), zodat de kostenverdeling tussen gemeenten sterker gerelateerd wordt aan daadwerkelijke verbruik. De omzetting naar kilometers maakt bovendien een betere afstemming van het klanttarief met het OV-tarief mogelijk De bestuurlijk gewenste doorrekeningen van deze aanpassingen en de contractuele afstemming ervan vragen de nodige expertise van Omnibuzz.

3.3.3 Digitalisering en compliance Omnibuzz werkt de komende jaren aan verdergaande digitalisering van processen, zoals ritreservering, communicatie, facturatie en betalingen. Dit heeft gunstige effecten op kosten en duurzaamheid. De komende tijd zal de digitale toegankelijkheid extra aandacht vragen. De website voldoet sinds 2021 volledig aan de geldende normen. De komende jaren volgen MijnOmnibuzz en alle overige interne en externe informatiesystemen. Dit zal tot structurele kosten leiden. Omdat de kosten op voorhand niet duidelijk zijn, werken we met een stelpost. Deze stelpost werkt in praktijk als bovengrens. Zodra de kosten voor specifieke aanpassingen helder zijn en de stelpost overstijgen, worden deze aan het bestuur voorgelegd en in de begrotingen meegenomen. Het bestuur wordt periodiek geïnformeerd over de voortgang. In 2022 werken we het toegankelijkheidsbeleid uit, met als kern de inrichting van de toegankelijkheidsbevordering van digitale informatie van Omnibuzz voor klanten, partners en medewerkers. Dit betekent een verbetering van de vindbaarheid, leesbaarheid en bruikbaarheid van aangeboden digitale informatie voor iedereen. Hierin willen we de eisen vanuit verschillende wetten (digitoegankelijkheid, wet elektronische publicaties en wet open overheid) bundelen. Na vaststelling zal dit toegankelijkheidsbeleid stapsgewijs geïmplementeerd worden.

7

Momenteel lopen verder gesprekken met de provincie naar aanleiding van aanbevelingen over het digitale archief. Vanwege

het

basisnormenkader

voor

informatiebeveiliging

binnen

alle

overheidslagen,

de

Baseline

informatiebeveiliging Overheid (BIO), zullen we in 2022 de rol van security-officer binnen Omnibuzz invullen. Op alle voornoemde aspecten is op korte termijn actie vereist. Tenslotte zal in 2022 de aanbesteding van de accountantsdiensten worden afgerond.

3.3.4 Het applicatielandschap als basis De dienstverlening van Omnibuzz draait op een aantal basis-IT-systemen. Het is daarom van groot belang dit applicatielandschap goed te onderhouden en toekomstbestendig in te richten. Vanuit deze gedachten waren er een aantal investeringen nodig, met name in het maatwerkpakket voor de klantenadministratie (OMA). Bovendien worden de diensten voor telefonie en ICT-beheer opnieuw aanbesteed. Beide projecten worden naar verwachting in 2022 afgerond en dragen bij aan de stabiliteit en toekomstbestendigheid.

8

4 Financiële uitgangspunten 4.1 Financiële uitgangspunten begroting 2022-1 Voorgesteld wordt om de begroting 202-1 op basis van de volgende financiële uitgangspunten op te stellen: 1. In een normale situatie (zonder COVID-19) worden de gerealiseerde vervoerscijfers per gemeente in de periode één jaar voorafgaand aan het jaar waarop de begroting betrekking heeft (T-1) als uitgangspunt genomen. Uitgangspunt is het daadwerkelijk verreden aantal zones per gemeente. Voor de begroting 2022-1 kan, vanwege de COVID-19 crisis en het hierdoor gedaalde vervoersvolume, niet met dit uitgangspunt gewerkt worden. Het vervoersvolume is afhankelijk van de ontwikkeling van het COVID-19virus en de opgelegde maatregelen vanuit de regering. Om een goede inschatting te kunnen maken van het vervoersvolume voor het jaar 2022 dient ook het vervoersvolume van Q4 2021 duidelijk te zijn. Tevens dienen de actuele afspraken voortkomend uit het addendum op de vervoerscontracten, inzake tarifering voortkomend uit het gedaalde vervoersvolume, meegenomen te worden in het berekenen van het vervoersresultaat. Bovenstaande ontwikkelingen zijn leidend om te komen tot een goed inschatting van het vervoersvolume 2022. Uitgangspunt zal het gerealiseerde vervoersvolume in 2019 zijn, hierop zal een nog nader te bepalen afslag percentage worden toegepast, afhankelijk van de meest recente inzichten en ontwikkelingen. 2.

Om een verdere stijging in het vervoersvolume op te vangen, werd in de begroting van voorgaande jaren tot kalenderjaar 2019 een opslagpercentage van 5% op het gerealiseerde vervoersvolume van het voorgaande jaar gehanteerd. De individuele gemeenten hadden de mogelijkheid om naar wens een ander % toe te passen, dan wel geen opslag toe te passen. Voor het jaar 2022 is dit op 0% gesteld. Op gemeenteniveau kan desgewenst hiervan worden afgeweken; een individueel opslagpercentage kan op maat worden ingerekend. 3. Het vervoerstarief wordt geïndexeerd met de NEA-index voor 2022 die is vastgesteld op 3,5%. Voor het vervoerstarief wordt gerekend met het voor-calculatorisch tarief op basis van de afgegeven tarieven in de nieuwe vervoerscontracten, of de tarieven uit het addendum op de vervoerscontracten, verhoogd met de NEA-index die geldt voor 2022. Het onderhandelingsresultaat (een korting van 3% in 2020, 2% in 2021 en 1% in 2022) wordt in mindering gebracht op de vervoerskosten. 4. Wat betreft het vervoerstarief waarmee gerekend wordt in de eerste begrotingswijziging, dit wordt bepaald op basis van het na-calculatorisch tarief voor 2021 (nog te bepalen), voor het gerealiseerde deel van het vervoer 2021, verhoogd met de NEA-index die geldt voor 2022 (3,5%). 5.

Voor het eigen aandeel van de klant worden de tarieven 2021 geïndexeerd met de LTI-index die geldt voor 2022; individuele gemeenten kunnen besluiten hiervan af te wijken door een andere index toe te passen. Het eigen aandeel van de klant wordt wel geïnd door Omnibuzz maar niet verwerkt in de begrotingen van Omnibuzz. 6. Voor de salariskosten wordt een nieuwe inschatting gemaakt van de diverse kostencomponenten op basis van de meest actuele informatie. In de begroting 2022 zal gebruik worden gemaakt van het meest recente formatieplan. Indexatie van de salariscomponent gebeurt op basis van de meest actuele cao-informatie. Voor 9

2022 gelden de gemaakte afspraken uit het principeakkoord tussen werkgevers en vakbonden, waarbij de indexatie 3,9% bedraagt. Op het moment dat de cao-onderhandelingen in de begrotingsperiode veranderen, zullen de wijzigingen vanuit de cao meegenomen worden. 7. De beheerkosten 2022 zijn gebaseerd op een zo goed mogelijke nieuwe inschatting van de diverse kostencomponenten. Deze baseren we op een schatting uit de middellange termijnplanning van het CPB zijnde 1,5%. 8. Voor de kosten van regie wordt zo veel mogelijk een nieuwe inschatting gemaakt op basis van de meest actuele informatie. Voor 2022 worden deze kosten verhoogd met de index zoals weergegeven onder 6. 9. Alle vervoerskosten worden conform uitgangspunt uit de notitie afrekensystematiek op basis van daadwerkelijk gebruik met de deelnemende gemeenten afgerekend. 10. De afrekensystematiek voor de overige kosten van bedrijfsvoering (beheer- en loonkosten en kapitaalkosten), regie en planning gebeurt op basis van de verdeelsleutel 50% inwoneraantal (gebaseerd op CBS-gegevens per 1-1-2022) en 50% op basis van aantal pashouders (gebaseerd op gegevens administratie Omnibuzz per 1-12022). 11. In de begroting 2022 wordt ervan uitgegaan dat de algemene reserve minimaal € 520.000,- bedraagt conform de vastgestelde Nota reserves, voorzieningen en risicomanagement. 12.

In de beheerkosten is een post onvoorzien opgenomen conform voorschrift BBV. Deze post wordt gesteld op € 50.000,-. 13. Alle bedragen zijn weergegeven exclusief BTW.

