Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

Mevrouw Kames: Ik had toch wel wat vragen gesteld. Misschien zijn ze niet helemaal duidelijk geworden. Maar hoe ziet u die handhaving van die Pandbrigade? Dat kan toch niet zo zijn als er een huis verkocht wordt dat er dan een Pandbrigade naartoe moet om te gaan vragen: wie gaat daar wonen? Want negen van de tien keer wordt vanwege de wet van de privacy wordt er ook niet doorgegeven wie daar gaat wonen. Dus wie zoekt dat nou uit? En daarom kwam ik eigenlijk met die suggestie: dan kan je toch beter normaal gesproken een verhuurvergunning aan gaan vragen. Dus als er toch mensen zijn een huis kopen, omdat ze hem als belegging zien en willen verhuren, dan kan je toch beter als gemeente zeggen: ik ga een verhuurvergunning verstrekken, want dan kan ik ook zien: wat wordt er aan huur gevraagd? Want dat is het probleem waar het om gaat bij de huisjesmelkers, er wordt natuurlijk een ontzettend hoge huur gevraagd en dat is niet altijd bij alle panden zo. Nu komen er straks veel minder huizen op de markt voor mensen om te huren, want ze denken dat het een oplossing is, maar er gaan gewoon heel veel woningen gaan er ook verloren voor mensen om te huren. De voorzitter: Interruptie van de heer Zoghbi op mevrouw Kames. Nee, u wilt gewoon zo meteen nog het woord? Dan mevrouw Kames, was u klaar, wilde u nog wat toevoegen?

Pagina 16 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

Mevrouw Kames: Ik hoop dat misschien mijn uitleg wat meer duidelijk wordt, want u zei net al in uw eerste betoog al van: is dit het wel, die opkoopbescherming? Omdat gewoon die uitvoer ervan, dat wordt gewoon een heel punt. Je kan niet zeggen dat gaan alleen maar de Pandbrigade gaat dit doen. Dat wordt hem gewoon niet. Dat is eigenlijk een taak van de gemeente en die moet gewoon eigenlijk vragen van, als je hoort dat een huis verhuurd wordt: wat zijn de huurpenningen? Dat is gewoon het allerbelangrijkste, want dat is waar het eigenlijk om gaat, de abnormale huurprijzen die sommige huisjesmelker vragen. En hoeveel mensen wonen er in dat huis? Wordt een huis bijvoorbeeld gewoon netjes verhuurd aan een stel, dan is het gewoon prima. De voorzitter: Had u nog…Was niet meer een vraag, was een herhaling. Mijnheer Zoghbi. De heer Zoghbi: Ik had ook nog een interruptie. Ik wilde de wethouder niet onderbreken. De wethouder gaf aan dat de percentages van de huizen, of het geslaagd is op het moment dat de percentages van de huizen die gekocht zijn door beleggers daalt, dan is het geslaagd. Verder waren er geen indicatoren of doelen gesteld. Maar die percentages gaan sowieso dalen op het moment dat je een inkoopbescherming hebt, want de belegger mag hem niet meer kopen. Dus dan is het, dan heeft die evaluatie ook niet zoveel meer zin, want dan dat betekent dat je sowieso gaat halen.

Dus dan is het een geslaagde actie of niet. Dus dat wilde ik nog... De voorzitter: Een vraag of niet aan de wethouder. Wethouder, antwoord op de twee vragen. De heer Van Malsen: Voorzitter, om met die laatste vraag maar meteen te beginnen. Het is ook aan het oordeel van het college en de raad om te bepalen of die evaluatie geslaagd is. Dus als de heer Zoghbi bij voorbaat kan zeggen: nou, wat mij betreft prima, hartstikke goed. Dan zeggen we gewoon: in elk geval is het hier geslaagd en dan gaan we door met het instrument. Dan de vraag van mevrouw Kames over de handhaving. De handhaving die de Pandbrigade zal doen op dit instrument is eigenlijk hetzelfde als dat ze nu doen op bijvoorbeeld verkameren en splitsen. Ze gaan af op signalen of ze gaan productief ergens heen, omdat ze vermoeden hebben van misbruik. Als zij in een pand staan waarvan zij dus vermoeden dat er iets niet helemaal in de haak is, dan is het controleren van een verhuurvergunning, of die wel of niet aangevraagd is, of die wel aangevraagd is, is een van de zaken die zij zullen doen. Zoals gezegd: in eerste instantie zal het aantal vergunning aanvragen voor deze opkoopbescherming zal relatief beperkt zijn en dat loopt op.

Dus de verwachting is dat de werkelijke, de werklast van de Pandbrigade en ook team vergunningen in eerste instantie niet enorm zal toenemen en dat er vooral een preventieve werking van dit instrument uitgaat. Maar we zullen dat in de gaten houden. Als het blijkt dat men het echt niet aan kan, dan zullen we daar ook met uw raad weer over in gesprek gaan, denk ik. Voorzitter. De voorzitter: Laatste interruptie van mevrouw Kames. Mevrouw Kames: Ik begrijp dat inderdaad de Pandbrigade ingezet wordt als er echt dingen zijn die niet kloppen. Dat mensen zien dat er heel veel mensen wonen of wat dan ook. Maar als er gewoon een huis gekocht wordt en het wordt aan een stel verhuurd, wie gaat dan denken: ik ga de Pandbrigade daarop afsturen? Hoe ziet u dan? De voorzitter: Mijnheer Van Malsen. De heer Van Malsen: Als er een reden is tot vermoeden dat er geen vergunning aangevraagd is waar dat wel zou hebben gemoeten, dan kan de Pandbrigade daarop afgestuurd worden. Net als met het verkameren en splitsen, als er een reden is om te vermoeden dat er een bepaalde vorm van verhuur plaatsvindt die niet volgens de regels is…We gaan niet stelselmatig elke voordeur in Rijswijk af en dan

Pagina 17 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

kijken of iedereen aan alle regels voldoet. Het zal tot op zekere hoogte altijd steekproefsgewijs zijn of op basis van signalen die binnenkomen. Voorzitter, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Daarmee gaan we dit agendapunt afronden. Kijk ik naar u rond of dit een akkoordstuk kan worden op de raad, zodat we het debat niet hoeven te herhalen? Dan wel, heeft iemand van plan een amendement of een motie in te dienen, zodat het ook een raadstuk wordt? U kunt ook altijd met een stemverklaring aangeven hoe u wilt stemmen, zodat het geen hamerstuk wordt. Mijnheer Oelen. De heer Oelen: Wat mij betreft mag het een akkoordstuk zijn, maar de wethouder heeft nog antwoorden toegezegd, dus ik hou een slag om de arm of die afdoende zijn waarbij ik het akkoordstuk een akkoordstuk wil laten blijven. De voorzitter: Ik zal zo de toezegging nog even herhalen en dat als voorwaarde erbij laten zetten dat de antwoorden op uw vragen er zijn en onder die voorwaarde het een akkoordstuk kan worden. Dan hoor ik rechts voor mij dat Rijswijks Belang ook nog wil laten weten of ze een motie of een amendement in willen dienen, dan wel akkoord zijn met een hamerstuk. Wat wordt het? Mevrouw Kames: Bespreekstuk. De voorzitter: U bent van plan een motie of amendement in te dienen en zet het daarom een bespreekstuk.

Dan kijk ik naar de raad of daar support voor is? Er mag op gereageerd worden op dat voorstel, dus daar kijk ik voor rond. Dat is niet het geval. Het wordt een bespreekstuk op de raad. De toezegging die gedaan is, schriftelijke toezegging, dat er terug wordt gekomen op de vrijstelling, of een vrijstelling niet een beter idee is. En dat de wethouder dat altijd wel op verzoek nog ruimschoots voor de raad te doen. Dat geldt bij ons dan als zeker voor het weekend voor de volgende raadsvergadering. Ik kijk naar de heer Oelen of dat inderdaad zo wordt gezien als tijdig? Naar de wethouder of dat haalbaar is? Dan sluit ik graag dit agendapunt af met een schorsing van vijf minuten. Dat betekent dat we om twintig weer terug zijn, twintig over weer terug zijn om door te gaan met agendapunt tien. Dank u wel.

