Niet vastgesteld verslag Forum samenleving 1-12-2020.odt

Dus wij vinden elkaar daar blindelings zou ik bijna willen zeggen. Als het gaat om inclusie en nou discriminatie, ik heb daar ook vaker met de D66-fractie over gesproken in deze raad, dan denk ik dat het heel belangrijk is dat we inzetten op het vergroten van het bewustzijn. Dus het gaat om dat omdenken, het gaat erom dat je het taboe eraf haalt en dan inzet op inderdaad enerzijds bespreekbaar maken van thema’s, maar ook, en dat zeg ik dan maar even tegen de fractie van GBR en Beter voor Rijswijk, het inzetten op het maken van weerbaarder worden in deze samenleving. Want dat is ook wat je in democratie moet zijn. Dus dat zijn wij denk ik ook helemaal met elkaar eens als ik het zo hoor. We gaan op 1 januari, begin januari, laat ik zeggen 2 januari aan de slag. Dus inderdaad wat in de uitvoeringsagenda staat zijn nog ideeën. We zijn er nog niet mee aan de slag. Maar de bedoeling is natuurlijk wel, en dat was ook een wens van uw raad, daarom is de uitvoeringsagenda nu ook gereed om daar zo snel mogelijk mee aan de slag te gaan. Dus dat nou ja, zodra wij het beleid hebben vast kunnen stellen, gaan we daarmee aan de slag. We hebben de uitvoeringsagenda voor twee jaar nu vastgesteld om ook de mogelijkheid te hebben om daar ook bij te sturen.

Dat is, de beleidsnota wordt voor een langere tijd vastgesteld, want mevrouw Van der Kooij vroeg naar de langere termijnplanning, in het beleid is die lange termijn gebord maar we wilden juist ook in de uitvoering de mogelijkheid hebben om bij te sturen als dat nodig is. Dus daarom hebben we die voor twee jaar

vastgesteld. Dan ga ik even naar de fractie van D66 die ook mooie woorden heeft uitgesproken. Dank daarvoor. De heer Veerman heeft de link gelegd naar het subsidiekader. Nou, dat is ook heel terecht denk ik, want dat is het kader wat wij begin volgend jaar ook met uw raad graag willen vaststellen en waar een maatschappelijk toetsingskader wordt vastgesteld. Dat gaat gelden voor alle subsidies die de gemeente gaat uitkeren. Dus dat is een overall kader waar ook dit, nou ja in moet passen. Dus dat komt allemaal bij elkaar als het goed is in het subsidiekader en dat geldt natuurlijk ook voor die maatschappelijke kostenbatenanalyse en die toetsing. Die kan in dat kader ook denk ik heel goed geborgd worden dus die verwacht ik dan ook wel weer vanuit uw raad te horen als we het subsidiekadertraject ingaan met elkaar. Maar ik heb het in ieder geval ook genoteerd. Dan nog dat het beter is om de effecten te meten, in plaats van de aantallen van deelnemers aan activiteiten. Dat ben ik ook helemaal met hem eens. Aantallen zegt over het algemeen niet heel veel en dat is ook de opmerking die mevrouw Koegler heeft gemaakt. Dus dat is ook waarom we nu graag willen dat die samenwerking tot stand komt. Ik weet niet of mijn microfoon het goed doet maar gaat het goed? Oh, ik hoor mijzelf af en toe wel en af en toe zachter.

Daarom willen we die samenwerking graag met die partners op gang brengen, willen komen van een centrale uitvoering van welzijnstaken naar een breed netwerk zodat we ook beter die effecten kunnen monitoren en ook daarop kunnen sturen. Dan heeft de heer Veerman, maar ook meerdere fracties, nog een opmerking gemaakt over de integraliteit van het beleid en dat is natuurlijk een heel belangrijke succesfactor. Dat ben ik helemaal met de raad eens, voorzitter. Ik denk dat het goed is om te noemen dat we dat nu, de integraliteit in het beleid hebben geborgd en daar dus ook zo uitvoering aan kunnen geven en niet alleen als het gaat om deze uitvoeringsagenda maar dat geldt natuurlijk breed voor alle nota’s die nog gaan volgen en de uitvoering die daar dan weer op volgt. De heer Veerman heeft ook nog, als ik het goed heb genoteerd, een vraag gesteld over is het nu, hoe gaan we dit nu bestendigen, deze uitvoering? Is dit nu een extra impuls of blijft dit tot in lengte van dagen zo? Nou, het uitgangspunt is geweest, we geven nu als gemeente een extra impuls, we nemen de regierol om inderdaad die transitie in te zetten. Maar de doelstelling is wel om het duurzaam bij de partners te beleggen. Daarom hebben we die coalities natuurlijk ook opgestart en gaan we daar ook meer werken, zodat partners zich daar ook verantwoordelijk voor voelen en dat ook kunnen dragen.

Dus dat is de lijn die we willen inzetten met deze werkwijze. De fractie van OR heeft nog een opmerking gemaakt, ik zie mevrouw De Man niet maar ik, ja nu wel, over de cijfers van die gebruikt zijn voor de beleidsnota. Die komen uit de GGD-monitor die een keer in de vier jaar wordt geüpdatet. Dus dat is ook de achtergrond waarom we daar, nou ja goed op achteraan lopen. Maar goed, de GGD levert heel degelijk onderzoek dus ik kijk ook zeer uit naar de update van de cijfers en die zullen we dan ook weer gebruiken. Dan heeft u ook nog een vraag gesteld, of een opmerking gemaakt, mevrouw De Man, over de buddy’s bij sportclubs. Ik denk dat dat een hele mooie suggestie is die ik mee zal nemen naar de coalitie en om hem daar neer te leggen. Als het gaat om de bijeenkomsten die we hebben georganiseerd de afgelopen tijd, was uiteraard de hele raad van harte welkom dus dat misschien nog even ten overvloede. Maar ook bij de komende bijeenkomsten, mevrouw De Man, bent u uiteraard van harte welkom. Ik zie u daar graag. Dan ga ik naar de fractie van Wij, voorzitter. Mevrouw Pelzer geeft ook aan zich te kunnen vinden in het kader en de uitgangspunten en heeft ook expliciet gevraagd naar het transitiebudget. Dat is dus inderdaad, zoals ik net ook zei in antwoord op de heer Veerman, we hebben nu als gemeente de regierol gepakt, die willen we ook pakken.

We willen wel uiteindelijk de inzet duurzaam bij de partners bij de partners beleggen omdat die daar natuurlijk ook gewoon hoort. Maar vanuit de sturingscomponent waar ook de heer Ezinga natuurlijk heel duidelijk naar heeft gevraagd, hebben we wel gezegd van we willen hier als gemeente wel nu ook goed bij betrokken zijn en daar ook goed sturing aan kunnen geven. Dus daarom hebben we ook die kerncoalitie in het leven geroepen. Daar worden de plannen getoetst, vooraf, voordat er uitvoering aan gegeven wordt. Dus zo zit ook die toetsing en die sturing in elkaar. Dan ga ik even kijken, mevrouw Pelzer heeft ook nog gevraagd naar die integraliteit, ik denk dat ik die net ook al heb beantwoord met de borging in beleid die nu zo gecoverd is. De VVD vroeg inderdaad hoe gaan we sturen op de uitvoeringsagenda? Nou, dat doen we door middel van toetsing van die plannen vooraf. Inderdaad de gemeente neemt daarvoor even de regie. Dan de fractie van Gemeente Belangen. U heeft ook een opmerking gemaakt, mevrouw Van Amerongen, over de transitie. Inderdaad is het zo dat we nu de transitie in gaan, nou ja van een centrale uitvoering van welzijnstaken te gaan naar een breed netwerk in de samenleving. Dan zijn we inderdaad op zoek naar ingrepen die, nou mogelijk soms klein zijn maar wel met een groot duurzaam effect.

