02 Bijlage Jaarstukken 2025 (oud)

Versnellingsacties Toeristische bewegwijzering In 2025 hebben we volgens de planning en budget onze toeristische bewegwijzering geïnventariseerd en vervolgens geactualiseerd en uniform gemaakt. Dit deden we voor de uitstraling van de gemeente op toeristisch vlak en om het toeristisch merk "Klein Geluk uit Roerdalen" meer te promoten. Het merklogo is ook aangebracht op de bebording. Onderzoek energieknooppunten In 2025 hebben we geen onderzoek gestart naar de effecten van de energieknooppunten in Limburg op Roerdalen. De € 15.000 die hier voor zijn gebudgetteerd zijn daardoor niet besteed. Nu de situatie duidelijker geworden is rondom diepe aanlanding wind op zee, waterstof en CO2 is het logischer om het onderzoek te starten in 2026. Onderzoek bedrijventerrein Er is in 2025 volgens budget (€ 5.000) een haalbaarheidsstudie opgestart voor het realiseren van een combinatie van wonen en/of bedrijvigheid in Vlodrop. Zie ook voor toelichting actie 1 van ‘Gezond ondernemersklimaat stimuleren’. Onderzoek locaties VAB en leegstaande bebouwing In 2025 was € 35.000 gereserveerd voor de inventarisatie van de VAB locaties. Alleen het eerste deel is uitgevoerd (kosten € 1.620), het opstellen van een beoordelingsmatrix. Voor een verdere toelichting zie programma 4, tactisch doel 9 (actie 2).

36

Reguliere werkzaamheden • Economie; • Bedrijventerreinen; • Bedrijfscontactfunctionaris; • Ondernemersloket; • Op peil houden van het recreatief routenetwerk; • Samenwerken met ondernemers en partners binnen de recreatieve sector; • Geluksweekend; • Begeleiden ruimtelijke ontwikkelingen; • Omgevingsvergunningen; • Deelname aan diverse (eu)regionale samenwerkingsverbanden; • Gebiedsontwikkelingen t.b.v. natuurontwikkeling); • Samenwerking Limburgse Maasterrassen/ Nationaal Park de Meinweg; • Deelname Samenwerking Midden-Limburg Ruimte; • Inzet expertise andere collega’s voor de doelen van de Nationale Opgaven; • Coördinatie energiecoaches.

Financieel bedragen x € 1.000 Rekening Verschil 2025

Rekening 2024

Primitieve begroting

Actuele begroting

4. Economie, natuur, toerisme en cultuur Lasten Baten Saldo baten lasten

-2.813 1.267 -1.546

-2.870 1.520 -1.350

-3.534 1.567 -1.966

-2.815 2.748 -67

719 1.181 1.900

V V V

Mutatie reserves Toevoegingen Onttrekkingen Mutatie reserves

-860 1.325 465

0 289 289

0 879 879

0 205 205

0 -674 -674

N N N

Resultaat

-1.081

-1.061

-1.087

138

1.226

V

Programma

Jaarstukken 2025

37

Toelichting 4. Economie, natuur, toerisme en cultuur Lasten Recreatie, toerisme en cultuur De geraamde kosten voor projecten in het kader van toerisme zijn niet volledig gemaakt, met name vanwege de Regiodeal. Deze middelen zijn vervolgens gereserveerd om recreatie, toerisme en cultuur te stimuleren rondom het OLS in 2026. De geraamde kosten worden gedekt uit de reserve Toerisme. Niet besteedde middelen worden niet onttrokken aan de reserve. Zie ook mutatie reserve.

41

V

45

V

192

V

168

V

39

V

50

V

95

V

Grondzaken Doordat één bedrijfskavel binnen projectgebied LOG Montfort nog niet is verkocht, laat de landschappelijke inpassing nog even op zich wachten. Hiervoor is een bedrag van €27.000 gereserveerd wat meegenomen wordt naar het volgende jaar.

27

V

Door een aantal grondruilingen van agrarische grond is de boekwaarde van de verkochte stukken afgeschreven, zie ook bij de baten.

-201 N

Duurzaamheid De uitgaven in het kader van de SPUK CDOKE zijn lager dan het door het Rijk toegekende bedrag. Dit bedrag mag besteed worden tot en met 2027. De niet besteedde middelen worden gereserveerd voor 2026. Minder uitgaven aan de uitvoering Actieplan Duurzame Energie (4 Thema's), er is vertraging opgelopen door capaciteitsgebrek vanwege vacatures. Lagere lasten in het kader van duurzaamheid doordat er vertraging is opgelopen vanwege vacatures. Lagere kosten in verband met lagere kapitaallasten investering duurzaamheid, zonnepanelen en laadpalen. Omgevingswet De kosten zijn lager dan begroot omdat er nog geen kosten zijn gemaakt voor evaluatie van de processen van de Omgevingswet. De evaluatie van de processen is inmiddels wel gestart in MER verband. De kosten voor de aanschaf/implementatie van software voor de Omgevingswet zijn ook lager als begroot. De aanschaf en implementatie zijn inmiddels afgerond. De kosten worden gedekt uit de reserve Programmaplan Omgevingswet. Zie mutatie reserves. De kosten voor inhuur van tijdelijk personeel zijn gedekt uit de ‘Beëindigingsregeling veehouderijen’ (rijksuitkering), deze regeling is vooraf niet voorzien. Hierdoor zijn de kosten lager dan begroot. De kosten worden gedekt uit de reserve Programmaplan Omgevingswet. Zie mutatie reserves.

38

Verschil

4. Economie, natuur, toerisme en cultuur

Verschil

Overig Van het Oud Limburgs Schuttersfeest (OLS) resteert er een budget per 31/12/2025. Hierdoor heeft er ook een lagere onttrekking plaatsgevonden uit de algemene reserve. Totaal lasten Baten Duurzaamheid Hogere pachtopbrengsten dan vooraf ingeschat. De inschatting van de opbrengsten vindt elk jaar plaats voordat de nieuwe pachtprijzen van het landelijke pachtprijzenbesluit bekend worden gemaakt. Er is een hogere opbrengst dan begroot voor duurzaamheid als gevolg van de ontvangen subsidie voor het Soorten Management Plan (SMP) Dit betreft de Specifieke Uitkering capaciteit decentrale overheden voor klimaaten energiebeleid (CDOKE). Zie hiervoor de toelichting bij de lasten. Grondzaken Door een aantal grondruilingen van agrarische grond zijn er boekwinsten gerealiseerd op de verkochte percelen. Er zijn meer inkomsten ontvangen dan begroot voor de telecom zendmasten die op gemeentelijk eigendom staan. Dit komt omdat er na een controle bleek dat de gemeente al jarenlang één zendmast niet betaald kreeg. Dit is nu eenmalig rechtgezet. Vrijval voorziening grond Zonnestation Montfort. Totaal baten Mutatie reserves Lagere onttrekking aan de algemene reserve in het kader van het OLS. De onttrekking zal plaatsvinden in 2026.

255

V

711

V

31

V

100

V

-33 N

952

V

34 152

V V

1.236

V

-255 N

Lagere onttrekking aan de algemene reserve in het kader van duurzaamheid.

-168 N

Lagere onttrekking aan de algemene reserve omdat er nog geen kosten zijn gemaakt voor evaluatie van de processen van de Omgevingswet. De kosten voor de aanschaf/implementatie van software voor de Omgevingswet zijn ook lager dan begroot.

-50 N

Lagere onttrekking aan de reserve dekking investeringen economisch nut in verband met lagere kapitaallasten investering duurzaamheid, zonnepanelen en laadpalen.

-39 N

De lasten in het kader van toerisme, die uit de reserve zijn betaald, zijn lager. Lagere onttrekking aan de reserve Omgevingswet.

-40 N -95 N

Lagere onttrekking aan de reserve gebiedsvisie LOG Montfort.

-27 N

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

-674 N -47 N

Totaal afwijkingen

1.226

Jaarstukken 2025

V

39

PROGRAMMA 5 WOONOMGEVING Inleiding Zes dorpen en verschillende buurtschappen met een eigen identiteit, ingebed in een landelijke en groene omgeving, maken dat het uitstekend wonen is in Roerdalen. Door allerlei (landelijke) ontwikkelingen staat dit wel onder druk. Het Rijk neemt op het gebied van wonen steeds meer de regie, de provincie vertaalt dit vervolgens door en stelt eigen beleid op. Nieuwe wet- en regelgeving rondom wonen en woningbouw is continu in ontwikkeling, waardoor het anticiperen hierop een dynamisch proces is dat vraagt om veel flexibiliteit. Om voorbereid te zijn op de nieuwe wet- en regelgeving worden diverse lokale en regionale visies opgesteld. De nieuwe wetgeving legt steeds meer taken bij de gemeenten. In het voortraject zetten we ons in om ook binnen dit programma op regionaal en provinciaal niveau invloed uit te oefenen op de concretisering van de nieuwe wetgeving. Dit doen we door aandacht te vragen voor de kritische succesfactoren voor woningbouwplannen (subsidiemiddelen, netwerkcongestie, beperkte capaciteit etc.) die belangrijk zijn voor de resultaten die wij als gemeente willen behalen. Deze ontwikkelingen kosten veel tijd en staan op gespannen voet met de inzet voor onze eigen begrotingsdoelen.

