35301-196022 Uitvoeringsprogramma's SC MER 2023_UP2023 MER-Omgevingsdienst (OD)
Tekst van het document
particuliere 24-uurs branches als vorig jaar: zorg) Het streven is om in 2023 in Maasgouw 20 locaties uit Horeca (met name hotels) bovengenoemde branches te controleren, in EchtScholen/kinderdagverblijven Kantoren/industrie Susteren 23 en in Roerdalen 17. De bedrijven/gebouwen die niet worden gecontroleerd vallen onder het bestuurlijk restrisico (zie hoofdstuk 7). Wel kunnen steekproefsgewijs, bijvoorbeeld naar aanleiding van klachten en meldingen, controles plaatsvinden bij bedrijven die nu niet zijn ‘voorgeselecteerd’.
47
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Het totaal aantal objectgerichte controles (milieu/energie/brandveiligheid/evenementen) in 2023 voor de MER-gemeenten bedraagt 460 (2021: 456 / 2022: 461). Uitgesplitst naar het taakveld van waaruit de integrale controle wordt uitgevoerd levert dit per gemeente het volgende beeld op. Geel is Maasgouw, blauw Echt-Susteren en rood Roerdalen.
Bedrijvencontroles Energiebesparingscontroles Evenementencontroles Brandveiligheidscontroles Totaal
MG 98 15 20 20 153
ES 135 21 20 23 199
RD 61 13 17 17 108
Totaal 294 49 57 60 460
BRZO-inrichtingen Op het grondgebied van de MER liggen twee zogenaamde BRZO-bedrijven, een Bedrijf met Risico’s op Zware Ongevallen. In de gemeente Roerdalen ligt de Akzo, in Echt-Susteren de Action. Tot 1-12016 waren burgemeester en wethouders bevoegd gezag voor de vergunningverlening, het toezicht en de handhaving van deze BRZO-bedrijven. Deze taken waren door de gemeenten Echt-Susteren en Roerdalen gemandateerd aan de RUD Zuid-Limburg vanwege de aldaar aanwezige expertise op het gebied van BRZO-regelgeving. Hiertoe was door beide gemeenten een dienstverleningsovereenkomst afgesloten met de RUD Zuid-Limburg. Per 1 januari 2016 is het bevoegd gezag voor BRZO-inrichting overgegaan naar de provincie. De VTH-taken worden met andere woorden niet meer door de MER-OD (cq RUD Zuid-Limburg) uitgevoerd, maar door de provincie. Verzoek om assistentie van onze netwerk-RUD partners In dit uitvoeringsprogramma is er rekening mee gehouden dat de MER-OD, als opdrachtnemer binnen de netwerk-RUD, de andere gemeenten binnen de RUD kan ondersteunen. Concrete verzoeken daartoe zijn nog niet formeel ingediend, maar worden wel verwacht. Ook in de afgelopen jaren hebben diverse gemeenten een beroep gedaan op de aanwezige expertise binnen de MER-OD (bijv. toezicht agrarische bedrijven).
De MER-OD heeft in 2021 minder ruimte om een dergelijk verzoek (de zogenaamde delta) aan te nemen dan de afgelopen jaren. Dit heeft te maken met het feit dat de MER-OD extra werkzaamheden krijgt opgedragen in verband met het VVGB-project (de taken van de voormalige Uitvoeringseenheid Roermond). De ‘deltaruimte’ bij de MER-OD om te leveren aan andere RUD-gemeenten ligt in 2023 wederom tussen de 500 en 1000 uur. De invulling van dit verzoek door de MER-OD gaat niet ten koste van het toezichtniveau van de drie MER-gemeenten. De ruimte om andere gemeenten te ondersteunen is gerealiseerd door het efficiënt en integraal organiseren van het toezichtprogramma, alsmede door de wijzigingen in de kentallen en toezichtfrequenties als gevolg van aanpassingen in de risicoanalyse van de RUD LN. De inkomsten uit de ondersteuningsverzoeken van andere gemeenten komen ten goede aan de efficiencytaakstelling die de MER-OD voor de drie MER-gemeenten realiseert. Piketregeling Binnen de RUD is inmiddels een piketregeling van kracht. Dit houdt in dat bereikbaarheid buiten kantoortijden georganiseerd is, zodat adequaat en met medewerkers die beschikken over de juiste specialistische kennis kan worden gereageerd op incidenten. Voor de bemensing van deze piketregeling is in dit Uitvoeringsprogramma een beperkt aantal uren gereserveerd.
48
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Meldingen Door het team Toezicht worden ook de meldingen afgehandeld op het gebied van milieu en brandveiligheid (voor meldingen op het gebied van bouwen zie hierna paragraaf 4.2.2). Dit betreft bijvoorbeeld meldingen van burgers over illegale bedrijfsactiviteiten of klachten over geluidoverlast van een (horeca)bedrijf. Deze meldingen zijn de afgelopen jaren licht toegenomen. Met deze toename is in dit UP rekening gehouden. Projecten en lokale accenten In 2023 wordt een aantal projecten uitgevoerd, waarbij de inzet van milieutoezichthouders en toezichthouders brandveiligheid noodzakelijk is. MER-breed worden uren brandveiligheids- en/of milieutoezicht gereserveerd voor de aanpak Ondermijning, de voorbereidingen op de Omgevingswet, de uitvoering van het VVGB-project, de ondersteuning vanuit milieutoezicht bij het RUD-actualisatieproject agrarische vergunningen (zie 4.1.1) en zijn – bovenop de hierboven aangeduide energiebesparingscontroles – extra advies-uren in het kader van de energietransitie opgenomen (Maasgouw 40, Echt-Susteren 100 en Roerdalen 165). Deze uren worden bijvoorbeeld ingezet in het kader van het actieplan duurzaamheid, zoals voorlichting op scholen, specifieke invulling tijdens de klimaatweken en de ondernemersaanpak.
In Echt-Susteren zijn uren gereserveerd voor de voorbereiding van een handhavingsactie op de locatie Wolfskoul en zijn uren gereserveerd voor de acties die voortkomen uit het project Keurmerk Veilig Ondernemen. In Roerdalen wordt een schouw voorbereid van één, mogelijk twee industrieterreinen. Deze schouw wordt door de gemeente nog projectmatig uitgewerkt. Vanuit de MER-OD zal hieraan met milieu-, bouw- en brandveiligheidstoezicht worden deelgenomen. Voorts zijn voor Roerdalen ook in 2023 extra uren opgenomen voor het uitvoeren van controles in het kader van het Actieplan Woonwagens 2020.
Conclusie benodigde capaciteit T-milieu/brandveilig gebruik/energie Ten aanzien van het onderdeel Toezicht-milieu kan worden geconcludeerd dat niet volledig beslag wordt gelegd op de beschikbare capaciteit, een gevolg van de efficiencywinst bij de start van de MER-OD in 2013. Hierdoor is er jaarlijks, ook in 2023, ruimte in de capaciteit. Deels zal – net zoals in voorgaande jaren - deze ruimte weer opgevuld worden met ondersteunende toezichtwerkzaamheden voor andere RUD-partners, waardoor financiële voordelen worden behaald die ten gunste komen van de aan de MER-OD opgelegde taakstelling. Het milieutoezicht op de vvgb-bedrijven wordt per 1-1-2021 niet meer uitgevoerd door de in Roermond gestationeerde uitvoeringseenheid, maar door de MER-OD. Eea wordt ook elders in dit Uitvoeringsprogramma beschreven vanwege de samenhang met de andere vvgb-taken (paragraaf 4.4.1). Voor deze werkzaamheden worden de gemeenten volledig financieel gecompenseerd. Het geplande toezicht op de locaties met een verhoogd risico op het onderdeel ‘brandveiligheid gebruik’ en de inzet van de brandveiligheidsspecialisten in de door de gemeenten gewenste projecten (bijv. Ondermijning) kunnen door de aanwezige capaciteit worden uitgevoerd, evenals de controles bij evenementen en de energiebesparingscontroles.