U noemde zelf het voorbeeld van de mantelzorgers, maar ook het voorbeeld van vrijwilligers is natuurlijk denk ik een hele belangrijke. Veel mensen zijn eenzaam, voelen zich eenzaam en het zou natuurlijk heel erg mooi zijn, dat is ook wat mevrouw Koegler aangeeft, als we hen kunnen betrekken bij het vrijwilligerswerk, het doen van vrijwilligerswerk en zij mogen dan natuurlijk meedoen, want daar is alles op gericht en dat zeg ik dan maar

even tegen mevrouw Van Nunen. Het welzijnsbeleid is gericht op inwoners zodat meer mensen in Rijswijk mee kunnen doen. Dus dat is denk ik goed om nog even te benadrukken. Nou, ook de fractie van Gemeente Belangen heeft een opmerking gemaakt over de inzet van het budget en dat is natuurlijk heel terecht. Ik wil daar wel tegenover zeggen, stel dat we 5500 mantelzorgers in Rijswijk, mantelzorgers die zorgen voor naasten, doen dat uit liefde, overtuiging, voelen zich vaak geen mantelzorger want mantelzorger word je niet dat ben je ineens, maar stel dat al die 5500 mantelzorgers overbelast zouden worden en niet meer goed zouden kunnen zorgen voor hun naasten en dan een beroep moeten doen op de zorg. Dan ben je natuurlijk, als het gaat om financieel uitgangspunt, nog veel verder van huis. Dus ik zou zeggen, nou laten we in ieder geval vanuit het menselijke oogpunt inzetten op die groepen en daar staat hij ook achter als ik dat zo hoor. Anders is er nog een financieel argument dat u misschien op deze manier nog kan overtuigen. U heeft ook nog wat opmerkingen gemaakt, voorzitter, zeg ik tegen mevrouw Van Amerongen, over wat voorbeelden die genoemd zijn, ideeën in de uitvoeringsagenda. Ik stel voor dat ik daar net zo mee omga als ik tegen mevrouw De Man ook zei. Dat we die gewoon neerleggen bij de coalities die zich daar vanaf volgend jaar mee bezig gaan houden.

Voorzitter, ik heb nog een aantal vragen van de fractie van Beter voor Rijswijk. U heeft mij ook gevraagd naar hoe zit het nu met het budget? Dat wordt dus door de kerncoalitie, wordt daarop getoetst. De uitvoering wordt gegeven aan de coalities, die per thema aan de slag gaan. De toetsing vindt dan plaats als er een plan ligt dat toevoegt aan de activiteiten of in een gat nou duidt. Ik denk dat ik tot zo ver, voorzitter, ben met mijn eerste termijn. Dank u wel. Tweede termijn Mevrouw Van der Kooij (GL): Bedankt voor de gedeeltelijke beantwoording. Ik heb nog wel een paar vragen zijn nog niet beantwoord. U begint met antwoord te geven over het persbericht. Waar het mij om ging, is waarom de wethouder het persbericht zo vroeg heeft gestuurd en voordat wij zelfs in de raad nog de nota hadden ontvangen. Verder vond ik dat ik met een best wel goed idee kwam over in beleidsstukken een paragraaf welzijn toe te voegen. Ik ben benieuwd wat de wethouder daarvan vindt. Dus onder andere bij ruimtelijke ordening, bij sociaal domein, om het nog integraler te maken. Dan was ik, ik zit even te denken, ik had het ook nog over dat de punten bij hoe gaan we het doen niet per se terugkomen bij de ideeën. Als voorbeeld, ik neem dan toch weer voorbeeld inclusie inderdaad, omdat wij dat echt heel belangrijk vinden.

Dan staat erbij hoe gaan we het doen, staat er bij inclusie in beeld brengen van de verschillende doelgroepen, in beeld brengen van de vragen die de doelgroepen hebben. Wat goede dingen zijn om te doen. Dan kijken we naar de ideeën en dan zit er helemaal niks van bij en dat is wat ik een beetje bedoel, dat zijn ontzettend belangrijke dingen om af te vragen en waarom wordt dat helemaal niet in die ideeën uitgewerkt? Volgens mij is dat iets waarmee u moet beginnen. Dus daar had ik ook een vraag over. Volgens mij is dat ook iets wat in een langere termijn programma moet gaan zitten. Dus die projecten zijn ontzettend goed om dat elke twee jaar te controleren maar volgens mij is er ook wel iets nodig om een lange termijnplanning te hebben. Verder had ik nog over communicatie gehad, over dat het nu allemaal op websites en Instagram enzo staat en Facebook. Volgens mij is het ook goed om het niet alleen digitaal, of digitale communicatie te doen. Ik had het nog gehad over paragraaf het nieuwe normaal of dat misschien ook toegevoegd kan worden aan de uitvoeringsagenda. Volgens mij is dan wel het meeste, misschien is het nieuwe normaal niet de juiste termijn. Volgens mij is dat een beetje wat ik nog wilde vragen. De heer Veerman (D66): Wethouder ook bedankt voor de beantwoording van een aantal vragen. Ik heb er toch nog wel een paar kleine.

Ik heb er enkele gemist en er is er zelfs nog eentje bij gekomen. Wat ik ook een beetje mis, dat heb ik ook niet aangestuurd maar dat hoor ik bij anderen ook wel een beetje, is dat we heel duidelijk voor ogen moeten hebben ook met deze welzijnsnota is dat er een stukje preventie dat eindelijk een uitgave oplevert, om het zo maar te zeggen. Dat geld dat we niet hoeven uit te geven straks bij WMO of jeugd- en jongerenwerk zou hieruit kunnen worden gefinancierd en dat willen we eigenlijk hier ook mee bereiken en dat hebben we eigenlijk nog niet genoemd. Enig pluspunt waar we ook zeker met deze nota aan moeten gaan werken denk ik. Vraag die nog niet beantwoord is, is die ik specifiek stelde over welzijn Rijswijk. Zij zitten in die subsidieverordening die we straks ook moeten gaan herijken en waar we ook eisen aan gaan stellen en doelstellingen aan gaan hangen, dat is natuurlijk allemaal heel mooi. Zij moeten binnenkort al gaan bezuinigingen hoe we dan zeg maar die bezuinigingen voor hun die, gaan we die dan teniet maken door wat wij nu straks als subsidiemiddelen vanuit deze welzijnsnota kunnen inbrengen? Of betekent het dat we kennis en kunde, wat ik al eerder vroeg, weg laten lopen die we straks misschien nodig hebben? Dat zou ik heel erg jammer vinden en daar had ik nog geen antwoord op

gekregen. Ik hoor heel vaak mensen zeggen die zeggen ja vrijwilligerswerk, dat hebben we te weinig in Rijswijk. Kunnen die mensen elkaar niet helpen? Dat is natuurlijk best een oplossing, dat zou best wel kunnen in sommige gevallen denk ik. Maatjes projecten zijn er in heel Nederland, ik vind dat een goed voorbeeld is waar we misschien koppelingen zouden kunnen maken. Maar alleen koffiedrinken met elkaar dan komen we er denk ik niet alleen mee. Ik denk dat je iets meer moet doen dat dat bij mensen die eenzaam zijn, je moet ze 1 weten te vinden. Dat is vaak echt heel erg moeilijk. Ik weet aan den lijve dat Rijswijk doet, echt heel veel doet om andere burgers te betrekken om mensen zeker in deze Coronatijd te betrekken en te laten bellen enzo. Dat gaat denk ik echt best wel goed. Maar er zijn nog heel veel mensen die we niet op de radar hebben en daar moeten we echt naar gaan zoeken want die zijn echt eenzaam en die komen ook in die cijfers naar voren en die bereiken we nu op een of andere manier gewoon niet en dat is natuurlijk heel erg zorgelijk dat we die niet bereiken. In deze nota worden natuurlijk een aantal dingen genoemd, zoals POH’ers of huisartsen die vaak wel die mensen op de radar hebben, om te kijken hoe we daar via die instellingen wel bij deze mensen thuiskomen in eerste instantie, maar ook zorgen dat we daar iets mee kunnen gaan doen in de toekomst.

Dat is de tweede termijn, dank u wel. Mevrouw Pelzer (WIJ.): Heel kort aanvullend naar aanleiding van het antwoord. U geeft aan van de transitie is in feite dat wij echt als gemeente naar een regierol gaan en dat de uitvoering bij de partners komt. Dat was helder. Maar de vraag is dan juist even: welke partners? We willen coalities vormen, daar staat inderdaad in het stuk, in de uitvoeringsagenda, de kerncoalities die gaan toezien op de activiteiten. Maar wie beslist dan of bepaalde activiteiten door de huidige partner, welzijn Rijswijk, of juist andere partijen wordt gedaan? Want op het moment dat de kerncoalitie dat beslist en welzijn Rijswijk heeft daar een grote rol in dan kan het zo zijn dat er nou juist niet de nieuwe partijen zijn die ook een kans krijgen, terwijl je volgens mij juist met nieuwe partijen ook aan de slag wil om eens te kijken wat nou het beste werkt. Dus dat nog even ter verduidelijking graag. De heer Ezinga (VVD): Ik kan mij voor een gedeelte aansluiten bij mevrouw Pelzer in dat geval. Daarmee komt de beantwoording eerste termijn van de wethouder komt ze niet zo makkelijk van mij af. Zij beschrijft, of zij geeft eigenlijk aan dat er een monitoring plaatsvindt op tweejaarlijks niveau, met een toetsingsmoment aan het begin van het project.

