Niet vastgesteld verslag raadsvergadering 8 februari 2022

Datzelfde geldt ook in ieder geval als het gaat om het serieus onderzoeken van de Geestbrugweg en de Haagweg, want op het moment als die blijft overeind staan dan komt er in het verlengde ongetwijfeld die MER-beoordeling wel aan de orde. Juist door het ondertekenen van de intentieverklaring wordt Rijswijk een volwaardige en gelijkwaardige partner, dus ook daar punt vijf is

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ volstrekt tegenstrijdig. De vervolgstappen die zijn feitelijk al gezet. Een jaar geleden heel veel vragen die u gesteld heeft die zijn al lang beantwoord in verschillende forumvergaderingen, dus in die zin zou ik zeggen: luister die vergadering nog een keer terug, dan krijgt u vanzelf die antwoorden vaak op vragen die gewoon door u zijn gesteld de antwoorden weer even in beeld. U bent daar goed in met uw mobiel, dus dat gaat ongetwijfeld wel lukken. Dus ja, Beter voor Rijswijk kan deze motie dan ook niet steunen. De amendementen, daar is al een advies op gegeven en zeker gelet op het feit dat er in de intentieverklaring al nadrukkelijk wordt gesproken over de leefbaarheid van de gebieden, dat is een van de belangrijkste eisen ook. Het terugbrengen van de druk op de Haagweg, de Geestbrugweg wordt er ook nadrukkelijk in benoemd. Ja, dan zie ik geen enkele reden om de amendementen van GroenLinks en ook die andere van de Partij van de Arbeid om die dus te ondersteunen. Ja, voorzitter, ik zie dat de heer Weterings een interruptie heeft en de heer Krumeich geloof ik ook.

De heer Weterings was … De heer Weterings (RB, ter interruptie): Ja, misschien een hele korte aanvullende vraag voor de heer Braam, want deze intentieverklaring is natuurlijk opgezet door andere gemeentes. Hoe weet hij zou zeker dat het allemaal wordt overgenomen door andere gemeentes? Zij hebben de intentieverklaring gestuurd. Daarmee moeten we akkoord gaan. Wie weet zeggen ze: joh, dat leggen we allemaal naast ons neer, dus er is geen zekerheid. Als er een goede intentieverklaring komt met de wensen vanuit deze raad kunnen wij ermee akkoord gaan, maar zoals hij er nu voorligt als dat de intentie is van andere gemeentes hebben wij geen poot om op te staan. Dank u wel. De heer Braam (BVR): Dan heeft u niet goed geluisterd naar de heer Keus. Het is duidelijk dat die hele waslijst nota bene, want Rijswijk heeft de meeste punten aangebracht in de intentieverklaring, die is vanuit dit college ook in belangrijke mate van de voorganger gekomen. Nu zie ik dat de heer Karremans ook nog een interruptie heeft, dus ik wacht even. De heer Karremans (Wij, ter interruptie): Allereerst wil ik tegen de heer Braam zeggen: dank u wel voor het compliment, want u vroeg aan ons: Wij, denk goed na. Nou, dat doen we zeker en ik zou zeggen: laten we morgen naar het bestuurlijk overleg gaan. Dan brengen we alle alternatieven in.

Is het CID akkoord plannen we gewoon weer een nieuwe vergadering in voor de verkiezingen en dan kunnen we daarna gewoon de intentie tekenen, maar laten we dat dan eerst gaan doen en niet zomaar eerst gaan tekenen. Ik zou zeggen: laten we gewoon nu een andere motie maken om dit te doen. Dan kunnen we volgende week de intentieverklaring tekenen en niet nu. De heer Braam (BVR): Ik denk dat ik net bij mijn inbreng duidelijk ben geweest. In de volgorde zoals de heer Karremans dit aangeeft, zegt hij eigenlijk in feite gewoon van … Feitelijk zegt hij dan ook met zoveel woorden: als op een gegeven moment daar niks van wordt overgenomen, dan tekenen we heel die intentie niet en praten we niet mee. Beter voor Rijswijk zegt tegen elkaar dat we graag vooraan in de lus zitten. Dat hadden we eigenlijk een jaar geleden al moeten zitten door dus op dat moment feitelijk al met een intentieverklaring te komen en met elkaar in gesprek te gaan en niet wat er nu gebeurt achteraf gaan praten. En eigenlijk nu zit een blokkade op de discussie, want dat is eigenlijk wat u zegt: ik blokkeer de discussie, eerst de eisen van de gemeente in de ring plaatsen. Nou, dat is eigenlijk wat we met het amendement van GBR al doen. Daar staan nadrukkelijk de uitgangspunten in die in de intentieverklaring terug moeten komen en feitelijk ook de punten die u aankaart die staan daar keurig in.

Nou, als die zaken worden meegenomen dan staat er niets in de weg

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ om dus die krabbel te plaatsen. Dat lijkt ons in ieder geval verstandig ook voor de Partij Wij. Ik weet, uw wethouder heeft een grote inbreng gehad in de waslijst die vanuit de gemeente is ingediend. Dan zou het ook logisch zijn dat u mee stemt met dit voorstel en ook mee stemt met het amendement om ervoor te zorgen dat we die stappen kunnen zetten, want de voorwaarden staan duidelijk in het amendement van GBR dat wordt toegevoegd aan het raadsvoorstel en dat betekent dus ook dat dat onderdelen zijn die in de intentieverklaring terug moeten komen, alleen dan wordt er dus getekend. Eigenlijk zegt u precies hetzelfde, alleen u zegt van: laten we eerst maar eens even maar weer praten en onderhandelen, noem maar op om dus diezelfde puntjes ook erin te zetten en dan komen we daarna in de raad nog een keer terug om opnieuw een besluit te nemen over de intentieverklaring. Dat is de wereld op zijn kop. Voorzitter, ik denk dat ik wel duidelijk ben geweest. De amendementen en de moties behalve die van Gemeentebelangen Rijswijk die kunnen wij helaas dus niet steunen en het voorstel uiteraard als het amendement wordt aangenomen dat kunnen wij wel steunen. De voorzitter: Goed, u heeft uw betoog afgerond. Dan gaan we naar de heer Sleddering.

Ik wijs even op de tijd. Het is half 12, ik heb het gevoel dat het wel 12 uur wordt. Ik zal toch de agenda willen afmaken, dus houdt u daar een beetje rekening mee, maar het is wat het is. Het is gewoon een heel belangrijk debat, dus ik ga door met mijnheer Sleddering. De heer Sleddering (VVD): Ach, burgemeester, 12 uur wordt het altijd. Daar doet u niks aan en wij ook niet gelukkig. Dat is in hogere handen zullen we maar zeggen. Ja, ik heb goed geluisterd naar de wethouder mag ik zeggen. Laat ik dat vooraf doen. Ik benijd hem niet en ik vind het ook voor mezelf een beetje lastig, want ik heb echt een slecht gevoel over hoe dit proces door dit college is behandeld, maar dat is niet zijn schuld, althans, niet helemaal zijn schuld. Dat is voornamelijk door zijn voorganger gedaan en hij zit nu met de gebakken peren. Ik wil hem namens de VVD-fractie zeggen dat ik waardering heb voor zijn inzet van de laatste maanden om te redden wat er te redden valt, maar ons oordeel blijft dat wij dit proces als Rijswijk en dus ook als totaal college absoluut verkeerd hebben aangevlogen. We hadden geen positie, we hebben geen positie en we krijgen geen positie met deze intentieverklaring.

