Niet vastgesteld verslag raadsvergadering 15-12-2020.docx

De heer Van der Meij (GBR): Dank voor de toezegging van de wethouder om het planproces dichtzetten tunnel en het ontwerpen van de bovengrond, om dat te proberen in één fase te doen. Met alle ambities van omwonenden, tekenwedstrijden en dergelijke, die daarbij in overschouw moeten worden genomen, hopen we toch dat in 2021 inderdaad daadwerkelijk actie zien op maaiveld en dat we ook kunnen doorpakken. De heer Weterings (RB): Ik denk dat de wethouder mij verkeerd heeft begrepen, want hij begon over dat Rijswijk Belang begon over de terrassen, maar ik begon mijn inleiding dat wij een beetje verbouwereerd waren om de wanhopige ondernemers in het algemeen een landelijke trend die dus bij de zelfmoordpreventie hun heil zoeken op dit moment. En daarin vinden wij dan dat wij praten over een voetgangerstunnel niet echt gepast. Maar goed, staat eenmaal op de agenda. Voor de rest heb ik juist het college gecomplimenteerd met de daadkracht dat er eindelijk plannen worden ondernomen, of iets wat schappelijk ondernomen, voor iets wat al jaren heel erg achterstallig is, wat al jarenlang verpauperd en verloedert erbij ligt. Dus ik gaf ze juist een compliment hierin. De heer Van Enk (CDA): Ja voorzitter, graag nog even een verduidelijking. De wethouder heeft de intentie aangegeven om zaken te gaan combineren.

Heeft het ook over dat de Geestbrugweg op de schop gaat, maar dat het afhangt van of het technisch mogelijk is. En daar zou ik hem echt willen

vragen: stel die afsluiting van het weghalen van die tunnelrestanten, stel dat als het echt niet anders kan, dan uit tot dat we klaar zijn met die herinrichting. Want ik zie het niet gebeuren dat we komend jaar, over een paar maanden die tunnel weg gaan halen, alles overhoop ligt, en dan een halfjaar later nog eens de herinrichting gaan doen. Dus ik weet niet wat die technische mogelijkheden zijn, maar dat moet gewoon kunnen. Dan stellen we de tunnel gewoon eventjes uit qua uitvoering totdat de rest kan gebeuren. Wat betreft de onderhoudskosten. Ja, het ging mij om die vergelijking. Er staat dat als je hem zou houden, je ieder jaar 20 tot 25 duizend euro kwijt zou zijn, onder meer door dagelijks verf vuil te verwijderen. Nou, ik moet de plek in Rijswijk nog tegenkomen waar de gemeente dagelijks verf vuil verwijderd. Ik denk dat daar, of althans mijn indruk, dat daar een beetje gemajoreerd is om de vergelijking moeite maken, maar als ik zo de partijen beluister, gaat het hier ook niet meer van afhangen. Dus ik laat dat verder zetten. Graag alleen nog een harde toezegging op het samen doen van de werkzaamheden. Liever wat later dan eerder, als het niet anders kan. Mevrouw De Man (OR): Ik ga ervan uit dat de wethouder mijn kanttekeningen heeft meegenomen, dus komt vast in orde. De heer De Vries (GL): In ieder geval bedankt voor de beantwoording.

Wij hadden graag toch nog meer gezien een lange termijn oplossing, want we gaan wellicht dan volgend jaar in 2021 met een bovengrondse herinrichting aan de slag, maar dan zit er nog steeds in heel groot gat onder de grond. Wat gaat daar toekomstig daarmee gebeuren? Daar hadden we graag meer duidelijkheid over willen hebben. Tot slot, wat denk ik nog belangrijker is, is de maatschappelijke nut van het tunneltje. Een dergelijke veilige oversteek ga je gewoon niet meer krijgen en u geeft inderdaad aan: bovengronds wordt het veiliger. Maar veiliger dan een tunneltje kan het eigenlijk niet worden. Ja, en tot slot, hoe meer mensen gebruik maken van het tunneltje, hoe minder iedereen volgens mij hoeft te wachten en dat is het ook wat waard. De voorzitter: Kan ik uit uw betoog opmaken dat er een positieve grondhouding is ten opzichte van dit raadsvoorstel? De heer De Vries: Nee. De heer Kooy (PvdA): Wethouder, dank voor de beantwoording. Dit doet mij altijd vreugd, u met enthousiasme te horen praten van dit kan, dat kan, we kunnen, kunnen, kunnen, kunnen. Het zit alleen nog niet in dit voorstel. En heel goed dat we werk met werk kunnen maken en dat we over een aantal jaar de restanten dan kunnen gaan uitgraven of dergelijke. Het blijft wel dat we hier een voorstel zien onderbouwd met cijfers, maar een incompleet cijferverhaal neerleggen.

Ondertussen kunnen we het hele cijferverhaal verder loslaten, want dan gaat eigenlijk van wat gaan we doen? Wat is het beste? Wat is het beste voor de entree? Wat is het beste voor de inwoners? Het meest veilige inderdaad, zoals u zelf al zegt, blijft natuurlijk de tunnel. Wat ons betreft blijft die ook nog wel. Ik vind het wel interessant dat u zegt: we gaan met een voorstel komen voor het aanpassen van het kruispunt. En mijn vraag in het tweede ronde is dan van: wanneer kunnen wij als raad dan een aangepast voorstel zien voor het kruispunt? De voorzitter: Het woord is aan wethouder Lugthart. Volgens mij is er nog een kans om alle fracties van het voorstel te overtuigen. GroenLinks haakte een beetje af, heeft u gezegd. Wethouder, doet uw best. Wethouder Lugthart: Ja voorzitter, u legt de druk hoog, dus ik ga het proberen, ook richting de heer De Vries van GroenLinks. Volgens mij is ook sceptisch de Partij van de Arbeid en eigenlijk wilt u verschillende dossiers aan elkaar knopen, mijnheer Kooy. En volgens mij zou dat nu juist niet moeten doen. We hebben het echt al een hele tijd, hebben wij het over of we dit wel of niet moeten doen. We moeten uiteindelijk een besluit nemen, dus dat besluit, dat nemen we vanavond.

En ik wil jullie toezegging doen dat collega Van de Laar en ik richting de heer Van Enk, de heer Van der Meij, mevrouw Pelzer en de heer, nog een fractie, dat we kijken, collega Van de Laar en ik, wat mogelijk is om beide naar elkaar toe te schuiven. Technisch levert dat wel nog wat problemen op. Niet in de laatste plaats, omdat ik hier nog een aantal zaken hoor die op gespannen voet komen te staan. Mevrouw Pelzer geeft aan: ik wil graag dat de participatie goed wordt ingezet. Nou, om een gedegen

participatietraject te doorlopen, dat kost gewoon wat tijd. Het definitieve schetsontwerp is nog niet af. Wat we hebben, is het concept schetsontwerp hoe de herinrichting eruit gaat zien, dus ik wil de komende weken ook gebruiken om te kijken, mijnheer Van Enk, die toezegging heeft u, dat collega Van de Laar en ik kijken, wat is mogelijk. We starten ook in januari om die twee trajecten op elkaar te schuiven en ik vind uw voorstel om eventueel die tunnel dan iets te vertragen richting de herinrichting, dat vind ik een goed idee. Of dat het allemaal past, dat weet ik niet, maar daar kom ik dan bij u op terug. Ik kan me voorstellen dat u zegt: ja, laten we nu niet twee keer de hele boel omver zetten, want dat is ook misschien te veel van het goede. Daar ben ik het mee eens. Dus we gaan bekijken wat mogelijk is. Tegelijkertijd is mij wel gewaarschuwd dat het technisch een hele lastige exercitie wordt, maar ik ga daarmee aan de slag. Ja, dan de middenberm, mevrouw Pelzer. Ja, die komt in het traject van de Geestbrugweg met de herinrichting. En een en ander hoe we in de middenberm dit kunnen vormgeven, zal natuurlijk afhankelijk zijn van al dan geen tram. Er zijn natuurlijk ook plannen om de tram over de Geestbrugweg te laten rijden, al dan niet het hele spoor eruit te halen.