49
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Activiteit RUD controles: Bedrijvencontroles (integraal + dossiermba) Hercontroles Ketentoezicht Bodemtoezicht Actualisatie inrichtingenbestand Subtotaal milieutoezicht Energietoezicht Energiecontroles (regulier/thema/adm) Energietoezicht overig Energietaken overig Specialistisch advies energie en klimaat Inzet coördinatie energie RUD LN Subtotaal energietaken Brandveiligheid - controles bestaand gebruik Bed & Breakfast / kamerverhuur Zorginstellingen (m.n. particuliere 24-uurs zorg) Horeca (met name hotels) Scholen/kinderdagverblijven Kantoren/industrie Totaal reguliere controles brandveiligheid Hercontroles Ondersteuning/advisering controles milieu Ondersteuning brandveiligheid grote projecten gemeente (Maasresidence, Huttopia, Elfenmeer etc.) Dossierbespreking brandveiligheid complexe bouwwerken / oplevering Toets nadere toestemming (PvE's) Subtotaal brandveiligheid Subtotaal
50
Totaal Totaal aantal aantal ES MG
Totaal aantal RD
Totaal aantal MER
Percentage Percentage Percentage Aantal Aantal Aantal Aantal uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren Kengetal Capaciteit Capaciteit Capaciteit Capaciteit ES MG RD ES MG RD MER MER ES MG RD MER
135
98
61
100%
100%
100%
135
98
61
294
21
15
13
100%
100%
100%
21
15
13
49
50
35
25
100%
100%
100%
50
35
25
1536 365 20 189 157 2267
1185 238 20 165 107 1715
748 167 15 90 70 1090
3469 770 55 444 334 5072
8
168 115
120 46
104 15
392 176
110
2
215 90 588
155 80 401
55 70 244
425 240 1233
0 0 0 0 23 40
20 35
17 30
60 105
100% 100%
100% 100%
100% 100%
23 40
20 35
17 30
60 105
12 4
276 160
240 140
204 120
720 420
6
4
3
13
100%
100%
100%
6
4
3
13
4
24
16
12
52
1
1
1
3
100%
100%
100%
1
1
1
3
25
50
50
50
75
4 0
3 0
2 0
100%
100%
100%
4 0
3 0
2 0
9 0
4
30 16 556 3411
20 12 478 2594
10 8 404 1738
60 36 1363 7668
0
Lokale projecten/aandachtspunten MG Activiteit VVGB-project toezicht milieu (normalisatie) Project Omgevingswet (milieu + energie) Project energietransitie (ondersteuning in duurzaamheidsaanpak) RUD-project: actualisatie vergunningen IPPC-agrarische bedrijven (controle 12 uur + toets energie 16 uur) Controles ihkv juridische handhaving (dwangsom / bestuursdwang) Ad hoc bestuurlijk (PM) Bereikbaarheidsregeling piket RUD Subtotaal Klachten en meldingen MG Activiteit Afhandeling klachten en meldingen milieu Afhandeling klachten en meldingen brandveiligheid Subtotaal
Lokale projecten/aandachtspunten RD Activiteit VVGB-project toezicht milieu (normalisatie) Bereikbaarheidsregeling piket RUD Project Aanpak Ondermijning Project energietransitie (ondersteuning in duurzaamheidsaanpak vanuit actieplan (klimaatweken/ scholenproject/ondernemersaanpak) Project Omgevingswet (milieu + energie) Project Woonwagenlocaties RUD-project: actualisatie vergunningen IPPC-agrarische bedrijven Schouw bedrijventerreinen Controles ihkv juridische handhaving (dwangsom / bestuursdwang) Ad hoc bestuurlijk (PM) Subtotaal Klachten en meldingen RD Activiteit Afhandeling klachten en meldingen milieu Afhandeling klachten en meldingen brandveiligheid Subtotaal
51
Kengetal Capaciteit 55 100
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 4900 3,5 Benodigd
4033
2,88
Verschil
867
0,6
100 60 15 15
2
28
56 50 15
24 0
2
48 514
Aantal
Kengetal Capaciteit 30
3
90
6 36
3
18 108
Aantal
Kengetal Capaciteit 100 75
MG
Klachten en meldingen ES Activiteit Afhandeling klachten en meldingen milieu Afhandeling klachten en meldingen brandveiligheid Subtotaal
Aantal
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 2800 Benodigd
3033
2 2,17
40
1
28
28
18
2
36 25 15 319
Aantal
Kengetal Capaciteit 35
3
105
5 40
3
15 120
Aantal
Kengetal Capaciteit 35 15 10
165 80 25 1
12
12 64
12
2
24 25 455
13
Aantal
Kengetal Capaciteit 22
3
66
5 27
3
15 81
RD
Lokale projecten/aandachtspunten ES Activiteit VVGB-project toezicht milieu (normalisatie) Project Omgevingswet (milieu + energie) Project energietransitie (ondersteuning in duurzaamheidsaanpak, oa energievisie + scholen) Project Keurmerk Veilig Ondernemen (brandveiligheid) Project Aanpak Ondermijning Project Aanpak Wolfskoul > uren tbv overleg, geen uitvoering RUD-project: actualisatie vergunningen IPPC-agrarische bedrijven (controle 24 uur + toets energie 32 uur) Ad hoc bestuurlijk (PM) Bereikbaarheidsregeling piket RUD Controles ihkv juridische handhaving (dwangsom / bestuursdwang) Subtotaal
ES
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 3388 2,4 Benodigd
2274
1,62
Verschil
1114
0,8
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
4.2.2 Bouwen, slopen en ruimtelijke ordening
In onderstaand tekstuele toelichting en bijbehorend rekenblad zijn de werkzaamheden weergegeven die binnen de MER-OD worden uitgevoerd op het gebied van toezicht bouwen/ruimtelijke ordening.
Toezicht op het bouwen zonder de hiervoor vereiste omgevingsvergunning; Toezicht op het bouwen conform de bouwvergunningstekening en voorwaarden; Toezicht op het gebruik van gebouwen en gronden volgens de geldende planologische regels; Toezicht naar aanleiding van een geweigerde omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen of een geweigerde melding brandveilig gebruik Toezicht op werken/werkzaamheden op grond van een aanlegvergunning; Toezicht op de uitvoering van sloopwerkzaamheden zonder de hiervoor vereiste omgevingsvergunning of melding; Toetsen van sloopmeldingen en het toezicht op de uitvoering van sloopwerkzaamheden conform de sloopvergunning of melding, zowel van risicovolle (asbest)sloop als overige sloopwerkzaamheden; Controles in het kader van handhavingsbesluiten (nav overtredingen). Het afhandelen van klachten en meldingen op het gebied van bouwen/ruimtelijke ordening/slopen.
Als de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (WKB) per 1-1-2023 in werking zou zijn getreden, had dat gevolgen gehad voor het bouwtoezicht. Uit uitvoerig onderzoek door de MER-OD in 2022 is overigens gebleken dat dit effect van 'minder werk agv WKB' niet zo groot is als aanvankelijk aangenomen. De MER-OD voert immers al - op verzoek van de gemeenten – het bouwtoezicht uit bij met name de risicovolle bouwwerken. Deze bouwwerken blijven voorlopig buiten de reikwijdte van de WKB, waardoor dit WKB-effect op de taakuitvoering bij de MER-OD minder groot is. Nu de inwerkingtreding van de WKB is uitgesteld - voorlopig tot 1-7-23 - gaat het bouwtoezicht voorlopig ook op dezelfde voet verder als in 2022 en vorige jaren. Qua aantallen wordt het UP'22 gekopieerd naar 2023. Systematiek van raming/planning bouwtoezicht 1) Controlesystematiek De systematiek van de verdeling van het bouwtoezicht over de diverse bouwcategorieën (op basis van de beschikbare capaciteit) is in 2018 gewijzigd. In het Uitvoeringsprogramma 2017 werd het bouwtoezicht nog uitgevoerd op alle bouwwerken (van kleine particuliere woningen tot grote bedrijfsloodsen en publieke gebouwen), een en ander op basis van een risicobepaling: naar de bouwwerken met de hoogste risico’s (publieke gebouwen, utiliteitsbouw) ging de meeste aandacht uit, de kleine particuliere woningbouw werd voor 25% gecontroleerd (“1 op de 4”).
Deze systematiek heeft een aantal nadelen. Zo leidt de procentuele verdeling ertoe dat niet alle bouwwerken met hoge risico’s kunnen worden gecontroleerd, omdat er ook gecontroleerd moet worden bij de kleine bouwwerken. En bovendien is het qua planning van het bouwtoezicht nauwelijks realiseerbaar om de afgesproken percentages waar te maken. In zekere zin belooft dit systeem meer dan het kan waarmaken. Om die reden is – in nauw overleg met de verantwoordelijke bestuurders – een andere systematiek gekozen. Er wordt nu nadrukkelijk een knip gemaakt tussen bouwwerken met hoge risico’s en lage risico’s. De eerste categorieën (publieke gebouwen, utiliteitsbouw en grote particuliere bouwplannen) worden 100% gecontroleerd, de andere categorieën (voornamelijk kleine
52
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
particuliere bouwplannen) worden helemaal niet meer gecontroleerd. Dit systeem is duidelijk voor de klant, volledig in overeenstemming met de risicoanalyse en geeft meer sturing op het realiseren van planningen. Met deze systematiek is in 2018 begonnen en wordt in 2023 opnieuw het bouwtoezicht gepland. 2) Aantal te controleren bouwplannen De aantallen omgevingsvergunningen voor de activiteit bouwen lagen in 2022 wederom erg hoog, vergelijkbaar met de aantallen in 2021. Ook is de verschuiving naar complexere bouwwerken nog altijd zichtbaar (meervoudige woningbouw, grote kantoren, bedrijfshallen). Dit alles heeft rechtstreeks effecten op het bouwtoezicht. De omvang van het bouwtoezicht is immers congruent met het aantal verleende bouwvergunningen. Op grond van de trend van 2022 (aantallen omgevingsvergunningen lagen nagenoeg gelijk met raming), is de verwachting dat de benodigde capaciteit voor het bouwtoezicht in 2023 ook nagenoeg gelijk zal zijn aan 2022. Daarbij wordt geen rekening gehouden met de mogelijke effecten van de stikstof-uitspraak van de Raad van State (november 2022), omdat de juridische gevolgen hiervan ten tijde van het opstellen van dit UP nog lastig zijn in te schatten. Beide hierboven beschreven ontwikkelingen in de systematiek/omvang van het bouwtoezicht zijn opgenomen in dit uitvoeringsprogramma en terug te vinden in de rekenbladen op de volgende pagina’s.