Het is toch heel merkwaardig, en ik blijf geloven in de goedheid van onze partners, dat ze nu opeens met allerlei toezeggingen komen, met de geldbuidel gaan rammelen die overigens nog helemaal leeg zit, want er zit nog helemaal geen geld in het potje, een detail. Dan, komt het wel goed? Nee. We hebben gewoon zelf laten liggen. We zijn niet begonnen met een visie op te stellen. U komt nu met een visie over de Geestbrugweg. Dat had er al lang moeten zijn. Daar hebben we al jaren om gevraagd, maar het is niet gebeurd en nou onder druk van een intentieverklaring moeten we opeens snel met de bewoners even bij elkaar en even kijken hoe het moet. Dat is niet zorgvuldig en er is in het hele proces, ik herhaal het maar eens, is er een sfeer van wantrouwen ontstaan en dat komt omdat er een hoop besloten was zonder dat Rijswijk daarbij betrokken is. De burgers in Rijswijk werden benaderd zonder dat Rijswijk er überhaupt vanaf wist. De manier van presenteren van de projectorganisatie was echt heel sturend, geen consultaties, sturend gewoon naar een oplossing toe en dat is bij de bewoners, maar ook bij de raadsleden en ook bij de VVD-fractie blijven hangen. Kijk, ik zal een vergelijking trekken. Je hebt een hond en die heb je in een hok, maar je kijkt er niet naar om, je geeft er geen aandacht aan.

Twee, drie jaar doe je er niks aan en in het vierde jaar denk je: goh, laat ik die hond eens gaan aaien. Hoe denkt u dat die hond reageert op u die u drie jaar niet gezien heeft? Nou, die gaat bijten en dat is nou precies wat Rijswijk moet doen. Dit proces is niet goed en wij moeten ons niet laten lokken, verleiden om die intentieverklaring te tekenen. Wij gaan gewoon na de verkiezingen opnieuw beginnen met alle informatie die we hebben, maar echt, als u de

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ intentieverklaring leest en u ziet wat Rijswijk voor punten doet dat is nog netjes geformuleerd in tegenstelling tot de punten van Voorburg-Leidschendam. Die zijn veel steviger. Die zeggen gewoon: dit doen we niet. Want we hebben het dan over een tram over de Geestbrugweg, maar die moet ook door Voorburg door een stukje Binckhorstlaan waar geen tram komt. Dus ja, die gelijkwaardigheid is er gewoon niet en dat is het ultieme bewijs dat die hele discussie niet goed uitgevoerd is. Die hele discussie tussen Voorburg-Leidschendam, Rijswijk en Den Haag heeft niet op de juiste gronden en de juiste studies plaatsgevonden. Het moet dus opnieuw, helaas, en dan moeten we gewoon na de verkiezingen doen. En bovendien zeg ik wat wij ook kunnen doen nu al daar hoeven wij geen intentieverklaring voor te hebben. We kunnen de discussie over de Geestbrugweg … En natuurlijk, ook de bewoners die zullen zich realiseren van: ja, we willen dit niet en we willen dat niet, maar ja, dat heeft wel consequenties als je meer schoner wilt een rustiger wilt, ja, dan heeft het ook consequenties voor mensen uit de wijk die naar hun werk moeten met twee auto’s, want het autobezit in Leeuwendaal is vrij aan de hoge kant.

Hoe komen die mensen straks de wijk uit? Dat is een serieus probleem en daar moeten we het met de bewoners over hebben en dat is totaal niet gebeurd en er was geen ruimte voor. Ik noem ons kruispunt, ons beroemde kruispunt bij de Herenstraat ... Doet daarover: ja, we gaan meedenken en meepraten en dit en dat. Dit is een hele ingewikkelde bottleneck, nu al. Als daar straks eventueel een trambaan moet afwijken, lijn 1 afwijken, dan is de ellende daar niet te overzien en daar wordt veel te luchtig over nagedacht. Sterker nog, er wordt helemaal niet over nagedacht, mooie woorden, maar we hebben echt grotere problemen. We zijn nog lang niet toe aan het tekenen van een samenwerkingsverband en laat ik een wat meer visionair gezicht erbij geven. Ik vind dat na de verkiezingen Den Haag, VoorburgLeidschendam en Rijswijk met elkaar moeten afspreken hoe zij die grote opgave die wij ook zien rond wonen, werken en mobiliteit voor de hele stad en de hele regio gaan oplossen en niet met die deelstukjes, niet even daar wat schuiven, daar wat schuiven. Daar komen we niet uit. We zullen het echt breder opnieuw moeten opzetten en intussen in Rijswijk dingen gaan aanpakken die we kunnen aanpakken met de bewoners, de Rotterdamse Baan met technische middelen aanpakken zodat men inderdaad niet in de Binckerslaan niet de tunnel inrijdt, maar richting Rijswijk tuft. Dus er zijn dingen gewoon te doen.

We moeten gewoon aan het werk en nog langer onderhandelen met onze partners en ons niet in de eendenkooi laten lokken met mooie woorden en met een lege zak geld. U zult begrijpen dat wij dus niet voor het tekenen van de intentieverklaring zijn en ik wens de wethouder veel succes. De heer Karremans (Wij): Ik kan het niet mooier verwoorden dan mevrouw Woudstra in haar eerste termijn. We zijn het geheel met haar eens en we moeten dus vooraf regelen, dus een intentieverklaring komt veel te vroeg als het allemaal nog niet is onderzocht, dus eerst onderzoeken en dan pas eventueel een intentieverklaring tekenen en niet nu. Ik hoor de fractie van El Majjaoui zeggen dat wij als gemeente een vinger in de pap moeten houden. Ik wil tegen de heer El Majjaoui zeggen: als wij deze intentieverklaring tekenen dan worden onze vingers eraf gehakt. U heeft dezelfde zorgen als ons, maar u wilt wel de intentieverklaring ondertekend hebben. Dat is juist de eerste aanzet, dus ik zou zeggen: doe het niet.

Daarnaast zou ik tegen mijnheer Van Enk van het CDA willen zeggen: nut en noodzaak is wel degelijk belangrijk en dan doelen we op waarom we überhaupt een OV-verbinding nodig hebben en niet per se per tracé, want welk Rijswijks probleem lossen we nou op met deze intentieverklaring? Om alleen met onze buurgemeentes aan tafel te blijven zitten? We moeten het andersom doen, eerst aan tafel zitten om nut en noodzaak concrete krijgen en dan pas gaan we verder onderhandelen.

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ De heer El Majjaoui (fractie Majjaoui, ter interruptie): Goed geformuleerd, mijnheer Karremans. Ik sta er ook niet achter, alleen gepaard gaand met het amendement van Ronald van der Meij wil ik nog het voordeel van de twijfel geven. Linksom of rechtsom, dan stel ik de vraag aan u: hoe wil jij dat gaan bewerkstelligen als wij niet mee gaan tekenen, afzijdig houden of als wij ons distantiëren van het hele project? Denk jij dat die 25.000 woningen er niet komen dan? Of leven we in een eiland? We moeten roeien met de riemen die we hebben. We moeten gewoon echt meters maken en uiteraard, dit is een kader, het is geen overeenkomst, het is geen beleid, het is geen wet, het is een intentie. Hou er even rekening mee, we zijn hier ook als Rijswijkers. Wij willen meepraten. Wij willen ook een onderdeel zijn van de probleemstelling en dat hangt echt af van het beoogde college straks. Heeft het beoogde college een ruggengraat? Hebben ze een stevige hand om op de tafel te slaan en dan ook invulling te geven aan de wensen van de Rijswijkers? En daar draait het om. De heer Karremans (Wij): Ik zou graag tegen de heer El Majjaoui willen zeggen: alle partijen willen wat anders en de raad wil zaken op het gebied van leefbaarheid en onderzoek naar meerdere tracés.

Wij geloven niet dat als wij met dit amendement dit gaan voorstellen dat alle andere partijen dit ook zullen vinden en met de andere partijen bedoel ik dan de buurgemeentes, MRDH, enzovoorts. Ik zou eigenlijk graag in mijn tweede termijn verder willen gaan hoe ik denk over de amendementen. Het amendement van GroenLinks, ondanks dat wij deze optie niet als haalbaar zien, denken wij eigenlijk ook dat deze wijziging nutteloos is omdat een intentieverklaring die vinden wij eigenlijk sowieso al onnodig. Het amendement van GroenLinks en PvdA, door de Geestbrugweg af te sluiten, kunnen mensen uit Cromvliet en Leeuwendaal alleen nog via de Haagweg de wijk uit en dat is nou eigenlijk juist het probleem. De Haagweg is al veel te druk en wordt op deze manier alleen maar drukker. Dat betekent niet dat wij niet tegen openbaar vervoer zijn, alleen nut en noodzaak moeten eerst uitgelegd worden en dat is volgens ons echt de enige oplossing, maar als dat echt eenmaal bekend is, dan kunnen we kijken hoe we het openbaar vervoer kunnen gaan indelen. Op de motie van Rijswijks Belang, nou, die willen wij dus mede ondertekenen, echter wel met de kanttekening dat wij het niet eens zijn met de zin waarin staat vermeld dat de gemeente tot nu toe aan halfbakken deelname doet.