En als we het spoor met halteplaatsen niet terug hoeven worden geplaatst, is daar meer ruimte … Interruptie mevrouw Pelzer (Wij.): Eén vraag naar aanleiding van dit stuk. Het ging mij over de middenberm van de Haagweg. Ik mag toch aannemen dat de tram daar niet weg gaat. De interruptie gaat vooral over wat de wethouder net zei. Het schetsontwerp is bijna af. Maar als je gaat ontwerpen samen met inwoners en omwonenden en ondernemers enzovoort, je wil die laten mee tekenen, waar we die app voor vroegen, dan kan het toch niet zo zijn dat het schetsontwerp nu al klaar is? Dat zou je dan toch samen gaan doen? Dat was de toezegging die wij gevraagd hebben en dacht ik ook gekregen hadden in het forum. Wethouder Lugthart: Dat klopt, inderdaad. Maar ik heb ook een toezegging gedaan aan de fractie van D66, dus wij hebben de mogelijkheden uitgetekend, geschetst. Dus ik heb bij D66 aangegeven dat ik wil bekijken of het mogelijk is om ook eenrichtingsweg daar in te passen. Daar heb ik nagekeken en daar zijn schetsontwerpen van. En voordat je inderdaad naar een definitief ontwerp gaat, zullen wij iedereen betrekken en dan tekenen ze mee. Maar dat zal wel moeten binnen de kaders die er zijn. Er zijn nu eenmaal een aantal zaken waar we rekening mee dienen te houden. Dat is een bepaald aantal parkeerplaatsen, dat is de breedte van de weg en dat ligt nu voor.

Maar dat is echt een schets en dat is geen definitief ontwerp. Ja, mijnheer Weterings, excuus dat ik u niet helemaal goed begrepen heb. Waar het mij om ging, is dat we ook moeten kijken … Interruptie mevrouw Pelzer (Wij.): Ik had het antwoord op de andere vraag nog van de tram middenberm en op de Haagweg … Wethouder Lugthart: Ja, ik ben nog wel even zoekende wat mevrouw Pelzer dan precies … Want ik zit met de plaatjes erbij te kijken. De middenberm van de Haagweg, wat daar dan zou veranderen. De VRI’s zullen bewerkstelligen dat daar het oversteken een stuk veiliger zal gebeuren en met minder verkeer vanwege de Rotterdamsebaan is dat goed mogelijk. Voorzitter, dan Rijswijks Belang. Excuus, mijnheer Weterings, dat ik kennelijk niet helemaal begrepen had waar u heen wilde, maar u gaf aan: er zijn toch wel ondernemers die het op dit moment zwaar hebben in deze tijd. Dat wil ik zeer bevestigen en we moeten dan ook kijken wat we kunnen doen en dan … Nou, je ziet bijvoorbeeld als je kijkt naar restaurant De Wit, die hebben nu een improvisorisch terras op de tunnelmonden. Nou, we zouden best moeten kijken als corona nog enige tijd blijft, wat zouden we dan kunnen doen voor ondernemers met een reden? Nou, als we die tunnelmonden weghalen, wat is daar dan nog mogelijk? Ja, mijnheer Kooy, u ga ik denk ik niet overtuigen.

Ik ben er van overtuigd dat wat wij nu voorstellen, dat dat de beste beslissing is. Het blijft een fiftyfifty. Zoals ik al aangaf, volgens mij moeten we niet alle dossiers aan elkaar willen verknopen, want dan zetten we geen stap. Dus wat heeft u nog nodig dat ik u overtuig? U kunt van de week nog … Oh ja, mag niet meer in kop koffie komen drinken, wilde ik zeggen. Maar ik ben er echt van overtuigd dat ook de fietsersbond gesproken te hebben, dat we de verkeersveiligheid en het aangezicht van het oude centrum op deze manier kunnen verbeteren. Voorzitter, volgens mij heb ik alle vragen en toezeggingen gedaan.

Interruptie mevrouw Woudstra (D66): Ja, ik heb een open vraag. Grondwater. Ik weet niet of ik hem nog een keer moet herhalen voor de derde keer, maar ik denk dat als ik grondwater en de waterpomp zeg, dat wethouder Lugthart weet waar het over gaat. Wethouder Lugthart: Nee mevrouw Woudstra, ik hoop dat u die vraag niet zou stellen, want ik weet het antwoord oprecht niet. Dus ik zal het antwoord, moet ik u schuldig blijven. De wethouder zegt toe op de vraag over het grondwater en waterpomp van mevrouw Woudstra terug te komen. De voorzitter: Oké, u houdt hem dan strak. Ik stel voor dat we de beraadslagingen nu afronden. Het is wat het is. De wethouder heeft zijn best gedaan en u ook trouwens. Dan gaan we nu over tot besluitvorming. Zijn er stemverklaringen af te geven bij dit raadsvoorstel? Ik weet niet hoe je dat technische handjes of anderszins. Ziet de griffierhandjes of niet? U roept ook niks, dus dan komen er ook geen stemverklaringen. Dan gaan we nu gewoon stemmen. Ja, volgens het reglement van orde moet dit hoofdelijk. Ik vraag u allemaal alert te zijn en snel te antwoorden. De griffier begint bij mevrouw De Man en dan volgt de volgorde alfabetisch. Raadsvoorstel Voetgangerstunnel Herenstraat/ Geestbrugweg/ Oranjelaan (nr 20-041) Mevrouw De Man

voor

De heer Van der Meij

Voor

Mevrouw Mooij

voor

Mevrouw Van Nunen

Tegen

De heer Oelen

voor

De heer Paredes Sanchez

Voor

Mevrouw Pelzer

Voor

Mevrouw Schröter-Haas

Voor

De heer Sleddering

Voor

De heer Veerman

Voor

De heer De Vries

Tegen

De heer Weterings

Voor

De heer Wit

Tegen

Mevrouw Woudstra

Voor

Mevrouw Alberts

Tegen

Mevrouw Amerongen

Voor

De heer Van Bemmelen

Voor

De heer Van den Berg

Voor

De heer Braam

Voor

De heer Cupedo

Voor

De heer Dolmans

Voor

De heer Van Enk

Voor

De heer Ezinga

Voor

Mevrouw Kames

Voor

Mevrouw Kistemaker

Tegen

Mevrouw Koegler-Böhm

Voor

Mevrouw Koopman

Voor

Mevrouw Van der Kooij

Tegen

De heer Kooy

Tegen

De heer Kruger

Voor

De heer El Majjaoui

Voor

Met 24 stemmen voor en 7 stemmen tegen is het raadsvoorstel Voetgangerstunnel Herenstraat/Geestbrugweg/Oranjelaan (20-041) aangenomen. 7. Vaststelling verslagen 6 oktober, 3, 5 en 10 november 2020 De voorzitter: We pakken de agenda weer op en we gaan nu naar bespreekpunt zeven: de vaststelling van de verslagen van 6 oktober, 3 november, 5 november, 10 november. Mag ik aannemen dat de raad akkoord gaat? Mevrouw Alberts wil nog wat zeggen? Gaat uw gang. Mevrouw Alberts(GL): Ik wilde eigenlijk even dezelfde opmerking maken als die we ook bij de forumverslagen hadden gemaakt, namelijk dat sommige wel precies het dictum weergeven met opmerkingen als: “ik wilde daar ook nog wat aan toevoegen” en “ik geef het woord aan de portefeuillehouder” en et cetera. Of er een klein redactieverslagje in het vervolg daaroverheen komen, net als dat geconcludeerd was in het forum. De voorzitter: Ja. Ik kijk even naar de griffier. Dit gaan we op dezelfde wijze afdoen als met het forumverslag lijkt mij. Ga uw gang. De heer Massaar: Ja, ik heb begrepen in het forum van een aantal andere partijen dat, onder andere de heer Van Enk, dat daar best wel heel veel werk in gaat zitten voor de griffie. Dit is een woordelijk verslag. Dit is een transcriptie van uitzending zoals die is. Daar is al een en al, of een slag overheen gegaan door de griffie, dus ja, daar wilden we het graag bij laten.

