21.046389 Jaarstukken gemeente Rijswijk 2020 (2).pdf

4 scholen hebben zich afgemeld wegens covid-19 en doen volgend jaar mee met de groepen 7 en 8. Montessorischool Parkrijk heeft nog géén bovenbouw groep die hieraan kan meedoen. De Wethouder Brederodeschool doet al jaren mee met het verkeersexamen in de gemeente Delft. Voor het speciaal onderwijs, De Elsenburgschool, De Rehobothschool en De Voorde, is deelname aan de route van het verkeersexamen niet geschikt. Haaglanden Beweegt is in gesprek met de scholen en doet onderzoek naar mogelijke alternatieven voor deze scholen.

Programma Onderwijs 42

Wat heeft het gekost? Exploitatie (meerjarig x € 1.000)

4010 Huisvesting scholen

Primitief 2020

Gewijzigde raming 2020

Realisatie 2020

Lasten

2.788

3.301

2.775

2.731

44

Baten

368

44

292

394

102

-2.420

-3.258

-2.483

-2.337

146

Lasten

2.885

2.006

2.914

2.860

54

Baten

977

121

986

884

-102

-1.907

-1.885

-1.928

-1.976

-48

568

679

699

210

489

Saldo 4030 Lokaal onderwijsbeleid Saldo 6500 Kinderopvang

Afwijking (+ = voordeel)

Realisatie 2019

Onderwijs

Lasten Baten

Saldo Programmatotalen

-568

-679

-699

-210

489

Lasten

6.241

5.986

6.388

5.802

586

Baten

1.346

165

1.278

1.278

-4.895

-5.821

-5.110

-4.524

Saldo

Toelichting op de afwijking 4010 Huisvesting scholen Baten voordeel € 102.000 Het voordeel wordt voornamelijk verklaard door niet geraamde ontvangsten van scholen als bijdrage in het onderhoud en nutsvoorzieningen, ook uit oude jaren. 4030 Lokaal onderwijsbeleid Lasten voordeel € 54.000 De grootste afwijking ten opzichte van de raming wordt veroorzaakt door het Onderwijs Achterstanden Beleid. Het Onderwijs Achterstandenbeleid is budgettair neutraal. De lasten worden gedekt door de specifieke uitkering van het Rijk. Zowel lasten als baten zijn lager dan begroot vanwege Corona (€ 118.000). Zie ook de baten. Daarnaast wordt het verschil voornamelijk verklaard door de Regionale Meld- en Coördinatiefunctie en het schoolmaatschappelijk werk. De Regionale Meld- en Coördinatiefunctie is budgettair neutraal. De lasten worden gedekt door de ontvangst vanuit de regio. Zowel lasten als baten zijn hoger dan begroot (€ 15.000). Zie ook de baten. Het nadeel op het schoolmaatschappelijk werk is ontstaan doordat alle uitgaven op dit beleidsproduct geboekt zijn en het budget deels nog op het Programma Sociaal Domein staat (€ 31.000. Baten nadeel € 102.000 De grootste afwijking ten opzichte van de raming wordt veroorzaakt door het Onderwijs Achterstanden Beleid. Het Onderwijs Achterstandenbeleid is budgettair neutraal. De lasten worden gedekt door de specifieke uitkering van het Rijk voor OAB.

Zowel lasten als baten zijn lager dan begroot vanwege Corona (€ 118.000). Zie ook de lasten. Daarnaast wordt het verschil voornamelijk verklaard door de Regionale Meld- en Coördinatiefunctie. De Regionale Meld- en Coördinatiefunctie is budgettair neutraal. De lasten worden gedekt door de ontvangst vanuit de regio. Zowel lasten als baten zijn hoger dan begroot (€ 15.000). Zie ook de lasten. 6500 Kinderopvang Lasten voordeel € 489.000 Op het budget toezicht en handhaving wet kinderopvang is een onderschrijding van € 120.000-. Dit wordt veroorzaakt door terugbetaling over 2019 van € 12.000,-- en een te hoog begroot bedrag. Voor de begroting 2021 is de begroting al naar beneden bijgesteld. Op het budget kosten peuteropvang is er een onderschrijding van € 370.000-. Oorzaak is dat, mede door corona, minder peuters gebruik maken van de peuteropvang en daardoor ook minder tegemoetkoming in de peuter opvangkosten voor deze ouders benodigd is en een terugbetaling van teveel ontvangen subsidie van door de SRK van € 37.000 over 2018 en € 28.000 over 2019 (totaal € 65.000)