4.2 Financiële uitgangspunten begroting 2023 Voorgesteld wordt om de begroting 2023 en het meerjarenperspectief 2024-2026 op basis van de volgende financiële uitgangspunten op te stellen: 14. In een normale situatie zouden de gerealiseerde vervoerscijfers per gemeente in de periode twee jaren voorafgaand aan het jaar waarop de begroting betrekking heeft (T-2) als uitgangspunt genomen worden. Uitgangspunt is het daadwerkelijk verreden aantal zones per gemeente. Voor de begroting 2023 kan dit, vanwege de COVID-19 crisis, niet als uitgangspunt genomen worden. Voor het jaar 2023 wordt de realisatie van het gerealiseerde vervoer in 2019 aangehouden. Afhankelijk van de ontwikkeling van het vervoer in het laatste kwartaal van 2021 en de nieuwe afspraken voortkomend uit het addendum op de vervoerscontracten, kan hier eventueel een nader te bepalen afslag op worden toegepast. 15. In eerdere begrotingen tot kalenderjaar 2019 werd er een opslagpercentage van 5% op het gerealiseerde vervoersvolume 1 januari tot en met 31 december 2019 gehanteerd om een verdere stijging in het vervoersvolume op te vangen. De individuele gemeenten hadden de mogelijkheid om naar wens een ander % toe te passen dan wel geen opslag toe te passen. Voor de begroting 2023 wordt voorgesteld om 0% te hanteren als opslagpercentage, tenzij de individuele gemeentes wel een opslagpercentage willen toepassen.

10

16. Het vervoerstarief wordt geïndexeerd met dezelfde NEA-index 2022 (3,5%). Voor het vervoerstarief wordt gerekend met het voor-calculatorisch tarief op basis van de afgegeven tarieven in de nieuwe vervoerscontracten of de tarieven uit het addendum op de vervoerscontracten, verhoogd met de NEA-index die geldt voor 2022. 17. De gehanteerde vervoersprijs is de prijs zoals die voortvloeit uit de aanbesteding, het addendum op vervoerscontracten en de afspraken gemaakt in het kader van de afrekensystematiek. Het tarief voor 2023 wordt gebaseerd op het voor calculatorisch tarief voor 2022. Dit tarief wordt verhoogd met de NEA-index van waarmee het tarief voor 2023 wordt bepaald. 18. Uitgangspunt voor de klantbijdragen in 2023 zijn de in 2022 gehanteerde tarieven verhoogd met de geschatte LTI-index. De klantbijdragen worden voor de jaren 2024-2026 eveneens geïndexeerd met deze index. Besluitvorming door de raden kan eventueel leiden tot toepassing van een andere index. De klantbijdragen worden wel geïnd door Omnibuzz maar worden niet verwerkt in de begrotingen. 19. Voor de salariskosten wordt een nieuwe inschatting gemaakt van de diverse kostencomponenten op basis van de meest actuele informatie.

Indexatie van de salariscomponent gebeurt op basis van de beschikbare meest actuele cao-informatie, of inflatievolgende ontwikkeling op basis van de geschatte index zoals weergegeven onder 7 (voor zover cao-informatie niet beschikbaar is). Voor 2023 en de hierop volgende jaren wordt gewerkt met een percentage van 2%. 20. De beheerkosten 2023 zijn gebaseerd op een zo goed mogelijke nieuwe inschatting van de diverse kostencomponenten, of inflatievolgende ontwikkeling op basis van een geschatte index. Voor 2023 en de jaarschijven van de meerjarenbegroting 2024-2026 wordt gewerkt met een indexpercentage gebaseerd op de schatting uit de middellange termijnplanning van het CPB zijnde 1,5%. 21. Voor de kosten van regie wordt zo veel mogelijk een nieuwe inschatting gemaakt op basis van de meest actuele informatie. Voor 2023 en de jaren in de meerjarenbegroting worden deze kosten verhoogd met de geschatte index zoals weergegeven onder 6. 22. Alle vervoerskosten worden conform uitgangspunt uit de notitie afrekensystematiek op basis van daadwerkelijk gebruik met de deelnemende gemeenten afgerekend. 23.

De afrekensystematiek voor de overige kosten van bedrijfsvoering (beheer- en loonkosten en kapitaalkosten), regie en planning gebeurt op basis van de verdeelsleutel 50% inwoneraantal (gebaseerd op CBS-gegevens per 1-1-2022) en 50% op basis van aantal pashouders (gebaseerd op gegevens administratie Omnibuzz per 1-12022). 24. In de begroting 2023 wordt ervan uitgegaan dat de algemene reserve minimaal € 520.000,- bedraagt conform de vastgestelde Nota reserves, voorzieningen en risicomanagement. Actualisatie van deze nota in 2022 kan dit bedrag wijzigen. 25. De beheerkosten een post onvoorzien opgenomen conform voorschrift BBV. Deze post wordt gesteld op € 50.000,-. 26. Alle bedragen zijn weergegeven exclusief BTW.

11

4.3 Additionele uitgangspunten voor de meerjarenbegroting 2024-2026 1. Het vervoersvolume van de begroting 2023 geldt ook als uitgangspunt voor de jaren van de meerjarenbegroting. Er wordt uitgegaan van een nullijn, de vervoersvolumes zoals opgenomen in de begroting 2023 worden dus niet verhoogd. 2. Voor indexatie van de beheerkosten wordt gewerkt met een indexpercentage gebaseerd op de schatting uit de middellange termijnplanning van het CPB zijnde 1,5%. Voor de kosten van regie en planning wordt een inschatting gemaakt op basis van de meest actuele informatie.

12

1 05 Begrotingswijziging 2022-1 GR Omnibuzz.pdf

Begroting

2022-1

Omnibuzz



Inhoud 1.

Inleiding

3

2.5.8 Het applicatielandschap als basis

13

2.

Omnibuzz

6

3.

De beleidsbegroting

16

2.1 2.1.1 2.1.2 2.1.3 2.1.4 2.2 2.2.1

Wie is Omnibuzz 6 Missie 6 Slim vervoer 6 Maatschappelijk verbinden 6 Regiemodel 7 Relevante ontwikkelingen 7 Impact van COVID-19 en tekort aan personeel in de vervoerssector 7 Vervoersresultaat 7 Bonus malus 8 Groeiende zorgbehoefte bij klanten 8 Compliance en toename ‘kruimelfuncties’ 8 Cao 8 Pijler 1: Kantelen van vervoer en OV-gebruik stimuleren 9 Samenwerking met Provincie Limburg 9 De Voor Elkaar Pas (VEP) 10 Ik wil vervoer 10 Pijler 2: Het efficiënter organiseren van doelgroepenvervoer 10 Efficiënt Collectief Vraagafhankelijk Vervoer (CVV) 10 Instroom ander doelgroepenvervoer 11 Invulling andere vervoersbehoeften 11 Pijler 3: Omnibuzz als slimme organisatie 11 Omnibuzz als kennisorganisatie 11 Contractbeheer 12 Afstemming met Provincie Limburg 12 Aanpassing verdeelsystematiek 12 Relatiebeheer gemeenten 12 Digitalisering en compliance 12 Bedrijfsvoering 13

3.1 3.1.1 3.1.2 3.1.3 3.1.4 3.1.5 3.1.6 3.1.7 3.1.8

Programma Omnibuzz-vervoer Wat willen wij bereiken? Wat gaan wij ervoor doen? Wat zijn de daarmee gepaard gaande programmakosten? Beleidsindicatoren Paragrafen Weerstandsvermogen en risicomanagement Financiering Bedrijfsvoering

16 16 16 17 18 19 19 24 27

4.

Financiële begroting

32

2.2.2 2.2.3 2.2.4 2.2.5 2.2.6 2.3 2.3.1 2.3.2 2.3.3 2.4 2.4.1 2.4.2 2.4.3 2.5 2.5.1 2.5.2 2.5.3 2.5.4 2.5.5 2.5.6 2.5.7

Vormgeving: bartistiek Design Foto’s: De Fotovakvrouw 2

4.1 4.2 4.2.1 4.2.2 4.2.3 4.2.4 4.2.5 4.2.6 4.3

Financiële kaders Toelichting op de baten en lasten Vervoerskosten en baten Kosten regie en planning Bedrijfsvoeringkosten Tabel Eindresultaat Eindresultaat IV3 Vergelijking eindresultaat IV3 Analyse eerste begrotingswijziging 2022 ten opzichte van de oorspronkelijke begroting 2022 4.3.1 Analyse vervoersresultaat 4.3.2 Totaalanalyse

32 34 34 40 42 43 44 45

5.