Het vraagt om continue afwegen van de inzet van onze medewerkers voor het realiseren van concrete resultaten in Roerdalen en het beïnvloeden van de ontwikkeling van nieuwe plannen c.q. wetgeving van hogere overheden. Bij het ‘bouwen naar behoefte’ gaat het niet alleen om het aantal woningen dat wij willen toevoegen, maar ook om woningen die passen bij de behoefte van onze inwoners. We willen hierbij onderscheidend zijn door nieuwe woonvormen mogelijk te maken. Door aan dit alles aandacht te schenken dragen we bij aan bestaanszekerheid. Het verduurzamen van de bestaande, veelal particuliere woningvoorraad sluit ook aan bij onze duurzaamheidsopgave. Bij woningen wordt ook afval opgehaald, we zetten daarbij in op de nieuwe manier van afvalinzameling, waarmee de hoeveelheid restafval per inwoner vermindert en de kostenstijging zoveel mogelijk beperkt blijft. We geven prioriteit aan woningbouw en willen de ambitie uit het Actieplan Versnellen Woningbouw realiseren door in vier jaar tijd 500 nieuwe woningen te bouwen. Daarmee dragen we bij aan het uitvoeren van de Woondeal. We blijven regionaal samenwerken aan betere ondersteuning door het Rijk. Dat doen we ook via het traject ‘Elke Regio Telt’ dat inmiddels is opgegaan in het Nationaal Programma Vitale Regio's en waarvoor Midden-Limburg een link heeft gelegd met de Regio Deal.

In 2025 hebben we gewerkt aan actuele beleidskaders voor wonen, zo hebben we stappen richting een regionaal afgestemd volkshuisvestingsprogramma gezet. Ook is gewerkt aan een lokale woon-zorgvisie, waarbij Stakeholdersbijeenkomsten ertoe hebben geleid dat welzijn een prominente plek heeft gekregen in de visie en de naam van de visie hierop is aangepast naar Welzijn-Wonen- Zorg visie. Door de krapte op de woningmarkt is een passende woning niet voor iedereen vanzelfsprekend. In onze woningbouwplannen houden we daar rekening mee. Zo werken we onder andere verder aan de uitbreiding van onze woonwagenlocaties. Daarnaast is het mogelijk dat we (nieuwe) opgaven krijgen wat betreft de huisvesting van ontheemden (vluchtelingen en statushouders). Daar bereiden we ons op voor. Ook blijven we investeren in de samenwerking met de woningcorporatie(s) en de huurdersbelangenvereniging. We maken meerjarige prestatieafspraken op alle thema’s van ons woonbeleid.

40

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan

Strategisch programmadoel: woningen (ver)bouwen naar behoefte, hierbij aansluiten op de korte termijn en kijkend naar een toekomstbestendige woningvoorraad.

Tactische doelen 12. We bouwen in de komende jaren jaarlijks gemiddeld 125 extra woningen die qua kwaliteit, aantallen en proces goed aansluit bij de behoefte van onze inwoners Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Opzetten Actieplan versnellen woningbouw Actie 2: Actualiseren Omgevingsvisie Roerdalen 2050 Actie 3: Ontwikkelen van woningbouwlocaties waar de gemeente-eigendom heeft Actie 4: Faciliteren van initiatieven van inwoners en ontwikkelaars voor het inrichten van locaties voor wonen Actie 5: Stimuleren van kavel- en woningsplitsing

☺ ☺ ☺ ☺

☺ ☺ ☺ ☺

☺ ☺  

☺

☺

☺

Toelichting Actie 1: Opzetten Actieplan versnellen woningbouw De gemeenteraad heeft op 10 april 2025 het Actieplan versnellen woningbouw vastgesteld. In dit Actieplan zijn de ambities voor het versnellen van de woningbouw opgenomen en is weergegeven aan welke projecten en (beleidsmatige) bouwstenen we werken op de korte-, middellange- en lange termijn. Daarnaast is de financiële vertaling van deze ambities opgenomen en aangegeven op welke wijze we sturen op deze ambities. Actie 2: Actualiseren Omgevingsvisie Roerdalen 2050 Naar aanleiding van het gevestigde voorkeursrecht op diverse gebieden voor woningbouw en bijbehorende voorzieningen is gestart met de thematische wijziging van de Omgevingsvisie Roerdalen 2050 voor het onderdeel Wonen. In 2025 is een enquête uitgevoerd onder het inwonerspanel om informatie op te halen voor de wijziging van de visie. Begin 2026 is de ontwerp-Omgevingsvisie ter inzage gelegd. Dit is later geweest dan oorspronkelijk gepland omdat de Omgevingsvisie, sinds de inwerkingtreding van de Omgevingswet, gepubliceerd moet worden via de nieuwe technische standaarden en daarvoor pas in 2025 nieuwe software is aangeschaft en vervolgens geïmplementeerd. Beoogd is de visie in de eerste helft van 2026 ter besluitvorming voor te leggen aan de gemeenteraad.

Jaarstukken 2025

41

Actie 3: Ontwikkelen van woningbouwlocaties waar de gemeente-eigendom heeft Wienkeskoel Fase III Melick In 2025 hebben we gewerkt aan een ruimtelijk kader voor Wienkeskoel. Het ruimtelijk kader is opgesteld door een extern bureau. Omwonenden, woningzoekenden en andere geïnteresseerden hebben meegedacht over het plan. Het ruimtelijk kader betreft een ontwerp op hoofdlijnen. De planning was om het ruimtelijk kader in december 2025 ter besluitvorming aan de gemeenteraad voor te leggen. Uit het concept ruimtelijk kader kwamen echter een aantal aandachtspunten naar voren. Dit zijn de financiële doorrekening van het plan, de ontsluiting van het plangebied en de gevolgen van het dascompensatiegebied. Op verzoek van het college en de gemeenteraad worden deze aspecten eerst verder onderzocht. Afronding wijk Holsterveld Vlodrop In deze nieuwe wijk zijn in 2025 een tiental levensloopbestendige sociale huurwoningen (eenlaags) en een tiental koopwoningen aan de nieuwe bewoners opgeleverd. De drie gemeentelijke vrije kavels die nog te koop stonden zijn allemaal verkocht, echter nog niet allemaal bij de notaris gepasseerd. Afronding van de wijk met betrekking tot inrichting van het groen en het leggen van bestrating staat gepland voor 2026.

Centrumplan Herkenbosch In 2025 is stevig doorgebouwd aan de grondgebonden woningen en is gestart met de realisatie van het appartementencomplex van Wonen Limburg. De ontwikkelende partij heeft de grondgebonden woningen rond de zomer opgeleverd en de bewoners hebben de sleutel gekregen van hun nieuwe huis. Het appartementencomplex van Wonen Limburg is in 2025 een heel eind gevorderd en wordt in 2026 opgeleverd. Ook wordt de openbare ruimte dan ingericht waarna het plan gereed is. Actie 4: Faciliteren van initiatieven van inwoners en ontwikkelaars voor het inrichten van locaties voor wonen Naast de woningbouwplannen van de gemeente is in 2025 gewerkt aan diverse initiatieven van ontwikkelaars en particulieren. Via de voortgangsrapportages van het Actieplan Versnellen woningbouw is de gemeenteraad geïnformeerd over de actuele stand van zaken van alle plannen en projecten waaraan gewerkt wordt. Geconstateerd wordt dat de complexiteit van plannen en projecten toeneemt. Onder andere door landelijke regelgeving. Daarnaast zorgt de implementatie van de Omgevingswet op dit moment vaak nog voor extra werk. Daardoor duren procedures vaak langer. Actie 5: Stimuleren van kavel- en woningsplitsing Voor het stimuleren van kavel- en woningsplitsing hebben we in 2025 de Beleidsregels Woningen kavelsplitsing Roerdalen (2025) vastgesteld.

Na vaststelling van deze beleidsregel is een campagne gestart waarbij inwoners geïnformeerd zijn over de mogelijkheden voor kavel- en woningsplitsing. Hoewel er naar aanleiding van de campagne veel contact is gezocht met de gemeente om specifieke casussen te bespreken zijn er nog weinig realisaties. In 2025 zijn ongeveer 10 woningen gerealiseerd via kavel- of woningsplitsing. Het effect van de beleidsregel en de campagne wordt pas zichtbaar in 2026 en verder. Op dit moment zien we de aantallen voor concrete aanvragen nog niet toenemen.

