Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

Mevrouw Van Schie: Even een heel korte vraag, mijnheer de wethouder. U heeft mij wel gerustgesteld. Als u het niet begrijpt, dan begrijp ik het helemaal niet. Maar ik had ook nog gevraagd naar de effecten voor de burgers en zou u daar nog iets over willen zeggen, of is dat niet relevant in dit kader? De voorzitter: Dank u wel, mevrouw van Schie. Mijnheer Ezinga, zit er nog voor tweede termijn. Mijnheer Kruger tweede termijn? Nee. Mijnheer Zoghbi, u heeft het woord. Pagina 17 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

De heer Zoghbi: Dank u wel, voorzitter. Korte reactie. Bedankt voor beantwoording. Uiteraard is mij bekend dat accountants controleren op de processen. Als lid van de auditcommissie is mij dat gewoon bekend. Maar waar we eigenlijk op zoek naar waren in de vraag is hoe we als gemeente zelf kijken naar risico en incidenten management. Dan wat gedetailleerder dan wat er in dit document staat en eventueel waar dat benoemd wordt en hoe we er zelf naar kijken. Dat is eigenlijk … De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Zoghbi. Mijnheer van ’t Eind, tweede termijn? Nee. Mijnheer Veerman. Mijnheer Bosman voor een tweede termijn? U heeft het woord. De heer Bosman: Dus dank aan de wethouder voor … U heeft met name ingegaan op de artificial intelligence wet die in 2025 ook in het schema voorkomt. De anderen zijn voor het grootste gedeelte onbekend, dus ik snap ook dat daar dan nu nog niet echt … Hoe zeg je dat. Dat dat nog niet geïntegreerd is. Ik had nog wel inderdaad dat Europese kaderen voor de digitale identiteit, daar is dan nog niet op ingaan. Ook de nationale wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer.

Misschien nog als laatste: ik vond het ook lastig om het document te lezen en gegeven dat dit door een informatiebeleidsplan is, vond ik het wel een beetje een tegenstelling … Je zou zeggen dat dat dan een makkelijk behapbaar stuk, dat dat in ieder geval zo is geschreven en ik denk dat we allemaal wel kunnen delen dat dat niet helemaal geslaagd is. Maar tot zover, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bosman. Wethouder van Damme, voor uw tweede termijn. De heer van Damme: Voorzitter, dank. Ook voor vragen in tweede termijn. Goed punt mevrouw van Schie, ik ben vergeten in te gaan wat voor effect het heeft op burgers om het zo maar te zeggen. Dat zit hem in feite in pijler drie, relaties. Dat heb je ook met inwoners. We hebben hier strategie dienstverlening vastgesteld, waarbij digitaal waar het kan, persoonlijk waar het moet. Dus mensen kunnen hier altijd nog persoonlijke dienstverlening verwachten en daar zijn we ook volop mee in de uitvoering. Als het gaat om het stuk, begrijp ik de heer Bosman erg goed: hoe kan je dit nou makkelijk verwoorden? Dat is echt ingewikkeld. Als ik al die afkortingen zie, bijvoorbeeld over de wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer, Wmebv. Dat valt overigens in de pijler stabilisatie, want daar zijn we natuurlijk al mee bezig en daar hebben we natuurlijk volop aandacht voor.

Dan wordt het door al die terminologie en al die dingen die door elkaar lopen ook wel tamelijk complex gemaakt. Er zijn ook echt heel veel mensen die hieraan werken. Moeten ook niet vergeten dat dit is niet een afdeling van tien man, er zijn heel veel mensen met informatie bezig. Dus als u het waard vindt, u kunt altijd langskomen bij mij en dan zal ik een deskundige erbij betrekken en dan kunnen we het plan nog eens een keer doorspitten. Kunnen we eventueel nog eens kijken of dat op wat meer Jip en Janneke taal terug kunnen laten komen of in vervolg sessie over rapporteren. Uw specifieke vraagt dan tot slot, de heer Zoghbi, over hoe je nu precies kan … Daar kom ik even schriftelijk op terug. Is dat. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer wethouder van Damme. Dan neem ik aan dat dit als akkoordstuk naar de Raad kan. Alles beantwoordt.

12. Raadsvoorstel Startnotitie Invulling Spreidingswet in Rijswijk (RV-012) De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 12. Ik denk dat deze iets langer gaat duren. Laten we niet in herhaling treden en even de spelregels in de eerste termijn: niet interrumperen, dat doen we in de tweede termijn. Dan kunnen altijd nog technische vragen gedaan worden. Wie wil er als eerst het woord? Dan doe ik misschien zo. Mijnheer Zoghbi, Wij. Rijswijk.

Pagina 18 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

De heer Zoghbi: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben tien vragen, dus ik zal ze even mee beginnen. Bent u ervan op de hoogte dat de provincie uitstel heeft gekregen tot juli 2025 voor het indienen van de bieding? Vraag twee: wat betekent dit voor de tijdlijn van de gemeente? Een vervolgvraag: wat betekent dit bijvoorbeeld voor het aantal verplichte opvangplekken zoals ze nu voorliggen. Hoe groot acht u de kans dat de verplichte opgave verhoogd gaat worden in de komende tijd? Een andere vraag is: wat is de status van het regionale overleg om tot een regionale samenwerking te komen? Waarom is in dit raadsvoorstel geen regionaal scenario opgenomen? In scenario 2 wordt als opvanglocatie voor AMV’s als mogelijkheid het Best Western hotel genoemd. Wordt dit door de gemeente nu al gezien als een toekomstbestendige opvangplek? Wat maakt het nu wel een optie als toekomstbestendige opvangplek? Hoe groot acht de wethouder de kans dat er goed onderwijs geboden kan worden en welke invloed gaat dit hebben op het reguliere onderwijs in de gemeente? Dan hebben we een vraag over de kosten: het is niet zeker dat de kosten die de gemeente moet gaan maken om dit complete traject te doorlopen, gedekt gaan worden door het rijk.

Is er in ons huidige financiële situatie ruimte om deze kosten zelf op te vangen, ook als die dekking niet komt? Als laatste vraag: waarom bevat dit raadsvoorstel geen locatie onderzoek? Dat waren de vragen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Zoghbi. Lekker smart. Mevrouw ten Brummelaar, Rijswijks Belang. Mevrouw ten Brummelaar: Dank u wel, voorzitter. Wat moeten we ervan zeggen? De hele spreidingswet, we zijn er stil van. Het is een geweldige wet vanuit het rijk om te zorgen dat de gemeente een probleem en dat van COA oplost. Het aantal op te vangen personen is vastgesteld aan het aantal inwoners en het welvaartsniveau, waarvan gezegd wordt dat wij een welvarende gemeente zijn. Vooral dat laatste verbaast ons eigenlijk wel. We vragen ons namelijk af hoe het zit met onze tekorten, ontstaan door jeugdzorg, onze inwoners die bij de voedselbanken lopen en/of de inwoners die daar nog niet lopen, maar wel nauwelijks hun hoofd boven water kunnen houden. Natuurlijk zijn er ook inwoners die hier geen last van hebben en een prima financieel relatief zorgeloos leven kunnen leiden. Neemt niet weg dat wij ons echt afvragen hoe het kan dat wij gezien worden als zo'n welvarende gemeente, terwijl er toch duidelijk problemen zijn. We hebben immers niet voor niets recent de belasting op afvalstoffenheffing flink omhoog moeten gooien.

We blijven dus achter de feiten aanlopen als het gaat om onze eigen inwoners. Alleen hoe krom we het ook allemaal vinden, blijft het een feit dat wij vanuit de overheid gedwongen gaan worden om dit te doen. Daar vinden wij wat van, wetende wat wij al jaren aan opvang hebben gedaan en geleverd. Wij zouden dus vooral ook willen dat de wethouder hierover in gesprek gaat en de uitkomst hiervan aan ons terug koppelt, maar vooral ook vraagt of daar in de toekomst, of met de verdeling, rekening mee gehouden kan worden. Verder zijn wij erg benieuwd wat het college gaat doen met het ontvangen bedrag, die wij gaan krijgen als de gemeente voor de opvang van deze mensen, en met een eventuele bonus in het geval van het leveren van extra plekken. Daar willen wij graag een antwoord op. Verder sluiten wij ons aan bij de vragen van Wij. Dit was mijn eerste termijn, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw ten Brummelaar. Mijnheer van der Baan, ChristenUnie. De heer Van der Baan: Dank u wel, voorzitter. De ChristenUnie wil wethouder Malsen eerst danken voor deze heldere startnotitie. We zijn als gemeente aan zet om de spreidingswet uit te voeren in Rijswijk. Onze gemeente heeft jarenlang asielzoekers kunnen opvangen en kunnen daar, met de woorden van meerdere partijen, trots op zijn dat we dat netjes hebben gedaan met elkaar. Daar sluiten wij als ChristenUnie ons natuurlijk graag bij aan.