Bijlagen

50

5.1 5.2

Staat van geactiveerde kapitaaluitgaven Staat van reserves

50 50

45 46 47

Omnibuzz



1. Inleiding Voor u ligt de eerste wijziging programmabegroting 2022 van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Omnibuzz (begroting 2022-1). Hierin zijn de actuele inzichten met betrekking tot de ontwikkeling van het vervoer en de organisatie opgenomen. Omnibuzz is verantwoordelijk voor het (Collectief) Vraagafhankelijk vervoer (CVV) voor klanten met een Wmo-indicatie. De uitgangspunten en kaders waarbinnen Omnibuzz dit doet, zijn vastgelegd in het bedrijfsplan (5 januari 2016, actualisatie 2019), de Gemeenschappelijke Regeling Omnibuzz en de dienstverleningsovereenkomsten (DVO’s) met de gemeenten. De vertaling van deze kaders naar de jaarlijkse begrotings- en verantwoordingsstukken gebeurt conform het ‘Besluit begroting en verantwoording’ (BBV). Rekening houdend met de dynamiek en voortdurende ontwikkelingen wordt de begroting, indien nodig, jaarlijks geactualiseerd en bijgesteld. In deze begrotingswijziging is een aantal nieuwe inzichten en ontwikkelingen verwerkt, die tot een bijstelling van de begroting 2022 leiden.

3

Omnibuzz

4



2 Over Omnibuzz

5

Omnibuzz



Over Omnibuzz

2. Omnibuzz 2.1

Wie is Omnibuzz

Omnibuzz is een Gemeenschappelijke Regeling (GR) en verantwoordelijk voor de uitvoering van het Collectief Vraagafhankelijk Vervoer (CVV) in het kader van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) voor 30 Limburgse gemeenten. Onze bijna 38.500 klanten hebben van hun gemeenten een indicatie voor ons vervoer gekregen in het kader van de Wmo. Omnibuzz neemt de administratie en andere uitvoerende en controlerende taken over, waarbij afstemming en overleg tussen betrokken partijen en deelnemende gemeenten geborgd is. De dienstverlening is gericht op optimalisatie van het vervoer voor de reizigers en de deelnemende gemeenten. Het doel van Omnibuzz is: ‘Het bieden van de beste service op het gebied van (aangepast) vervoer.’ Hierbij ligt een sterke focus op het bieden van (maatwerk-)oplossingen voor vervoersvragen van klanten. Omnibuzz zorgt dat klanten - ook diegenen die daarbij ondersteuning nodig hebben - optimaal gebruik kunnen maken van het vervoer en daardoor kunnen blijven participeren. De uitdaging is om deze functie binnen de financiële kaders te blijven vervullen. Hiervoor wordt ingezet op efficiënt vervoer en de eigen kracht van klanten. Omnibuzz staat voor de volgende kernwaarden:

› Klantgericht en betrouwbaar. › Kostenefficiënt en duurzaam. › Innovatief en flexibel. › Kwaliteit en deskundigheid. › Integriteit.

6

2.1.1 Missie

De missie van Omnibuzz is:

“Goed, veilig, betrouwbaar en betaalbaar doelgroepenvervoer voor nu en later. ” Uit onze missie blijkt een sterke focus op duurzaam en kwalitatief hoogwaardig vervoer. De missie is verbonden aan een motto dat centraal staat in de dienstverlening:

“Via slim vervoer maatschappelijk blijven verbinden.” 2.1.2 Slim vervoer

Met het aanbieden van doelgroepenvervoer zorgt Omnibuzz voor een belangrijk netwerk van reizigers, gemeenten en uitvoerders in Limburg. Omnibuzz kan terugvallen op inhoudelijke expertise, gedetailleerde data en een proactieve houding om het vervoer voortdurend te optimaliseren. Hierbij wegen we alle belangen van gemeenten, klanten en vervoerders af en zorgen voor een optimale onderlinge afstemming. Dit is noodzakelijk om het vervoer voor de reiziger passend uit te blijven voeren en voor gemeenten toch betaalbaar te houden. 2.1.3 Maatschappelijk verbinden

Maatschappelijk verbinden tekent de rol van Omnibuzz in het maatschappelijk veld. Vervoer is de verbinding tussen het sociale leven, maatschappelijke activiteiten en de gebruikers ervan. In de actualiteit leidt dit steeds vaker tot het bieden van noodoplossingen voor acute vervoersvragen, zoals het vaccinatievervoer of ondersteuning bij evacuaties door de wateroverlast.

Omnibuzz



Over Omnibuzz

2.1.4 Regiemodel

Omnibuzz is opgericht om de doelstellingen voor de 30 Limburgse gemeenten te realiseren. Hiermee dragen de Limburgse gemeenten zorg voor toekomstbestendig doelgroepenvervoer. Om te sturen op deze ambities is gekozen voor een mobiliteitscentrale volgens het regiemodel. Dit betekent een scheiding tussen regie en de uitvoering van het vervoer. Wij optimaliseren het vervoer doordat beleidsmatige aspecten, contractbeheer en het operationele proces samenkomen binnen de organisatie zonder inmenging van private belangen. Hierdoor kunnen wij het vervoerssysteem als geheel passend, betaalbaar en toekomstbestendig houden. Eventueel kunnen andere vervoersvormen instromen in dezelfde centrale, maar dit is niet noodzakelijk. De wijze en termijn waarop de ambities gerealiseerd worden is namelijk dynamisch. Op basis van actuele ontwikkelingen wordt de advisering aan gemeenten voortdurend bijgestuurd. De drie pijlers waarop alle ambities gebaseerd zijn, borgen de visie op de lange termijn:

› Het kantelen van vervoer en het gebruik van Openbaar Vervoer (OV) stimuleren.

› Het efficiënter organiseren van doelgroepenvervoer. › Omnibuzz als slimme organisatie. Na een korte omschrijving van de relevante ontwikkeling voor het Omnibuzz-vervoer, worden de uitgangspunten per pijler toegelicht.

2.2

Relevante ontwikkelingen

2.2.1 Impact van COVID-19 en tekort aan personeel in de vervoerssector

De impact van COVID-19 is overduidelijk en werkt in nagenoeg alle aspecten door. In het vervoersvolume was altijd al sprake van verschillen tussen gemeenten en schommelingen in de tijd. Door de actualiteit is de bandbreedte van deze schommelingen aanzienlijk toegenomen en neemt de

voorspelbaarheid af. Dit maakt het moeilijk om begrotingen strak op te stellen en compliceert het maken van passende (beleids-) keuzes. Door de teruggevallen volumes en de aangepaste uitvoeringsregels van het vervoer zijn de reguliere maatstaven voor efficiënt vervoer niet meer in elke situatie van toepassing. De veiligheid van het vervoer voor klanten en chauffeurs staat voorop. In lijn met de oproep van het Rijk en de VNG heeft Omnibuzz continuïteits- en ondersteuningsafspraken gemaakt met de vervoerders en deze vastgelegd in een addendum per perceel. Mede als gevolg van de terugval in het vervoer zijn veel chauffeurs noodgedwongen uitgeweken naar werk in andere sectoren. Veel vervoerders ondervinden sindsdien problemen met het aantrekken en behouden van voldoende gekwalificeerde chauffeurs. 2.2.2 Vervoersresultaat

In een normale situatie (zonder COVID-19) worden de gerealiseerde vervoerscijfers uit 2021 voor deze begroting als uitgangspunt genomen. Vanwege COVID-19 en het gedaalde vervoersvolume is het niet opportuun met dit uitgangspunt te werken. Het vervoersvolume is afhankelijk van de ontwikkeling van COVID-19 en de opgelegde maatregelen. Op basis van de meest recente inzichten en ontwikkelingen is, in lijn met landelijke inschattingen van vergelijkbare opdrachtgevers, gekozen om 95% van het volume van 2019 als basis te nemen. Gedurende 2022 zullen nog een lange tijd maatregelen gelden die leiden tot een lagere vervoersvraag. Het gehanteerde percentage ten opzichte van de vraag in 2019 biedt begrotingstechnisch voldoende ruimte om de vraagontwikkeling en aanvullende continuïteitsafspraken op te kunnen vangen. Ook de ingeschatte extra vraag door vaccinatievervoer kan hiermee naar verwachting worden opgevangen. Deze inschatting is gebaseerd op de eerste ervaringscijfers en de extrapolatie daarvan. Gemeentelijke verschillen als gevolg van reisgedrag van klanten naar vaccinatielocaties kunnen deze extrapolatie beïnvloeden. In principe wordt voorgesteld om geen opslagpercentage te hanteren, tenzij een individuele gemeente dit specifiek heeft aangegeven. 7