Mevrouw Alberts: Nou, uit het forum was de conclusie iets anders, maar misschien moeten we daar dan nog even in het presidium over hebben. De voorzitter: Oké, maar dan stel ik wel voor om deze verslagen hierbij aan te nemen als besluit. Dat is goed. Aldus besloten. De verslagen van 6 oktober, 3, 5 en 10 november 2020 worden ongewijzigd vastgesteld. 8. Raadsvoorstel Brede Welzijnsnota (nr 20-043) De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt acht, het raadsvoorstel Brede Welzijnsnota. Ik verzoek u echt indringend te concentreren op de politieke punten. Dat zijn de amendementen, de moties en het besluit als zodanig. Ik heb een volgorde van behandeling. Dan beginnen we met de heer Van den Berg, de heer Ezinga, de heer Veerman, mevrouw Pelzer, mevrouw Van Amerongen, mevrouw Kames, mevrouw Koegler, mevrouw De Man, mevrouw Van der Kooij en mevrouw Van Nunen. Ik geef als eerste het woord aan de heer Van den Berg. Eerste termijn De heer Van den Berg (BVR): BVR is zeer content met de Brede Welzijnsnota. Met name de huiskamerprojecten zijn we erg blij mee. Is altijd een punt geweest waar we groot voorstander van zijn geweest. Maar ook de bestrijding van de eenzaamheid, daar zijn we zeer verheugd over. Met name in deze tijden van corona in zeer actueel punt. Echter, er is altijd een puntje, in de uitvoeringsagenda staat er een tweetal punten waar BVR niet zo tevreden over is en dan met name

het keurmerk voor winkels met betrekking tot diversiteit en gastlessen op scholen over discriminatie. Ik begin met het keurmerk voor winkels. We hebben een rondje gedaan langs een aantal winkeliersverenigingen. Die staan niet te springen om dit keurmerk. Waren er ook niet van op de hoogte. Zelf vinden we het ook niet erg gepast om in keurmerk door te voeren. De winkeliers in Rijswijk zijn al divers weg, geen klanten, en we zien dan ook niet zo wat het keurmerk gaat toevoegen voor de winkeliers. Een tweede punt is de gastlessen voor discriminatie op scholen. Beter Voor Rijswijk is van mening dat de gemeenteraad zich moet onthouden van lessen te willen geven op scholen. Ik vind, we moeten ons buiten het lesprogramma houden en daar ons ook niet willen inmengen. Tevens heb ik even gekeken op de website van degene wie de lessen wil gaan geven op de scholen en de diversiteit die ze willen aanbieden, is wel vrij eenzijdig. Het gaat over zwarte Piet, anti PVV, identiteitspolitiek, maar niet over bijvoorbeeld gelijke rechten voor mannen en vrouwen. Ik wil dan ook ervoor pleiten om af te zien voor de lessen op scholen vanuit de gemeente. De heer Ezinga (VVD): Voorzitter, in tegenstelling tot BVR ga ik het forum niet herhalen. Ik hoor een aantal zaken die we in het forum uitgebreid hebben behandeld.

Ik ga het kort en bondig houden in die zin dat ik wel degelijk de wethouder wil complimenteren met haar stukken die zij aanzienlijk heeft verbeterd ten opzichte van de vorige keer. Gegeven het stuk zijn ook een aantal amendementen toegevoegd door diverse partijen, waarvan één er wij mede hebben ingediend met een aantal andere partijen en die willen we graag met deze nota inbrengen. Het andere amendement zullen wij niet steunen, waar wij niet hebben mede ingediend. En we gaan graag verder in 2021 met deze nota en zeggen: gewoon doen. De heer Veerman (D66): Ik zal het ook zo kort mogelijk proberen te houden. Nou, we hebben het natuurlijk al een keer over deze nota gehad. Mede onder andere door D66 heeft die daardoor wel vertraging opgelopen, omdat natuurlijk toch een stukje verbetering wilden op de vertaalslag wilde maken. Dat is gelukkig nu gebeurd. Daar zijn we ook heel erg blij mee. Als we het over inclusiviteit hebben, dan is D66 daar een behoorlijk grote voorstander altijd geweest, ook landelijk. Dus ik denk dat het zeker een goede zaak is om te kijken hoe we lessen kunnen aanbieden aan scholen om te zorgen dat iedereen er mag zijn in deze maatschappij. Dat dat meer inhoud krijgt. Dus ja, zeker een aanbeveling waard. Twee punten willen we wel nog even noemen en dat is eenzaamheid.

Zeker nu de lockdown die van kracht is, je ziet dat mensen die deze coronatijd toch moeite hebben om aansluiting te vinden in de maatschappij en dan moeten we denk ik toch extra aandacht voor hebben. En dat geeft deze nota ook eigenlijk al een beetje weer, om deze mensen, die existentieel eigenlijk ook eenzaam zijn, en daar eigenlijk helemaal niet meer zien zitten, omdat het eigenlijk niet zo goed gaat in Nederland op dit moment voor hun, moeten we extra aandacht gaan proberen te geven. En ik hoop ook dat we dat snel kunnen gaan inzetten in januari. Daarnaast is er een ander punt waar we eigenlijk iets meer aan zouden kunnen doen als maatschappij en ik hoop ook dat de wethouder het daarmee eens is, is dat er op dit moment eigenlijk heel veel vrijwilligers nodig zijn. Je ziet ook dat Rijswijk doet, bijvoorbeeld mensen proberen te bellen in deze tijd. Dat is een hele goede zaak, maar als we naar vrijwilligers kijken, mogen bij de zorg en de eenzaamheid, kunnen we best wel wat extra mensen gebruiken en ik hoop ook een aanzet te doen en ik hoop dat de wethouder het daarmee eens is, om te kijken in januari en nu eigenlijk al om de pers op te zoeken om eens wat meer vrijwilligers in Rijswijk te vinden, want we lopen wat dat betreft wel wat achter op het landelijk gemiddelde.

Wat dat betreft de eerste termijn en ik wil ook gelijk aangeven dat wij het amendement ondersteunen, dat is wat wij ook mede hebben ondertekend. Mevrouw Pelzer (Wij.): Wij kunnen akkoord gaan met de nota. We hebben in het forum wat punten aangegeven. Dat is een van de redenen dat wij het amendement, het gezamenlijk amendement, steunen, voor toetsing van het schappelijke kostenbaten. We willen nogmaals aandringen op het feit

dat dit echt als transitiebudget gezien moet worden, om te kijken hoe het welzijnswerk in de toekomst heringericht kan worden. Vandaar ook dat we belang hechten aan die MKBA. En wij steunen ook het tweede amendement over het opnemen van welzijn in het beleidsstuk, want dat bevordert ons inziens het integraal werk. Mevrouw Van Amerongen (GBR): Ik wil beginnen met de weerbaarheid, die in deze versie expliciet in de nota en agenda wordt genoemd. En GBR is erg blij dat de wethouder het hierin heeft verwerkt. Wij zijn namelijk van mening dat het belangrijk is voor onze inwoners om deze sterker en weerbaarder te maken en dit als uitgangspunt bijdraagt aan welzijn. Dus dank aan de wethouder hiervoor. Dan over het amendement. MKBA. In de nota is te zien dat welzijn op een aantal punten niet altijd vooruitgaat, volgens eenzaamheid, wat de afgelopen jaren alleen maar toeneemt. En GBR heeft het al vaker uitgesproken, dat wij het opvallend vinden dat er veel geld gaat naar instellingen, zoals Welzijn Rijswijk, maar dat het welzijn hier niet altijd beter van wordt. En daarom is GBR mede-indiener van het amendement, aandacht voor en toetsing van MKBA. Want welzijn vinden wij een cruciaal onderwerp. Ze willen allemaal hetzelfde met dit beleid: de inwoners bereiken die het hardst nodig hebben. De eenzame, zwakke inwoners.

Dus het beleid stellen we met de beste bedoelingen op, maar heeft niet altijd het gewenste effect. En wij zijn van mening dat op dit moment onvoldoende wordt bijgehouden wat de effecten zijn van het geld wat in welzijn gestoken wordt en het MKBA is hiervoor echt het middel om te kijken of de beoogde doelen bereikt worden en als wij inderdaad onze kwetsbaarste groepen bereiken. Dan tot slot willen wij toch nog even iets zeggen over de diversiteitsticker, wat de BVR net ook al genoemd heeft, ter bevordering van de inclusiviteit. Ja, het is natuurlijk in het forum al duidelijk geworden dat GBR hier niet een voorstander voor is, dat wij het idee hebben dat het juist averechts gaat werken. Daarnaast de vraag: wat gaat er gebeuren met winkeliers die geen sticker hebben? En zoals aangegeven, is er überhaupt wel draagvlak onder de winkeliers? Over het doel en belang van de inclusie is GBR het natuurlijk eens, maar wij hebben bezwaar tegen deze sticker en we willen daarom de wethouder vragen of zij de coalitie het verzoek kan doen dit middel te vervangen en op zoek te gaan naar een ander instrument om toch het doel te bereiken en of de wethouder dit kan toezeggen. Mevrouw Kames (RB): Rijswijks Belang is blij met de Brede Welzijnsnota. Daar zijn we wel voorstander van.