Dat betekent eigenlijk dat voor de projecten als zodanig een doorloop is voor termijn waar ze voor staan maar over twee jaar eigenlijk het geheel wordt geëvalueerd en wordt gezien of het goed gaat of niet. Als ik dat niet goed heb begrepen, dan hoor ik dat anders. Maar ik zie een verdeling van budgetten over twee jaar, waarvan sommige projecten over twee jaar zijn uitgesmeerd, dus hetzelfde traject dus doorloopt over een bepaald thema, waarvan ik dan denk zou je dat dan niet jaarlijks even willen toetsen, tussen evalueren, de kosten en baten tegen elkaar afwegen zonder daar hele grote trajecten aan vast te binden? Op dat de gelden die worden uitgegeven dan ook eventueel kunnen worden aangepast tussentijds en niet tweejaarlijks. Dat is eigenlijk ook precies die duiding die ik van haar vroeg en daarom is ze nog niet zo snel van mij af. Dus hopelijk kan ze iets woorden vuil maken dan dat ze net heeft gedaan. Mevrouw Van Amerongen (GBR): Ook wethouder bedankt voor de antwoorden. Allereerst eigenlijk een vraag terug aan de wethouder want de wethouder geeft aan dat er een taboe heerst op discriminatie. Ik begrijp die opmerking eigenlijk niet helemaal want ik ben juist van mening dat hier geen taboe op heerst. Er is een brede maatschappelijke discussie over dit onderwerp en dat is alleen maar goed natuurlijk dat dat gebeurt.

Dus kan de wethouder deze opmerking toelichten? Daarnaast gaf de wethouder aan dat wij inderdaad strak op de financiën zitten, maar we zijn het ook zeker met haar eens wanneer ze zegt dat het menselijke aspect voor gaat. Dus wethouder heeft mij daar zeker mee kunnen overtuigen en ook inderdaad wanneer er een oververmoeide mantelzorger, dat gaat financieel alleen maar meer kosten. Dus daar zijn we het met elkaar eens. Dan had ik nog een vraag over de indeling uit de eerste termijn van wat respondenten konden invullen voor de eenzaamheid, vier opties waarom drie al gelijk onder eenzaamheid geschaard werd en waarom überhaupt voor vier opties gekozen is? Dan nog even terugkomend op de uitvoeringsagenda. Wethouder geeft dan dat ze ook wil inzetten op het weerbaar maken van onze inwoners. Dat is fijn om te horen, dat vindt GBR belangrijk. Wij zien ze alleen niet terug in de nota of in de agenda. Hier zien wij toch iets meer de betutteling terug. We vragen ons af of we iets over het hoofd zien hierin of hoe de agenda, hoe de wethouder ons kan garanderen dat er ook op weerbaarheid wordt ingezet? Dan toch nog eventjes terugkomen op de stickers, of het keurmerk.

Is er geen andere manier om die inclusiviteit te beoordelen? Moeten we hier echt stickers of keurmerken voor gaan gebruiken? Wij vinden dat echt, wij denken echt dat dit het verkeerde effect gaat opleveren en als het GBR ligt dan komt

er ook zeker geen budget voor. Op zijn minst willen wij toch wel dat we hier ook met de BBR en vanuit de winkels, of winkeliers hiernaar gekeken wordt. Zijn zij überhaupt betrokken hierbij en is er draagvlak voor? Dat was het voor de tweede termijn. Dank u wel, Mevrouw Koegler (CDA): Dank aan de wethouder voor de uitgebreide beantwoording. Wij hebben verder geen vragen hierover. We zouden zeggen aan de slag. Mevrouw Van Nunen (PvdA): Ja, dank aan de wethouder voor de beantwoording van een aantal vragen van mij. Ik heb er nog een paar. Er staan er wel meer op maar ik zal niet alles herhalen. Ik wil wel graag weten wat het advies was van de, laat ik zo zeggen, de beargumenteerde reactie was van de adviesraad sociaal domein, vind ik belangrijk. Zeker als het gaat om welzijn. We hebben in vorige colleges daar ook altijd veel aandacht aan besteed en dat wil ik nu ook graag. Zeker bij welzijnsbeleid. Dus misschien kunt u die vraag nog beantwoorden. Ik zit ook een beetje in de worsteling met wat de heer Veerman zei, nog steeds met die subsidiekaders. Als we nou deze nota aannemen, stel dat 15 december ga daar even vanuit dat dit doorgaat naar de raad, maar goed dat beslissen we straks natuurlijk. Maar als dit aangenomen wordt dan liggen hier eigenlijk subsidiekaders.

Bent u het daar met ons, of met mij eens dat dit dan eigenlijk al leidend is voor onder andere een aantal uitgangspunten, overwegingspunten, of weegpunten voor het subsidiekader wat we later, volgend jaar bespreken op het terrein in ieder geval van welzijn? Dat wil ik dan graag van u weten. Want dan maakt het dat voor mij in ieder geval concreet. Ik had ook gevraagd over overlap eruit halen uit, zoals u dat zelf zegt, uit welzijnsactiviteiten die nu plaatsvinden. Ik vroeg om een paar voorbeelden want u zet dat er ongetwijfeld niet zomaar in. Dan als laatste, ik wil graag weten welk beeld het college heeft bij buurthuiskamers. Want zijn dat dat eetkamers, een keer per maand gekoppeld aan woonflats? Want het is mij niet meer duidelijk, ook gezien de uitvoeringsagenda, wat het college nu verstaat onder buurthuiskamers. Ik verwijs toch nog heel even naar de motie van BVR en ook van de PvdA die daar iets anders over aan het college vroeg dan wat volgens mij hier nu staat in de uitvoeringsagenda en dan begrijp ik het ook waarom het niet in uw raadsvoorstel hebt opgenomen. Maar ik hoop eerlijk gezegd dat u er een inhoudelijk zwaardere betekenis aan geeft dan in de uitvoeringsagenda. Ik hoor het graag. De heer Van den Berg (BVR): Dank u wel voor het beantwoorden van een aantal van mijn vragen. Een aantal vragen zijn nog niet beantwoord.

Dan begin ik eigenlijk maar met waar ik zelf het meest nieuwsgierig naar ben. Wat zit er nou toch in die mantelkoffer, mantelzorgkoffer van 30.000 euro? Ook een aantal vragen zijn nog niet beantwoord over waarom er specifiek gastlessen worden aangeboden op scholen over discriminatie? Daar heb ik nog geen antwoord op gehad. Zijn er problemen gemeld door scholen? Hoe komt het tot deze aanpak en zijn de scholen hiertoe zelf niet, zelf kunnen ze dat zelf niet doen in plaats van de stichting IDB? Voorzitter, heb ik een vraag over de budgetten. BVR begrijpt de wethouder nog niet helemaal. Is het nu als transitie, dus inzetten als impuls? Want de budgetten staan in de meer jaren begroting opgenomen en zijn vastgesteld tot 2024. Hoe zit dit nu precies? Wanneer zien we dan weer een afbouw van die impuls van de komende twee jaar? Zit dit verwikkeld in de discussie van de subsidies die we gaan voeren met elkaar of is er toch een verkapte plus op de budgetten? Voor welzijn is dit dan structureel. Ook hebben we nog geen antwoord gehad over de sticker keurmerk voor winkels. In de ogen van BVR is het nog steeds onwenselijk en onnodig. De kerstafette, waarom de keuze om dit uit te breiden en waarom bekostigen we dit via de gemeente? Het faciliteren is nog steeds prima maar waarom financieren we dit? Dit zijn de vragen van BVR in de tweede termijn.