Omnibuzz



Over Omnibuzz

De ontwikkeling van het volume varieert tussen de gemeenten. De kosten per eenheid (zones) is in de basis voor alle gemeenten gelijk. Dit vervoerstarief wordt geïndexeerd met de NEA-index die voor 2022 3,5% is. De vervoerskorting, als gevolg van de onderhandelingen met de vervoerders naar aanleiding van de hoge NEA-index 2020, wordt verrekend in het vervoersresultaat. In 2022 verrekenen wij dit de laatste keer in de begroting (1%). Daarmee is de volledige korting over drie jaar (2020 tot en met 2022) verwerkt. Vanaf 2023 is geen sprake meer van een kortingspercentage en geldt het reguliere vervoerstarief.

vervoer en de dienstverlening aan de telefoon. Het uitvoeren van ritten en het verwerken van rit- en informatieaanvragen kost gemiddeld meer tijd. Ook is er meer afstemming nodig tussen gemeenten (consulenten), vervoerders en Omnibuzz. De nieuwe indicaties die voor deze doelgroep zijn ontwikkeld, zijn noodzakelijk en zorgen voor passend vervoer voor deze klanten. De signalen met betrekking tot verward gedrag dragen bovendien bij aan de gemeentelijke taak in de vroegsignalering van verward gedrag. Vanwege de geringe omvang en beperkte ervaringscijfers zijn de kosten van deze toeslagen voorlopig niet begroot.

De uiteindelijke afrekening met betrekking tot het vervoerstarief met de vervoerders en gemeenten is afhankelijk van de omvang van het vervoer. De omvang bepaalt of dit tarief het voor-calculatorisch tarief op basis van de vervoerscontracten is of de tarieven uit het addendum. Het addendum gaat uit van tarieven die meebewegen met de omvang van het vervoer. De staffels zijn bepaald als percentages van het volume in het referentiejaar 2019. In deze begrotingswijziging 2022-1 gaan wij uit van het nacalculatorisch tarief over 2021, dat wordt verhoogd met de NEA-index voor 2022 (3,5%).

2.2.5 Compliance en toename ‘kruimelfuncties’

De klantbijdrage wordt niet in de begroting van Omnibuzz verwerkt. Eventuele wijzigingen hierin hebben geen effect op de begroting, maar uiteraard wel op de totale kosten van het vervoer voor de gemeenten. 2.2.3 Bonus malus

Onder de beheerkosten is op basis van de historische ervaringscijfers een bedrag opgenomen voor de bonus/malus. De berekening van de daadwerkelijke realisatie hiervan is afhankelijk van het volume en maakt onderdeel uit van de continuïteitsafspraken. Als gevolg van de COVID-19 maatregelen is dit aspect niet volledig op voorhand voorspelbaar. 2.2.4 Groeiende zorgbehoefte bij klanten

De toename van dementie en/of verward gedrag binnen de doelgroep heeft gevolgen voor de uitvoering van het 8

De stapeling van ‘kruimelfuncties’, vooral genoodzaakt vanuit wettelijke verplichtingen, leidt tot uitdagingen in de uitvoeringsorganisatie. Dit kan leiden tot stijgende overheadkosten. In 2021 is een wijziging van de GR Omnibuzz voorbereid naar aanleiding van een wetswijziging in de Wet Gemeenschappelijke Regelingen (Wgr). Verder vragen de ontwikkelingen op het gebied van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG), de Archiefwet, het Tijdelijk besluit digitale toegankelijkheid overheid, de Wet Elektronische publicaties (Wep) en de Wet open overheid (Woo) die op 1 mei 2022 in werking treedt de komende jaren verscherpte aandacht. Vanaf eind 2021 heeft Omnibuzz de rollen van functionaris gegevensbescherming, privacy officer en security officer ondergebracht bij Daadkracht. 2.2.6 Cao

De cao-partijen hebben een principeakkoord bereikt over een nieuwe cao voor de gemeenteambtenaren met een looptijd van 24 maanden (tot 1 januari 2023). Voor 2022 gelden de gemaakte afspraken uit het principeakkoord, waarbij de indexatie 3,9% bedraagt. De wijze waarop de actuele ontwikkelingen Omnibuzz raken, leidt tot de volgende uitgangspunten die via de drie pijlers worden toegelicht.

Omnibuzz

2.3



Over Omnibuzz

Pijler 1: Kantelen van vervoer en OV-gebruik stimuleren

Een belangrijk uitgangspunt is het optimaliseren van het gebruik van het reguliere OV of andere voorliggende vervoersvoorzieningen. Het OV lijkt voor onze klanten gedurende de pandemie een minder geschikt alternatief. Dit compliceert momenteel het realiseren van deze ambitie.

2.3.1 Samenwerking met Provincie Limburg

Het aanbod van OV vervult een sleutelrol in het realiseren van deze ambities. In de jaarlijkse aanpassing van het OV-Lijnennet zien wij een tendens van terugtrekkend OV en verschraling van het aanbod in steeds meer gebieden. Dit vraagt om (nog meer) afstemming met de Provincie Limburg. Een betere afstemming tussen beide

9

Omnibuzz



Over Omnibuzz

vervoerssystemen kan voordelen bieden voor alle partijen. Samen met de Provincie Limburg werken wij daarom toe naar integrale mobiliteit. Het position paper dat in 2021 bestuurlijk is vastgesteld geeft hiervoor de kaders. Dit kader bevat aspecten als het stimuleren van OV via maatjes en ambassadeurs, de inrichting van het Limburgnet, halteplaatsen/hubs en integrale vervoersvormen. Ook het ontwikkelen van slimme laadinfrastructuur wordt meegenomen in dit overleg. In 2021 is in overeenstemming met dit kader een onderzoek uitgevoerd in opdracht van Omnibuzz en de Provincie Limburg samen. De resultaten uit dit onderzoeksrapport zetten wij via gezamenlijke ontwikkeltafels om in concrete projecten die de komende jaren bijdragen aan een beter integraal mobiliteitsaanbod in Limburg en het optimaliseren van de toeleiding van onze klanten naar het OV. De rol van Omnibuzz varieert van klankbord, adviseur (mede) onderzoeker tot (mede) opdrachtgever. In de begroting is daarom een bedrag opgenomen voor onderzoek Maatwerk OV en DGV, waaronder wij deze projecten kunnen uitvoeren.

aansluiting op innovaties in het OV. Aansluitend zullen campagnes worden gestart om de VEP te promoten en het gebruik ervan te stimuleren. Parallel bespreken wij een mogelijke inzet van de VEP als voorliggende voorziening.

De terugtrekkende beweging van OV biedt kansen door ontstane ruimte voor (lokaal) aanbod van ander vervoer. Daarom leggen wij de verbinding met initiatieven als Trendsportal en ikwilvervoer.nl, waarmee wij actiever kunnen sturen op het gebruik van alternatief vervoer in brede zin. In dit overleg betrekken wij de ontwikkelingen op het gebied van gezamenlijke ‘multimodale’ samenwerking in reisinformatie (MaaS), onder andere via de ontwikkeling van ons eigen klantportaal MijnOmnibuzz.

Binnen het huidig Omnibuzz CVV wordt op verschillende manier optimale efficiëntie nagestreefd. Op het gebied van instroom van andere vervoer zijn er interessante ontwikkelingen.

Omnibuzz beschikt over twee andere belangrijke instrumenten om deze ambitie te realiseren. 2.3.2 De Voor Elkaar Pas (VEP)

De VEP is een op maat gemaakt reisproduct, exclusief voor klanten van Omnibuzz, dat hen de mogelijkheid biedt met het OV te reizen tegen gunstige voorwaarden. De afspraken met Arriva over dit product hebben een looptijd van 5 jaar en verlopen in 2022. Met de data en ervaringen van de afgelopen 5 jaar zetten wij in op nieuwe afspraken met optimalisering van de productvoorwaarden en een betere 10

2.3.3 Ik wil vervoer

Alle deelnemende Omnibuzz gemeenten zijn aangesloten op www.ikwilvervoer.nl, een website die algemene reisinformatie combineert met informatie over lokale vervoersmogelijkheden per gemeente. In 2021 is het beheer van deze website overgenomen door MoveYou, een organisatie die wil investeren in de website. In combinatie met de aanbevelingen uit de (interne) evaluatie van ikwilvervoer, gaan wij de komende jaren actief sturen op het gebruik van alternatief vervoer door (potentiële) gebruikers van Omnibuzz-vervoer.

