Concept verslag begrotingsdebat 8 november 2022

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

er is wel extra capaciteit binnengekomen weer om hieraan te werken dus ik hoop daar wel op korte termijn een stap in te kunnen zetten. Even kijken. Dan hebben we nog een motie van de ChristenUnie samen met GroenLinks over extreem weer. Klimaatadaptatie, ja, ik, absoluut, ik ondersteun uw zorg daarin, of sterker nog, ik deel uw zorg daarin. Dat hoeft u niet, ik denk niet dat u dat vreemd vindt gezien mijn achtergrond. Ik vind het ook een mooie motie en we zullen dit ook, ik wil dit graag overnemen. Het uitvoeringsprogramma klimaatadaptatie wordt momenteel al opgesteld, het is de bedoeling om eind dit jaar, begin volgend jaar het uitvoeringsprogramma in de raad te gaan bespreken. Daar hebben we nu ambtelijk al een eerste aanzet voor gemaakt maar het verhaal moet wel even goed bij elkaar geschreven worden en we willen ook graag de inbreng van de raad daarin verwerken. En daarbij kan de raad ook richting, kan door de raad ook richting worden gegeven aan algemene beleidskaders als die noodzakelijk zijn. Over het crisisplan, voor zover wij weten hebben organisaties bijvoorbeeld als Veiligheidsregio Haaglanden hebben crisisplannen voor als er iets optreedt, een crisis optreedt. We hebben daar natuurlijk zelf vanuit de gemeente ook al een programma voor als er iets gebeurt, dan gaat er een heel scenario in werking.

Dus ik wil wel toezeggen dat ik ga kijken in hoeverre wij deze plannen voldoende zijn momenteel, en als dat niet voor Rijswijk niet voldoende is dan kunnen we daarnaar kijken hoever we daar nog iets aan gaan aanpassen of ja, veranderen. ChristenUnie heeft ook nog een vraag gesteld over energielabel C van de panden van bedrijven in de Plaspoelpolder. Ja, dat is iets, dat onderkennen wij, dat zien we ook. Zoals mijn collega al aangaf gaan wij sowieso in gesprek met ondernemers in de algemene zin, dus dan wordt dit ook naar voren gebracht. Handhaving, ja, dat is iets, dat gaat zeker plaatsvinden. Dat wordt in principe door de ODH door ons gehandhaafd. Maar het moet natuurlijk ook niet zo zijn dat we op die manier onze kas proberen te spekken, het is meer om mensen aan te zetten om daadwerkelijk die maatregelen te gaan treffen. En nogmaals, de urgentie voor het klimaat voel ik zeker. Dan hebben we nog een motie Warme winter, vreemd aan de orde van de dag, van de ChristenUnie. Ja, we ondersteunen de strekking van die motie en we willen hier ook wel een plan voor gaan maken. Voorzieningen die al open zijn zouden we beter onder de aandacht kunnen brengen zodat inwoners weten dat ze daar gebruik van kunnen maken.

Maar tegelijkertijd gaan we ook wel met accommodaties het gesprek aan omdat er ook vanuit hen, en dat zal u niet verwonderen, de zorg komt dat als zij open moeten zijn en een warme plek moeten bieden, dat ze daarvoor de kachel aan moeten zetten en dat ook hun kosten daarbij aanzienlijk omhooggaan. Dus daar moeten we het gesprek dan mee aangaan hoe we daar een weg in gaan vinden. Dus we gaan kijken hoe we dit op die manier wel mogelijk kunnen maken. Dan denk ik dat ik hierbij al mijn vragen en moties gehad heb, dank u wel. De voorzitter: Goed, dan gaan we door met wethouder Van Malsen. De heer Van Malsen: Ja, dank voorzitter. Ja, ook dank voor alle vragen en moties uiteraard. Evenals mijn collega’s ben ik daar u heel erkentelijk voor, evenals alle positieve woorden en complimenten richting het college, dat doet een mens goed. Ik ga beginnen met de motie die aangekondigd is door de fractie van Rijswijks Belang omtrent het plaatsen van kwetsbare doelgroepen. Hij is dan weliswaar niet ingediend maar ik wil er toch even wat over zeggen.

Allereerst is deze motie best wel breed geformuleerd, dus het is vrij onduidelijk wat nou precies de doelgroepen en de locaties zijn waar deze motie betrekking op zou hebben, en als we hem op deze manier, nou, zouden aannemen dan zou dat impliceren dat de gemeente goedkeuring moet geven voor het plaatsen van iedereen uit een kwetsbare doelgroep in een hotel of andere locatie. En dan zou het dus bijvoorbeeld ook kunnen gaan over, nou ja, mensen met een geestelijke beperking, slachtoffers van huiselijk geweld of schoolkinderen die een schoolreisje maken in een hotel, als die dan niet geplaatst worden zonder expliciete toestemming van de gemeente dan hebben ze een probleem. Dus dat is Pagina 29 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

om die reden al heel moeilijk, zo niet onmogelijk, om te handhaven. Het is hoogstwaarschijnlijk niet juridisch af te dwingen. En de heer Weterings noemde ook een aantal voorbeelden van waarom deze motie is ingediend, en ja, ik begrijp die zorgen ook wel die bij de fractie in ieder geval leven. Er is één voorbeeld in het bijzonder waar ik toch eventjes op in wil gaan en dat is die van het COA. Het COA heeft een afspraak met het Best Western gemaakt, heeft ons daarover geïnformeerd dat dat eraan zat te komen. Wij hebben daarop uw raad, nou ja, zo snel als mogelijk ook geïnformeerd, uiteraard waren wij verrast ook door dit nieuws dat er nog vijftig asielzoekers in het Best Western zouden verblijven. En daarna hebben we ook naar het Best Western het signaal afgegeven dat wij hier graag over geïnformeerd willen worden als dit soort verzoeken in het vervolg onze kant op komen. En dat hebben ze ook toegezegd evenals, nou ja, het COA die daar zelf ook nogal gedachten bij had met bij de gang van zaken. Het voordeel daarbij is ook voor het COA en Best Western dat we door deze, nou ja, goede verstandhouding in ieder geval met het COA ook hebben kunnen zorgen dat de mensen die nu in het Best Western zitten, de asielzoekers, nou ja, de begeleiding en ondersteuning krijgen die ze nodig hebben.

Dat neemt niet weg dat het natuurlijk gewoon in het algemeen netjes van dit soort organisaties zou zijn dat ze ons tijdig informeren zodat we, nou ja, ervoor kunnen zorgen dat er geen onwenselijke situaties ontstaan. Dus wat betreft de motie van Rijswijks Belang, al is die nog niet ingediend, zou ik wel willen toezeggen dat ik in ieder geval deel één, de eerste clausule uit het dictum uit wil voeren, namelijk het goed afspraken maken met deze organisaties en verder zou ik, nou, hoop ik dat de fractie de motie zoals die er nu uitziet niet meer in hoeft te dienen. Dan de fractie van Wij. Rijswijk, die stelde in eerste instantie een aantal vragen gerelateerd aan de casus die ik net oplepelde, namelijk het flexwooncentrum, hoe staat het daarmee? Nou is het zo dat wij 1 december officieel de bestuursovereenkomst met het COA beëindigen, dat we ook de toegang krijgen tot de locatie, dus tot het terrein. We zijn daar op het moment, nou ja, een planning aan het maken van hoe de verbouwing eruit gaat zien. Het COA is op dit moment bezig met de voorbereidingen om het terrein op te leveren zodat we daar de boel kunnen gaan verbouwen. De statushouders die aan Rijswijk gekoppeld zijn die in het azc zaten die zijn inmiddels ook naar het Best Western verhuisd. Dat is op ons initiatief om zo ook, nou ja, wat rust op de locatie te houden en ook voor de mensen die er straks weer komen te wonen.