De voorzitter: wethouder Besteman krijgt het woord voor de tweede termijn. Wethouder Besteman: Ik begin weer bij de GroenLinks fractie want daar bent u net ook begonnen, voorzitter. Allereerst de vraag van mevrouw Van der Kooij over het moment van het persbericht van het college. We zijn, dat is heel gebruikelijk na het besluit in B&W communiceren we daarover. Dus dat is het moment voor ons om over te communiceren. U heeft inderdaad een opmerking gemaakt, of een vraag gesteld over het verankeren van welzijn in andere beleidsnota’s. Ik moet zeggen dat ik dat een heel goed idee vind. De heer Sleddering (VVD): Interrumpeert voor een punt van orde. Wij hebben dit punt ook besproken in het presidium waarin gezegd is en daar ook door het college, door de burgemeester erkend is dat het hier fout gaat. Als er een bericht uit gaat met een persbericht dan moet het ook tegelijkertijd aan de raad

worden verzonden. Dat is de afspraak. Dat is ook logisch want als de pers kennisneemt van een besluit dan moet de raad er ook op kunnen reageren. Als wij dan het stuk niet kennen, is dat een beetje raar. Dat werd erkend. Wethouder Besteman: Inderdaad, het persbericht wordt dan ook altijd eerst naar de raad gestuurd en dan naar de pers. Dus dat is de lijn, volgens mij zeggen wij hetzelfde, de heer Sleddering maar… De heer Sleddering (VVD): Het punt is dat het in dit geval niet zo gegaan is. Mevrouw Van der Kooij (GL): Volgens mij is het een beetje als miscommunicatie. Volgens mij bedoelt u dat, de heer Sleddering, dat het raadsvoorstel moet dan eerst nog zijn opgestuurd naar de raad en niet het persbericht. Daar gaat het volgens mij verkeerd. Dat is dus ook verkeerd gegaan. Maar dat gaat dus veranderen, begrijp ik dan nu. Wethouder Besteman: Nou, ik ga er nog eens even heel goed in duiken. In mijn beleving is het goed gegaan maar ik zal het checken. Dat zeg ik u toe. U heeft het in het presidium besproken, merk ik. Dat is hartstikke goed. De voorzitter: De toezegging om te checken staat genoteerd. Wethouder Besteman: Die staat. Zeker, dat ga ik zeker doen. Ik wil nu zelf ook het naadje van de kous weten, dat begrijpt u. Dan heeft u nog een opmerking gemaakt over inclusie, mevrouw Van der Kooij, en de uitvoering van de uitvoeringsagenda ligt bij de coalitie.

Dus ik heb uw zorg gehoord en die wil ik toch wegnemen door u toe te zeggen om dit punt onder de aandacht te brengen bij de coalitie die zich bezig gaat houden met dit onderwerp. Ik denk dat we het dan heel goed kunnen adresseren en ik zal er zelf op toezien dat dat goed gaat. Want nogmaals, het thema gaat u aan het hart dat weet ik, en mij ook. Dus ik wil daar op die manier voor inzetten. Mevrouw Van der Kooij (GL): Dank u wel, voorzitter. Het gaat me niet alleen per se om de inclusie in dit geval, het ging mij er vooral ook om dat wat er bij wat gaan we doen en bij die vervolgens die ideeën dat dat dus niet logisch is zeg maar. Daar ging het mij vooral ook om. Naast het feit dat inclusie, dat wij inclusie heel belangrijk vinden. Wethouder Besteman: Helder. Inderdaad, nee dus dat heb ik goed gehoord. Dat neem ik mee richting de coalitie. U heeft nog een opmerking gemaakt over communicatie. U vindt dat het niet alleen digitaal moet. Nou, dat ben ik zeker met u eens. Dat is ook absoluut niet de bedoeling. Het is allen gebruikt als voorbeeld in de Coronatijd om aan te geven dat als ontmoeting lastig is, is er toch een digitale variant gevonden die natuurlijk niet in de plaats kan komen. Maar we moeten ons wel even houden aan de maatregelen nu in de huidige tijd op dit moment.

Mevrouw Van der Kooi (GL)j: In het onderdeel communicatie staat wel echt alleen deze vorm van communicatie. Dus gaat u dat dan aanpassen? Want het is nu Coronatijd en hopelijk niet zo heel lang meer, maar dan gaat het neem ik aan wel veranderen. Wethouder Besteman: Nee, zeker. Maar de overleggen met de coalitiepartners moeten nu nog digitaal, dus dit is de lijn. Als het anders kan dan doen we dat natuurlijk anders want het is juist heel belangrijk. Dan nog even richting de fractie van D66. We hebben ook als kader in de uitvoeringagenda gezet dat als je inzet op preventie dan levert dat natuurlijk geld op. Daar is preventie op gericht. Voorkomen van problemen maar ook zou dat inderdaad ook zomaar wat geld op kunnen lossen, of terug kunnen laten vloeien. Dus dat is als kader meegenomen in de uitvoeringsagenda. Dat staat wat mij betreft ook vast. U heeft zich ook nog uitgesproken over welzijn Rijswijk. Daar is inderdaad, dat weet u, inderdaad met de begroting een korting ingeboekt op de subsidies. Ook op het programma 7 waar welzijn Rijswijk ook onder valt, maar ook andere subsidiepartners onder vallen. Die staat onverkort overeind en daar gaan we mee aan de slag. Daar kom ik dan in januari ook met uw raad graag over te spreken.

Dan heeft u het over De heer Veerman (D66): Ik snap het aan de ene kant maar januari is het straks niet te laat? We hebben het over die kennis en kunde, die hebben we straks nodig, ook in het programma, ook in deze welzijnsnota.

Vloeit geen kennis straks weg daardoor? Dat mensen zeggen ja ik zit in een overbrugging, over twee maanden, maar ik moet nu word ik ontslagen omdat er geen geld meer voor mij is. Kunt u dat toezeggen dat dat niet het geval is? Wethouder Besteman: Voorzitter, ik denk dat de heer Veerman wel echt voor de muziek uitloopt met zijn opmerking. Laat ik dat even vooropstellen. Maar in dit traject, in het komen tot het beleid en ook de uitvoeringsagenda hebben alle partners meegedacht. Ook in de wetenschap natuurlijk op een gegeven moment van de begroting die in november door uw raad is vastgesteld. Dat neemt niet weg dat al het goede behouden we. We gaan het kind niet met het badwater weggooien. We gaan alleen de uitvoering en de manier waarop we werken, veranderen. Dus dat is die transitie. We gaan van een centrale uitvoeringsorganisatie naar een breed netwerk omdat we ook ervan overtuigd zijn dat in die samenwerking de innovatie en de creativiteit tot stand komt. Dus dat is de achtergrond van deze transitie zal ik het maar gewoon dan zo noemen. Dat is denk ik ook belangrijk om even tegen mevrouw Pelzer te zeggen. We gaan nieuwe activiteiten mogelijk inzetten, dat heeft u in de uitvoeringsagenda kunnen lezen en daar verdwijnt dan iets ouds voor wat mogelijk minder effectief is. Dat is de manier van werken. Dat is ook zoals het met de partners is besproken.

Nou, dat gaat dan via toetsingskader die door de kerncoalitie wordt geborgd. Die is daar geborgd. De gemeente heeft uiteindelijk natuurlijk de toets. Het geld is van de gemeente, daar blijft het ook totdat er nou ja een toets is gedaan op het plan, op het effect en op, we willen het maatschappelijk effect echt borgen en dan wordt er goedkeuring gegeven aan een plan. Dus toetsing per project, de agenda wordt geëvalueerd na twee jaar en we hebben ieder half jaar met partners een signaleringsgesprek of een voortgangsgesprek om te kijken hoe de vlag erbij hangt en het lijkt me goed dat ik dat dan ook met uw raad deel. Dan heeft u daar zelf denk ik ook meer gevoel bij op zo’n moment. Dus dat is denk ik een goede toezegging. De heer Ezinga (VVD): Heeft u dan ook de gelegenheid om tussentijds in te grijpen? Wethouder Besteman: Nou, zeker. Dat is die gelegenheid is natuurlijk altijd maar de toets zit met name aan de voorkant. We starten sowieso geen activiteiten waarvan we denken dat ze niet effectief zullen zijn, of niet zullen leiden tot die maatschappelijke effecten. Dus dat zijn we nu al voor aan de voorkant. Dus daar heb ik zeer veel geloof in, voorzitter. Dan nog even ook richting de fractie van Gemeente Belangen. Inderdaad, er is soms een taboe nog om je uit te spreken, als je je gediscrimineerd voelt of nou ja je er niet bij voelt horen.

Dus ik denk dat dat een belangrijk thema is om steeds aan te werken en het steeds op de agenda te houden. Daarbij komt dat er ook veel soms onbewuste discriminatie plaatsvindt en daarom is het belangrijk om dit agenda steeds op de agenda te houden, te bespreken zodat mensen zich ook gehoord kunnen voelen en ook die onbewustheid op een gegeven moment verandert. Dat is natuurlijk waar we naartoe moeten werken. Dan heeft mevrouw Van Amerongen ook nog een vraag gesteld over het onderzoek van de GGD. Ik heb net ook al gezegd, het is natuurlijk een hele, het is een empirisch onderzoeksclub. Ik heb daar heel veel geloof in. De aanpak en de methode die zij gebruiken, ja die wil ik absoluut niet in twijfel trekken. Want het is een hele goede onderzoeksclub dus ik wil het onderzoek en de resultaten daarvan niet ter discussie stellen, voorzitter. De weerbaarheid, mevrouw Van Amerongen, heeft u ook nog genoemd. Die staat in de uitvoeringsagenda maar ik zal hem ook, dat heb ik net al aan mevrouw Van der Kooij toegezegd, nadrukkelijk dan nog toeschuiven aan de coalitie die zich daarmee bezighoudt. Maar hij staat erin dus dat is in ieder geval gecoverd. Mevrouw Van Nunen heeft mij nog gevraagd inderdaad naar de rol, of het advies van de adviesraad sociaal domein.