We hebben ook weer de oude locatie tot onze beschikking om de wet uit te voeren, wat dat nog eens vergemakkelijkt. We hebben nu de verantwoordelijkheid om hier 306 asielzoekers op te vangen. Dat is niemands verdienstig, geen politieke keuze, dat is gewoon onze gemeentelijke taak. Die zullen we ongetwijfeld opnieuw netjes Pagina 19 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

gaan uitvoeren met elkaar. Verschillende organisaties, waaronder VluchtelingenWerk, maar ook de gezamenlijke kerken en andere organisaties zoals Don Bosco, hebben daar een belangrijke rol in het verleden ook al in gespeeld. Onze eerste vraag is of de wethouder gesprekken heeft met andere gemeentes, omliggende gemeentes, over de opvang van de AMV's, die 26 AMV's extra op te vangen, zodat Rijswijk zich kan concentreren op de volwassen asielzoekers. We lazen in het stuk dat het gevoelig ligt, dus aan de wethouder om daar toelichting op te geven voor zover mogelijk. Gezien de expertise die nodig is om minderjarigen op te vangen en ook de eerdere pleidooien in onze Raad om jeugdopvang goed te regelen, zou dit wellicht een mogelijkheid kunnen zijn. Verder zien we wel mogelijkheden om deze taak om te buigen tot een onverwacht voordeel voor gemeente Rijswijk en inwoners. Zoals u weet gaat Rijswijk financieel zware tijden tegemoet. Ook het jongerencentrum Don Bosco, is recent nog hier besproken, zit in een financieel kwetsbare positie. Wij zouden daarom graag van de wethouder willen horen, en dit is onze tweede vraag, of het technisch mogelijk is om qua school en zorgvoorzieningen in de regio van Rijswijk een duurzame opvang van 500 vluchtelingen te realiseren op dezelfde locatie zoals beschreven in deze startnotitie.

Een eventuele toegevoegde financiële vergoeding daarvoor, 600.000 euro, geen klein bier, is vrij te gebruiken en de ChristenUnie wil deze graag aanwenden om bijvoorbeeld dit aan Don Bosco toe te kennen via een motie of een amendement. Zo kan die speciale vergoeding Don Bosco helpen om toekomstbestendig te zijn, voor een verhuizing of anderszins. Dit vergroot ook nog eens de draagkracht en draagvlak voor Rijswijkers, dankzij de extra opvang. Onze derde en vierde vraag: hoe gaat de wethouder de eerdere vrijwilligers mobiliseren om te helpen bij de integratie van de vluchtelingen, zoals we in het verleden ook deden? Is het technisch gezien ook mogelijk om een dependance van Don Bosco te realiseren op het AZC terrein, zodat zij ook daar de jongeren zouden kunnen helpen? Dat was het voor de eerste termijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer van der Baan. Dan zag ik mijnheer Braam, Beter voor Rijswijk. De heer Braam: Voorzitter. Werkt hij? Ja, hij werkt. De voorzitter: Hij werkt wel, maar alleen uw naam staat er niet. De heer Braam: Gaan we een herkansing doen. Ik zie mezelf wel, maar geen … De meeste mensen kennen me wel. Hoeft geen naam bij, toch? De voorzitter: Er wordt aan gewerkt mijnheer Braam, dus het logo en de naam komt erbij. De heer Braam: Ik zal mijn naam nog een keer noemen, Braam, Beter voor Rijswijk. Voorzitter, dank u wel.

Er is best wel een belangrijk en ook bijzonder agendapunt, want er gebeurt natuurlijk best wel veel. Dan kan ik op zich een heel ruim betoog houden over wat er zich allemaal heeft afgespeeld. Wat er in de tweede kamer zich heeft voorgedaan, uiteindelijk in de eerste kamer wordt dan de klap gegeven met ieder geval een partij de VVD die toch in een keer eigenlijk 180 graden de andere kant opgaat, terwijl er feitelijk onderhandelingen zijn om fors te gaan drukken op dus de stroom immigranten in de breedste zin van het woord, dus ook de asielstroom. Dan is het toch verrassend dat uiteindelijk als gemeentes worden opgezadeld met het oplossen van een probleem, waar het op voorhand eigenlijk duidelijk is: maakt niet uit hoe het wordt opgelost, maar zeker wat ik nu al beetje proef, de sfeer die er is om, kijk naar het Westland, de hakken volledig in zand te zetten. Maar ook dus daar tegelijkertijd, dus de regio die gewoon zegt: we pakken het niet echt samen op, we gaan niet samen op zoek naar drie of vier plekken in de regio, waar we dan wellicht komen tot een voorlopig oplossing voor twee jaar. Laat ik me daar dan vooral even oprichten. Dan denk ik: waar zijn we in hemelsnaam mee bezig? We gaan een chaos in Nederland creëren van de eerste orde.

Het wordt een groot verzamelbedrijf van allemaal kleine, rommelige AZC's, noem ik dat maar even, in iedere gemeente, klein en groot, in alle formaten. Een COA die op dit moment al niet eens in staat is Pagina 20 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

om, als we even naar Ter Apel kijken, de stroom naar de tweeduizend terug te brengen die de rechter heeft voorgedragen. Dan worden wij als gemeente met de steun, tussen aanhalingstekens, van de COA, hier iets te starten voor twee of vijf jaar, 300/400/500 asielzoekers, om maar weer de zoveelste keer onze nek uit te steken wat we in het verleden al eerder hebben gedaan met de plussen en de minnen die daartegenover staan. Daar zet ik hele grote vraagtekens bij, hoe dat zich gaat ontwikkelen. Het kan toch niet zo zijn dat de COA, zoals die op dit moment werkt, voor ongeveer 3500 gemeenten straks toch controle … De stroom geld, de zorg, onderwijs, et cetera, et cetera, dat gaat organiseren in samenspraak met de gemeentes. Dat kan gewoon niet, is onmogelijk. Toch wordt het aan ons gevraagd. Bijzonder. Ik kan me eigenlijk best voorstellen, ook al vind ik het niet echt chique, dat een gemeente Westland de Raad daar op voorhand al zegt: hakken in het zand. Laten we heel reëel wezen, nog niet zo lang geleden hebben wij, rondom de jongeren die hier alweer bijna gedropt werden, een vergelijkbaar meerderheidsbesluit genomen. Moeten we niet willen. Nu ligt er een wet. Ik kan me zo voorstellen dat daar straks best weer een meerderheid in de Raad te vinden zal zijn die zou zeggen: we moeten wat.

Maar dan zeg ik: u kent ons standpunt van de partij, dus u zult ons niet meekrijgen op het punt van een voorzieningen, daar zijn we moorden gestegen. Maar ik geef wel de boodschap mee: in godsnaam, als je wat regelt, regel iets goeds. Degene die voor gaan stemmen, zorg dat je vooral in de regio het zoveel mogelijk samen doet op minder locaties, wat controleerbaar is. Ga niet met 350 verschillende gemeentes, 350 verschillende asielzoekerscentra regelen. Dat is het faillissement van de AZC's voor Nederland, zeker met de groei die we ook weer gewoon de aflopen paar maanden op ons af zien komen. Voorzitter, ik ga het niet uitgebreider maken dan nodig is. U kent feitelijk onze standpunten al. We zullen daar vast ook op terugkomen in de Raad, dat spreekt voor zich. Bezint eer ge begint. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Braam. Mijnheer el Majjaoui, voor Partij voor Gelijkheid en Rechtvaardigheid. De heer Majjaoui: Dank, voorzitter, voor het woord. Naast dat het een wettelijke taak is vanuit de overheid, dienen wij ook solidair te zijn met onze gemeenten, zoals Ter Apel en anderen die kampen met een grootschalig opvang en ondercapaciteit. Onze fractie staat uiteraard hier volledig achter en neemt de verantwoordelijkheid voor deze startnotitie die wordt uitgewerkt. Echter gaat het hier om mensen die al hier zijn, dus die een fatsoenlijke opvang verdienen.