Daarnaast wil ik eigenlijk afsluiten met het volgende, we willen vragen aan de wethouder of eigenlijk mededelen: u kunt nooit iedereen tevreden houden, maar als wethouder van Rijswijk moet u toch staan voor de Rijswijkse inwoners, dus hun belang staat voorop. U bent door uw collega in Den Haag wederom in slaap gesust met mooie beloftes zonder dat u antwoord krijgt op de vragen die leven bij de Rijswijkse bewoners. Ga voor uw bewoners en beantwoord eerste hamvraag: welk probleem lossen we nou op? En wat is de toegevoegde waarde voor Rijswijk? En schat de wethouder nou echt in dat de partners serieus de verschillende tracés gaan afwegen met het voorgestelde amendement? Dat zou ik graag willen horen van de wethouder. De heer Van der Meij (GBR, ter interruptie): Ik wil kort reageren op de kwalificatie die collega Karremans aan de heer Keus geeft, die de afgelopen maanden, en ik sluit me graag aan bij collega Sleddering, de tandjes heeft gelopen, en het is niet te benijden, ten opzichte van de vorige wethouder die echt steken heeft laten vallen in dit dossier. Mevrouw Van Nunen (PvdA): Ja, voorzitter, ik reageer even heel kort, tenminste, ik hoop dat ik het kort kan houden, want ik vind wel dat we hier heel veel dingen herhalen.

Dank, wethouder voor het verhelderende antwoord dat u gaf, want eigenlijk is wel duidelijk dat de Haagse tracés nu zijn geschrapt en we ons eigenlijk alleen nog maar richten op de Rijswijkse tracés. U gaf eigenlijk zelf het antwoord met het aan de raad

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ overlaten van het amendement van GBR en andere partijen waarin staat dat we alsnog die Haagse tracés zouden moeten gaan onderzoeken, dus dat is een duidelijk antwoord van uw kant. Ik ben ook eigenlijk wel blij met wat de heer Sleddering zei, want die kijkt voor drastische keuzes om dat door een klein beetje pappen en nathouden en bewoners op het laatste moment laten meespreken eigenlijk we niet een stap verder komen en we alleen nog maar verder dichtslibben. Dus daarom zie ik alleen maar een groot pleidooi voor het amendement van GroenLinks en Partij van de Arbeid om nu op dit moment nu we weten dat de Geestbrugweg de keuze wordt in het vervolgtraject om dan ook die keuze te maken voor het bestemmingsplan en ik ben natuurlijk heel erg blij met de handreiking die de heer Van der Meij ook eigenlijk al doet en waar ik het in de eerste termijn, in mijn eerste termijn ook over sprak. Waarom schuiven we niet twee amendementen voor zover mogelijk met u, dat zal duidelijk blijken in de schorsing, in elkaar? Tenslotte, mijnheer Van der Meij, staat in uw overwegingen ook al duidelijk een optie voor bestemmingsverkeer.

Die hoeven we alleen maar … De heer Sleddering (VVD, ter interruptie): Ja, ik weet niet of ik het goed verstaan heb, maar bedoelt u nou met bestemmingsverkeer dat dat gelijk is aan een fietsstraat? U wilt dus echt van deze doorgaande weg in Rijswijk een fietsstraat maken? Mevrouw Van Nunen (PvdA): Ja, nou, bestemmingsverkeer, de auto is te gast en dat is bij een fietsstraat ook, dus dan ook meteen inderdaad, mijnheer Sleddering, u zegt het goed, maar ook nog even in antwoord op de heer Karremans, natuurlijk kan het bestemmingsverkeer in en uit. Dat zou wat zijn dat je je auto niet meer in je straat zou mogen zetten. Dat moet wel degelijk kunnen bij bestemmingsverkeer. De heer Sleddering (VVD, ter interruptie): En u denkt ook niet dat dat zal leiden tot sluipverkeer door beide wijken of gaat u gewoon een soort Berlijnse muur om de wijk bouwen? Is dat uw plan, mevrouw? Mevrouw Van Nunen (PvdA): Voorzitter, op de heer Sleddering, ik kan het antwoord niet geven. Ik ben geen stedenbouwkundige of verkeerskundige. Wij vinden het alleen, en daarmee heb ik het over GroenLinks en Partij van de Arbeid, het onderzoeken waard en om in te brengen bij de intentieverklaring. Hoe precies het uit gaat pakken en of het allemaal op de punt en komma kan, dat moeten anderen voor ons uitzoeken. Daarom staat er ook in het amendement: zo niet, dan buitenom.

Dus wij pretenderen geenszins dat wij voor honderd procent kunnen garanderen dat deze variant, dit scenario van bestemmingsverkeer op de Geestbrugweg ook daadwerkelijk haalbaar is, maar het onderzoeken waard. Ik kijk uit naar het overleg in de schorsing met de opstellers van het andere amendement en ik ben zeer benieuwd en hoopvol naar een goede uitkomst. De heer Van Enk (CDA): Voorzitter, we hebben heel veel vragen en verhalen gehoord over het verleden wat er allemaal mis is gegaan. Ik denk dat we ons daar niet in blijven moeten wentelen maar dat we verantwoordelijkheid moeten nemen juist ook naar de bewoners die willen weten wat er aan de hand is en wat we gaan doen, niet over de verkiezingen heen tillen, meedoen, en ik wil daar verder ook niet veel over zeggen, want ik denk dat we snel naar een schorsing wat mij betreft toe moeten. De heer Sleddering (VVD, ter interruptie): Ja, ik kan dat toch niet laten passeren. U wil het niet meer over het verleden hebben en naar de toekomst kijken, maar het verleden heeft ons in deze problemen gebracht. U wilt toch niet zeggen dat het allemaal fantastisch gegaan is met dit college in dit dossier? De heer Van der Meij

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ geeft het tenminste toe, maar u zegt: we moeten niet over het verleden praten, want dat is vervelend, we gaan nu over de toekomst praten. Dat is wel lekker makkelijk als coalitiepartij. De heer Van Enk (CDA): Nee, ik denk wat we vanavond horen, al was het maar alleen over het toevoegen van de Broekslootkadevariant, dat zijn allemaal zeer ongelukkige voorbeelden van hoe het is gelopen en ik denk dat de wethouder van financiën nu als waarnemend wethouder verkeer vervoer een wat ondankbare rol vervult, dat zeg ik de heer Van der Meij volledig na en ik moet hem daar zeer mee complimenteren. Ik denk dat we zeker moeten aanhaken bij het overleg. Het is niet alleen overleg met buurgemeenten, het is ook een overleg waar ministeries in vertegenwoordigd worden, de provincie, en we moeten onze verantwoordelijkheid nemen en dan wel het liefst op voorwaarden waar wij het met zijn allen enigszins over eens kunnen worden en daarom, voorzitter, ik ga niet lang meer praten. Ik hoop dat we straks met partijen die hun nek willen uitsteken tot een goed amendement komen, een amendement en niet een motie, want met een amendement stuur je de wethouder met een motie op pad, daar stel je als raad vast waar je voor wil tekenen en dus ook waar je niet voor wil tekenen.

Dat is het meest helder en dan weet iedereen waar hij aan toe is. Mevrouw Woudstra (D66): Dank voorzitter en dank voor de beantwoording van de wethouder en zeker voor de toezegging richting inwoners en op de acties om nu al met no regret maatregelen te komen zoals de andere routering van de Rotterdamse Baan. Graag zien we die no regret maatregelen nog terug in een nadere uitwerking voor de zomer. Kan de wethouder dat toezeggen of daar in elk geval een tijdspad voor geven zodat duidelijk is dat er snel concrete acties komen? Het amendement van GroenLinks en PvdA met Stomp en concrete acties, we vinden het belangrijk dat duidelijk is dat die concrete acties ook nodig zijn, dat er verregaande keuzes te maken zijn. Daarom steunen we dit amendement. De varianten, met de huidige presentaties blijkt dat er niet gelijkwaardige tracés worden vergeleken en alleen naar passendheid wordt gekeken. Met de huidige twee varianten moeten we wel terugkomen op wat er in juli is gezegd, zoals de wethouder zei, vandaar de vraag het amendement van GBR en onze partijen, andere partijen over de twee extra varianten. Daar houden we sterk aan vast, anders krijgt techniek voorrang op leefbaarheid en veiligheid. Die gelijkwaardigheid moet worden gebogen tussen de verschillende wijken.

