Document · PDF

Bijlage A Jaarstukken 2025

Forum Stad en Samenleving 30 juni 2026, gemeente RijswijkBij agendapunt: Raadsvoorstel Jaarstukken 2025 (RV 26 024)42.614 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

De gemeentelĳke Pandbrigade heeft als doel: • het opsporen, voorkomen en bestrĳden van overtredingen op het bestemmingsplan bĳ bestaande woningen en panden zoals illegale verkamering, onderverhuur en/of splitsing en samentrekkingen; • het bestrĳden van hoarding en de gevolgen daarvan; • het aanpakken van (woon)overlast dat meestal gepaard gaat met het oneigenlĳke gebruik van woningen en panden; • het aanpakken van achterstallig onderhoud. Handhaving openbaar gebied en toezicht parkeren We hebben een professioneel handhavings- en toezichtteam met een duidelĳke taak en goede (actieve) samenwerking met in- en externe veiligheidspartners, met name de politie. We dragen bĳ aan een veilige leefbare omgeving en reageren actief op (plaatselĳke) ontwikkelingen in criminaliteitsen leefbaarheidsproblemen en verlenen hulp aan hen die hulp behoeven. Team Inspectie Bĳzondere wetten/ APV De gemeente houdt toezicht en treedt handhavend op om ervoor te zorgen dat activiteiten die worden uitgevoerd in orde zĳn in het kader van onder andere (omgevings)veiligheid en gezondheid. Daarnaast vindt toezicht en handhaving plaats om het naleefgedrag van regels door inwoners en bedrĳven te verbeteren en daarmee het nemen van eigen verantwoordelĳkheid aan te moedigen. Wet Bibob De wet Bibob toepassen conform vastgesteld beleid waarbĳ de volledige reikwĳdte van de wet in beleid en uitvoering wordt benut.

Concreet betekent dat het centraliseren van de Bibob-functie, met toevoeging van één medewerker, en het verbreden naar thema’s als vastgoed en zorg(fraude).

Veiligheid 25

Wat hebben we ervoor gedaan? Aanpak Ondermĳning • We onderzochten signalen van ondermĳnende criminaliteit; • We werkten samen met onze partners zoals het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC), het Haags Economisch Interventie Team (HEIT), het Regionaal Samenwerkingsverband Integrale Veiligheid (RSIV), het Platform Veilig Ondernemen (PVO) en de politie; • We stelden adviezen op en nemen bestuurlĳke maatregelen om de orde en rust weer te laten terugkeren. Project Dealbrekers (initiatief RIEC) • We ontwikkelden een gerichte aanpak met partners; • We hebben met alle Rĳswĳkse VO scholen gesproken om het Dealbreakers lesprogramma te laten plaatsvinden • We bevorderden de samenwerking tussen Rĳswĳkse scholen en belangrĳke partners organisaties, zodat zĳ snel signalen herkennen en snel maatregelen kunnen nemen als dat nodig is; • We wisselden kennis en ervaringen uit met onze partners die in het veiligheidsgebied werkzaam zĳn. Wĳkveiligheid • Samen met onze partners op het gebied van veiligheid, zoals de politie, Welzĳn Rĳswĳk, jongerenwerkers, buitengewoon opsporingsambtenaren en buurtpreventieteams, beoordelen wĳ (signalen van) problemen. We namen maatregelen als dat nodig was. Bĳvoorbeeld om overlast van jongeren aan te pakken en bewoners van Rĳswĳk te informeren.

We leggen uit wat zĳ zelf kunnen doen om geen slachtoffer te worden van inbraken, overvallen, straatroven en (online) oplichting, ook wel cybercrime genoemd. Zo hebben we een tekstkar ingezet om overlast van fatbikes in de Bogaard en de Herenstraat te verminderen. Ook hebben we in de media-aandacht gevraagd voor babbeltrucs. Aandachtslocatie stationsgebied • We hebben een ruimte ingericht op het station waar de toezichthouders van NS, de politie en gemeente afspraken maken over inzet en samenwerking, deze afspraken hebben wĳ vastgelegd in een veiligheidsarrangement met politie, Openbaar ministerie en de vervoersbedrĳven; • De toezichthouders van de gemeente, NS, HTM, ProRail, EBS en de politie surveilleerden op en rond het stationsgebied; • We hebben het cameratoezicht uitgebreid met 2 extra flexibele camera's. Preventie met Gezag (PmG) We hebben het uitvoeringsprogramma PMG opgesteld en de gemeenteraad hierover geïnformeerd. In het uitvoeringsprogramma PMG staan verschillende activiteiten die we tĳdens het project uitvoeren. Zo is er extra ambulant jongerenwerk gestart. Ook is er een veiligheidscoördinator voor scholen aangesteld. Daarnaast organiseerden we speciale activiteiten voor risicojongeren en besteedden we meer aandacht aan de onlinewereld van jongeren.

De samenwerking tussen verschillende veiligheidspartners is versterkt door het vernieuwen van het Veiligheid Rond en In School-netwerk (VRIS). Ook zĳn we verder gegaan met de hotspotaanpak in het Kruisvaarderspark t om de veiligheid in dat gebied te verbeteren. Tot slot boden we aan de scholen de programma's Dealbreakers, Kapot Sterk en Alleen Jĳ Bepaalt aan. Deze lessen maken jongeren weerbaarder tegen bĳvoorbeeld ondermĳnende drugscriminaliteit en ronseling (werving door criminelen). Aanpak Woonoverlast We gingen door met de aanpak van woonoverlast. Dit deden we samen met onze partners: de politie, GGD, woningcorporaties Rĳswĳk Wonen en Vidomes, Buurtbemiddeling en het bureau Bemiddeling en Mediation.

Veiligheid 26

Pandbrigade De Rĳswĳkse Pandbrigade controleert de veiligheid van panden en woningen in de stad. Dat deden we door: • We verbeterden de inspectie- en handhavingsprocessen op het gebied van huisvesting en bouwen woningtoezicht; • We stelden belangrĳke informatie en processen tussen samenwerkingspartners beschikbaar • Helpen bĳ en op elkaar afstemmen van gezamenlĳke dossiers; • We zetten handhavingsacties op samen met onze samenwerkingspartners. We zorgen ervoor dat de gebeurtenis goed wordt vastgelegd en gedeeld met het netwerk van interne en externe zorgen veiligheidspartners. • De werkwĳze van de Rĳswĳkse pandbrigade is geëvalueerd. Op basis van de uitkomsten van de evaluatie zĳn de eerste punten uitgevoerd: a. Registratiesysteem voor meldingen is verbeterd. b. Invoering van de Chepp-app voor het eenvoudiger en direct verwerken van registraties buiten via de app. Handhaving openbaar gebied en toezicht parkeren (TP) Het takenpakket is in de afgelopen jaren (flink) uitgebreid.

Het afgelopen jaar hebben zĳ zich naast hun gewone taken extra gericht op de volgende punten: • Aanpak stationsgebied (overlastgevende locatie) door meer zichtbaar te zĳn en toezicht te houden; • Preventieve inzet, gericht op het voorkomen van problemen bĳ jeugd en jongvolwassenen door de jeugdboa; • Overlast en kleine ergernissen die de leefbaarheid aantasten in de openbare ruimte (afval, verkeer, hondenbeleid, verwĳderen wrakken en obstakels); • Het bewaken van de openbare orde tĳdens evenementen; • Opsporen van strafbare feiten binnen de openbare ruimte ter voorbereiding op vervolging (ondermĳnende signalen); • We dragen bĳ aan de aanpak van ondermĳning en jeugdoverlast. Ook deze rol lĳkt steeds groter/ omvangrĳker te worden; • Het team Parkeertoezicht heeft een opleiding gevolgd tot buitengewoon opsporingsambtenaar (Boa) waardoor zĳ meer bevoegdheden hebben. Team Inspectie Bĳzondere wetten (bouwinspecteurs) • De bouwinspecteurs houden toezicht op en treden handhavend op bĳ het niet naleven van wet- en regelgeving bĳ ver- en nieuwbouw en houden oezicht op de ruimte en de kwaliteit van het gebied. • De inspecteurs bĳzondere wetten (bouwen) controlerenen de verleende omgevingsvergunningen, de bouw- en gebruiksregels van de bestemmingsplannen en de bouwtechnische veiligheid en brandveiligheid van bestaande bouwwerken.

• We stellen handhavingsbeleid op dat zich richt op integrale handhaving zoals die op het gebied van leefbaarheid en veiligheid. Team Inspectie Bĳzondere wetten (APV / Horeca) Vanuit de reguliere taken hebben zĳ zich het afgelopen jaar gericht op de volgende punten: • Toezicht op de naleving van alcoholwetvergunningen; • Toezicht op de naleving van exploitatievergunningen (met en zonder terras); • Preventief waarschuwen ter voorkoming van overtredingen; • Toezicht op het naleven van de evenementenvergunning; • Versterken samenwerking met team vergunningen; • Handhavend optreden bĳ overtredingen (bestuurlĳke maatregel opleggen). • Inzet op het tegengaan van verstrekken van alcoholhoudende dranken aan jongeren; • Adviseren het team vergunningen bĳ de vergunningverlening. Wet Bibob • Een Bibob-onderzoeker is aangesteld • Er is gewerkt aan een programmatische aanpak voor samenwerking met in- en externe partĳen.