Ik heb net naar mijn collega geluisterd van BVR en wij zijn ook inderdaad voorstander in verband met discriminatie, dat dus ook daarbij wordt vernoemd, de LHBTKU, dat dat er ook bij komt, want dat is in principe best ook wel belangrijk. Mevrouw Koegler-Böhm (CDA): Het CDA kan akkoord gaan met de voorliggende Brede Welzijnsnota. We vinden het een duidelijke nota. We zijn blij met de duidelijke opdrachtgeverschap van de gemeente en de duidelijke opdrachtnemersrol de samenwerkingspartners. Goed ook dat er in plaats van input en output voortaan gestuurd gaat worden op resultaat afspraken. We zijn ervan overtuigd dat we met deze nota het welzijn in Rijswijk naar een hoger niveau gaan tillen en dat is kijkend naar de cijfers ook hard nodig. Het is namelijk confronterend om te lezen dat achttienduizend inwoners zich matig tot eenzaam voelen en daar komen de gevolgen van de coronacrisis nog eens bovenop. Dat moet wat het CDA betreft echt anders. Nou, welzijn een impuls geven, dat natuurlijk alleen als we dit met onze verenigingen, ondernemers, bewoners, maatschappelijke partners en vrijwilligers allemaal samen doen. En de voorgestelde aanpak om te werken met de coalities, vinden wij daarvoor echt een hele goede aanpak.

Onze fractie heeft met een aantal samenwerkingspartners gesproken afgelopen weken en we vinden het altijd mooi om te ervaren hoe gedreven zij zijn en al goed zijn vanuit hun expertise en ervaring ook weten wat er nodig is. Zonder in al te veel details te gaan vallen, nog heel even kort over de uitvoeringsagenda. De heer Van den Berg had het over de gastlessen. Hij is daar geen voorstander van. Mijn fractie is juist een hele grote voorstander van die

discriminatielessen. Het is een belangrijk probleem, het is opportuun in de maatschappij en de gemeente mag daar best een rol in pakken. Dan liggen er nog twee amendementen. Het amendement over het meten van het maatschappelijk rendement kunnen wij steunen. Ook wij willen graag weten of hetgeen wat wij ondernemen uiteindelijk maatschappelijk rendement oplevert. We doen het voor onze inwoners, dan wil je ook weten of het helpt. En voor betreft het amendement van GroenLinks horen we graag de reactie van het college hierop, alvorens dat we hier een standpunt op nemen. Mevrouw De Man (OR): Onafhankelijk Rijswijk zit eigenlijk wel redelijk op één lijn met Beter Voor Rijswijk en Gemeentebelangen Rijswijk. We vinden de diversiteitsticker echt, echt een no go. Je bent letterlijk een label aan het plakken op ondernemers of ze wel of niet divers genoeg zijn en volgens mij is dat … Het wordt eigenlijk een soort vorm van discriminatie en dat is nou juist hetgeen wat je niet wil. En wie bepaalt natuurlijk of een winkel of een bedrijf divers genoeg is? Dat … Nee, ik vind dat nogal wat. Ik zou dat heel graag, of Onafhankelijk Rijswijk, ziet dat heel graag geschrapt. En daarnaast is de inclusiviteit, we weten dat dat een heel erg belangrijk onderwerp is. Begrijpen we ook. Discriminatie in al zijn vormen is gewoon vervelend en daar wil je wat aan doen. Dat begrijpen we.

Echter, op het moment dat je er zo mee aan de slag gaat, op de manier waarop nu staat beschreven in de nota, ben je het eigenlijk aan het vergroten. We moeten natuurlijk waken dat we met dit soort aanpakken en ook gastlessen en zulke stickers, labels, we moeten ervoor waken dat we daarmee niet ervoor zorgen dat de verschillen juist nog groter worden. We moeten … Mensen mogen hun eigen mening hebben over alles. Dat is gewoon toegestaan, dat is een grondrecht. En we moeten ervoor waken dat we dat niet op die manier een beetje de grond in drukken, want dat we ze een mening toeschuiven, van jij moet dit oké vinden, of jij moet dit niet oké vinden. Dus ik wil dat wel echt meegeven. Hou dat in de gaten. Ja, ik hoop dat de wethouder nog reactie kan geven op de sticker en nou ja, eigenlijk afhankelijk daarvan kunnen wij beoordelen of we hiermee akkoord gaan ja of nee. Voor betreft het amendement dat door vele partijen is ingediend, gaan wij steunen. Hartstikke bedankt. Het amendement van GroenLinks, daar kan ik heel kort over zijn. Dat steunen we niet. Mevrouw Van der Kooij (GL): Ja, GroenLinks is blij met de aanpassingen die sinds de vorige versie zijn gemaakt en vindt dat deze nota een stap in goede richting is. Maar om echt dat verschil te maken, moet er nog wel echt veel meer gebeuren.

Zoals tijdens het forum gezegd, vinden we het bijvoorbeeld heel erg belangrijk dat inclusiviteit beter wordt uitgewerkt. Volgens ons wordt namelijk het belangrijkste vergeten: het actief betrekken van mensen en groepen om wie het gaat. Het staat te subtiel in de nota en het is al helemaal niet uitgewerkt in de ideeën van de uitvoeringsagenda en dat is teleurstellend. Het is namelijk echt heel erg moeilijk voor andere te denken, te voelen en te ervaren, hoe empathisch we ook denken ze zijn en ook hoe open we denken ze zijn naar andere. Die oplossingen moet dus niet voor mensen gemaakt worden, maar met mensen in de groepen. En het speelt overigens niet alleen bij het thema inclusiviteit, maar dus ook bij de andere thema’s en vooral bij eenzaamheid. Een ander punt waar GroenLinks veel moeite mee heeft, zijn cijfermatige doelen. Mensen zijn niet in cijfers te vatten en dat weet ik als leerkracht maar al te goed. Het is zo belangrijk verder te kijken en naar de context te kijken. We verwachten dat evaluaties van de projecten die in de uitvoeringsagenda staan minder cijfermatig zullen zijn en dat er meer geluisterd zal worden naar de betrokkenen. Een onderdeel dat in het nieuwe Brede Welzijn wel beter is uitgewerkt, is integraliteit.

En tijdens het forum werd het idee geopperd om als gemeente proactief bezig te zijn met welzijn door een paragraaf welzijn toe te voegen aan de beleidsstukken die hiervoor van toepassing zijn. De wethouder gaf hier toen een positieve reactie op en zou het in het college bespreken. We zijn eigenlijk wel benieuwd naar de uitkomst hiervan. En mocht het antwoord van de wethouder ons niet tevreden stellen, dan komen we met een amendement in de tweede termijn. En als laatste nog een reactie op het amendement ‘aandacht voor de toetsing van maatschappelijk kosten-baten’. Deze

versie van het amendement vinden we eigenlijk wel heel goed. Het zal wel een behoorlijke uitdaging worden om de juiste indicatoren hiervoor te bepalen. Daarom zijn we blij dat we dit gezamenlijk gaan doen, maar zijn ook wel een beetje benieuwd wat de indieners voor een idee hierover hebben. De voorzitter: Mevrouw Van der Kooij, de griffier attendeert mij erop dat in uw amendement volgens de reglementen niet meer kan. Dat moet 32 uur voor de vergadering, dus het spijt me. Mevrouw Van der Kooij: Ik heb hem al opgestuurd. Hij staat ook al klaar, maar dan wil ik hem juist pas dan … Ik wil eerst afwachten wat de wethouder zegt over de vraag die ik stelde en dan pas wil ik die noemen, zeg maar, indienen. De voorzitter: Goed, het bestaande amendement is binnen. Dan gaan we ook bespreken. Maar een nieuwe kan dus niet. Oké. Dan gaan we tenslotte naar mevrouw Van Nunen, de hoofdindiener van het eerste amendement. Mevrouw Van Nunen (PvdA): Wat mooi dat ik na mevrouw Van der Kooij ben, want die vraagt juist om een toelichting op het amendement. Laat ik vooropstellen dat het amendement met echt en in samenwerking met andere fracties is opgesteld. Zo hebben we geconstateerd een heel mooi proces van enkele dagen, waarin we een groot aantal partijen hebben kunnen bereiken en ook mee in gesprek zijn geweest.

Dat wil ik eigenlijk toch wel voor al benadrukken, dat het een gezamenlijk amendement is, waar ik dan wel het initiatief in heb genomen, maar wat al snel werd mee ingevuld door andere. En om nog maar even, zeker voor de kijkers en luisteraars, nog even duidelijk te maken waar het amendement nu daadwerkelijk om gaat. Enkele partijen hebben dat al benadrukt in hun steun aan het amendement, of medeondertekening van het amendement. Het gaat erom dat we aan de voorkant met meerdere doelen, ambities en doelen kijken naar het welzijnsbeleid en dat het dus niet een verantwoordelijkheid alleen van deze wethouder, die dadelijk de vragen gaat beantwoorden wordt, maar dat er in bredere zin gekeken wordt naar wat de effecten kunnen zijn in welzijnsbeleid, als je er met een breder perspectief naar kijkt. En als je er met een breder perspectief vooraf aan de uitvoering naar kijkt, dan is het ook goed om te meten, de effecten te meten aan de achterzijde. En dat is wat mevrouw Pelzer maatschappelijke kosten-baten noemt. Je kunt dit ook effecten of impact noemen. Dat hebben we zo in ons amendement geschreven. Ook omdat die term, effect impact, voor meerdere partijen een betere invulling gaf waar ze hun steun aan konden verlenen. En nogmaals naar mevrouw Van der Kooij wil ik zeggen, of naar GroenLinks: we maken, en dat is onderdeel van dit amendement, samen, college en raad, de indicatoren.