Ze zijn in het hele traject meegenomen, ze hebben meegedacht, daar ben ik heel erg blij om, en zij doen ook mee in het vervolg met de coalities en werken daar ook aan mee. Dus dat is zeer waardevol omdat daar natuurlijk heel veel kennis zit. Dan nog even ook over het subsidiekader. Daar heeft mevrouw Van Nunen ook nog een vraag over gesteld. Dat is terecht. In dat traject, in het plan van aanpak subsidie herijking is belegd dat we gaan komen tot een maatschappelijk toetsingskader voor alle subsidies breed van de gemeente. Inderdaad, de beleidsnota’s zijn natuurlijk richtinggevend voor de beleidsterreinen op zichzelf. De huiskamers inderdaad is een onderwerp dat u ook na aan het hart ligt. Dat weet ik ook, mevrouw Van Nunen, mij ook. Evenals de fractie van BVR. Die is ook gecoverd in het beleid en daar ben ik ook zelf heel erg blij om. Ook dat we daar al hele goede gesprekken over hebben, bijvoorbeeld met de corporaties om te kijken op welke plekken, dat hoeven niet inderdaad alleen de flats te zijn, maar op welke plekken we ze mogelijk kunnen maken. Dus dat wordt ook al heel erg concreet. De fractie van BVR heeft mij nog naar de mantelzorgkoffer gevraagd. Dat is nu inderdaad als idee opgenomen in de uitvoeringsagenda, die nadere uitwerking volgt ook nog.

Maar u kunt zich dus, het is een idee en de uitwerking volgt nog in de uitvoeringsagenda, zoals met alle ideeën overigens die daarin staan.

Maar u kunt zich voorstellen dat daarin alle informatie en benodigdheden zitten voor mantelzorgers om zich ondersteund te voelen. U heeft ook nog een opmerking gemaakt, de heer Van den Berg, voorzitter zeg ik via u, over de gastlessen betreffende discriminatie die ook genoemd zijn. Dat is eigenlijk hetzelfde antwoord als ik net ook tegen mevrouw Van Amerongen zei. We hebben ook, we merken ook in het onderwijsveld dat sommige studenten moeilijkheden hebben om stages te vinden vanwege hun naam. Daarom is dat gewoon een thema wat we heel hoog op de agenda moeten krijgen en dat is niet altijd dat het bewust natuurlijk gedaan wordt maar we moeten juist ook die onbewuste discriminatie aanpassen en te lijf gaan. Alleen dan kan iedereen natuurlijk zich echt thuis voelen in onze gemeente. Tot slot voorzitter, denk ik ook dat het nog even goed is om in te gaan op het budget. Er is inderdaad, zoals de heer Van den Berg terecht stelt, nu voor vier jaar geld opgenomen in de begroting. Dat is inderdaad wat het is. Ik zei net ook al een van de kaders is dat preventie moet leiden tot kostenbesparing, dus het kan zomaar zijn dat het inderdaad bij die vier jaar blijft maar dat is natuurlijk ook aan uw raad want u gaat over de kaders en de besteding van de gelden. Tot slot voorzitter, dan nog even de kerstafette waar de fractie van BVR ook over heeft gesproken.

Dat is zeker niet bestemd voor iedereen die in armoede leeft maar het wordt juist ingezet als instrument om nou ja gericht op ontmoeting en het opbouwen van een netwerk zodat mensen zelf ook uit die eenzaamheid kunnen komen. Want dat is natuurlijk een belangrijk doel, dat we met dit beleid de eenzaamheid aanpakken, dat we inzetten op ondersteuning van mantelzorgers en vrijwilligerswerk ondersteunen. Tot zo ver, voorzitter. Mevrouw Van Amerongen (GBR): Ja, ik had de wethouder nog wat vragen gesteld over de stickers met keurmerk. De vraag was of er draagvlak vanuit de BBR en de winkeliers zijn, of deze betrokken zijn hierbij. Ook of de wethouder bereid is om af te zien van deze sticker, of er op een andere manier gekeken kan worden om inclusiviteit te bevorderen. Graag daar nog antwoord op. Wethouder Besteman: De winkeliersvereniging is inderdaad betrokken. Dat ziet u ook als een van de partners genoemd staan. Waar het om gaat is dat we komen tot vernieuwende effectieve ideeën. Ik wil, dat wil ik met al uw ideeën doen die ik hier vanavond heb gehoord, meebrengen naar de coalitie en ook uw opmerkingen over die sticker daar neerleggen. Ik wil zeker de oproep doen om te komen tot meer en andere effectieve middelen. Geen enkel probleem. Mevrouw Van Amerongen (GBR): Heel kort even een aanvulling. Allereerst bedankt wethouder voor het antwoord, daar ben ik blij mee.

U geeft aan de winkeliersvereniging is inderdaad betrokken. Wat was hun reactie daarop? Dus meer het draagvlak, was die er? Wethouder Besteman: De ideeën zijn tot stand gekomen vanuit de deelnemers van de bijeenkomsten. Dus dat draagvlak is er dan uiteraard, anders wordt het niet ingebracht. Dat is denk ik het antwoord dat ik u kan geven. Het wordt gedragen door de partners zoals genoemd in de agenda. Dat is natuurlijk ook het belangrijkst want dan kun je tot echt goede resultaten komen, ben ik van overtuigd. De heer Van den Berg (BVR): Mevrouw de voorzitter, ik heb nog geen antwoord gehad over mijn mantelzorgkoffer. Het blijkt een beetje hoog te worden. De stickers maar ook het aanbod van gastlessen over discriminatie op scholen. Het wordt allebei aangedragen door de stichting IDB. Niemand is voor discriminatie, maar we vinden dit als BVR wel heel erg een taak van een school en niet van een stichting die hiermee de boel op gaat. Het antwoord wat u heeft gegeven, ja er zal wel discriminatie plaatsvinden maar is dat dan echt zo specifiek zwaar in Rijswijk dat we hiervoor een stichting moeten inhuren om op scholen hier les over te geven? Wethouder Besteman: Ja ik heb volgens mij op al die drie punten antwoord gegeven. De mantelzorgkoffer staat als idee genoemd in de uitvoeringsagenda, dat wordt verder uitgewerkt.

Inderdaad, de stichting die u noemt is een belangrijke partner als het gaat om het aanpakken van discriminatie en het bevorderen van inclusiviteit. Dus ik vind het van zeer groot belang dat zij hun kennis en expertise ook inbrengen en ik ben daar ook zeer dankbaar voor, voorzitter, ik kan niet anders zeggen. Mevrouw Van der Kooij (GL): Excuses voor mijn enthousiasme net. Ik realiseerde mij dat het mij nog niet helemaal duidelijk is wat de wethouder precies heeft toegezegd over de dingen die ik had gevraagd over paragraaf welzijn bijvoorbeeld, en over de communicatie en over een extra paragraaf over Corona onder andere. Wethouder Besteman: Dat wil ik zeker doen. Ik heb aan u toegezegd dat de paragraaf welzijn in andere beleidsnotities ik daar zeer positief tegenover sta en dat ik dat zeker meeneem terug naar het college. Want ik kan natuurlijk niet van mijn collega’s nu antwoorden maar ik denk dat het een zeer goede manier zou zijn om welzijn goed te borgen in alle beleid dat we gaan ontwikkelen. De communicatie heb ik dacht

ik geantwoord dat we dat nu inderdaad digitaal doen vanwege de maatregelen, maar ja zodra we hopelijk vanaf 4 januari allemaal ingeënt kunnen worden, dat weer op een andere manier kunnen doen. Dus ik denk dat dat goed zou zijn. Ik weet niet wat mevrouw Koopman maar dat was misschien niet helemaal aan mij bedoeld. Mevrouw Koopman (D66): U zegt dat het dan na 4 januari als we allemaal zijn ingeënt, toegevoegd moet worden. Maar het staat niet in de nota dus hoe gaat u dat dan doen? Wethouder Besteman: Dat zal ik doen, voorzitter. We moeten nu dus leven met de maatregelen zoals die zijn en de overleggen van de coalities die starten vanaf januari dus we zullen daar digitaal mee moeten starten. Zo hebben we ook de bijeenkomsten georganiseerd de afgelopen tijd. Als dat anders kan dan zullen we dat weer anders doen. Nou goed, dat leek mij evident. Mevrouw Van der Kooij (GL): Excuus. Nou, ik probeer het kort. Ik zou graag willen dat u misschien nog even kijkt naar bladzijde 26 in uw uitvoeringsagenda want daar gaat het over de communicatie en dat het daar nog toegevoegd zou kunnen worden. Ik had ook nog gesproken over een paragraaf in de uitvoeringsagenda over Corona, daar had ik het nog over. Wethouder Besteman: Dat zeg ik toe, voorzitter. De voorzitter: Nou met die toezeggingen sluiten we dit agendapunt af voor deze.