Programma Onderwijs 43

586

Investeringen

Investeringen bedragen x € 1.000 Brede School Rembrandtkwartier Realisatie Kindcentrum BuitenRijck Permanente huisvesting basissch.Kronenburgh Bouw IKC montessori Parkrijk 1e inricht.onderw.leerpakk/meub. 2e school RB Inricht.openb.ruimte rondom BS Rembrandtkwartier Tijdelijke huisvesting Montessorischool Parkrijk 1e inr.onderw.leerp./meub. 9e/11egr Buitenrijck Revitalisatie voormalige J.H. Snijdersschool

Begr. Werk. Saldo Begr. Lasten Lasten Lasten Baten 1.602 1.039 564 50 16 34 616 243 373 8.040 2.923 5.118 111 111 185 70 115 3.375 3.041 334 53 47 6 2.018 2.018 16.051 7.379 8.672

Uit te Uit te Werk. Saldo geven in geven in Baten Baten 2021 2022 56 -56 564 34 373 5.118 111 116 334 6 2.018 56 -56 8.672

Programma Onderwijs 44

Sport, Cultuur en Recreatie Wat wilden we bereiken? Visie op het programma & opgave Cultuur Het gemeentelijk cultuurbeleid is opgenomen in de Cultuurvisie 2016-2030 ‘Rijswijk vrij gedacht’. Cultuur heeft waarde voor Rijswijk en haar inwoners. Het verruimt het gezichtsveld en draagt bij aan ontwikkeling. Cultuur is mooi om te maken en beleven. We zijn zuinig op de brede culturele voorzieningen in onze gemeente, met de Bibliotheek aan de Vliet, Museum Rijswijk, de Rijswijkse Schouwburg, Trias centrum voor de kunsten maar ook de andere culturele organisaties en het verenigingsleven. Naast de waarde van cultuur op zich, gaat het juist ook om de bijdrage van cultuur aan de Rijswijkse samenleving. De ambitie is om kunst en cultuur als een verbindende kracht in te zetten voor de samenleving en economie van Rijswijk. Cultuur biedt inwoners de gelegenheid tot ontmoeting en meedoen. En het zorgt voor binding met de omgeving en elkaar. Omdat het bijdraagt aan het welbevinden willen wij graag dat meer inwoners gebruik (kunnen) maken van culturele voorzieningen. Wij hechten aan een laagdrempelig en toegankelijk aanbod en leggen nadrukkelijker de verbinding met zorg en welzijn. Ten aanzien van cultuur zijn er ook een aantal wetten voor de gemeente van belang. Die hebben verband met het bibliotheekwerk, de lokale omroep en behoud en beheer van cultureel erfgoed.

Sport Sport heeft van oudsher een sociaal maatschappelijke functie. Sport brengt niet alleen plezier en gezondheid, het brengt ook mensen bij elkaar, helpt talenten ontwikkelen, zorgt voor sociale cohesie, biedt een platform voor vrijwilligerswerk en zorgt voor veiligheid in buurten. Deze maatschappelijke functies maken dat sport gewild én kansrijk is voor het realiseren van maatschappelijk verantwoord beleid. De afgelopen jaren zijn de rollen en verantwoordelijkheden van de gemeente in de maatschappelijke ondersteuning, de zorg voor jeugd en de participatie van kwetsbare inwoners, sterk veranderd. De gemeente zet mede met de nota Sport en Bewegen, het lokaal sportakkoord en de uitvoeringsagenda Gezondheid en Sport in op het vergroten van de deelname van kwetsbare mensen aan de samenleving en de bestrijding van eenzaamheid. We leggen hierbij de nadruk op eigen verantwoordelijkheid, het gebruikmaken van het sociale netwerk, op preventie en op zoveel mogelijk voorkomen in plaats van genezen. De uitvoeringsagenda Gezondheid en Sport vormt de basis om de doelstellingen te bereiken. Sport wordt niet gezien als een doel op zich, maar een middel om maatschappelijke doelen als sociale cohesie en een gezonde leefstijl te bereiken. Gekeken wordt of het mogelijk is om met de sportverenigingen te kunnen komen tot buurthuizen van de toekomst.