Daarom staat er ook expliciet in het amendement: samen met de raad de indicatoren bespreken en opstellen, die daarna worden gemeten aan de achterkant. Of die daarna instrument zijn aan de achterkant. En dan als laatste over het amendement: de hele procedure wat betreft die ambities, doelen en meten aan de achterkant, moet wel in proportie staan tot, in balans zijn tot datgene waar deze nota over gaat. Dus tuig er niet een te groot instrument op, waar we veel kosten aan besteden, maar het moet in verhouding zijn tot het transitiebudget waar het hier om gaat. Voorzitter, uitgebreide uitleg over het amendement, maar was het volgens mij ook wel waard gezien de toch wel brede ondertekening en steun die we samen ook hebben gerealiseerd, laat ik het zo zeggen. En we horen daar natuurlijk nog, natuurlijk graag de reactie van de wethouder op. En als laatste punt, dat heeft niets met het amendement te maken, maar daar heb ik in het forum toch nog wel aandacht voor gevraagd, dat is wat BVR ook zegt, die buurt huiskamers. Ik hoop daadwerkelijk, ik heb nog eens even het coalitieakkoord erop nagelezen, dat het voor u echt een heel belangrijk punt is in deze welzijnsnota. U zegt in uw coalitieakkoord: met elkaar. We willen op die manier de sociale cohesie benadrukken. Ik hoop dat u die woorden ook duidelijk uitspreekt met betrekking tot buurt huiskamers.

De voorzitter: Goed, ik sluit hiermee de eerste termijn van de raad af. Dan gaan we naar de wethouder. Ik heb heel goed naar de eerste termijn geluisterd. Wethouder, volgens mij zijn er twee

amendementen waar u expliciet uw oordeel over moet geven. Ik heb verder eigenlijk nauwelijks nog een toezegging horen vragen of vragen horen stellen. Dus wilt u zich concentreren op de beide amendementen? Wethouder Besteman: Ja, dat zal ik zeker doen, maar ik wil toch ook nog even de fracties langslopen en hun termijnen recht doen, als u mij toestaat. Ik ben allereerst blij met de algemene ondersteuning die ik hoor vanavond in deze raad. Met deze nota hebben we een mooie, inhoudelijk kader voor de ontwikkeling van het welzijnsbeleid vastgesteld. We zetten in op verbinding en samenwerking tussen partijen in het veld, we doen een extra impuls op de vier thema’s, waaronder eenzaamheid, genoemd door de fractie Beter Voor Rijswijk, maar ook door het CDA. Ik denk dat daar een breed draagvlak voor is. En we willen ook de versnippering, de overlap in het aanbod tegengaan, dus dat we komen tot een effectief aanbod waar mevrouw Van Amerongen ook heel duidelijk zich over heeft uitgesproken. Met dit nieuwe beleid zetten we in op een transitie van centrale uitvoering naar een breed netwerk en daarvoor worden die coalities gevormd, zodat we komen tot die integrale aanpak. En dat is ook, als ik de raad zo beluister, een belangrijk ding waar uw raad ook helemaal achter staat.

Ik wil nog even kort ingaan ook op de status van de uitvoeringsagenda, want daar zijn toch een aantal fracties ook op ingegaan, wat ik ook begreep. Allereerst is dat een levendig document. Ze kijken verder in samenwerking met partijen om daar uitvoering aan te geven. We kijken daarbij vanuit de gemeente heel kritisch naar de juiste vorm. En dat geldt dus ook voor de sticker, het keurmerk. Beter Voor Rijswijk heeft daar nadrukkelijk over gesproken, maar ook Gemeentebelangen Rijswijk en ook Onafhankelijk Rijswijk. De indruk is eerder gewekt dat dit al helemaal is afgestemd met alle partijen, maar dat is niet het geval. Dit idee komt vanuit een andere gemeente, waar dit al in uitvoering is. Maar de lijn is en blijft in de uitvoeringsagenda dat bij de verdere uitwerking alle partners betrokken worden, zij daar ook achter moeten gaan staan en als er geen draagvlak blijkt voor dit middel, voor andere middelen, ja, dan gaan we daar natuurlijk niet mee door. Ik zal dit geluid vanuit de raad in ieder geval nadrukkelijk in de desbetreffende coalitie laten horen. Ik denk dat dat ook recht doet aan wat ik vanavond heb gehoord. Dan nog heel even kort alle fracties langs. Ik heb Beter Voor Rijswijk nadrukkelijk ondersteuning horen uitspreken voor de huiskamerprojecten. Ook mevrouw Van Nunen sprak daarover.

Ik sta daar van harte achter en inderdaad, het staat ook prominent in ons coalitieakkoord, dus dat is een heel belangrijk punt. De voorlichting op scholen heeft de heer Van den Berg ook een opmerking over gemaakt. Ja, u bent daar wat sceptisch over merk ik uit uw bijdrage, maar ik hoor ook dat er veel fracties zijn die daar toch hun ondersteuning aan geven. Een gelijke behandeling tussen mannen en vrouwen, ja mijnheer Van den Berg, dat hoort daar natuurlijk ook gewoon bij. Dus als u dat ook bedoelt met uw opmerking, dan ben ik het daar van harte mee eens. De heer Ezinga zegt: nou, gewoon doen. Ik denk dat dat een heel mooie opmerking is. De fractie van D66 geeft inderdaad ondersteuning aan de gastlessen en vraagt mij of, de heer Veerman doet eigenlijk de suggestie om ook in januari echt even gas te geven op het aantrekken en inspireren van nieuwe vrijwilligers, omdat die gewoon nu eenmaal hard nodig zijn. Nou, dat ben ik helemaal met u eens, dus die toezegging doe ik u graag en daar ga ik meteen mee aan de slag. Dan mevrouw Pelzer, die over het amendement zich heeft uitgelaten, maar ook over het transitie. Ja, u kunt dat natuurlijk zo zien. We nemen nu als gemeente eerst de regierol, maar we zijn gericht uiteindelijk om alle activiteiten duurzaam te beleggen bij de partner, dus als u dat transitiebudget wil noemen, dan vind ik dat natuurlijk helemaal prima.

We gaan van een centrale uitvoering naar een breed netwerk, dus dat is de inhoudelijke beweging die we willen maken. Mevrouw Van Amerongen heeft nog benadrukt dat de weerbaarheid nu beter tot zijn recht komt in de uitvoeringsagenda. Nou, daar ben ik blij om. Dat ben ik ook met haar eens. En inderdaad, het geld moet natuurlijk gaan naar de inwoners die het nodig hebben en dat is ook waarom we nu deze uitvoering anders willen beleggen. Zoals ik net zei, centrale uitvoering naar een breed netwerk. En zo willen we de activiteiten doelmatiger, maar ook effectiever laten zijn. Nou, de sticker heb ik denk ik net al voldoende over gezegd. Mevrouw

Kames is ook blij met de nota en vraagt in feite om een brede inzet en noemt ook de LHBT-Q+, moet ik daar nog achteraan zetten. En dat neem ik heel graag mee, want ik ben blij met uw pleidooi daarvoor. Het CDA geeft aan dat het belangrijk is inderdaad om ook te sturen op resultaten. Nou, daar ben ik het van harte mee eens. En is ook namens het CDA voorstander van de gastlessen. Nou, dat ben ik ook blij om te horen. Mevrouw De Man heeft een opmerking gemaakt over de sticker. Nou, die heb ik denk ik beantwoord. En stelt, als zij spreekt over gastlessen, dat ze de verschillen niet groter wil maken. En dat ben ik ook met haar eens. Die gastlessen zijn er juist op gericht om begrip voor elkaar te krijgen en verschillen te verkleinen. Dan voorzitter, ga ik nog even naar de fractie van GroenLinks. Die is blij, maar wil eigenlijk nog een stapje verder gaan, begrijp ik uit de inbreng van mevrouw Van der Kooij. Zij heeft eigenlijk gepleit voor verdere uitwerking van inclusiviteit in de uitvoeringsagenda. Ook dat wil ik natuurlijk graag bij de coalitie neerleggen en als dat voldoende voor u is, dan is dat bij deze toegezegd. Dan heeft mevrouw Van der Kooij ook nog gesproken over de cijfermatige benadering van de doelen. Ja, we hebben nu doelstellingen geformuleerd, zodat we focus hebben en ook met alle partijen daar gezamenlijk naartoe werken.