Daarom steunen we juist de extra varianten en daarom steunen we het amendement van GroenLinks en PvdA dat de variant schrapt juist niet. En let erop, de Rijswijkse wethouder moet zelf antwoorden geven op de gestelde vragen van bewoners. Laat dat niet over aan anderen. Leg de besluiten niet buiten ons neer. Wees erbij en zorg voor eigen communicatie. Het is geen wij-zij in antwoord geven. Laat zien dat we als Rijswijk een serieuze stad zijn, dat we met ideeën en oplossingen aan tafel zitten en dat we in een traject gaan zorgen voor zorgvuldigheid en vertrouwen. We zijn daarbij als de amendementen worden aangenomen het eens met het voorstel. De heer Krumeich (Fractie Krumeich): Ja? Ik heb niet zo heel veel toe te voegen ook om de tijd. Volgens mij is het moment beslecht om mee te tekenen bij de verklaring, dus mijn samenvattingen worden steeds korter en duidelijker en daar laat ik het bij. Mevrouw De Man (OR): Ik kan het ook heel kort houden, want de heer Sleddering die haalde zojuist de woorden uit mijn mond. We zitten volledig op een lijn met wat de VVD zojuist heeft gezegd en zijn ook niet van mening veranderd. De heer El Majjaoui: Nee, dank u wel voorzitter. Ik heb geen tweede termijn bijdrage.

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ De voorzitter: Ja, u heeft zich al duidelijk uitgesproken bij de interruptie. Heel goed. Dan is nu het woord aan de wethouder. Daarna moeten we even beslissen hoe we met de orde omgaan. Ik zeg het maar even, we gaan over 12 uur heen. Je zou kunnen zeggen: we doen een schorsing, ja, tien minuten. Je kan ook zeggen, ik geef het gewoon maar mee hoor, we zouden ook kunnen schorsen en donderdag verder kunnen gaan. Dat geeft iets meer tijd. U moet er maar even over nadenken. De wethouder voor zijn tweede termijn. Wethouder Keus: Voorzitter, ik zie twee … De voorzitter: Ja, ik zie ook iets. Mijnheer Krumeich, zegt u het maar. De heer Krumeich (fractie Krumeich): Nou, dat is dan ook toch een opmerking van orde, want de bijdragen zijn echte loei en loeilang en het is niet nodig voor het debat ook, dus mijn oproep zou zijn: wil je alstublieft de boel halveren en comprimeren wat de boodschappen zijn, want het is echt niet om aan te zien wat er gebeurt vanavond. De voorzitter: Het is wel een belangrijk debat. We gaan naar de tweede termijn van de wethouder. De heer Krumeich (fractie Krumeich): Het is een hartstikke belangrijk debat, maar veel te lang. De voorzitter: We gaan naar de tweede termijn van de wethouder. Dat gaan we eerst doen.

De heer Sleddering (VVD): Voorzitter, ik wil graag even … Uw gooit even een steen in de vijver van: we gaan donderdag wel weer door. Dat gaan we absoluut niet doen. We maken het nu af. De wethouder geeft keurig antwoord. Dan gaan degenen die een motie indienen die gaan met elkaar praten hoe ze dat het beste willen doen. Dan gaan we stemmen en dan is het klaar. De voorzitter: Ja, ja. Mevrouw De Man (OR): Daar ben ik het mee eens. De heer Krumeich (fractie Krumeich): Ja, ik ook. De voorzitter: Ja, we gaan nu naar de wethouder voor zijn tweede termijn. Mijnheer Keus. Wethouder Keus: Ja, voorzitter, ik ga proberen mijn beantwoording kort en bondig en compleet uiteraard te laten zijn. Ik begin even bij GroenLinks. Ik heb wellicht ten onrechte de indruk gewekt dat ik een negatief advies op het amendement van GBR en partijen zou geven, maar dat is niet het geval. Ik heb alleen op een onderdeel, en dat gaat even over de twee varianten die toegevoegd zouden dan moeten worden aan het onderzoek context schetsen … De voorzitter: Mijnheer Keus, ik moet u even onderbreken.

Ik zie dat mevrouw Alberts wil interrumperen of zie ik dat verkeerd? Mevrouw Alberts (GL, ter interruptie): Nou, voorzitter, de heer Keus ging er zelf inderdaad al over door, want hij had wel degelijk negatief geadviseerd over het meenemen van de Neherkade en dat had hij toch heel duidelijk vanuit het college ontraden, dus daarmee dan ook de hele motie of het hele amendement, ik moet

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ niet motie en amendement door elkaar halen natuurlijk, dus dat is dat beeld dat heeft hij geschetst in de eerste termijn daarmee. Hoe ziet u dat dan? Het staat er in. De voorzitter: Ja, de wethouder neemt het woord. Mijnheer Krumeich, u moet even het handje intrekken. De wethouder. Wethouder Keus: Ja, dan zal ik dat bij deze dan rechtzetten. Ik probeerde alleen een context schetsen waarom die varianten eerder zijn afgevallen en waarom we vanuit het college dat dus niet hebben voorgesteld in de aandachtspunten en belangen zoals die nu zijn verwoord, maar dat ik me kan voorstellen dat de raad daarin een eigenstandig een positie inneemt, dus op dat onderdeel geef ik eigenlijk aan dat oordeel raad daarvoor wordt afgegeven naar het college, dus dat is geen negatief advies vanuit het college, maar in dat opzicht onthouden we ons daarvan van een oordeel.

Ja, voorzitter, ik ben het eens met mevrouw Alberts als het gaat over het pleidooi dat door een van de insprekers werd gehouden over een luchtkasteel om dat werkelijkheid te maken en dus nu al te beginnen met de Geestbrugweg en dat is eigenlijk het pleidooi dat de VVD eigenlijk ook houdt, al zeggen die er ook bij dat dat al veel eerder had moeten beginnen, maar ja, daar verander ik nu niks meer aan, maar ik ben het dus eens in ieder geval dat we dat dus met voorrang en snelheid ook op moeten pakken, dus die toezegging en ook met de visualisatie waar u in de eerste termijn om vroeg gaan we daarmee aan de slag. Dus daar kiezen we ook echt bewust voor. Even kijken, dan ga ik naar de fractie van Gemeentebelangen Rijswijk, uiteraard ook het belang van goede participatie. Dat wordt natuurlijk ook meegenomen. We maken eigenlijk al in de aandachtspunten hebben we als college voorgesteld ook om daar koopcreatie ook in op te nemen om dat nu al onder de aandacht te brengen, dus aandacht voor goede participatie die onderschrijf ik en het belang dus voor regie dat we daar ook regie over houden over wat er gebeurt, dat ook.

Ja, en dan een beetje de krachttermen van Rijswijks Belang, kritische vragen en er wordt geen antwoord op gegeven en het schamen, ja, ik ga u niet meer overtuigen in de tweede termijn, maar nogmaals, we pleiten er juist voor om wel mee te doen, aan tafel te zitten en mee te praten en u vraagt eigenlijk ook van: ja, hoe weet je nou zeker dat uiteindelijk al die mooie woorden dat daar ook invulling aan wordt gegeven, dat er ook echt daad bij het woord wordt gevoegd en dat eigenlijk antwoordt ook gelijk op de fractie van de VVD. Kijk, Rijswijk, en dat zei ik in de eerste termijn ook, is geen eiland. We zijn op tientallen dossiers, op tientallen vraagstukken zijn wij verweven met onze buurgemeenten, met de provincie, MRDH, met het Rijk en als er onbetrouwbaar gedrag wordt getoond op het ene dossier heeft dat gevolgen voor hoe wij natuurlijk kijken naar partijen op andere dossiers en dat werkt twee kanten op, dus de intenties die wij nu uitspreken, die hebben een zekere zeggingskracht en ook een belang bij alle partijen dat er ook gehoor aan wordt gegeven en u kunt zeggen: ja, dat is geen keiharde juridische ondertekening van afspraken, maar het heeft wel degelijk heeft dit betekenis en zeker ook in overdracht van het ene college naar het andere college. De heer Weterings (RB, ter interruptie): De wethouder heeft het over betrokkenheid.