Werken volgens landelijk protocol (iTP) Kwalitatief (wát wordt er precies gecontroleerd?) is bij de start van de MER-OD – vanuit de beoogde kwaliteitsimpuls – ervoor gekozen om de kengetallen te hanteren zoals opgenomen in het toezichtprotocol iTP, het landelijke toezichtprotocol. In dit toezichtprotocol is per soort vergunning het aantal controlemomenten opgenomen en een hierbij behorend uniform kengetal. Ook de benodigde administratieve uren (1 uur per te controleren object) zijn in onderstaand rekenblad opgenomen. Op deze manier sluit de werkwijze van de MER-OD aan bij de landelijke kwaliteitscriteria. De MER-OD beschikt over (een) medewerker(s) met kennis van constructieve veiligheid. Hierdoor beschikt onze organisatie ook in de dagelijkse toezichtspraktijk altijd over de daarin gewenste deskundigheid constructieve veiligheid. De bouwcontroles vinden integraal plaats, dat wil zeggen dat de bouwtoezichthouders ook aandacht besteden aan de relevante milieu- en brandveiligheidsaspecten. In complexe situaties of op verzoek van de bouwtoezichthouder kan het voorkomen dat er een brandpreventiespecialist meegaat. Hiervoor zijn extra uren opgenomen in het rekenblad.
53
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Meldingen Door het team Toezicht worden ook de meldingen afgehandeld op het gebied van bouwen/ruimtelijke ordening (voor meldingen op het gebied van milieu en brandveiligheid zie hierboven paragraaf 4.2.1). Dit betreft bijvoorbeeld meldingen van burgers over illegale bouwactiviteiten of klachten over het in strijd met bestemmingsplanregels gebruiken van een perceel. Deze meldingen zijn in 2022 toegenomen ten opzichte van 2020/2021. Een exacte oorzaak hiervoor is moeilijk te duiden. Mogelijk is dit een gevolg van de verruimde regels met betrekking tot vergunningsvrij bouwen. Om die reden is ook het UP’23 voor wat betreft het aantal meldingen iets naar boven bijgesteld.
Projecten en lokale accenten Naast de reguliere taken en de afhandeling van klachten/meldingen is er nog een groot aantal andere zaken waarop inzet wordt gepleegd. Het betreft specifieke projecten waarin de MER-OD participeert of zaken die extra aandacht vragen omdat die op dit moment actueel zijn. In onderhavig rekenblad is per gemeente aangegeven welke projecten en lokale aandachtspunten in 2023 worden opgepakt. Toezichthouders bouwen nemen deel aan drie MER-brede projecten: -
Aanpak Ondermijning (verzamelproject voor ureninzet ten behoeve van aanpak hennep/woningsluitingen, deelname in flex- cq interventieteam, ondersteuning bij acties RIEC, etc.); ook de inzet ten behoeve van de aanpak ‘hoarding/verwarde personen’ wordt hieronder geschaard;
-
Omgevingswet (ook voor de toezichthouders bouwen is een rol weggelegd in de aanloop naar de Omgevingswet). Zo wijzigen bijvoorbeeld de toezichtprocessen en heeft de Wet Kwaliteitsborging een grote impact op de organisatie en inhoud van het bouwtoezicht.
-
VVGB-project. Daar waar nodig ondersteunen bouwtoezichthouders in dit project. Bij het uitvoeren van integrale controles bij VVGB-bedrijven wordt ook gekeken naar de (bouw)vergunningsituatie en mogelijke strijdigheden met betrekking tot het bestemmingsplan.
Daarnaast zijn er specifieke projecten voor één gemeente. In Maasgouw ‘Extra toezicht monumenten’, ‘Toezicht locaties arbeidsmigranten/vluchtelingen’, ‘Project Boschmolenplas’ en ‘Aanpak onrechtmatige bewoning recreatiewoningen’. In Echt-Susteren is dat het project ‘Wolfskoul’ (ondersteuning vanuit bouwtoezicht bij de voorbereiding van een handhavingsactie). In Roerdalen zijn extra uren geraamd voor bouwtoezicht in het kader van de uitvoering van het ‘Actieplan Woonwagens 2020’, voor de ‘Aanpak onrechtmatige bewoning recreatieparken’ en voor het uitvoeren van een schouw op één, mogelijk twee industrieterreinen.
54
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Er zijn net als de afgelopen jaren extra uren opgenomen voor de controles die worden gevraagd door de gemeentelijk BAG-beheerder en de BsgW en die buiten het reguliere, geplande bouwtoezicht vallen (voor Maasgouw en Echt-Susteren 50 uur, voor Roerdalen 40 uur). Het betreft bijvoorbeeld door BAG-beheer gewenste controles op het (vermeend) vergunningsvrij bouwen of door de BsgW gewenste controles waarbij gereedheid moet worden onderzocht van bouwwerken die buiten de bestuurlijk afgesproken toezichtcategorieën vallen, de zogenoemde areaalpercentages (bijv. kleinere particuliere verbouwingen). In beide gevallen geldt dat er 2 of 3 keer per jaar door BAG/BsgW een geclusterd overzicht wordt verstrekt aan de MER-OD van gevallen die moeten worden onderzocht. De MER-OD onderzoekt deze gevallen, maakt een rapport en koppelt de bevindingen terug met de gemeente. Uren voor juridische handhaving zijn er niet voor deze gevallen; dat wordt per geval bezien, in overleg met de betreffende portefeuillehouder. Voor Echt-Susteren en Roerdalen zijn voorts uren opgenomen ten behoeve van de inzet in het kader van de piketdienst oranje kolom. Voor Roerdalen zijn uren gereserveerd voor de ondersteuning van de gemeente in het kader van de controle op BRP-gegevens. In Maasgouw en Echt-Susteren is die taak niet meer door de MER-OD uitgevoerd, omdat de gemeenten dit zelf organiseren.
Wel schuift de MER-OD in Echt-Susteren aan in het periodieke casusoverleg BRP (afstemming aanpak illegale meervoudige bewoning). Voorts zijn ook in 2023 wederom beperkte PM-uren opgenomen voor het kunnen oppakken van (al dan niet bestuurlijk geïndiceerde) ad hoc prioriteiten (Maasgouw 40 uur, Echt-Susteren 100 uur en Roerdalen 25 uur). Conclusie benodigde capaciteit T-bouw Ten aanzien van het onderdeel Toezicht-bouw kan worden geconcludeerd dat er een nagenoeg even grote vraag ligt dan in 2022 en daarmee ook in 2023 een grotere ambtelijke capaciteit nodig zal zijn dan voorhanden is (op basis van de nulmeting 2013, vaste bezetting). Dit is deels een gevolg van de grote claim die het regulier bouwtoezicht op de aanwezige capaciteit legt (die is al groter dan de aanwezige formatie) en deels het gevolg van de geplande projecten, waarbij inzet wordt gevraagd vanuit de MER-OD. Voor wat betreft de vraag hoe met de eventuele financiële consequenties van het organiseren van deze extra capaciteitsclaim wordt omgegaan, wordt verwezen naar hoofdstuk 6 (‘Wat gaat het kosten?’). Zeker is in elk geval dat er bij de MER-OD extra formatie zal moeten worden ingezet om de werkzaamheden mbt bouwtoezicht in 2023 te kunnen uitvoeren. Deels wordt deze extra urenclaim overigens al gedekt door specifieke budgetten die door de gemeenten zijn gereserveerd voor een of meerdere projecten.
Ook het aantal meldingen van burgers over (illegaal) bouwen vraagt substantiële inzet. Het aantal meldingen over (illegale) bouwactiviteiten is in 2022 weer toegenomen. Ook dit taakonderdeel leidt tot het hierboven beschreven capaciteitstekort. De capaciteit die nodig is om de extra werkzaamheden uit te kunnen voeren met betrekking tot de zogenaamde vvgb-bedrijven (gedecentraliseerde, voormalig provinciale inrichtingen) is eveneens opgenomen in het hierna getoonde rekenblad, maar wordt elders in dit Uitvoeringsprogramma beschreven vanwege de samenhang met de andere vvgb-taken (paragraaf 4.4.1). Voor deze werkzaamheden wordt de MER-OD volledig financieel gecompenseerd.