Nou ja, dat neemt natuurlijk niet weg dat we ook aan de achterkant willen kijken en dat is ook waar het amendement op toeziet, als ik het goed begrijp, van mevrouw Van Nunen en anderen, om de effecten ook aan de achterkant goed in beeld te brengen. Dus ja, wij hebben die doelstellingen cijfermatig ingestoken, maar we willen natuurlijk een maatschappelijk effect bereiken met dit beleid. En dat komt ook tot uiting denk ik in het amendement wat GroenLinks fractie heeft ingediend. Ik zal die meteen even meenemen. Wat dit college betreft, komt de integraliteit echt bij elkaar in de uitvoering en nou, ik zie … Maar als ik uw amendement goed lees, dan ligt dat ook in lijn met het vorige amendement. Nou, en wil ik het ook dan even aan de raad overlaten hoe daarmee om te gaan. Voorzitter, de fractie van de Partij van de Arbeid heeft een warm pleidooi gehouden voor het amendement dat is ingediend. Dat begrijp ik. En ook mevrouw Van Nunen heeft aangegeven dat het belangrijk is om effecten te meten van beleid. Ik ben het daar van harte mee eens. En ook nou ja, goede, duidelijke indicatoren in te stellen aan de voorkant en dat ben ik ook met haar eens. En ik zou daar wel willen bijvoegen dat het dan wel binnen de mensen en middelen moet passen, die we beschikbaar hebben.

Maar om even concreet in te gaan op het amendement van de Partij van de Arbeid en andere partijen, zie ik dat vooral als een samenvatting van de essentie van de nota. Een breed netwerk en een integrale aanpak. En nou, ik ben blij dat er in de raad draagvlak is voor de ingezette lijn en ik ben ook heel blij met de aanscherping in dit amendement om de integraliteit steviger vast te leggen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Even precies, wethouder. Het amendement van mevrouw Van Nunen en andere, daarvan zegt u: geen bezwaar? Begrijp ik dat goed? Wethouder Besteman: Klopt helemaal, voorzitter. De voorzitter: En het GroenLinks amendement, daarvan zegt u: ik laat het oordeel aan de raad over? Wethouder Besteman: Klopt. Exact. De voorzitter: Oké. Dan gaan we nu de tweede termijn in. Ik zou van alle fracties graag willen weten, expliciet, wat u van beide amendementen vindt en van het voorstel als zodanig, met of zonder amendementen. Goed, ik ga het rijtje weer even langs. Tweede termijn De heer Van den Berg (BVR): Voorzitter, even een opmerking naar de VVD toe, dat we het forum weer stilletjes gingen over doen. Ik heb tijdens het forum over de twee onderwerpen die ik heb ingebracht, niet duidelijk antwoord gehad en nu wederom eigenlijk niet. Dus ik wil daar toch wel even op terugkomen zo meteen. Nou, eigenlijk nu.

De sticker, gaat die nu wel weg of het diversiteitskeurmerk, of niet weg? Dat is me toch nog niet helemaal duidelijk. Mochten

diversiteitskeurmerksticker niet weg gaan, zou ik daar nog een motie over in wil dienen zo dadelijk, ondersteund door de OR en RB, Rijswijks Belang. En toch nog ook even naar aanleiding van de discriminatielessen op scholen. Welke aanleiding is er om deze lessen te willen geven? Scholen hebben het momenteel druk genoeg met Covid en allerlei dingen. Daar is ook geen draagvlak voor. Tenminste, dat is nog niet gepolst. Dus wat ligt hier ten grondslag om dit toch te willen doen? En op deze beide vragen wil ik graag een antwoord. De voorzitter: Ja, u heeft nog niks gezegd over de amendementen. Heeft u daar een oordeel over of wacht u het nog af? De heer Van den Berg: Amendement van PvdA zullen wij steunen. Die van GroenLinks niet. De heer Ezinga (VVD): Dan stel ik voor dat BVR de volgende keer in het forum scherpere vragen stelt, om toch het antwoord te krijgen. Voor wat betreft de amendementen. Het amendement wat wij hebben mede ingebracht met de PvdA zullen wij natuurlijk steunen. Het amendement van GroenLinks zullen wij niet steunen en het voorstel zullen wij steunen. De heer Veerman (D66): Even kort als we het over de amendementen hebben. Nou, wij steunen eigenlijk het eerste amendement in ieder geval en de tweede, omdat de wethouder het vraagt, zullen wij dat ook mede ondersteunen. Dank u wel. Mevrouw Pelzer (WIJ.): Beide amendementen steunen we en het voorstel steunen we.

Mevrouw Van Amerongen (GBR): Wij zullen het amendement waar wij mede ondertekend hebben natuurlijk steunen. Het amendement van GroenLinks niet. Het raadsvoorstel uiteraard ook steunen. Nog even ingaan op wat de wethouder gezegd heeft, de toezegging. Wij zijn blij dat zij toe heeft gezegd dat ze het geluid laat horen in de coalitie. We begrijpen inderdaad wat gezegd wordt. Het is een beweeglijk nota, of agenda moet ik zeggen. Er kan nog van alles gebeuren, dus we hebben er vertrouwen in dat zij de sticker, het geluid daar laat horen. En ook over de gastlessen, dat zij gaat focussen op het brede spectrum, dus ook man-vrouwverschil en LHBTIQ+. We zullen het op de voet volgen. Mevrouw Kames (RB): Wij zijn net als OR tegen de stickers, dat heeft u net al gehoord. Als het moet zullen wij ook daar eventueel een amendement voor maken. Ik ga akkoord met het amendement van de Partij van de Arbeid. GroenLinks, ga ik niet mee akkoord. Ik ben ook heel blij dat Wethouder Besteman ook het Huiskamerproject heeft overgenomen. Daar heb ik ook in de gesprekken die ik met haar heb gehad, het voorbeeld genoemd ook in Laakkwartier. Dus daar ben ik heel erg blij mee. Ik steun ook het raadsvoorstel. Mevrouw Koegler-Böhm (CDA): Voor wat betreft het amendement van GroenLinks geeft het college aan dat integraliteit bij mekaar komt in de uitvoering.

Dat standpunt delen wij ook, want goed integraal besturen doe je uiteindelijk ook niet vanuit beleidsnota’s. Verder wou ik, net als de heer Ezinga zegt gewoon doen, aan de slag, want dat is hard nodig. Mevrouw De Man (OR): Dank u wel, voorzitter. Ik wil toch nog wel even kort ingaan op iets wat de wethouder zei. Ik had het namelijk niet over het verkleinen van verschillen. Integendeel zelfs ik vind juist dat we verschillen moeten vieren. Neem er kennis van, leer ervan, geniet ervan of doe dat juist niet, dat maakt niet uit, het staat iedereen natuurlijk helemaal vrij. Maar we moeten niet alles en iedereen maar hopeloos op één hoop willen gooien. We hebben zoveel fijne, prachtige verschillen en ja die worden soms tegen ons gebruikt. Dat kan heel vervelend zijn, dat klopt en daar kunnen we het

over hebben. Dat is ook helemaal niet erg. Maar laten we nou alsjeblieft elkaar niet een mening opdringen of onze verschillen uitwissen. De huidige samenleving en ook de instrumenten die worden genoemd in deze nota die neigen daar toch wel vaak naar. Dat is ontzettend jammer, maar ook nog eens ontzettend, ja bijna gevaarlijk, zou ik willen zeggen. Ik vraag u daar echt om daar als Rijswijk voor te waken. Interruptie mevrouw Koegler-Böhm: Ik hoor mevrouw De Man praten over vier de verschillen. Dat is op zich goed, maar ook een mening opdringen. Voor zover ik begrijp zijn die lessen over discriminatie zeker niet bedoeld om meningen op te leggen of op te dringen, maar juist voor de bewustwording. Misschien dat de wethouder dat straks in haar termijn nog kan beantwoorden. Maar zo heb ik de lessen in ieder geval geïnterpreteerd. Met bewustwording lijkt me helemaal niks mis. Mevrouw De Man: Daar wou ik natuurlijk eventjes op reageren. Met bewustwording is ook inderdaad niks mis, hè. Dat is ook allemaal goed, dat is belangrijk. Maar daar zijn we in ons huidige samenleving en met eigenlijk alles om ons heen, reclames, tv-programma’s, talkshows, noem het maar op. Daar zijn we al ontzettend mee bezig.