Die zijn daar gehuisvest op kosten van het COA, wij hebben namelijk een aanspraak gemaakt op de Hotel- en accommodatieregeling, dat is een regeling die het COA in het leven geroepen heeft die gemeenten helpt met dit soort casussen. Dus op die manier wordt dat bekostigd en op die manier zouden wij maximaal zes maanden onderdak kunnen bieden aan de statushouders in het Best Western. De verwachting is dat we in het vroege voorjaar volgend jaar definitief opengaan met het flexwooncentrum, en daarbij kijken we uiteraard wel naar of er een gefaseerde instroom kan zijn als een aantal units al gereed zijn, om daar vast mensen naartoe te verhuizen. En voor wat betreft het plan in het algemeen, want dit is natuurlijk maar deel 1 van het flexwoon, van onze flexwoonambities, er komt nog meer aan. We hebben onlangs een subsidieaanvraag ingediend bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. En ik wil uw raad daar graag op het moment dat wij daar meer van af weten, alsook er meer bekend is over de planning in het algemeen, over informeren. Dus dat, daar kom ik bij u op terug. Dan de motie van Wij. Rijswijk over het bedanken van de vrijwilligers. Een hele mooie motie in mijn ogen. Eventjes de punten afgaand, want er staan nog een aantal punten in.

Voor wat betreft de buurtpreventieteams, wat ik begrepen heb is dat al die buurtpreventieteams wel degelijk bij ons in beeld zijn en dat die ook, nou ja, gewaardeerd worden door team veiligheid en dus ook de gemeente. Ik zit even de tekst op te zoeken van de motie want dat is nogal belangrijk. Bereiken we alle vrijwilligers? Het onderzoeken of we alle vrijwilligers in Rijswijk weten te bereiken en die de waardering geven die ze verdienen, dat is iets waarvan ik ook kan toezeggen dat we dat gaan doen. Zorgen dat we zo spoedig mogelijk alle vrijwilligers uitnodigen voor de Pagina 30 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

bedankdag, dat is een actie die inmiddels al uitgezet is, dus dat gebeurt dus voor de vrijwilligers die wij in beeld hebben, die zijn uitgenodigd voor de bedankdag in januari. En voor wat betreft het laatste punt uit het dictum van deze motie onderzoeken wij graag wat de mogelijkheden zijn om een zo groot mogelijke groep vrijwilligers te bedanken, hoe we dit in kunnen vullen en ook wat dit financieel vraagt, dus dat is voor wat betreft die motie. Dan de VVD, heeft een motie ingediend rondom het wel of niet zijn van een pinautomaat van de gemeente. Ja, daarover, de procedure hiernaartoe in ieder geval rondom Welzijn Rijswijk, want dat is het deel van de motie dat binnen mijn portefeuille valt, Welzijn Rijswijk heeft op tijd een begroting ingediend. Daar bleek al uit dat er, nou ja, een tekort zou zijn van 85.000 euro. Toen is er binnen de gemeente gezocht naar dekking voor die 85.000 euro, die is niet gevonden. En vandaar dat die op deze manier in de halfjaarsrapportage terecht is gekomen. De begroting overigens, die is getoetst op inhoud en ja, op haalbaarheid, en nou ja, de begroting is eigenlijk voor dezelfde, hetzelfde pakket diensten als in het jaar daarvoor. Echter, door stijgende kosten, onder andere cao-lonen en huur van het vastgoed was de begroting circa 85.000 euro hoger.

De motie roept op tot het voorstellen van het, nou ja, geven van dit bedrag, of geven is misschien niet het juiste woord, maar het ter beschikking stellen van dit bedrag aan Welzijn Rijswijk in de vorm van een lening. Het feit is dat wij subsidieaanvragen beoordelen aan de hand van de Algemene Subsidieverordening. En de Algemene Subsidieverordening verleent geen grond voor het geven van een lening, zeker niet als een deel van een reeds toegekende subsidie, als het een deel van een reeds toegekende subsidie betreft. Dus dat is iets wat, nou, we doorgaans niet doen want dat is in strijd met die verordening. Dus als wij een deel van de subsidie als lening zouden verstrekken dan gaan we in tegen onze eigen verordening. En bij het museum, dat wordt ook in de motie genoemd, dat het museum, dat dat eerder een casus was waarin een dergelijke constructie gedaan was. Bij het museum ging het erom dat ze tijdelijk geen liquiditeit hadden maar wel een meerjarige dekking voor dit geld. Bij Welzijn Rijswijk is de situatie anders, de dekking is er niet en een lening helpt Welzijn Rijswijk daarom dus ook niet om, nou ja, in het vervolg dit soort discussies en tekorten te vermijden. Want ze moeten die lening dan weer terug gaan betalen boven op het geld dat ze mogelijk dan nog tekortkomen.

Dat gezegd hebbende begrijp ik wel de zorgen die leven bij uw raad rondom deze organisaties, Welzijn Rijswijk in het bijzonder. We zijn inmiddels een traject gestart met de organisatie waarin we regelmatig gesprekken hebben om ambtelijk en bestuurlijk niveau over hoe wij als gemeente en Welzijn Rijswijk samen willen werken, hoe Welzijn Rijswijk ook samenwerkt met haar partners. Maar ook wat de subsidierelatie mogelijk is of moet zijn tussen de gemeente en Welzijn Rijswijk. Dus dat is een toezegging die ik in ieder geval wil doen, is dat we in die gesprekken zo veel mogelijk alle opties open zullen houden. Dan heeft de VVD ook nog een vraag gesteld over de Trias-locatie, wat gaan we daarmee doen? We zijn op het moment aan het kijken naar de exacte bestemming van die locatie, of daar voorzieningen willen regelen of dat het bijvoorbeeld een woonbestemming kan krijgen. En nou ja, de voorkeur gaat ook uit naar dat laatste, ook conform de motie die door uw raad is aangenomen. Verkamering en splitsing, u vroeg, of de heer Sleddering vroeg naar een onderzoek dat gedaan is rondom het splitsen en waar dat al verboden is in Rijswijk conform bestemmingsplannen. Dat is een onderzoek dat gedaan is in het kader van het paraplubestemmingsplan.

Paraplubestemmingsplan zelf zal volgend jaar uw kant op komen maar het onderzoek, het resultaat van het onderzoek dat kunnen we u begin volgend jaar doen toekomen. Dan het CDA. Het CDA vroeg naar wat is het volgende woonfondsproject, zoals iedereen denk ik wel in de krant heeft kunnen lezen zijn de woningen die gebouwd zijn, of gebouwd gaan worden vanuit het woonfonds afgelopen maandag in de verhuur gegaan. Dus dat betekent dat mensen zich kunnen inschrijven, dat betekent dat op dit moment wij dus ook kunnen beginnen met het evalueren van wat werkt er aan het woonfonds, wat kan beter, waar moeten we nog meer van doen? En daar gaan we de komende maanden dus mee aan de slag en daar zal Pagina 31 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

ook, nou ja, in meegenomen worden van ja, hoe gaan we hiermee verder? Dan de motie van het CDA rondom de uitvoering van de witgoedregeling. Ik pak hem er even bij. De motie roept op om de doelgroep uit te breiden voor de energietoeslag tot 150 of 170 procent van de bijstandsnorm, dat is iets wat we nu aan het onderzoeken zijn, althans het bereiken van die doelgroep van 150 procent. Dat doen we in het kader van een intensiveringsplan armoedebestrijding dat we aan het ontwikkelen zijn. Daar gaat nog wat tijd in zitten, dus voor wat betreft deze motie, de huishoudens met een inkomen tot 150, 170 procent van het geld van de bijstandsnorm te ondersteunen met energietoeslag, zal dat daarna pas kunnen, dus nou ja, dat zal dus na het einde van dit jaar waarschijnlijk pas gebeuren en dan is de termijn voor deze tranche van de energietoeslag al gesloten. Dus in die zin is dat heel lastig uitvoerbaar. Daarnaast de witgoedregeling uitbreiden naar huishoudens met een inkomen van 150 tot 170 procent van de geldende bijstandsnorm en deze regeling uit te voeren via de bijzondere bijstandsregeling. De witgoedregeling zoals die nu in de aanpak bestrijding energiearmoede staat is sowieso, nou ja, niet toereikend om de hele doelgroep tot en met 130 procent van de bijstandsnorm te bereiken.