55
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Activiteit
Totaal Totaal aantal aantal ES MG
Totaal aantal RD
Totaal aantal MER
Percentage Percentage Percentage Aantal Aantal Aantal Aantal uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren Kengetal Capaciteit Capaciteit Capaciteit Capaciteit ES MG RD ES MG RD MER MER ES MG RD MER 0 100% 100% 100% 0 0 0 0 0 0 0 0
Ambtshalve toezicht (niet gekoppeld aan verleende vergunning)
1
1
1,0
3
100%
100%
100%
1
1
1
3
20,0
20
20
20
60
Hercontroles nav reguliere bouwcontroles
17
15
10
42
100%
100%
100%
17
15
10
42
5,0
85
75
50
210
30
30
20
80
Controle op rooilijn en peilhoogte Controles nav bestuursrechtelijke handhavingsmaatregelen Controles na weigering omgevingsvergunning of melding brandveilig gebruik Toezicht bouwen en RO (eenvoudig) realisatiefase Wonen categorie 1 eenvoudig < € 25.000 Wonen categorie 1 €25.000 - €100.000 (eenvoudig) Publiek categorie 1 < €100.000 Bedrijf categorie 1 < €100.000 Toezicht bouwen en RO (complex) - realisatiefase Wonen categorie 1 < €100.000 (complex) Wonen categorie 2 €100.000 - €1.000.000 Wonen categorie 3 > €1.000.000 Publiek categorie 2 €100.000 - €1.000.000 Publiek categorie 3 > €1.000.000 Bedrijf categorie 2 €100.000 - €1.000.000 Bedrijf categorie 3 > €1.000.000 Bouwwerken categorie 3+ > € 10.000.000 aanleg planologische ontheffing / LKM/GKM Toezicht bij asbestsloop (> 35m2 / risicovol) Toezicht bij asbestsloop (> 35m2 / risicovol) met zware overtredingen Toezicht bij (asbest)sloop overig (< 35 m2) Afhandeling sloopmeldingen Afhandeling sloopmeldingen incl mobiele breker Extra inzet brandpreventisten - complexe controles Controles nav meldingen brandveilig gebruik Administratieve ondersteuning Subtotaal
56
8
9
7
24
100%
100%
100%
8
9
7
24
8,0
64
72
56
192
4
3
2
9
100%
100%
100%
4
3
2
9
4,0
16
12
8
36
52 38 13 43
60 32 18 38
52 31 9 23
164 101 40 104
0% 10% 100% 100%
0% 10% 100% 100%
0% 10% 100% 100%
0 4 13 43
0 3 18 38
0 3 9 23
0 10 40 104
1,1 6,1 6,1 6,1
0 23 79 262
0 20 110 232
0 19 55 140
0 62 244 634
5 22 2 4 3 11 1 1
5 21 2 3 2 8 1 0
4 13 1 3 1 4 1 0
14 56 5 10 6 23 3 1
0% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
0% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
0% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
0 22 2 4 3 11 1 1
0 21 2 3 2 8 1 0
0 13 1 3 1 4 1 0
0 56 5 10 6 23 3 1
10,0 25,5 68,2 25,5 68,2 25,5 68,2 153,9
0 561 136 102 205 281 68 154
0 536 136 77 136 204 68 0
0 332 68 77 68 102 68 0
0 1428 341 255 409 587 205 154
25 24 75
19 14 40
9 9 55
53 47 170
33% 25% 100%
33% 25% 100%
33% 50% 100%
8 6 75
6 4 40
3 5 55
17 14 170
4,0 5,0 6,0
33 30 450
25 18 240
12 23 330
70 70 1020
3 45 175 4
1 30 85 3
2 35 115 3
6 110 375 10
100% 5% 100% 100%
100% 5% 100% 100%
100% 5% 100% 100%
3 2 175 4
1 2 85 3
2 2 115 3
6 6 375 10
12,0 4,0 1,0 4,0
36 9 175 16
12 6 85 12
24 7 115 12
72 22 375 40
26
22
11
59
100%
100%
100%
26
22
11
59
10
602
432
401
1435
433
286
273
993
260 128 3223
220 116 2461
110 85 1800
590 329 7484
0 Lokale projecten/aandachtspunten ES Activiteit Project Omgevingswet (bouwen + brandveiligheid)
Aantal
Kengetal Capaciteit 100 25
Aanpak planvoorraad Project Aanpak Wolfskoul (15 uur brandveiligheid + 15 uur bouwen) > uren tbv overleg, geen uitvoering Controles locaties arbeidsmigranten Extra controles BAG/BsgW Project aanpak Ondermijning (flexteam, sexinrichtingen, hoarding, hennep/woningsluitingen): 50 uur bouwen + 70 uur brandveiligheid Bevolkingscontroles (casusoverleg) en controles onrechtmatige bewoning Piketdienst oranje kolom VVGB-project toezicht bouwen en brandveiligheid
ES
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 2800 2,0 Benodigd
4748
3,39
30 50 50
120
1
50
50 50 40
Klachten en meldingen ES Activiteit Afhandeling klachten en meldingen eenvoudig Afhandeling klachten en meldingen complex Subtotaal Lokale projecten/aandachtspunten MG Activiteit Project Aanpak onrechtmatige bewoning recreatiewoningen Aanpak planvoorraad Project Boschmolenplas (planvoorraad vakantiewoningen) Project toezicht locaties arbeidsmigranten en vluchtelingen (40 uur bouwen + 65 uur brandveiligheid) Extra controles BAG/BsgW
100 10 625
1
Aantal 100 50 150
Aantal
Kengetal Capaciteit 3 300 12 600 900
Kengetal Capaciteit 150 50 50
105 50
Project Omgevingswet (bouwen + brandveiligheid) 75 Extra controles monumenten
50
Project aanpak Ondermijning (flexteam, sexinrichtingen, hoarding, hennep/woningsluitingen): 50 uur bouwen + 50 uur brandveiligheid
100
VVGB-project toezicht bouwen en brandveiligheid Ad hoc bestuurlijke prioriteiten (PM) Kennisgroepen RUD / regionaal overleg (bouwen / sloop) Subtotaal Klachten en meldingen MG Activiteit Afhandeling klachten en meldingen eenvoudig Afhandeling klachten en meldingen complex Subtotaal
57
100 40 10 780
0
Aantal 80 45 125
Kengetal Capaciteit 3 240 12 540 780
MG
Ad hoc bestuurlijke prioriteiten (50 uur bouwen + 50 uur brandveiligheid) Kennisgroepen RUD / regionaal overleg (bouwen / sloop) Subtotaal
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 2800 2,0 Benodigd
4021
2,87
Lokale projecten/aandachtspunten RD Activiteit Project Aanpak onrechtmatige bewoning recreatiewoningen
Aantal
Kengetal Capaciteit 50
Aanpak planvoorraad
50 40
Extra controles BAG/BsgW Project Omgevingswet (bouwen + brandveiligheid)
RD
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 3780 2,7 Benodigd
2974
2,12
806
0,6
70 Project Woonwagenlocaties (15 uur bouwen + 10 uur brandveiligheid)
25
Project aanpak Ondermijning (flexteam, sexinrichtingen, hoarding, hennep/woningsluitingen): 15 uur bouwen + 15 uur brandveiligheid + 20 administratieve ondersteuning Project Schouw bedrijventerreinen (64 uur bouwen + 24 uur brandveiligheid) Bevolkingscontroles Piketdienst oranje kolom VVGB-project toezicht bouwen en brandveiligheid Ad hoc bestuurlijke prioriteiten Kennisgroepen RUD / regionaal overleg (bouwen / sloop) Subtotaal Klachten en meldingen RD Activiteit Afhandeling klachten en meldingen eenvoudig Afhandeling klachten en meldingen complex Subtotaal
50 88 25 25 20 25 10 478
0
Aantal 80 38 118
Kengetal Capaciteit 3 240 12 456 696
58
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
4.2.3 Plus-taken
Globaal betreft dit onderdeel van het uitvoeringsprogramma het toezicht en de handhaving van:
de regels uit de APV van de drie MER-gemeenten. De aard van de regels is zeer divers. Dat varieert van evenementenvergunningen tot ontheffingen voor het verbranden van afvalstoffen; de afvalstoffenverordening; de bijzondere wetten zoals de Wet op de kansspelen, de Alcoholwet (voorheen: Drank- en Horecawet), de Wet wapens en munitie en de Winkeltijdenwet; (economische) milieudelicten op het terrein van natuur en milieu en de fysieke leefomgeving (waaronder bouwen, wonen en ruimte); groene wetten (Flora- en faunawet, Boswet etc.); bodem en grondstromen (Besluit Bodem Kwaliteit)
De hierboven genoemde taken worden uitgevoerd door BOA’s domein I en BOA’s domein II. De BOA domein I houdt zich met name bezig met het toezicht op de afvalstoffenverordening, de regels uit de APV (o.a. reclameobjecten, openbare orde, hondenpoep, overlast dieren, afvaldumpingen, landbouwplastic, etc.) en parkeerexcessen. De BOA domein II houdt zich bezig met het toezicht op groene wetten en op bodemregelgeving. Daarnaast worden controles uitgevoerd bij evenementen, daar waar nodig samen met de brandpreventiemedewerkers van de MER-OD. In 2020 en 2021 is het aantal af te handelen aanvragen en meldingen op grond van de APV enorm gekelderd als gevolg van de Corona-crisis. In 2022 was er sprake van herstel, de aantallen kwamen weer dicht in de buurt van de reguliere raming. Om die reden wordt ook voor 2023 wederom de reguliere prognose aangehouden Met de uitvoering van het toezicht op de naleving van de natuurwetten/groene wetten en de bodemregelgeving (ketentoezicht, meldingen BBK, klachten) wordt tevens voldaan aan de landelijke kwaliteitscriteria op dit onderdeel. De specialismen toezicht op groene wetten en bodem dienen immers structureel en formatief adequaat ingevuld te worden. Door het vertrek van een boa domein 2 uit de MER-OD is op dit onderdeel een formatief ‘gat’ ontstaan. De MER-OD heeft ervoor gekozen om zelf een nieuwe boa domein 2 op te leiden.