10. Raadsvoorstel vaststellen bestemmingsplan "Campus at the Park" (RV 24 029) De voorzitter: Ik kijk even rond of iedereen weer zijn plek heeft weten te vinden. Ik wil graag voorstellen om weer verder te gaan, twintig over negen, met agendapunt, dan zal u niet verrassen, 10. Maar niet nadat ik net even in de schorsing overleg heb gehad met Rijswijks Belang en met hen overlegd heb dat het voorgaande punt alsnog een akkoordstuk, een hamerstuk kan worden. Maar dat zij dan wel graag de gelegenheid hebben, dat zullen we dan alvast doorgeven, om een stemverklaring af te kunnen geven, zodat er bekend en genoteerd wordt bij het hamerstuk hoe zij hebben gestemd. Ik kijk rond. Mooi, dan is dat daarmee genoteerd. Gaan we door naar agendapunt 10, raadsvoorstel vaststellen bestemmingsplan “Campus At the Park” Er zijn vooraf niet specifiek door een partij vragen ingeleverd. Zou ik graag rechts achteraan beginnen. Kan dat? Mijnheer Van Dam. En dat iedereen weet welke kant we op gaan, ik ga dan weer rechts. De heer Van Dam: Na mij GroenLinks, neem ik dan aan? De voorzitter: Nee, ik blijf dus weer deze kant. De heer Van Dam: Sorry. Laat ik dan de spits afbijten. Ik heb een paar technische vragen opgesteld en ik zou graag willen beginnen bij de wat er ook helemaal aan het begin van het bestemmingsplan Pagina 18 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

staat. Er staat een zin en er staat: een mix van innovatieve bedrijven en organisaties met onderwijs, vakopleidingen en informatie en bezoekers en een bezoekerscentrum. Dat is een zin die beschreef wat onze visie moet zijn van Campus At the Park. Ik vroeg me af of de wethouder misschien een toelichting kon geven hoe deze visie straks geborgd wordt? Dus hoe die innovatieve bedrijven, die vakopleidingen en scholen hoe die daar dan terecht gaan komen? Wat voor maatregelen wij als gemeente dus in dit bestemmingsplan borgen, zodat ze er daadwerkelijk straks ook komen. Dan deed de inspreker die deed mij nog nou een vraag toevoegen aan dit lijstje, die zei van: dat participatieproces is er zeker geweest. We hebben met zijn allen mogen meepraten. Dat is denk ik hartstikke goed. Alleen hij zei: de uitkomsten daarvan die waren summier. Vandaar ook dat hij er vandaag stond. Ik vroeg me af of de wethouder wellicht een terugkoppeling kon geven wat er nu precies is gebeurd met de uitkomsten van dit participatieproces? Of in ieder geval met de gesprekken met de huidige bedrijven van de Plaspoelpolder. Ik ben ook benieuwd naar de kant van het college. Dan het parkeren. In gesprekken met bedrijven die er zaten heb ik gehoord dat het parkeer onderzoek nog niet zou zijn afgerond.

Ik vroeg me af van of dat inderdaad waar is en hoe het dan kan zijn, als dat waar is, hoe het dan kan zijn dat we hier het bestemmingsplan nu gaan bespreken? Want het lijkt me toch goed om een onderzoek af te ronden voordat we als raad daarover gaan spreken. Dan nog paar opvallende dingen aan dat parkeren hier bij het Kessler Park. Ik begreep dat de parkeerplekken die, of dat er een parkeergarage is boven de sportschool aan de Volmerlaan, boven de sportschool en de bowlingbaan en die parkeerplekken in die parkeergarage worden dan meegenomen in het onderzoek wat hier voor dit gebied aan voorafging. Alleen vroeg ik me af: hoe zeker zijn die parkeerplekken? Is het zeker dat daar bewoners straks in kunnen parkeren? Want ik begreep van de sportschool eigenaar en van de garage eigenaar dat er wel gesprekken zijn geweest, maar dat er nog niks is afgesproken. Dus ja goed, dubbelcheck bij u of dat inderdaad klopt. Dan las ik dat parkeerplekken hetzelfde blijven, op hetzelfde niveau, dus er gaat niks weg. Wel worden de parkeerplekken veranderd. En het zou dan gaan om alle parkeerplekken die nu in de hoek van het station liggen en die zouden dan verplaatst worden.

Ik vroeg me af wat de beweegreden daarvan was en wat de onderliggende keuze was om ze te gaan verplaatsen? Eigenlijk weg van de bedrijven en zoals de inspreker ook zei: weg bij bijvoorbeeld het CBR, naar de andere hoek, waar toch wat minder bedrijvigheid zit. Ik vroeg me af wat de reden daarvan zou zijn? Dan een laatste vraag, ik vroeg me toch in algemene zin af: we gaan hier toch best wel wat woningen toevoegen en dat gaat dan over de faciliteiten zoals scholen is. Is er nou ook in dit gebied rekening gehouden met het toevoegen van bijvoorbeeld een school? Daarbij wil ik het laten voor de eerste termijn. De voorzitter: Dank u wel. Kijk naar de heer Oelen, VVD. Gaat uw gang. De heer Oelen: Dank u wel, voorzitter. Campus At the Park. Is een beetje flauw vraag, waarom heet het niet gewoon mooi gebied in het park of zo? Waarom al die Engelse termen? Die vraag hoeft u niet te beantwoorden wethouder. Nee, een aantal zaken, ook over dat parkeren. De heer Van Dam heeft er al een paar dingen over gezegd. Toch, de zorgen die er worden geuit door een aantal best wel belangrijke ondernemers in dat gebied over het aantal parkeerplaatsen en de doorstroming in het gebied. Dat ook het amendement wat in de raad is aangenomen in ogenschouw nemen, dat er in goed overleg met stakeholders naar oplossingen, een invulling zou moeten worden gekeken.

Nou horen wij vanuit ook de inspreker vanavond dat die gesprekken nog niet afdoende zijn geweest en nog niet zijn afgerond. Dat er in tekeningen relevante zaken over het hoofd zouden worden gezien, zoals inritten van ondernemers die daar eigen parkeerplekken hebben. Ik ben gewoon benieuwd naar de reactie van de wethouder op deze visie van het verhaal, deze kant van het verhaal. Die parkeernormen, dat is altijd een issue in Rijswijk. Dat blijft natuurlijk een gezellig onderwerp. Dat zal waarschijnlijk in de toekomst altijd een gezellig onderwerp blijven. Maar ook hier heb ik toch weer een vraag over de normen en het rekenen met de normen, want ik zie dat er een mobiliteitskorting Pagina 19 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

wordt toegepast op de normen. We hebben een paar weken geleden over het Havenkwartier, hebben we daar ook al een gesprek over gevoerd. Over het, mijn woorden, niet parlementair, maar het gegoochel met cijfers die ik dan al vrij snel niet meer kan volgen. Dus de vraag is wel: waarom wordt er in deze situatie, in dit bestemmingsplan een mobiliteitskorting toegepast? Is dat omdat er een station in de buurt is, bijvoorbeeld, is dat de achterliggende reden? Als dat achterlichten reden is, denkt u dat de trein meer mensen zal brengen en gaat vervoeren dan nu het geval is? U zult begrijpen dat ik daar beroepsmatig een groot voorstander van ben, zolang het maar buiten de spits is. Maar ik heb ook wel een beetje realiteitszin, want er zullen gewoon een heleboel mensen blijven die een eigen auto hebben, die daar gebruik van willen maken. In dat verband ook: er komt naar ik begrijp een parkeerregime in het gebied. Bewoners en ondernemers komen niet in aanmerking voor een vergunning. Is er gekeken of er dan voldoende ruimte op eigen terreinen is voor die bewoners en bezoekers om daar dan te parkeren? Ik heb nog een vraag over de verkeersdrukte. Onderzocht is dat er sprake is van een beperkte stijging van de verkeersintensiteit in het gebied. Dat blijkt in ieder geval uit de analyses.