42

13. We hebben bijzondere aandacht voor specifieke woonvormen voor onze inwoners met een zorgbehoefte. Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Vaststellen van een visie op wonen en zorg

☺

☺



Toelichting Actie 1: Vaststellen van een visie op wonen en zorg In 2025 is gewerkt aan de visie. Er hebben diverse bijeenkomsten met stakeholders plaatsgevonden om input op te halen voor het opstellen hiervan. Om dit traject zorgvuldig te doorlopen heeft het ophalen van input voor de visie langer geduurd dan gepland. Deze stakeholdersbijeenkomsten hebben ertoe geleid dat welzijn een prominente plek heeft gekregen in de visie en de naam van de visie aangepast is van Wonen en Zorg visie naar Welzijn-WonenZorg visie. De behandeling van de visie is gepland voor de raadsvergadering van maart 2026. 14. In Roerdalen is het prettig wonen. We willen daarbij ruimte bieden voor iedereen. Sommige doelgroepen verdienen daarbij extra aandacht. Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: We werken aan de uitbreiding van onze  woonwagenlocaties in Herkenbosch, Melick en Montfort Actie 2: We ronden de realisering van flexwoningen in    onze kernen af

☺ ☺

☺ ☺

 ☺

Toelichting Actie 1: We werken aan de uitbreiding van onze woonwagenlocaties in Herkenbosch, Melick en Montfort In 2025 is overeenstemming met Wonen Limburg bereikt over het financiële kader en is de vergunning voor de uitbreiding van de woonwagenlocatie in Herkenbosch aangevraagd en verleend. Ook is de grond overgedragen aan Wonen Limburg. In 2026 wordt gestart met de realisatie van de woonwagenwoningen in Herkenbosch en maakt de gemeente het gebied woonrijp. In Montfort is in 2025 ook overeenstemming bereikt over het financiële kader en is het planologische kader onherroepelijk geworden. Door Wonen Limburg moet voor deze uitbreiding nog vergunning worden aangevraagd en moet de grond nog worden overdragen. Naar verwachting wordt dit in 2026 bewerkstelligd en wordt gestart met de werkzaamheden voor de realisatie van de woonwagenwoningen. De bewoner die een van de kavels heeft gekocht is in 2025 eigenaar geworden van de grond en kan ook verder met de planvorming. Voor de kern Melick maakt de uitbreiding van de woonwagenlocatie onderdeel uit van Wienkeskoel fase III. Omdat het project Wienkeskoel fase III zich nog in de ontwerpfase bevindt, is er nog geen definitieve planning van de woonwagenlocatie. Actie 2: We ronden de realisering van flexwoningen in onze kernen af. De laatste 12 van de in totaal 72 tijdelijke woningen zijn geplaatst.

De uitvoering heeft meer kosten met zich meegebracht door gestegen uitvoeringskosten. Bij de halfjaarrapportage is daarvoor een aanvullend krediet van € 500.000 beschikbaar gesteld. De kosten worden betaald uit de extra inkomsten vanuit de bekostigingsregeling opvang ontheemden.

Jaarstukken 2025

43

15. We zetten in op een duurzame woonomgeving en woningvoorraad Onderwerp Inhoud Actie 1: We leggen de verbinding tussen onze  duurzaamheidsambities en doelstellingen en de verduurzaming van de woningvoorraad Actie 2: (Her)overwegen (doelstellingen) Beleidsvisie  Afval 2019-2023 Actie 3: Bewustwording op het gebied van milieu en  duurzaamheid creëren onder onze jongste inwoners

Financiën

Planning

☺

☺



☺ ☺

☺ ☺

☺ ☺

Toelichting Actie 1: We leggen de verbinding tussen onze duurzaamheidsambities en doelstellingen en de verduurzaming van de woningvoorraad. In 2025 zijn nog niet alle aspecten die input vormen voor het afwegingskader uitgewerkt of nader onderzocht, daarom is de start voor het opstellen van het afwegingskader doorgeschoven naar 2026. Actie 2: (Her)overwegen (doelstellingen) Beleidsvisie Afval 2019-2023 In samenwerking met de deelnemende gemeenten binnen de gemeenschappelijke regeling RD Maasland is in 2024 en 2025 gewerkt aan de voorbereiding van een gezamenlijk grondstoffenplan. Begin oktober 2025 heeft een raadsbijeenkomst plaatsgevonden waarin het concept‑grondstoffenplan is toegelicht en besproken. Omdat niet alle deelnemende gemeenten hun eigen bestuurlijke afstemming in 2025 hebben kunnen afronden, wordt het grondstoffenplan in 2026 ter definitieve vaststelling aan de gemeenteraad voorgelegd. Hiermee wordt geborgd dat het plan breed gedragen wordt binnen alle deelnemende gemeenten en aansluit bij de gezamenlijke ambities voor de komende jaren. Actie 3: Bewustwording op het gebied van milieu en duurzaamheid creëren onder onze jongste inwoners Alle basisscholen in onze gemeente nemen deel aan het educatieprogramma van RD Maasland. Dit programma draagt bij aan de bewustwording en waardenvorming rondom afval en grondstoffen.

Door kinderen op jonge leeftijd te leren hoe zij afval kunnen scheiden en voorkomen, wordt duurzaam gedrag gestimuleerd en ontstaat op latere leeftijd eerder een bestendige en verantwoorde gewoonte. Uit de evaluatie met de basisscholen is bovendien gebleken dat zij zeer tevreden zijn over de ondersteuning van zowel de gemeente als RD Maasland. Het project verloopt naar tevredenheid en wordt als waardevol en praktisch inzetbaar ervaren.

44

Wat hebben we nog meer gedaan Voorkeursrecht en grondaankopen versnellen woningbouw Op 3 en 4 juli 2024 heeft de gemeenteraad voorkeursrecht gevestigd op diverse gebieden in de gemeente. Naar aanleiding van dit gevestigde voorkeursrecht is een groot aantal percelen aangeboden aan de gemeente. Op basis daarvan zijn diverse gronden aangekocht in 2025. In Posterholt zijn diverse percelen aangekocht in het gebied tussen de N-weg en de kern. In Sint Odiliënberg is de (voormalige) agrarische bedrijfslocatie Reutjesweg 49 aangekocht. Daarnaast zijn we nog met diverse eigenaren in onderhandeling. In de raadswerkgroep Wonen van eind 2025 hebben we hierover een presentatie gegeven. Bij het vaststellen van de thematische wijziging van de Omgevingsvisie moet een nieuw besluit worden genomen over het al dan niet bestendigen van het voorkeursrecht. In 2025 is dit al voorbereid door vragen over de voorkeursrechtgebieden te stellen in een enquête onder het inwonerspanel. Over de voorbereidingen voor dit besluit is de raadswerkgroep Wonen eveneens geïnformeerd eind 2025. Uitvoering Actieplan Versnellen woningbouw In april 2025 is het Actieplan Versnellen woningbouw vastgesteld. Op basis van het vastgestelde Actieplan is meteen gestart met de uitvoering van dit plan. Zo is, in afstemming met de regio Midden-Limburg, opdracht verstrekt voor het opstellen van het Volkshuisvestingsprogramma.

Dat wordt straks een verplichting op basis van de Wet versterking regie volkshuisvesting. Ook is een start gemaakt met het Programma Kostenverhaal en het uitwerken van de daaraan gerelateerde voorziening voor het verevenen van woningbouwtypes. Hiermee zorgen wij ervoor dat er een goede mix aan woningbouwtypes ontstaat in onze nieuwbouwplannen. Verder is een start gemaakt met de website ‘Samen Doen Samen Bouwen’ waarop straks alle informatie zichtbaar wordt over ons woningbouwbeleid en onze projecten. Ook is gewerkt aan concrete projecten zoals de schoollocaties in Posterholt en Vlodrop en 't Sittert in Sint Odiliënberg. In verband met het organiseren van het OLS in 2026 was het nodig om grote projecten te prioriteren en is ervoor gekozen om 't Sittert verder op te pakken na het OLS. Aanvragen regionale ‘Subsidie flexibele ondersteuning woningbouw 2025-2027' In 2025 heeft Roerdalen als penvoerder van het werkveld wonen de regionale subsidieaanvraag voorbereid, in nauw overleg met de overige gemeenten in Midden-Limburg. Met deze subsidiemiddelen is in 2025 vooruitlopend op de subsidie geanticipeerd op de Wet versterking regie volkshuisvesting regionaal en gewerkt aan een Volkshuisvestingsprogramma. In dit regionaal afgestemd Volkshuisvestingsprogramma zal het Programma Versnellen Woningbouw een plek krijgen.