Veiligheid 27

Verkeer, Vervoer en Waterstaat Ambitie Visie Het verbeteren van de bereikbaarheid, leefbaarheid en veiligheid zoals staat in het mobiliteitsprogramma, de mobiliteitsstrategie en het fietsplan. Hierbĳ is de verdere invulling van het STOMP principe (Stappen-Trappen-Openbaar vervoer-Mobility as a Service-Privé auto) het uitgangspunt. Samenvatting Door de woningbouw- en gebiedsontwikkelingen groeit de stad en de regio. Hierdoor neemt ook het verkeer en de druk op het wegennet toe. In de mobiliteitsstrategie die in 2024 door de Raad is vastgesteld, is aangegeven hoe de gemeente ervoor zorgt dat de stad bereikbaar blĳft, hoe de wegen veiliger worden en de beschikbare openbare ruimte eerlĳker wordt verdeeld. Om de verkeersveiligheid te verbeteren doen we de volgende dingen: veiligheidscampagnes, het inrichten van schoolzones, de ombouw van 50 naar 30 km/u en handhaving. Om ervoor te zorgen dat de stad bereikbaar blĳft stimuleren we alternatieven voor de auto (lopen, fiets, openbaar vervoer en deelmobiliteit) en zorgen we voor een goede doorstroming van het autoverkeer. Door bewuste keuzes te maken verdelen we de beschikbare openbare ruimte eerlĳker. Hierbĳ ligt de nadruk op parkeerbeleid, regulering en handhaving. Indicatoren Indicator Aantal nieuwe schoolzones Aantal (semi) openbare e-laadpunten

Realisatie 2024 2 200

Begroting 2025 4 240

Realisatie 2025 3 226

Toelichting indicator 1: Alle scholen in Rĳswĳk worden voorzien van een schoolzone om de verkeersveiligheid bĳ de scholen te borgen. Toelichting indicator 2: De openbare e-laadpunten worden hier weergegeven als laadpaal. In Rĳswĳk hebben in principe alle e-laadpalen 2 aansluitingen. De strategie laad-infrastructuur 2023-2030 heeft een dekkend netwerk van openbare laadpalen vastgesteld. Dit netwerk wordt tot 2030 opgebouwd. Hierbĳ is de bovenstaande indicator het meetinstrument voor de beoogde groei van dit netwerk.

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 28

Wat heeft het gekost? Realisatie Primitief 2025 2024

2.1 Verkeer en vervoer 2.1 Verkeer en vervoer 2.1 Verkeer en vervoer

Lasten Baten

8.891 1.477 -7.415

10.523 1.071 -9.452

Gewĳzigde begroting 2025 10.523 1.071 -9.452

2.2 Parkeren 2.2 Parkeren 2.2 Parkeren

Lasten Baten

942 228 -715

1.617 93 -1.524

1.561 21 -1.540

56 -72 -17

Lasten

308

169

153

-308

-169

-153

195 0 -195

310 0 -310

394 3 -391

-83 3 -81

-8.633

-11.455

-11.171

284

Exploitatie (bedragen x € 1.000)

2.4 Economische havens en waterwegen 2.4 Economische havens en waterwegen 2.5 Openbaar vervoer 2.5 Openbaar vervoer 2.5 Openbaar vervoer

Lasten Baten

Verkeer en Vervoer

Realisatie 2025

Verschil (+=voordeel)

10.466 1.379 -9.087

57 308 365

Toelichting op de afwĳkingen Programma / beleidsproduct (bedrag x € 1.000)

Verschil Baten

Verkeer en Vervoer 2.1 Verkeer en vervoer Technische toelichting Tĳdens de overgang naar het nieuwe financiële systeem en de aanpassing van de programmabegroting in 2025 zĳn enkele ramingen anders verwerkt in de financiële administratie. Hierdoor wĳkt het beeld van de actuele begroting in de jaarrekening af van de vastgestelde wĳzigingen, wat technische verschillen veroorzaakt bĳ enkele beleidsproducten. Deze verschillen zĳn neutraal en hebben geen effect op het totale begrotingssaldo. Inhoudelĳke toelichting Er zĳn meer vergunningen afgegeven waardoor we meer baten hebben ontvangen, dan vantevoren ingeschat. Vantevoren is het niet goed te duiden hoeveel vergunningen worden aangevraagd door nuts- en telecombedrĳven. Bĳ het onderdeel Elektrische laadpalen dienen aantal boekingen te worden gedaan om de vergoedingen op de juiste jaren te laten vallen. Op dit moment staat de vergoeding van 2025 geboekt in 2026 Er heeft een indexatie plaatsgevonden en in 2025 waren er meer reclame-objecten waardoor er meer baten zĳn ontvangen. De overige verschillen worden veroorzaakt door kleinere posten.

Verschil Lasten

308 70

349

-94

87 -104

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 29

Investeringen

Investering (bedrag x € 1.000) Asfaltwegen Beschoeiingen Civiele kunstwerken Fase 2 Bogaardplein Fietsinfrastructuur Fietstunnel Spoor Den Haag - Rotterdam (RSWB) Geestbrugweg - CID Binckhorst Herinr.vrĳkomend openb.geb.voorm.tunnel Haagweg Herinrichtingen Herinrichting Kollaan Herinrichtingen Lindelaan (fase 1) Herinrichtingen Lindelaan (fase 2) Herinrichtingen Tulpstraat Herstel kademuur Sammersweg Impuls verkeersveiligheid Integrale herinrichting probleemstraten Investeringen station Rĳswĳk Kansrĳke plekken Kwaliteitsimpuls Plaspoelpolder Kwaliteitsverbetering onderdoorgang Hoornbrug Langzaamverkeersbrug over de Pr. Beatrixlaan Meekoppelkansen Openbaar Vervoer Parkeerautomaten nieuwe reguleringsgebieden Parkeerbebording nieuwe reguleringsgebieden Parkeerbebording uitbreiding reguleringstĳden Prinses Beatrixlaan Project verkeersveilig inrichten van Rĳnweg Rotonde Diepenhorstlaan Van 50 km/u naar 30 km/u Verb. verkeersveiligheid Schaapweg tussen Samw.GSL verbeteren wandelroutes van / naar RĳswĳkBuiten Vergroenen en verbeteren entrees Plaspoelpolder Verkeersaanp. Irenelaan/Beatrixlaan HBG-locatie Verkeersregelinstallatie Verkeersveilige schoolomgeving 2021-2022 Verkeersveiligheidsmaatregelen Vervangen scanauto+softw+projectkosten Vervanging armaturen Vervanging kabelnet openbare verlichting Vervanging lichtmasten Voorbereiding herinrichting Lange Kleiweg Voorbereidingskr.

gebiedsontwikkeling station Rsw

Begrote Werkelĳke Saldo Begrote Werkelĳke Saldo lasten lasten lasten baten baten baten 1.256 1.969 -713 3.513 981 2.532 862 474 388 386 386 100 100 10.419 1.478 8.938 5.989 714 5.275 4.600 4.600 2.150 2.150 2.252 241 2.011 -389 18 -407 229 229 1.500 1.500 600 600 1.300 1.300 1.100 1.100 595 229 366 149 149 233 233 207 207 4.623 3.942 681 1.623 696 928 1.366 5 1.361 545 232 313 150 150 421 42 377 131 131 3.000 50 2.950 9.740 9.740 1.440 1.440 200 102 98 299 81 218 159 159 114 114 24.252 45 24.207 9.952 37 9.915 1.699 157 1.542 2.958 19 2.939 2.046 423 1.623 3.257 39 3.218 90 90 75 75 70 5 65 221 221 210 210 105 105 800 171 629 16 -16 5.387 187 5.200 80 80 186 153 33 800 672 128 197 210 -13 257 84 172 150 44 106 90.077 11.614 78.458 23.577 1.903 21.674

Beleidsproduct 2.1 Verkeer en vervoer Wat wilden we bereiken? 2.1.1 Verkeersveiligheid Het verbeteren van de verkeersveiligheid door wegen veiliger in te richten en weggebruikers goed voor te lichten en te informeren. 2.1.2 Lopen Zoals staat in de STOMP-uitgangspunten uit de mobiliteitsstrategie wordt de kwaliteit en beleving van voetgangersvoorzieningen en looproutes verbeterd.