Ook dit is een vraag die we wel vaker in deze raad aan de orde hebben gehad: is dat nou een analyse die autonoom voor dit gebied is onderzocht of zijn de regionale ontwikkelingen meegenomen? Ook weer in het Havenkwartier hebben we uitgesproken zorgen over de verkeersdrukte, verkeersveiligheid, files die op de Burgemeester Elsenlaan staan. Mensen gaan op zoek naar andere routes, een logische route is het gebied hierdoorheen. Is daarnaar gekeken? Zo nee, zou het niet verstandig zijn om dat bredere plaatje dan wel te betrekken? Vraag nog over geluid. Er worden normen overschreden. Dit is gewoon een vraag, omdat ik niet begrijp wat hier gebeurt. Dan kunnen er maatregelen worden getroffen, maar die maatregelen, zo staat er, die zijn niet doeltreffend. Mijn vraag is: wat voor maatregelen hadden dat kunnen zijn en waarom zijn ze dan niet doeltreffend? En wat zijn de consequenties van het verhogen van de normen? Komt het erop neer dat bewoners feitelijk altijd last gaan hebben van te veel lawaai of valt het reuze mee? Tot slot, de fietsstraat, ook daar is ook vanuit een aantal ondernemers wat over gezegd. De nut en noodzaak van deze fietsstraat op deze locatie.

Kan niet volstaan worden met gewoon een 30 kilometer weg? En belemmert een fietsstraat de doorstroming niet te veel? En is het ook niet te verkeersonveilig, gelet alle uit de ritten die er zijn? Tot zover, voorzitter, mijn vragen. De voorzitter: Dank u wel. Kijk ik naar Beter voor Rijswijk, mijnheer Braam. De heer Braam: Dank u wel, voorzitter. Het parkeren dat is denk ik wel het belangrijkste issue rondom dit onderwerp. Dat bouwen als zodanig, daar moet ik van nageven dat er behoorlijk wat contact is geweest met en omwonenden en met bedrijven als het gaat om totstandkoming van de plannen op het voormalige Shell-terrein. Maar als het gaat om het parkeren, we hebben daar natuurlijk afspraken gemaakt over het handhaven van de plekken. Niet alleen het aantal, maar ook de plekken als zodanig. En in het voorstel wat we nu krijgen wordt er gewoon gesold met die afspraken. De aantallen, die lijken ogenschijnlijk overeind te blijven. Maar er worden allerlei alternatieve plekken verzonnen. Visseringlaan, waar overigens al gewoon geparkeerd wordt, nog wat andere garages in de omgeving die net buiten het vlak vallen, om die maar mee te nemen, om dus dat aantal parkeerplekken overeind te houden en dat verrast ons.

Daarnaast, ik heb niet voor niets ook de vraag richting de inspreker gesteld, in de tijd dat ik hier ook nog heel even aan het stuur heb mogen zitten, zijn er afspraken gemaakt met Sir Winston als het gaat om het aantal plekken. Die niet alleen gewoon gereserveerd zijn, maar ook daadwerkelijk kadastraal zijn vastgelegd voor Sir Winston. Dus die plekken die kunnen niet even zomaar worden weggetoverd. Dus daar ben ik ook erg nieuwsgierig hoe de wethouder daartegenaan kijkt, welke oplossing hij in beeld heeft. Dan praat ik echt over oplossingen bijzonder dicht op Sir Winston en niet op tweehonderdvijftig tot vijfhonderd meter afstand. Het gaat om een uitgaanscentrum waar mensen natuurlijk snel op de plek willen zijn. Ik zou bijna zeggen, in een iets andere vergelijking, appels met peren, op het moment als je je vuilnis Pagina 20 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

wil weggooien, wil je dat ook geen tweehonderdvijftig meter verder doen. Dan ook het liefst tussen de vijfenzeventig en honderdvijfentwintig meter. Dus ja, loopafstand is wel een dingetje. Dan het plan an sich. Ik heb de zienswijze al wat door zitten te nemen en ik kwam inderdaad veel zaken tegen over bezonning en dergelijke. Nou ja, ik ga er vanuit dat, dat allemaal wel mee zal vallen als het gaat om de tijden. Dat bedrijven vooral er last van hebben. Bewoners lijkt mij sterk dat die er veel last van zullen hebben. De verkeersstromen, toch ook nog even daarop terugkomen. Ik vind het bijzonder dat geen rekening wordt gehouden met toch de groei van het autobezit. We zijn al een jaar of twintig bezig om mensen via allerlei constructies uit de auto te krijgen of met deelauto bezit en dergelijke. Dat wil maar niet lukken. Het autobezit neemt maar gewoon toe. Dus de drukte zal in de Plaspoelpolder ook toenemen. Daar kunnen dan wellicht wat kleine maatregelen worden genomen om de doorstroming enigszins te verbeteren. Maar we weten met zijn allen dat het natuurlijk gewoon gaat opstropen in de Plaspoelpolder op de langere termijn met nog meer autobezit. Dus dat valt niet te ontkennen. Dan bezettingsgraden, dat heeft me ook wel verbaasd in het gebied als het gaat om, toch even terugkomen nog op parkeren. Is misschien een beetje hak op de tak, maar toch even in beeld brengen.

Er wordt gemeten met de huidige informatie, maar er wordt geen inschatting gemaakt van, behalve het aantal plekken wat ongeveer nodig is met inderdaad, zoals de VVD ook aangeeft een mobiliteitskorting. Zonder die korting zouden we meer parkeerplekken daar nodig hebben, als ik dat goed inschat. Maar op het moment als je de plekken feitelijk invult wanneer daar gewoond wordt, wordt dus vooral natuurlijk in de avonduren gewoond. Na het onderwijs, na het werk. Dus daar wordt dan ook fors geparkeerd in die omgeving door het bezoek vooral natuurlijk van de bewoners daar. Jongeren houden er nog weleens van om vooral toch samen dingen te doen. En dan zal die buurt behoorlijk vollopen met parkeerdruk. Dus auto's en dergelijke die hun koets in ieder geval kwijt willen. Voorzitter, ik wil het hier even bij laten. Ik maak me echt wel zorgen, die spreek ik hier al gelijk uit, als het gaat om het plan in zijn geheel. Want dat zou ik graag in ieder geval willen zien en ik heb hier het idee dat deel één in behandeling wordt gegeven, maar het allerbelangrijkste waar de problemen zich op voordoen, daar wordt nu voor mijn gevoel een beetje makkelijk mee om gesprongen. De voorzitter: Dank u wel. Ik wil het Forum er even op wijzen, het is half tien geweest inmiddels en we zijn bij punt 10. Ik merk dat mensen vijf minuten nodig hebben om hun vraag te stellen. Dat mag. Dat zal ik ook toelaten.

Betekent wel iets voor de tweede termijn dus dan weet u dat alvast. Kunt u er rekening mee houden dat ik probeer het kort en bondig te doen. De heer Stam: Dat komt goed uit. Dank u, voorzitter. Want daar wilde ik gelijk opvolging aan geven. Ik wilde namelijk hier aangeven dat de ChristenUnie op zich een positieve grondhouding heeft ten opzichte van dit plan, omdat het voor een flink aantal extra woningen zorgt in de stad, midden in de stad. Wij zijn wel benieuwd inderdaad naar de kant van het college, de VVD vroeg er ook al naar, rondom participatietraject en de informatievoorziening naar de belanghebbenden. Hoe dat is gegaan. Ook gezien de inspreker die we aan het begin van de vergadering hebben gehoord. Daarnaast kijk ik ook met interesse uit naar de beantwoording over de vragen rondom de verkeersbeweging en de parkeernormen. Dank u wel. De voorzitter: Dank, mijnheer Stam. Voelt u vooral niet tekort gedaan, ook u krijgt dan, zou de mogelijkheid hebben gehad om er langer over te doen. Ik wilde u als heel Forum alleen even op de tijd wijzen. Rijswijks Belang, mijnheer Weterings. De heer Weterings: Voorzitter, dank u wel. Wij zijn op zich niet tegen een herontwikkeling van een gebied. Alleen conform afspraken die er liggen. Ons verbaast het ook, we hebben uiteindelijk ook de ruim tweeduizend pagina's allemaal doorlopen, dat was een hele klus.