Bijzondere aandacht krijgt de duurzaamheid bij de vervanging van sportvelden en onderhoud van de binnensport accommodaties. Doelstellingen Cultuur De Cultuurvisie gaat uit van de volgende zes beleidspijlers, die samen met onze partners verder worden ingevuld met acties: ● Clustering en samenhang: Door het stimuleren van afstemming en samenwerking worden krachten meer gebundeld en samenhang gecreëerd. Ook het clusteren van activiteiten en voorzieningen draagt naast een betere benutting bij aan zichtbaarheid. ● Vrijheid creativiteit in openbare ruimte en ruimte voor cultuurbeoefening: Het bieden van ruimte aan nieuwe en tijdelijke initiatieven. ● Aanbod voor jeugd en jongeren: Het aansluiten van het aanbod op de behoeften van jeugd en jongeren. ● Cultuureducatie: Het stimuleren van kunst- en cultuureducatie, voor met name jeugd en jongeren, om bij te dragen aan hun brede vorming en de creativiteit van de samenleving. Het gaat zowel om binnenschools cultuuronderwijs als een toegankelijk aanbod in de vrije tijd. ● Ouderen en cultuur: Het benutten van het potentieel van vitale ouderen en het bereiken van kwetsbare ouderen om bij te dragen aan hun betrokkenheid bij en in de samenleving. ● Cultureel en historisch erfgoed en architectuur: Het bekend en meer zichtbaar maken van het lokale erfgoed bij de inwoners van de gemeente en de regio.

Sport Het stimuleren van deelname van de Rijswijkse bevolking aan sport, door het in stand houden van een breed aanbod. Hierdoor willen we een brede ontwikkeling bevorderen, sociale cohesie versterken, onderling respect vergroten en een gezonde leefstijl stimuleren. De Nota Volksgezondheid is geactualiseerd waarbij meer dan voorheen de verbinding met sport wordt gemaakt. Samen met de door de sportraad opgestelde Nota Sport en Programma Sport, Cultuur en Recreatie 45

Bewegen en het lokaal sportakkoord vormt dit het kader voor het sport- en volksgezondheid beleid. Na behandeling in de raad staan de uitgangspunten voor lokaal gezondheidsbeleid en de verbinding met sport vast. Deze uitgangspunten worden vertaald in een gezamenlijke uitvoeringsagenda in samenwerking met partners uit Rijswijk op het terrein van sport en gezondheid. De belangrijkste thema’s hierbij zijn: 1. Inclusief sporten en bewegen - iedereen kan meedoen 2. Positieve sportcultuur - leuk, veilig, eerlijk en zorgeloos sporten en bewegen 3. Duurzame sportinfrastructuur 4. Vitale aanbieders - maatschappelijke verenigingen toekomstbestendig 5. Van jongs af aan vaardig in bewegen - Rijswijkse jeugd meer laten bewegen en sporten 6. Ontwikkeling van buurthuis van de toekomst om de verenigingen een centrale functie in de wijk te geven.

Beleidsindicatoren, verplicht Indicator

Begroting 2020

Percentage niet-sportende Rijswijkers

36,1%*

Realisatie 2020 36,1%*

(*) Percentage gebaseerd op de beweegnorm NNGB gezondheidsmonitor 2016.