Daar moeten wij met zijn allen gewoon schouders eronder, om toch deze verspreiding te realiseren binnen ons land. Ik heb hier toch tweetal vragen voor wat betreft deze startnotitie. Waarom is er gekozen voor scenario 2 en niet voor scenario 3? Omdat we toch bezig zijn met het opvangen, of het nou 50 of 100 meer of minder zijn, naar mijn inziens is dat verwaarloosbaar, want dan kunnen wij het anders organiseren dat de minderjarigen bij de buurgemeentes terecht kunnen en dat wij zich focussen alleen op de volwassenen. Dat scheelt ook verschillende opvanglocaties. Tot zover, voorzitter, wat betreft mijn vragen. De voorzitter: Dank u wel. Wie mag ik het woord … Mevrouw van Nunen, PvdA. Mevrouw Van Nunen: Voorzitter, dank. Mijn fractie heeft niet zo behoefte om die landelijke politiek hier nu volle aandacht gegeven, want we hebben het hier natuurlijk al veel vaker over gehad. Zoals u ons standpunt kent, PvdA gaat voor een duurzame opvang en die is nu ook mogelijk en die is beschreven in scenario 2. Met wel de vraag van beide collega's aan de overzijde, waarom voor scenario 2 en niet voor scenario 3 is gekozen. Die vraag hebben wij ook, maar wij kunnen wel leven met zoals scenario 2b is beschreven.

Dat lijkt ons ook positief effecten te hebben op de vluchtelingen zelf en hun behoefte aan een veilige omgeving en hun eigen ontwikkeling, maar ook voor een duurzame opzet in de huisvesting en voorzieningen voor de gemeente zelf en niet te vergeten de inzet van vrijwilligers. Daarbij wil de PvdA gezien de urgente nood aan opvang van minderjarigen ook Pagina 21 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

nadrukkelijk deze groep in het vervolgonderzoek betrekken. We hebben nog wel een aantal vragen en die zijn eigenlijk al deels ook gesteld door collega's. Bij de opvang van AMV's zijn specifieke voorzieningen nodig. De heer Zoghbi zei het ook en we hebben het er in december ook over gehad, zoals onderwijs en adequate huisvesting. Bij een keuze voor duurzame opvang is dit des te belangrijker en dat is voor ons dan ook liever geen hotel. Zijn er andere vormen van huisvesting mogelijk, ook met name voor AMV's. Ziet de wethouder die mogelijkheden nu al of moeten die nog worden onderzocht is onze vraag. Daarnaast is onze vraag ook, wat volgens mij de ChristenUnie ook vroeg: hoe kan onze gemeente regionaal verband ook in de opvang van minderjarigen optrekken? Wanneer kunnen we die vervolgstappen van de wethouder verwachten? Hoe reëel zijn die kansen? Voorzitter, tot zover even de eerste termijn. Dank. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw van Nunen. Dan geef ik mijnheer Veerman van D66 het woord. De heer Veerman: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben twee vragen in ieder geval. Ik zie dat als je kijkt naar scenario 2 en 3, dat de bedragen voor de bonus eigenlijk beiden gelijk zouden zijn. Dat is nogal verwarrend als je kijkt naar de andere mogelijkheden die er zijn. Misschien klopt dat hoor, maar ik vroeg me af of dat wel correct was.

Aansluitend wat ook de Partij van de Arbeid zegt over de voorzieningen over de AMV's. Wat opvalt is dat zij natuurlijk gebruik gaan maken van onze voorzieningen. Wat goed is om te kijken, vooral als je naar het financieel voorstel kijkt, of dan ook als je het over minderjarigen hebt, als die ook jeugdhulp nodig hebben, of dat ook voldoende meegenomen is in de gelden die beschikbaar gesteld worden door het rijk. Om daar dan ook gebruik van te laten maken of dat we lokaal van jeugdhulp of WMO mensen gebruik van moeten laten maken. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Veerman. Dan geef ik het woord aan mijnheer Ezinga van de VVD. De heer Ezinga: Dank u, voorzitter. De VVD Rijswijk ziet een beladen stuk hier op de agenda staan en ik zie ook met name voeding voor aanstaande raadsvergadering als het gaat om het politieke punt wat hier eigenlijk aan de orde gaat komen. Ik ga wel mee met de vraag van de heer Veerman rondom de bonus, want die had ik ook niet helemaal scherp, dus ben ik ook benieuwd naar de beantwoording daarin. Zal hele duidelijke verklaring voor zijn. Met betrekking tot de voorzieningen, dat vind ik ook een hele goeie vraag. Dus de heer Veerman heeft al mijn gras weggemaaid. Dank. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer van ‘t Eind en als laatste dan mevrouw van Schie. Mijnheer van ’t Eind, GroenLinks.

De heer Van ‘t Eind: Mevrouw van Schie mag ook wel als eerste … Dank u wel, mevrouw van Schie. Allereerst ook complimenten aan het college voor het heldere voorstel wat voor ligt, of in ieder geval de heldere startnotitie, en ook voor de transparante manier waarop wij hier nu op deze manier als Raad over kunnen praten, want we kunnen hier van mening over verschillen. Het is wel belangrijk dat we daar op een goeie manier de discussie over kunnen voeren en dat maakt het college op deze manier mogelijk. Dat verdient denk ik ook gewoon een compliment. Ik denk dat het standpunt van GroenLinks bij iedereen wel bekend is. Wij zijn voor duurzame opvang in Rijswijk en wij vinden dat omdat wij vinden dat er op een fatsoenlijke, humane manier mensen opgevangen moeten worden in Nederland. Dat is nu niet zo. Daar heb je elke gemeente voor nodig en dus ook nog steeds Rijswijk, net zoals wij dat in het verleden hebben gedaan. Ik sluit me voor een groot deel ook aan bij het betoog van de Partij van de Arbeid, ChristenUnie, Partij voor Gelijkheid en Rechtvaardigheid in deze en ook bij een aantal van die vragen van de ChristenUnie en Partij van de Arbeid, dus die ga ik niet herhalen. Ik heb wel een paar andere vragen en die gaan eigenlijk over het voorstel wat nu voorligt, scenario 2. Daar wordt nu de keuze tussen twee of vijf jaar nog opengehouden en we vragen eigenlijk Pagina 22 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

ons af waarom dat nog opengelaten wordt, temeer het de wet uitgaat van structurele opvangen. Twee jaar valt niet onder definitie van structurele opvangen, dus daar zou ik graag wat toelichting over willen. Bovendien zal je voor een locatie ook investeringen moeten doen, dat moeten wij weliswaar niet doen, dat zal het COA moeten doen, maar dat is nog steeds gemeenschapsgeld. Is het niet mogelijk kapitaalvernietiging op het moment dat je zegt: wij doen het maar voor twee jaar. Dan zijn we gewoon gemeenschapsgeld aan het weggooien. Ik denk dat dat onverstandig is. Als het uiteindelijk twee jaar zou worden, voldoen we dan überhaupt wel aan de uitvoering van de wet? Wij denken dat de locatie, de Lange Kleiweg, waar we eerder ook gewoon een AZC hadden, een logische locatie is. We sluit ook ons aan bij de vragen die gesteld zijn over waarom dan niet scenario 3. Dat zou ook passen, dat hadden we eerst. Maar er is op zich ook nog een andere mogelijkheid, althans, ziet de wethouder die mogelijkheid? Want als we voor scenario 2 kiezen, dan is er wellicht ook nog ruimte om daarnaast nog steeds flexwonen te realiseren op de locatie van de Lange Kleiweg. Ziet de wethouder ook kansen om die combinatie te maken? Want dan kunnen we ook nog iets doen aan spoedzoekers, aan het plaatsen van statushouders, waar we ook een taakstelling voor hebben.