Jaarstukken 2025

45

Reguliere werkzaamheden • Planologische procedures en omgevingsvergunningen; • Begeleiden ruimtelijke ontwikkelingen; • Grondexploitaties; • Gebiedsontwikkeling; • Planschadezaken / Nadeelcompensatie; • Trekkersrol, penvoerderschap en uitvoering Samenwerking Midden-Limburg (SML) op het gebied van Wonen; • Regionale trekkersrol en uitvoering Kernteam Woondeal Limburg; • Startersleningen; • Uitvoering afvalbeleid in samenspraak met GR RD Maasland en communicatie naar de inwoners; • Accounthouder MER-Omgevingsdienst en Regionale Uitvoeringsdienst Noord- en Midden-Limburg; • Inzet expertise andere collega’s voor doelen van de Nationale Opgaven; • Subsidies binnenhalen en verantwoorden.

Financieel bedragen x € 1.000

Rekening 2024

Primitieve begroting

Actuele begroting

Rekening 2025

Verschil

5. Woonomgeving Lasten Baten Saldo baten lasten

-6.519 6.433 -86

-5.984 4.643 -1.341

-7.150 4.825 -2.325

-8.030 6.932 -1.098

-880 N 2.107 V 1.228 V

Mutatie reserves Toevoegingen Onttrekkingen Mutatie reserves

-1.008 0 -1.008

-11 0 -11

-233 833 600

0 69 69

233 V -764 N -530 N

Resultaat

-1.094

-1.353

-1.726

-1.028

Programma

46

697

V

Toelichting 5. Woonomgeving Lasten Afval Binnen het taakveld afvalverwerking is sprake van een positief resultaat. De begroting gaat uit van volledige kostendekkendheid. Een aantal kosten die verwacht werden zijn uiteindelijk betaald uit de algemene reserve van de gemeenschappelijke regeling. Ook kunnen marktschommelingen in de verwerking van verschillende afvalstromen zorgen voor verschillen in de realisatie. Deze ontwikkelingen hebben gezamenlijk ook geleid tot lagere lasten binnen de afvalverwerking. Vorming egalisatie voorziening afval.

Verschil

173 -380

V N

Boekwaarde grondexploitaties: De inkomsten, uitgaven en de tussentijdse winstneming van de grondexploitaties worden, volgens BBV-voorschriften, overgebracht naar de voorraden/onderhanden werk op de balans. In de paragraaf Gemeentelijk grondbeleid staat een inhoudelijke toelichting van de mutaties.

-1.033

N

We hebben geld gekregen van het Rijk om het proces rondom de Wet betaalbare huur in te richten. In plaats van dat elke gemeente zelf een meldpunt inricht, hebben we het gezamenlijk binnen de MER-OD georganiseerd. Daardoor zijn de kosten voor onze gemeente lager uitgevallen dan we vooraf hadden begroot.

39

V

Startbouwimpuls Specifieke Uitkering Rijk ten behoeve van versnelde uitvoering woningbouwplannen (Centrumplan Herkenbosch en Petrusberg). De woningbouwplannen worden gerealiseerd door externe marktpartijen. Uitgaven zijn niet begroot omdat ze volledig worden gedekt uit de SPUK en daarmee kostenneutraal zijn, zie ook bij de baten.

-310

N

Actieplan versnellen woningbouw De raad heeft in april 2025 onder meer een budget van € 693.000 beschikbaar gesteld om uitvoering te geven aan het Actieplan Versnellen Woningbouw. De uitgaven worden gedekt uit de Algemene reserve. In 2025 zijn uitgaven voor een bedrag van € 69.000 ten laste van het budget gebracht. Dit betekent dat een restant budget van € 624.000 resteert. Dit bedrag dient overgeheveld te worden naar 2026 ter dekking van toekomstige uitgaven in het kader van het actieplan.

624

V

Verhoging verliesvoorziening centrumplan Herkenbosch. Uit actualisatie van de grondexploitatie blijkt dat het tekort voor dit onderhavige plan toeneemt met € 150.000. De toename van het tekort wordt veroorzaakt door onder meer hogere kosten voor het woonrijp maken, de hogere kosten voor de realisatie van het openbaar groen en het realiseren van een niet voorziene erfafscheiding. Op grond van de verslaggevingsvoorschriften is voor het becijferde aanvullende tekort de verliesvoorziening opgehoogd.

-150

N

Faciliterend grondbeleid: de baten en lasten die voortvloeien uit anterieure overeenkomsten dienen op grond van de verslaggevingsvoorschriften overgeboekt te worden naar de balans. Aangezien deze baten en lasten niet waren geraamd levert dit een nadeel op aan de lastenkant van € 83.000 (een soortgelijk bedrag is aan de batenkant verantwoord).

-83

N

Overig Beëindiging intensieve geitenhouderij. Dit project is nog niet volledig afgerond. De eigenaar heeft verzocht om uitstel van de sloopverplichting. Het verlenen van het uitstel heeft tot gevolg dat het project in 2026 wordt afgesloten.

194

V

Totaal lasten

-926

N

Wonen

Jaarstukken 2025

47

5. Woonomgeving

Verschil

Baten Afval Binnen het taakveld Afval is sprake van een voordelig resultaat. Dit positieve saldo wordt veroorzaakt door diverse meevallers in zowel inkomsten als heffingsopbrengsten. Het overgrote deel van de hogere baten wordt veroorzaakt door verrekeningen van voorgaande jaren, deze zijn helaas niet te voorzien. Het andere deel van deze inkomsten zijn afhankelijk is van variabele factoren (bijvoorbeeld aantal ledigingen of bezoekersaantallen). Gezamenlijk hebben deze variabelen een positieve invloed gehad op de opbrengsten.

224

V

Wonen Boekwaarde grondexploitaties. De inkomsten, uitgaven en de tussentijdse winstneming worden conform BBV-voorschriften, overgebracht naar de voorraden/onderhanden werk op de balans. In de paragraaf Gemeentelijk grondbeleid staat een inhoudelijke toelichting van de mutaties.

1.033

V

In 2025 zijn er meer leges omgevingsvergunningen ontvangen. Door een aantal grotere aanvragen in de 2de helft van 2025 zijn de baten hoger dan verwacht.

252

V

Startbouwimpuls Specifieke Uitkering Rijk t.b.v. versnelde uitvoering woningbouwplannen (Centrumplan Herkenbosch en Petrusberg). De woningbouwplannen worden gerealiseerd door externe marktpartijen. Uitgaven zijn niet begroot omdat ze volledig worden gedekt uit de SPUK en daarmee kostenneutraal zijn.

310

V

Opbrengsten van de SPUK Realisatiestimulans zijn niet begroot, omdat de regeling bij de vaststelling van de begroting nog niet was vastgesteld en pas in het najaar 2025 is gepubliceerd.

196

V

Limburgs kwaliteitsmenu (LKM) - Binnen de contouren. Er zijn meer opbrengsten omdat er meer kwaliteitsbijdragen zijn afgedragen op basis van de Omgevingsvisie Roerdalen 2050. De kwaliteitsbijdragen worden vastgelegd in anterieure overeenkomsten die met ontwikkelende partijen wordt gesloten.

40

V

Winstneming Holsterveld. De grondexploitatie is geactualiseerd in het kader van de jaarrekening en hieruit blijkt een verwachte winst van € 515.000. Op grond van de verslaggevingsvoorschriften moet in 2025 een tussentijdse winst van € 208.000 worden verantwoord. In eerdere jaren is een tussentijdse winst van in totaal € 95.000 verantwoord. Daarom resteert een nog te realiseren winst van € 212.000.

208

V

Vrijval voorziening woonwagenlocaties. De grondexploitaties voor de woonwagenlocaties in Herkenbosch en Montfort zijn geactualiseerd ten behoeve van de jaarrekening. Uit de actualisatie blijkt dat de tekorten van beide grondexploitaties afnemen. Dit wordt met name veroorzaakt door een niet geraamde uitkering in het kader van de Regeling Huisvesting Aandachtsgroepen. Door afname van het geraamde tekort kan een deel van de eerder gevormde verliesvoorziening vrijvallen ten gunste van het resultaat. De vrijval voor de woonwagenlocatie Montfort bedraagt € 24.000 en voor de woonwagenlocatie Herkenbosch € 42.000.

66

V

Faciliterend grondbeleid: de baten en lasten die voortvloeien uit anterieure overeenkomsten dienen op grond van de verslaggevingsvoorschriften overgeboekt te worden naar de balans. Aangezien deze baten en lasten niet waren geraamd levert dit een voordeel op aan de batenkant van € 83.000 (een soortgelijk bedrag is aan de lastenkant verantwoord).