Deze waardes komen uit de gezondheidsmonitor. De meest recente zijn uit 2016. In 2020 is er een nieuwe meting gedaan. De resultaten zullen pas medio april 2021 bekend worden gemaakt.

Wat hebben we er voor gedaan? Cultuur Door het ondersteunen van culturele voorzieningen via subsidiëring was het de bedoeling de inwoners jaarrond een veelzijdig aanbod van kunst en cultuur te bieden en samen met onze partners uitvoering te geven aan de gemeentelijke cultuurvisie. Op grond van de vorige en de huidige Algemene subsidieverordening Rijswijk ontvingen hiervoor in totaal 21 culturele instellingen, zowel professionele als amateurkunstorganisaties, structurele subsidiëring en werden er 18 eenmalige subsidies toegekend. Van de laatste waren er 11 aan beroepsbeeldende kunstenaars voor het houden van exposities. Als gevolg van de uitbraak van corona, en als gevolg van de maatregelen in dit kader, verliep het jaar vanaf half maart echter aanzienlijk anders dan gedacht. Deuren sloten voor het publiek, amateurgezelschappen konden niet samen komen, culturele activiteiten gingen niet door of moesten worden uitgesteld. Bij de heropening bleven er, vaak wijzigende, beperkingen waarover we in contact stonden met organisaties; naast de 1,5 meter regel bijvoorbeeld ook het reserveren vooraf en het maximum aantal bezoekers, maar ook het advies om niet in groepen te zingen. Eind 2020 ging ons land opnieuw in lockdown. Voor de lokale culturele voorzieningen betekende dit continue schakelen in de communicatie naar en het aanbod aan de inwoners.

Amateurkunstorganisaties probeerden online contact met de leden (vast) te houden. Bij Trias kwam het online lesgeven goed en snel op gang en later werden dans en musicallessen op het tennispark gegeven. Er kwam een afhaalbibliotheek, etalage exposities en een filmtheater in de schouwburg. Ook waren er mooie verbindingen door cultuur, zoals de Woningsdagconcerten van Trias bij woonzorgcentra en de eindmusicals van basisscholen bij de Rijswijkse Schouwburg. Maar de culturele sector is wel één van de sectoren die bovengemiddeld geraakt is door de coronacrisis. Met de decentralisatie uitkeringen die hiervoor vanuit het rijk werden ontvangen en subsidie vanuit de provincie Zuid-Holland, na een lobby vanuit de gemeenten, is er aan lokale culturele voorzieningen financiële steun verleend. Voor culturele instellingen die een gemeentelijke accommodatie huren is de huur kwijt gescholden voor de periode(n) van gedwongen sluiting in 2020. Met de provinciale subsidie zijn Trias Centrum voor de Kunsten, De Rijswijkse Schouwburg en Museum Rijswijk ondersteund in hun (verwachte) exploitatietekort. Daarnaast maakten twee kleinere subsidierelaties, die niet bij een gemeentelijke accommodatie huren, gebruik van de mogelijkheid tot een incidentele subsidie om hun exploitatietekort te verlagen.

De niet gebruikte gelden uit de decentralisatie uitkeringen 2020 voor lokale culturele voorzieningen willen we conform raadsinformatiebrief IB 20.167 beschikbaar houden ten behoeve van inzet in 2021 voor verdere ondersteuning van de lokale cultuursector als gevolg van de coronacrisis. We stemden in met de voortzetting van het project Cultuureducatie met Kwaliteit in de periode 2021-2024; onderdeel van het landelijke programma om de kwaliteit van cultuureducatie in het onderwijs verder te versterken. Het plan voor de nieuwe periode zet in op borging en samenhang, evenals uitbreiding van scholen en partners. Ondanks corona lukte het Trias en Bibliotheek aan de Vliet samen met 13 basisscholen uit de gemeente het programma voor 2020 grotendeels volgens plan uit te voeren.