Je loopt het risico op het moment dat je gastlessen gaat doen dat iemand een heel eenzijdig verhaal belicht en je dus eigenlijk aankomt op het inderdaad opdringen … of mensen moeten een mening aannemen vanuit zo’n les, moeten daar iets uit opmaken. Dat is toch wel heel erg link. Op zich we kunnen dat best proberen, we kunnen daar best eens naar kijken. Dat is op zich allemaal niet erg. Ik vraag u gewoon daarvoor te waken, want het is gewoon een risico wat je loopt. Dat wil ik toch graag voorkomen, want we hebben zo’n leuke en ook al inclusieve stad. Dat is gewoon zo. Even kort nog op de amendementen. Dat zei ik ook al in de eerste termijn. Het amendement dat door vele partijen is ingediend, die zullen we steunen als Onafhankelijke Rijswijk. Het amendement van GroenLinks niet. Zoals inderdaad net is aangekondigd zal er een motie worden ingediend met betrekking tot de diversiteitssticker. Mevrouw Van der Kooij (GL): Er wordt al heel erg over het amendement van GroenLinks gesproken, terwijl ik dat eigenlijk nu pas concreet wilde indienen, in de zin dat ik het wilde uitleggen, maar volgens mij is dat niet meer nodig. Waar ik een beetje onzeker over ben, is ik vroeg dus de wethouder of het was besproken in het college al eerder, want ze had een toezegging gedaan dat ze dat zou doen, nou begrijp ik niet helemaal of dat is gedaan.

Bij deze ga ik dan toch dus het amendement in stemming brengen, omdat wij het gewoon belangrijk vinden dat al van tevoren in beleidsstukken wordt nagedacht over welzijn en dat lijkt me ook heel erg passen bij het andere amendement overigens. Het andere amendement, het amendement over toetsing voor maatschappelijke kosten en baten daar zullen wij voor stemmen, ook al vinden we het wel, wat ik al eerder zei, een behoorlijke uitdaging om de juiste indicatoren te vinden. Dus dat is wel een belangrijk punt en daar valt of staat natuurlijk dit allemaal wel mee. Ik wacht nog heel even met te zeggen wat we met de nota gaan doen. Ik wil eigenlijk wel even de stemming van het amendement afwachten. Mevrouw Van Nunen (PvdA): Dank aan de wethouder voor de antwoorden. Ik wil toch nog heel even ingaan op het amendement waar wij de hoofdindiener van zijn, om het zo maar te noemen. Ik hoor toch nog iets te weinig van de wethouder terug wat wel degelijk een onderdeel is, een belangrijk onderdeel ook is van dit amendement, en dat is aan de voorkant van het beleid ook bereidheid tonen en dan kijk ik dus ook naar meerdere wethouders en daarin ben ik het wel met mevrouw Van der Kooij eens dat die twee amendementen wel raakvlakken hebben, dat van GroenLinks en dat van die meerdere partijen, zoals ik dat nu uitleg.

Ik hoor toch nog wel graag van de wethouder wat er aan de voorkant aan gemeenschappelijke ambitiebereidheid is om daarna ook aan de achterkant ook grotere effecten te kunnen meten, want dat is wel een onderdeel van het hele amendement. Het is niet aan de achterkant meten van maatschappelijke effecten op basis van vier pijlers, maar ook kijken waar de kansen liggen, laat ik het zo zeggen, voor meerdere domeinen en dan kijk ik ook maar naar de domeinen die onder wethouder Bentvelzen vallen. Dus Participatiewet, zorg. Ook naar wethouder

Lugthart met sport en volksgezondheid. Ik ben eigenlijk wel bereid, laat ik het dan maar zo concreet noemen, in hoeverre dit college ook bereid is om te kijken hoe samenvoeging ook leidt tot beter welzijnsbeleid en effecten van dat beleid, want de output inderdaad is wel degelijk van belang ook wat je aan de voorkant erin stop. Dat wil ik toch nog wel even graag horen van de wethouder. De voorzitter: Dit was de tweede termijn van de raad. Ik denk dat de wethouder niet heel veel tijd nodig heeft om dit te beantwoorden. Ik heb nog wel enige onduidelijkheid over een motie. Wordt hij nou ingediend of niet? Of laat u het afhangen van het antwoord van de wethouder? Ik moet het nu even weten van de indiener. Ik dacht dat mijnheer Van den Berg erover begon, mevrouw De Man heeft er iets over gezegd. Komt er nou een motie of niet? De heer Van den Berg: Mijnheer Van den Berg, als antwoord. Ik laat dat even afhangen van het antwoord van de wethouder. De voorzitter: Oké. Dan is de wethouder aan zet. Wethouder Besteman. Wethouder Besteman: Dan begin ik daar mee. Inderdaad Beter Voor Rijswijk, OR en Gemeentebelangen hebben zich duidelijk uitgelaten over de sticker. Ik heb in de eerste termijn ook gezegd dat als er geen draagvlak is bij de partijen die het gaan uitvoeren dan gaat het gewoon niet door. Ik heb uw zorgen gehoord en ik leg het neer bij de coalitie.

Dus die toezegging kan ik u doen. Dan ga ik nog even mijn notities af. Richting, misschien nog even langs de fractie van Onafhankelijk Rijswijk, u zegt inderdaad: verschillen vieren. Dat is een heel mooi streven, maar het is inderdaad zo dat we met die gastlessen bewustwording beogen, zoals ook de fractie van het CDA heeft opgemerkt in de tweede termijn. Tegen de fractie van GroenLinks, mevrouw Van der Kooij, u heeft mij inderdaad gevraagd om dat in het college te bespreken. Dat hebben we gedaan. We zien ook geen praktische belemmeringen bij de uitvoerbaarheid richting het nieuwe beleid. Dus in die zin heb ik ook gezegd, ik laat uw amendement graag aan het oordeel van de raad over. Dan nog even, voorzitter, over het amendement dat geïnitieerd is door de Partij van de Arbeid, mevrouw Van Nunen vraagt: welke ambities zijn er nu eigenlijk aan de voorkant van dit college? We hebben gezegd in de nota, wij hebben daar verschillende beleidsterreinen genoemd en ook gezegd dat we die verbindingen, die integraliteit juist zoeken. Dus die ambitie is er. Die verbinding is er en het is vastgelegd in de nota wat mij betreft. Dus die integraliteit zal zich in de uitvoering verder moeten bewijzen. Ik ben ervan overtuigd dat dat gaat lukken. De voorzitter: Goed. Dat was het einde van de tweede termijn van de wethouder. Nu zitten we met een half-aangekondigde motie.

De mensen die daar plannen mee hadden, hebben nu het antwoord van de wethouder gehoord. Ik zou u voor willen stellen om niet een motie in te dienen, maar om uw punt, uw zorg mee te nemen in de stemverklaring, daarmee wordt het toch vastgelegd en besparen we ons heel veel tijd om nog met een motie in procedure te komen. Is dat een goede oplossing? Vraag ik aan mijnheer Van den Berg die erover begon. Dus bij een stemverklaring uw zorgen uitspreken, daarmee is het wel vastgelegd. Mijnheer Van den Berg, kan dat? Op verzoek van de heer Van den Berg wordt de vergadering twee minuten geschorst. De voorzitter: Ja, ik zie mijnheer Van den Berg weer. Wat is de uitkomst van de schorsing? De heer Van den Berg: Voorzitter, we hebben even overleg gehad met de andere indieners. De wethouder heeft ons toegezegd dat ze het met de coalitie gaat bespreken. Ik heb alle vertrouwen in de wethouder en ook mijn mede-indieners. Ze gaat onderzoeken of er draagvlak voor is. Ik heb zelf al

met winkeliers gesproken en die is er niet. Dus ik vertrouw op een goede afloop en op de wijsheid van de wethouder en wij dienen de motie niet in. De voorzitter: Dank u wel, dat is dienstbaar aan deze vergadering. Dan constateer ik dat de beraadslaging is beëindigd en gaan we over tot de besluitvorming. Dames en heren, ik heb geconstateerd dat het amendement, ingediend door de PvdA en andere fracties unanieme steun heeft. Is dat zo? Dan kunnen we het unaniem aanvaarden. Er worden geen stemverklaringen afgelegd Het amendement van PvdA en anderen is unaniem aanvaard. De voorzitter: Het andere amendement van GroenLinks, daar hoor ik verdeelde meningen. Daar gaan we gewoon even hoofdelijk over stemmen. Amendement GroenLinks bij Welzijnsnota Mevrouw De Man