Maar goed, dat heeft ons niet weerhouden om toch een aantal kritische vragen te stellen. Laat ik beginnen met: waarom worden Pagina 21 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

plannen voor het openbaar gebied en het bestemmingsplan niet tegelijkertijd behandelt? Het grootste punt eigenlijk erin, het is al ook mijn voorgangers van Wij., VVD en Beter voor Rijswijk gezegd, het parkeerverhaal. De private plaatsen en overeenstemming met de stakeholders. Dan geeft u aan op pagina 11 van het voorstel dat het amendement wat u daar ook benoemt, het amendement heeft aangegeven dat bij de herinrichting van de huidige parkeerplaatsen, die moeten behouden blijven en pas deels, of opgeheven mogen worden als er overeenstemming is bereikt met alle stakeholders over een alternatieve oplossing. Dan gaat u verder in het verhaal. Dan schrijft u: er wordt nog gewerkt aan een ontwerp. Hiervoor heeft op 18 april 2024 een inloopbijeenkomst plaatsgevonden en daar is een schets gedeeld. U geeft aan deze nog uit te werken en daar waren ook stakeholders bij aanwezig. Maar daar komt de wringing voor ons. U geef inderdaad aan dat u de plaatsen ondanks het harde amendement dat er ligt, geen motie maar een amendement, wilt u parkeerplaatsen gaan verplaatsen naar de Visseringlaan. Dat vind ik heel bijzonder, want iedereen die wil die bij zijn eigen zaak of onderneming wil gewoon plekken voor de deur, wat me niet meer dan logisch lijkt. Wilt u het gaan verplaatsen naar de Visseringlaan.

Nou komt het punt, waarin u aangeeft: de verdere uitwerking zal het college een besluit nemen over het ontwerp en hierover de raad over informeren. Dan zeg ik: nee, want op 18 april is inderdaad een bijeenkomst geweest, inloopbijeenkomst over deze schetsen en de stakeholders waren het daar niet mee eens. En het amendement wat er ligt geeft duidelijk aan dat alle stakeholders moeten er over eens zijn over het weghalen van de huidige parkeerplaatsen. Dat is niet het geval. Dus ja, ik weet niet hoe u daarop…Heel graag hoor ik nog antwoord op daar verder. U geeft ook aan over eventueel de parkeergarages die u aangeeft in een plan. Er zijn dus twee parkeergarages worden aangewezen voor het gebied. Dat betekent dat de parkeergarages wel bij projectontwikkelaars in bezit zijn en die hebben dus het betaald parkeren of het parkeren van de gebieden in handen. Welke afspraken heeft u dan gemaakt met deze ontwikkelaars? Het allereerste moment toen ik dat zag, dat er twee parkeergarages in de handen blijven van projectontwikkelaars kwam het Q-Park syndroom kwam naar voren en ja, we weten allemaal wat er met de Bogaard is gebeurd de afgelopen jaren met de afspraken, Q-Park wurgcontracten. Het liefst is dat eigenlijk uiteindelijk een nachtmerrie geworden.

Dus ik hoop niet dat dit college dezelfde fout begaat om alle parkeerplaatsen weg te halen in het gebied en daarbij de ontwikkelaars daar alle vrijheid in te geven. U praat over marktconforme tarieven. Is het marktconform Amsterdam, is het marktconform Utrecht, is het marktconform de binnenstad? Want als ik mijn auto parkeer hier in de binnenstad ben ik gewoon vijftig euro kwijt. Dat is marktconform tegenwoordig. Dus dat gaan we in onze ogen niet doen. U geeft ook aan op pagina elf dat er een aantal, even kijken hoor, er zijn parkeer onderzoeken geweest. U benoemt hier een aantal cijfers op pagina 11 en ik zou heel graag van u willen horen: kloppen deze cijfers? Waarom ik dat vraag is: ik heb namelijk andere metingen gezien die niet overeenkomen met deze metingen. Dus daar graag nog wat duidelijkheid over. Voorzitter, als ik eenmaal terug ga naar het voorstel geeft u ook aan dat het plangebied, ga ik even op inhoudelijk ga ik even erop verder, worden honderdvier bomen behouden, worden vierenzeventig verwijderd, er worden zeshonderdvierenzestig nieuwe bomen geplant. Op zich wel een prachtig idee. Maar ja, wie gaat het onderhoud betalen, wie gaat dat onderhouden? Is er geld voor? Ik denk dat ik u ook niet hoef te vertellen dat we hier in Rijswijk op de Munt al een bomen achterstand onderhoud hebben. Er wordt nu keihard gewerkt om dat in te halen.

Bomen zijn dood, bomen zijn ziek. Er wordt achterstallig onderhoud wordt er ingelopen en ook helemaal niks in het voorstel om die zeshonderdvierenzestig bomen te onderhouden. Ik vind het nogal wat. Dus dat ontbreekt er van ons ook op. Even kijken, voorzitter, ook nog wat vragen over de grotere appartementen. Dat worden behoorlijk dure studio's, 24 vierkante meter komt nu al rond de 650 euro per maand. Er is behoorlijke vraag naar goedkopere woningen, betaalbare woningen in Rijswijk. Waarom is daar in deze fase daar niet over gepraat? Dat alleen maar dure woningen wordt aangeboden en niks richting de sociale kant. Even kijken voorzitter, de reden waarom wij ook…Het Pagina 22 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

allergrootste struikelblok is inderdaad het parkeren, want er zijn wat wij begrepen zo'n tweeënvijftig zienswijzen punten ingediend, waarvan er tweeëndertig gingen over parkeren. Daar is dan gewoon geen oplossing voor. En alles wordt ongegrond verklaard. En ondanks uw participatietrajecten, uw inloopavonden zijn er hele grote zorgen bij ondernemers, ook bij omwonenden, ook bij de bewoners. Eigenlijk wordt daar in onze ogen te makkelijk overheen gekeken en er ligt gewoon geen goed voorstel. Op het gebied van…Nog een vraag over een parkeernorm, klopt het dat er een parkeernorm van 0,1 wordt gehanteerd? Dat betekent dus één geparkeerde auto op tien huishoudens. Dat is tien lager dan de gemiddelde in Rijswijk. Kloppen die parkeernormen? Voorzitter, ik heb nog eigenlijk zoveel vragen, maar laat ik het voor de eerste termijn hier dan even bij houden. Maar in ieder geval, hele, hele, hele, hele grote zorgen en vooral de afspraken die zijn gemaakt met de stakeholders, ook privaat plaatsen, niks erover in de plannen. Dus het is niet zorgvuldig. We kunnen ook niet zorgvuldig een besluit nemen over iets wat we niet hebben, wat we dus niet weten. Dank u wel voor de eerste termijn. De voorzitter: Dank u wel. Partij van de Arbeid. Gaat uw gang, mijnheer Stuijfzand. De heer Stuijfzand: Dank u, voorzitter.

Over het bestemmingsplan van Campus At the Park heeft de PvdA-fractie Rijswijk vier technische vragen. In zienswijzen en ingezonden brief van de belanghebbenden wordt duidelijk dat er grote zorgen zijn over het aantal parkeerplaatsen en de verdeling daarvan. De vraag aan de wethouder: op welke wijze gaat de gemeente om met de zorgen van de bestaande bedrijven en bewoners, vooral met betrekking tot de parkeerplaatsen en de verkeersveiligheid? Verschillende zienswijzen geven aan dat de voorgestelde herinrichting mogelijk negatieve gevolgen hebben of heeft voor de verkeersveiligheid, vooral door het omzetten van de straten in fietsstraten en shared places. Een vraag over, een tweede vraag hiervoor aan de wethouder is: hoe wordt ervoor gezorgd dat de verkeersveiligheid en bereikbaarheid voor zowel auto's als fietsers gewaarborgd blijft? Gezien de verschillende zienswijzen en bezwaren van belanghebbenden, is er een reële kans dat de juridische procedures tot vertraging kan leiden. De vraag aan de wethouder hierover: wat zijn de mogelijke financiële risico's voor de gemeente als gevolg van vertraging of aanpassingen in de plannen en hoe is het kostenverhaal verzekert in de huidige anterieure overeenkomsten? Het STOMP-principe speelt een cruciale rol in de herontwikkeling van Campus At the Park.