Ziet de wethouder mogelijkheden? Zijn daar verkennende gesprekken over ook of komen die er met de corporaties? Heeft de wethouder een beeld van hoeveel dat in een aantal zou kunnen zijn of zou dat … Ik kan me ook voorstellen dat dat onderdeel van het onderzoek is, maar ben vooral benieuwd of de wethouder die mogelijkheid ook ziet. Dat voor mijn eerste termijn. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer van ’t Eind. Als laatste mevrouw van Schie. Mevrouw van Schie: Dank u wel, mijnheer de voorzitter. Ik heb een aantal vragen. De voorzitter: Mevrouw van Schie, zou u de microfoon iets meer naar voren kunnen zetten? Dan horen ze het thuis ook. Naar u toe trekken. U kunt heel dat ding … Dank u wel. Mevrouw Van Schie: Het voorstel is om deze scenario's aan de Raad voor te leggen, als ik het goed gelezen heb, op 24 september van dit jaar. Op basis daarvan zou dan het bod van Rijswijk worden bepaald. Ik zit ermee: waarom wordt nu ons al voorgelegd om te kiezen voor uitwerking van scenario 2? Daarbij heb ik de vraag: kunnen wij al voor een scenario kiezen als het Participatietraject nog niet is afgerond? Maar ik heb gelezen dat die participatie in beperkte participatie is, maar toch kunnen daar nog dingen uit naar voren komen die relevant zijn voor een scenario keuze. Ik vraag de wethouder of dat zo is.

Nu we moeten kiezen voor een scenario, mis ik eigenlijk toch in het voorstel, hoewel ik begrijp dat daar nog informatie over moet komen, maar ik mis in het voorstel mogelijkheden voor de gemeente Rijswijk om meer dan 306 asielzoekers op te nemen, naast de Oekraïners en de statushouders en ook naast de daklozen, die ook al in Rijswijk zijn gehuisvest vanuit de gemeente Den Haag. Is het überhaupt mogelijk om meer te doen dan het minimum, gelet op dat wat wij al opvangen? Ik vind ook de relatie met de bonus in het voorstel een beetje lastig, want de bedragen zijn toch relatief klein in relatie tot de extra inspanning die ervoor geleverd moet worden. Er ligt zo de focus op de bedragen, terwijl het eigenlijk wel om de asielzoekers zelf gaat. Maar ik spreek mezelf tegen, want mijn volgende vraag is: hoe schat de wethouder in dat er een bijdrage komt als de provincie meer dan 75 procent van de opgave realiseert? En hoe groot zou die bijdrage dan voor Rijswijk zijn? Dus het gaat om de realisatie voor de provincie.

Zijn er nog meer bijzondere opvangvoorzieningen, is de volgende vraag aan de wethouder, die Rijswijk kan realiseren? Ook wel een heel cruciale vraag voor ons is eigenlijk: gaat het collegegemeenten die de afgelopen periode niets of weinig aan opvang hebben gedaan, toch vragen om een groter deel van de provinciale opgave te doen? Is dat iets wat u kunt meenemen bij de eerste gesprekken aan de regietafel? Dan nog een vraag die bij mij opkwam: als wij een groter bod doen dan de taakstelling, zoals in de scenario's 2 en 3, hoeven andere gemeenten dan minder te doen en is dat een wenselijk signaal om nu al af te geven? Dat waren mijn vragen. Pagina 23 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

De voorzitter: Dank u wel, mevrouw van Schie. Dan heb ik ook een klein vraagje aan de wethouder, omdat dit toch wel een onderwerp is waar het handig is dat de eerste termijn goed beantwoord wordt. Heeft u vijf minuten schorsing nodig of zegt u ik kan gelijk door? Het is aan u. De heer Van Malsen: Er was één vraag, dank u wel, voorzitter, er was één vraag waar ik nog even op antwoord aan het wachten was, maar die heb ik inmiddels binnen, dus wat mij betreft kunnen we gewoon direct door. De voorzitter: Dan heeft u het woord. De heer Van Malsen: Er werd ook nog een andere vraag gesteld door mijn echtgenote, waar de kurkentrekker ligt, dus die ga ik ook even beantwoorden als u dat niet erg vindt. Die zit thuis uiteraard te kijken en die doet dat met veel plezier. Voorzitter, dank aan uw Raad voor alle vragen, de interesse en ook de complimenten. Die zal ik zeker weten weer doorgeven. Zoals wel vaker gebeurt op dit dossier, is dit voorstel onder vrij hoge druk in elkaar gezet, kan ik u wel vertellen. Dat betekent dus dat ook mensen hier vaak weekenden, avonden enzovoort aan werken en dan vraag ik wel eens aan ze: gaat het nog wel goed met je, hou je het allemaal nog vol? Dan antwoorden ze allemaal volmondig ja, want ze vinden het een buitengewoon interessant onderwerp om aan te werken. Die interesse in het onderwerp die proef ik bij uw Raad ook, dus dat is hartstikke goed denk ik.

De heer van ‘t Eind zei ook al dat hij het mooi vond dat we hier in deze Raad, of in het forum in ieder geval, maar straks ook in de Raad, zo'n transparant gesprek over kunnen voeren en dat we dat ook eigenlijk elke keer doen. Daar ben ik zelf ook nog steeds heel blij mee en ik vind ook dat uw Raad daar ook echt een compliment voor verdiend dat we dat elke keer weer kunnen doen, want het is echt niet zo in elke gemeente, in deze regio alleen al en in Nederland waarschijnlijk ook. Ik heb het een en ander gehoord over hoe dat proces bijvoorbeeld in de gemeente Midden-Delfland gegaan is, of hoe dit soort zaken in Den Haag besproken worden. Dan vind ik toch dat de Rijswijkse gemeenteraad dat een stuk volwassener aanpakt. Dan de vragen. Soms krijg je in één keer een rechtse uit onverwachtse hoek. De allereerste vraag, daar moet ik meteen van zeggen dat ik geen idee heb wat het antwoord daarop zou moeten zijn. Dat was de vraag die Wij. Rijswijk stelde over uitstel die de provincie gekregen zou hebben voor het inleveren van het Regioplan, denk ik dan? Is mij niet bekend. Ik zit donderdag met onder andere de provincie en de overige regiogemeenten weer aan tafel in regionale regietafel en ik zal het navragen, maar dit is mij niet bekend. De datum die ik ken, is de datum die gewoon in de wet staat.

Dat is ook de datum die voor elke andere provincie geldt, dus ik heb eigenlijk geen reden om te denken dat dat voor de provincie Zuid-Holland niet zo is. Dat is 1 november en dan moet het Regioplan gewoon afgehamerd en ingeleverd worden bij de commissaris van de koning, die hem dan vervolgens weer naar de staatssecretaris naar de minister stuurt. Maar goed, als de fractie van Wij. Rijswijk meer informatie heeft dan ik, dan ontvang ik die uiteraard graag. Wat betekent dat voor het aantal wat we dan op zouden moeten vangen? Dat blijft vooralsnog hetzelfde. Capaciteit raming die het ministerie doet, die gebeurt elke twee jaar. Die is dit jaar gebeurd aan het begin van de invoering van de wetten en die zal dus ook voor deze twee jaar blijven gelden, dus dat zal geen effect hebben een uitstel van het inleveren van plan, als dat echt zo zal zijn. Maar nogmaals, volgens mij is het niet zo, dus wij gaan daar voorlopig nog even niet vanuit. De vraag over of de opgave dan in de toekomst ook verhoogd wordt, dat is natuurlijk een beetje koffiedik kijken. Er zijn al wel wat nieuwsberichten hier en daar verschenen dat de prognoses aangepast zijn voor de komende jaren van het aantal mensen dat hier asiel aan wil vragen. Of dat uiteindelijk in de realiteit ook zal leiden tot een hoge opgave dat moet nog maar blijken.

Om met die onzekerheid om te gaan, hebben we in het voorstel als een van de uitgangspunten opgenomen, of tenminste in startnotitie, dat wij graag toekomstbestendig willen zijn. Maar daar kom ik zo nog op terug. De vraag werd ook gesteld: waarom geen regionaal scenario? Als u mij toelaat, voorzitter, dan Pagina 24 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

wil ik die vraag eigenlijk in twee delen beantwoorden. Het eerste deel is: hier hebben we het over het Rijswijkse bod en wat we als gemeente Rijswijk willen doen om invulling te geven aan de spreidingswet. Dat doet elke gemeente in Nederland op dit moment, althans een groot deel van die gemeenten, en zeker de gemeente in deze regio. Die werken op deze manier ook samen. Zoals ik al zei, ik zit toevallig donderdag weer met de regiogemeenten aan tafel om het over het Regioplan te hebben. Dat is meteen het tweede deel van het antwoord. Dat Regioplan is een samenvatting, eigenlijk een opeenstapeling, van alle gemeentelijke plannen met daar een nietje doorheen. Zoals gezegd, die zal dus, naar mijn weten, voor 1 november ingeleverd moeten worden. Het enige wat daar dan verder nog aan toegevoegd kan worden, of althans wat daar besproken wordt aan tafel, zijn de mogelijkheden tot samenwerking uitruil centrale locaties bijvoorbeeld, dat soort zaken. Maar uiteindelijk gaan de gemeenteraden zelf uiteraard over hun eigen gemeente en hun eigen bod. Wij gaan niet als college of als gemeenteraad van Rijswijk over wat andere gemeenten mogen en kunnen en willen.