Programma Sport, Cultuur en Recreatie 46

Hoewel aangepast gold dat ook voor de Rijswijk Talent Award, met dit jaar voor de eerste keer een beeldende kunst editie. Aan deze door Trias en Museum Rijswijk georganiseerde talentenjacht deden zo’n 80 inwoners mee in de leeftijd van 8 t/m 83 jaar. Het Commissariaat voor de Media heeft, na een positief advies van de raad in oktober, besloten Stichting Omroep Rijswijk opnieuw voor vijf jaar aan te wijzen als lokale publieke media-instelling voor Rijswijk. De gemeente verzorgt haar wettelijk aandeel in de bekostiging van de lokale omroep. Sport Met de uitvoeringsagenda gezondheid en sport hebben wij beide terreinen nog inniger met elkaar verbonden. In deze agenda zijn de ambities uit de nota sport en bewegen, nota volksgezondheid en het lokale sportakkoord op een zevental thema’s geïntegreerd. Deze thema’s zijn: 1. Iedereen kan meedoen 2. Bewegen in de buitenruimte 3. Vitale aanbieders 4. Positieve sportcultuur 5. Van jongs af aan vaardig in bewegen 6. Rookvrije generatie 7. Gezond gedrag. Echter, het Corona virus heeft een grote impact gehad op de gehele Rijswijkse sport. Vanaf 15 maart 2020 zijn in eerste instantie alle binnen- en buitensportaccommodaties gesloten.

Alle competities werden stilgelegd en na verloop van tijd kon er vooral voor de jeugd weer op beperkte schaal gesport worden Na een voorzichtige opening in de zomer van 2020 zijn we helaas in het vierde kwartaal weer in lockdown gegaan.. Wat hebben wij toch nog voor de Rijswijkse sport kunnen uitvoeren? Iedereen kan meedoen Sportverenigingen, overige sport- en beweegaanbieders en andere partners hebben de vraag van ouderen en kwetsbare groepen en het aanbod naast elkaar gelegd. Met de uitkomsten van dit onderzoek kan in 2021 een beweegmakelaar van start gaan. Deze professional zal ouderen en de kwetsbare groepen gaan begeleiden naar een beweeg- of sportaanbod. Daarnaast zou in 2020 de regionale G-sportdag op sportpark Prinses Irene worden georganiseerd. Vanwege Corona is deze uitgesteld naar 2021. Bewegen in de buitenruimte Begin 2020 is de wandel- en hardlooproute aangelegd en gereed gekomen. Door heel Rijswijk zijn drie verschillende routes met obstakels neergelegd waarbij je vanuit elke wijk kan aanhaken. Vanwege Corona en het advies om zoveel als mogelijk thuis te blijven en 1,5 meter afstand van elkaar te houden zijn deze routes nog niet verder onder de aandacht gebracht. Daarnaast is in januari 2020 een projectgroep herstructurering Sportpark Elsenburg van start gegaan.

Door middel van een uitvoerig participatietraject met betrokken verenigingen, is er een uitgebreid plan uitgewerkt dat voorziet in een optimalisatie van het sportpark waarbij uiteindelijk een drietal verenigingen (RHC, RWV De Spartaan en FCC Rijswijk) onder optimale omstandigheden, duurzaam en toekomstbestendig hun verschillende sporten kunnen beoefenen. Vitale aanbieders Vanaf het begin van de Corona crisis hebben wij – samen met de Rijswijkse Sportraad – direct het contact verstevigd met de Rijswijkse sportaanbieders. Middels digitale sessies hebben wij de sportaanbieders geïnformeerd, ondersteund en zodra dat weer toegestaan was geholpen bij de herstart van de sport. Daarnaast zijn de sportverenigingen actief geholpen met en bij de inzet van de diverse Corona compensatie regelingen. Van jongs af aan vaardig in bewegen Door het actief aanbieden van sportactiviteiten in de Sportmix (3x per week in BS Muziekbuurt en de Van Zweedenzaal, op het Cruijff Court (2 middagen per week) en Sport in de Wijk (2 avonden per week in gymzaal ’t Kristal) bevordert de gemeente door sport mede een gezondere leefstijl van de jeugd. Het aantal kinderen dat heeft deelgenomen is lager dan in 2019. De reden hiervan is de uitbraak van de Corona crisis. Een flink aantal activiteiten kon daarom niet doorgaan.