Hierbij is van belang om te benadrukken dat een goede bereikbaarheid via het openbaar vervoer essentieel is voor de mobiliteitsdoelen, om de mobiliteitsdoelen te bereiken. Een laatste en vierde vraag voor de wethouder: hoe wordt er garandeert dat het openbaar vervoer adequaat wordt ingericht en bereikbaar blijft voor zowel bewoners als werknemers van de nieuwe Campus, in lijn van het STOMP-principe? En hoe wordt ervoor gezorgd dat het openbaar vervoer aansluit en meegroeit bij de bestaande infrastructuur en dienstregelingen, zodat het een reëel en aantrekkelijk alternatief vormt voor privé vervoer? Dank u, voorzitter, dit was onze bijdrage voor de eerste termijn. De voorzitter: Dank. Mijnheer El Majjaoui, PG&R. De heer El Majjaoui: Dank, voorzitter, voor het woord. Dit raadsvoorstel en de bijbehorende stukken met interesse gelezen. Mijn eerste indruk was prima en heel positief. Inclusief natuurinclusief bouwen, klimaatadaptatie, duurzaamheid, groen en water en de ontwerpschets biedt ook heel veel perspectief. Maar toch, voorzitter, de grote bedrijven, ook wel de belangrijkste firma's in die omgeving maken zich zorgen. Deze bedrijven vormen ook het gezicht van onze stad. Ze maken zich grote zorgen over met name verkeersdrukte, verkeersveiligheid, bereikbaarheid, maar zeker ook het aanzicht van hun bedrijven, in verband met de bouwhoogte en cetera. Herkent u dit, voorzitter.

Bent u bereid nogmaals aan tafel, aan de tekentafel te zitten met deze bedrijf… Pagina 23 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

De voorzitter: Heel even, was dat een vraag aan mij? Want u zei: herkent u dit, voorzitter? Of bedoelde u: herkent u dit, wethouder? De heer El Majjaoui: Via u, voorzitter. De voorzitter: Oh, via mij. Via mij aan de wethouder. Dank u wel. Ik wil ook wel mee gaan debatteren. De heer El Majjaoui: Dus dat is de eerste vraag. Het volgende is: dat het aantal parkeerplaatsen gehandhaafd blijven is mooi. Maar met het toevoegen van circa negentienhonderd woningen voor onder andere actieve senioren en speciale doelgroepen zal het een andere wending krijgen. Ook met het STOMP-principe zou het niet haalbaar zijn, aangezien de auto een belangrijk onderdeel is van een individu of een gezin. Bent u met ons eens dat u dit niet zomaar kan ontnemen of ontmoedigen? En bent u ook met ons eens dat de belanghebbenden hierom terecht zorgen over maken? Beide projecten liggen op een steenworp afstand van het station. Het station is hier summier genoemd, terwijl dit station een belangrijke rol kan vervullen. Echter verkeert het station in de huidige staat in zeer slechte staat van onderhoud en het station is zeer verpauperd. Voorzitter, via u, omdat dit station mogelijk veel mogelijkheden biedt in het mobiliteitsvraagstuk: waarom is dit niet integraal meegenomen in het ontwerp? Waarom zijn de NS en de andere stakeholders niet betrokken bij dit traject? Tot zover, voorzitter. Dank.

De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Dolmans, D66 Rijswijk. De heer Dolmans: Dank u wel, voorzitter. D66 is groot voorstander van binnenstedelijk bouwen. Dus in die zin staan wij positief tegenover dit raadsvoorstel. Ik had een drietal vragen op het gebied van participatie, parkeernorm en verkeersdruk. Maar die zijn door de heer Oelen allen gesteld. Dus daar laat ik het even bij. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Maarseveen, GroenLinks Rijswijk. De heer Van Maarseveen: Dank u wel, voorzitter. Zoals de heer Dolmans al zei: de meeste vragen zijn al gesteld. Dus ik ga niet in herhaling vallen. Ik had alleen nog een aanvulling op de vraag van een collega van Wij. was ik even nieuwsgierig of er al bedrijven en onderwijsinstellingen zijn die hebben toegezegd om zich daar te willen vestigen? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Kijk ik naar de wethouder die nog de laatste vraag aan het opschrijven is ga ik vanuit en geef het woord aan wethouder Van de Laar. De heer Van de Laar: Voorzitter en ieder ander, dank voor uw vragen en betrokkenheid. Ik realiseerde me eigenlijk ook wel weer hoe ondoenlijk het eigenlijk is, want de heer Weterings zei het geloof ik al, het zijn duizenden pagina's die vanavond voorliggen en dat het eigenlijk ondoenlijk is om daar een besluit over te nemen. Daarom, we zijn er natuurlijk ook al heel erg lang mee bezig.

Vanaf het ontwikkelkader speelt dit en eigenlijk ook nog daarvoor vanaf de stadsvisie in 2016. Maar dan culmineert dat uiteindelijk toch op zo'n avond en in al die stukken. Daarom organiseren we tussendoor ook wel eens avonden nog, zoals we dat onlangs met het team Ruimte hebben gedaan hier, waar we uitleggen hoe we dit soort moeilijke materie benaderen. Daarom organiseren we ook vaak met de ontwikkelaar zelf informatieochtend in dit geval, het meest recent wat ik me kan herinneren. Waar u dan van harte voor bent uitgenodigd om direct in gesprek te gaan met de ontwikkelaar. Want dat vind ik eerlijk gezegd toch altijd een beetje een gek model, dat u wel moet besluiten, maar toch heel summier contact heeft met degene die zo fantastisch die plannen kan presenteren en onze stad aan het bouwen zijn. Dus ik zou eigenlijk wel voorstander zijn om die contacten wat te intensiveren en dat organiseren wij, dat past vaak moeilijk in de agenda van de Pagina 24 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

raad. Dat is jammer. Soms moet het dan op een zaterdagochtend en dan veel respect voor de raadsleden die daar dan ook daadwerkelijk aanwezig bij zijn. En dat doen we om eigenlijk ook vertrouwen te creëren, dat hoop ik eigenlijk dat het toe leidt. Vertrouwen in de ontwikkelaar, vertrouwen in het team en, is misschien wat veel gevraagd, zomaar vertrouwen in het college. Maar toch, want uiteindelijk moet dit allemaal op basis van vertrouwen dat wij dat heel zorgvuldig doen binnen de kaders en de opdracht die uw raad aan het college geeft. Want anders is het eigenlijk niet te doen om zelf die duizenden pagina's te doorgronden. Dus wij doen dat zorgvuldig en als ik dan een inspreker mag parafraseren, dan zetten wij de inwoner van Rijswijk en de toekomstige inwoner hoort daar ook bij, de woningzoekende op nummer één, nummer twee en nummer drie. Naar de vragen. Het is een enorme ontwikkeling en ik kan me heel erg goed voorstellen dat, dat ook in het gebied tot veel onzekerheid leidt. Nu is, het grootste deel van het gebied staat leeg. Er gebeurt niks. Dat komt ons goed uit, zou je kunnen zeggen, want daar hebben we dan ook weinig vragen te beantwoorden. En juist aan die leegstand en die deels verloedering, ook als je naar de Visseringlaan kijkt, daar moet echt iets aan gedaan worden. Er moeten nieuwe banen komen, er moet groen komen, er moeten woningen komen.

Dat hele gebied heeft zo ongelofelijk veel potentie en de kunst is om al uw ambities, van u, als raadsvoorzitter via u, om dat in dat ene plot, wat overigens een groot plot is, maar toch, die puzzel te leggen. En ik denk dat we daarin zijn geslaagd, maar dat wil niet zeggen dat daar dus inderdaad veel vragen misschien van externe onbeantwoord blijven. Ik hoop dat ik daar vanavond wel zeker weer een goede poging in zal doen, maar dat het ook voor de komende jaren natuurlijk wel een spannend gebied blijft, van hoe gaat dat uitpakken wat we hier aan het doen zijn? Maar ik heb daar alle vertrouwen in dat, dat een hele goede, mooie ontwikkeling wordt en dat ga ik hopelijk uitleggen. Dan begin ik bij de zorgen van de toekomstige bedrijven, laat ik daar iets over zeggen. Dan begin ik bij GroenLinks en PG&R en Wij. Rijswijk die daarnaar vroeg. Wij hebben natuurlijk een, het was Shell, het was olie, het was gas, fossiele industrie. Daar willen we vanaf in Nederland. Laat ik dan maar even generaliseren. Sommige mensen denken daar anders over. En daar zit inmiddels het Rijswijks centrum voor Sustainable Geo-energy. Dat is een anker, zou je kunnen zeggen, waarbij het vanuit het hele gebied zou moeten ontwikkelen, namelijk een duurzame wereld. De BBR heeft dat ook omarmd. Die hebben ook gezegd: we moeten bedrijven hier naartoe halen die daaraan bijdragen, aan een betere wereld.