In de tussenliggende periode worden deze taken uitgevoerd door een reguliere toezichthouder, alleen het opmaken van een proces-verbaal is dan niet mogelijk. Voor Echt-Susteren geldt een aanvullende regeling: de Wild Beheerseenheid Susteren en Omstreken voert voor een beperkt aantal uren per jaar (70-80 uur) in Echt-Susteren toezicht uit op naleving van de groene wetgeving. Deze uren maken onderdeel uit van het totaal aantal uren (190) die de MER-OD in dit UP met de gemeente Echt-Susteren heeft afgesproken. Bij de taken van de boa domein I wordt volledig gewerkt op basis van gebiedsgericht toezicht. De opdracht vanuit de drie gemeenten is om het boa-toezicht meer zichtbaar te maken, met andere
59
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
woorden: meer zichtbaar blauw op straat. Hiertoe is al enkele jaren geleden de werkwijze gekanteld naar het gebiedsgerichte toezicht. De boa’s zijn per week een substantieel aantal uren in de diverse – hieronder aangegeven – gebieden aanwezig om toezicht uit te oefenen en waar nodig te handhaven. Het hoge aantal (klacht)meldingen van burgers uit de woon- en centrumgebieden leidt er toe dat de boa’s vooral in deze gebieden aanwezig (en dus ook zichtbaar) zijn. Dat gaat ten koste van de beschikbaarheid voor andere gebieden. Bestuurlijk is aangegeven dat deze urenverdeling akkoord is. Het gebiedsgerichte toezicht vindt integraal plaats, dat wil zeggen dat wordt gecontroleerd op regels ten aanzien van milieu, bouwen, ruimtelijke ordening, (brand)veiligheid, APV en bijzondere wetten. Afhankelijk van het type gebied en/of bestuurlijke prioriteit kan de nadruk meer of juist minder op enig rechtsgebied liggen. Door de drie gemeenten zijn diverse accenten meegegeven, waarop de boa’s specifiek hun aandacht vestigen wanneer ze in een bepaald gebied aanwezig zijn: afval, stoken, verkeer/parkeren, hondenpoep, (water)recreatie, reclame, veiligheid, aanlijning honden en landbouwplastic. Ook deze accenten zijn terug te vinden in het opgenomen rekenblad.
Structurele uitbreiding boa-capaciteit vanaf 2023 De drie MER-gemeenten hebben de MER-OD verzocht om vanaf 2023 het boa-toezicht structureel uit te breiden. In Maasgouw met 700 uur, in Echt-Susteren met 2100 uur en in Roerdalen met 1140 uur. De MER-OD zal deze extra boa’s in vaste dienst gaan nemen. Een deel van deze uitbreiding was de afgelopen jaren al steeds incidenteel het geval. Deze extra uren worden ingezet ter uitbreiding van het reguliere gebiedsgerichte toezicht, op een aantal specifieke accenten zoals gewenst door Maasgouw (afvalbeleid, wildkamperen/stalling campers, waterrecreatie, natuurgebieden), EchtSusteren (afvalbeleid, parkeren) en Roerdalen (afvalbeleid, zichtbaarheid in woonwijken) en ter verruiming van de tijd die nodig is voor het afhandelen van klachtmeldingen. Vanuit het Rijk zijn extra middelen beschikbaar voor boa-toezicht in de openbare ruimte, de zogenoemde Du-uitkering. Deze uitkering bedraagt per gemeente € 32.797. Daarnaast wordt een besparing gerealiseerd doordat de extra boa’s in dienst komen van de MER-OD.
In het gebiedsgerichte toezicht worden de volgende gebieden onderscheiden:
Centrumgebieden. Hier wordt bedoeld de dorpskern waarin zich het winkel- en uitgaanshart bevindt en dat als zodanig ook formeel is benoemd tot centrumgebied. In de gemeente Roerdalen is er geen officieel centrumgebied aangewezen. De aanwezige winkelgebieden
60
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
van die gemeente vallen daarom onder ‘woongebieden’, zie hierna. Agrarische gebieden met landschappelijke en natuurwaarden. Natuur- en bosgebieden. De drie MER-gemeenten kennen een aantal prachtige natuurgebieden. Daarbij kan worden gedacht aan de Beegderhei, de Maasplassen, Nationaal Park De Meinweg, Linner- en Leropperveld, het IJzeren Bos, De Doort, etc. Woongebieden. Woongebieden zijn de woonwijken buiten de centrumgebieden. Dag- en verblijfsrecreatiegebieden. Industrieterreinen.
Klachtafhandeling Naast de vergunning-, object- en gebiedsgerichte controles vinden er ook controles plaats naar aanleiding van klachten/meldingen. De klachtafhandeling vindt zoveel mogelijk plaats tijdens het gebiedsgerichte toezicht, urgente klachten/meldingen daargelaten (die worden uiteraard direct opgepakt). Zo wordt een meer efficiënte wijze van boa-toezicht bereikt. Per gemeente vindt, afhankelijk van aanwezige technische ondersteuning en/of specifieke wensen, periodiek terugkoppeling plaats over de afgehandelde meldingen. Bij de MER-OD wordt voortdurend gekeken naar mogelijkheden om klachten zo efficiënt mogelijk op te pakken (clustering van klachten, telefonisch afdoen waar mogelijk, een gesprek met de klager/beklaagde ipv formele afhandeling, etc.). Ook hierdoor kan mogelijk nog ruimte worden gecreëerd in de beschikbare tijd van de boa. Het aantal meldingen met betrekking tot het openbare gebied (de boa-meldingen) lag in 2022 voor alle MER-gemeenten nagenoeg gelijk aan 2021. De klacht/meldingen zijn sterk bepalend voor de dagelijkse werkzaamheden van de boa’s. Het gebiedsgericht toezicht wordt als het ware gestuurd door het afhandelen van de ingekomen meldingen. De hierboven geschetste uitbreiding van de boainzet vanaf 2023 geeft ruimte aan de boa’s om méér dan alleen maar ‘melding-gericht’ te patrouilleren.
Samenwerking politie en BOA Er vindt regelmatig overleg plaats over de samenwerking tussen de politie en de boa’s. Het in afstemming tussen politie, gemeente en MER-OD opgestelde handhavingsarrangement vormt daartoe de basis. Er worden zo nodig werkafspraken gemaakt. Voor zover deze werkafspraken gevolgen hebben voor de taken van de boa, kunnen deze wijzigingen worden meegenomen in een aanpassing van het uitvoeringsprogramma. Projecten en lokale accenten Naast de reguliere taken en de afhandeling van klachten/meldingen is er nog een aantal andere zaken waarop inzet wordt gepleegd. Het betreft specifieke lokale accenten en projecten waarin de MER-OD participeert of zaken die extra aandacht vragen omdat die op dit moment actueel zijn. In onderhavig rekenblad is per gemeente aangegeven welke lokale aandachtspunten in 2023 aandacht krijgen en welke projecten uitgevoerd gaan worden.