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 30

2.1.3 Fiets Het verbeteren van de fietsinfrastructuur, het stimuleren van fietsen en fietsparkeren. N.B. Fietsparkeren is benoemd bĳ paragraaf 2.2.3 “Fietsparkeren”. 2.1.5 Deelmobiliteit (MaaS) Het stimuleren van het gebruik en de groei van deelmobiliteit (auto, scooter, fiets) en het voorkomen van overlast. 2.1.6. Personenauto Het nemen van maatregelen om de doorstroming van het autoverkeer en de bereikbaarheid van Rĳswĳk te behouden. 2.1.7. Verkeersmanagement/-regie Organiseren van werkzaamheden in de openbare ruimte op zo'n manier dat de doorstroming in Rĳswĳk zo minmogelĳk wordt verstoord. 2.1.8. Regionale samenwerking Rĳswĳk bereikbaar houden door overleg met de omgeving. 2.1.9 Wegen Ons doel is dat onze wegen schoon, heel en veilig zĳn. 2.1.10 Openbare Verlichting We willen duurzame, betrouwbare en veilige openbare verlichting (OV) in de stad, waarbĳ we rekening houden met mens en dier. Licht waar het moet, donker waar het kan. Wanneer de materialen in aanmerking komen voor vervanging kiezen we voor een duurzame oplossing. Hierbĳ zetten we volledig in op ledverlichting. 2.1.11 Kunstwerken We houden onze kunstwerken (bruggen, steigers, keerwanden, tunnels) duurzaam in stand, schoon, heel en veilig. We verlengen de technische levensduur zo veel als mogelĳk.

Wat hebben we ervoor gedaan? 2.1.1 Verkeersveiligheid Voor het bewaken en verbeteren van de verkeersveiligheid hebben wĳ ingezet op het aanpassen en verbeteren van bestaande infrastructuur, voerden we verschillende campagnes gericht op gedragsverandering, kregen schoolomgevingen extra aandacht en werkten we samen met Handhaving. Gedragsmaatregelen In 2025 voerden we verschillende campagnes, acties en educatieprogramma’s uit. We voerden campagne voor veilig gebruik van fatbikes. De gemeente stuurde brieven naar scholen en naar alle huishoudens met kinderen onder de 18 jaar over de gevaren van (opgevoerde) fatbikes. Ook hielden politie en handhaving verschillende controles. Tĳdens de Licht AAN-campagne deelden we 500 lampjes uit voor fietsers, voetgangers en honden. Het BOB-campagneteam sprak op zaterdag in de kantine van sportvereniging Celeritas met mensen over alcohol in het verkeer. Tĳdens de Houd

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 31

Rekening Met Elkaar-campagne hield het team quizzen op straat. Deze quiz vergroot het inzicht in het eigen gedrag in het verkeer. Ook organiseerden we het jaarlĳkse fietsexamen en sommige leerlingen kregen extra fietslessen van de gemeente. Voor senioren vonden er opfriscursussen voor auto en fiets plaats. Handhaving We hebben bĳ het Openbaar Ministerie aanvragen gedaan voor zeven flitspalen in Rĳswĳk. Deze flitspalen meten de snelheid (flexibele flitspalen) en het telefoongebruik tĳdens het rĳden (focusflitspalen). De aanvragen zĳn in behandeling. Het Openbaar Ministerie heeft al toestemming gegeven voor een focusflitspaal op de Prinses Beatrixlaan. Deze paal werkt nu. Verkeersveilige schoolomgeving Er zĳn schoolzones aangelegd bĳ KC Buitenrĳck, Montessori Parkrĳk en Freinetschool Parkrĳk. Deze drie scholen en Het Kristal kregen ook een lespakket over verkeersveiligheid. Kleine verkeersveiligheidsprojecten Op verschillende plekken in Rĳswĳk hebben we verkeerssituaties aangepast. We gebruikten hiervoor cĳfers over verkeersveiligheid en snelheid. Zo plaatsten we drempels, plateaus en versmallingen. Ook maakten we veilige oversteekplekken voor fietsers en voetgangers. Daarnaast namen we maatregelen om bestuurders beter op te laten letten bĳ oversteekplekken.

Van 50 kilometer per uur naar 30 kilometer per uur De Laan van Sion en Prinses Marĳkesingel/Prinses Margrietsingel worden omgebouwd tot wegen met een maximumsnelheid van 30 kilometer per uur in plaats van 50. Deze plannen zĳn voorbereid in 2025, maar nog niet uitgevoerd. Dit komt omdat het in het komende jaren samen met ander (onderhouds-)werk kan worden uitgevoerd. Van Rĳnweg/Van der Kooĳweg De voorbereidingen voor de doseersluis aan de Van der Kooĳweg zĳn inmiddels in volle gang. 2.1.2 Lopen Er is onderzoek gedaan naar de voetgangersverbindingen in Rĳswĳk. In het eerste kwartaal van 2026 ontvangen we advies over dit onderwerp. Op basis van dit advies werken we het beleid verder uit en stellen we een loopagenda voor Rĳswĳk op. Eén van de projecten die op de loopagenda staat is de nieuwe loopverbinding tussen de bushalte lĳn 61 Prinses Beatrixlaan en Parkrĳk. 2.1.3 Fiets We hebben de fietspaden langs de Generaal Spoorlaan tussen de Huis te Landelaan en Steenvoordelaan verbeterd. We hebben de tegels vervangen door asfalt. Ook het fietspad tussen Jaagpad en het Elsenburgerbos, ter hoogte van Vlietzigt, is verbeterd. Hier hebben we ook de tegels vervangen door asfalt. De fietsbrug tussen het Elsenburgerbos en het Jaagpad is verplaatst. Hierdoor is de fietsroute veiliger en comfortabeler geworden 2.1.4.

Personenauto Ontwikkeling Geestbrugweg – herinrichting Geestbrugweg, als onderdeel van de MIRT- De Vlietlĳn (voorheen Bereikbaarheid CID Binckhorst). We hebben verder gewerkt aan voorstellen voor het opnieuw inrichten (herinrichting) van de Geestbrugweg. Dit geldt ook voor de kruising Haagweg-Geestbrugweg, de afsluiting van de tunnel bĳ de Haagweg en de openbare ruimte. We zorgen ook voor een goede aansluiting op de Geestbrug. Zie ook de toelichting bĳ 2.5.2. Ontwikkelingen openbaar vervoer. Het vernieuwen van verkeersregelinstallaties (VRI’s) naar intelligente verkeersregelinstallaties (iVRI) In 2025 is onderzoek gedaan naar kruispunten waar de doorstroming verbeterd moet worden. Uit dit onderzoek zĳn zes kruispunten gekomen. Voor deze kruispunten zĳn de voorbereidingen gestart om de VRI te vervangen door een iVRI. Dit zĳn de zes kruispunten:

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 32

• • • • • •

Geestbrugweg – Cromvlietkade Gen. Eisenhowerplein - OV-Knoop Pr. Beatrixlaan – Op-/Afrit A4 Diepenhorstlaan - A4 Vrĳenbanselaan - Broekmolenweg Vrĳenbanselaan – Reigerweg

Doorstroming We werkten aan een nieuwe kaart van de hoofdwegen in Rĳswĳk. Dit is onderdeel van onze mobiliteitsstrategie. We zorgen dat er meer wegen komen met een maximumsnelheid van 30 kilometer per uur. Dit maakt het verkeer veiliger en zorgt voor een betere doorstroming van het autoverkeer. Er is een verkeersonderzoek in Plaspoelpolder uitgevoerd om de (hoofd)wegstructuur uit te werken en welke maatregelen nodig zĳn om het (auto)verkeer over de hoofdwegen te sturen. Dit wordt verder uitgewerkt in een plan van aanpak voor de Plaspoelpolder. Voorbereiden en uitvoeren infrastructuurprojecten: • We hebben fietspad aan de Sammersweg verbeterd. De tegels zĳn vervangen door asfalt. • We bereidden de herinrichting van de onderdoorgang Hoornbrug voor. Dit gaat gebeuren nadat we fase 2 van de Lindelaan hebben uitgevoerd. • De voorbereidingen van de projecten Verrĳn Stuartlaan (Groene assen) en Laan van Beens zĳn verder uitgewerkt in 2025. • We hebben in 2025 de eerste stappen gezet om het verkeer beter te laten doorstromen bĳ het kruispunt Volmerlaan/Treubstraat/Kessler Park. We plaatsten tĳdelĳke borden, stelden de verkeerslichten anders af en voerden een nulmeting uit. Nu volgen we de effecten en bereiden we mogelĳke nieuwe maatregelen voor. • We combineren de herinrichting van de Lange Kleiweg met de aanleg van de Bosloper. 2.1.5.