Waarom wordt de raad van Rijswijk een jaar na dato betrokken bij de intentieverklaring? Wat is er heel dat jaar gebeurt? Kunt u nou uitleggen waarom wij zo ontzettend laat pas er bij betrokken raken? Waarom? Wethouder Keus: Ja, voorzitter, dat is een terechte vraag waar ik niet direct een passend klaar antwoord op heb, wel wellicht toch enigszins een waardeoordeel. Ik vind dat we er als Rijswijk ook eerder bij betrokken hadden moeten zijn, dus er zijn onderzoeken gedaan en er zijn bepaalde richtingen gekozen over Rijswijk zonder dat Rijswijk daar direct … Er zijn inderdaad in het informele circuit zijn er echt al contacten, ambtelijk is

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ daarover gepraat, maar niet inderdaad in de formele besluitvormingsprocessen. Daar maken we ook een opmerking over in de hoofdtekst van de intentieverklaring. Dat wij niet zijn betrokken daar vind ik inderdaad wel wat van. Dat had denk ik wel beter geweest, maar, zeg ik er wel bij, dat werkt twee kanten op. Ook Rijswijk, dat is wellicht ook een oproep aan de volgende raad en college, zal ook wellicht in dat opzicht ook wat bewuster van de omgeving en de ontwikkelingen daar kunnen en moeten zijn en inderdaad zelf ook daar iets sensitiever en wat eerder dan zichzelf op moeten dringen als we vinden dat we daar te weinig bij betrokken zijn. De heer Weterings (RB, ter interruptie): Ja, de laatste interruptie, voorzitter, in ieder geval een korte. Ik wil ook heel graag een eerlijk antwoord van de wethouder hoe lang is deze intentieverklaring al bij de gemeente Rijswijk? Wethouder Keus: Ja, voorzitter, precies weet ik niet. Ik ben zelf natuurlijk deze portefeuille begin december heb ik die overgenomen en ik weet dat in juli vorig jaar dat daar besluit is genomen om een intentieverklaring uit te werken en ik ben persoonlijk bekend met die verklaring dus inderdaad in december. Die lag er toen.

Ik weet niet hoelang die er precies toen lag, maar in ieder geval was toen niet het idee om die te ondertekenen, dus er is inderdaad zodra ik bekend daarmee ben en ook een positie vanuit het college heb kunnen bepalen, is dat gewoon zo snel als mogelijk is dat met de raad gedeeld en met de omgeving natuurlijk ook direct, dus dat is niet onnodig lang bij de partijen gebleven. Kijk, de VVD, ik begrijp het chagrijn om het zo maar even te zeggen. Rijswijk is laat aangesloten, maar ik ben het niet eens met de stelling dat we geen positie hebben en zullen krijgen. De metafoor met de hond die gaat voor zover op dat het nog steeds niet rationeel is van die hond om zijn baasje die hem verwaarloosd heeft, al zou je daar van dat scenario uitgaan van die beeldspraak dat we verwaarloosd zouden zijn, is het nog steeds voor die hond en dus voor de gemeente Rijswijk niet rationeel om te gaan bijten, want wat heeft die hond daarna? Die wordt nog steeds niet eerlijk en fijn behandeld daarna, maar met angst en met wantrouwen. Dus alsnog is het rationeel in zo een situatie om je belangen goed vertegenwoordigd te hebben om alsnog gewoon goed en betrouwbaar aan te sluiten, dus ook in dat geval, en daar kan je van alles en nog wat van vinden hoe het proces verlopen is, is het nog steeds rationeel om als Rijswijk aangesloten te zijn.

Voorzitter, dan ga ik even over naar D66 die vraagt nog een toezegging op de no regret voor de zomer. Het is wel krap geef ik eerlijk toe, maar ik ga mij daar wel hard voor maken en alles op alles zetten om dat voor de zomer nog aan uw raad te doen toekomen. Voorzitter, ik meen een handje gezien te hebben en dan ben ik wel bijna klaar. De heer Sleddering (VVD, ter interruptie): Ik hoor de wethouder zeggen dat hij wil stoppen, maar ik heb nog een vraag gesteld over de ontwikkeling van de tramremise en welke tramsporen daarvan in Rijswijk betrokken zijn. Ik kan me voorstellen dat hij dat antwoord nu niet kan geven. Kan hij mij dan de toezegging doen dat hij de raad zal informeren binnenkort over de stand van zaken met de ontwikkeling van de tramremise en welke gevolgen dat heeft voor de sporen in Rijswijk? Wethouder Keus: Ja, voorzitter, die toezegging die kan ik doen, dus daar kom ik gewoon nog schriftelijk op terug. Ja, voorzitter, dan ben ik volgens mij door mijn vragen heen. De heer Karremans (Wij, ter interruptie): Misschien heb ik niet goed geluisterd, maar ik heb het idee dat de wethouder nog geen antwoorden heeft gegeven op mijn vragen, dus mocht ik het niet gehoord hebben dan

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ stel ik de vraag gewoon nog een keer. Met het tekenen van deze intentieverklaring, welk probleem lossen wij nou precies op? Het is gewoon een hele simpele vraag. Het enige antwoord dat ik continu hoor is: ja, dan blijven we aan tafel zitten. Maar dat is geen probleem dat we oplossen. Dus welk probleem lossen we voor de Rijswijkse bewoners op? En daarnaast vraag ik aan de wethouder: schat de wethouder in dat de partners serieus de verschillende tracés gaan afwegen met dit voorgestelde amendement? Wethouder Keus: Op de eerste vraag: welk probleem lossen we op? Ik denk dat de heer Karremans toch ten overvloede moet zeggen dat het hier gaat over een intentieverklaring waar we inderdaad onze belangen en aandachtspunten inbrengen in opmaat naar een eventuele bestuursovereenkomst en dat is wel een formeel juridisch document en je gaat zo een formeel juridisch document pas tekenen als je aan het einde van de rit vind dat je belangen en je aandachtspunten voldoende gekend zijn en daarom is het belangrijk om ze in te brengen, dus dat probleem en die problemen zoals ze omschreven zijn, dat gaat over leefbaarheid van de Geestbrugweg, de zorgen die we hebben over de Broekslootkade, de zorgen die we hebben over de knelpunten die er nu al zijn, over leefbaarheid,

over mogelijk de OV-bereikbaarheid zelf nog van Rijswijk, al die zaken brengen we niet nu in en als we die nu niet inbrengen en er komt straks een bestuursovereenkomst, formeel hebben die belangen en die aandachtspunten gewoon niet bestaan en kunnen wij dus niet garanderen naar onze inwoners toe dat die gekend zijn in deze afwegingen en dat ondervangen we nu. De heer Karremans had nog een tweede vraag. En dat is van of die tracés die nu met het amendement even ervan uit gaande dat die wordt aangenomen of die serieus dan nog worden … Ja, dat zal wel moeten dan. Ik heb uitgelegd waarom het college het niet heeft voorgesteld. Als dit de positie is van de raad, de raad gaat zelf over haar eigen belangen en aandachtspunten en als dit de positie is van de raad, dan is het inderdaad zoals de heer Van Enk zei niet een oproep met een motie, maar is dit gewoon het kader waar ik als lid van het college gewoon aan te houden heb. En nogmaals, als daar onvoldoende gehoor aan wordt gegeven, ja, dan zie ik inderdaad ook het lastig worden dat Rijswijk straks ergens formeel juridisch wel een handtekening onder gaat zetten, dus er zal rekening mee gehouden moeten worden en hoe dat wordt gedaan dat kan ik u nu niet zeggen. Daar zal ik inderdaad in overleg moeten treden, maar de positie van Rijswijk is dan helder. Dat was het, voorzitter.