83

V

-186

N

2.226

V

-623 11

N V

Lagere storting in Algemene reserve vanwege lagere Provinciale subsidie i.v.m. beëindiging geitenhouderij.

222

V

Beëindiging intensieve geitenhouderij. Project loopt nog. Resultaatverplichtingen uit de gesloten overeenkomst moeten (deels) nog uitgevoerd worden.

-140

N

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

-530 -73

N N

Totaal afwijkingen

697

V

Overig Van de Provincie Limburg is een subsidie toekenning van € 1.170.000 ontvangen met betrekking tot de transitie landelijk gebied voor het beëindigen van een intensieve geitenhouderij. Hiervan is inmiddels € 947.700 ontvangen als voorschot. De definitieve afrekening dient nog plaats te vinden. De ontvangen middelen worden gestort in de algemene reserve. Zie ook mutatie in algemene reserve. Totaal baten Mutatie reserves Lagere onttrekking aan Algemene reserve actieplan versnellen woningbouw. Lagere storting in de Reserve bouwgrondexploitatie.

48

PROGRAMMA 6 MOBILITEIT, INFRASTRUCTUUR EN OPENBAAR GROEN Inleiding Dit programma richt zich op de directe leefomgeving van onze inwoners. Zowel op het onderhoud als op de ontwikkeling van de openbare ruimte. In 2025 hebben we gewerkt aan onder andere woningbouwontwikkeling, en het verder implementeren van duurzaamheid en klimaatadaptatie in ons beleid, onze projecten en werkzaamheden. We maken per project een keuze voor de vorm van participatie. We betrekken inwoners actief bij initiatieven op het gebied van veiligheid en leefbaarheid en bij de keuzes die gemaakt moeten worden in de inrichting en het onderhoud van de openbare ruimte. We realiseren een aantal projecten per jaar op deze manier. Daarnaast werken we wijkgericht en zijn onze medewerkers van de buitendienst herkenbaar aanwezig in de dorpen en aanspreekbaar voor iedereen die dit wenst. De medewerkers van onze buitendienst hebben een sterke binding met de kernen en weten wat er in een dorp leeft. Ze werken dagelijks in de kernen en proberen meldingen zo goed en zo snel mogelijk op te lossen.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan

Strategisch programmadoel: Prettige, leefbare dorpen waar inwoners en toeristen zich prettig voelen. Een veilige openbare ruimte waarin een aantrekkelijke kwaliteit tot uiting komt.

Tactische doelen 16. Samen met inwoners en belanghebbenden werken aan integrale, infrastructurele projecten. Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Reconstructie van de Sportlaan e.o. Actie 2: Reconstructie van de Dorpsstraat en Groenstraat Actie 3: Groot onderhoud Reewoude Actie 4: Voorbereiding herinrichting ‘t Reutje Actie 5: Afronding van de sanering verkeersborden in de gemeente

☺ ☺ ☺  ☺

☺  ☺  ☺

    

Toelichting Actie 1: Reconstructie van de Sportlaan e.o. In 2025 hebben we een start gemaakt met de uitvoering van de reconstructie Sportlaan e.o. in Montfort. Kabels en leidingen zijn aangepast, een gedeelte van het riool is gerepareerd en het grondwerk van de regenwaterbuffer is uitgevoerd. Ook zijn de bomen gekapt. Daarnaast is de aannemer gecontracteerd en zijn alle voorbereidingen getroffen voor start uitvoering in maart 2026.

Jaarstukken 2025

49

Actie 2: Reconstructie van de Dorpsstraat en Groenstraat Het onderhoud van de toegangsweg naar bouwmarkt Gootzen in Melick is in het voorjaar van 2025 gerealiseerd. In de halfjaarrapportage 2025 is gemeld dat de reconstructie van de Dorpsstraat is verschoven naar 2026 en 2027. Ook is gemeld dat de reconstructie van de Groenstraat is verschoven naar 2027 en 2028. Deze verschuiving hield verband met uitloop van de werkzaamheden van Enexis. De werkzaamheden van Enexis zijn in 2025 afgrond. Daarnaast zijn diverse bomen verwijderd. Tenslotte is voor de uitvoering van de Dorpsstraat een aannemer gecontracteerd en zijn de voorbereidingen getroffen voor de start uitvoering in januari 2026. Hierbij is rekening gehouden met het OLS in juli 2026. Actie 3: Groot onderhoud Reewoude In 2025 is de voorbereiding van het onderhoud van Reewoude in de kern Herkenbosch voortgezet. In de laatste halfjaarrapportage is de start van de uitvoering van de werkzaamheden verschoven naar 2026. Eind 2025 hebben al (kleinschalige) voorbereidende werkzaamheden plaatsgevonden aan de riolering. Actie 4: Voorbereiding herinrichting ’t Reutje Zoals in de halfjaarrapportage aangekondigd hebben we ’t Reutje in de kern Sint Odiliënberg in 2025 aangemeld voor de Regio Deal om ook het landschap rondom ‘t Reutje te kunnen verbeteren. Met de voorbereidingen is een start gemaakt en deze lopen door tot in 2026.

In februari 2026 is het besluit genomen maar de beschikking is nog niet ontvangen. Actie 5: Afronding van de sanering verkeersborden in de gemeente In 2025 hebben we de sanering van verkeersborden in de kernen Melick en Posterholt afgerond. We zijn gestart met de laatste fase, de kernen Herkenbosch en Vlodrop, maar deze zijn vanwege personeelstekort bij de aannemer nog niet helemaal afgerond. De planning om in 2025 af te ronden hebben we niet volledig gehaald.

17. Toekomstbestendig groen op het gewenste niveau met aandacht voor de mensen die dit werk doen Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Ontwikkelen Outdoor Campus Roerdalen en borgen groenonderhoud Actie 2: Maaibeleid en biodiversiteit Actie 3: Actualisatie groenbeleid

☺ ☺ ☺

☺ ☺ ☺

☺ ☺ ☺

Toelichting Actie 1: Ontwikkelen Outdoor Campus Roerdalen en borgen groenonderhoud In 2025 hebben we door personeelstekort in één kern extra t.o.v. 2024 de onkruidbestrijding in plantsoenen moeten uitbesteden. Daarnaast hebben we binnen de ontwikkeling van de Outdoor Campus Roerdalen de voorbereidingen getroffen om in 2026 een doorstroomteam te starten. Ook hebben we de Outdoor Campus opgenomen als onderdeel van het nog op te zetten mensontwikkelbedrijf.

50

Actie 2: Maaibeleid en biodiversiteit Het maaibeleid is aangepast door meer begrazing in te zetten en enkele percelen hebben we minder gemaaid voor het vergroten van de biodiversiteit. Daarnaast is de biodiversiteit vergroot door het inzaaien van kruidenmengsels, het aanbrengen van meer variatie in bomenlanen en het toevoegen van meer bloeiende beplanting in de kernen. Actie 3: Actualisatie groenbeleid Het Groenbeleidsplan is in 2025 gereed en vastgesteld. Aansluitend werken we aan het opstellen van een bomenbeheerplan. 18. We dragen bij aan klimaat en een duurzame omgeving en gemeentelijk vastgoed Onderwerp Inhoud Financiën Actie 1: Duurzaam omgaan met water en klimaat Actie 2: Aandacht voor duurzaamheid in de uitvoering van projecten Actie 3: Realisatie concessie laadinfrastructuur Actie 4: Voldoen aan Kaderrichtlijn water (KRW) Actie 5: Ontwikkeling duurzame openbare ruimte rondom diverse schoollocaties

 ☺ ☺  ☺

☺ ☺ ☺  ☺

Planning

☺ ☺ ☺  ☺

Toelichting Acties 1: Duurzaam omgaan met water en klimaat We hebben 1.551 vierkante meter afgekoppeld. Deze hoeveelheid is gerealiseerd in het kader van de stimuleringsregeling afkoppelen verhard oppervlak en de toegekende subsidies hiervoor. Dit is minder dan de begrote 5.000 m2. In 2024, en naar verwachting ook in 2026, overschrijden we de 5.000m2 ruim. Acties 2: Aandacht voor duurzaamheid in de uitvoering van projecten In de openbare ruimte hebben we wederom een deel van de openbare verlichting voorzien van LED-armaturen. In 2025 zijn in totaal 330 stuks nieuwe LED-armaturen aangebracht, waarmee nu circa 75% van het totaal aan openbare verlichting is vernieuwd. We hebben hiermee een besparing van 58.000 KWH (13%) bereikt t.o.v. 2024. Langs de weg naar het zwembad in Montfort zijn groen ingerichte parkeerplaatsen aangebracht. Actie 3: Realisatie concessie laadinfrastructuur In 2025 zijn we verdergegaan met het plaatsen van laadpalen in Roerdalen. De bewoners zijn via participatie betrokken bij de locaties van de laadpalen, hierdoor zijn enkele locaties aangepast. Wij hebben de gevraagde verkeersbesluiten genomen. De concessiehouder heeft nog niet alle locaties uit deze besluiten voorzien van een laadpaal. Actie 4: Voldoen aan Kaderrichtlijn water (KRW) We hebben nabij de Borgsweg in Posterholt een groene berging gerealiseerd in 2025.