De vraag over het onderwijs: hoe gaat dat geregeld worden? Of we alleenstaande minderjarige vreemdelingen in de Rijswijkse opvang hebben of niet? Er zullen hoe dan ook meer kinderen in asielzoekerscentra in de regio zijn, als iedereen netjes zijn opgave invult. Dat betekent dat onderwijs, net als dat het nu een opgave is, een opgave blijft. Dat is ook iets wat door de regiogemeente onderkend wordt en we gaan ook aanstaande donderdag toevallig weer, ik vestig een heleboel hoop op die bijeenkomst van aanstaande donderdag, merk ik, maar we gaan daar ook in gesprek over hoe die internationale schakelklassen, want daar zit het knelpunt, hoe die beter in de regio op te zetten. Want dit is een probleem dat niet alleen in Rijswijk speelt, dat speelt in Delft, dat speelt in Leidschendam-Voorburg, dat speelt in Den Haag. Dus daar hebben we met zijn allen werk in te doen. Ook de lobby richting het ministerie van Onderwijs is inmiddels gestart, want er zijn ook een aantal zaken, in bijvoorbeeld hoe de bekostiging van nieuwkomersonderwijs geregeld wordt, die beter kan. Een voorbeeld is dat de bekostiging van de timer van hoe lang een leerling bekostigd wordt vanuit het onderwijs, gaat lopen van het moment dat je de grens overkomt, terwijl vaak in de praktijk kinderen pas na een aantal maanden door het land en in verschillende AZC's heen gereisd te hebben, onderwijs krijgen.

Dus dan loop je al een heleboel geld mis. Onderwijsinstellingen vinden dat lastig, omdat ze dus minder geld te besteden hebben om nieuwkomersonderwijs te regelen. Dat is een van die dingen waarvan we zeggen: daar moeten we echt het ministerie voor bevragen of dat niet anders kan. Dan de kosten voor het inrichten van de opvang, eigenlijk het proces vanaf de startnotitie zeg ik dan maar even. Kunnen we die dekken? Ja, voor nu gaan we er dus vanuit, want dat is een harde toezegging die de staatssecretaris gedaan heeft en ik zal hem er zelf persoonlijk nog naar vragen want ik spreek hem volgende week, dat dat gewoon 100 procent vergoed gaat worden richting gemeenten. Zoals u in de startnotitie kan lezen, gaat het over enkele tienduizenden euro's. Het mooie is dat, bonus of geen bonus, stel wij gaan voor de locatie die als meest kansrijke locatie in de startnotitie aangemerkt staat, namelijk het Hof van Elsenburg, dat we daar, net als dat we met het vorige AZC hadden, gewoon huuropbrengsten voor kunnen krijgen. Dus op die manier zou je al een deel van de kosten kunnen compenseren. Maar nogmaals dat is dus niet nodig, omdat de staatssecretaris gezegd heeft: dat krijg je gewoon vergoed. De laatste vraag van Wij. Rijswijk ging over een locatie onderzoek. Dat is een lopend project, daar zijn we mee bezig.

Het staat misschien niet nadrukkelijk in het voorstel, maar dat is iets waar we al een tijd mee bezig zijn. Ook in een raadsinformatie brief van enige tijd geleden hebben we uw Raad daarover geïnformeerd. Wat daar tot nu toe uitkomt, is dus dat de locatie die genoemd is in het voorstel, het Hof van Elsenburg, het oude AZC terrein, het meest kansrijk is. Uiteraard, nadat het voorstel vastgesteld is, gaan we geen locaties uitsluiten. Zo staat het volgens mij ook geformuleerd in de startnotitie, want we willen natuurlijk geen kansen laten liggen die zich voordoen en we willen ons ook niet helemaal meteen bij voorbaat vastpinnen op een locatie. Dat was partij nummer één. Hoeveel hebben we nog? Even kijken. Rijswijks Belang die stelde de vraag, is het een vraag, over hoe kan het dat de gemeente Pagina 25 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

Rijswijk aangemerkt wordt als een welvarende gemeente? Ik weet niet precies waar u dat uit afleidt, voorzitter, althans de fractie van Rijswijks belang. Want als je kijkt naar onze SES-WOA score, want daar is dan neem ik aan dat hetgeen is waar de fractie van Rijswijks belang hun uitspraak op baseert. Heb ik zelf nagerekend. Als je de SES-WOA score van de gemeente Rijswijk neemt en je gebruikt de formule die het ministerie hanteert om de capaciteitsraming te doen, kom je op 306 mensen uit. Wij hebben een relatief lage SES-WOA score, als je dat bijvoorbeeld vergelijkt met een gemeente hier in de regio die daadwerkelijk als welvarend aangemerkt is. De gemeente Pijnacker-Nootdorp, die moeten 397 plekken zien te realiseren minimaal. Dat is een gemeente met ongeveer evenveel inwoners als de gemeente Rijswijk. Dus dat om maar even een kleine nuance te brengen aan de uitspraak dat de gemeente Rijswijk volgens die ene indicator, die SES-WOA score, welvarend zou zijn. Dan werd door de fractie van Rijswijks Belang mij ook nog gevraagd om in gesprek te gaan over in hoeverre de historie van Rijswijk, al het werk dat wij de afgelopen zes jaar gedaan hebben in het runnen van ons AZC, mee gaat tellen in de toekomst.

Mijn vraag daar als reactie op zou zijn: met wie moeten we daarover in gesprek? Want ik wil daar met plezier nog een keer een pitch overhouden, maar dan wil ik wel weten naar wie ik toegestuurd word om dat te doen. Dan de vraag die in een andere vorm door de ChristenUnie werd gesteld: stel we hebben een bonus, wat doen we dan met het geld? Dat is een hele goede vraag. We hebben daar nog niet op voorgesorteerd als college, omdat we eerst graag uw Raad de kans willen geven om überhaupt akkoord te gaan met een voorstel. Dan weten we ook pas of er sprake is van bonus en hoeveel dat dan zal zijn, maar in feite is dit vrij besteedbaar geld. Dus als u en uw Raad met goede ideeën komt om dat geld te besteden, dan horen wij ze uiteraard graag. Ik heb er al een paar langs horen komen, maar ik nodig uw Raad ook uit om tussen nu en de behandeling in de raadsvergadering daar nog eventjes met elkaar verder over te praten. Nogmaals, ik sta open voor suggesties en denk ook graag mee, hoor. De ChristenUnie. Regionale opvang van alleenstaande minderjarige vreemdelingen, in Leidschendam-Voorburg praten ze over asielkinderen, wordt er al over gesproken in de regio en hoe kansrijk is het dat we dat kunnen regelen regionaal? Antwoord op de eerste vraag is ja, daar zijn we over aan het praten, want de gemeente Rijswijk heeft een opgave van 26 AMV's.

Ik geloof dat Leidschendam-Voorburg ongeveer het dubbele heeft. Pijnacker-Nootdorp noemde ik net al, die heeft ook een opgave van zo’n 30/35 AMV's. Dat zijn allemaal te weinig asielkinderen om in één plek op te vangen, omdat het COA gewoon daar de mensen niet voor heeft om dat soort kleine locaties te runnen. Er zal naar alle waarschijnlijkheid een afspraak gemaakt moeten worden over een aantal centrale locaties in de regio waar die kinderen opgevangen kunnen worden. Dat is ook weer afhankelijk van wat andere gemeenten doen, maar het is wel mijn voornemen om de regio in te gaan met de boodschap: wij willen eigenlijk graag onze asielkinderen op een locatie in een andere gemeente opvangen en daarvoor in ruil, wat we daar dan voor moeten bieden dat is het volgende punt, zou ik zeggen. Daarbij helpt het uiteraard als je wat te bieden hebt, vandaar ook onder andere onze voorkeur voor scenario 2. Ik merk dat ik een beetje een droge mond begint te krijgen, voorzitter. Is het technisch mogelijk om 500 vluchtelingen … De voorzitter: U wilt dat ik de catering doe met een glaasje water? De heer van Malsen: Nee, dat was gewoon even een opmerking. Voor het begint te klinken, dan weet u waar het aan ligt. Is het technisch mogelijk om 500 vluchtelingen op te vangen? Dat ligt natuurlijk volkomen aan de locatie waar we uiteindelijk heen gaan.