De voorzitter: Volgens mij was dit de tweede termijn van de wethouder. Mijnheer Van der Meij, u heeft om een schorsing gevraagd. Hoe lang heeft u nodig? De heer Van der Meij (GBR): Ja, we zitten natuurlijk even met de nodige audiovisualiteit, tien minuutjes. De voorzitter: Tien minuutjes? Dan schors ik de vergadering voor tien minuten. Dan gaan we om twintig over twaalf door en dan kijken we wel even wat de stand is. Ja? Tien minuutjes. Ik schors de vergadering. De voorzitter: Dames en heren, ik zie weer gezichten op mijn beeld. Dat betekent dat de schorsing bijna ten einde loopt. Zie ik dat goed? De heer Van der Meij (GBR): Wij zijn klaar, voorzitter. De voorzitter: Goed zo. Ik heropen de vergadering. Ik geef het woord aan de heer Van der Meij. Heeft de schorsing resultaten? De heer Van der Meij (GBR): Voorzitter, het amendement van Gemeentebelangen, Beter voor Rijswijk, D66 en CDA Rijswijk willen we op een onderdeel aanvullen en dat met die aanvulling zouden we kunnen rekenen in ieder geval op de steun van GroenLinks. Dat betreft de een na laatste zin. Er staat nu: er rigoureuze

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ maatregelen worden genomen om het autoverkeer van en naar de Binckhorst over de Geestbrugweg en de Haagweg drastisch af te laten nemen en daar willen we de woorden aan toevoegen: met inachtneming van het Stomp principe. En met die toevoeging willen wij het amendement in stemming brengen. De voorzitter: Mijnheer Van der Meij, kunt u nog een keer herhalen voor de griffie en de notulisten? Ik begrijp het wel, maar een keer nog. De aanvulling is … De heer Van der Meij (GBR): De aanvulling is drastisch, puntje, puntje, puntje drastisch af te laten nemen, met in achtneming van het Stomp principe. De voorzitter: Ja, ik begrijp het. Dat is die afkorting van de verkeersvormen, ja. Heeft de griffie dat? Oké. Dus hiermee is het amendement aangevuld en gewijzigd. De heer Weterings (RB): Kan een amendement tijdens de raadsvergadering gewijzigd worden aangezien hij altijd maandagochtend voor twaalf uur binnen moet zijn en later mag hij niet meer worden ingeleverd? Mag een amendement volgens onze richtlijnen van de orde worden aangepast tijdens de raadsvergadering? Ik hoor het graag van de griffie. De voorzitter: Dat kan tot de laatste seconde binnen het debat. Ik heb nog niet afgesloten de beraadslagingen.

Dat is de bedoeling van de schorsing om te kijken of er meer steun zou kunnen worden gevonden en dat is het politieke proces dat heeft plaatsgevonden. Dit is gewoon volkomen binnen de orde. Dus dat betekent dat dit amendement is bijgesteld en onderdeel uitmaakt van de orde. Dan gaan we zo van mevrouw Alberts horen of er nog amendementen worden ingetrokken. Mevrouw Alberts, kunt u dat zeggen? Mevrouw Alberts (GL): Ja, daarbij kijk ik natuurlijk ook even naar de mede-indiener Partij van de Arbeid en ik zag mevrouw Van Nunen al even knikken. Daarmee maakt het amendement dat wij hebben ingediend geen onderdeel meer uit van de beraadslagingen. De voorzitter: Goed, dat geldt voor de beide amendementen. Begrijp ik dat goed? Mevrouw Alberts (GL): Nee, dat geldt niet voor het eerste. De voorzitter: Oké. Mevrouw Alberts: Het geldt alleen voor het Stomp amendement. De voorzitter: Goed, ik denk dat hiermee de orde is bepaald, dus GroenLinks handhaaft het eerste amendement over Broekslootkade. Het tweede amendement met de PvdA is ingetrokken en het derde amendement van Gemeentebelangen Rijswijk en anderen is aangevuld. Dat betekent dat we twee amendementen over hebben en de motie van de heer Weterings. Dan gaan we daar nu over besluiten. Is dat akkoord? Goed. Nou, zet u schrap. Dan stel ik nu aan de orde het amendement van GroenLinks.

Zijn er nog stemverklaringen bij te geven? Die zijn er niet. U wilt stemmen neem ik aan en dan ga ik gewoon vragen: wie is voor dit amendement? En dan moet ik even naar de griffier kijken hoe we dan … Moeten we het allemaal per stuk? Kunnen we gewoon niet zeggen hoe het per fractie ligt? Mevrouw Alberts (GL): Ja, misschien kan dat inderdaad. Laten we dat gewoon doen. De voorzitter: Ja, dan ga ik vragen: welke fracties zijn voor? Dat kan aan de hand van handjes. GroenLinks is voor. Zijn er ook andere mensen die dit amendement steunen? Dan moet u het nu zeggen. Ik zie niemand. Dat

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ betekent dat er geen meerderheid voor is. Daarmee is dit amendement verworpen. Dan gaan we naar het tweede amendement gesteund door vele fracties. Wie is daar tegen ga ik maar even vragen, dat is denk ik het makkelijkste omdat ik het gevoel heb dat het een meerderheid heeft. Wie is tegen het aangepaste amendement? Mevrouw Alberts (GL, met stemverklaring): Ja, dank u wel voorzitter. Ja, want in dit amendement staat natuurlijk ook iets over andere varianten en we hebben natuurlijk al eerder aangegeven dat meer opties dat die alleen maar kunnen leiden tot verwarring, dus dat willen we dan toch nog even meegeven dat we daar nog goed over na moeten denken hoe we daar dan mee omgaan met deze opties die door het amendement worden toegevoegd aan de aandachtspunten van Rijswijk.

Mevrouw Van Nunen (PvdA, met stemverklaring): Ja, voorzitter, logisch ook omdat ik natuurlijk mede-indiener was van het andere amendement en weliswaar instemming heb verleend voor het aansluiten bij een amendement van GBR en anderen, maar ik wil daar toch nog even iets over zeggen, want de volgordelijkheid is inderdaad hiermee met mijn instemming verandert, dus dat we inderdaad ook naar andere tracés nog kijken of in ieder geval laten onderzoeken en daarna ook bij het Geestbrugwegtracé kiezen voor het Stomp principe, maar uiteindelijk was die volgordelijkheid bij ons in het voorgaande amendement anders, maar instemming hiermee daardoor. De heer Weterings (RB, met stemverklaring): Heel kort, voorzitter. Door een jaar lang uitgesloten te zijn, hebben we geen vertrouwen in de samenwerking op dit moment, dus we zullen ook tegen het amendement stemmen. De voorzitter: Mijnheer Krumeich. De heer Krumeich (fractie Krumeich): Nee, ik had mijn handje omhoog omdat ik tegen moet zijn. Dat was een beetje een verwarring. De voorzitter: Dan ga ik het nu nog een keer vragen. U bent tegen, mijnheer Weterings is tegen, zijn er nog meer fracties tegen? Mevrouw De Man (OR): Onafhankelijk Rijswijk is ook tegen. De voorzitter: Onafhankelijk Rijswijk is tegen. Ik zie mijnheer Karremans. De heer Sleddering (VVD): VVD ook tegen. De voorzitter: VVD is tegen. De heer Karremans (Wij): Wij is tegen.

De voorzitter: En Wij is tegen. Dan gaan we even tellen. Dit zijn de fracties die tegen zijn? Ja, volgens mij is dat niet genoeg voor de meerderheid. Dat betekent dat het amendement niet is aangenomen. Dan gaan we nu besluiten over het voorstel als zodanig. Zijn daar nog stemverklaringen bij te geven? Volgens mij is alles gezegd hoor. Goed. De heer Weterings (RB, met stemverklaring): Ik wil toch nog heel graag een stemverklaring. Ik had twee A4’tjes met vragen aan de wethouder en die zijn nog niet beantwoord en daarom zullen wij tegen het voorstel stemmen en wij zien het ook als een verplichting naar de inwoners toe die er heel veel last van gaan krijgen.