2.4

Pijler 2: Het efficiënter organiseren van doelgroepenvervoer

2.4.1 Efficiënt Collectief Vraagafhankelijk Vervoer (CVV)

Het CVV-vervoer is in 2019 aanbesteed via langdurige contracten, inclusief de planningstaak. Het bestek is door het Aanbesteding Instituut Mobiliteit (AIM) en Koninklijk Nederlands Vervoer (KNV) genoemd als ‘bijna perfect bestek’. De aanbesteding is opgedeeld in 8 percelen die aan zes taxibedrijven zijn gegund. Twee bedrijven hebben twee percelen. De bedrijven die momenteel het Omnibuzzvervoer uitvoeren zijn:

› Taxi Nelissen - regio Maastricht. › Taxi Van Loo - regio Heuvelland. › Taxi Hanneman - regio Parkstad, regio Westelijke Mijnstreek. › Personenvervoer Midden-Limburg (PML) - regio Roermond. › Taxi Van Driel - regio Weert, regio Venray/Noord Limburg.

› Taxi De Leeuw - regio Venlo/Peel en Maas.

Omnibuzz



Over Omnibuzz

De relatief lange looptijd zorgt dat vervoerders kunnen investeren in duurzaam vervoer en goed werkgeverschap. Gemeenten hebben onder andere afgesproken dat het Omnibuzz-vervoer middels een groeimodel vanaf 2025 volledig zero emissie is. Het bestek biedt tevens ruimte voor instroomscenario’s van andere vervoersvormen en de (door-)ontwikkeling van nieuwe vervoersconcepten om de efficiëntie te vergroten. Door efficiënter plannen wordt de inzet van vervoer beperkt. Dit helpt bij het aanpakken van het chauffeurstekort en het borgen van de afgesproken kwaliteitseisen voor klanten. Belangrijke instrumenten zijn vraagspreiding en actief sturen op groepsritten en vast werk. De efficiëntie van het vervoer is ook verhoogd door de contante betalingen te minimaliseren. Momenteel werken wij aan beter toegankelijke boekingssystemen. In 2022 vervangen wij naar verwachting de taxipoints. Het portaal waarmee klanten ritten boeken, wordt doorontwikkeld tot een volwaardige MijnOmnibuzz digitale omgeving. MijnOmnibuzz voldoet vanaf de start aan alle wettelijke eisen, waaronder digitoegankelijkheid. Deze digitalisering leidt tot efficiëntie bij ritreservering, doordat het telefonisch contact en bijbehorende capaciteit afgebouwd kan worden. Wij sturen ook op efficiënt vervoer via de advisering aan gemeenten.

Gemeenten blijven verantwoordelijk voor de indicatiestelling en bepalen of iemand in aanmerking komt voor vervoer en onder welke voorwaarden. Zo heeft het gemeentelijk beleid de meeste invloed op de beheersbaarheid van het vervoer. Omnibuzz adviseert en ondersteunt gemeenten wel bij het nemen van beheersmaatregelen, op basis van de richtlijn voor indicatiestelling, beschikbare data en expertise. De invulling van de functie van data-analyse moet bijdragen aan (nog) meer sturing op vervoer via proactieve analyse van deze data. 2.4.2 Instroom ander doelgroepenvervoer

Gemeenten kunnen op individuele basis of als regio een vervoersprobleem aan Omnibuzz voorleggen. Er vinden bijvoorbeeld regelmatig gesprekken plaats met (individuele)

gemeenten over mogelijke instroom. Gezamenlijk bekijken wij dan of instroom mogelijk en wenselijk is en tegen welke voorwaarden dit gebeurt. Dit leidt concreet tot de uitvoering van een deel van het jeugdwet-vervoer voor de gemeente Roermond vanaf 2022. Hiervoor is geen aparte aanbesteding noodzakelijk. Omnibuzz heeft de vervoerscontracten flexibel ingericht, waardoor instroom op kleine schaal vrijwel moeiteloos kan plaatsvinden binnen de huidige contracten. Over de tijd, vorm of omvang van eventuele instroom van ander vervoer zijn geen eenduidige afspraken nodig. Elke mobiliteitsbehoefte is bespreekbaar. Dat betekent flexibiliteit en maatwerk voor de deelnemende gemeenten. Zodra iets concreet wordt, kan deze taak als zodanig worden ingerekend in een nieuwe begroting. 2.4.3 Invulling andere vervoersbehoeften

Samen met de vervoerders kan Omnibuzz snel inspelen op urgente, maatschappelijke behoeften aan vervoer, zoals ‘besmette’ huisartsenpraktijken, COVID-19 hotels of vaccinatielocaties. In de zomer van 2021 is Omnibuzz incidenteel ingezet voor evacuaties gedurende de wateroverlast. De beschikbare (over-)capaciteit kan dus flexibel worden ingezet ten behoeve van maatschappelijke doelen

2.5

Pijler 3: Omnibuzz als slimme organisatie

2.5.1 Omnibuzz als kennisorganisatie

Omnibuzz is op de eerste plaats een uitvoeringsorganisatie met reguliere werkzaamheden als ritaanname, klantenadministratie, klachtafhandeling, facturering etc. Bovendien is Omnibuzz ook een kennisorganisatie die op basis van inhoudelijke kennis nieuwe ideeën ontwikkelt en deelnemende gemeenten adviseert in de beleidsontwikkeling. Om dit te faciliteren zijn informatie- en kennismanagement, kwaliteitsbeheer en rapportage-instrumenten binnen Omnibuzz voortdurend in ontwikkeling. Dit vraagt om investeringen in de eigen organisatie. Hier tegenover staan (op termijn) structurele besparingen, meer flexibiliteit in de organisatie en behoud van kennis en expertise ten behoeve van de gemeenten. Het onderhandelingsresultaat met betrekking tot 11

Omnibuzz

de hoge indexering (NEA) voor 2020 is hiervan een concreet resultaat. Door onze kennis hebben wij invloed op landelijk beleid, bijvoorbeeld over laadinfrastructuur of COVID-19. Zo draagt onze kennis bij aan het creëren van de juiste (landelijke) randvoorwaarden voor een toekomstbestendig vervoerssysteem. Inhoudelijke kennis is cruciaal om adequaat te kunnen reageren op de groeiende uitdagingen en onzekerheden in het vervoer. 2.5.2 Contractbeheer

De effecten van de overheidsmaatregelen en het voortdurend monitoren van de continuïteitafspraken vraagt veel van de vervoerders en Omnibuzz. Het controleren op naleving van de COVID-19 protocollen vraagt extra aandacht in de dagelijkse uitvoering van het vervoer. Wij passen de overeenkomsten met vervoerders optimaal aan op de nieuwe werkelijkheid, zodat de continuïteit voor de lange termijn geborgd is. In deze onzekere tijden vraagt dit het nodige innovatief vermogen. Hierdoor is de organisatie gegroeid in flexibiliteit en beter voorbereid op schommelingen in het vervoersvolume, afwijkende uitvoeringsregels of nieuwe (acute) mobiliteitsbehoeften. Dit geldt zowel voor de uitvoering van het vervoer, de contractuele inbedding met de vervoerders en in de afstemming met gemeenten. Dit zal de komende jaren zijn vruchten (blijven) afwerpen. 2.5.3 Afstemming met Provincie Limburg

Het overleg met de Provincie Limburg en het toewerken naar een meer integraal vervoerssysteem vraagt specialistische kennis. Aanvullend beschikt Omnibuzz over specifieke kennis over gedragsverandering die wordt ingezet bij deze projecten, zodat wij de effecten van communicatie en interventies richting klanten kunnen versterken. 2.5.4 Aanpassing verdeelsystematiek

Ook de doorrekeningen van de aanpassingen in de afrekensystematiek voor zowel beheers- als vervoerskosten 12