61
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
In alle MER-gemeenten wordt de boa ingezet ter ondersteuning bij acties van het flex- of interventieteam, bijvoorbeeld in de aanpak van hennepkwekerijen (en op basis daarvan mogelijke woningsluitingen). Ook is de boa aanwezig tijdens het verkeersspreekuur van de gemeente en wordt de boa ingezet in het kader van het zogenoemde ‘Voetstappenproject’ (inbraakpreventie). Ook kan de boa ingezet worden ten behoeve van civielrechtelijke kwesties, zoals het wederrechtelijk in gebruik nemen van gemeentegrond. Voor deze mogelijke inzet is een beperkt aantal PM-uren opgenomen. De inzet zal zich nadrukkelijk beperken tot het voeren van een gesprek met de overtreder, het opstellen van een rapport en een eventuele informele brief. Leidt deze minnelijke aanpak van de boa niet tot het gewenste resultaat en moet er juridisch instrumentarium worden ingezet, dan is dit voorbehouden aan (de advocaat van) de gemeente. Civielrechtelijke juridische procedures behoren niet tot het takenpakket/mandaat van de MER-OD. Voor de boa domein 2 zijn beperkte PM-uren opgenomen voor eventuele controles in het kader van specifieke horeca-gerelateerde projecten of bestuurlijk gewenste inzet. Specifiek in Maasgouw zijn uren beschikbaar voor de jaarlijkse ‘Maasplassenactie’. Extra uren zijn
geraamd voor meer toezicht op het water. Hiertoe wordt, onder andere in afstemming met de politie en de gemeente Roermond, een aantal mogelijke initiatieven onderzocht. In Echt-Susteren zijn uren geraamd voor de boa ten behoeve van inzet bij de acties rondom ‘Keurmerk Veilig Ondernemen’ (industrieterrein De Berk) en voor een jaarlijkse ‘Fietsenopruimactie’ (station Echt). In Roerdalen zijn voorts extra boa-uren gepland voor de ondersteuning in de aanpak van ‘illegale bewoning van recreatiewoningen’ (specifiek gericht op arbeidsmigranten). Tot slot zijn beperkte PM-uren beschikbaar voor inzet van de boa’s in het kader van onvoorziene acties op het gebied van openbare orde en veiligheid. Voor een totaaloverzicht van alle projecten die in het kader van dit uitvoeringsprogramma worden uitgevoerd met een hierbij behorende toelichting wordt verwezen naar paragraaf 4.4.2. De boa’s worden gericht aangestuurd. De uit te voeren werkzaamheden worden verder uitgewerkt in een werkplanning per medewerker. Ten behoeve van het gebiedsgerichte toezicht worden er surveillanceplannen opgesteld. In deze surveillanceplannen wordt aandacht geschonken aan de door de gemeenten gewenste accenten, seizoengebonden zaken en projecten (zoals de ‘Maasplassenactie’ in de gemeente Maasgouw).
62
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Conclusie benodigde capaciteit T-plus (boa’s) De drie MER-gemeenten hebben de MER-OD verzocht om de beschikbare boa-capaciteit sterk uit te breiden vanaf 2023. Het gaat in totaliteit om 3940 uur (Maasgouw 700 uur, Echt-Susteren 1200 uur, Roerdalen 1140 uur). Deze uitbreiding stelt de MER-OD in staat om de boa-capaciteit met 3 fte uit te breiden. Hierdoor ontstaat een veel robuuster boa-team, waardoor meer flexibiliteit ontstaat bij de inzet en waardoor het hoge aantal klacht/meldingen beter kan worden opgepakt. Voor de boa’s geldt dat er – net als voorgaande jaren – volledig gebiedsgericht zal worden gewerkt. In het gebiedsgerichte toezicht worden de relevante accenten per gemeente meegenomen en kan efficiënt met het afhandelen van klachten worden omgegaan. Meer zichtbaarheid van de boa’s is het uiteindelijke doel van deze aanpak. Net als in 2017-2022 krijgen de woon- en centrumgebieden in 2023 meer uren toebedeeld; in deze gebieden is het toezicht namelijk het hardst nodig, onder meer als gevolg van het hoge aantal klachten/meldingen. Specifieke aandachtsgebieden voor 2023 blijven toezicht in het kader van afvalbeleid, parkeren, (water)recreatie/wildkamperen, aanwezigheid in natuurgebieden en zichtbaarheid nabij scholen.
63
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Activiteit BOA domein 1 Centrumgebieden Parkeren / verkeer
Totaal Totaal aantal aantal ES MG
Totaal aantal RD
Totaal aantal MER
Percentage Percentage Percentage Aantal Aantal Aantal Aantal uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren Kengetal Capaciteit Capaciteit Capaciteit Capaciteit ES MG RD ES MG RD MER MER ES MG RD MER
52
52
52
156
100%
60%
0%
52
31
0
83
8
416
250
0
666
52
52
52
156
25%
25%
50%
13
13
26
52
4
52
52
104
208
Natuur- en bosgebieden Afvaldumpingen Motorcrossen Stoken Loslopende honden / hondenpoep Champignonpluk
52
52
52
156 0 0 0 0
35%
25%
50%
18,2
13
26
57
4
73
52
104
229
Woongebieden Parkeren/verkeer
52
52
52
156
50%
75%
92%
26
39
48
113
16
416
624
765
1805
25%
50%
50%
13
26
26
65
4
52
104
104
260
35%
10%
10%
18,2
5
5
29
4
73
21
21
114
2100
700
1140
3940
Hondenpoep Voorwerpen op of aan de weg / reclame Afvalinzamelaars / afvaldumpingen containerparkjes Oog- en oorfunctie veiligheidsissues (hangjongeren, ongewenste samenkomst, woonoverlast, inbraak)
Agrarische gebieden met (hoge) landschappelijke waarde Afvaldumpingen Voorwerpen op of aan de weg / reclame loslopende honden / hondepoep Stoken
Voorwerpen op of aan de weg / reclame Hondenpoep Oog- en oorfunctie veiligheidsissues (hangjongeren, ongewenste samenkomst, woonoverlast, inbraak)
Dag- en verblijfsrecreatiegebieden Geluidsoverlast Waterrecreatie
0 0
52
52
52
0 0
Afvaldumpingen Voorwerpen op of aan de weg / reclame Loslopende honden / hondepoep Industrieterreinen Parkeren Voorwerpen op of aan de weg / reclame Extra ureninzet gebiedsgericht toezicht. Structurele uitbreiding capaciteit vanaf 2023.
156 0
52
52
52
156
Subtotaal boa domein 1
64
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
BOA domein 2 Horeca
C-Evenementen
0
0
0
0
100%
100%
100%
0
0
0
0
14
0
0
0
0
B-Evenementen
6
5
4
15
100%
100%
100%
6
5
4
15
8
48
40
32
120
A-Evenementen
140
150
130
420
10%
10%
10%
14
15
13
42
2
28
30
26
84
integrale controles Horecainrichtingen (incl. sluitingsuur, exploitatievergunning en DHW, terrassen, Wet op de kansspelen), incl paracommerciële inrichtingen Horecacontroles brandveiligheid tijdens feestdagen (kerst, EK-WK, carnaval) Groen
152
150
114
416
16%
16%
16%
24
24
18
67
10
3
3
2
8
100%
100%
100%
3
3
2
8
2
6
6
4
16
46
46
39
131
100%
100%
100%
46
46
39
131
3
138
138
117
393
26
26
26
78
100%
100%
100%
26
26
26
78
1
26
26
26
78
26
26
26
78
100%
100%
100%
26
26
26
78
1
26
26
26
78
Toezicht BBK Incl afhandeling klachten/meldingen
30
20
15
65
100%
100%
100%
30
20
15
65
4
0
Toezicht bodem overig, incl afhandeling klachten/meldingen
26
26
20
72
100%
100%
100%
26
26
20
72
4
0
Strafrechtelijk optreden/flankerend optreden Afwikkeling pv's (milieu, bouwen, slopen, bestemmingsplan, groene wetgeving, WED overig)
10
10
5
25 0
100% 100%
100% 100%
100% 100%
10 0
10 0
5 0
25 0
3
30 0
30 0
15 0
75 0
Administratie Processen verbaal adm. afwikkeling bestuurlijke strafbeschikking
300
175
75
550
100%
100%
100%
300
175
75
550
0,1
30
17,5
7,5
55
opstellen mini proces verbaal
300
175
75
550
100%
100%
100%
300
175
75
550
0,1
opstellen uitgebreid proces verbaal
10
10
10
100% 100% 100%
100% 100% 100%
100% 100% 100%
1134
853
10 0 0 962
10 0 0 688
10 0 0 459
30 0 0 2109
16
1387
30 0 0 3374
0 0 3514
0 0 2116
0 0 2492
0 0 8121
Wet Natuurbescherming, incl afhandeling klachten/meldingen APV (vellen houtopstanden, herplantplicht, plukken paddestoelen), incl afhandeling klachten/meldingen Overig (beschermde diersoorten, crossen in buitengebied, verkeer in buitengebied/stiltegebied, uitrijden mest), incl afhandeling klachten/meldingen Bodem