De activiteiten zijn echter deels digitaal aangeboden en zijn daarnaast in de zomervakantie extra aangeboden. Gezond gedrag Met Happy Fit willen wij de Rijswijkse inwoners van 0 tot 100 jaar motiveren, inspireren en activeren naar een gezonde(re) leefstijl in een zo optimaal sociale prettige en veilige omgeving. Vanwege Corona konden een flink aantal activiteiten niet of slechts gedeeltelijk plaatsvinden. Wat we wel hebben kunnen organiseren in 2020 is: * 10 weekse Bootcamp cursus voor kinderen van 4 – 14 jaar (177 kinderen hebben deelgenomen). Programma Sport, Cultuur en Recreatie 47

* 10 weekse cursus Freerunnen voor kinderen van 4 – 14 jaar, (142 kinderen hebben deelgenomen). * 10 weekse cursus Valpreventie voor senioren.(in totaal 10 unieke deelnemers). * Happy Fit ‘iedereen kan sporten’, voor mensen met een beperking, heeft drie trajecten afgerond in Q4 Sport en Spel: Wandelgroep en Bootcamp (totaal 24 deelnemers) Het programma is het afgelopen jaar doorontwikkeld waarbij de twee programma’s (4-12 en 18+) zijn samengevoegd tot één programma. Middels digitale participatiebijeenkomsten zijn oude en nieuwe partners gevonden en is er een nieuw programma samengesteld dat vanaf 2021 van start zal gaan. Sportcomplex De Altis In januari 2020 is het startsein gegeven voor de bouw van een sportcomplex aan de Burgemeester Elsenlaan. Hiermee realiseren wij een sportcomplex dat voldoet aan de eisen van deze tijd en aansluit bij de duurzaamheidsambitie van de gemeente. Het sportcomplex zal een verbindende functie in de wijk gaan spelen. Naast de sporthallen beschikt het sportcomplex ook over een budo- en krachttrainingsruimte en twee horecavoorzieningen. Na een prijsvraag onder de inwoners van Rijswijk is De Altis uiteindelijk als winnaar naar voren gekomen. De voortgang van de bouw van het complex is zeer voorspoedig verlopen. Dermate voorspoedig dat de oplevering volgens planning in de tweede week van april 2021 zal plaatsvinden.

Sportpark Prinses Irene Door de komst van het eerste elftal van de bvo ADO Den Haag naar het Sportpark Prinses Irene worden nagenoeg alle velden van het sportpark weer bespeeld. Voor een periode van minimaal twee jaar worden een tweetal natuurgrasvelden als trainingsaccommodatie van het eerste team gebruikt. Daarnaast is de gemeente met de stichting ADO Den Haag Maatschappelijk in gesprek om te bekijken of de verbinding van de sport met de samenleving via ADO ook in Rijswijk gestalte kan krijgen.

Wat heeft het gekost? Exploitatie (meerjarig x € 1.000) Sport, Cultuur en Recreatie 5100 Openbaar bibliotheekwerk

Lasten

Realisatie 2019

Primitief 2020

Gewijzigde raming 2020

Realisatie 2020

Afwijking (+ = voordeel)