Verkeersmanagement/-regie We hebben onderzocht hoe het verkeersmanagement in de regio is georganiseerd en welke werkwĳzen goed werken. Op basis hiervan hebben we uitgewerkt hoe Rĳswĳk doelmatig verkeersmanagement en verkeersregie kan opzetten. Dit gebeurt in samenhang met de regionale aanpak. 2.1.6. Regionale samenwerking

Samen met de Metropoolregio Rotterdam Den Haag en de gemeente Den Haag hebben we een nieuw plan van aanpak gemaakt. In dit plan staan verschillende varianten voor de toekomst van de Beatrixlaan. Deze varianten helpen bĳ het maken van keuzes voor de Beatrixlaan. Daarnaast zĳn we betrokken bĳ het vormgeven en uitwerken van het maatregelenpakket dat volgt uit het pauzeren van de verbreding van de A4. Samen met Den Haag en Leidschendam-Voorburg hebben we een regionale kaart gemaakt van het verkeersnetwerk. Deze kaart wordt de basis voor een regionaal verkeersplan. Ook hebben we informatie gegeven voor plannen van omliggende gemeenten en MRDH zoals: Netwerkstrategie Den Haag 2050, Regionale Mobiliteitsvisie MRDH 2050, omgevingsvisie Provincie Zuid-Holland, Verkeersstudie CID Binckhorst. 2.1.7 Wegen

We hebben verschillende grote en kleine onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd volgens het beheerplan wegen 2024-2028. De werkzaamheden aan de Prinses Beatrixlaan zĳn klaar. Naast

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 33

diverse kleine onderhoudswerkzaamheden hebben we werkzaamheden uitgevoerd aan de Sir Winston Churchilllaan, Steenvoordelaan, Generaal Spoorlaan, Haitsmapad en de Strĳpwetering. We hebben extra aandacht gegeven aan groot onderhoud van het kruispunt Prinses Beatrixlaan – Sir Winston Churchilllaan. In oktober 2025 verving de HTM hier de trambaan. Ons team Stadsbeheer heeft dit moment gebruikt om direct groot onderhoud aan het kruispunt uit te voeren. Door slecht weer konden we niet alle geplande werkzaamheden uitvoeren. De resterende werkzaamheden hebben geen haast en kunnen over een paar jaar alsnog worden ingepland. 2.1.8 Openbare Verlichting Openbare verlichtingskabel In 2025 hebben wĳ ruim 11.500 meter openbare verlichtingskabel vervangen. Hiervan betrof 2.300 meter kabelschade. De werkzaamheden in de Plaspoelpolder en Landgoederenzone zĳn volgens planning afgerond. Daardoor is de openbare verlichting in dit gebied weer veilig en betrouwbaar voor de komende 40 jaar. Armaturen In 2025 hebben wĳ ruim 500 energiezuinige led armaturen vervangen. In de Willemstraat en Herenstraat hingen wĳ klassieke zwevende armaturen op. Daarnaast plaatsten wĳ in de voetgangerstunnel aan de Herenstraat 71 nieuwe tunnelarmaturen. Ook vervingen wĳ 1.500 duurzame spaarlampen (PLL-lampen) door ledlampen. Deze armaturen waren nog niet aan vervanging toe.

Door ledlampen te gebruiken, verbruiken zĳ 50 procent minder energie en gaat het armatuur langer mee. Lichtmasten In 2025 vervingen wĳ 150 lichtmasten die 40 jaar of ouder waren. Bĳ de herinrichting van de Lindelaan zĳn nieuwe lichtmasten en armaturen geplaatst. 2.1.9 Kunstwerken

We hebben de laatste brugvervangingen voorbereid en aanbesteed. Deze stonden in het beheerplan kunstwerken 2023-2026. We hebben het gewone onderhoud, zoals schoonspuiten en het repareren van schade, volgens het beheerplan uitgevoerd.

Beleidsproduct 2.2 Parkeren Wat wilden we bereiken? De juiste parkeerder op de juiste plaats (op het juiste tĳdstip), terwĳl de vraag naar parkeerruimte, zonder streng parkeerbeleid, toeneemt. Doel is om de beperkte ruimte eerlĳk te verdelen. 2.2.1. Beleid Een eerlĳk en voor iedereen duidelĳk parkeerbeleid waarmee de stad bereikbaar een leefbaar blĳft. 2.2.2. Parkeerregulering Het toepassen van parkeerregulering zodat de juiste parkeerder op de juiste plaats op het juiste tĳdstip kan parkeren. 2.2.3. Fietsparkeren Voldoende en veilige fietsparkeervoorzieningen in Rĳswĳk.

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 34

2.2.4. Laadpalen Voldoende laadvoorzieningen voor elektrische voertuigen. Wat hebben we ervoor gedaan? 2.2.1. Beleid

De gemeenteraad heeft de Kadernota Parkeren Rĳswĳk 2025 vastgesteld. In deze kadernota staat de strategische parkeervisie voor de komende jaren in Rĳswĳk. Na het vaststellen van de Kadernota Parkeren zĳn we begonnen met het opstellen van Beleidsregels Parkeernormen. Deze regels vervangen de oude Nota Parkeernormen uit 2011. In de Beleidsregels Parkeernormen 2025 staan regels en uitleg over hoeveel parkeerplaatsen er nodig zĳn voor auto’s, fietsen, scooters, scootmobielen en bakfietsen bĳ nieuwbouw, verbouwing en herinrichting van gebouwen. We zĳn ook begonnen met het maken van een wielklemregeling. In deze regeling staat onder andere hoe we omgaan met voertuigen waarvan de naam, het adres en de woonplaats niet direct bekend zĳn. Daarnaast werken we aan regels voor gehandicaptenparkeerplaatsen die gekoppeld zĳn aan het kenteken van de auto. 2.2.2. Parkeerregulering

In 2025 voerden we de volgende stappen uit: • We hebben de uitbreiding van de reguleringstĳden in bestaande gebieden voorbereid. Deze regulering moet ervoor zorgen dat alleen bewoners en bezoekers parkeren hier hun auto neerzetten. De regeling voorkomt dat vreemd-parkeerders die hun voertuig parkeren op plekken die daar niet voor bedoeld zĳn, vaak in woonwĳken of op privéterrein, en die niet tot de bewoners of gewone gebruikers van die locatie behoren. • We voegden nieuwe reguleringsgebieden toe rondom nieuwe gebiedsontwikkelingen. Vanaf 1 oktober 2025 horen de gebieden Plaspoelpolder en Park Overvoorde bĳ de gereguleerde parkeerzones. 2.2.3. Fietsparkeren

Dit hebben wĳ afgelopen jaar gedaan: • We plaatsten fietsnietjes, speciale rekken om fietsen vast te zetten. We onderzochten hoe we beter kunnen handhaven op achtergelaten fietsen (weesfietsen). Ook hadden we een eerste gesprek met partĳen over de opslag en het opknappen van weesfietsen die vrĳgegeven worden. • We nemen fietsparkeren mee in het nieuwe beleid voor parkeernormen, door hier regels voor op te stellen net zoals voor het parkeren van auto’s. 2.2.4. Laadpalen

We zĳn aangesloten bĳ de nieuwe concessieovereenkomst voor laadpalen. Het aantal laadpalen is uitgebreid. Nu zĳn er 226 laadpalen in de gemeente Rĳswĳk. Bĳ een aantal laadpalen hebben we het aantal parkeerplaatsen voor laden uitgebreid van één naar twee, omdat hier meer vraag was van bewoners of door het gebruik. We zĳn begonnen met de voorbereiding van een proef met verlengde private aansluitingen voor laadpalen.

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 35

Beleidsproduct 2.3 Recreatieve havens Wat wilden we bereiken? Bĳ de gebiedsontwikkeling Havenkwartier wordt ook een kwaliteitsimpuls aan de haven gegeven. De gemeente wil van deze haven een prettig verblĳfsgebied maken voor ondernemers, bewoners en bezoekers van het gebied. Wat hebben we ervoor gedaan? De Raad heeft in november het schetsontwerp van de haven vastgesteld. Dit ontwerp geeft duidelĳke regels voor onder andere de plaats van drĳvend groen, horecaterrassen, een speelhaven, twee sloepenhavens en de brug. In het voorlopig ontwerp werken we deze plaatsen verder uit.

Beleidsproduct 2.4 Economische havens en waterwegen Wat wilden we bereiken? De Kaderrichtlĳn Water (KRW) is een Europese richtlĳn die op 22 december 2000 van kracht werd. De doelstellingen van de KRW ondersteunen het realiseren en behouden van schoon en gezond oppervlakte- en grondwater. De Europese lidstaten hebben afgesproken dat uiterlĳk in 2027 een goede toestand bereikt moet zĳn. De gemeente Rĳswĳk en het Hoogheemraadschap van Delfland werken al jaren nauw samen aan het stedelĳk waterbeheer. Met behulp van het gezamenlĳk Waterplan en de Wateragenda willen wĳ een duurzaam, schoon, gezond en veilig watersysteem en een vitale aantrekkelĳke leefomgeving realiseren. We streven ernaar om de kwaliteit van de oevers niet meer dan 10% onder het basisniveau te hebben. Dit is op dit moment niet haalbaar door een achterstand in de vervanging van beschoeiingen (bescherming van de oever). De komende jaren willen we deze achterstanden wegwerken. Waar het technisch mogelĳk is, richten we de oever op een natuurvriendelĳke manier in. Dit heeft een positief effect op de biodiversiteit, ecologie en waterkwaliteit. Wat hebben we ervoor gedaan? • • •

We voerden het Beheerplan Oevers 2024-2028 verder uit. In 2025 richtten we de oever langs ’t Akkertje natuurvriendelĳk in. De oever langs de Spieringswetering maakten we stevig met beschoeiing en de beschoeiing op de Van Vredenburchweg is vervangen. We baggeren onze watergangen om voldoende water te bergen en om het goed af te kunnen voeren. Ook zorgt baggeren voor een betere waterkwaliteit. Het zwemwater moet voldoen aan de normen van veilig zwemwater. Elk jaar worden hiervoor werkzaamheden verricht, zoals het opruimen van ganzenpoep, weghalen van takken en aanvullen met zand.