Ik ga ervan uit dat u allen dit als bespreekstuk wil doorgeleiden naar de raad. Ik verzoek u dan niet om deze hele bespreking die we vandaag gehad hebben, nog eens te herhalen in de raad. Want dat kan ik de waarnemend burgemeester niet aan doen. 12. Raadsvoorstel Revitalisatie Snijdersschool Eerste termijn De heer Van den Berg (BVR): Dank u wel wethouder voor het stuk revitalisatie voormalige Snijdersschool. Sympathiek stuk, toch zijn er wat vragen gerezen binnen de BVR-fractie. Ik zal u de vragen toe doen komen. Nu er een dreigend tekort is aan schoollokalen verzoekt BVR het collegeonderzoek, te onderzoeken of er een systeem gehanteerd kan worden waarbij Rijswijkse kinderen voorrang krijgen ten opzichte van de omliggende gemeenten zodat Rijswijkse kinderen altijd een plek hebben op school. Zeker in het kader van het waarschijnlijk ontstaan van tekort aan lokalen. Natuurlijk indien er overcapaciteit is, kunnen de omliggende gemeenten ook in Rijswijk geplaatst worden, of omgekeerd natuurlijk. Ik heb een stukje zitten lezen en ik kwam niet direct op een stukje onderzoek uit over asbest. Is dat wel meegenomen of is dat niet gebeurd en is het niet verplicht? Ik heb dat niet voorbij zien komen. Binnen op het terrein van de AZC staan nu schoolvoorzieningen. Die moeten door de gemeente Rijswijk worden verwijderd.

Kunnen we die niet inzetten binnen Rijswijk ook in dit kader? Achter de protestantse christelijke basisschool Het Kristal aan de Godfried Bomansstraat staan ook leegstaande schoolpanden, kunnen die in dit proces ook worden betrokken om het tekort van leslokalen op te lossen? Kan de wethouder onderzoeken of er een mogelijkheid is voor een gymlokaal of een gymnastiekmogelijkheden in de voormalige Snijdersschool. Daarmee kunnen de allerkleinsten, de groepen, toch binnen school gymmen en de groteren naar het sportcentrum De Altis. Dan hoeft daar geen nieuw complex te komen of gerenoveerd te worden van de Van Zweeden zaal. Zoals BVR mede indien heeft verzocht in de motie enkele tijd geleden. Tevens, als we de revitalisatie gaan doorvoeren, kunnen er zonnepanelen op het dak worden geplaats om voor een eerdere motie van BVR en GroenLinks? Dat waren de vragen van BVR in de eerste termijn. Mevrouw Jansen (PvdA): Nou, fijn om de wethouder ook even dit keer in de ogen te kunnen aankijken. Is ook wel even geleden. Ja, we zijn natuurlijk hartstikke blij dat de wethouder voortvarend aan de gang gaat met tekorten aan onderwijsplekken. We hebben er al vaker aandacht voor gevraagd. Maar we hebben toch nog zeker wel wat vragen bij dit raadsvoorstel. Dat had u natuurlijk ook niet anders verwacht. Er worden acht scholen genoemd in dit voorstel die hier gebruik van gaan maken.

We missen alleen de Rehoboth en de Kronenburgh. Kan de wethouder uitleggen waarom die dan niet worden betrokken in dit verhaal? Zijn er dus nu al scholen die gebruik willen maken van deze locatie? Komen dan hele units/bouwen over of komt het op losse groepen die dan gebruik gaan maken van dit gebouw? Hoe ziet de wethouder de samenwerking tussen de verschillende scholen en de onderwijsvormen? Want niet elke school werkt volgens hetzelfde onderwijssysteem en heeft misschien wel andere behoeftes qua invulling

van een lokaal. Daarnaast vragen we ons ook af: komt er een gezamenlijke schoonmaak of eventueel een conciërge, een gezamenlijke conciërge in dit geval? In de bijlage wordt gesproken over twee scenario’s. Voor welke kiezen we? Is er gekeken naar de geluidsoverlast die eventueel een KDV kan geven? Kleine kindertjes zijn over het algemeen niet altijd even stil en is niet fijn voor kinderen die dan boven bezig zijn met een toets. Is het afschrijven van de noodbouw echt nodig? En we hadden een schitterend mooi, groen schoolplein voor de deur liggen bij de Snijdersschool, dat is natuurlijk weggehaald, daar heeft mijn collega van OR ook uitgebreid vragen over gesteld, dat gaat nu een parkeerplaats worden begrijpen we. Maar waar gaan de kinderen dan spelen? Want het schoolplein aan de achterkant is daar zeker niet geschikt voor, tenminste niet groot genoeg. Voor wie zijn die parkeerplaatsen dan? Dat vragen wij ons ook af. Na tien jaar is er nog een restwaarde, maar kunnen we ook kijken in de komende tien jaar of er een mogelijke andere bestemming kan zijn voor dit gebouw en eventueel de al voorspelde leegstand op te vangen met bijvoorbeeld andere instanties die daar gebruik van willen maken? Dan had ik al de wethouder benaderd over bijlages die bij de bijlagen zouden horen en dat die er niet bij zaten.

Kunnen deze misschien wat meer inzicht geven over de inrichting van de binnen- en buitenruimte? Zo ja, zouden wij die stukken dan alsnog kunnen toegestuurd krijgen? Tot zo ver mijn vragen. Mevrouw Ter Brummelaar (RB): Grotendeels kunnen we ons aansluiten bij de vragen van mevrouw Jansen. Verder hadden wij als aanvulling op het verzoek van BVR de motie is op 6 oktober ingediend zoals u weet. Kan het gebruik of het vernieuwen van de Van Zwedenhal meegenomen worden in het onderzoek voor revitalisatie van de Snijdersschool? Er staat ook in de twee opties die aangegeven worden, wordt er gesproken over een traplift. Bij mijn weten zit er in het pand van de Snijdersschool een traplift en kan ernaar gekeken worden hoe het zit met eventueel hergebruik of nou ja onderhoud van deze traplift. Dat waren onze vragen tot dusver. Dank u wel. Mevrouw De Man (OR): Ja, hartstikke fijn dat dat hiernaar gekeken wordt, we weten allemaal dat we een tekort hebben aan plekken voor onze Rijswijkse kinderen hier op de scholen. Ik wil me dan ook aansluiten bij het verzoek van BVR om er inderdaad voor te zorgen dat ons Rijswijkse kinderen voorrang krijgen. Niet alleen in de noodlokalen en revitalisatie van J.L. Snijdersschool, maar gewoon in zijn algemeenheid. Daar wil ik mij graag mee aansluiten, dat lijkt mij hartstikke goed.

Verder wilde ik inderdaad ook nog even inhaken op de woorden van mevrouw Jansen. Onafhankelijk Rijswijk heeft inderdaad vragen gesteld met betrekking tot het groene plein wat nu weer een dorre tegelvlakte is geworden. Verschrikkelijk zonde. Uit de antwoorden bleek inderdaad dat het nu de bedoeling is om in ieder geval een deel van het plein te gebruiken voor parkeerplaatsen om de parkeerdruk niet te verhogen in de wijk. Maar ik begrijp niet zo goed welke, hoe de parkeerdruk dan precies verhoogd wordt? Ik bedoel, er zat al een school en volgens mij was er daar in dat opzicht niet zo heel erg veel problemen. Dus inderdaad waar worden die parkeerplaatsen dan voor gebruikt? En ook er wordt maar een deel van het plein dus blijkbaar gebruikt. Waarom hebben jullie dan niet tegen de school gezegd: nou, jongens laat dat plein lekker zitten. We zijn toch bezig met een plan om de Snijdersschool te revitaliseren, mocht het nou niet doorgaan dan kunnen ze altijd aan afspraak volgens het contract nog nakomen maar laat het schoolplein lekker zitten en laat het voor zoals het is. Dan kunnen wij zelf nog even kijken hoe we dat gaan inrichten met eventuele parkeerplaatsen dat er een stukje af gaat of iets dergelijks. Bedoel, dit plan dat ligt er dus blijkbaar al een tijdje en ik neem aan dat het voortvarend, zo voortschrijdend inzicht hierbij toch niet had kunnen ontbreken.