Het is overigens sowieso een regeling die niet zomaar aan iedereen, die niet zomaar voor iedereen beschikbaar is en ook niet zomaar, wij gaan ook niet zomaar koelkasten naar mensen toe brengen. Het is op inschrijving en wordt vervolgens ook getoetst of het daadwerkelijk nodig is en of het witgoed ook daadwerkelijk in aanmerking komt voor deze regeling. Maar om het, om de regeling te betalen uit de bijzondere bijstand, dat zou betekenen dat we een regeling die nu al financieel onder druk staat gaan gebruiken om de witgoedregeling te bekostigen. En daarmee laten we, nou ja, de vier ton die nu gereserveerd staan in de aanpak energiebestrijding laten we open. En die zouden we dan weer terug moeten betalen aan het Rijk. De heer Van Enk: Mag ik een interruptie … De voorzitter: Jazeker. De heer Van Malsen: Nee, volgens mij niet. Nou wel of niet? De voorzitter: Dan doen we het anders. Dan … Nee, nee. Nee, doen we het anders. Als het college geweest is doe ik nog één keer een vragenrondje, want dat ook een beetje aan de vraag van mevrouw Woudstra. Dus houd hem vast. De wethouder vervolgt zijn betoog. De heer Van Malsen: Ja. Goed, nou … De heer Van ‘t Eind: Voorzitter, toch een punt van orde. Volgens mij hebben we gewoon nog tweede … De voorzitter: De heer Van ’t Eind. De heer Van ’t Eind: Volgens mij hebben we gewoon nog tweede termijn.

En dan kunnen we reageren op de antwoorden van het college, dus ik heb eerlijk gezegd, maar ik weet niet of ik voor iedereen spreek, niet behoefte om hierna nog nog een keertje te reageren want dan hebben we drie termijnen, ik vind dat nergens op slaan. De voorzitter: Ja, u bent strenger dan de voorzitter, het zij u gegund. De wethouder.

Pagina 32 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

De heer Van Malsen: Dank, voorzitter. Goed, dus even om mijn punt rondom die motie af te maken, om die redenen zou ik hem, hoewel ik hem zeer sympathiek vind, willen ontraden. Dan werden er rondom de dementievriendelijke gemeente nog een paar vragen gesteld, maar eerst zal ik reageren op de motie zelf. Nou, ook dit is een motie waar we positief tegenover staan. In 2018 waren we onderdeel van dementievriendelijke regio, en op dit moment is het beleid is versnipperd. We doen, we hebben geen apart beleid per ziektebeeld, we doen wel zaken rondom dementie zoals respijtzorg, de casemanagers, Alzheimercafé, Florence organiseert zaken rondom dementie. En we vinden het ook zorgelijk dat de prognose in Rijswijk is dat we in 2050 een verdubbeling hebben in het aantal mensen met dementie. Dus dit is een motie waar wij positief tegenover staan. Alleen het enige punt waar ik nog iets op wil aanmerken is de planning. De nulmeting uitvoeren in het eerste kwartaal van 2023 dat is lastig haalbaar omdat we daarvoor ook met een aantal maatschappelijke partners in gesprek moeten en die ook moeten betrekken bij die nulmeting, dus ik zou willen voorstellen om dat te veranderen van het eerste kwartaal 2023 naar 2023 breed. En daarover ook nog wat vragen over de mantelzorgers en dementie. Hoeveel mantelzorgers krijgen er waardering? Dat zijn er 1.452 waarvan twaalf jonge mantelzorgers.

O, dat was het. Ja, dat was hem. Dan de Partij van de Arbeid. Die stelde een aantal vragen, de eerste was: hoe gaan wij als college meer ervaringskennis uit doelgroepen betrekken? Ik heb een, nou ja, een onderzoek in gang gezet om te kijken of wij een soort, zoals ik het dan noem, raad der wijzen kunnen opstellen waarin mensen uit de doelgroepen, nou, in plaats nemen, die wij dan als klankbord kunnen gebruiken om te kijken of ons beleid aansluit bij de behoeften en noden van deze groep. Dan het uitkiezen van één wijk voor integraal armoedebestrijding. In de Muziekbuurt is afgelopen jaren een gebiedsprogramma ontwikkeld en uitgevoerd in samenwerking met een hele lijst maatschappelijke partners. Dat wordt begin volgend jaar geëvalueerd en we kijken dan hoe we verder kunnen gaan naar volgende jaren en of dat ook in andere wijken een aanpak is die we willen hanteren. En ik zal daarbij ook integraal armoedebestrijding meenemen als een van de overwegingen om hiermee verder te gaan. Dan het integraal armoedebeleid zelf, ik heb, nou ja, ik zei net al dat we bezig zijn met een actieplan intensivering armoedebeleid voor in ieder geval de komende twee jaar, daar zitten een aantal punten in die we nu aan het uitwerken zijn en te zijner tijd zullen we uw raad daar ook in meenemen.

Een aantal dingen zijn we nu ook al aan het doen zoals bijvoorbeeld meer subsidie richting partners zoals Stichting Urgente Noden, Sintvoorieder1, en de voedselbank. Uiteraard zijn dit allemaal hele kortetermijnzaken want vooral, nou, organisaties als de voedselbank zijn natuurlijk mooi dat ze er zijn en we hoorden net ook al dat ze het heel zwaar hebben. Alleen zijn ze niet de enige, maar het zou natuurlijk altijd een ambitie van ons college moeten zijn dat organisaties als de voedselbank overbodig zouden moeten zijn, dus dat is iets waar ik, dat ik ook in mijn ambitie meeneem. Nou, de plannen rondom samenwerking met Welzijn Rijswijk heb ik net ook al kort iets over gezegd. Dan de Huisvestingsverordening, er komen een aantal wijzigingen in de Huisvestingsverordening aan. De eerste zal zijn de wijzigingen rondom splitsing en woningvorming, die zullen wij voor het eind van dit jaar uw raad doen toekomen en dat betekent dat de besluitvorming hoogstwaarschijnlijk in januari zal zijn. Dan zijn er ook nog de wijzigingen rondom opkoopbescherming en zelfbewoningsplicht, alsook de nieuwe Doelgroepenverordening. Die verwachten wij in het voorjaar van 2023 uw kant op te laten komen, en er zijn ook wijzigingen in de Huisvestingsverordening die regionaal afgestemd en gedaan worden en die zullen in juni, dat wil zeggen medio 2023, uw raad op, met uw raad gedeeld worden.

Dan de vraag van de Partij van de Arbeid nog steeds, wat doen we om 30 procent sociale huur te behouden? We houden een woningbouwprogrammering bij waarin alle projecten staan en of het sociale woningbouw is en sociale huur dat welteverstaan middenhuur of anders. Dit wordt ook ieder jaar naar de provincie, naar de regio en de provincie gecommuniceerd. En hier monitoren we ook de plannen voor de woningvoorraad en zien we waar we kunnen bijsturen naar 30 procent sociaal of waar we middenhuur Pagina 33 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

kunnen toevoegen, en dat is, nou ja, dat is nu iets waar we ook actief naar aan het kijken zijn, waar kunnen we dat toevoegen en hoe kunnen we die koerswijziging die we als college, als coalitie hebben ingezet, gestalte geven, en daar worden ook de corporaties nauw bij betrokken door middel van bijvoorbeeld de lokale prestatieafspraken. Tot slot de ChristenUnie vroeg ons om ruimte te behouden in het denken rondom de spreidingswet en vluchtelingen. Ten eerste wil ik zeggen ook in het kader van het eerste wat ik zei rondom de motie van Rijswijks Belang dat wij op het moment een goede verstandhouding hebben met het COA, dat is toevallig een puntje waar ik het vandaag, nou ja, telefonisch gewoon heel kort over gehad heb. En we blijven ook met ze in gesprek voorlopig, want we willen, conform wat ik eerder zei, goede afspraken met ze kunnen maken. En mocht het zover komen dat wij ook de zorg van asielzoekers of vluchtelingen van wat voor aard dan ook op ons krijgen, dan betekent dat per definitie dat deze mensen tot de Rijswijkse bevolking behoren en dat ze zodoende ook onder onze zorg vallen. Voorzitter, dat was het in de eerste termijn. De voorzitter: Dank u wel. Als u het nog even volhoudt kan ik vanuit mijn portefeuille op vijf punten ingaan.