Over Omnibuzz

(omzetting zones naar kilometers) en de contractuele afstemming ervan vragen de nodige expertise van Omnibuzz. De wijzigingen moeten de relatie tussen de kostenverdeling en de daadwerkelijke kosten/ verbruik versterken. De omzetting naar kilometers maakt bovendien een betere afstemming mogelijk met het klanttarief in het OV. De wijziging van de verdeelsystematiek voor de beheerskosten wordt na besluitvorming verwerkt in een conceptwijzigingsvoorstel van de GR Omnibuzz. Hierin worden ook de wetswijziging en het uittredingsprotocol meegenomen. In 2022 vindt hierover besluitvorming plaats. 2.5.5 Relatiebeheer gemeenten

Vanwege de voortdurend veranderende richtlijnen in het vervoer intensiveren wij de communicatie met klanten, gemeenten en cliëntenpanel. Via overleg en bijeenkomsten betrekken wij ambtenaren actief bij belangrijke onderwerpen. Dit leidt tot gedragen voorstellen. Nieuwe contactambtenaren worden structureel uitgenodigd voor een kennismakingsgesprek om de continuïteit bij de gemeente intern te borgen en de lijnen met Omnibuzz kort te houden. Mede hierdoor merken wij dat Omnibuzz steeds vaker en sneller door gemeenten worden benaderd met vragen, verzoeken of suggesties. Dit bevordert de uitwisseling van ideeën en de onderlinge verbondenheid. 2.5.6 Digitalisering en compliance

Omnibuzz werkt continue aan digitalisering van ritreservering, communicatie, facturatie en betalingen. Dit heeft gunstige effecten op kosten en duurzaamheid. De komende tijd zal de digitale toegankelijkheid extra aandacht blijven vragen. De website voldoet sinds 2021 volledig aan de geldende normen. De komende jaren volgen MijnOmnibuzz en alle overige in- en externe informatiesystemen. De omvang van deze investeringen is niet tot in detail duidelijk, maar vaststaat dat dit tot structurele kosten zal leiden. In 2022 werken wij naar verwachting het toegankelijkheidsbeleid uit, met

Omnibuzz



Over Omnibuzz

als doel de verbetering van de vindbaarheid, leesbaarheid en bruikbaarheid van aangeboden digitale informatie. Hierin willen wij de eisen vanuit verschillende wetten (digitoegankelijkheid, Wet elektronische publicaties en Wet open overheid) bundelen. Na vaststelling zal dit toegankelijkheidsbeleid stapsgewijs geïmplementeerd worden. Vanwege het structurele karakter wordt dit onderwerp door Omnibuzz intern opgepakt, zodat de relevante kennis in huis kan worden opgebouwd. Dit is echter niet haalbaar op alle vakgebieden waarmee wij geconfronteerd worden, zoals eerder toegelicht onder toenemende kruimelfuncties. Op al deze aspecten is op korte termijn actie vereist om deze in overeenstemming te brengen/houden met de onderhavige wetgeving. Bij de deelnemende gemeenten is geen ondersteuning beschikbaar voor al deze taken. Daarom vult Omnibuzz deze deels intern of huurt deze extern in (AVG, data-veiligheid). De exacte werkzaamheden die voortvloeien uit al deze ontwikkelingen worden in de loop van 2022 verder in kaart gebracht. Ook voor aanpassingen in de Gemeenschappelijke Regeling kunnen wij een inhoudelijk deel intern voorbereiden. Voor andere (veelal juridische) aspecten zijn wij afhankelijk van extern deskundigen. Voor de advisering in de contractuele sfeer van het vervoer geldt hetzelfde. Het meeste werk wordt intern verricht.

Juridische toetsing gebeurt, indien nodig, door een externe partij. Op die wijze kunnen wij mogelijke risico’s minimaliseren, bijvoorbeeld voor de borging van de economische waarde van het contract bij de omzetting van zones naar kilometers. Momenteel lopen gesprekken met de Provincie Limburg naar aanleiding van aanbevelingen over het digitale archief. Hiervoor kan Omnibuzz gebruikmaken van de deskundigheid van de archiefinspecteur van de gemeente Sittard-Geleen. Vanwege het basisnormenkader voor informatiebeveiliging binnen alle overheidslagen, de Baseline informatiebeveiliging

Overheid (BIO), zullen wij in 2022 de rol van security officer binnen Omnibuzz vormgeven. Tenslotte zal in de 2022 de aanbesteding van de accountantsdiensten worden afgerond. 2.5.7 Bedrijfsvoering

De actuele situatie (COVID-19) zorgt voor organisatorische uitdagingen. Alle medewerkers zijn gefaciliteerd om vanuit thuis te werken en het dienstverleningsniveau richting klanten en gemeenten is op hetzelfde hoge niveau gebleven. In 2022 zal de omslag worden gemaakt naar hybride werken. De hiervoor benodigde investeringen zullen vanuit de bestemmingsreserve ICT worden gedekt. De meeste reguliere processen met gemeenten vragen extra aandacht door de registratie van COVID-19 gerelateerde kosten en de afrekening hiervan. Omnibuzz wil in 2022 de beschikbare ruimte op de afdeling advies en projecten invullen om het groeiend takenpakket uit te kunnen voeren. De huidige begroting biedt deze ruimte. 2.5.8 Het applicatielandschap als basis

De volledige dienstverlening van Omnibuzz draait op een aantal basisapplicaties. Het is daarom van groot belang om dit applicatielandschap goed te onderhouden en toekomstbestendig in te richten. Daarom zijn investeringen gedaan in het maatwerkpakket voor de klantenadministratie (OMA). Bovendien worden vanwege de vigerende aanbestedingswetten de diensten voor ICT-beheer opnieuw aanbesteed. Beide projecten worden naar verwachting in 2022 afgerond en dragen bij aan de stabiliteit en toekomstbestendigheid. De verwachte automatiseringskosten zijn op basis van het huidige kostenniveau ingerekend. Voor de kosten van de aanbesteding en eventuele migratie is een bestemmingsreserve gevormd. 13

Omnibuzz

14



Over Omnibuzz

3 De beleidsbegroting

15

Omnibuzz



De beleidsbegroting

3. De beleidsbegroting 3.1

Programma Omnibuzz-vervoer

3.1.1 Wat willen wij bereiken?

Omnibuzz heeft haar missie vertaald in enkele concrete doelstellingen. De doelstellingen zijn:

› Iedere doelgroep passend en tijdig vervoer bieden. › Continu werken aan kwaliteitsverbetering. › Het bevorderen van de zelfredzaamheid van de burger en het zo veel als mogelijk gebruikmaken van algemeen toegankelijke (voorliggende) voorzieningen.

› Vervoersuitgaven beheersbaar houden en vervoer blijven uitvoeren binnen de gemeentelijke begrotingen. › Grip op de interne organisatie, ondanks de toenemende (wettelijke) verplichtinge. 3.1.2 Wat gaan wij ervoor doen?

Voor de deelnemende gemeenten staat het bieden van passend en tijdig vervoer voorop. Dat vervoer moet voor gemeenten en klanten betaalbaar blijven. Door samenwerking binnen Omnibuzz wordt efficiënt met de middelen omgegaan en ontwikkelen wij samen vernieuwingen op het gebied van beheersbaarheid. Door deze manier van (samen-)werken gaat financiële beheersbaarheid samen met kwaliteitsverbeteringen voor de klant. Samengevat zal Omnibuzz in 2022-2026 de volgende taken uitvoeren of ontwikkelen:

› Uitvoeren van concrete onderzoeken op basis van de verschillende aspecten uit het onderzoeksrapport over de integratie tussen OV- en doelgroepenvervoer.

› Intensiveren van informatie en communicatie over voorliggend vervoer om het gebruik te stimuleren, onder andere via www.ikwilvervoer.nl.

› Doorontwikkelen van de VEP om het gebruik van OV te optimaliseren. › Doorontwikkelen mogelijkheden voor maatwerk naar aanleiding van de groeiende zorgbehoefte, met oog voor kwaliteit en binnen de beheersbaarheid en de realiteit in de vervoerssector (chauffeurstekorten).

› Doorontwikkelen van concepten om een efficiënte planning en uitvoering te bevorderen. › Doorontwikkelen van MijnOmnibuzz en andere boekingssystemen die het reizen gemakkelijker maken en de efficiëntie van de bedrijfsvoering bevorderen.

› Het organiseren en faciliteren van instroom van ander vervoer, indien wenselijk. › Doorontwikkelen van informatie- en kennismanagement binnen de organisatie en uitwisseling hiervan met deelnemende gemeenten en andere externe partijen.

› Implementatie van de aangepaste afrekensystematiek in de bedrijfsvorming, contractueel en in de klantcommunicatie, afhankelijk van besluitvorming in 2022.