Verder hebben we natuurlijk nu ook met de Coronacrisis heel erg gemerkt hoe belangrijk de juiste ventilatie is, luchtcirculatie in gebouwen. Nu weet ik wel dat er genoteerd staat er dat er BENGmaatregelen moeten worden meegenomen in een dergelijke verbouwing maar zit dit er dan ook bij? Wordt hier wel juist naar gekeken? Ik denk dat dat heel erg belangrijk is om mee te nemen. Mevrouw Kistemaker (GL): Dank u. Wat ons eigenlijk vooral opvalt aan dit raadsvoorstel is dat er pas met de schoolbesturen wordt gesproken als wij als raad hierover een beslissing hebben genomen. Dat vinden wij wel een bijzondere volgorde want wij nemen graag de overwegingen en eventuele bezwaren van schoolbesturen mee in ons besluit. Wat ons betreft had dit ook een onderdeel geweest van het haalbaarheidsonderzoek, want als scholen het niet zien zitten dan is het volgens mij ook niet haalbaar. Op deze manier stellen we de schoolbesturen voor een voldongen feit en dat lijkt ons ook niet de manier waarop we willen samenwerken met het onderwijs in Rijswijk. Vraag aan de wethouder dan ook om een toelichting op hoe de besturen, hoe ze met de besturen in gesprek is en hoe zij inschat dat de besturen tegenover dit voorstel staan. Wat ons verder opvalt, is dat de leerling prognoses in december 2019 een lokalentekort laten zien en dat er nu een jaar later een voorstel ligt en dat er nog eens een jaar duurt

voordat het dan uitgevoerd is. Dus er zit twee jaar tussen de prognose en voordat er een oplossing ook echt ligt. Dat vinden wij best wel lang. We horen daarom graag van de wethouder waarom het een jaar heeft geduurd voordat dit voorstel er is en wat zij eigenlijk vindt van twee jaar termijn voor een oplossing. Tot slot nog een inhoudelijke vraag. In het raadsvoorstel staat dat dit een oplossing biedt tot 2027 maar later in de tekst wordt gerekend met 15 jaar. Dus voor welke termijn is dit nou eigenlijk een oplossing? Ik zou graag ook nog even willen reageren op wat andere partijen in hun eerste termijn hebben geopperd om Rijswijkse kinderen voorrang te geven. We hebben het net over inclusie gehad en dat rijmt naar ons idee echt niet met Rijswijkse kinderen voorrang geven boven kinderen die in een andere gemeente wonen. Maar goed, los daarvan zou ik eigenlijk van de wethouder willen weten over hoeveel onderwijsplekken gaat het nu eigenlijk? Er zijn ook heel veel Rijswijkse kinderen die in Delft of in Den Haag op school zitten. Dus hoeveel levert dit nou eigenlijk op? Tot zo ver. Mevrouw Koopman (D66): Dank u wel. Nou, heel veel vragen zijn al gesteld. Dus ik heb nog steeds een aantal vragen op mijn lijstje staan die ik wil stellen over dit plan. In eerste instantie zijn we natuurlijk wel eens dat dit een goed plan is, gezien de leerling prognoses en dat het eerder had gekund.

We sluiten ons ook zeer aan bij de vraag van GroenLinks over het betrekken van de schoolbesturen en omwonenden. Waarom die niet zijn betrokken in deze fase. Het is een dependance van de Bredeschool, betekent dat er naast schoolactiviteiten ook andere maatschappelijke buurtactiviteiten zouden kunnen worden gehouden en wie gaat het beheer dan doen? Hoe past deze revitalisatie binnen het nog te ontwikkelen integraal huisvestingsplan? Er zijn twee scenario’s uitgewerkt, het is nu echter onduidelijk op basis waarvan een keuze wordt gemaakt voor scenario een of twee. Kunt u dat misschien toelichten? Positief van het plan is de aandacht voor toegankelijkheid. Nou, als die lift er al is dan is dat heel mooi als die zou kunnen worden hergebruikt. De aandacht voor duurzaamheid, voor de BENG- norm. BVR heeft inderdaad de zonnepanelen al genoemd, het zou heel goed zijn als die op het dak kunnen worden gebruikt voor de verwarming en om het gebouw van schone lucht te voorzien. Wellicht is er dan ook nog plek voor om via de corporaties of via de stichting school dak revolutie als eerder genoemd in deze raad, ook verder gebruikt zou kunnen worden voor in de buurt. Daar wilde ik het bij laten voor deze termijn. Mevrouw Schröter (CDA): Dank u wel, voorzitter. We vinden het goed dat er gekeken wordt naar de mogelijkheden van de revitalisatie van de voormalige Snijdersschool.

Wij vroegen ons wel af: heeft u gezien de kosten nog gekeken naar andere alternatieven? In het raadsvoorstel wordt er inderdaad aangegeven zoals eerder ook aangegeven is dat er mogelijk weerstand is vanuit de schoolbesturen en wij vroegen ons af: bent u in gesprek geweest met de schoolbesturen? Voordat u eraan gaat beginnen met de revitalisatie hier ook overeenstemming komen? Dat leek ons wel belangrijk. Dat was het. De heer Van Reijen (GBR): Het is hanig als je helemaal achteraan zit, bijna alle vragen zijn al gesteld. Maar er blijven er toch nog wat over. Ik zou graag zien, een onderbouwing van de cijfers van de prognose van het aantal leerlingen dat zo stijgt? We hebben net een nieuwe Bredeschool is er gekomen, er zijn dus blijkbaar heel veel buiten Rijswijkse leerlingen die zich aanmelden. Daar is op zich niks op tegen maar hoe kunnen we afspraken maken met schoolbesturen om toch eerst de Rijswijkse leerling die daar om vraagt, voorrang te geven? In het raadsvoorstel staan inderdaad haalbaarheidsscenario’s uitgewerkt. We zien nergens een onderbouwing waarom gekozen is voor deze twee. Zouden we ook graag weten. Verder, er is geen financiële aansluiting onderbouwing tussen het gevraagde krediet en het raadsvoorstel. De bedragen genoemd in de haalbaarheidsstudie.

Kan de wethouder hier een toelichting op geven? Daarnaast is er een enorme focus op het opknappen en herstructureren van het schoolgebouw, maar wat doen we met de omgeving? Zoals de locatie van de voormalige brandweerkazerne en de Van Zwedenzaal. Wanneer kunnen wij daar een voorstel tegemoetzien voor de ontwikkeling van deze locatie? Dank u wel. De heer Van Dam (Wij.): Nee, we staan in principe hartstikke positief tegenover het plan. Ik bedoel, ieder kind moet natuurlijk gewoon een normaal schoollokaal hebben om in te zitten. We hebben genoeg noodgebouwen gehad denk ik, dus wat dat geld zijn we heel positief. Wel hebben we nog twee vragen. Enerzijds, ik kan het gemist hebben, maar is die 2 miljoen die er nu gevraagd wordt, staat die in de begroting van november of zijn dat nieuwe kosten? Dus waar worden die gedekt? En tweede vraag is eigenlijk wat breder, maar dit is een oplossing tot 2027. In de beredenering wordt ook aangegeven dat er heel veel goede gebieden zijn in Rijswijk. Specifiek wordt Plasbroekpolder genoemd en het Havengebied. Die gaan natuurlijk na 2027 ook nog doorgroeien met plannen die nu nog niet concreet zijn. Maar moeten we dan ook niet kijken naar die groei en of we dan niet eventueel ook nog een andere schoollocatie

moeten hebben? Dus daar graag ook nog aandacht voor en ik ben benieuwd wat de wethouder daar voor antwoorden op heeft. Bedankt. De voorzitter: Dan gaan we door naar de wethouder in de eerste termijn. Wethouder Besteman. Wethouder Besteman: Nou, ik heb mijn best gedaan om mee te schrijven. Dank aan uw raad voor alle vragen. Dat de gemeente moet inzetten op onderwijshuisvesting, ook een heel fijn woord, is denk ik evident en zeker als je kijkt naar de prognoses. Dat is niet alleen onze wettelijke taak maar we willen natuurlijk ook heel graag dat kinderen gewoon in de buurt het liefst naar school kunnen. Dat is ook met uw raad gewisseld in de sessie voor het integraal huisvestingsplan onlangs. Voorzitter, ik heb een aantal vragen gehoord. Laat ik beginnen met wat nu voorligt aan uw raad. Ik vraag uw raad om nu het budget dat in de begroting inderdaad is gedekt, zeg ik maar even tegen de heer Van Dam, nu ook vrij te geven voor de verdere ontwikkelingen van dit gebouw en het opnieuw leven inblazen van dit schoolgebouw. Dat is wat ik aan uw raad vraag en wat ook voorligt op dit moment. Een aantal thema’s zijn denk ik de revue gepasseerd. Ik zal daar in zijn algemeenheid proberen recht te doen aan alle vragen. Allereerst het aannamebeleid en voorrang geven aan Rijswijkse kinderen. Ik denk niet dat dat nu voor dit voorstel, nou ja heel erg uitgesproken moet worden.