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ De voorzitter: Nog anderen met stemverklaringen? Die zie ik niet. Dan gaan we stemmen. Wie is tegen dit voorstel? Mijnheer Weterings heeft het al aangegeven. Zijn er nog andere fracties? Mijnheer Krumeich. De heer Sleddering (VVD): VVD tegen. De voorzitter: VVD is tegen. Mijnheer Krumeich zie ik. Mevrouw De Man (OR): Onafhankelijk Rijswijk tegen. De voorzitter: Mevrouw De Man hoor ik. Mijnheer Karremans, ja, u was woordvoerder. Wat gaat u doen? De heer Karremans (Wij): Ja, ook tegen. De voorzitter: Ook tegen. En mijnheer Krumeich ook neem ik aan. De heer Krumeich: Tegen, ja. De voorzitter: Ja, dus dan krijgen we dezelfde partijen, ja. Verder geen andere partijen tegen? Dat betekent dat er een meerderheid is om in te stemmen met het voorstel en daarmee is het aangenomen. Goed, dan hebben we nu de orde. Willen we nog een half uurtje doorgaan of zegt u: we komen donderdag terug? De heer Van der Meij (GBR): Door. Mevrouw De Man (OR): Laten we doorgaan. De voorzitter: Zullen we dan maar doorgaan? De heer Dolmans (D66): Ja, ik vind het onverantwoord om door te gaan, want het wordt nooit een half uur.

Als elke fractie een paar minuten neemt om beide moties het woord te voeren, dan zitten we zo een uur minstens verder en ik vind het onverantwoord voor de mensen die gewoon morgenochtend om zeven uur op moeten staan. De voorzitter: Nee, ik begrijp uw punt. Mevrouw Kames (RB): Zes uur, Dolmans. De voorzitter: Ja, sommige mensen zelfs om zes uur. De heer Krumeich (fractie Krumeich): Ja, het probleem is echt al veel eerder op de avond ontstaan hoor. Mevrouw Alberts (GL): Ja, ik steun wat de heer Dolmans zegt inderdaad. We kunnen nu wel zeggen een half uur, maar dat gaat hem toch niet worden dan met die moties, dus dat wordt toch al gauw meer dan een uur en dan is het gewoon echt bedtijd. Dat is het gewoon zo geweest. De heer Sleddering (VVD): Ja, wat is dit nu toch weer, dan gaan we donderdag wel verder? Wat hebben we nog op de agenda staan? Een paar moties? Vreemd aan de orde? Het is echt niks wat er staat. Het is echt niks wat er staat. Even afmaken. Dan moet donderdag iedereen weer opgetrommeld worden ook van de griffie, ook van de ambtenaren. Dan moeten alle technische mensen weer komen, geldverspilling. Gewoon nu even snel doorpakken. Iedereen weet dat hij kort moet zijn en dan gaan we het gewoon netjes afhandelen en dan zijn we van deze raad verder af.

De heer Krumeich (fractie Krumeich): Ja, maar mijn houding is ook gewoon doorgaan maar vooral ervan leren voor de volgende keer. De voorzitter: Oké, maar dan wil ik nu even alle fractievoorzitters horen om even heel snel het lijstje af te werken. Mijnheer Dolmans zegt schorsen nu. Mevrouw Van Nunen zegt schorsen nu. Mevrouw Alberts zegt schorsen nu. Krumeich zegt doorgaan. Sleddering zegt doorgaan. Nou, dan moet ik nog even verder het rijtje af. Mijnheer Van der Meij, wat zegt u?

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ De heer Van der Meij (RB): Doorgaan. De heer Weterings (RB): Doorgaan. De heer Van Enk (CDA): Ja, doorgaan en kort houden. Mevrouw De Man (OR): Ja, doorgaan alstublieft. De voorzitter: Beter voor Rijswijk nog, mijnheer Braam. Braam zegt ook doorgaan. Ja, jongens, het spijt me echt. Zo moet het. Is er al een meerderheid voor doorgaan? Volgens mij wel. Mevrouw Alberts (GL): Voorzitter, misschien moeten we hier ook even een keer naar de minderheidsbelangen kijken dan. Er zijn natuurlijk een heleboel mensen in de raad die wel heel graag door willen, maar er zijn ook gewoon raadsleden, en dit is ook een reden waarom bepaalde mensen ook afhaken op een gegeven moment om nog raadslid te worden en we vinden al zo lastig nieuwe mensen om op de lijst in te zetten, daar hebben alle partijen die hebben daar wat mee, dus … De heer Sleddering (VVD): Onzin is dit want speak for yourself. Mensen kunnen we genoeg vinden en waar het om gaat is dat mensen afhaken omdat er te veel geleuterd wordt en niet daadkrachtig gestemd wordt. Dat is het probleem met de lokale democratie. Kom op, nu stoppen, stemmen, klaar en naar huis. De voorzitter: Beste mensen, het is gewoon een meerderheid ervoor om door te gaan. Laten we dat dan doen en ons uiterst bondig gedragen. 16.

Bekrachtiging geheimhouding: RIB 22 007 Geheimhouding grondexploitatie Sion – ‘t Haantje De voorzitter: Dan stel ik nu aan de orde agendapunt zestien, bekrachtiging geheimhouding grondexploitaties in onze gemeente. Is dat akkoord? Wil iemand een stemverklaring afleggen? De voorzitter: Geen handjes, dan is het bij deze besloten. Dan stel ik aan de orde de motie Pauwhof ingediend door ik dacht D66. Ja, mijnheer Veerman. Mijnheer Veerman, neemt u het woord kort en bondig. We hebben de tekst gelezen. Is mijnheer Veerman nog aangesloten? De heer Veerman (D66): Ja, laat ik dat heel bondig doen. Ik hoor wel een echo hier, maar dat gaat ook goedkomen zo op deze manier als ik te horen ben. Ik heb een motie ingediend en dat gaat omtrent het volgende. We hebben natuurlijk tijdens het forum hebben wij RIB 22003 besproken met elkaar over de grote parkeerproblematiek en de overlast in de wijk Vrijenban. Daarvoor hebben we speciaal … In het speciaal wil ik daarbij noemen het Pauw, Pauwenstein en de Reigerweg en de KFC waar we toen over gesproken hebben. Dat was voor ons reden ook om deze motie parkeeroverlast Pauw of Pauwenstein in te dienen. Nou, die ligt nu voor.

Nu kan ik natuurlijk wel heel veel dingen doen die daarin staan, maar ik wil een aantal kleine dingetjes noemen die er nog niet instaan en dan heb ik het vooral over zwerfvuilondermijning in de wijk Vrijenban wat het genot van de bewoners zeer beperkt. Die staat er niet in omdat vooral deze motie is over het parkeerbeleid. Daar aansluitend naast de oplossing van deze problemen moeten we ook aanvullend ook oplossingen vinden voor een betere leefbaarheid en de problemen van het zwerfvuil in de gehele wijk en dan kom ik tot het verzoek aan het college dien ik deze motie en voor de eerstvolgende reguliere raadsvergadering een raadsvoorstel voor te bereiden voor de invoering van gereguleerd parkeren in Vrijenban deelgebied 1 en

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ daarbij de parkeerdruk in de Vrijenban actief te monitoren en zo nodig met aanvullende maatregelen te komen en daarmee gaan we over tot de orde van de dag. De heer Braam (BVR): Ja, ik kan daar op zich redelijk kort in zijn. Ik begrijp het voorstel en we zullen het ook wel steunen, alleen wat erg belangrijk is, is de communicatie. Het is natuurlijk wel goed om een raadsvoorstel in te dienen. Er is een jaar of twee geleden meen ik een bijeenkomst geweest met de buurt, fiftyfifty was een beetje de verhouding, maar in principe moet er gewoon wat gebeuren. Dat is gewoon duidelijk, overduidelijk, ook met Mondriaan, ook met heel veel scholieren die met de auto die kant opkomen. Daarom zullen we als Beter voor Rijswijk voor stemmen, maar uiteraard bijzonder belangrijk om de communicatie daar goed in mee te nemen. Mevrouw Schröter-Haas (CDA): Wij vinden ook dat er zeker wat moet gebeuren, maar vragen ons af of het amendement de oplossing is voor het probleem. We zullen daarom ook niet meestemmen. De heer Weterings (RB): Voorzitter, rond de 200 parkeerplaatsen rond het ROC dat leegstaat en veertig parkeerplaatsen rondom de school, de ingang Delftweg, denken wij dat er meer onderzoek nodig is om te kijken waar het probleem vandaan komt.