Overstorten op de Vlootbeek zijn gereduceerd door de aanleg van groene bergingen. De resterende overstortlocaties gaan we op andere wijze aanpakken als gevolg van het verkrijgen van voortschrijdend inzicht. De te kiezen maatregelen hiervoor geven we vorm in het nieuw op te stellen GRP.

Jaarstukken 2025

51

Actie 5: Ontwikkeling duurzame openbare ruimte rondom diverse schoollocaties Van de Multifunctionele Accommodatie (MFA) in Vlodrop is het regenwater van de daken en de directe buitenomgeving afgekoppeld en geïnfiltreerd in de daarvoor ingerichte Wadi's. De parkeerplaatsen zijn duurzaam ingericht waarbij rekening is gehouden met waterinfiltratie en hittestress.

Wat hebben we nog meer gedaan Meerjarig perspectief integrale projecten We hebben in 2025 gewerkt aan de voorbereiding en uitvoering van meerdere integrale projecten en grotere onderhoudswerkzaamheden. In de begroting 2025 hebben we ook een doorkijk in de verdere toekomst gegeven. Dit wordt jaarlijks geactualiseerd bij vaststelling van de begroting. Invloeden van buitenaf, bijvoorbeeld op het gebied van kabels en leidingen, flora en fauna, niet gesprongen explosieven, stikstof, beschikbaarheid van personeel etc. spelen een steeds grotere rol bij de doorlooptijden en kosten van projecten. Ook hebben we gemerkt dat een toename van betrokkenheid, meldingen en vragen van inwoners en ondernemers voor extra tijdsbesteding bij projecten zorgt. Overig Bij woningbouwprojecten haken we als Openbare Ruimte in een vroeg stadium aan om de openbare ruimte op een goede manier in te richten, zoals in het actieplan versnellen woningbouw is afgesproken. Voorbeelden hiervan zijn Holsterveld in Vlodrop, Bosweg in Montfort en de tijdelijke woningen in Posterholt en Montfort. In 2025 is Enexis gestart met de netverzwaring in Vlodrop. Vanuit team Openbare Ruimte hebben we deze werkzaamheden begeleid. De voorbereiding voor netverzwaring in een aantal andere kernen van Roerdalen is in 2025 van start gegaan. We zijn gestart met elektrificatie van handgereedschap bij de buitendienst.

De riolering van de Stationsweg in Montfort is gerelined. De keermuur bij de Sint Wirostraat in Sint Odiliënberg hebben we vervangen en de brug over de Roer in Vlodrop is opgeknapt. Afhandeling van schadegevallen en aansprakelijkheidsstelling hebben in toenemende mate tijd en capaciteit gekost. Versnellingsacties Alle acties zijn volgens plan en budget uitgevoerd. We hebben onderhoud uitgevoerd aan het fietspad tussen Melick en Herkenbosch en de bestaande laanbomenstructuur verbeterd. We hebben extra bomen aangeplant verspreid in de gemeente, onder andere langs de Angsterweg en de Bondersweg. We hebben de toegangsweg naar buitenzwembad ‘t Sweeltje vernieuwd en er zijn groene parkeerplaatsen aangebracht.

52

Reguliere werkzaamheden • Beheer en onderhoud van (veld)wegen, riolering, groen, verkeer, openbare verlichting, civiele kunstwerken en accommodaties; • Aansluiten op initiatieven van inwoners, zoals Samenspel Montfort en “Veer zeen Vlorp”, die effect kunnen hebben op ons beheer en onderhoud; • Samenwerking bij ruimtelijke ontwikkelingen; • Ondersteuning van evenementen met parkeer- en verkeersplannen, tijdelijke bebording en uitleen van materialen; • Advisering bij vergunningaanvragen op het gebied van water, groen, uitritten en evenementen; • Afhandeling van meer dan 4.500 meldingen per jaar over wegen, water, openbare verlichting, verkeer en groen. We zien hier een jaarlijkse toename; • Volgen en coördineren van (Rijks-)ontwikkelingen van derden op gebied van kabels en leidingen; • Bewaking van de kwaliteit van geo-basisregistraties (BAG, BGT en BRO).

Financieel bedragen x € 1.000 Programma

Rekening 2024

6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen Lasten Baten Saldo baten lasten Mutatie reserves Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

Jaarstukken 2025

Primitieve begroting

Actuele begroting

Rekening 2025

-9.295 3.411 -5.884

-10.098 2.995 -7.103

-10.644 3.109 -7.535

-10.484 3.276 -7.208

160 167 327

V V V

7 7

200 200

224 224

55 55

-169 -169

N N

-5.877

-6.903

-7.311

-7.153

158

V

Verschil

53

Toelichting 6. Mobiliteit, infrastructuur en openbaar groen Lasten De kosten voor voertuigen en materieel zijn hoger geweest. Dit komt onderd andere hogere prijzen van brandstof en meer uitbesteed onderhoud aan vervoersmiddelen.

-30

N

Meer onderhoud en schades aan lichtmasten. Vanuit de stabiliteitsmetingen zijn meer lichtmasten vervangen.

-58

N

Extra onderhoud en uitbesteed werk aan wegen.

-123

N

Herstructurering Bosweg Montfort, gecompenseerd door Wonen Limburg. Minder uitgaven voor gladheidsbestijding. BGT/BAG Project 'Data op orde, basis op orde loopt door in 2026, daarnaast zijn de jaarljkse kosten lager geweest.

-88 35

N V

201

V

Benodigde materialen voor de verkeersmaatregelen zijn uitgesteld, omdat de uitvoering van de projecten is verschoven naar 2026.

38

V

Onderhoud en beheer van openbaar groen. De aanbesteding en verlenging van contracten zijn in 2025 voordeliger uitgevallen dan begroot.

171

V

-44

N

Totaal lasten Baten De baten van rioolheffing zijn lager dan begroot. Vergoeding van Wonen Limburg voor herstructurering Bosweg Montfort Vergoeding voor werkzaamheden aanleg telecomkabels

102

V

-65 81 180

N V V

Totaal baten Mutatie reserves Algemene reserve BGT/BAG Project 'Data op orde, basis op orde’ loopt door in 2026

196

V

Reserve Toerisme

-145 -24

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

-169 29

N N N N V

Totaal afwijkingen

158

V

De lasten van riolering zijn per saldo hoger dan begroot, dit ontstaat ondere door hogere onderhoudekosten terwijl de afschrijvingskosten lager zijn

54

Verschil

PROGRAMMA 7 BESTUUR, ORGANISATIE EN DIENSTVERLENING Inleiding Dit programma staat in het teken van hoe we samenwerken en samen handelen binnen onze ambtelijke organisatie én met onze inwoners. Naast de organisatie brede opgaven hadden teams hun eigen ontwikkelingen, ieder met een eigen tempo en dynamiek. In de paragraaf bedrijfsvoering wordt hier nader op ingegaan. Daarnaast heeft dit programma betrekking op onze dienstverlening en communicatie. Vanuit de overtuiging dat goede dienstverlening het voor inwoners makkelijker maakt om bij te dragen aan een bloeiende, zorgzame en hechte gemeenschap, hebben we verder gewerkt aan de ontwikkeling van onze dienstverlening. Onze visie op dienstverlening gaat verder dan het leveren van overheidsdiensten; het draait om het werken aan een gedeelde visie en een gezamenlijke toekomst waarin we elkaar ondersteunen en samen groeien. In deze visie stonden onze kernwaarden centraal: respect en gelijkwaardigheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid. Ook is ingezet op communicatie met impact. Daarbij lag de nadruk op het bieden van de juiste informatie, aan de juiste persoon, via het juiste kanaal en op het juiste moment. Communicatie is daarbij een verantwoordelijkheid van de gehele organisatie. Daarmee bleef het uitgangspunt: communicatie is van ons allemaal.

Jaarstukken 2025

55

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan

Strategisch programmadoel: een open en transparante vorm van besturen. Een communicatieve organisatie, die de kracht van de samenleving ondersteunt en stimuleert, ruimte geeft aan initiatieven en de gemeenschap als partner betrekt.