Ik denk wel dat het goed is om aan uw raad mee te geven, voorzitter, dat het aannamebeleid de verantwoordelijkheid is van scholen. De gemeente gaat over voldoende huisvesting voor scholen dus dat is de taakverdeling. Neemt niet weg dat we in bestuurlijke overleggen wel spreken over het aannamebeleid. We willen ook dat de aanmeldprocedures natuurlijk transparant en helder zijn. Vooralsnog is het zo dat er niet alleen kinderen van buiten Rijswijk op onze scholen zitten maar er zitten nog veel meer Rijswijkse kinderen op andere basisscholen in andere gemeenten. Dat is op zichzelf denk ik een, nou ja een gegeven waar we het gewoon mee doen in deze grootstedelijke regio. Dat is wel ook, dat is misschien goed om ook aan uw raad te melden, onderwerp van gesprek met regiogemeenten. Dus we kijken natuurlijk wel in die samenhang of er voldoende onderwijscapaciteit is in het gebied als zodanig. Dat is, nogmaals, voorzitter, waar de werkelijke verplichting van de gemeente ligt. Dan zijn er nog wat opties genoemd: noodlokalen op andere plekken, andere gebouwen zijn de revue gepasseerd. We hebben dat inderdaad al onderzocht natuurlijk in de aanloop naar dit voorstel. Het herplaatsen of het verplaatsen van noodlokalen is over het algemeen helemaal niet goedkoper. U weet, we hebben onlangs nog de brand gehad in de Steenvoordeschool.

Toen hebben we ook gekeken of we de oude noodlokalen van de Bomans konden gebruiken op de plek waar de Steenvoordeschool, dat is allemaal veel duurder over het algemeen. Dus wij hebben gemeente haalbaarheidsstudie te doen, die heeft u ook ontvangen bij het raadsvoorstel naar de oude Snijdersschool. Daar hebben wij nu twee opties ook laten onderzoeken. Een is inclusief kinderopvang en de ander is vooral onderwijslokalen. Er is op dit moment nog geen keuze gemaakt voor de optie omdat we natuurlijk nog, wij gaan pas aan de slag als het budget beschikbaar is gesteld. Dan zullen we ook even definitieve keuze maken. Ik moet wel zeggen dat als we kijken naar de prognoses, we nu op uitkomen dat we inzetten op lokalen omdat we die gewoon ook nodig hebben op dit moment. Dus dat nou ja kan ik alvast op dit moment denk ik met uw raad delen. Ik loop nog even de fracties af. De fractie van BVR heeft nog gevraagd naar asbest in de scholen. Mevrouw Koopman: Ja, dat ging over het vorige stukje wat u net noemde, over die scenario’s. Waar ik om vroeg, is of u ook echt duidelijk aangeeft op basis waarvan u de keuze maakt en dat hoorde ik u net niet zeggen. U zei alleen dat ja misschien dat we vanwege de aantallen op een uitkomen maar ik wil graag dat er goed toetsingscriteria in komen om te bepalen waarom we een bepaalde keuze doen.

Wethouder Besteman: Het toetsingskader, voorzitter, is natuurlijk zijn de onderliggende leerling prognoses en daaruit blijkt dat we die lokalen de komende tijd gewoon nodig hebben. Dus dat is een. Aan de andere kant is het zo dat de gemeente die wettelijke taak heeft om die onderwijshuisvesting te organiseren en te regelen. Als het gaat om kinderopvang, is die wettelijke plicht er niet. Dus u kunt zich wel voorstellen dat we dan gezien de capaciteitsvraag inzetten op onderwijshuisvesting. Het gymlokaal is nog even aan de orde gekomen in de bijdrage van BVR. We hebben die discussie natuurlijk al vaker gevoerd. De sporthal wordt gebouwd voor de gym uren van de scholen. Daar is de exploitatie ook op gebaseerd en de allerkleinsten die gymmen in het speellokaal. Dat is in het hoofdgebouw een de overkant van de school. De oude Snijdersschool zit vlak bij het hoofdgebouw en dat geeft denk ik ook meteen antwoord op de vraag van mevrouw Jansen, die een terechte opmerking heeft gemaakt over de onderwijsconcepten die verschillend kunnen zijn. Dat is ook zo en dat is nu ook al zo in het Rembrandkwartier. Dus daar wordt al heel erg nauw samengewerkt. Er zijn drie onderwijsconcepten gehuisvest in een school. Dit zijn dan ook de scholen die natuurlijk in de eerste instantie gebruik zullen

maken van deze oude, nieuwe locatie, om het maar even zo te zeggen. Dan ga ik even door mijn vragen, op de vraag van mevrouw Jansen, ik denk dat het nu duidelijk is. De locatie zo dicht bij het hoofdgebouw, dat dat juist heel praktisch en handig is ook voor de kinderen. Nou ja, dit oude gebouw kan weer geschikt maken voor onderwijs. Dat is gebleken uit de haalbaarheidsstudie en we gaan dan nu, als uw raad het budget toekent, werken met een projectplan vanaf 1 januari om zo te komen tot de verdere uitrol van het project. Dan de fractie van Rijswijks belang doet een oproep om hergebruik te stimuleren. Dat lijkt mij inderdaad altijd heel erg goed en belangrijk dus dat is iets wat ik meeneem het project in. De fractie van OR heeft inderdaad ook gevraagd of Rijswijkse kinderen voorrang kunnen krijgen, daar heb ik net iets over gezegd. De parkeerdruk inderdaad wordt meegenomen in het voorstel, ook omdat we natuurlijk de onderwijzers een plek willen geven om te laten parkeren. Dat is natuurlijk in de tijd waarin de druk op het onderwijs en het vinden van leerkrachten lastig is, een belangrijke voorwaarde ook om toch in Rijswijk te komen werken. De ventilatie, stelt mevrouw De Man ook nadrukkelijk in haar termijn, die wordt natuurlijk nu ook meegenomen. Juist ook omdat het nu natuurlijk ontzettend actueel is. Dan nog even, voorzitter, over de schoolbesturen inderdaad.

Daar zijn in de bestuurlijke overleggen veel contacten over. Ook over dit plan. We hebben daar rond de zomer, net voor de zomervakantie dringend met elkaar over gesproken omdat toen de druk inderdaad in de bekende gebieden, Rijswijk buiten, de heer Van Dam refereerde daar geloof ik aan in zijn bijdrage, maar ook in het Rembrandkwartier enorm hoog worden. Het kader is ook helder. We werken vanuit de gemeente met het afstandscriterium van twee kilometer. Dat weten de schoolbesturen ook dus we zoeken binnen die afstandsnorm naar goede opties. Daar zijn de reacties natuurlijk ook, die zijn daar positief op gekomen. Zeker ook omdat we dit vrij snel kunnen realiseren. Er is dus contact geweest en ze waren er positief overwegend over omdat het dicht bij het hoofdgebouw is, ik zei het al. Deze oplossing wordt nu voor tien jaar, nou ja ingeboekt zou je kunnen zeggen, maar we zouden daar langer in kunnen zijn. Dat hangt natuurlijk weer af van de prognoses. D66 vroeg mij nog naar de contacten met de omwonenden. De bestemming was maatschappelijk op dit pand en dat verandert daar in die omgeving niet. Dus in die zin is daar vanuit die optiek niet veel over te communiceren met bewoners of omwonenden. Dan nog even richting de heer Van Reijen die ook een opmerking heeft gemaakt over de onderbouwing van de prognoses. We meten dat periodiek om dat zo zorgvuldig mogelijk bij te houden.