We zijn voorzichtig aan het voorsorteren naar het Hof van Elsenburg en als er één ding is wat ik met de enige zekerheid kan zeggen over specifiek die locatie, is dat het in het verleden mogelijk gebleken is om daar 500 mensen op te vangen. Want dat is namelijk het aantal … Dank u wel, kijk collegiaal bestuur. Kijk, dat scheelt. Want dat is natuurlijk in het verleden ook het aantal opvangplekken dat we daar hadden toen het AZC daar nog stond. Althans, feitelijk fysiek staan nog steeds dezelfde gebouwen er, alleen vangen we geen Pagina 26 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

asielzoekers meer op. Hoe gaan we vrijwilligers mobiliseren? Daar hebben we ook in het voorstel al een klein voorschot opgenomen in de participatie. De participatie, zodra we een locatie hebben, zal niet alleen maar draaien om: wat voor randvoorwaarden wil de inwoner meegeven? Hoe leggen we überhaupt uit wat we hier aan het doen zijn? Het gaat ook om: stel een inwoner of een groep inwoners wil iets bijdragen aan deze locatie en wil helpen, dan moeten we daar ook oren en ogen voor hebben en natuurlijk in meehelpen. Dus dat is onderdeel daarvan. In het verlengde daarvan: ziet de wethouder mogelijkheid om een dependance van Don Bosco op het AZC te zetten? Dat vind ik een heel sympathiek idee en dat is er eentje die volgens mij vooral aan Don Bosco is. Dus die zal ik doorgeven de volgende keer dat ik ze spreek en misschien zijn ze ook wel aan het kijken, dat zou kunnen. De fractie van Beter voor Rijswijk. Daar heb ik geen hele concrete vragen van gehoord. Wel een aantal punten om mee te nemen, zou ik zeggen. Een paar stukken advies die ik ter harte zal nemen. Ik hoorde namelijk de heer Braam spreken over het belang van regio, goed samenwerken in de regio, en daar ook goede afspraken maken. Dat ben ik van harte met hem eens en dat zullen we ook doen.

We zullen dus aan die tafel, gelukkig zitten alle negen regiogemeenten ook nog aan die tafel, dat is, zonder al te veel in te gaan op de besprekingen aan de regionale tafel, is dat nog best een prestatie waar ik toch enigszins trots op ben dat we daar nog met negen gemeenten zitten en nog goede constructieve gesprekken voeren. Daar laat ik het dan even bij voor wat betreft de ins and outs van de regionale regietafel voor nu. De vraag werd gesteld door de Partij voor Gelijkheid en Rechtvaardigheid: waarom de voorkeur voor scenario 2 en niet bijvoorbeeld voor scenario 3. Dat heeft onder andere te maken met de uitgangspunten die we ook voor onszelf geformuleerd hebben in de startnotitie. Dus dan gaat het over, even kijken hoe we ze nou uiteindelijk geformuleerd hebben hoor, we willen voldoen aan de wet, willen toekomstbestendig zijn en we willen de politiek en samenleving goed betrekken. Daarvoor leek ons scenario 2 het meest geschikt. Ook om even terug te komen op een vraag die onder andere door GroenLinks werd gesteld: ziet het college ook nog mogelijkheden om bijvoorbeeld flexwonen te realiseren op de locatie, eventueel in combinatie met een AZC? Het korte antwoord is ja. Ik denk dat daar hele mooie kansen liggen op deze specifieke locatie, ook even los van het AZC.

Het voordeel als je een relatief klein AZC zou realiseren, dus laten we zeggen 300/350 plekken, dan blijft er best veel ruimte over op het terrein om daar nog iets anders te doen. Alleen daar zitten nogal wat haken en ogen en een grote bak onzekerheid aan, omdat de A4 nog steeds verbreed zal gaan worden, althans dat is wat we tot nu toe nog altijd horen vanuit Rijkswaterstaat. Alleen wanneer dat gebeurt, is zeer onzeker en uiteindelijk of het ook echt gaat gebeuren, dat weet ik ook niet. Maar het ministerie zegt in ieder geval het terrein niet tot 2029, waarschijnlijk nog wel later, nodig te hebben. Of we dus bijvoorbeeld flexwonen rendabel kunnen maken op die locatie, hangt heel erg af van hoe lang je hem tot je beschikking hebt. Dus dat is een gesprek dat we zeker gaan voeren met onder andere de woningcorporaties de komende maanden, maar daar kan ik op dit moment geen antwoord op geven, behalve dan dat het ruimtelijk gewoon past. Hoeveel woningen en hoe hoog enzovoort, dat is allemaal de volgende stap, maar het ligt in de lijn der verwachting dat we eenzelfde soort verdeling van doelgroepen zouden hanteren als dat we nu doen op het Hof van Elsenburg. Dus dat er spoedzoekers, Rijswijkse spoedzoekers, statushouders, misschien Oekraïners, in zouden kunnen komen te wonen.

De Partij van de Arbeid vroeg: zijn er andere vormen van huisvesting bekend op dit moment voor AMV’s dan het hotel, het Best Western hotel? Nee, op dit moment hebben we daar geen andere mogelijkheden voor. Als uw Raad akkoord gaat, over een week of twee, met het voorstel, dan gaan we uiteraard wel op onderzoek uit, maar voor nu is dat de meest kansrijke locatie voor AMV's die we hebben. Ook omdat we dat al in aanloop naar het vorige raadsvoorstel over AMV's in december uitentena hebben onderzocht, samen met het COA, de politie et cetera. Daar was u allemaal bij, bij die vergadering. De vraag werd nog gesteld over AMV in regionaal verband. Die heb ik al beantwoord, dus zo gauw wij een raadsbesluit hebben en ik dus ook met een mandaat aan de regionale regietafel zit om afspraken te maken om Pagina 27 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

onderhandelingen aan te gaan, dan zal ik ook die AMV vraag op tafel leggen. Ik verwacht afgaand op de gesprekken die we tot nu toe hebben gehad aan die tafel met de andere gemeenten, dat we daar wel uit gaan komen, mits ook wij als gemeente iets te bieden hebben, als we onze AMV-contingent daar willen plaats in een andere gemeente. Dan werd er een vraag gesteld over de bedragen van de bonussen. Het grappige is dat ik ze zelf nog even na heb zitten rekenen, net tijdens de behandeling van de andere agendapunten. Ik kwam er in eerste instantie op uit dat ze niet klopte, maar toen werd ik gelukkig gecorrigeerd door de ambtelijke ondersteuning en ze kloppen wel degelijk. De vraag, concreet van D66, was: hoe kan het dat het bedrag voor de bonus in scenario 2a hetzelfde is als bedrag voor de bonus in scenario 3a, klopt dat? Dat komt omdat in die twee scenario's de opvang niet duurzaam is volgens de definitie van het ministerie. Duurzaam betekent vijf jaar of langer. Wat dat betekent is dat je dus alleen maar een bonus krijgt over de bijzondere opvanglocatie of de bijzondere opvang die je biedt, in dit geval zijn dat dus AMV’s. Dus als je 50 AMV opvangplaatsen biedt voor twee jaar, dan krijg je daar dus wel een bonus over van 2000 euro per plek, maar dus niet voor al die andere plekken.