Maar tegelijkertijd gewoon goed geld kunnen verdienen in Rijswijk. We hebben dat ook af moeten spreken met de provincie, omdat we voor een deel een compensatieplan voor deels verdwenen bedrijfsruimte moesten maken. En de provincie heeft meegedacht, die heeft voorwaarden gesteld, eigenlijk, wij willen meewerken aan de transformatie op een moment dat er inderdaad een duurzame campus ontstaat of bedrijven die een maatschappelijke impact hebben. En dat vindt u als u zoekt in de documenten op het woord acceptatiekader. En daar zitten wij, daar zit een waarborg bij. Ik ben op dit moment niet op de hoogte van nieuwe toezeggingen van bedrijven, maar wat wel algemeen bekend is, er is dus het RCSG zit daar, Eurofins is heel groot geworden in, wat zeg ik, de tester van de corona testen en allerlei andere testen, hebben daar enorm hun laboratorium uitgebreid. TNO heeft ook besloten om met tweehonderd man naar deze plek te komen, omdat ze geloven in dit verhaal, omdat de faciliteiten gewoon goed zijn. Dus die combinatie is er en ik hoop dat, dat als echt duidelijk wordt dat we hier iets gaan doen of dat u ook er achterstaat en ja zegt, dat er dan meer bedrijven het comfort voor voelen om ja te zeggen, om zich daar te vestigen. Dan herken ik dat de huidige bedrijven zorgen hebben. Jazeker, ik was ook blij dat er werd gezegd dat er intensief is geparticipeerd.

In bijlage vierentwintig op, ik geloof vanaf pagina honderdachtentwintig iets dergelijks is het, ziet u een impressie in zeven pagina's. Ik zou bijna willen zeggen: slechts zeven pagina's, van wat ongelooflijk veel bijeenkomsten en bilaterale gesprekken en inloop bijeenkomsten zijn geweest, wat wij participatie noemen. Daar staat ook in aangegeven in hoofdlijnen wat dat heeft opgeleverd, wat wij wel hebben doorgevoerd in die bestemmingsplannen. En dan heb ik het vooral over degenen die Pagina 25 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

deze plannen ontwikkelen, en wat we niet hebben doorgevoerd in deze plannen. Dus we proberen daar enige transparantie in te verschaffen van die hele hoeveelheid aan participatie en gesprekken die er zijn geweest. Dat is de informele participatie. We hebben onlangs de participatieverordening hier vastgesteld en ook daar hebben we op meerdere momenten geconcludeerd dat niet iedereen op het einde van een participatietraject blij is of zijn zin heeft gekregen. Dat is niet het doel van participatie. Maar de betrokkenheid is er en we hebben ook, waar dat kan of waar dat nuttig was of wat dat gewoon een beter idee was of tegemoet kwam aan de zorgen, meegenomen in het bestemmingsplan. Binnen de kaders die u als raad al heeft vastgesteld in het ontwikkelkader. Dus als het gaat over hoogte van gebouwen, positie van gebouwen kunnen we hier en daar nog iets aan doen. Maar dat ontwikkelkader is ook, waar u ons opdracht toe heeft gegeven, is ook wel echt een heel belangrijk kader waar wij naar kijken op het moment dat we met ondernemers onder andere in gesprek gaan, maar ook met bewoners. Ik kom daar zo meteen denk ik nog wel op terug. Ik ben heel blij, PG&R, dat u noemt die klimaatmaatregelen en het aantal bomen. Dat is, nou er is werkelijk geen enkel ander plan in Rijswijk in ieder geval waar we zoveel nieuwe bomen gaan planten.

En een zeer terechte vraag, die had ik ook: wie gaat dat betalen, het onderhoud? Dat zit allemaal bij de VvE van de Campus, dus dat is niet de gemeente Rijswijk die, op het Campus gebied in ieder geval, het beheer en onderhoud moet gaan doen, maar natuurlijk wel in de straten. Maar dat moeten we nu ook al doen. Terug even naar die participatie. Er werd net bij de insprekers ook wel vrij indringend gezegd dat de antwoorden op de zienswijzen niet zijn gegeven. Dus we hebben informele participatie bijeenkomsten en vragen en dan krijgen mensen die daaraan deelnemen antwoorden dat gebeurt op allerlei verschillende manieren. En er is ook een heel formeel traject in de planologische procedure en dan heet een vraag en een opmerking ineens zienswijze. We hebben afgesproken, de procedure is zodanig, dat die zienswijzen niet worden gegeven of medegedeeld als antwoord voordat u ze in de raad heeft vastgesteld. Dus ze zijn nu ook gewoon ter beschikking voor iedereen die dat wil lezen. Dus dat, dan heb je je antwoord al zou je kunnen zeggen, maar dat moet nog in de raad worden vastgesteld. Dus dat is deels misschien ook een antwoord op de vraag die mevrouw Kames stelde aan de inspreker, die zienswijze moet u zelf vaststellen. Waarom niet één ontwikkeling samen met het station? Dat was idealiter wel het mooiste geweest.

Nu is, dat hebben we uiteindelijk niet gedaan, omdat dat toch een heel ander tempo, een heel andere dynamiek is, de stations ontwikkeling waar NS en ProRail grote belangen hebben. Dan gaat het over eigendom, dat soort zaken en de investeringsagenda van NS, ProRail zelf waar wij echt geen enkele invloed op hebben. Dat hebben we toch losgetrokken, al bij het ontwikkelkader overigens, dat heeft u dus zelf in meegestemd, van de bestemmingsplan. Maar uiteindelijk moet dat station ook worden opgeknapt. Waarbij ik wel wil zeggen is dat de functionaliteit van het station, dus kan je daar naar de tram, kan je daar in de taxi stappen, kan je daar in de bus stappen, kan je op de trein stappen, dat werkt gewoon naar behoren. Het is gedateerd, het valt moeilijk schoon te krijgen. Daar hoeven we het vanavond niet over te hebben, hebben we het de vorige keer al over gehad. Het zou mooier kunnen. De faciliteiten zouden beter kunnen. Dat moet ook zeker gebeuren. Maar we hebben niet willen wachten tot dat gebeurt, want dat is echt een langere termijn. We kunnen al veel eerder de kansen benutten in het terrein als we dat losknippen en dit bestemmingsplan zo op deze manier doen. Dan het BvR, die vroeg: parkeren is misschien wel het grootste issue. Als dat het grootste issue is, dan hoop ik eerlijk gezegd dat we daar snel mee dat beslecht hebben.

Want het aantal parkeerplaatsen, wat een aantal van u ook zegt, dat blijft in het openbaar gebied hetzelfde. En de hoeveelheid parkeerplaatsen die er zijn in de parkeergarage, dat weet niet iedereen, maar dat is een gigantische parkeergarage met achthonderdzesendertig parkeerplaatsen als ik het goed heb. De Shell, autobedrijf zou je kunnen zeggen, die hadden veel parkeerplaatsen gerealiseerd, waarmee we deze ontwikkeling mogelijk kunnen maken, omdat iedereen in die parkeerplaats binnen de bestaande, bij de toegepaste norm kunnen parkeren. De aantallen in de openbare ruimte, daar had een stedenbouwkundige die kijkt Pagina 26 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

daar anders naar, die zou eigenlijk wel alle parkeerplaatsen ondergronds willen hebben. Dat hebben sommige ook in hun verkiezingsprogramma geschreven. Ik geloof dat er ook zoiets weleens in een coalitieakkoord staat. Maar vanwege het amendement hebben we gezegd: nee, de parkeerplaatsen gewoon in de openbare ruimte blijven voorlopig nog gewoon bestaand. En dan kunt u zelf bepalen wanneer dat voorlopig is. Maar als u daar niks aan doet, is dat voor heel lang in ieder geval. Dat wil niet zeggen dat de plaats van die parkeerplaatsen in de openbare ruimte hetzelfde blijft. Van steek parkeren, wordt langs parkeren voorgesteld. Dat heeft allemaal, onder andere een aantal parkeerplaatsen die worden verplaatst inderdaad. Ik hoorde Wij. Rijswijk zeggen: verder van het CBR, maar ik denk eerlijk gezegd dat het dichter bij het CBR is. Waarom? Om het openbaar gebied in kwaliteit enorm te verbeteren? Dat gaat niet alleen om groen, maar dat gaat ook over verkeersveiligheid, maar het gaat vooral over het toevoegen van de menselijke maat eigenlijk in het gebied. En dat als je vanuit het station komt of als medewerker bij die bedrijven werkt, dat het op straatniveau een prettig gebied is. Dat is het, dat is natuurlijk een persoonlijke mening, dat is het op dit moment niet. Het is ook wat groot, het zijn anonieme gebouwen en ik denk dat die menselijke maat terug moet komen.