Tactische doelen 19. Communicatieve organisatie en toegankelijke dienstverlening waardoor inwoners zich gehoord, geholpen en betrokken voelen Onderwerp Inhoud Financiën Planning Actie 1: Communiceren met impact Actie 2: Verbeteren dienstverlening

☺ ☺

☺ ☺

☺ ☺

Toelichting Actie 1: Vergroten communicatiekracht De resultaten zijn zoals in de begroting omschreven geheel of gedeeltelijk gerealiseerd. We hebben in 2025 een plan opgesteld met afspraken rondom de inzet van sociale media. Ook voor projectcommunicatie is een standaard gemaakt. Voor monitoring hebben we een bij Roerdalen passende opzet uitgewerkt. Het plan van aanpak communicatieve organisatie is nog niet afgerond. Vanwege prioriteit voor onder andere OLS Melick 2026 is het verder uitwerken uitgesteld tot na de zomervakantie 2026. Actie 2: Verbeteren dienstverlening Alle voorgenomen resultaten uit de begroting zijn gerealiseerd. We werkten aan een gezamenlijk programma voor dienstverlening als basis voor meer samenhangende en toekomstbestendige dienstverlening. Ook hebben we uitvoering gegeven aan de Wet Digitale Overheid en de Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk Verkeer, waarmee we stappen zetten in digitale toegankelijkheid en modernisering van het elektronisch contact met inwoners. Daarnaast onderzochten we onze telefonische dienstverlening via een klanttevredenheidsonderzoek. De resultaten zijn in 2025 geanalyseerd en leiden in 2026 tot een plan van aanpak. Ook is de digitale dienstverlening verder uitgebreid, zodat inwoners en ondernemers hun zaken vaker online en op een moment naar keuze kunnen regelen.

20. Minder en duidelijkere regels, doen wat nodig is Onderwerp Actie 1: Deregulering

56

Inhoud

☺

Financiën nvt

Planning

☺

Toelichting Actie 1: Deregulering In onze werkzaamheden blijven we onderzoeken of regels minder kunnen of de regels kunnen vereenvoudigen. Dit is een continu proces. In 2025 heeft de werkgroep deregulering van Samen doen Samen leren stappen gezet om regelingen en processen voor inwoners en de organisatie te vereenvoudigen. Zie programma 1, tactisch doel 2 (actie 1). De vier MER-organisaties hebben bovendien onderzocht hoe werkprocessen efficiënter kunnen en regels eenvoudiger of minder kunnen worden. Dit wordt in 2026 verder uitgewerkt. Ook is één loket ingericht voor duurzaamheidsadvies via DuurzaamBouwloket.

21. Meer samenwerken met inwoners en ondernemers Onderwerp Actie 1: Stimuleren ontwikkeltraject ‘samen doen’

Inhoud

☺

Financiën nvt

Planning



Toelichting Actie 1: Stimuleren ontwikkeltraject ‘samen doen’ Het stappenplan voor inwonersinitiatieven geeft meer duidelijkheid en ondersteuning bij het starten van initiatieven. Dit hielp inwoners bij het ontwikkelen van speelterreinen in Vlodrop en het ontstaan van een buurtcamping in Herkenbosch - initiatieven die ontmoeting stimuleren en bijdragen aan de bestaanszekerheid. Bij het opstellen van de nieuwe participatieverordening zagen we kansen om ‘Samen doen’ verder te versterken en projectmatig te werken. Inwoners en ambtenaren worden actief betrokken om te leren wat werkt in goede samenwerking bij maatschappelijke opgaven. Het project wordt zomer 2026 afgerond, wanneer de gemeenteraad de participatieverordening met uitdaagrecht heeft vastgesteld, vergezeld van een praktische ‘Samendoen’-handleiding.

Wat hebben we nog meer gedaan Om de publieke dienstverlening te verbeteren, is een nieuw klantgeleidingssysteem ingevoerd en is de betaaloplossing vervangen door een nieuwe betaalmodule. Daarnaast is verder gewerkt aan een AI-chatbot die inwoners helpt bij het vinden van informatie en het beantwoorden van veel gestelde vragen. Dit ontlast zowel inwoners als medewerkers.

Reguliere werkzaamheden • Bestuursondersteuning B&W en management; • Bestuursondersteuning gemeenteraad/rekenkamer; • Burgerzaken; • Bestuurlijke samenwerking; • Representatie; • Bedrijfsvoering (voor toelichting zie paragraaf bedrijfsvoering).

Jaarstukken 2025

57

Financieel bedragen x € 1.000 Programma 7. Bestuur, organisatie en dienstverlening Lasten Baten Saldo baten lasten Mutatie reserves Onttrekkingen Mutatie reserves Resultaat

58

Rekening 2024

Primitieve begroting

Actuele begroting

Rekening 2025

-13.360 4.896 -8.464

-12.472 1.080 -11.392

-13.714 3.679 -10.035

-13.916 2.170 -11.745

-201 -1.509 -1.710

N N N

221 221

0 0

927 927

565 565

-362 -362

N N

-8.243

-11.392

-9.108

-11.180

-2.072

N

Verschil

Toelichting 7. Bestuur, organisatie en dienstverlening Lasten De rentelasten zijn lager doordat we de nieuwe lening pas in december hebben aangetrokken.

Verschil

Extra lasten kantoorautomatisering. Storting voorziening verlofsparen en overmatig verlofsaldi.

150 -55 -72

V N N

De kosten voor het beheer van het gemeentehuis zijn lager, doordat er minder onderhoud noodzakelijk is geweest en de energiekosten lager zijn.

57

V

Hogere storting voorziening pensioen wethouders. Vanaf 1-1-2028 vallen de pensioenen van wethouders onder het ABP. Bij de overdracht moeten we voldoen aan de dekkingsgraad van het ABP. De voorziening moet hierop worden gebaseerd. De dekkingsgraad van december 2025 was 123,5%.

-756

N

360 -60 59

V N V

105

V

-212

N

124 28 40 62

V V V V

Grondverkoop Flinke Ven II heeft dit jaar niet plaatsgevonden, maar is doorgeschoven naar 2026.

-2.071

N

Volgens afspraak worden de ambtelijke uren die betrekking hebben op werkzaamheden voor het Zonnestation Montfort in rekening gebracht. De afrekening 2025 hadden betrekking op de uren van 2023, 2024 en 2025.

131

V

Lagere ontvangsten van ziektegelden vanuit het UWV.

120 -64

V N

Vrijval voorziening HRM beleid doordat er minder verplichtingen naar voormalig personeelsleden zijn.

53

V

-1.577

N

-360

N

-360 77

N V

-2.072

N

Er zijn minder kosten geweest voor organisatieontwikkeling en voor de kerntakendialoog, hierdoor is er ook minder onttrokken uit de hiervoor gevormde reserves. Storting dwangsom in voorziening dubieuze debiteuren (zie ook baten). Stelpost voor uitgaven als gevolg van versnelde woningbouw is niet ingezet. Voordelig restultaat 2025. sc MER Dit wordt grotendeels veroorzaakt door de latere start van het project WOO. Totaal lasten Baten Hogere rente-inkomsten door meer opbrengsten rekening courant en bijstellingen rente doorrekening. Hogere opbrengsten leges burgerzaken. Verhaal van schades. Opgelegde dwangsommen in 2025.

De uren die zijn gemaakt voor projecten in het kader van woningbouw en bouwgrondexploitaties zijn doorgerekend aan de projecten waardoor in de exploitatie een incidenteel voordeel ontstaat.

Totaal baten Mutatie reserves Lagere onttrekking aan de reserve Organisatieontwikkeling en Roerdalen in balans, doordat er minder kosten zijn geweest (zie lasten). Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen Totaal afwijkingen

Jaarstukken 2025

59

Overzicht kosten overhead Het besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft voor dat de baten en lasten van overhead niet meer onder de afzonderlijke programma’s mogen worden opgenomen. Overhead is gedefinieerd als ‘alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van het primaire proces’. Deze kosten zijn verantwoord in dit programma. bedragen x € 1.000

Taakveld Overhead Overhead personeel Personeel Totaal overhead personeel Overhead organisatiekosten Bedrijfsvoering intern Bedrijfsvoering MER Communicatie Huisvesting ICT Totaal Overhead Organisatiekosten Totaal overheadkosten

60

Actuele Rekening Verschil Begroting 2025 3.919 3.919

4.078 4.078

-159 N -159 N

1331 3.264 137 618 382

1.200 3.300 112 549 616

131 -36 25 69 -234

5.732

5.777

-45 N

9.651

9.855

-204 N

V N V V N

PROGRAMMA 8 ALGEMENE MIDDELEN Inleiding In dit programma staat de financiële positie van de gemeente Roerdalen centraal. Een solide financiële positie is randvoorwaardelijk voor het realiseren van onze ambities. Er moet ruimte zijn om te investeren, zodat de leefbaarheid in onze gemeente duurzaam wordt versterkt. Het programma draagt vanuit dat oogpunt indirect bij aan de verbindende thema’s. Dit programma zorgt op zichzelf niet voor een solide financiële positie, maar we beschrijven hier wel het strategische doel in dit kader.