› Compliant zijn met geldende wet- en regelgeving, met speciale aandacht voor privacy/informatiebeveiliging, het digitale archief, digitale toegankelijkheid en openbaarheid.

› Structureel toetsen en controleren van de administratieve organisatie, bijsturing van resultaten en processen via grondige informatievoorziening, rapportages en risicomanagement binnen de planning & control cyclus.

16

Omnibuzz



De beleidsbegroting

› Advisering en uitwerking van beheersmaatregelen op gemeenteniveau, indien wenselijk/noodzakelijk. › Onderzoek naar mogelijkheden voor prognoses van klant- en vervoersontwikkeling. 3.1.3 Wat zijn de daarmee gepaard gaande programmakosten?

De programma-indeling voor Omnibuzz is weergegeven in ‘“Tabel Begroting 2022-1”’. Tabel Begroting 2022-1 Programma Wmo-vervoer

Baten

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

€

194.174

Lasten €

22.387.304

Saldo €

22.193.130

€ €

22.256.448

€ €

13.317 -

€ €

13.317 -22.256.448

€

2.630.702

€

2.630.702

€

-

0.8 Overige baten en lasten

€

-

€

50.000

€

50.000

Structureel saldo van baten en lasten

€

25.081.324 €

-

Toevoegingen aan de reserves Onttrekkingen aan de reserves Algemene reserve Bestemmingsreserve ICT Bestemmingsreserve personeel 30 gemeenten Bestemmingsreserve personeel 10 gemeenten

€

Incidenteel saldo van baten en lasten Structureel en reëel evenwicht

€ €

Algemene dekkingsmiddelen 0.5 Treasury 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

Overhead 0.4 Overhead

Onvoorzien

25.081.324 € -

€

-

€ € 232.225 € 157.741 € -

€ € € €

-

389.966 € 25.471.290 €

€ € € € -232.225 € -157.741 € -

- € 25.081.324 €

-389.966 -389.966

Voor de verdeling van baten/lasten naar taakvelden is aansluiting gezocht bij hetgeen het BBV hierin voorschrijft (IV3). Uitgangspunt is dat lasten en baten zoveel mogelijk direct worden toegerekend aan de betreffende taken/activiteiten. Alle bedrijfskosten die direct verbonden zijn aan activiteiten/taken/producten die gericht zijn op de externe klant, moeten in de betreffende taakvelden worden geregistreerd. Omnibuzz kent slechts een beperkt aantal taakvelden. Onder het taakveld ‘Overhead’ zijn, conform de ‘notitie Overhead’ in het kader van BBV, alle kosten opgenomen die betrekking hebben op sturing en ondersteuning van het primaire proces. Tot de kosten van overhead worden in ieder geval de volgende zaken gerekend:

› Financiën, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie. › Personeel en organisatie. › Inkoop (inclusief aanbesteding en contractmanagement). › In- en externe communicatie met uitzondering van klantcommunicatie.

17

Omnibuzz



De beleidsbegroting

› Juridische zaken. › Bestuurszaken en bestuursondersteuning. › Informatievoorziening en automatisering. › Facilitaire zaken en huisvesting. › Documentaire informatievoorziening. › Managementondersteuning van het primaire proces. › Leidinggevenden primair proces (hiërarchisch). Onder 0.5 ‘Treasury’ zijn de rente- en bankkosten opgenomen. Voor de begroting 2023 bestaat dit bedrag volledig uit bankkosten. Met kosten van eventuele externe financiering is geen rekening gehouden. De kosten direct toe te rekenen aan het Wmo-doelgroepenvervoer zijn opgenomen onder het taakveld ‘Maatwerkdienstverlening 18+’. Dit zijn de vervoerslasten en de lasten van de afdeling uitvoering (ritreservering), exclusief de lasten van de manager uitvoering welke conform definitie ‘overhead’ toegerekend wordt aan de overhead. Ook zijn hierin de lasten meegenomen van de afdeling klantenservice en de lasten gekoppeld aan klachtenmanagement, klanttevredenheid, de bonus/malus regeling en dergelijke. De hieronder opgenomen lasten bestaan wederom uit loon- en beheerkosten. De baten bestaan hierbij uit het onderhandelingsresultaat in verband met de NEA-index 2020 (zie verderop in deze begroting).

Hierbij dient opgemerkt te worden dat, hoewel Omnibuzz klanten heeft die jonger zijn dan 18 jaar en daarmee feitelijk in het taakveld 6.72 ‘Maatwerkdienstverlening 18-‘ thuishoren, dit aandeel dusdanig klein is (< 1%) dat ervoor gekozen is dit taakveld niet op te nemen. De baten voor taakveld 0.4 bestaan volledig uit gemeentelijke bijdragen. De baten voor taakveld 6.71 bestaan eveneens uit gemeentelijke bijdragen. De financiële uitgangspunten voor deze begroting staan vermeld in paragraaf 4.1 ‘Financiële kaders’ op pagina 32. 3.1.4 Beleidsindicatoren

Met de invoering van het vernieuwde ‘Besluit begroting en verantwoording’, ingaand voor begrotingen en programmaverantwoordingen vanaf 2017, dienen decentrale overheden de voor hun van toepassing zijnde beleidsindicatoren op te nemen. Met deze beleidsindicatoren worden de effecten van het beleid toegelicht. In de tabel zijn de voor Omnibuzz van toepassing zijnde beleidsindicatoren opgenomen. Indicator

2022-1

Eenheid

Bron

Formatie

0,054

fte per 1.000 inwoners

Eigen gegevens

Bezetting

0,052

te per 1.000 inwoners

Eigen gegevens

Apparaatskosten

€ 3,28

kosten per inwoner

Eigen begroting

Externe inhuur

2,2%

kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

Eigen begroting

Overhead

10,5%

% van totale lasten

Eigen begroting

18

Omnibuzz



De beleidsbegroting

Op basis van de onder ‘Overhead’ opgenomen lasten bedraagt de overhead 10,5% van de totale lasten. Omnibuzz streeft ernaar om deze factor in de komende jaren van groei van activiteiten zo stabiel mogelijk te houden. 3.1.5 Paragrafen

In het kader van artikel 9 van het ‘Besluit begroting en verantwoording’ zijn de volgende paragrafen opgenomen:

› Weerstandsvermogen en risicomanagement. › Financiering. › Bedrijfsvoering. 3.1.6 Weerstandsvermogen en risicomanagement

Het weerstandsvermogen kan gedefinieerd worden als het vermogen dat nodig is om incidentele niet voorziene tegenvallers te kunnen opvangen. Het Ministerie van Binnenlandse Zaken schrijft in artikel 11 van het nieuwe ‘Besluit begroting en verantwoording’ het volgende voor: Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen:

› De weerstandscapaciteit, zijnde de middelen en mogelijkheden waarover de Gemeenschappelijke Regeling beschikt of kan beschikken om niet begrote kosten te dekken.

› Alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. De weerstandsratio is een verhoudingsgetal, tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en het op basis van de risicoanalyse bepaalde benodigde weerstandsvermogen. Onderstaand wordt de weerstandsratio aangegeven als een directe confrontatie tussen de benodigde weerstandscapaciteit en de risico’s. Als onverhoopt veel risico’s optreden, kan dit betekenen dat de deelnemende gemeenten rekening moeten houden met aanvullende bijdragen om tekorten en risico’s te dekken. Algemene reserve

Benodigde weerstandscapaciteit totaal risico

Weerstandsratio

€ 900.000

€ 1.308.000

0,69

De minimale omvang van de algemene reserve is eerder vastgesteld op € 520.000,-. Met dit minimum worden met name de volumerisico’s in het vervoer afgedekt alsmede het risico dat een van de vervoerders (taxibedrijven) failliet gaat. Daarnaast biedt dit minimum voldoende dekking voor de financiering van eventuele investeringen. Risicomanagement

In het bedrijfsplan van januari 2016 is een inventarisatie gemaakt van de belangrijkste risico’s waar Omnibuzz mee kan worden geconfronteerd. Medio 2018 is de nota ‘Reserves, voorzieningen en risicomanagement’ geactualiseerd en op 24 oktober 2018 is deze vastgesteld door het algemeen bestuur. 19

Omnibuzz



De beleidsbegroting

Op basis van deze risico-inventarisatie en de bijbehorende beheersmaatregelen is een inschatting gemaakt van de financiële impact en de kans dat de risico’s zich voordoen. Dit vormt de basis voor het bepalen van het weerstandvermogen. De belangrijkste geïdentificeerde risico’s zijn: Risico’s Bezuinigingen van de gemeentes