Beleidsproduct 2.5 Openbaar vervoer Wat wilden we bereiken? In de mobiliteitsstrategie is openbaar vervoer één van de middelen die ingezet wordt om het autogebruik te verminderen om zo de stad bereikbaar te houden. Met de mobiliteitsstrategie als uitgangspunt is ons doel om de openbaar vervoerslĳnen die er op dit moment zĳn te verbeteren. In de toekomst willen we ook nieuwe verbindingen creëren in de regio. Het betreft hierbĳ voor het grootste deel een regionale aanpak die voor een deel door de MRDH (bus- en tramvervoer via openbaar vervoersconcessies) en het Rĳk (zoals de aanleg van een nieuw treinstation in RĳswĳkBuiten en verbeteren van het bestaande treinstation Rĳswĳk via de MIRT-verkenning Oude Lĳn) wordt georganiseerd.

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 36

2.5.2. Ontwikkelingen openbaar vervoer Met de groei van de stad, ook door de gebiedsontwikkelingen direct rond het stationsgebied, wil de gemeente bereiken dat er meer gebruik gemaakt gaat worden van het openbaar vervoer. De directe ligging van werken en wonen langs het spoor en ook de jonge doelgroep van bewoners in Kessler Park en studentenhuisvesting zorgen voor een toename van het aantal treinreizigers. 2.5.3. Infrastructuur OV Het verbeteren van de huidige openbaar vervoer infrastructuur. Wat hebben we ervoor gedaan? 2.5.2. Ontwikkelingen openbaar vervoer

We hebben het volgende gedaan: • We zĳn verder gegaan met de herinrichting van de Geestbrugweg. Dit hoort bĳ het MIRT-project De Vlietlĳn. Dit geldt ook voor de kruising met de Haagweg, het afsluiten van de tunnel en de aansluiting op de Geestbrug. • We hebben bĳgedragen aan het uitwerken van de ontwikkeling van het nieuwe station RĳswĳkBuiten in het kader van de MIRT- verkenning Oude Lĳn. • Samen met enkele omliggende gemeenten hebben we een plan gemaakt om te onderzoeken hoe we de openbaarvervoerverbinding tussen Den Haag Zuidwest en Zoetermeer via Rĳswĳk en Delft kunnen verbeteren. Dit hoort bĳ het project Zuidwestlandcorridor. • Samen met openbaarvervoerbedrĳven en omliggende gemeenten hebben we onderzocht wat de invoering van meer 30 kilometer per uur-wegen betekent voor het openbaar vervoer. Dit kan helpen om vertragingen van het openbaar vervoer te voorkomen. De uitkomsten van dit onderzoek hebben we gebruikt om te bepalen waar en hoe we meer 30 kilometer per uur-wegen in Rĳswĳk kunnen invoeren. • Door een burgerinitiatief is in RĳswĳkBuiten een extra bushalte voor lĳn 61 aangelegd. Tegelĳkertĳd is het fietspad aangepakt op de Prinses Beatrixlaan en zĳn fietsnietjes geplaatst. • We zĳn begonnen met het uitwerken van de ontwikkelvisie voor het stationsgebied Rĳswĳk.

Dit plan gaat over de kwaliteit van de omgeving, de ligging en de verbindingen met het netwerk voor langzaam verkeer, zoals fietsers en voetgangers. 2.5.3. Infrastructuur OV

Hiervoor zĳn de volgende werkzaamheden uitgevoerd: • De bushaltes van buslĳn 61 langs de Prinses Beatrixlaan/Laan van Sion zĳn aangelegd en geopend. • Het ontwerp van de busstrook buslĳn 61 langs de Prinses Beatrixlaan tussen de A4 en de Admiraal Helfrichsingel (richting Rĳswĳk) is uitgewerkt. De voorbereidingen op voor de uitvoering in 2026 zĳn gestart. • De bushaltes zĳn aangepast zodat langere openbaar vervoerbussen er ook kunnen stoppen. In 2026 volgen nog enkele kleine aanpassingen. • De bereikbaarheid van de openbaarvervoerhaltes voor mensen met een visuele beperking is verbeterd. Bĳ het aanpassen van de genoemde bushaltes zĳn de geleidelĳnen, die mensen met een visuele beperking helpen, waar nodig aangepast. • Er is onderzoek gedaan naar de beste locaties voor openbaarvervoerhaltes in verband met het bouwen van nieuwe woningen bĳ gebiedsontwikkelingen.

Verkeer, Vervoer en Waterstaat 37

Economie Ambitie Visie Prettig werken in Gemeente Rĳswĳk. Dat is waar wĳ voor willen staan. In 2025 willen wĳ de Rĳswĳkse economie versterken. De aandacht ligt hierbĳ onder andere op het versterken van regionale samenwerkingen en het aantrekkelĳk maken van onze winkelgebieden. Zo willen wĳ ervoor zorgen dat ondernemers zich graag bĳ ons willen vestigen. Hiermee zorgen wĳ voor werkgelegenheid. Ook willen we graag dat inwoners prettig kunnen wonen, recreëren en hun dagelĳkse boodschappen kunnen doen. Het bestaande beleid voeren wĳ uit om onze ambitie te behalen. Samenvatting In het programma Economie hebben we gewerkt aan het behouden van en het zorgen voor banen. We zorgen dat er banen zĳn voor mensen met verschillende opleidingsniveaus. Ondernemers ondersteunen we om in Rĳswĳk te blĳven of zich hier te vestigen. We richtten ons op: • Sterke netwerken en samenwerking tussen bedrĳven. • Aantrekkelĳke werk- en winkelgebieden, zoals de Plaspoelpolder en winkelcentra. • Vernieuwing, digitalisering en duurzaamheid van de economie. • Een sterke positie van Rĳswĳk in de regio. Indicatoren Indicatoren 1. Functiemenging1 2. Vestigingen (van bedrĳven)1 a) Totaal b) Totaal per 1000 inw. 15-75 3. Werkgelegenheid (aantal banen) a) Totaal b) Totaal per 1000 inw. 15-75 4. Waardering ondernemers Rapportcĳfer (score 1-10) a) Vestigingsklimaat b) Ondernemersklimaat c) Algehele dienstverlening

Realisatie 2024 -

Begroting 2025 -

Realisatie 2025 nog niet bekend

+ +

nog niet bekend nog niet bekend

+ +

nog niet bekend nog niet bekend

7 7 7

nog niet bekend nog niet bekend nog niet bekend

1 www.waarstaatjegemeente.nl Ondernemerspeiling om de twee jaar

Economie 38

Wat heeft het gekost? Realisatie Primitief 2025 2024 Lasten Baten

766 269 -497

548 393 -156

Gewĳzigde begroting 2025 548 393 -156

3.2 Fysieke bedrĳfsinfrastructuur Lasten 3.2 Fysieke bedrĳfsinfrastructuur Baten 3.2 Fysieke bedrĳfsinfrastructuur

0 0 0

161 50 -111

185 50 -135

-24 0 -24

542

403

323

Exploitatie (bedragen x € 1.000) 3.1 Economische ontwikkeling 3.1 Economische ontwikkeling 3.1 Economische ontwikkeling

Realisatie 2025

Verschil (+=voordeel)

618 391 -228

-70 -2 -72

3.3 Bedrĳvenloket Lasten en bedrĳfsregelingen 3.3 Bedrĳvenloket Baten en bedrĳfsregelingen 3.3 Bedrĳvenloket en bedrĳfsregelingen

247

187

196

-294

-215

-126

3.4 Economische promotie 3.4 Economische promotie 3.4 Economische promotie

0 386 386

256 328 72

207 315 108

49 -13 37

-406

-410

-381

Lasten Baten

Economie

Investeringen Investering (bedrag x € 1.000) Verbeteren straatbeeld Treubstraat fase 3

Begrote Werkelĳke Saldo Begrote Werkelĳke Saldo lasten lasten lasten baten baten baten 247 74 173 247 74 173

Toelichting op de afwĳkingen Bĳ dit programma zĳn er geen beleidsproducten met verschillen groter dan € 100.000.

Beleidsproduct 3.1 Economische ontwikkeling Wat wilden we bereiken? Op basis van de kadernota wordt er voor 2025 op lokaal niveau geen nieuw economisch beleid meer ontwikkeld. We voeren het geldende beleid uit en voor nieuw beleid richten wĳ ons op de regionale samenwerkingen met: • Provincie Zuid-Holland • Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) • Businesspark Haaglanden (BPH) • Stichting CLOK Voor de ontwikkeling van de lokale en regionale economie en het behouden van ruimte voor werken, is een woon-werkakkoord gesloten met: • Provincie Zuid-Holland • Den Haag • Delft • Leidschendam-Voorburg Tot slot werken we samen met onze partners (regiogemeenten, de Provincie Zuid-Holland, onderwĳsen kennisinstellingen en commerciële partĳen) voor de doorontwikkeling van de Energy Cave. De Energy Cave is een publiek-privaat samenwerkingsverband rondom de warmtetransitie. In deze samenwerking wordt bĳgedragen aan de diverse maatschappelĳke uitdagingen die samenhangen met de warmtetransitie.