Ik wil in eerste plaats de raad danken voor de constructieve houding waarin u de begroting tegemoetziet en de positieve sfeer in het debat, dat wordt opgemerkt. Ik begin bij de motie van, even kijken, Beter Voor Rijswijk, mijnheer Cupedo. Een onverzettelijke activist voor mobiel cameratoezicht. Ik moet daar het volgende over zeggen. Er zijn een aantal malen is het dossier gepasseerd, wij zijn bijna op het punt om de raad daar uitgebreid te informeren. In het coalitieakkoord is opgenomen dat we extra gaan investeren in flexibel cameratoezicht, dat willen wij ook. Team veiligheid is in samenwerking met de politie bezig met de uitwerking van het voorstel van twee flexcamera’s, om die aan te schaffen en vanaf 2023 in te zetten op eerste instantie openbare orde overlastlocaties, dat is precies wat de raad ook wil en we komen er dus aan toe om dit uit te voeren. Ik zal u daar binnenkort over berichten. De inzet zijn, ja, wel kostbaar. De aanschaf kan worden gedekt uit de huidige begroting, de structurele kosten voor het beheer en de inzet van de camera’s niet. Het gaat daar bijvoorbeeld om licenties en onderhoud, zo wordt mij gemeld, maar ook voor variabele kosten voor het plaatsen en verwijderen van camera’s. Dus daar kom ik zeer binnenkort mee naar uw raad. Bij dit voorstel zijn er wat kanttekeningen.

Cameratoezicht kan alleen worden ingezet als andere middelen in de aanpak van de overlast niet hebben geholpen en is een ultimum remedium. Het staat niet op zichzelf en moet onderdeel zijn van een breder pakket aan maatregelen. U weet dat. Het preventief inzetten van cameratoezicht is op grond van artikel 151c van de Gemeentewet niet toegestaan, er moet altijd een veiligheidsprobleem zijn waardoor het concreet kan worden ingezet. De inzet brengt kosten met zich mee, we zetten de instrumenten in op plekken waar dat nodig is. In samenwerking met politie wordt op dit moment bekeken of het ook mogelijk is om cameratoezicht in te zetten op afvaldumpingen. Daarbij gaat het namelijk buiten de verantwoordelijkheid van de politie om, omdat het gaat om leefbaarheidsproblematiek. Dus ik zou u willen verzoeken om deze motie, die ik best wel begrijp, nog even aan te houden en de rapportage tot u te nemen die binnenkort zal verschijnen. Dan ga ik naar de motie van GroenLinks en de PvdA Rijswijk inzake anoniem solliciteren. Ikzelf voorop, ik begrijp het engagement. En ik heb hier in het verleden veel over gesproken met Rabin Baldewsingh, oud-wethouder van de PvdA, op dit moment is hij volgens mij rijksinspecteur voor de discriminatie, ik zie hem regelmatig op televisie verschijnen.

Ja, we hebben er goed naar gekeken en we hebben in Rijswijk op dit moment geen voornemen om te gaan werken met anoniem solliciteren, pilots bij andere gemeenten laten vaak beperkte meerwaarde zien. Dat is ook wel uit de publicaties op te maken. Niettemin snappen wij het punt en we zijn bezig met inclusie en diversiteit in ons wervings- en selectiebeleid. We zijn aan de slag met taalgebruik in vacatureteksten en op de website Werken voor Rijswijk en het organiseren van workshops en trainingen voor managers en andere selecteurs, dus we zijn er echt actief mee aan de gang. Natuurlijk zien we

Pagina 34 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

het maatschappelijk belang en de meerwaarde voor de organisatie om alle talenten potentieel op de arbeidsmarkt te bereiken en kansen te bieden, meer dan ever, zou ik willen zeggen. En we blijven werken aan nieuwe manieren om daar invulling aan te geven. Alleen dit instrument vinden we dan toch wat minder passend en beschikbaar en effectief. Dus we gaan in de toekomst beschikken over een divers opgebouwd personeelsbeleid dat is toegerust voor de gemeentelijke opdrachten. Dus om die reden zou ik zeggen, neem hem terug en kijk even wat we het komende jaar verder aan activiteiten uitvoeren. Het engagement is er, maar dit instrument past ons wat minder op dit moment. Dan ga ik naar de CDA-D66-motie om inwoners uit te nodigen voor de raadsvergaderingen. Ik heb dat met de griffier voorbesproken en die vindt het eigenlijk meer een opdracht aan de griffie en aan het presidium. Dus als u … Ja, toezegging, zijn geen toezeggingen die ik kan doen. Maar de griffier en ik vinden allebei, laat de raad er even naar kijken. Dan zijn we er bijna. Dan heb ik nog een oproep aan mevrouw Van Nunen van de PvdA om nog eens heel goed te kijken naar huiselijk geweld. Daar ben ik het mee eens. Er gebeurt meer dan wij willen en zien, dus ik wou voorstellen dat de burgemeester met de wethouder zorg hier nog eens goed naar kijkt.

Die toezegging wil ik doen, omdat het belangrijk is, ook voor de leefbaarheid en zorg van alles wat er achter de voordeur gebeurt. Daar gebeuren die we niet willen, die niet kunnen en die niet horen bij onze samenleving. Dus ik wil er met de wethouder zorg nog een keer heel goed naar kijken om door te lopen of wij inderdaad gewoon alle mogelijkheden wel voldoende geëxploreerd hebben. Dan eindig ik met de VVD die om een motie vraagt om verplaatsing van het oorlogsmonument. Terecht, geen bezwaar. Dan wou ik graag afsluiten in de sfeer waarop Coen Sleddering ook zijn bijdrage heeft ingekleurd. Dames en heren, wij leven in een rare tijd met metafysische problemen en veel beslommeringen, oneindige beslommeringen. Er is een Franse rechtsfilosoof geweest genaamd Voltaire, die in de tijd van de revolutie in Frankrijk in 18, nee, in 1789 zei: dames en heren, het is te veel. En hij zei: il faut cultiver notre jardin. Dames en heren, we moeten gewoon de tuin eens goed gaan bijhouden. Dank u wel. Ik begrijp dat u toe bent aan een schorsing en die gun ik u bij dezen. We zijn geschorst tot tien voor zeven. Dames en heren, ik hoop dat u een goed diner had. Het is ietsje later geworden, is meestal wel een goed teken. Dus dan gaan we nu gauw verder met de tweede termijn van de raad. En dan houden we gewoon dezelfde volgorde aan.

Dan begin ik met de fractie Beter Voor Rijswijk, met de heer Kruger. Mijnheer Kruger, u mag het zeggen. Volgens mij is het niet verplicht om achter het katheder te gaan. We gaan nu gewoon in gesprekhouding. Mijnheer Kruger, u heeft het woord. De heer Kruger: Dank u wel, voorzitter. Tien minuten zal ik niet nodig hebben in tweede termijn denk ik. Bedankt voor de antwoorden die gegeven zijn en de reacties ook op de vragen die we hebben gesteld, we hebben er alle vertrouwen in. Met name ook de antwoorden van wethouder Van de Laar die echt aangaf dat waarschijnlijk de ellende met die onderzoeken die moeten gebeuren en die bouwplannen, dat dat dus eigenlijk alleen maar geldt voor wat locaties die nu in ontwikkeling zijn en dat bestaande locaties, want ik moet er niet aan denken dat de werkzaamheden in de Bogaard straks twee jaar stil kunnen staan omdat we dat eerst moeten gaan onderzoeken van hoe zit dat nou ook alweer. Dat is goed om te horen. We hopen in ieder geval wel, het zal wat schade op gaan leveren, hopen dat dat beperkt zal blijven. Ja, wat verder betreft schrok ik een beetje van de reactie op de laadpaaltjes.