Dan komen we heel specifiek terug op het…Dus, met andere woorden: eindconclusie, die aantallen parkeerplaatsen in de openbare ruimte, ook voor bedrijven en voor hun bezoekers die zijn gegarandeerd. Dan komen op een punt van een individueel bedrijf. Daar praten we niet heel vaak over in de raad in deze, maar er schijnen afspraken te zijn, die vastgelegd zouden zijn, notarieel. Maar wij hebben die zelf, die contracten niet in huis. Ook bij de notaris, hebben we dat opgevraagd, zijn die contracten niet. In het Kadaster staat dat ook niet. En we krijgen de afspraken ook niet, de veronderstelde afspraken, van het bedrijf die claimt dat het hun plekken is. Er zal ongetwijfeld wel een afspraak zijn geweest over gebruik, maar of het ook juridisch eigendom is, daar hebben wij nog geen bewijs voor gevonden. We hebben meerdere malen gevraagd om die contracten en die krijgen we niet van het bedrijf of slechts delen daarvan. Daar kan je natuurlijk van afvragen: waarom niet? En ik nodig wat mij betreft ieder bedrijf in Rijswijk uit dat als hij meent op basis van contracten juridisch recht te hebben op een parkeerplaats, om die contracten gewoon te delen met uw gemeenteraad, voorzitter, want de transparantie vraagt u van mij, die transparantie vraag ik ook van de bedrijven. Dus dat is een uitnodiging ten aanzien van parkeren en ik denk dat ik daar dus een aantal dingen over heb.

In de tweede periode gaan we het daar ongetwijfeld verder over hebben. De verkeersstromen. Algemeenheid over de parkeernorm. Is de parkeernorm 0.1? Ik las een artikel waar werd gezegd: de gemiddelde parkeernorm is 0.1. Nee, dat is onzin. U kunt zelf nalezen in de documenten onder het kopje parkeernorm wat de parkeernormen wel zijn en dat verschilt per appartement. Een groot huis heeft een andere parkeernorm dan een klein appartement. In dit geval hebben we hier geen twee-onder-één-kappers in Kessler Park, maar kleinere appartementen en een norm die inderdaad een mobiliteitskorting heeft. En dat kent u misschien ook van andere projecten waarbij we als er een deelauto wordt ingezet, dan mogen vier parkeerplaatsen worden opgeheven. Zo hebben we dat bijvoorbeeld gedaan bij de Van Markenlaan 5. In dit geval is de grote vraag niet zozeer deelmobiliteit, maar het station. Het feit dat deze ontwikkeling zo op het station min of meer plaatsvindt, wat doe je met dat gegeven? Ik weet het niet zeker, maar ik geloof zelfs dat de heer Sleddering, de voormalige fractievoorzitter van de VVD er op wees van dat je dat die aanwezigheid van dat station, daar moet je iets mee doen. Dat betekent dat we, en hoe hebben, wat hebben we daarmee gedaan? Wij denken dat we daarmee gelegitimeerd is om een mobiliteitskorting te geven, omdat het alternatief voor de auto zeer dichtbij is.

In combinatie met de doelgroepen voor wie we dit gaan bouwen. Dus het is voor senioren, maar vooral voor starters en veel studenten units ook. En als je dat grosso modo mag vergelijken of generaliseren, is het autobezit om studenten zeer laag. Dat is de reden waarom we ook het kansrijk achten om in, dus met het station, met de doelgroepen en een aantal andere randvoorwaarden die u allemaal in het mobiliteitsplan leest, het voor mogelijk achten dat een lage parkeernorm hier gaat werken. En dan houden we nog een aantal Pagina 27 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

parkeerplaatsen in de garage over. Met andere woorden, de parkeergarage bij de Van Gijnstraat is niet nodig en andere parkeerplaatsen ook niet. De Van Gijnstaat is overigens op termijn voor het hele gebied denk ik wel nodig. Het is, we tellen, houden er natuurlijk wel rekening mee dat die garage er is. Daar kunnen bezoekers ook parkeren, maar het is niet nodig om deze ontwikkeling, met de norm die we hanteren, voor mogelijk te maken. Denk voor een toekomstige ontwikkeling met De Broodfabriek mogelijk wel, maar dat is dan alleen dat De Broodfabriek zelf geen parkeergarage zou hoeven te maken en daar woningen voor zou kunnen doen in plaats. Maar dan gaan we helemaal vooruit daarop. Voor nu is alles binnen het eigen gebied opgelost. De verkeersstromen, het is er erg druk tijdens de spits op de Volmerlaan. Dat is zeer herkenbaar. Maar als je feitelijk, en dat is natuurlijk wel modelmatig en papier, dat erken ik meteen, maar het was natuurlijk een bedrijf gevuld waarop iedere parkeerplaats auto stonden. En als je de volle capaciteit of hoeveelheid verkeersbewegingen van dat hele Shell-terrein in vol bedrijf, daarvan uitgaat dan is met de nieuwe plannen in vol bedrijf, met woningen en bedrijven, is daar geen verschil tussen. Dus het blijft dezelfde hoeveelheid verkeersbewegingen die er op die manier zijn.

Als je het vergelijkt met vandaag, het staat helemaal leeg, de parkeergarage is grotendeels leeg, dan zal de verkeersintensiteit toenemen. Maar in principe, wat er nu al bestemmingsplan technisch mogelijk is, dat past gewoon binnen de nieuwe ontwikkeling, past binnen die kaders. Desalniettemin moeten er maatregelen worden genomen. Er moeten maatregelen worden genomen voor fietsers veilig te laten fietsen. Om meer fietsers te laten fietsen, want het Havenkwartier moet ook naar het station, er moeten fietsstallingen komen et cetera. Maar ook om de auto's door te laten rijden. En dat kan niet zomaar, zoals bij het Havenkwartier met een iVRI, met een intelligente verkeersregelinstallatie, maar dan moeten we ook het kruispunt, en dat is al een huidig probleem dat ervaren we nu al dat het tijdens de spits daar vastloopt, dan moeten we nu wel iets aan doen. Daarom is het voorstel, en daar zijn alle ondernemers voor zover ik weet en inwoners enthousiast over, de middenberm afsluiten van de Volmerlaan, zodat je bepaalde linksaf en rechtdoor gang uit het verkeerspunt haalt, waardoor de doorstroom op de Volmerlaan richting het kruispunt van de Burgemeester Elsenlaan sneller gaat, omdat je er twee afslagen eruit haalt. Dat soort maatregelen zijn dus wel van belang en die worden ook opgenomen in de begroting. Die staan wel wat laat in om te doen.

Dus misschien moeten we dat wel wat eerder doen, omdat dat probleem zich nu ook al voordoet. Dus een investering in dat kruispunt van de Volmerlaan. De voorzitter: Nu u even ademhaalt, mag ik vragen hoe ver u bent in uw beantwoording? De heer Van de Laar: Best wel ver. Ik heb nog één blaadje. Ik heb hier een aantal zaken die heb ik denk ik al beantwoord. Anders ook in tweede termijn. De geluidsnormen, dat is hier wel iets heftiger dan op andere locaties, omdat de A4 de geluidsnormen op sommige punten in het plan worden overschreden en daarom moet er op sommige plekken wel een dove gevel worden gemaakt. Met andere woorden: daar worden geen balkons gemaakt. Maar het woonklimaat moet natuurlijk wel plezierig zijn, dus dat is zo ontworpen dat, dat gaat. Over de economische programmering heb ik één en ander gezegd. Wij. Rijswijk participatie heb ik beantwoord. De Van Gijnstraat en de scholen, dat staat in het IHP ook opgenomen in de agenda Stad, dat er voor Plaspoelpolder inderdaad een school nodig is en daar is ook een investering voor opgenomen. Dat staat hier helemaal los van overigens, ook de uitvoering van het IHP is nog maar de vraag hoe we dat doen.