Dus ook als je bijvoorbeeld 2000 plekken zou bieden, maar voor maar twee jaar, dan krijg je daar dus nul bonus over, omdat ze als ze regulier zijn niet duurzaam zijn. Dus dat is hoe die bonus systematiek werkt. De vraag over jeugdhulp, jeugdzorg, andere vormen van zorg, dat is iets wat in feite niet bij de gemeente terechtkomt, maar dat valt onder de verantwoordelijkheid van het COA, net als alle andere vormen van gezondheidszorg. Dus dat zal niet op de gemeentebegroting drukken. Twee jaar naar vijf jaar, volgens mij heb ik daar ook al antwoord op gegeven. We zijn dan toekomstbestendig en we hebben dan duurzame plekken geleverd. Je vermijdt inderdaad kapitaalvernietiging, want als je voor een opvanglocatie van twee jaar gaat, dan moet je bedenken dat het dan echt meer gaat om een soort noodopvang locatie. Stel we nemen het Hof van Elsenburg weer als voorbeeld, dan komen daar niet het soort flexunits te staan, zoals er nu staan. Overigens zijn die inmiddels al behoorlijk verouderd, maar de nieuwe generatie daarvan zijn een stuk hoogwaardiger. Maar als je voor twee jaar opvang kiest, dan moet je meer denken aan, ik moet wel oppassen dat ik niet het frame hier te veel beïnvloed, maar toch wat meer gebouwen van zeer tijdelijke aard. Ik wil niet zeggen een tentenkamp, maar meer hele, hele chique partytenten. Misschien heeft u ze in de media wel eens gezien.

Dat klinkt wat oneerbiedig. Dat is op zich zijn ze verwarmd en kun je daarin slapen, maar als je voor een langere periode gaat dan heb je dus gewoon volwaardige opvang gebouwen. Vraag over flexwonen heb ik beantwoord. Even kijken. Dan vroeg mevrouw van Schie van het CDA nog naar de participatie. De participatie waar we nu voor kiezen is dat we zeggen: we willen eigenlijk eerst een locatie en dan starten we met de participatie. Ik had liever ook een wat uitgebreider traject bewandeld met de inwoners, zoals bijvoorbeeld in de gemeente Hilversum gedaan. Daar hebben we ook naar gekeken. Is dat nou nog mogelijk in dit stadium, als we voor 1 november aan de wet willen voldoen? Eigenlijk is het korte antwoord daarop nee, dus vandaar ook dat we zeggen: we willen aan de wet voldoen, dat betekent dat we een bod moeten doen, dat betekent dat we een keuze moeten maken, dat betekent dus ook dat de aard van de participatie iets anders zal zijn. Dat betekent nog niet dat de inwoners geen randvoorwaarden, geen wensen of bedenkingen mee kunnen geven, die we dan vervolgens weer in het raadsvoorstel van september, dus een definitieve keuze om echt te gaan bouwen, meenemen. Dan mevrouw van Schie die zichzelf tegensprak. Daar wil ik even op reflecteren. Het is ook inderdaad best wel een lastig dossier, omdat we het hebben over plekken, we hebben het over bonussen, we hebben het over uitruilen.

Het wordt al heel gauw een soort koehandel, een soort handjeklap. Dat is iets waar ik me vanaf het begin dat ik dit doe al eigenlijk aan heb geërgerd. Aan de andere kant, dit is gewoon hoe dit gaat en we moeten het gewoon over aantal hebben, we moeten het over plekken hebben en het zijn ook best wel grote aantal, ook omdat de opgave gewoon heel groot is, het probleem gewoon heel groot is. Soms dan raak je wel eens kwijt het feit dat we het hier over mensen hebben en daar moet ik mezelf ook steeds maar aan herinneren. Het helpt dat ik ook vanuit inburgering en vanuit Pagina 28 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

integratie best vaak mensen spreek die dit soort traject hebben doorlopen, die weten hoe het is om in een AZC te zitten of in meerdere AZC's. Dat heeft mij alleen maar gesterkt in mijn overtuiging dat we hier serieus mee om moeten gaan met deze problemen en naar oplossingen moeten zoeken. Overigens niet alleen maar voor mensen die hier naartoe gekomen zijn op de vlucht hoor, maar voor alle Rijswijkers. De vraag werd ook nog gesteld: hoe groot is de bijdrage die de provincie krijgt als aan 75 procent minimaal van hun opgave voldoen? Dat is moeilijk in te schatten, want het hangt nogal vanaf of we op 76 procent uitkomen of 100 procent. Ook hoe dat dan vervolgens weer verdeeld gaat worden, want daar heeft de provincie best wat vrijheid in. Dus de focus ook in het raadsvoorstel is echt in eerste instantie op de Rijswijkse situatie. De laatste vraag, dat is ook meer een advies of een wens die ik ter harte zal nemen, namelijk aan andere gemeenten ook vragen om hun best te doen om zoveel mogelijk opvangplekken te regelen. Dat zal ik zeker meenemen en dat is ook elke keer weer als we met de regiogemeenten bij elkaar zitten, is dat onderwerp van gesprek.

Om nog een keer daar iets over te zeggen: dat zijn op zich hele goede gesprekken en ik verbaas me ook over hoe constructief iedereen aan tafel zit, maar weet wel dat uitdagingen die hier in Rijswijk leven ook in al die andere gemeenten spelen. Nogmaals vind ik dat we het hier in Rijswijk nog op een best nette, transparante manier doen. Daar wil ik u, voorzitter, en uw Raad graag voor bedanken en dan laat ik het daar ook bij voor mijn eerste termijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, wethouder van Malsen, voor de uitgebreide uitleg en beantwoording van de vraag. Ik begreep dat er van een aantal behoefte is aan even vijf minuten schorsing. De stad heeft dat net ook gehad, dus ik schors de vergadering even voor vijf minuten voordat we doorgaan met het tweede termijn. Dank u wel. Als iedereen weer zou willen zitten, dan gaan we starten met de tweede termijn. Dan ga ik graag hetzelfde rijtje langs als net. Dan begin ik bij mijnheer Zoghbi, van Wij. Rijswijk. Heeft u nog iets voor het tweede termijn? U heeft het woord. De heer Zoghbi: Dank u wel, voorzitter. Bedankt voor de beantwoording van onze vragen. We hebben nog één onbeantwoorde vraag en dat is de vraag over het Best Western hotel. Wordt dit nu door de gemeente als een toekomstbestendige opvangplek gezien? Verder geeft u aan in uw beantwoording dat donderdag in het overleg veel punten besproken gaan worden.

Laat u goed informeren en ontvangen wij als Raad graag alle nieuwe informatie voor de raadsvergadering. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Zoghbi. Dan gaan we naar mevrouw ten Brummelaar, Rijswijks Belang. Behoefte aan een tweede termijn? Mevrouw ten Brummelaar: Dank u wel, voorzitter. De wethouder allereerste bedankt voor de beantwoording op de vragen. We zijn nog wel benieuwd hoe het gaat zitten met de mensen die straks toegewezen worden aan Rijswijk vanuit het AZC als we dat gaan doen. Hoe het zit met de toewijzing van woningen. De woningnood is hoog in Rijswijk. Hoe gaat de wethouder dat uitleggen aan mensen die al zes jaar op een wachtlijst staan? Verder hebben we eerder vanavond gehoord dat we in aanmerking komen voor de 500.000 euro in verband met de jeugdcriminaliteit. Hoe handig is het om als gemeente met die aantekeningen ook nog jeugdige en asielzoekers hier te gaan opvangen? Daarbij zijn we dan ook benieuwd hoe het valt met bijvoorbeeld de inzet van de politie. Valt dit ook onder de variabele kosten en hoe gaan dit soort kosten dan precies doorberekend worden als dat nodig mocht zijn? U heeft ook gevraagd waar ik de informatie vandaan haalde, of Rijswijks Belang, over een relatief welvarende gemeente.