Economie 39

Met deze regionale samenwerkingen willen wĳ de economische structuur van Rĳswĳk versterken op onderwerpen als: • Groei • Digitalisering • Duurzaamheid • Versterken van onze netwerken Wat hebben we ervoor gedaan? Regio In 2025 werkten we nauw samen binnen de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH). Samen met 21 gemeenten maakten we de nieuwe Visie Economisch Vestigingsklimaat (VEV). Deze visie past bĳ de plannen van Rĳswĳk en heeft drie hoofdambities: • We willen het verdienvermogen van de regio vergroten. • We willen het onbenut economisch potentieel benutten. • We willen de aansluiting tussen arbeid en economie versterken. De MRDH vernieuwde ook de kantorenstrategie. Voor Rĳswĳk betekent de strategie een gerichte afslanking van de kantoorvoorraad door verouderde panden in de Plaspoelpolder te schrappen of te transformeren. Met deze forse sanering van verouderde locaties (zoals in de Plaspoelpolder) wordt er ruimte gecreëerd om op de meest kansrĳke plekken juist moderne en toekomstbestendige kantoren toe te voegen. Samen met Businesspark Haaglanden (BPH) versterkten we het netwerk en de kennis over werklocaties. In Businesspark Haaglanden werken zeven gemeenten samen. De belangrĳkste doelen waren: • Bedrĳventerreinen betergebruiken. • Het juiste bedrĳf op de juiste plek plaatsen. • BPH verder ontwikkelen als kennis- en netwerkorganisatie.

BPH startte een werkalliantie met IPP Haaglanden. IPP Haaglanden werkt aan een sterk vestigingsen investeringsklimaat in de regio Haaglanden. Samen werken zĳ budgetneutraal dat wil zeggen zonder extra kosten aan het vernieuwen, verbeteren en verduurzamen van bedrĳventerreinen. De alliantie bundelt krachten om sneller projecten uit te voeren en kennis te delen over goede en groene bedrĳventerreinen, energietransitie en vastgoed. Tĳdens een proefperiode van een jaar behandelen zĳ praktĳksituaties uit andere gemeenten. Ook verbinden zĳ grond- en economische zaken om sneller te kunnen werken. In het bestuurlĳk overleg tussen Provincie Zuid-Holland (PZH), Den Haag, Delft en LeidschendamVoorburg is afgesproken om de samenwerking rondom het woon-werkakkoord aan andere overlegtafels voor te zetten. De afspraken uit het akkoord blĳven wel gelden. Ze worden meegenomen in de uitvoering van ontwikkelingen. CLOK In 2025 organiseerde Rĳswĳk samen met CLOK een regiobĳeenkomst. Collega’s van omliggende gemeenten kwamen naar Rĳswĳk om te leren van de gebiedsontwikkelingen in Rĳswĳk. Ook was dit een mooie gelegenheid om elkaar te leren kennen en samenwerkingen te verbeteren. Energy Cave De energietransitie en het benutten van de ondergrond vragen om aanpassingen in beleid, techniek en samenleving.

Energy Cave helpt hierbĳ als fysieke innovatie hub (een fysieke plek die partĳen samenbrengt om te vernieuwen, te testen en te onderzoeken en nieuwe ideeën te ontwikkelen) waar onderwĳs, overheid en bedrĳven samenwerken aan deze oplossingen. In 2025 is de Energy Cave in Rĳswĳk een belangrĳke plek geworden zowel op lokaal als regionaal niveau voor inwoners, leerlingen en studenten. Zĳ leren hier meer over duurzame energie en warmte via masterclasses, een expositie en schoolbezoeken. Professionals uit het netwerk delen ook informatie over belangrĳke en vernieuwende onderwerpen. Ze gebruiken de Energy Cave voor partnerbĳeenkomsten en kennissessies.

Economie 40

Dankzĳ steun van regionale partners, zoals ROC Mondriaan, MRDH, TNO, Gemeente Den Haag en PZH, konden deze activiteiten plaatsvinden en kon het aanbod aan activiteiten en de expositie worden uitgebreid. De Energy Cave draagt zo bĳ aan de regionale samenwerking en kennisdeling in de warmtetransitie en bevordert innovatie en het opleiden van vakmensen.

Beleidsproduct 3.2 Fysieke bedrĳfsinfrastructuur Wat wilden we bereiken? In 2025 zĳn er budgetten beschikbaar om te investeren in het openbare gebied van onze werk- en winkellocaties. Hiermee hebben wĳ als doel: • Het versterken van het ondernemers- en vestigingsklimaat. • Het creëren van prettige verblĳfsplekken voor ondernemers, werknemers, inwoners en bezoekers. Wat hebben we ervoor gedaan? In 2025 heeft de gemeente Rĳswĳk gewerkt aan het verbeteren van Oud Rĳswĳk en de Plaspoelpolder. Oud Rĳswĳk In 2025 is er geen budget onttrokken aan de reservering om Oud Rĳswĳk aantrekkelĳker te maken en het historische karakter van het centrum te versterken. Wel heeft er planvorming plaatsgevonden, zoals het aanbrengen van een muurschildering, die het historische karakter benadrukt. De muurschildering is nog niet uitgevoerd, omdat de ontwerpen nog verder uitgewerkt moeten worden. Plaspoelpolder en Middengebied De gemeente kreeg in 2025 een bĳdrage van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) voor het Middengebied van de Plaspoelpolder. Met dit geld is een gebiedsmakelaar aangesteld. De gebiedsmakelaar heeft, samen met IPP Haaglanden en de accountmanagers Economie, gesproken met ondernemers en ontwikkelaars over verbeteringen in het gebied. Er is ook een investeringsbudget voor het verbeteren van het Middengebied, bĳvoorbeeld om de Treubstraat opnieuw in te richten.

In 2025 is een plan gemaakt om de stoep en de parkeervakken aan de Treubstraat, tussen de Frĳdastraat en Van Gĳnstraat, groener te maken. Daarnaast is het investeringsbudget gebruikt voor het opstellen van een ontwikkelkader voor het Middengebied. Dit kader wordt samen met IPP Haaglanden en het Ruimtelĳk Domein opgesteld. In 2025 waren er verschillende momenten waarop collega’s, ondernemers en eigenaren uit het gebied mee konden denken over dit plan. Het op te leveren ontwikkelkader wordt gekoppeld aan het uitvoeringsplan voor Werklandschappen van de Toekomst. Plaspoelpolder is namelĳk aangewezen als ambassadeursterrein voor Werklandschappen van de Toekomst. We gaan daarom beton vervangen door planten en bomen om hitte tegen te gaan en een prettige, duurzame plek te maken voor ondernemers en werknemers. Daarmee maken we van Plaspoelpolder een groen en gezond bedrĳventerrein en gaan andere bedrĳventerreinen inspireren om ook te vergroenen. Tot slot wordt het investeringsbudget gebruikt om het onderhoud van de openbare ruimte te verbeteren. Dit gebeurt door vaker te vegen en wrakken en zwerfafval te verwĳderen. Verder wordt het budget gebruikt om de overige kosten van de gebiedsmakelaar te betalen die niet door de bĳdrage van de MRDH worden gedekt.

Beleidsproduct 3.3 Bedrĳvenloket en bedrĳfsregelingen Wat wilden we bereiken? Twee pĳlers uit de Economische visie zĳn: • Sterke netwerken

Economie 41

•

Sterk profiel

Voor 2025 is, vanuit de kadernota, minder budget beschikbaar voor (pro)actief en (strategisch) accountmanagement. Met onze partners en de ondernemers blĳft ons doel het verbeteren van de organisatiegraad van ondernemers en de positionering van Rĳswĳk als werkstad met een goed ondernemers- en vestigingsklimaat. Wat hebben we ervoor gedaan? Voortzetting en versterking van de Bedrĳveninvesteringszone (BIZ) Oud Rĳswĳk We verlengden en versterkten de Bedrĳveninvesteringszone (BIZ) Oud Rĳswĳk. In 2025 verlengden we de Bedrĳveninvesteringszone Oud Rĳswĳk voor de periode 2025-2029. De meeste ondernemers stemden voor deze verlenging. Hierdoor kunnen we samen blĳven werken aan een sterker winkelgebied. De gemeente ontvangt jaarlĳks de bĳdragen voor de BIZ via de gemeentelĳke belastingen en keert dit weer uit aan de BIZ-stichting via een subsidie. Met deze subsidie organiseert de BIZ diverse activiteiten zoals het Dickensfestival, het Zomerfeest en Koningsdag. Ook zorgt de BIZ voor een mooie uitstraling van het winkelgebied bĳvoorbeeld met sfeerverlichting en plantenbakken. Daarnaast werkt BIZ aan een veilige en schone omgeving. De centrummanager behartigt actief de belangen van de ondernemers en er is een nauwe samenwerking met de gemeente om het ondernemersklimaat te verbeteren. Zo blĳft het centrum aantrekkelĳk voor bezoekers en ondernemers.