1.449

1.296

1.448

1.451

-3

-1.449

-1.296

-1.448

-1.451

-3

2.482

3.017

2.845

2.481

364

Baten Saldo 5300 Sport

Lasten Baten

1.394

1.353

1.353

1.422

69

-1.088

-1.664

-1.492

-1.059

432

Lasten

2.237

2.225

2.585

2.298

287

Baten

4

7

82

-24

-107

Saldo 5400 Kunst en cultuur Saldo 5410 Cultureel erfgoed

-2.233

-2.218

-2.503

-2.322

181

Lasten

914

879

900

885

15

Baten

109

53

53

Saldo 5800 Speeltuinwerk

-805

-879

-900

-833

68

358

399

422

376

46

-358

-399

-422

-376

46

Lasten

7.439

7.816

8.200

7.491

708

Baten

1.507

1.360

1.435

1.450

15

-5.932

-6.456

-6.764

-6.041

723

Lasten Baten

Saldo Programmatotalen Saldo

Toelichting op de afwijking 5300 Sport Lasten voordeel € 364.000 Het voordeel op de lasten wordt voornamelijk verklaard door lagere onderhoudsuitgaven. Dit komt doordat door Covid-19 nagenoeg geen gebruik meer gemaakt is van de sportvoorzieningen en derhalve was er ook nagenoeg geen onderhoud nodig (klachtonderhoud t.l.v. exploitatie). I.v.m. de realisatie van de nieuwe sporthal werden geen investeringen meer gedaan in de Marimbahal en Van Zweedenzaal. Daarnaast is de vervanging van de zoutelectrolyse installatie van het zwembad geboekt als investering en niet, zoals geraamd, op de exploitatie. De onderhoudsuitgaven zijn in 2020 ten laste van de exploitatie gekomen en niet rechtstreeks ten laste van de voorziening welzijnsaccommodaties gebracht. Abusievelijk is het onderhoudsplan 2020 e.v. in 2020 niet vastgesteld door de raad. Dit heeft tot gevolg gehad dat er geen rechtmatige dotatie aan de voorziening Programma Sport, Cultuur en Recreatie 48

welzijnsaccommodaties gedaan kon worden. Alle kosten zijn daarom voor 2020 ten laste van de exploitatie te gebracht. Hierdoor is een vertekend beeld in de exploitatierekening ontstaan. Met de vaststelling van het onderhoudsplan in 2021 wordt dit weer rechtgetrokken en kan vanaf de begroting 2022 e.v. ten behoeve van vervangingsinvesteringen weer gedoteerd worden aan de voorziening welzijnsaccommodaties. Vanaf 2022 worden, zoals gebruikelijk, alleen jaarlijks terugkerende kosten ten laste van de exploitatie gebracht. Baten voordeel € 69.000 Het voordeel op de baten wordt voornamelijk verklaard door een niet geraamd uitvoeringsbudget van het Rijk voor het lokale sportakkoord (€ 30.000 Incidenteel) en niet geraamde ontvangsten voor sport- en beweeglessen op de hockeyvelden (€ 23.500 Structureel). 5400 Kunst en cultuur Lasten voordeel € 287.000 In de raming waren bedragen opgenomen voor huurkwijtscheldingen ( € 100.000) en andere uitgaven ten laste van de in de algemene uitkering ontvangen decentralisatie uitkeringen voor ondersteuning van de door Corona getroffen cultuursector. De huurkwijtscheldingen zijn geboekt aan de batenkant en de geraamde uitgaven ten behoeve van de door Corona getroffen cultuursector zijn in 2020 grotendeels nog niet gedaan (€ 163.000). Conform IB 20 167 wordt de raad voorgesteld om een resultaatbestemming vast te stellen voor het overschot.

Baten nadeel € 107.000 Zie ook de lasten. De bij de lasten geraamde huurkwijtscheldingen zijn, conform de regelgeving, geboekt op de baten. 5410 Cultureel erfgoed Baten voordeel € 53.000 Het betreft hier vergoedingen van derden voor kosten van archeologisch onderzoek en vergoedingen over de periode 2018 – 2020 van KPN voor gebruik van de zendmast op het bunkercomplex in park Overvoorde.