Dan kan ik een quote halen uit een artikel van het AD van 21 januari, waarin staat: spreidingswet gemeente Rijswijk moet volgend jaar plek maken voor 306 asielzoekers. Omdat Rijswijk een relatief welvarende gemeente is, moeten ze zeven plekken meer regelen dan als alleen het inwoneraantal zou worden meegenomen. Dus wij zijn dan ook benieuwd hoe het AD aan deze wijsheid komt. Over een eventuele bonus, geld inkomsten, Pagina 29 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

zouden wij graag zien dat dit terugvloeit naar onze inwoners, bijvoorbeeld in verlaging van belastingen en vaste lasten. We hebben de wethouder ook horen zeggen goed te willen zorgen voor alle Rijswijkers, dat stellen we natuurlijk allereerst op prijs. We vragen ons wel af of de wethouder zich kan voorstellen dat dit ook bij een groot deel van de Rijswijkers zal steken, met alle stijgende kosten, de hoge woningnood en zo kan ik nog wel een rijtje opnoemen, maar ik denk niet dat dat van toepassing is. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw ten Brummelaar. Dan ga ik naar mijnheer van der Baan, heeft u nog behoefte aan een tweede termijn? U heeft het woord. De heer Van der Baan: Dank u wel, voorzitter en dank u wel, wethouder. Dank voor de ruime toelichting ook op alle andere vragen van de partijen. Wij onderschrijven ook het goede gesprek hier inderdaad, dat is erg waardevol en prettig. Ik denk ook dat het komt omdat we al ervaring binnen Rijswijk hebben met het opvangen van asielzoekers. Dat scheelt natuurlijk enorm in de onzekerheid en we hebben ook nog voor de hand liggende locatie als suggestie, dus we blijven het graag zien als kans. Het is ook goed te merken dat er inspiratie ontstaat voor de bonus gelden, dus dank ook voor het meenemen van de suggestie voor Don Bosco bijvoorbeeld.

Het zal echt helpen bij het draagvlak van dit soort beslissingen, om ook het geld te kunnen gaan oormerken met elkaar, hier als Raad. Dus dat vinden we een inspirerende gedachten en hopen dat andere partijen ook met voorstellen op dat vlak zullen komen of koppelingen. Dat was de tweede termijn. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer van der Baan. Dan ga ik naar mijnheer Braam, Beter voor Rijswijk. Heeft u behoefte aan een tweede termijn? De heer Braam: Jazeker. Allereerst wil ik in ieder geval de wethouder bedanken voor een zorgvuldige voorbereiding. Het voorstel zoals het ligt is al breder dan denk ik gevraagd is, maar het biedt wel duidelijkheid. Dus dat is denk ik erg belangrijk. Niet alleen voor ons, maar ook zeker in de richting van de mensen die buiten toch daar tegen ons aankijken en met grote vraagtekens zitten van hoe gaat Rijswijk daar uiteindelijk mee om. Wat wel in ieder geval bij ons nog ook nog erg leeft is: hoe gaat uiteindelijk straks het vervolg proces? U heeft het over de regiotafels, dat daar goed overleg is, maar er zit toch een gemeente bij, net al even genoemd Westland, die de hakken in het zand zet en niets doet. Maar is ook een gemeente, zoals bijvoorbeeld Wassenaar, die gewoon veel meer hooi op de vork neemt, die zo'n 700 asielzoekers extra opneemt om maar even dat heel hard te noemen. Dus dat is wel een extra reserve.

Is het juist dat aan het einde van de rit, als al die regiotafels hun cijfertjes bekend hebben gemaakt, dat de commissaris eigenlijk maar één ding hoeft te doen. Dat is vervolgens een klap te geven op het aantal en dat eigenlijk, even plat gezegd, hem geen ene moer hoeft te interesseren hoe de gemeentes een en ander hebben opgelost. Dus wellicht dat Wassenaar in dit geval, het velsje van het Westland wegwerkt. Of werkt dat anders? Dat zou ik nog wel graag van u willen horen. Voorzitter, ik wens u veel succes met dit proces. U weet dat Beter voor Rijswijk geen voorstander is van welke manier ook van opvang voor asielzoekers. Die horen gewoon opgevangen te worden in de regio waar ze zoveel mogen vandaan komen. Dus daar zullen we niet in veranderen, maar we begrijpen dat u een opdracht heeft vanuit de wet die er ligt en zullen uiteraard u verder de ruimte geven om daarin te acteren. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Braam. Dan gaan we naar de heer el Majjaoui, voor de tweede termijn. U heeft het woord. De heer Majjaoui: Dank, voorzitter, voor het woord.

Ik heb nog een specifieke vraag, heb ik net in andere bewoording gevraagd: ziet de wethouder mogelijkheid om zich te beperken alleen maar tot de volwassenen en de minderjarigen toch bij de regiogemeentes de mogelijkheid te zien, zodat de voorzieningen beperkt blijven tot de volwassenen in plaats dat je dan verschillende voorzieningen Pagina 30 van 38

Concept verslag Forum Samenleving 9 april 2024

moet gaan regelen? Dus focus enkel alleen op de volwassenen en de minderjarige bij de regiogemeenten, onder andere Delft bijvoorbeeld, de mogelijkheid te bezien. Dat scheelt ook in de kosten. Scheelt ook in de capaciteiten. Maar dan de vraag er rest ook: behouden we ook dezelfde vergoeding? Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw van Nunen, Partij van de Arbeid. Mevrouw Van Nunen: Voorzitter, ik heb even behoefte om op mevrouw ten Brummelaar te reageren als dat ook mag, al is het geen Raad maar een Forum. Maar zij maakt ook politieke statements en daar wil ik even graag op reageren. Al even tegen mevrouw ten Brummelaar ook melden, gewoon een feit, dat het gaat om twee verschillende geldstromen. Als ze het hebben over jeugdzorg, armoedebestrijding van onze eigen inwoners en de komst van asielzoekers. Wil ik toch even melden, want het lijkt alsof het allemaal ten koste van elkaar gaat. Is niet zo. Ik wil ook bezwaar maken tegen wat mevrouw ten Brummelaar zegt over de financiële middelen die we krijgen voor preventieve jeugdzorg, als het gaat om criminaliteit. Daar naast de best wel geraffineerde link die ze legt met de komst van AMV’s. Ik vind dat niet terecht en ik vind dat ook heel suggestief. Maar goed dat is mijn en daar … De voorzitter: Dan geef ik natuurlijk ook mevrouw ten Brummelaar het woord, want u stelt haar een vraag.

U heeft het woord. Mevrouw Ten Brummelaar: Dank u wel, voorzitter. Laat ik vooropstellen dat de link, zoals ik denk dat mevrouw van Nunen hem invult, niets te maken heeft met AMV's maar heeft te maken met de bescherming van de AMV's die hier komen. Dan heb ik het over mensenhandel en de toenemende criminaliteit in Rijswijk. Dus dan heb ik het over die jeugdigen die hier komen in bescherming nemen tegen de criminaliteit waar wij nu mee te maken hebben. Dus ik leg totaal niet de link met eventuele criminele AMV's of wat dan ook, want ik denk niet dat dat aan de orde is, dat vooropgesteld. Het gaat er niet om of ik weet hoe de financiële stromen lopen, het gaat er om wat de Rijswijkse burger denkt. Het beeld van de Rijswijkse inwoners is dat wij op dit moment een probleem hebben, een financieel probleem, dat zij daarin tekort worden gedaan, dat er mensen zijn die nauwelijks hun hoofd boven het water kunnen houden, dat we als Rijswijkse gemeente wel weer ervoor kiezen om een heleboel AMV’s op te vangen. Dat is het beeld wat er is. Laat ik vooropstellen dat ook wij van Rijswijks Belang hier absoluut geen voorstander van zijn om dit nu weer te doen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw ten Brummelaar. Voordat het een een-twee wordt … Mevrouw Van Nunen: Precies.

Ik wilde alleen maar even tegen mevrouw ten Brummelaar zeggen dat wij daar zelf een taak in hebben om goede voorlichting te geven hoe het zit en niet alleen de beeldvorming te volgen. De voorzitter: Gaat u nu een vraag stellen aan mevrouw ten Brummelaar? Wilt u dan … Dan gaat mevrouw ten Brummelaar weer en de koffiecorner is straks nog open. Mevrouw Van Nunen: Ik heb nog één punt, voorzitter. Ik hoor de wethouder zeggen dat we wel degelijk in een goed tijdpad zitten om 1 november te halen, dus we zitten gewoon op schema. Dat is goed om te horen, zitten zeker niet aan de voorkant van het proces wat betreft ook de andere gemeenten. Ik proef eigenlijk, ook door de wethouder gezegd, dat acht gemeenten goed aan die tafel zit en één gemeente niet. Dan hoor ik liever dat Rijswijk bij die acht hoort dan dat die bij zich zou scharen onder die andere ene deelnemer aan de regietafel die niet meewerkt. Voorzitter, dan nog een voordeel van duurzame opvangen. De vraag is aan de wethouder of hij dat ook ziet. Acz'ers kunnen natuurlijk bij een vaste plek, ook zeker in de toekomst bij een status, beter integreren. Dat Pagina 31 van 38