Je kan niet 200 lege parkeerplekken rondom de school hebben en Rijswijk opzadelen met een parkeerregime. Ik zou echt willen vragen binnen drie maanden goed onderzoek te verrichten, concreet: van wie zijn die parkeerplekken? Van wie zijn die vrije parkeerplaatsen die er zijn? Zijn die eigendom van een particulier of is het gemeente? Eerst dat beter uitzoeken, want een parkeerregime heeft een waterbedeffect, krijg je wijk twee, wijk drie, wijk vier. We zijn dus geen voorstander om per direct een parkeerregime in te voeren. Ga eerst kijken voor die 185-200 parkeerplekken die vrij staan dagelijks. Dank u wel. Mevrouw De Man (OR): Ja, we begrijpen de motie en zijn het in grote lijnen ook eens met de motie. De problemen zijn aanzienlijk en een oplossing is hard nodig. Echter voorzien we nu al, en dat wordt ook voorzichtig gesteld in de motie, dat het probleem zich zal verplaatsen als we gaan invoeren wat er nu wordt voorgesteld en dat betaald parkeren, vergunning parkeren daardoor ook in de omliggende wijken ingevoerd moet worden. Nu is een simpele ‘we hebben er geen behoefte aan, dus laten we het niet doen’ wat ons betreft geen reden om het niet in te voeren. Ik geloof dat helemaal niemand in Rijswijk zat te wachten op betaald parkeren toen het werd ingevoerd en dat is ook gebeurd.

Dus ja, in dat kader lijkt het ons wat vreemd om een invoering op te knippen tot de problemen zich in andere wijken gaan verplaatsen, de bewoners het wel willen en dan het hele traject opnieuw te moeten doen, dus ik zou voorstellen: laten we het dan integraal aanpakken en ook al is niet iedereen het daarmee eens, onszelf wel en anderen het extra werk, de discussie en dergelijke te besparen. Indien dat geen steun kan vinden, steun ik tegen deze motie. Dank u wel. De heer Van der Bosch (GL): Ja, wij vroegen ons af, wij zullen voor de motie stemmen, maar wij vroegen ons af waarom hier sprake is van een uitzonderingsgeval, want in de rest van Rijswijk is het vergunde parkeren ingevoerd omdat daar altijd bezoekers de bewoners verjaagden en dat is in dit geval ook zo, dus ik zie echt niet de reden waarom hier speciaal een uitzonderingsgeval moet worden gemaakt. Dat begrijp ik niet. De heer El Majjaoui (fractie Majjaoui): Over de motie, het is een sympathieke motie. Ik kan het begrijpen, want je streeft om het probleem op te lossen, maar ik vind hem kort door de bocht, want ik lees veel meer

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ zaken, zwerfafval onder andere, ander overlast, wellicht leefbaarheid. Ik zou zeggen: laat het eerst even onderzoeken. Laat de wijkagenten een rol vervullen. Laat de school zelf, de politie, de boa’s, maak het inzichtelijk waar het probleem ligt, want ik denk dat je maar een fractie van het probleem oplost qua betaald parkeren of vergunningshouders, maar het gros, de hele leefbaarheidstoestand wordt daar niet mee opgelost, dus ik stem tegen. De voorzitter: Goed, nog anderen die in de eerste termijn het woord willen? Die zie ik niet. Dan gaat het woord naar de wethouder. Mijnheer Keus. Wethouder Keus: Ik wil even met u terug naar 2015 bij het opstellen van de kader… Nee hoor, grapje, ik ga er heel kort, bondig doorheen omwille van de tijd. De voorzitter: Het moet wel bondig. Het moet wel bondig. We weten precies wat er aan de hand is. Daar hebben we een heel forum over gehad. Wethouder Keus: Ik weet dat de heer Van Hemert meekijkt, dus vandaar dat ik denk: ik doe even een referentie naar 2015.

Maar voorzitter, even alle gekheid op een stokje, de kadernota parkeren is wel het kader waarbinnen het college werkt en ik ga gelijk in op het antwoord van de fractie van GroenLinks waarom dit dan een uitzondering is, omdat u ook uit de studies ziet naar de parkeerdrukmetingen en de draagvlakmetingen dat het eigenlijk dus het gebied niet in aanmerking komt voor gereguleerd parkeren. Nu hebben we in het forum besproken waar het in feite op neerkomt, dus dat dus een kleine groep bewoners overlast ervaart dus van mensen die daar komen parkeren die daar geen bewoners zijn, het zij van de ROC of anderen en of dat belang van die overlast die ervaren wordt zwaarder weegt dan het meerderheidsbelang die aangeeft dat ze geen gereguleerd parkeren willen hebben. Daarvan heeft het college gezegd: daar gaan we geen oordeel over geven. Dat laten we bij de raad. De raad is dus uitgedaagd en het resultaat daarvan is de motie die nu voorligt en dat maakt ook de conclusie van het college dat we hier oordeel raad voor afgeven. De voorzitter: Goed. U heeft de wethouder gehoord. Is er nog behoefte aan een tweede termijn? Ik ga even naar mijnheer Veerman als indiener. De heer Veerman (D66): Nog even kort, er is natuurlijk heel veel onderzoek gedaan. Ik hoor RB zeggen van: er moet een onderzoek komen.

Er staat in de raadsinformatiebrief dat onderzoek waar mijnheer Weterings om vraagt ook al gebeurd is. Ik hoor ook anderen, El Majjaoui ook zeggen van: andere problemen die in de wijk zijn dat onderkennen we. Dat zetten we ook in deze motie. Ik denk ook dat het ene probleem het andere probleem eventueel kan oplossen, maar ook daar zullen nog extra maatregelen moeten worden genomen. Misschien moeten we het over zwerfafval hebben en dat soort zaken in heel de wijk, want het is natuurlijk niet alleen in dat stuk, maar ook bij de KFC hebben we natuurlijk heel veel zwerfvuil wat daar ligt en daar proberen we ook een oplossing voor te vinden. Dat in het tweede termijn. De heer Weterings (D66, ter interruptie): Hoe kan de heer Veerman verkopen dat er zo rond de 220 parkeerplaatsen vrijstaan dagelijks als de school bezig is om een gedeelte van Rijswijk te gaan opzadelen met een parkeerregime? Er staan daar parkeerplaatsen vrij, serieus. Ga gerust kijken …

VERSLAG RAADSVERGADERING 8 FEBRUARI 2022 _______________________________________________________________________________________ De heer Krumeich (Fractie Krumeich, ter interruptie): Ja, even kort naar mijnheer Veerman. Hoe ligt deze motie bij de bewoners die problemen ervaren? Zien ze dat als een oplossing? Daar ben ik een beetje benieuwd naar. De heer Veerman (D66): De eerste vraag van mijnheer Weterings was dat er 200 parkeerplaatsen vrij staan. Dat klopt als je het in heel de wijk bekijkt, maar in deze zone 1 zijn er helemaal geen vrijplaatsen. Dat zie je ook in de drukmeting die heeft plaatsgevonden dat het boven de 85 procent vol staat vanaf acht uur ’s ochtends tot in ieder geval zes uur ’s middags, dus dat is het probleem. De vraag van de heer Krumeich heb ik even niet … Wat de bewoners vinden, ja, nou, dat heb ik eigenlijk ook in mijn betoog wilde ik dat even noemen, maar denk: nou, laat ik dat even laten schieten. Je ziet dat 51 procent van die bewoners van die wijk in ieder geval op dit moment voor zijn. Nou is er ook een bijeenkomst daarna geweest, heel veel mensen dachten dat als wij het over betaald parkeren hebben dat we het over betaald parkeren hebben om geld in de meter te gooien. Wat heel veel mensen niet wisten, is dat we het over een bedrag per jaar hebben.