U zegt dat er over een paar jaar moeten er drieduizend van die dingen staan, ik denk dat we geen normale parkeerplaats meer overhouden als u dat doet op de manier zoals we nu doen, en ook dat u grote laadmogelijkheden langs de doorgaande wegen gaat creëren zal dat ook weinig bieden. Ik wijs u in ieder geval op de ontwikkeling van de waterstof. Iedereen houdt hem maar af dat het zo duur is om waterstof te maken, maar ook iedereen weet dat er vaak meer elektriciteit wordt opgewekt, ook nu al, waar ze niet weten wat ze ermee aan moeten. Er wordt zelfs gratis stroom geleverd op

Pagina 35 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

bepaalde tijden. Dat leent zich enorm veel om waterstof daarvan te maken, die kan je bewaren. Bovendien, Shell is bezig met grote projecten om fabrieken neer te zetten om grootschalig waterstof te produceren in Nederland, met name ook voor het wegvervoer. Dus in al die voorspellingen daar kom je dat zelden tegen, dus ik hoop alleen dat die drieduizend, het lijkt me een nachtmerrie dat dat geen werkelijkheid wordt, dat het er minder zal worden en dat er wellicht wat meer laadmogelijkheden straks gaan komen voor waterstof, want … Ja, oké, vind het geweldig maar dat in ieder geval dat we die ontwikkeling ook in de gaten houden waarmee we in ieder geval kunnen voorkomen dat er een wildgroei ontstaat aan die laadpalen. Want waterstof kan je gewoon tanken bij ieder tankstation in de toekomst. De voorzitter: Even een interruptie, mijnheer Van Enk. De heer Van Enk: Ja, even een interruptie. Ik wilde nog aan de heer Kruger vragen, hij heeft net de wethouder een toezegging ontlokt om een laadpalenbeleidsnota uit te brengen. De heer Kruger: Nou, die wisten we al. De heer Van Enk: En in welke stap, welke trede staan die laadpalen volgens u volgens het STOMP-principe? De heer Kruger: Hoe noemt u dat, het? De heer Van Enk: Het STOMP-principe. De heer Kruger: STOMP-principe? De heer Van Enk: Het is een uitvoeringsnota gebaseerd op de mobiliteitsnota.

De heer Kruger: Ik vind het geweldig wat u zegt maar we zitten natuurlijk ook te … We krijgen dus op korte termijn daar een notitie over, vanwege te vormen beleid, daar mogen we toch ook nog wat van vinden. Maar weg van alle andere notities, er zijn zoveel veranderingen in de hele maatschappij en inzichten en ontwikkelingen dat je daar niet blind voor moet blijven, dat je ook moet kijken wat de toekomst ons nog meer voor moois of lelijks gaat brengen. En omdat ik aangeef dat er meerdere laadstations gaan komen geschikt voor waterstof, want dat is uiteindelijk ook een stuk toekomst, en daardoor ook meerdere auto’s gaan rijden op waterstof, dat is gewoon een gegeven. Dus met die ontwikkeling denk ik ook dat we rekening moeten houden en niet te hard moeten gaan lopen om daar drieduizend van die laadpalen neer te zetten. Dat lijkt ons een duidelijke zaak dus daar moet ook zeker naar gekeken worden en men moet dan ook bereid zijn om straks dit soort dingen te gaan bijstellen als blijkt dat het anders is, als dat we straks met drieduizend laadpalen zitten en er geen klanten voor zijn. Ik kan u wel vertellen dat momenteel de verkoop van elektrische auto’s nou niet zo best loop vanwege de hoge energieprijzen om die dingen af te vullen, dus ook daar stagneert de markt weer een beetje. Maar goed, dat even terzijde.

Verder hebben wij een aantal moties aangekondigd die we zouden indienen, en de antwoorden die we daarop hebben gekregen, ja, dat stelt ons toch wel een beetje gerust. Met name over toch de concrete stappen die men onderneemt met betrekking tot het vaststellen van vaste op- en afstapplekken, waar het college al mee bezig is. Ik hoop dat het college daar op zo’n kortst mogelijke termijn met een reactie komt naar de raad waar we iets aan hebben. Daar hebben we alle vertrouwen in. Dus de motie die ik heb aangekondigd die zal ik niet indienen. En ik laat hem in de la liggen van ons hoofdkantoor voor het geval dat er niks van terechtkomt. Dat is inderdaad bij Ed, in de la. We hebben ook Pagina 36 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

een motie, chippen en katten verplicht maken, chippen. Die zullen we ook niet indienen, ik heb vertrouwen in de reactie van de wethouder dat we inderdaad het chippen gaan stimuleren, dat er projecten komen waarin mensen dus tegen een laag bedrag hun kat kunnen laten chippen. En het is natuurlijk niet echt haalbaar om iedere handhaver straks met een scanner de straat op te sturen. Die man heeft misschien wel andere dingen ook te doen dan alle katten te gaan scannen of ze wel gechipt zijn. Dus we hebben daar in ieder geval vertrouwen in en ook met het oog dat er dus wat wettelijke veranderingen komen die dus voor iedereen gaat gelden in het hele land. De motie cameratoezicht, nou, het verheugt ons te vernemen dat er voorlopig twee mobiele camera’s worden aangeschaft die te verplaatsen zijn. Daarin voorziet ook de begroting om die erbij te halen, en ik denk al dat de aanwezigheid van die camera’s een verlichting zal brengen. En zeker bepaalde groepen die iedere keer komen tot samenscholing, de zaak daar vervuilen en wat dan ook, zal stimuleren om daar maar niet meer te komen. En als ze dan zich elders gaan ophalen, nou, wat is er nou mooi aan dat dat ding verplaatsbaar is, dan zet je hem dus elders neer. Dus wat dat betreft zal ik ook deze motie niet indienen, en wachten op de verdere ontwikkeling.

En dan de laatste motie die ik hier heb liggen dat is de Wmo-indicatie voor onbepaalde tijd. Nou, de fracties van ook van Partij voor de Arbeid, Wij., D66 en CDA hebben daar heel erg positief op gereageerd. We denken dat het een hele goede motie is om zo dadelijk in stemming te brengen. En verder heb ik wat notities gemaakt maar daar zijn geen concrete vragen meer over. Dat was het wat mij betreft in de tweede termijn. De voorzitter: Goed, gaan we naar GroenLinks, de heer Van ’t Eind. De heer Van ’t Eind: Ja, dank u wel voorzitter en ook bedankt aan het college voor de beantwoordingen. Ik denk ook niet dat ik tien minuten nodig heb, ik heb vooral behoefte om te reageren aan een aantal antwoorden op onze voorstellen. En dan begin ik even met de reactie van het college op de motie rond het accommodatiebeleid en de aanscherping daarvan. Allereerst zou ik willen aangeven dat we blij te horen zijn dat het college ten aanzien van de groei van de stad dat op een brede manier aanvliegt. Momentje hoor. En dat in de breedste zin van de stadontwikkeling ziet en ook in de regio.

Maar de gehele beantwoording, om eerlijk te zijn, begreep ik niet, en zeker niet de ontrading van de motie want op het moment dat je een motie ontraadt dan moet er wel echt een reden zijn om het te ontraden, dan wel om dat het niet uitvoerbaar is technisch of financieel of juridisch, en daar is hier toch echt geen sprake van. Ik zou het college toch willen oproepen om deze motie vooral als een aanmoediging zien van waar het college mee bezig is. En daarnaast wel een aanscherping omdat wij graag zouden willen zien in de voorstellen die naar de raad komen ten aanzien hiervan ook wel echt te onderzoeken in hoeverre we ook actief en proactief kunnen optreden als gemeente, ook ten aanzien van maatschappelijk vastgoed. Dus wij zijn zeker niet voornemens deze motie in te trekken, maar dat had u denk ik al begrepen uit mijn reactie. Dan ten aanzien van het amendement. Nou, we hebben net ook al overlegd met onze mede-indieners ten aanzien van het isoleren. Wij zullen het amendement iets aanpassen. Ik zal het zo toe doen komen aan de griffie. Ten aanzien van de financieringstermijn zullen wij tot en met 2025 zeggen in plaats van tot en met 2026, gezien de onzekerheden rond 2026, rond het begrotingsjaar 2026. Ik heb ook nog wel behoefte om heel even kort te reageren op de reactie van de wethouder. We zijn heel blij met de positieve reactie van het college.