Bedrĳveninvesteringszone (BIZ) Middengebied Eigenaren in het Middengebied van de Plaspoelpolder willen samen een Bedrĳveninvesteringszone opzetten. De gemeente helpt hierbĳ financieel door een kwartiermaker aan te stellen. Hoteloverleg Rĳswĳk De stichting Hoteloverleg Rĳswĳk is opgericht vanuit het coronamaatregelenpakket. Deze stichting bestaat uit Rĳswĳkse hoteliers. Zĳ hebben aan het einde van het jaar aangegeven te stoppen met hun activiteiten. De beoogde samenwerkingen met andere partĳen is niet behaald, waardoor zĳ deze keuze hebben gemaakt. Het budget werd ook gebruikt voor een onderzoek naar de hotelmarkt in Rĳswĳk. Dit onderzoek liep in het derde en vierde kwartaal van 2025. De resultaten zĳn nog niet bekend. Accountmanagement In 2025 richtte de gemeente zich op strategisch en proactief accountmanagement: • Er werden in 2025 ongeveer 200 bezoeken gebracht aan bestaande en nieuwe ondernemers en bedrĳven in Rĳswĳk. • We verbeterden het relatiemanagement door het gebruik van een customer relationship management-systeem (CRM). In dit systeem registreren we de bedrĳfsbezoeken die de accountmanagers afleggen. • We organiseerden en bezochten (netwerk)bĳeenkomsten, zoals het landelĳke BT-event, regionale CLOK-bĳeenkomsten en periodieke BBR-bĳeenkomsten. • We kochten gegevens in van het Werkgelegenheidsregister.

Dit is een jaarlĳkse lĳst met informatie over werkgelegenheid en actieve ondernemers in Rĳswĳk. • We organiseerden het bestuurlĳke overleg tussen het college van burgemeester en wethouders en het bestuur van de Belangenvereniging Bedrĳven Rĳswĳk (BBR). • We zetten de nauwe samenwerking voort met de Belangenvereniging Bedrĳven Rĳswĳk (BBR), winkeliersverenigingen, The Hague Business Agency (THBA), Innovation Quarter (IQ) en VNO-NCW. • De verschillende economische kerngebieden in Rĳswĳk werden sterker en duidelĳker gepositioneerd. • We werkten aan het aantrekken van praktische banen en bedrĳven die passen bĳ het profiel en opleidingsniveau van inwoners uit Rĳswĳk en de regio. Dit gebeurde samen met het Werkgeversservicepunt (WSP). • Ondernemers werden ingezet als ambassadeurs voor de gemeente Rĳswĳk.

Economie 42

• • •

Ondernemers, scholen, de overheid en kennisinstellingen werkten samen om vakmensen op te leiden in de sectoren energie, techniek en innovatie. We plaatsten de juiste bedrĳvigheid op de daarvoor meest geschikte locatie volgens de strategie werklocaties. Vier keer per jaar stuurde de gemeente een online nieuwsbrief naar ondernemers in Rĳswĳk. Verschillende afdelingen zorgden voor actuele en relevante informatie voor deze nieuwsbrief.

Veiligheid en Leefbaarheid In 2025 richtte Veiligheid, Inspectie & Handhaving zich vooral op de inrichting en leefbaarheid van de weekmarkten in Oud Rĳswĳk en Bogaard stadscentrum.

Beleidsproduct 3.4 Economische promotie Wat wilden we bereiken? Voor het hebben en houden van sterke en toekomstbestendige werk- en winkellocaties zetten we in 2025 in op het uitvoeren van de strategie toekomstbestendige werklocaties en het retailen horecabeleid. Wat hebben we ervoor gedaan? We willen een goede plek zĳn om te werken. Daarom hebben we ons ook in 2025 weer gericht op samenwerken met de stad en de regio. Het gaat hierbĳ dan om ondernemers(verenigingen), bedrĳven, buurgemeenten, MRDH en Provincie Zuid-Holland. Winkels, horeca en zorg Er komen steeds meer mensen in Rĳswĳk wonen. Daarom kĳken we goed naar wat de stad nodig heeft. We willen plekken maken waar je versdhillende dingen kunt doen. We geven meer ruimte aan: • Restaurants en cafés (horeca). • Sport en ontspanning (vrĳe tĳd). • Zorg, zoals de dokter of de fysiotherapeut. • Andere buurtfuncties, zoals een wĳkcentrum. Dit hebben we bereikt: • We werken verder aan de verandering van Bogaard stadscentrum. Dit wordt een compact winkelcentrum met verschillende functies en een gezellige plek om te verblĳven. Onderdeel hiervan is de verdere positionering van het nieuwe stadscentrum met onder andere. gebiedscommunicatie over deelprojecten en de verbouwingswerkzaamheden. Hierdoor blĳft het winkelcentrum aantrekkelĳk als vestigingslocatie voor ondernemers en als verblĳfsgebied voor bezoekers.

• We versterken de positionering van Oud Rĳswĳk ten opzichte van andere centrumgebieden in de directe omgeving. We hebben hierbĳ aandacht voor het kenmerkende historische, charmante en ambachtelĳke karakter van Oud Rĳswĳk. • We blĳven financieel bĳdragen aan het centrummanagement. Het centrummanagement verbindt ondernemers, vastgoedeigenaren en gemeente als het gaat om organisatie en uitvoering op het gebied van marketingcommunicatie, evenementen en activiteiten die een belangrĳke bĳdrage hebben voor de winkelcentra. In Rĳswĳk zĳn twee centrummanagers actief; een in Bogaard stadscentrum en een in Oud Rĳswĳk. We overleggen regelmatig met hen op ambtelĳk en bestuurlĳk niveau. • We hebben nieuwe regels voor terrassen en uitstallingen vastgesteld. Horecaondernemers krĳgen meer ruimte voor terrassen op bepaalde plekken. Bĳvoorbeeld de eilandterrassen in Oud Rĳswĳk en in de toekomst bootterrassen in het Havenkwartier. Sommige regels zĳn geschrapt om het makkelĳker te maken een terras te hebben. Een deel van de regels staat in het nieuwe omgevingsplan van de gemeente. • We zorgen dat de weekmarkten in Bogaard stadscentrum en Oud Rĳswĳk levendig blĳven. Dit doen we door overleg met de marktcommissie en door faciliteiten te bieden, zoals een toiletwagen die we ook onderhouden voor de marktkooplieden.

• We ondersteunen bĳ het organiseren van het jaarlĳkse Koningsdag evenement in Oud Rĳswĳk.

Economie 43

Ruimte voor bedrĳven We willen dat er genoeg plek is voor kantoren en bedrĳven. Het is belangrĳk dat: • Bedrĳven de ruimte hebben om te groeien. • De omgeving aantrekkelĳk en levendig is. • Bedrĳven hun werk goed kunnen doen zonder dat anderen daar last van hebben. In 2025 richtten we ons daarom op: • Verdere ontwikkeling van de Plaspoelpolder: ◦ Ontwikkeling van de deelgebieden Kessler Park en omgeving, inclusief Broodfabriek, en Havenkwartier naar gemengde werk- en woongebieden. We zorgen ervoor dat er ruimte blĳft voor economische activiteiten die goed passen bĳ een woonomgeving. ◦ We hebben een snelle studie (quickscan) gemaakt voor de campusontwikkeling van Kesslerpark. Hierin onderzochten we hoe de campus een plek kan worden voor vernieuwing en duurzaamheid. De belangrĳkste punten uit deze studie zĳn: ■ De werkcomponent bleef achter door leegstand en beperkte verhuur. ■ Er is behoefte aan een gezamenlĳke visie. ■ Samenwerking met Kadans, TNO en andere partners blĳft belangrĳk. ■ Kesslerpark richtte zich op duurzame energie, levenswetenschappen en vernieuwing. ◦ We behouden een gebied met hogere milieueisen in het middengebied tussen Kessler Park en het Havenkwartier. Dit gebied blĳft speciaal voor werken. ■ We richten ons op de herontwikkeling van verouderd bedrĳfsmatig vastgoed in het middengebied.

Dit doen we via de investeringsagenda IPP en een nog te maken ontwikkelplan. Het IPP wil ook eigendom kopen om actief aan de slag te kunnen gaan. ■ We zorgen voor meer groen om hittestress te verminderen en ruimte te bieden voor maatregelen tegen klimaatverandering. ◦ We onderzoeken samen met ondernemers, vastgoedeigenaren, IPP Haaglanden en BBR hoe we verschillende werklocaties, zoals Heulweg, kunnen verduurzamen. ◦ We starten samenwerkingen om onze economie duurzamer en meer circulair te maken. Daarom zĳn we lid geworden van het lerend netwerk Circulaire Economie.