Politiek

Strategisch

Proces

x

Beheersbaarheid van het vervoer

x

Decentralisatie van taken naar gemeenten (instroom overige vervoersstromen)

x

Uitvoering van taken omtrent regie en planning

x

Beperkte bezetting leidt tot kwaliteitsrisico’s

x

Continuïteit risico tgv serverbeheer Inkoop Kwaliteit van informatie vervoerders

ICT

Financieel

Kwaliteit

x

Uittreden van gemeentes uit de GR

Kennis van het personeel

Personeel

x x x x

Rekening houdende met de beheersmaatregelen die beschikbaar zijn om deze risico’s te mitigeren en de mate waarin de risico’s reeds in de eerdere begroting zijn doorgerekend, wordt de maximale impact geschat op € 1.308.000,-. Risicomanagement is een belangrijk onderdeel van de planning & control cyclus binnen Omnibuzz. In dit kader wordt regelmatig getoetst of de aanwezige weerstandscapaciteit afdoende is om de risico’s waarmee Omnibuzz geconfronteerd wordt af te dekken. De algemene reserve is na aanvang van de werkzaamheden op 11 december 2016 door de deelnemende gemeenten volgestort. Het beleid van Omnibuzz is zodanig ingericht dat minimaal één keer per 5 jaar de nota ‘Reserves, voorzieningen en risicomanagement’ geactualiseerd dient te worden. In 2018 heeft de laatste actualisering plaatsgevonden. De minimale omvang van de algemene reserve is toen vastgesteld op € 520.000,-. Met dit minimum worden met name de volumerisico’s in het vervoer afgedekt alsmede het risico dat een van de vervoerders (taxibedrijven) failliet gaat. Daarnaast biedt dit minimum voldoende dekking voor de financiering van eventuele investeringen. Een overzicht van de kernrisico’s is opgenomen in de bijlagen vanaf pagina 50. De vaststelling is geldend tot uiterlijk 2022 als de nota ‘Reserves, voorzieningen en risicomanagement’ zal worden geactualiseerd.

Bij het vaststellen van de jaarrekening 2020 is door het algemeen bestuur besloten dat er een bedrag van € 368.000,– werd gedoteerd aan de algemene reserve. Het saldo ultimo 2021 van de algemene reserve is met deze dotering uitgekomen op € 900.000,– en ligt hiermee binnen de afgesproken bandbreedte. Het saldo biedt ruimte om tot aan

20

Omnibuzz



De beleidsbegroting

het minimum actief gelden in te zetten voor afdekking van benoemde scenario’s, dekking van eventuele tekorten en financiering van investeringen. In de 30 deelnemende gemeenten nemen wij - op totaalniveau - al een aantal jaar op rij een stijging van het vervoer waar. Door de uitbraak van de COVID-19 pandemie is deze ontwikkeling in 2020 abrupt afgebroken. De verdere ontwikkeling in het vervoer is door de actualiteit nog minder voorspelbaar. Ook keuzes die gemeenten (gaan) maken, zijn afhankelijk van de ontwikkelingen in het vervoer. Voor een toelichting op de situatie en gevolgen rondom COVID-19 verwijzen wij u naar paragraaf 2.2.1 ‘Impact van COVID-19 en tekort aan personeel in de vervoerssector’ op pagina 7.

21

Omnibuzz



De beleidsbegroting

Geprognosticeerde balans 2022-1 Activa

31-dec-2021 €

31-dec-2022 €

Passiva

Vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa

31-dec-2022 €

Vaste passiva 355.270 -

303.856 -

Algemene reserve

900.000

Egalisatiereserve

-

-

456.092

66.126

2.885.894

-

4.241.986

966.126

817.257

1.296.254

Overlopende passiva

2.808.542

3.313.706

Bestemmingsreserve Resultaat voor bestemming

Totaal vaste activa

31-dec-2021 €

355.270

303.856 Totaal vaste passiva

Vlottende activa

900.000

Vlottende passiva

Uitzettingen < 1 jaar Overige vorderingen

213.148

237.139

Liquide middelen

7.262.683

4.869.792

Overlopende activa

36.683

165.299

Totaal vlottende activa

7.512.515

5.272.230

Totaal vlottende passiva

3.625.799

4.609.960

Totaal generaal

7.867.785

5.576.086

Totaal generaal

7.867.785

5.576.086

Overige schulden

De vergelijkende cijfers per 31 december 2021 zijn overgenomen vanuit de concept jaarrekening 2021. De balansposten vlottende activa en vlottende passiva zijn voor 2022 begroot door het gewogen gemiddelde van de afgelopen drie jaren te nemen (incidentele posten buiten beschouwing gelaten) of waar mogelijk een zo accuraat mogelijke inschatting van de balanspost. Voor de gewijzigde begroting 2022-1 is het positieve resultaat 2021 € 2.885.894,- als incidenteel gezien en uit het gewogen gemiddelde van de afgelopen drie jaar gehaald. Het positieve resultaat 2020 vloeit via het resultaat voorstel terug naar de gemeenten, wordt toegevoegd aan de algemene reserve of bestemmingsreserves. Het voorstel resultaatbestemming 2021 wordt ter goedkeuring voorgelegd aan het algemeen bestuur op 6 juli 2022 en zal in de gewijzigde begroting 2023 worden verwerkt. Het eigen vermogen is begroot door een zo goed mogelijke inschatting te geven van de reserves en voorzieningen op basis van de nu bekende risico’s. Hierbij is rekening gehouden met de nieuwe nota ‘Reserves, voorzieningen en risicomanagement’ die is vastgesteld door het algemeen bestuur en met de huidige weerstandscapaciteit. Kengetallen

In het kader van artikel 11 van het ‘Besluit begroting en verantwoording’ zijn de volgende kengetallen opgenomen:

› Netto schuldquote. › Solvabiliteitsratio. › Structurele exploitatieruimte. › Grondexploitatie. › Belastingcapaciteit. 22

Omnibuzz



De beleidsbegroting

Kengetallen drukken de verhouding uit tussen bepaalde onderdelen van de begroting en kunnen helpen bij de beoordeling van de financiële positie. Onderstaand volgt een korte toelichting op de voorgeschreven kengetallen:

› De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. › De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin aan de financiële verplichtingen kan worden voldaan. › De structurele exploitatieruimte is van belang om te kunnen beoordelen welke structurele ruimte er is om de eigen lasten te kunnen dragen of welke structurele stijging van de baten of daling van de lasten daarvoor nodig is.

› De grondexploitatie geeft weer hoe de waarde van de grond zich verhoudt tot de totale baten (niet van toepassing voor Omnibuzz).

› De belastingcapaciteit geeft inzicht in hoe de belastingdruk zich verhoudt ten opzichte van het landelijk gemiddelde (niet van toepassing op Omnibuzz).

De uitkomsten van deze vijf kengetallen worden voor het begrotingsjaar 2022 (t) weergegeven in de volgende tabel. Begroting jaar

Verloop van de kengetallen

Kengetallen:

2020

2021

2022-1

Netto schuldquote

-15%

-15%

-3%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

-15%

-15%

-3%

Solvabiliteitsratio

48%

47%

17%

Structurele exploitatieruimte

100%

12%

-1,71%

Grondexploitatie

nvt

nvt

nvt

Belastingcapaciteit

nvt

nvt

nvt

Voor 2022 (t) is de geprognosticeerde balans 2022 of een gemiddelde van de afgelopen 3 jaren als basis gebruikt om de kengetallen te berekenen. Voor 2020 (t-2) zijn de gerealiseerde cijfers uit de vastgestelde jaarrekening gebruikt. Voor 2021 zijn de cijfers uit de concept jaarrekening overgenomen. De solvabiliteitsratio beweegt tussen de 17% en 48%. Dit betekent dat voor 2022-1 (t) 17% van het totale vermogen uit eigen vermogen bestaat. Hoe hoger dit percentage, hoe beter. De uitkomst van de netto schuldquote is negatief. Dit komt omdat Omnibuzz relatief weinig vreemd vermogen heeft. De structurele exploitatieruimte bedraagt voor 2022 -1,71%. Tekorten worden aangevuld en overschotten vloeien terug naar de gemeenten. De kengetallen grondexploitatie en belastingcapaciteit zijn voor Omnibuzz niet van toepassing.