Wij vroegen ons wel even af, en dat is dan ook even een vraag, in de beantwoording werd er heel erg gewezen ook naar landelijke regelingen. En uiteraard moet in de uitwerking er ook gekeken worden naar de landelijke regelingen en daarop aansluiting plaats moet vinden en dat moet niet dubbelop zijn. Maar los van de landelijke regelingen, want we weten helemaal niet hoe snel de Rijksoverheid nog gaat hè, er moeten nog allemaal plannen komen, vinden we wel dat dit plan of dit voorstel wat we ingediend hebben sowieso doorgang moet vinden en nou ja, Pagina 37 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

nog even een reactie van de wethouder daarop, dat het niet zo kan zijn dat op het moment dat de landelijke overheid niet met regelingen komen dat we dan deze regeling niet zouden uitvoeren. Ik hoor het graag van het college. Dan ten aanzien van de motie Extreem weer, we zijn blij met de reactie van het college en wij zien dat het college met het overnemen van die motie ook de urgentie onderkent om breed te kijken naar wat de effecten zijn van de klimaatverandering op onze stad en op onze openbare ruimte, en ik wil toch nog maar even benadrukken hoe belangrijk dat is hè. Dat gaat over mogelijke extra doden bij hitte, dat gaat ook over het functioneren van onze infrastructuur en openbare ruimte, bruggen die niet open kunnen, et cetera, et cetera. Maar zijn blij met het feit dat het college de motie overneemt en deze zullen we dan ook niet in stemming brengen. En dan tot slot de motie ten aanzien van het aannamebeleid. Ja, daarover het volgende.

Wij, en hoe zal ik dat voorzichtig uitdrukken, waren eerlijk gezegd wat verbaasd over deze reactie van het college, omdat er wat ons betreft compleet ongefundeerd, ongefundeerd gesteld wordt dat anoniem solliciteren niet zou werken, gebaseerd op de burgemeester noemde iemand die hij kent waarvan die begrepen heeft dat … Ja, dat is toch geen reden om wel of niet te vinden of wel of niet te concluderen dat anoniem solliciteren niet zou werken? Dat gezegd hebbende, gezien de reactie van het college en nou ja, toch enige tegenstribbel in dat opzicht en ook gezien onze aanname dat als we deze op dit moment in stemming zouden brengen dat die dan geen meerderheid zal halen, gaan we hem aanhouden. En ik zeg aanhouden, niet intrekken, we houden hem aan en we zullen hem betrekken bij de verdere discussie die wij nog gaan voeren over bestuurlijke vernieuwing in samenwerking met de ambtelijke organisatie, en nou, daar hoort ook een stukje organisatiecultuur bij en daar zullen we hem dan alsnog bij betrekken. Dat voor mijn tweede termijn, dank u wel voorzitter. De voorzitter: Goed, dan gaan we door met de heer Weterings, Rijswijks Belang. De heer Weterings: Voorzitter, dank u wel.

Laat ik starten met wethouder Bentvelzen complimenten geven voor de zorgen bij Don Bosco en haar snelle reactie en actie op de motie, dat ze al gelijk in gesprek gaat kan ik zeer waarderen en ben ik eigenlijk wel, ja, blij dat, ja, de nood haar bereikt heeft. Hebben andere partijen gelukkig hebben dat afgelopen periodes laten zien bij Don Bosco, daar moet echt wat gebeuren. Dus ja, er is al een toezegging gedaan dus bij dezen bedankt. Dan zou ik even willen gaan naar de afdeling grofvuil en afvalstoffenheffing. Wethouder Wit gaf aan dat Rijswijks Belang met heel veel moties zou komen. Nou, ik heb wel zegge en schrijve twee moties en één amendement. Dus waar u het woord veel moties vandaan haalt, ja, misschien een dwaalspoor maar ik heb ze in ieder geval niet. Dus ik weet niet met welke vergadering u zich verwart maar er is ooit wel een keer heel veel moties ingediend maar vanavond in ieder geval niet. Voorzitter, het betreft hier een amendement op de verordening van de afvalstoffenheffing. Ik heb al toegelicht in mijn eerste termijn dat deze verordening nu op de agenda staat. Het betrekt de eigen bijdrage van twaalf euro vijftig. Het amendement is dan bij deze ook gewoon ingediend en ik heb al een, ja, in mijn eerste termijn al bij een uitleg gegeven waarom wij vinden dat dat eraf kan inzake met de allerhoogste afvalstoffenheffing voor Rijswijk die we al hebben.

En het feit dat er in de praktijk zich uitwijst dat er, ja, bijplaatsingen en, extra bijplaatsingen, en dat soort, ja, praktijken plaatsvindt wat gewoon niet wenselijk is. Dus vandaar het amendement is dan bij dezen ingediend. En wat ik ook aangaf, staat trouwens ook in het collegewerkprogramma, er is al eens beschreven over twee keer gratis ophalen van grofvuil, gratis bestaat niet want uiteindelijk wordt daar wel voor betaald vanwege een andere belasting. Maar goed, waarschijnlijk u had gewoon om dit amendement aan te nemen, dan zijn we van deze eigen bijdrage af. Voorzitter, en dan de motie met betrekking tot het aanbieden van, de aanbiedtijd van grofvuil. Ik heb al aangegeven, op dit moment is het tussen vijf uur ’s morgens en half acht ’s morgens de aanbiedtijd. Nou, in praktijk wijst ook uit dat Pagina 38 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

mensen dat gewoon niet doen en dat levert vooral voor de handhaving heel veel werk op om, ja, te handhaven op mensen die gewoon na hun werk eigenlijk hun vuil buitenzetten. En zoals ik al aangaf, deze tijden die, in een ver verleden zijn die bepaald terwijl ook andere buurtgemeentes, drie van de zes gemeentes wat ik al zei waar Avalex meer verbonden is, doen het al die avond ervoor. Dus eigenlijk lopen wij daarin een beetje achter. En we hopen dus dat deze motie ook breed wordt gedragen. Ik zal ook de constatering en overwegende weglaten, heb ik al uitgesproken in mijn eerste en tweede termijn. Spreek uit dat de aanbiedregels aangepast moeten worden naar het aanbieden van grofvuil op dezelfde dag van vijf en half acht en avond voorafgaande vanaf negen uur. Voorzitter, en dan eigenlijk het laatste punt wat ik wilde aankaarten. Betrekking tot de motie Voorkom wildgroei plaatsing kwetsbare groepen. Ik vind het eigenlijk één, heel flauw dat de wethouder eigenlijk, ja, heel erg makkelijk spreekt over de motie. Maar ja, goed, trek hem heel breed hè, je benoemt niet precies de gevallen. Als ik hem niet heel genuanceerd breed had gebracht was het van ja, je sorteert weer op doelgroepen. Je praat weer over de statushouders, over de vluchtelingen, over de arbeidsmigranten, over de Polen.

Ik heb hem juist heel breed getrokken om over kwetsbare doelgroepen te spreken om uit die discussie te blijven dat wij ons alleen maar richten op bepaalde doelgroepen. En dan vind ik het, naast dat ik het flauw vond, die opmerking over de breedte van de motie, vind ik het eigenlijk, ja, schrikbarend hoe de wethouder spreekt over eigenlijk, ja, als we eigenlijk deze zouden aannemen dan is het einde zoek want dan komen er allerlei doelgroepen misschien in de problemen. Ik zou juist als wethouder zeer geïnteresseerd zijn in wie zich hier huisvesten in Rijswijk, welke groepen er komen, of we op tijd worden geïnformeerd. Zoals ik al aangaf, de afgelopen periode bent u overlopen door organisaties die u een mededeling deden. Ze deden u een mededeling. We hebben geplaatst of we gaan plaatsen of we gaan zoveel groepen daar neerzetten, in plaats van de vraag: mogen wij? Kunnen wij? Is de raad akkoord dat wij dit gaan doen in Rijswijk? U bent totaal overlopen met heel veel doelgroepen. En dat vind ik echt schrikbarend. Als u nu zegt: nou goed, we gaan hier niks mee doen, dan geeft u eigenlijk een vrijbrief voor al die instanties die hier mensen gaan plaatsen de komende periode. Als u dat niet in uw eigen regie wilt houden.