Is het nou handiger om lokalen bij te bouwen bij bestaande scholen of moeten we een nieuwe school bouwen en waar is daar dan plek in de buurt van de Plaspoelpolder en is dat de ideale plek? Maar dat is absoluut reeds geconstateerd en opgenomen in de prognoses bij portefeuillehouder onderwijs. Dan heb ik deze vragen allemaal beantwoord. Parkeertarieven, laatste vragen, parkeertarieven in de garage. Q-Park, u zegt dat is een nachtmerrie bij de Bogaard, dat herken ik toch niet. Er wordt toch heel goed gewoon gebruik gemaakt van die garages die er zijn. Maar dat is marktconform, u vraagt Pagina 28 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

Amsterdam? Nee, dat is marktconform Rijswijk. Kloppen de cijfers op pagina zoveel? Ja, die kloppen. Het onderhoud heb ik besproken. U zegt hele dure woningen. Ja, juist op deze plek kiezen we ervoor om goedkope woningen te maken. Dat heeft dan blijkbaar een verschil in interpretatie wat duur en wat goedkoop is. Maar ja, ik zou zeggen voor een heel betaalbare doelgroep, voor studenten die daar in die woningen komen. Daarmee heb ik de vragen voor nu nog niet helemaal beantwoord, want PvdA ziet toch ook de juridische procedures, als die er komen. Er wordt op dit moment vooral door de ontwikkelaar, ook met ondernemers in het gebied en ook ondernemers die vandaag besproken zijn, gesproken over hoe de ontwikkelaar zoveel comfort kan geven en waarborgen van de belangen van die ondernemers, dat de ondernemers zich niet genoodzaakt zullen voelen om in hoger beroep te gaan. Ik kan daar niet veel meer concreters over zeggen dan dit abstracte, omdat dat vooral privaatrechtelijk tussen die partijen gebeurt, daar zitten wij niet tussen. Financiële risico's voor de gemeente zijn er niet echt, los van eventuele subsidies die we misschien hebben gekregen. Maar die financiële risico's die zitten vooral bij de ontwikkelaar die dat allemaal gefinancierd heeft en die maandelijks, net zoals iedereen hypotheek moet betalen, moet de financier ook.

Dus hoe langer het duurt, hoe meer financiële risico's voor de ontwikkelaar. Het laatste wil ik dan toch zeggen, u vraagt naar: hoe is het, zorgen we ervoor dat de visie op het gebied en het STOMP-principe noemt u ook. U heeft dit plan in december gekregen 2023, dat mobiliteitsplan Kessler Park dat zit ook als onderdeel gewoon van het bestemmingsplan en hier staat precies in hoe dat allemaal, hoe die maatregelen zouden kunnen zijn. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan heeft u onze vragen net iets sneller beantwoord dan dat wij ze als raad hebben gesteld. Ik hoop dat in tweede termijn we het allemaal wat korter kunnen houden en dat het aan de kant van de wethouder dan ook gebeurt. Ik wil kijken voor de tweede termijn, begin ik weer bij Wij. U wisselt van woordvoerder? De heer Van Dam: Zeker niet. Ik had, in ieder geval hartstikke bedankt voor de uitvoerige beantwoording. Ik denk dat er heel veel duidelijk is geworden. Toch wel een knap staaltje uitlegkunde, als dat een vak zou zijn. Ik heb nog drie vragen. Eerste gaat over participatie. U gaf aan dat het een uitvoerig proces is geweest, waar logischerwijs ook niet iedereen altijd zijn zin zou krijgen U zei van: veel kritiek, of ze hebben geparticipeerd binnen de kaders die wij hebben vastgesteld bij de ontwikkelkaders.

Ik vroeg me af: was die kritiek die ze dan hebben volgens u vooral gericht op zaken die buiten die ontwikkelkaders omgingen of lag de kritiek over dingen waar ze wel over mee konden participeren? Was ik nog benieuwd naar. Dan die huidige parkeerplaats onder het Kessler Park die u ook al aanhaalde met negenhonderd, achthonderd parkeerplekken. Hoe zit het met het eigenaarschap daarvan? Ik was benieuwd of wij die overnemen of dat het vrijvalt of hoe dat zat? Dan mijn laatste vraag gaat over dat IHP waar dan wel zo'n school is meegenomen, maar dat we nog niet weten waar en hoe we daar uitvoering aan gaan geven. Weten we, heeft u wel een beetje in beeld wat het tijdspad is wanneer we daar wel duidelijkheid over krijgen? Dat zijn mijn drie vragen, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. VVD, mijnheer Oelen. De heer Oelen: Dank u wel, voorzitter. Nog een vraag uit de eerste termijn en dat gaat over die fietsstraat, of de wethouder daar zo meteen nog op wil ingaan? Voor het overige veel dank voor alle beantwoordingen en ik denk dat het vooral een politieke afweging gaat worden overigens voor in de raad. De voorzitter: Dank u wel. Beter voor Rijswijk, mijnheer Braam. De heer Braam: Dank u wel, voorzitter. Allereerst dank voor de zeer uitgebreide antwoorden in de eerste termijn. Altijd een bloemvolle lezing die we zo'n beetje aangeboden krijgen van de Pagina 29 van 53

Concept verslag Forum Stad 4 juni 2024

wethouder. Maar als het nog even gaat om de inbreng van ons in de eerste termijn, blijft nog even overeind staan het verhaal rondom parkeren. Er is eigenlijk sprake van een soort dubbele korting. Eerste is de parkeernorm is aangepast, gelet op in ieder geval het gebied en het toekomstig gebruik van deelmobiliteit. En vervolgens is daarna nog een keer een extra mobiliteitskorting toegepast. Dus daar zouden we graag een toelichting op willen hebben. Tweede punt dat betreft de parkeervoorziening, in dit geval inderdaad specifiek over Sir Winston. Er zijn in het verleden afspraken gemaakt over dertien parkeerplekken direct bij het Leisure Center. Dat is vastgelegd in een, dat noemen ze geloof ik een anterieure vereenkomst, met een heel mooi woord, mooie woorden. Als onderdeel ook van destijds het raadsvoorstel wat is ingediend in, ik meen in 2001 of 2002, was in ieder geval nog de tijd dat ik in ieder geval ook wethouder middelen was. Dus dat moet terug te vinden zijn. Er was een overeenkomst wat er onder lag, in ieder geval saillant detail is dat die overeenkomst uiteindelijk ook heeft geleid tot een gele kaart toen ik daarna raadslid werd. Dus hij is daarna nog een keertje uitgebreid besproken in het raadsvoorstel toen na de verkiezingen van 2002, dus dat moet wel terug te vinden zijn. Of he vastgelegd is in het Kadaster, dat laat ik dan maar even in het midden.

Maar goed, ik zeg altijd maar zo: afspraak is afspraak, dus kijk altijd uit met het verbreken van eerder gemaakte afspraken. Voorzitter, de fietsstraat is ook al heel even aangekaart. Ik blijf het altijd een beetje verbazingwekkend vinden om daar waar al vreselijk veel fietspaden liggen, zowel voorlangs als achterlangs, om dus daar nou specifiek voor dat kleine stukje om daar dus een aparte fietsstraat te maken. Daar zijn inderdaad, zoals de VVD al terecht opmerkte, andere oplossingen voor die wellicht veel interessanter zijn, zeker als de snelheid wordt verlaagd naar 30 kilometer per uur. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Weterings, Rijswijks Belang. Of sorry, terug naar ChristenUnie. Zag ik u goed nee schudden? Ja, dank u wel. Mijnheer Weterings, Rijswijks Belang. De heer Weterings: Voorzitter, dank u wel. Ook wethouder bedankt voor toch wel de antwoorden die hij getracht heeft te geven. Uiteraard een hoop dingen toch niet voldoende beargumenteerd. Laat ik beginnen met: u herkent zich niet in de nachtmerrie van Q-Park. Volgens mij is de leegstand van de Bogaard begonnen toen het betaald parkeren werd ingevoerd rondom de straten van Q-Park, dat die een wurgcontract hadden liggen dat we dat betaald parkeren moesten invoeren. Toen kwam dat waterbedeffect. Uiteindelijk zijn delen van Rijswijk betaald parkeren geworden en de Bogaard kreeg een leegloop.