Lokale projecten/aandachtspunten ES Activiteit Domein 1 en 2 Project Ondermijning (flexteam/ondermijning: hoarding, hennep/woningsluitingen/seksinrichtingen) Domein 1 Ad hoc projecten/acties veiligheid (bijv. KVO) Domein 1 Ondersteuning bij civielrechtelijke conflicten (gebruik gemeentegrond etc) Domein 1 Fietsenopruimactie Domein 1 Voetstappenproject (inbraakpreventie) Domein 1 Verkeersoverleg gemeente + JOES overleg Domein 2 Ad hoc projecten/controles (bijv. horeca) Advisering brandveiligheid horeca (incl klachten) Subtotaal
Klachten en meldingen ES Activiteit Afhandeling klachten en meldingen domein I - gebiedsgericht Afhandeling klachten en meldingen domein I - urgent Afhandeling klachten en meldingen domein II horeca Subtotaal
65
Aantal
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 2562 1,8
Kengetal Capaciteit
ES
Subtotaal boa I en II
65 4
10
2
16
32
2
4
8
12
2
24
Benodigd
3844
2,75
40
15
20 15 219
20
Aantal
Kengetal Capaciteit 800
1,5
50
1,5
75
Controles nav klachten/meldingen vinden plaats binnen tijd die is gereserveerd voor gebiedsgericht toezicht
12 862
3
36 111
0
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Domein 1 Verkeersoverleg gemeente Domein 1 Maasplassenactie Domein 1 Project Toezicht op het water (verkenning/onderzoek/evt pilot) Domein 1 Ondersteuning bij civielrechtelijke conflicten (gebruik gemeentegrond etc) Domein 2 Deelname aan preventieoverleg jeugd. Domein 2 Ad hoc projecten/controles (bijv. horeca) Advisering brandveiligheid horeca (incl klachten) Subtotaal Klachten en meldingen MG Activiteit Afhandeling klachten en meldingen domein I - gebiedsgericht Afhandeling klachten en meldingen domein I - urgent Afhandeling klachten en meldingen domein II horeca Subtotaal
Lokale projecten/aandachtspunten RD Activiteit Domein 1 Ondersteuning bij civielrechtelijke conflicten (gebruik gemeentegrond etc) Domein 1 Ondersteuning project illegale bewoning recreatiewoningen / arbeidsmigranten
75
40
2
4
8
12
2
24
2494
1,78
Verschil
35
15 15
20
14
15 267
Aantal
Kengetal Capaciteit 675
1,5
50
1,5
75
12 737
3
36 111
Aantal
Controles nav klachten/meldingen vinden plaats binnen tijd die is gereserveerd voor gebiedsgericht toezicht
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 1862 1,3
Kengetal Capaciteit
25
Benodigd
2719
1,94
25
25
Domein 1 Ad hoc projecten/acties veiligheid
30
Domein 1 Voetstappenproject (inbraakpreventie)
2
4
8
Domein 1 Verkeersoverleg gemeente
12
2
24
Domein 2 Ad hoc projecten/controles (bijv. horeca) Advisering brandveiligheid horeca (incl klachten)
Klachten en meldingen RD Activiteit Afhandeling klachten en meldingen domein I - gebiedsgericht Afhandeling klachten en meldingen domein I - urgent Afhandeling klachten en meldingen domein II horeca Subtotaal
Benodigd
20
Domein 1 en 2 Project Ondermijning (flexteam/ondermijning: hoarding, hennep/woningsluitingen/seksinrichtingen)
Subtotaal
Capaciteit in uren in fte Beschikbaar 3042 2,2
Kengetal Capaciteit
MG
Aantal
RD
Lokale projecten/aandachtspunten MG Activiteit Domein 1 en 2 Project Ondermijning (flexteam/ondermijning: hoarding, hennep/woningsluitingen/seksinrichtingen) Domein 1 Ad hoc projecten/acties veiligheid (waaronder 15 uur praktisch verkeersexamen) Domein 1 Voetstappenproject (inbraakpreventie)
25
14
10 172
Aantal
Kengetal Capaciteit 625
1,5
Controles nav klachten/meldingen vinden plaats binnen tijd die is gereserveerd voor gebiedsgericht toezicht
25
1,5
37,5
6 656
3
18 55,5
66
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
4.3 Specialistische Taken Hieronder worden de specialistische juridische taken, milieutaken en brandveiligheidstaken weergegeven die in 2023 voor de gemeente uitgevoerd gaan worden. Bij de milieutaken gaat het om werkzaamheden die worden uitgevoerd op het gebied van bodem, geluid, externe veiligheid, luchtkwaliteit en groen/ecologie. De overige specialistische taken (constructie, brandveiligheid, cultuurhistorie, sloop/asbest, energie) zijn reeds beschreven bij de toelichting op de taakonderdelen Vergunningverlening en Toezicht. 4.3.1 Juridische taken
Voor de juridische advisering rondom vergunningverlening en toezicht, alsmede de taken op het gebied van handhaving en behandelen bezwaar en beroep is een aantal juristen werkzaam. De juridische functies zijn integraal in die zin dat alle juristen adviseren over zowel vergunningverlenings- als handhavingszaken, waarbij scheiding op dossierniveau nauwlettend wordt gevolgd (geen behandeling van een handhavingsdossier wanneer ook reeds in het primaire vergunningsproces is geadviseerd over dezelfde casus). Elke jurist heeft daarbij een specifiek functioneel accent: bouwen/ro, milieu of APV/bijzondere wetten. Met deze organisatorische indeling wordt voldaan aan de kwaliteitseisen kritieke massa en inhoud. Voor 2023 zijn de benodigde werkzaamheden voor de juristen in beeld gebracht. Het betreft (niet uitputtend) de volgende werkzaamheden/activiteiten:
67
de juridische (collegiale) toets bij vergunningaanvragen, concept-vergunningen en afwijkingsbesluiten; het afhandelen van bezwaren, voorlopige voorzienings- en (hoger) beroepzaken bij zowel vergunningen als handhavingsbesluiten (dwangsom en bestuursdwang), besluiten op een handhavingsverzoek en gedoogbesluiten; het afhandelen van bezwaren tegen legesheffing (merendeels opgelegde leges in verband met verleende omgevingsvergunningen activiteit bouwen); voor Maasgouw en Echt-Susteren geldt volledige behandeling van het bezwaarschrift, voor Roerdalen wordt in voorkomende gevallen geadviseerd aan de BsgW die het bezwaarschrift formeel in behandeling heeft; het fungeren als juridische vraagbaak bij ad hoc situaties; het afhandelen van handhavingsverzoeken. Een belanghebbende kan aan de gemeente verzoeken om handhavend op te treden tegen een overtreding. De jurist bereidt het besluit hierop voor (*); het voorbereiden van een besluit tot het opleggen van een last onder dwangsom (*); het voorbereiden van een besluit tot het opleggen van een last onder bestuursdwang (*); het voorbereiden van het invorderingsbesluit bij verbeurde dwangsommen of kosten bestuursdwang (excl. de financiële afwikkeling, die is voorbehouden aan de gemeente/afdeling MER-Bedrijfsvoering), en het afhandelen van bezwaar- en beroep daartegen; het (schriftelijk) stilleggen van de bouw;
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
het voorbereiden van een gedoogbesluit; het afhandelen van ingebrekestellingen (Wet dwangsom bij niet tijdig beslissen); het juridisch ondersteunen bij een situatie van woningontruiming; het voorbereiden van besluiten op aanvragen om informatie op basis van de Wet Open Overheid (WOO, voorheen de WOB) en het afhandelen van bezwaar- en beroep hierop;
het borgen van de juridische kwaliteit van besluiten en adviezen binnen de MER-OD; daarbij zoveel mogelijk rekening houden met het gebruik van heldere taal in de communicatie met burgers en bedrijven; besluit voorbereiden tot het aanwijzen van toezichthouders; het toepassen van (pre-)mediation ter oplossing van een conflict; de MER-gemeenten is er veel aan gelegen om handhavingszaken in een zo vroeg mogelijk stadium op te lossen door partijen onder begeleiding van een mediator/bemiddelaar in gesprek te laten komen en aldus een oplossing te bereiken zonder gebruik te maken van de ‘harde’ juridische procedures. beleidsondersteuning (incl. juridische advisering bij nieuwe regelgeving en nieuwe ruimtelijke plannen), waarbij advies wordt gegeven aan de eigen organisatie, alsmede aan de beleids- en RO-afdelingen van de drie MER-gemeenten. Hieronder is begrepen een signaalfunctie ten aanzien van beleidsontwikkelingen binnen de vakterreinen waarvoor de MER-OD verantwoordelijk is.