En ik wil niet dwingen tot dat we alles moeten weten, maar het is toch juist gewoon heel fijn, ook met bij wijze van spreken als hier een hele grote brand uitbreekt in de Plaspoelpolder, welke mensen er daar zitten? Is toch fijn dat de gemeenteraad of de gemeente daarvan op de hoogte is? En als u ook de motie goed leest vragen wij eigenlijk aan u om met die instanties in overleg te gaan over het plaatsen van mensen in Rijswijk. Wij vragen u dus in gesprek te gaan en in overleg te gaan, dat sowieso de gemeente wordt geïnformeerd als er een kwetsbare groep wordt geplaatst, en te onderzoeken als ze tegen de afspraken in toch mensen plaatsen, of het nou arbeidsmigranten zijn of Polen of kwetsbare groepen van Fonteynenburg of wie dan ook, ik wil geen enkele groep uitsluiten hierin, dat ze strafbaar gemaakt kunnen worden als ze tegen de regels in iets doen wat ons kan schaden. Want u bent niet op de hoogte van welke mensen hier worden gehuisvest, is natuurlijk een hele kwalijke zaak. Dus ik wil u echt nog een keer vragen, leest u de motie nog een keer goed door. Hij staat er ontzettend genuanceerd, bewust ook gedaan met onze groep. En probeer hier gewoon eigenlijk leergeld uit te halen, wat hier staat had eigenlijk al moeten gebeuren. We moeten in control zijn met de mensen die we hier huisvesten. Geen vrijbrief geven aan instanties, aan personen, om hier maar hun gang te gaan.

Dat is de boodschap die ik u wil meegeven met de motie. En bij dezen dus, spreek uit dat het college in gesprek gaat met de organisaties en afdwingt deze niet zonder overleg met de gemeente of de gemeenteraad mensen uit een kwetsbare doelgroep te plaatsen in de gemeente Rijswijk, en te onderzoeken of het mogelijk is hiertegen een dwangsom of juridische procedure te starten wanneer deze afspraken niet worden nagekomen. Het is een heel simpel verzoek. Dank u wel.

Pagina 39 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

De voorzitter: Goed, gaan we verder met mijnheer Van Dam van Wij. Rijswijk. De heer Van Dam: Wij. Rijswijk. Ja, hartelijk dank voorzitter. In ieder geval wil ik beginnen met het college te bedanken voor de duidelijke beantwoording in de eerste termijn. Met de kostendelersnorm is mooi om te horen dat we op koers liggen en in 2023 in ieder geval een hele grote groep jongeren die in de bijstand zitten daarmee kunnen verblijden, dat is positief. Ook reactie op de taalachterstanden, we zien, nou, we zien de rapporten graag tegemoet. Die is al gedeeld? Nou goed, maakt niet uit, in ieder geval dank daarvoor en de beantwoording voor het azc, dat geeft in ieder geval wat meer inzicht in de stand van zaken. Als ik zo de eerste termijn hoor in de raad dan zien we grote gelijkenissen denk ik in de bijdrage wat denk ik een positief iets is hè, energiecrisis, inflatie die wat doet met onze bevolking maar ook de groeiende stad en de energietransitie worden benoemd. Ja, en die groeiende stad daar zou ik nog, ik wil even ingaan op een paar moties die daar te maken mee hebben. Want het is een juiste conclusie, we zijn hard aan het groeien, we bouwen veel bij. Maar ons inwonersaantal dat stijgt ook enorm.

Nou ja, en daar horen een paar ontwikkelingen bij en ik wil ingaan op die faciliteiten die benoemd worden, en specifiek in de motie van Rijswijks Belang en GroenLinks met voorzieningen op peil, want die is bij ons in ieder geval heel positief ontvangen. En wij wilden ook in ieder geval daarvoor voor stemmen. Want het is, we bouwen geen stad met zijn allen, of we bouwen geen huizen maar we bouwen een stad en daar horen faciliteiten bij, en die faciliteiten staan onder druk, het is daarom enorm belangrijk dat we dat in het oog houden en nou, in ieder geval een goede reactie van de wethouder dat daarnaar gekeken wordt en dat er zelfs een onderzoek wordt gedaan naar die druk op de faciliteiten en dat dat in het voorjaar dan naar ons toe zou komen. Maar ik werd toch ook net als mijn buurman hier van GroenLinks toch wat verrast dat die dan wordt afgewezen. En ik zou dan in de tweede termijn toch nog iets specifieker willen horen waarom die dan wordt afgewezen, is dat alleen omdat we het nu al doen, dus is die eigenlijk overbodig, of zit daar nog iets anders achter? En als we hem dan toch indienen en hem toch, nou ja, als we daar toch straks over gaan stemmen zou ik iets mee willen geven voor de uitvoering. Want juist ook voor onze nieuwe ontwikkelgebieden zou zo’n toets heel erg nodig zijn.

Ik praat dan bijvoorbeeld over RijswijkBuiten, maar ook de bestaande ontwikkelingsgebieden zoals hier in de Bogaard waar we echt moeten kijken naar hoe we onze faciliteiten neer gaan zetten. Want het laatste wat we willen is dat we nieuwe inwoners, nieuwe Rijswijkers hier in onze stad krijgen die eigenlijk meer gericht zijn op Den Haag of op Delft. En dat moeten we voorkomen, dus ik hoop dat dat kan worden meegenomen in de uitvoering van de motie mocht die worden aangenomen. Dan de motie van de VVD, het verhoogde budgetten voor evenementen. Denk ik ook zeer positief. Ja, ik denk dat het ruimschoots nodig is dat we als Rijswijk gaan investeren in die evenementen. Maar ook daarvoor in de uitvoering hoop ik dat we dan gaan kijken naar of we ook evenementen kunnen toevoegen aan de andere kant van het spoor. Want we hebben een aantal evenementen waar we echt heel trots op kunnen zijn, het Strandwalfestival, supermooi evenement, Dickens Festival, en we hebben er nog een aantal die ik, nou ja, ik ga ze niet allemaal langs. Maar dan zien we aan de andere kant van het spoor in quote unquote Nieuw Rijswijk, wat allang niet meer zo nieuw is, dat het daar dan een beetje tegenvalt.

Dus ik zou de wethouder willen meegeven, kunnen we dan ook kijken of we daar iets voor kunnen vinden, zeker met het nieuwe budget? Dan het isolatiefonds van GroenLinks en de ChristenUnie als ik goed heb … Nee, niet? Oké, in ieder geval van GroenLinks. Ik vind het een positieve motie, ik denk dat als we kijken naar de energietransitie dan moeten we gaan verduurzamen in Rijswijk, dat is broodnodig, en hoe we dat gaan doen, nou, daar zijn ambtenaren als het goed is hard mee aan de slag. En ik denk dat een van de knelpunten echt is, en dat is niet alleen in Rijswijk, dat is overal, is het isoleren van onze huizen. Daar kan je de meeste winst mee halen maar dat is tegelijkertijd ook niet voor iedereen mogelijk, dus ik denk dat we zeker als

Pagina 40 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

gemeente daarin iets moeten gaan doen. Maar de manier waarop, dat is nog een vraagteken, en ik denk zeker niet dat dit een slechte motie is alleen heb ik wel mijn vraagtekens, ook zeker na de eerste termijn van de wethouder. Want die zegt dat in 2025 en ’26 zou de uitvoering van een dergelijk amendement ervoor zorgen dat we in de rode cijfers belanden. Dan nu hoor ik dat die veranderd wordt en dat we alleen tot en met 2025 daarin krijgen. Dan de volgende vraag aan de wethouder van is het dan nog handig om zo’n motie te doen voor zo’n korte tijdsperiode? Heeft het dan zin? En neemt dat, zeg maar, dat risico weg? Ja, dan nog een kort woord over mensen uitnodigen voor onze vergaderingen, ook een zeer sympathieke motie en daar gaan we zeker voor voorstemmen, alleen wil ik wel meegeven dat het natuurlijk altijd een tweerichtingsverkeer is. Dus naast dat wij hier mensen uitnodigen naar de raad is het van allergrootst belang dat wij zelf als partijen en als gemeente ook naar de mensen toegaan en dat het nooit kan zijn van ze komen niet, dus we zien ze niet, maar dat we zeker ook ons best doen om het andersom te doen. Dat is een van de redenen waarom wij überhaupt zijn begonnen als partij. Dat wou ik nog even meegeven. Dan als laatste de motie over de Wmo van BVR gesteund door PvdA, D66 en ook wij. Zeer goede motie.