Tegen

De heer Van der Meij

Tegen

Mevrouw Mooij

Tegen

Mevrouw Van Nunen

Voor

De heer Oelen

Tegen

De heer Paredes Sanchez

Tegen

Mevrouw Pelzer

Voor

Mevrouw Schröter-Haas

Tegen

De heer Sleddering

Tegen

De heer Veerman

voor

De heer De Vries

Voor

De heer Weterings

Voor

De heer Wit

Voor

Mevrouw Woudstra

Voor

Mevrouw Alberts

Voor

Mevrouw Amerongen

tegen

De heer Van Bemmelen

Voor

De heer Van den Berg

Tegen

De heer Braam

Tegen

De heer Cupedo

Tegen

De heer Dolmans

voor

De heer Van Enk

Tegen

De heer Ezinga

Tegen

Mevrouw Kames

Tegen

Mevrouw Kistemaker

Voor

Mevrouw Koegler-Böhm

Tegen

Mevrouw Koopman

Voor

Mevrouw Van der Kooij

Voor

De heer Kooy

Voor

De heer Kruger

Tegen

De heer El Majjaoui

tegen

Met 14 stemmen voor en 17 stemmen tegen is het amendement van GroenLinks verworpen. Stemverklaringen bij Raadsvoorstel Brede Welzijnsnota (nr 20-043) Mevrouw De Man (OR): Inderdaad met de kanttekeningen die we hebben meegegeven en ook de toezegging dat de wethouder dit gaat bespreken binnen het college. Ik hoop wel daar snel een terugkoppeling op te krijgen dan. Maar met haar toezeggingen stem ik in dit geval voor, maar we houden zeker scherp in de gaten dat alles ook inderdaad wordt meegenomen en besproken. wel. Mevrouw Van der Kooij (GL): Ik wil inderdaad een stemverklaring geven. Deze nieuwe Brede Welzijnsnota is een stuk beter dan de eerdere versie. Het had wat ons betreft wel wat beter gekund. Daardoor ook onze kritische, maar volgens mij ook wel heel constructieve houding. Wij vinden het belangrijk dat de nota er komt. Er staan ook wel mooie dingen in. Wij zullen daarom voor deze nota stemmen, omdat we vertrouwen hebben in de maatschappelijke partners. De heer Weterings (RB): Voorzitter, ook Rijswijks Belang zal voor dit plan stemmen, wel met een kleine kanttekening, inderdaad die diversiteitssticker, dat is volgens ons geen goed idee. Ook die eenzijdige zendingen van die opleidingsverhaal, wat de heer Van den Berg ook over had, een zeer belangrijk punt, maar we gaan wel mee in het voorstel, alleen deze kanttekening.

Mevrouw Van Amerongen (GBR): Wij zullen ook voorstemmen, mede dankzij de toezegging van de wethouder dat het wordt meegenomen in de coalitie. Het is natuurlijk belangrijk vanuit de coalitie dat er draagvlak is van de winkeliers. Wij vertrouwen erop dat de coalitie ook tot inkeer komt en merkt dat het hoogstens onwenselijk is dat de sticker wordt doorgevoerd. De heer Van den Berg (BVR): BVR gaat ook akkoord met het raadsvoorstel en ook met de kanttekening met de diversiteitssticker, moeilijk woord in één keer, ook over de discriminatielessen op de scholen. Wij zullen dit op de voet volgen en er in een later gremium vast en zeker weer op terugkomen. De voorzitter: Ik constateer uit het debat en ook deze ronde dat er eigenlijk niemand tegen is. Dan zouden we het unaniem kunnen aanvaarden. De raad gaat unaniem akkoord met het raadsvoorstel welzijnsnota (nr 20-043) 9. Raadsvoorstel Revitalisatie Snijdersschool (nr 20-044) De voorzitter: Dan gaan we gauw door met het volgende agendapunt, nummertje 9, de revitalisatie van de Snijdersschool. De sprekersvolgorde is: de heer Van den Berg, mevrouw Koopman, mevrouw Pelzer, de heer Van der Meij, mevrouw Kames, mevrouw Schröter-Haas, mevrouw De Man, mevrouw Kistemaker en mevrouw Van Nunen. Eerste termijn De heer Van den Berg (BVR): We hebben het hier over de revitalisatie van de Snijdersschool, een goed plan. BVR juicht dat toe.

Het is ook bij ons bekend dat er een groot tekort is aan plaatsen voor

met name basisschoolleerlingen in Rijswijk. We kennen gevallen dat na een geboorte iemand pas na een jaar werd ingeschreven en nu al op plek nummer 6 staat op de wachtlijst. Dus er is een behoorlijke nood die gelenigd moet worden. Wel willen wij bij de wethouder erop aandringen om te gaan kijken naar Rijswijkers eerst te plaatsen op scholen. We gaan hier een aardig bedrag investeren in de revitalisatie van een school. Het kan niet zo zijn dat omliggende gemeenten hun kinderen hier plaatsen en Rijswijkers niet geplaatst worden. Ik zou aan de wethouder willen verzoeken om te kijken naar een soort postcodebeleid daarmee kunnen we dan behalve kijken of we eerst Rijswijkse kinderen hier kunnen plaatsen in Rijswijk en dan daarna als er ruimte is ook de omliggende scholen. Ik verzoek dan ook de wethouder hierover in gesprek te gaan met de schoolbesturen. In het voorstel ontbreken zonnepanelen. Daarover is in het Forum door BVR vragen gesteld, ook samen met Romke Jan de Vries van GroenLinks hebben we de schooldakrevolutie-vragen een keer gesteld om hetzelfde te bewerkstelligen met zonnepanelen op de schooldaken. Gelukkig is mijn voorstel van de zonnepanelen omarmd door D66 en deze motie zullen we dan ten alle tijden steunen. Die is gelukkig ook breed gedragen door alle partijen.

Tevens wil ik de wethouder verzoeken of zij wil onderzoeken om voor de kleinste kinderen een gymzaal kan worden gerealiseerd in de Snijdersschool. Nu moeten de kinderen uitwijken naar de Wilgentak of De Altis. Wilgentak is in de volksmond voor De Altis. Als we de kleine kinderen laten gymmen in de lokalen van de Snijdersschool voorkomt dat een hoop bewegingen van en naar de nieuwe sporthal. Dat is wel zo veilig voor de kleine kinderen en kunnen ze meer tijd besteden aan lichamelijke opvoeding. Tevens is in het opstellen van De Altis geen rekening gehouden met de nieuwe Snijdersschool. Dus het mes snijdt aan twee kanten. Mevrouw Koopman (D66): Wethouder, u wilt met dit voorstel een krediet aanvragen van ruim 2 miljoen voor de revitalisatie van de Snijdersschool. Gezien de leerlingenprognoses zijn ook wij daar een voorstander van. Wij zien echter wel twee gemiste kans erin. De eerste gemiste kans is dat u een haalbaarheidsstudie heeft laten doen zonder dat de directies van de scholen hierbij betrokken zijn, terwijl er nu wel een budget aan wordt gekoppeld. U noemt al de risico’s, dat de directies wellicht weerstand zullen hebben op basis van afstand van het hoofdgebouw en doordat zij hun eigen identiteit niet kunnen presenteren. Maar wij zien daar nog een derde risico.

Doordat u geen overleg heeft gehad, maar wel al een raming van de revitalisatie heeft gedaan, zijn de behoeftes van de directies ook niet meegenomen en zien zij dit ook waarschijnlijk niet als een gezamenlijk plan. Dat is een trend die wij met andere plannen ook tegenkomen waarbij wij graag willen oproepen om dat in het vervolg beter te doen. Door vanaf het begin af aan al de belanghebbenden mee te nemen, in de planfase van een project te betrekken en niet pas zoals nu bij de Snijdersschool. De tweede gemiste kans, die wij zien, is dat ondanks dat u in januari 2020, de heer Van den Berg refereerde er al even aan, aangegeven heeft de schooldakrevolutie te ondersteunen en zonnepanelen op schooldaken te stimuleren u dit nu niet heeft meegenomen, terwijl dit toch wel een hele goede kans daarvoor was om dat zelf mee te nemen. Wij willen dan ook een toezegging van u om de zonnepanelen alsnog mee te nemen in de verdere planvorming van de Snijdersschool en daarnaast zouden wij u ook willen vragen om dit daadwerkelijk ook op te nemen in het Integrale Huisvestingsplan voor de Rijswijkse scholen en eigenlijk ook bij al het maatschappelijk vastgoed, maar dit laatste wordt wellicht in de RES meegenomen. We hebben in de tweede termijn eventueel een motie hierover, die inderdaad breed gedragen is binnen de raad.