(*) Om te kunnen handhaven is het noodzakelijk afspraken te maken over de manier waarop we vorm geven aan handhaving. Om een goede uitvoering te geven aan handhaving sluiten we aan bij de Landelijke Handhavingsstrategie (LHS). De LHS is een beleidskader voor de bestuursrechtelijke- en strafrechtelijke handhaving. Het doel van deze strategie is uitvoering geven aan de beginselplicht tot handhaven, passend optreden bij overtredingen, in vergelijkbare situaties vergelijkbare keuzes maken en interventies kiezen en toepassen op eenduidige wijze. Dit kan op zowel strafrechtelijke wijze (bestraffend) als bestuursrechtelijk (gericht op het herstel van de situatie). De keuze van de in te zetten bestuursrechtelijke sanctie vindt plaats aan de hand van de in de strategie opgenomen
68
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
interventieladder en interventiematrix. Daarbij zijn het gevolg van de overtreding en het gedrag van de overtreder bepalend voor de wijze hoe er gehandhaafd wordt. In onderhavig rekenblad zijn de benodigde uren voor de hierboven genoemde werkzaamheden per gemeente in beeld gebracht. De opgenomen aantallen per activiteit zijn gebaseerd op de ervaringscijfers 2019-2022. Het kengetal per activiteit is gebaseerd op de benodigde uren voor het uitvoeren van die activiteit. De afgelopen jaren is geconstateerd dat steeds meer juridische procedures, voor zover niet opgelost door (pre)mediation, langer duren dan voorheen. Dit heeft weer enerzijds met de verhoogde complexiteit van veel zaken te maken, anderzijds met grotere vasthoudendheid van de procederende partijen. Een en ander heeft enkele jaren geleden geleid tot de aanpassing (merendeels naar boven) van enkele kengetallen. Er bestaat geen aanleiding om deze kengetallen verder bij te stellen. In 2021 en 2022 was een toename van het aantal bezwaar- en beroepzaken en eveneens een stijging van het aantal handhavingszaken aan de orde. Deze fluctuaties zien we de afgelopen jaren voortdurend. Het is een vraaggestuurd taakveld, de werkvoorraad bij de MER-OD is nagenoeg volledig afhankelijk van de zaken die door burgers en bedrijven worden geïnitieerd.
In dit Uitvoeringsprogramma 2023 zijn de recente trends wel zoveel mogelijk ‘vertaald’, hetgeen een kleine toename van de hoeveelheid geraamd juridisch werk betekent. Aan de zijde van de gemeente worden de ingekomen bezwaren gemonitord door de commissie bezwaarschriften. Deze registratie vormt de basis voor de verslaglegging in het Burgerjaarverslag. Mogelijk wijken de aantallen in dit Burgerjaarverslag af van de aantallen die door de MER-OD worden geregistreerd. Dat heeft enkel te maken met het ‘meetmoment’ (ingekomen of afgehandeld). Overall gezien zitten er (uiteraard) geen verschillen in het aantal bezwaren. Projecten en lokale accenten Naast bovengenoemde reguliere taken, worden de juridisch medewerkers tevens ingezet voor een groot aantal projecten van de MER-OD of de MER-gemeenten, niet zelden betreft dit uren die zijn gereserveerd voor de juridische afwikkeling van toezichtprojecten. Zo is er in 2023 capaciteit geraamd voor de juridische ondersteuning van een aantal MER-brede projecten: ‘Aanpak Ondermijning’, ‘Omgevingswet’ en het ‘VVGB-project’.
Voorts zijn er lokale projecten per gemeente, waarin juridische ondersteuning nodig is: Maasgouw: ‘Aanpak onrechtmatige bewoningen recreatieparken’, ‘Inhaalslag exploitatievergunningen campings’, ‘Toezicht locaties arbeidsmigranten’ en ‘Vakantiepark Boschmolenplas’; Echt-Susteren: Geen specifieke projecten Roerdalen: ‘Woonwagenlocaties’, ‘Aanpak onrechtmatige bewoningen recreatieparken’ en ‘APV actualisatie Light’ Voor een toelichting op de geplande projecten wordt verwezen naar paragraaf 4.4.2 van dit uitvoeringsprogramma. Naast de inhoudelijke, thematische projecten is er bij de juristen tijd geraamd voor de advisering van de vragen vanuit de MER-gemeenten op het gebied van beleid, bestemmingsplannen, verordeningen
69
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
en ruimtelijke of civieltechnische projecten en de juridische ondersteuning bij acties van flex- of interventieteam. Er zijn extra uren geraamd voor het kunnen opvangen van complexe en/of langdurige bezwaar-, beroeps- of handhavingsprocedures. Ook is er voldoende PM-ruimte ingebouwd, zodat onvoorziene inzet kan worden opgevangen. Voor elke gemeente zijn uren opgenomen ten behoeve van het kunnen inzetten van (pre)mediation-instrumenten.
Conclusie benodigde capaciteit S-juridisch Ten aanzien van het onderdeel ‘Juridisch’ kan worden geconcludeerd dat er een grotere vraag ligt dan er capaciteit voorhanden is (op basis van de vaste bezetting / nulmeting 2013). Dit is deels een gevolg van de grote claim die het reguliere juridische werk op de aanwezige capaciteit legt en deels het gevolg van de door de gemeenten gewenste projecten, waarbij inzet wordt gevraagd vanuit de MER-OD (bijv. Omgevingswet). Voor wat betreft de vraag hoe met de eventuele financiële consequenties van het organiseren van deze extra capaciteitsclaim wordt omgegaan, wordt verwezen naar hoofdstuk 6 (‘Wat gaat het kosten?’). Zeker is in elk geval dat er bij de MER-OD extra formatie zal moeten worden ingezet om de werkzaamheden mbt de juridische producten in 2023 te kunnen uitvoeren. Deels wordt deze extra urenclaim overigens al gedekt door specifieke budgetten die door de gemeenten zijn gereserveerd voor een of meerdere projecten. Hierbij geldt – net als bij de werkzaamheden mbt vergunningverlening – dat het werk van de juristen grotendeels vraaggestuurd is. Van te voren is niet exact te voorspellen hoeveel handhavingsverzoeken, bezwaren, beroepen, WOB-verzoeken, etc. op de MER-OD afkomen.
Op basis van jarenlange ervaring kan hier wel een goed onderbouwde indicatie voor worden gegeven, maar één of twee grote handhavingszaken kunnen al voor extra druk op de capaciteit zorgen. Reden te meer voor de MER-OD om een deel van de extra benodigde juridische capaciteit flexibel te organiseren. De capaciteit die nodig is om de extra werkzaamheden uit te kunnen voeren met betrekking tot de zogenaamde vvgb-bedrijven (gedecentraliseerde, voormalig provinciale inrichtingen) is eveneens opgenomen in het hierna getoonde rekenblad, maar wordt elders in dit Uitvoeringsprogramma beschreven vanwege de samenhang met de andere vvgbtaken (paragraaf 4.4.1). Voor deze werkzaamheden wordt de MER-OD volledig financieel gecompenseerd.
70
Uitvoeringsprogramma 2023 MER-Omgevingsdienst
Activiteit Vergunningverlening Juridische (collegiale) toets vergunningaanvragen
Totaal Totaal aantal aantal ES MG
Totaal aantal RD
Totaal aantal MER
Percentage Percentage Percentage Aantal Aantal Aantal Aantal uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren uitvoeren Kengetal Capaciteit Capaciteit Capaciteit Capaciteit ES MG RD ES MG RD MER MER ES MG RD MER
7
7
5
19
100%
100%
100%
7
7
5
19
1
7
7
5
19
Juridische toets concept vergunning Juridische toets afwijkingsbesluiten (binnenplans, kruimel, projectbesluit) Bezwaar vergunningen Voorlopige voorziening vergunningen Beroep vergunningen Hoger beroep vergunningen Bezwaar legesheffing Beroep legesheffing Hoger beroep legesheffing
137
127
98
362
100%
100%
100%
137
127
98
362
1
137
127
98
362
75 18 1 5 3 20 2 0
75 16 1 4 2 15 2 0
50 11 1 2 1 5 0 0
200 45 3 11 6 40 4 0
100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
100% 100% 100% 100% 100% 100% 100% 100%
75 18 1 5 3 20 2 0
75 16 1 4 2 15 2 0
50 11 1 2 1 5 0 0
200 45 3 11 6 40 4 0
2,5 30 25 26 30 10 24 33
187,5 540 25 130 90 200 48 0
187,5 480 25 104 60 150 48 0
125 330 25 52 30 50 0 0
500 1350 75 286 180 400 96 0
Ingebrekestellingen (Wet dwangsom) Intrekking vergunning (bijvoorbeeld wanneer daarvan langdurig geen gebruik is gemaakt) Besluit Bezwaar Beroep Hoger beroep Voorlopige voorziening Vraagbaak ad hoc-situaties Toezicht en handhaving Handhavingsverzoek Besluit Bezwaar Beroep Hoger beroep Voorlopige voorziening Last onder dwangsom Besluit Bezwaar Beroep Hoger beroep Voorlopige voorziening