We vinden dat de Wmo gebruikersvriendelijker moet zijn, zowel voor de cliënt als voor de zorgaanbieders. Dat de administratieve druk dan moet afnemen, want als iemand in langdurige zorg zit, dan hoeft die niet elke keer dat papierwerk in te vullen. Dus in dat opzicht is het hartstikke positief. Wel willen we meegeven dat het natuurlijk nooit zo mag zijn dat omdat ze die Wmo indicatie een keer hebben of dat proces een keer doorlopen, dat we ze geheel uit het beeld verliezen. Dus laten we alstublieft kijken in de uitvoering dat die mensen natuurlijk wel dan ieder jaar of in ieder geval vaak in contact komen met de gemeente of de zorg die ze krijgen nog aansluit bij de zorgvraag die ze hebben. Want het mag niet zo zijn dat we dat contact helemaal verliezen. Nou goed, dat wil ik graag meegeven en misschien ook een vraag aan de wethouder om daar misschien nog even kort op te reageren. Dan onze eigen moties, in ieder geval hartelijk dan voor de positieve reactie op onze motie voor de vrijwilligers in Rijswijk. Hartstikke positief om te horen dat de wethouder welwillend is om even een nieuwe check te doen of iedereen wel bedankt wordt, om daar een nieuwe blik op te werpen. Onze motie die hebben we aangepast. Want ik denk dat de wethouder gelijk heeft en dat het misschien niet helemaal haalbaar is om echt bij elke bank een bak te zetten.

Een afvalbak wordt gebruikt als deze zichtbaar bereikbaar en makkelijk is in het gebruik en in de praktijk blijkt een deel van de afvalbakken niet echt effectief te zijn. Daarnaast zijn afvalbakken die niet of nauwelijks gebruikt worden en kan de wethouder een toezegging doen om de status van de afvalbakkenplannen 2018 op te vragen en deze met de raad te communiceren? Wij zien dan ook dat de afvalbakkenplannen uit 2018 een levend document gaat worden, dat we periodiek terugzien in deze raad en ook weer teruggekoppeld wordt aan de inwoners zodat we met zijn allen kunnen werken aan een schoner Rijswijk. De afvalbakkenmotie staat als het goed is nu ook op iBabs en die heet niet meer: voor elke bank een bak, maar die heet: een bak op de juiste plek. Minder leuke titel, maar ik hoop dat de wethouder zich nu beter kan vinden in wat er nu instaat. Daarbij wil ik laten voor de tweede termijn. Dank. De voorzitter: De griffier meldt dat we één motie nog niet ontvangen hebben. De griffier licht even toe. De heer …: Danny, de laatste motie, heb jij die gemaild ofzo? De heer Van Dam: Ja, als het goed is, is die gemaild naar Manuela. Nou, we zullen hem nog een keer toesturen. De voorzitter: Ja, de griffie is weer in control? Altijd, he? Heel goed. Oké, zullen wij het debat verder voortzetten? Dan gaan we naar mevrouw Woudstra van D66. Pagina 41 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022

Mevrouw Woudstra: Dank, voorzitter. Wij gaan graag nog even in op een aantal punten en op de beantwoordingen die gegeven zijn. Het zijn lastige en uitdagende tijden en we moeten er samen wat van maken. We zijn blij dat de begroting ruim genoeg is voor verder onderhoud aan de stad en investeringen in Rijswijk. Daar is hard voor gewerkt en het rijk geeft nu ook die ruimte. Gelukkig maar. D66 Rijswijk ziet dat er veel nodig is aan maatschappelijke investeringen in onze stad. Het gaat om de waarde van het besteden van het belastinggeld. Een dak boven je hoofd, wonen in een fijne buurt, je kunnen ontwikkelen en gezond en veilig samenleven. Voordat we enthousiast worden en onze budgetten en belastingen structureel wijzigen, richting 2026 is er sprake van een gat. We vragen van de wethouder financiën scherpe aandacht voor de ontwikkeling van de financiën en de inzet in de regio en in het rijk over het nu en in 2026 en verder, zodat we kunnen blijven investeren in Rijswijk. Dat is hard nodig. Kan hij toezeggen hiervoor actief op pad te gaan? Dan nog wat extra vragen. Bij het kaderdebat zijn er toezeggingen gedaan over het welkom in Rijswijk pakket, een open dag en een open en veilig huis van de stad. Dank daarvoor. We zullen de uitwerking met belangstelling blijven volgen en we gaan als partij veel in gesprek en de stad in.

Ons huis van de stad is ook een huis voor democratie waar mensen gehoord worden, kunnen worden en ook moeten worden. Om als raad zelf actie te ondernemen en actief aan te geven dat de politiek in Rijswijk dichtbij staat, hebben we met het CDA de al genoemde motie ingediend over het uitnodigen van inwoners bij de raad. Wij hopen dat de hele raad wil meewerken daaraan. Zo is de motie ook bedoeld, als een oproep aan het presidium, griffie, onszelf met hulp van de organisatie om tot deze uitnodigingen en een actieve te komen. Naast het huis van de stad komen Rijswijkers ook samen in buurthuizen, de bibliotheek, wijkcentra, sporthallen en het nieuwe natuur educatie centrum. Plekken waar je makkelijk binnen moet kunnen lopen, ze zijn er tenslotte voor jou. Dank dat de ChristenUnie, de motie van de ChristenUnie in die zin ook wordt opgepakt en aanvullend daarop, kan het college de bekendheid en het gebruik van al ons maatschappelijk vastgoed vergroten en daarbij ook kijken naar mogelijk nieuwe vormen van beheer? Het is nu voor mensen af en toe heel lastig, ze gaan op tijd dicht omdat het beheer van ons maatschappelijk vastgoed zo moeilijk is, gaat over sleutels, allerlei andere praktische zaken en volgens mij kunnen we daar prima met moderne middelen een slag in slaan.

Aan wethouder Van der Laar hebben we nog een vraag gesteld over participatie en OV, die zijn ergens tussenin gevallen, dus daar horen wij graag het antwoord nog op. We horen ook nog graag wanneer het fietsplan komt en of hij kan zorgen dat ook bij nieuwe fietspaden de brede normen direct worden meegenomen zoals in Rijswijk Buiten. En vanuit het college missen we ook de beantwoording op de vraag of de wethouder toe kan zeggen dat de huidige en toekomstige woon- en ruimtebehoefte via onderzoek ook hier lokaal wordt bijgehouden. Wij denken dat dit de wethouder wonen en de wethouder ruimte is, maar ze mogen van ons uitzoeken wie van de twee antwoord geeft. Goede voorzieningen voor de groeiende stad maken we ons heel hard voor. Uw reactie op de motie van GroenLinks hebben we ook gehoord dat er ook duidelijkheid over deze vraag moet zijn en dat voor u als college wij als raad daarin die duidelijkheid ook moeten geven. Mocht dat met deze motie niet lukken, dan zien wij dat ook gezien de tekst maar zouden we dat graag op een ander moment wellicht als toezegging nader over in gesprek gaan. Dat lijkt ons een betere optie dan een motie aannemen waar we het met elkaar niet met de tekst helder over zijn. De reactie op de beantwoording vervolgens. Isolatie, we zijn blij dat u het noemt als wethouder, dat we moeten aansluiten bij subsidies van het Rijk, helemaal mee eens.

Het is goed om met rijk en regio ook aan te sluiten en ook in onze gemeente mensen bij te staan waar het nodig is. Dus ik ondersteun de oproep van GroenLinks om niet alleen naar rijk te kijken of de regio, maar zelf ook echt aan de slag te gaan met ook een goede uitvoering en we horen goed van de wethouder dat het amendement er dan ook ruimte voor zou moeten bieden en mocht daar nog iets voor nodig zijn, dan horen we dat graag. We blijven daar ook graag over in contact, want het inzetten op een lagere Pagina 42 van 79

Concept verslag Begrotingsdebat 8 november 2022