Economie 44

Onderwĳs Ambitie Visie Jeugdigen kunnen zich vrĳ en veilig ontwikkelen en groeien op tot verantwoordelĳke, zelfstandige, zelfredzame en maatschappelĳk betrokken volwassenen. Primair zĳn ouders verantwoordelĳk voor het welbevinden van hun kinderen. Daar waar zĳ hier (tĳdelĳk) niet toe in staat zĳn, krĳgen zĳ een steuntje in de rug. We zien het als onze rol om actief in te zetten op het creëren en stimuleren van een positief opgroeien ontwikkelklimaat in onze gemeente. Samenvatting We kĳken naar de brede ontwikkeling van jeugdigen waarbĳ kansengelĳkheid en talentenontwikkeling centraal staan. Iedere jeugdige verdient een goede start bĳ de eerste stappen in zĳn of haar leven. Goed onderwĳs draagt bĳ aan deze goede start. Iedere in Rĳswĳk wonende jeugdige heeft recht op onderwĳs op een voor hem/haar passende plek die zo thuisnabĳ mogelĳk is. Indien dit mogelĳk is, behaalt de jeugdige een startkwalificatie (een diploma havo, vwo, mbo2 of hoger). Het optimaal ontwikkelen van het individuele talent is hierbĳ het uitgangspunt. Verzuim wordt zoveel mogelĳk voorkomen. Thuiszitters worden zo snel mogelĳk toegeleid naar een passend aanbod aan onderwĳs en/of jeugdhulp. Stichting Librĳn openbaar onderwĳs voert voor de gemeentes Rĳswĳk en Delft de wettelĳke taak voor het verzorgen van voldoende openbaar onderwĳs uit.

We zĳn wettelĳk verplicht om te zorgen voor voldoende huisvesting voor het primair, speciaal en voortgezet onderwĳs op het grondgebied van de gemeente. We streven, samen met de schoolbesturen, naar een toekomstbestendig onderwĳslandschap. We willen voorkomen dat (onderwĳs)achterstanden ontstaan en willen al opgelopen achterstanden verminderen. Vanuit onze wettelĳke taak willen we voldoende plekken bieden waar doelgroepkinderen voorschoolse educatie kunnen krĳgen. In Nederland zĳn er 2,5 miljoen volwassenen laaggeletterd. Dat betekent dat ze moeite hebben met lezen, schrĳven en/of rekenen en vaak ook weinig digitaal vaardig zĳn. Om dit aan te pakken zetten we in op het voorkomen van laaggeletterdheid en het ondersteunen van mensen die laaggeletterd zĳn. Indicatoren Indicator Absoluut verzuim Relatief verzuim Voortĳdig schoolverlaters (VSV-ers)

Realisatie 2024 21,5 34 2,3%

Streefwaarde 2025 10,5 33 4%

Realisatie 2025 12,3 33 2,0%

Absoluut verzuim De verplichte indicator “Absoluut verzuim” is het aantal leerplichtige leerlingen per 1.000 leerlingen dat op enig moment in het schooljaar niet staat ingeschreven op een school of een onderwĳsinstelling. De Dienst Uitvoering Onderwĳs (DUO) is aangewezen als gegevensbron. De laatst gepubliceerde gegevens bĳ DUO zĳn van 2023-2024. Het aantal Rĳswĳkse absoluut verzuimers was toen 12,3 leerlingen per 1.000 leerlingen. In absolute getallen ging het toen om 103 leerlingen. In het voorgaande schooljaar waren de cĳfers als volgt:

Onderwĳs 45

•

Voor het schooljaar 2022-2023 21,5 leerlingen per 1.000 leerlingen, In absolute getallen ging het om 174 leerlingen;

Relatief verzuim De verplichte indicator “relatief verzuim” is het aantal leerplichtige leerlingen per 1.000 leerlingen dat wel staat ingeschreven op een school of onderwĳsinstelling, maar deze niet of niet geregeld bezoekt. De Dienst Uitvoering Onderwĳs (DUO) is aangewezen als gegevensbron. De laatst gepubliceerde gegevens bĳ DUO zĳn 2023-2024. Het aantal Rĳswĳkse relatief verzuimers was toen 33 leerlingen per 1.000 leerlingen. In absolute getallen ging het toen om 275 leerlingen. In het voorgaande schooljaar waren de cĳfers als volgt: • Voor het schooljaar 2022-2023 34 leerlingen per 1.000 leerlingen, In absolute getallen ging het om 277 leerlingen; Voortĳdige schoolverlaters (VSV-ers) De verplichte indicator “VSV-ers” is het percentage van het totaal aantal 12- tot 23-jarigen dat zonder startkwalificatie (minimaal een diploma mbo2, havo of vwo) het onderwĳs verlaat. DUO/Ingrado is de aangewezen gegevensbron. Het percentage heeft betrekking op de postcode en gemeente waar de scholen voor VO en MBO gevestigd zĳn. Dit betekent dat het hieronder genoemde percentage betrekking heeft op alle leerlingen die staan ingeschreven op deze Rĳswĳkse scholen voor VO en MBO, ongeacht de woonplaats van deze leerlingen. De laatst gepubliceerde gegevens bĳ DUO zĳn van 2023-2024. Het percentage VSV-ers van het Rĳswĳks Voortgezet en MBO onderwĳs was toen 2,0%.

In het voorgaande schooljaar waren de cĳfers als volgt: • Voor het schooljaar 2022-2023 2,4%;

Wat heeft het gekost? Realisatie Primitief 2025 2024

4.1 Openbaar basisonderwĳs 4.1 Openbaar basisonderwĳs 4.1 Openbaar basisonderwĳs

Lasten Baten

594 23 -571

36 5 -31

Gewĳzigde begroting 2025 36 5 -31

4.2 Onderwĳshuisvesting 4.2 Onderwĳshuisvesting 4.2 Onderwĳshuisvesting

Lasten Baten

3.901 409 -3.492

5.343 1.107 -4.236

5.326 1.061 -4.265

17 -46 -29

5.648

6.185

5.836

349

Exploitatie (bedragen x € 1.000)

Realisatie 2025

Verschil (+=voordeel)

154 2 -152

-118 -4 -122

4.3 Onderwĳsbeleid Lasten en leerlingzaken 4.3 Onderwĳsbeleid Baten en leerlingzaken 4.3 Onderwĳsbeleid en leerlingzaken

2.908

3.216

3.154

-62

-2.740

-2.969

-2.682

287

Onderwĳs

-6.803

-7.235

-7.099

136

Onderwĳs 46

Investeringen

Investering (bedrag x € 1.000) 1e inrichting olp/meubilair Pasgeld Haalbaarh.onderz. nieuwbouw/renovatie de akker/GSR Haalbaarheidsonderz.disloc.de Piramide in Pasgeld Haalbaarheidsonderzoek uitbreiding de Melodie Herbouw 4 lokalen Steenvoordeschool na brand Meerkosten ENG de Akker Meerkosten ENG Steenvoordeschool Tĳdelĳke huisvesting Pasgeld Uitbreiding basisschool de Melodie Uitbreiding basisschool De Piramide Verv. Nieuwbouw De Akker GSR incl. gymzaal Verv.nieuwb.Steenvoordesch. (incl.gymzaal)

Begrote Werkelĳke Saldo Begrote Werkelĳke Saldo lasten lasten lasten baten baten baten 113 113 33 33 25 25 35 17 18 1.141 224 917 685 1 683 286 286 227 115 112 3.320 37 3.283 4.260 4.260 1.420 1.420 10.627 10.627 12.497 4.882 7.615 242 242 33.984 5.274 28.710 927 1 925

Toelichting op de afwĳkingen Programma / beleidsproduct (bedrag x € 1.000)

Verschil Baten

Verschil Lasten

Onderwĳs 4.1 Openbaar basisonderwĳs Technische toelichting Tĳdens de overgang naar het nieuwe financiële systeem en de aanpassing van de programmabegroting in 2025 zĳn enkele ramingen anders verwerkt in de financiële administratie. Hierdoor wĳkt het beeld van de actuele begroting in de jaarrekening af van de vastgestelde wĳzigingen, wat technische verschillen veroorzaakt bĳ enkele beleidsproducten. Deze verschillen zĳn neutraal en hebben geen effect op het totale begrotingssaldo. Inhoudelĳke toelichting De overige verschillen worden veroorzaakt door kleinere posten. 4.3 Onderwĳsbeleid en leerlingzaken Technische toelichting Tĳdens de overgang naar het nieuwe financiële systeem en de aanpassing van de programmabegroting in 2025 zĳn enkele ramingen anders verwerkt in de financiële administratie. Hierdoor wĳkt het beeld van de actuele begroting in de jaarrekening af van de vastgestelde wĳzigingen, wat technische verschillen veroorzaakt bĳ enkele beleidsproducten. Deze verschillen zĳn neutraal en hebben geen effect op het totale begrotingssaldo. Inhoudelĳke toelichting De personele kosten zĳn lager uitgevallen begroot. Er is rekening gehouden met de maatregelen op personeel opgenomen in de begroting 2026 en medewerkers zĳn lager ingeschaald dan begroot. Hierdoor zĳn de personeelslasten lager uitgekomen dan begroot, waardoor budget beschikbaar is gebleven.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Rijswijk&id=23174fd3-10ec-4254-85f8-eaa198d222ed