Wat willen we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan

Strategisch programmadoel: een duurzaam gezonde financiële huishouding van de gemeente. Een duurzaam gezonde financiële huishouding Wij zetten ons in voor een solide en gezonde financiële huishouding van de gemeente. Dit betekent een sluitende begroting met een sterk meerjarenperspectief. We streven ernaar om jaarlijks onder repressief toezicht van de provincie te vallen, wat getuigt van een stabiel financieel beleid. We zorgen ervoor dat er voldoende middelen beschikbaar zijn om eventuele tegenvallers op te vangen, zonder dat we een risicomijdende gemeente zijn. Onze bewuste risicohouding stelt ons in staat om kansen te benutten, terwijl onze schuldpositie op een verantwoord niveau blijft. Voor het jaar 2025 heeft de provincie ons repressief toezicht toegekend. Gedurende het jaar is onze financiële positie aanzienlijk verbeterd. Uit de halfjaarrapportage bleek al door enkele incidentele ontwikkelingen een verwacht overschot van €4,7 miljoen. Dankzij enkele additionele (incidentele) ontwikkelingen is het uiteindelijke saldo van 2025 nog positiever uitgevallen. Acceptabele lasten en eerlijke verdeling De lastendruk voor de burgers heeft een acceptabel niveau. Voor ons betekent dit in ieder geval dat, op de plaatsen waar zich dit voordoet, zoveel mogelijk gestreefd wordt naar kostendekkendheid. Oftewel de gebruiker betaalt.

In het kader van Roerdalen in balans 2.0 en de kadernota zijn er verschillende voorstellen doorgevoerd om meer inkomsten te genereren. Meer inzicht in onze financiële positie Voor gedetailleerde informatie over onze financiële positie verwijzen we naar de paragrafen Weerstandsvermogen en risicobeheersing, Financiering en Lokale heffingen. Hier vindt u ook relevante kengetallen en analyses.

Reguliere werkzaamheden • Heffing en inning van belastingen (zie paragraaf lokale heffingen); • Uitvoeren treasury functie (zie paragaaf financiering); • Aandelenbeheer (zie paragraaf verbonden partijen); • Analyse en berekeningen gemeentefonds; • Financiële informatieverstrekking en – verantwoording.

Jaarstukken 2025

61

Financieel bedragen x € 1.000 Rekening 2024

Primitieve begroting

Actuele begroting

Rekening 2025

8. Algemene Middelen Lasten Baten Saldo baten lasten

-328 49.821 49.493

-260 51.306 51.046

-210 55.238 55.028

-233 56.141 55.908

-23 903 880

N V V

Mutatie reserves Toevoegingen Onttrekkingen Mutatie reserves

-7.228 7.122 -106

-40 90 50

-184 90 -94

-184 72 -112

0 -17 -17

N N N

Resultaat

49.387

51.095

54.933

55.796

863

V

Programma

Verschil

Toelichting Verschil

8. Algemene Middelen Lasten Post onvoorzien niet ingezet in 2025 Storting in voorziening dubieuze debiteuren ivm belastingaanslagen

25 -58

V N

-33

N

165 59 484

V V V

177

V

Totaal baten Mutatie reserves N.v.t.

885

V

Totaal mutatie reserves Overige afwijkingen

0 11

V

Totaal afwijkingen

863

V

Totaal lasten Baten Hogere opbrengsten OZB niet-woningen door areaal-uitbreiding. Bijstellingen gemeentefondsuitkering voorgaande jaren. Hogere gemeentefondsuitkering 2025 op basis van decembercirculaire. Hogere opbrengst toeristenbelasting doordat 4de kwartaal 2024 nog is verantwoord in 2025.

-

Algemene dekkingsmiddelen Naast de specifieke baten per programma beschikt de gemeente over algemene dekkingsmiddelen. Deze bestaan uit: • • •

Algemene uitkering uit het gemeentefonds; Algemene belastingen; Opbrengsten uit aandelen en obligaties.

Onderstaand is te zien hoe de opbouw is: bedragen x € 1.000 Gemeentefondsuitkering

62

Rekening 2024

Primitieve begroting

Actuele begroting

Rekening 2025

Verschil

Uitkering Sociaal Deelfonds Alg. Uitkering Gemeentefonds Integratie en decentralisatie-uitkeringen (incl. bommenregeling en IUSD) Totaal Gemeentefondsuitkering Alg. Uitkering Gemeentefonds - Voorgaande dienstjaren

3.123 40.941

2.849 42.178

3.112 44.740

3.112 45.158

0 419

N V

736 44.799 58

243 45.271 0

736 48.587 390

822 49.092 449

86 505 59

V V V

Totaal algemene uitkering

44.857

45.271

48.977

49.540

563

V

Voor een uitgebreide toelichting op lokale heffingen verwijzen we naar de paragraaf Lokale heffingen. Gemeentefondsuitkering De uitkering uit het gemeentefonds bestaat uit drie onderdelen: 1. Algemene uitkering; 2. Integratie- en decentralisatie-uitkeringen (waarbij we onderscheid maken tussen het sociaal domein en overige uitkeringen); 3. Aanvullende uitkeringen. De begroting is gebaseerd op de stand van de septembercirculaire 2025. Over de effecten van de decembercirculaire 2025 bent u al geïnformeerd via een raadsinformatiebrief. De belangrijkste verschillen tussen begroting en rekening betreffen onder andere hoeveelheidsverschillen (€357.000) en middelen voor de wet versterking regie volkshuisvestiging (€72.000). Treasury en investeringen De gemeente Roerdalen ontvangt jaarlijks dividenduitkeringen dankzij aandelen in onder andere de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) en Enexis BV. De raming van dit dividend is gebaseerd op historische ontvangsten. In 2025 ontvingen we bijvoorbeeld €37.000 aan dividend van de BNG over het jaar 2024. Naast dividendopbrengsten vallen ook beleggingsopbrengsten van obligaties onder treasury. Door de invoering van schatkistbankieren mogen vrijkomende obligaties echter niet opnieuw worden belegd, wat leidt tot lagere rente-inkomsten. In 2024 viel één obligatie vrij. Voor verdere details verwijzen we naar de paragraaf Financiering.

Onvoorziene uitgaven In de begroting is €25.000 gereserveerd voor onvoorziene uitgaven. Dit bedrag wordt uitsluitend ingezet voor: • • •

Niet-beïnvloedbare uitgaven; Uitgaven die niet binnen een programma te compenseren zijn; Incidentele, onvoorziene en onvermijdelijke kosten.

In 2025 is geen aanspraak gemaakt op de post onvoorzien, deze middelen (€ 25.000) vallen daardoor vrij.

Jaarstukken 2025

63

64

PARAGRAFEN Het karakter van een paragraaf in de programmabegroting is dat het een onderwerp behandelt dat invloed heeft op meerdere programma’s van de begroting.

Jaarstukken 2025

65

66

PARAGRAAF BEDRIJFSVOERING Inleiding In deze paragraaf vertellen we hoe onze organisatie zich ontwikkelt. We gaan kort in op Personeel & Organisatie, gegevensveiligheid en (lokale) ICT. De meeste van deze taken voert het Servicecentrum MER uit, daarom beperken we ons hier tot de hoofdlijnen. Voor verdere details verwijzen wij naar de jaarrekening van het Servicecentrum zelf. Organisatieontwikkeling Iedere dag werken we om een bijdrage te kunnen leveren aan geluk van onze inwoners. Onze organisatiestructuur en organisatieontwikkeling richt zich erop om teams en medewerkers te ondersteunen bij de vragen vanuit de samenleving. Zo kan onze organisatie de beste resultaten blijven bereiken met en voor onze inwoners. Afgelopen jaar hebben we gewerkt om de basis verder te versterken met betrekking tot grip op financiën, capaciteit en risico's door middel van tussentijdse managementrapportages. Dit levert ons uiteindelijk meer comfort en grip op en zijn (financiële) risico’s zijn beter voorspelbaar. Daardoor zijn we samen met uw raad in staat beter te sturen. Projectmatig werken is verder verankerd en ondersteund met een nieuwe online trainingsmodule. Dit helpt om met focus, samenhang en voorspelbaarheid te werken en bevordert team overstijgende samenwerking. Daarnaast werken we sinds 2024 opgavegericht aan thema’s als bestaanszekerheid en duurzaamheid.