Investeringen

Investeringen bedragen x € 1.000 Lichte toplaagrenovatie veld 110 Renovatie toplaag veld 111 Sp.Irene+ballenvangers Sportcomplex Burgemeester Elsenlaan Ren./verv.terreinafrastering sportpark Hoekpolder Vervanging kunstgrasveld sportpark Pr. Irene Vervanging verharding wielerbaan de Spartaan Toplaagrenovatie veld 114 sportpark Prinses Irene Toplaagrenovatie veld 302 sportpark Hoekpolder Toplaagrenovaties sportvelden sportpark Pr.Irene Verv. en herstr.elementenverhard. sportp.Elsenb. Div.invest.voortvl.uit meerj.ond.pl.sportparken`20 Overlagen asfaltverharding Sportpark Irene Renovatie terrein en beachveld 405 Sp.Vredenburch Toplaagrenovatie veld 303 Sportpark Hoekpolder Toplaagrenovatie veld 401 Sportpark Vredenburch Vervanging zoutelektrolyse installatie de Schilp Herstructurering sportpark Elsenburg Herinrichten speelplekken in de wijk 2020 Vervanging hekwerken 2020

Begr. Werk. Saldo Begr. Werk. Saldo Lasten Lasten Lasten Baten Baten Baten 37 37 53 34 19 16.850 11.429 5.421 44 44 26 1 25 35 5 30 423 423 41 41 72 72 98 47 51 46 46 37 13 25 97 97 54 54 78 78 330 330 94 94 125 123 2 306 152 154 15 1 14 18.818 11.898 6.919 44 44

Uit te geven in 2021

Uit te geven in 2022 37 19

25 423 41 72 51 46 25 97 54 78 330 2 154 14 931

Programma Sport, Cultuur en Recreatie 49

537

Sociaal Domein Wat wilden we bereiken? Visie op het programma & opgave In Rijswijk moet iedereen mee kunnen doen in en aan de samenleving. Vitale, zelfredzame inwoners die meedoen in een sociaal veilig en vitale samenleving. Dat is ons ideaal. Uitgangspunt is dat inwoners hierin hun eigen verantwoordelijkheid hebben en ook moeten nemen. Tegelijkertijd kunnen zij, als dat (even) niet gaat, hiervoor een beroep doen op hun sociale netwerk of rekenen op (tijdelijke) ondersteuning van de gemeente en haar netwerkpartners. We zetten dan ook in op de verdere ontwikkeling van een toegankelijk zorg- en welzijn landschap. Zo maken we het (mede) mogelijk dat inwoners een netwerk kunnen opbouwen, dan wel uitbreiden, zetten we in op preventie en welzijn om kleine (zorg)problemen en ongemakken te voorkomen ofwel klein te houden en bieden we zorg en ondersteuning als inwoners daar (tijdelijk) een beroep op moeten doen. Centraal staat hierbij dat we steeds meer inzetten op preventie en vroegsignalering, zodat we problemen zo vroeg mogelijk ontdekken. Dit doen we het liefst zo dicht mogelijk bij de inwoners, dus vanuit de wijken en buurten. Toegang en kosten in de zorg Het begrotingsjaar 2020 staat in het teken van de borging van de gerealiseerde veranderingen en het voortzetten van de transformatie in het Sociaal Domein.

De overheveling van de taken op het gebied van zorg, jeugd en werk heeft plaatsgevonden, de uitdaging ligt nu in het organiseren van een toekomstbestendige keten in de volle breedte van het Sociaal Domein. Daarnaast is het nodig nu in te zetten op het betaalbaar houden van zorg en (meer) grip te krijgen op de toegang van zorg. Hoewel hier al stappen in zijn gezet, is dit transformatieproces nog niet afgerond. Veel inzet is nu nog gericht op het verlenen van individuele en specialistische zorg en minder op het voorkomen van problemen door meer gebruik te maken van algemene voorzieningen. Ook zit er spanning bij de overgang tussen de Jeugdwet en de Wmo en werken de zorgaanbieders en maatschappelijke partners nog niet altijd zo samen als we graag zouden willen. Daar is winst te behalen. Waar we eerst stuurden op activiteiten en productie, zal dit vanaf 2019 voor de Wmo en vanaf 2020 voor Jeugd vooral op resultaten en maatschappelijke effecten zijn. Daarom formuleren we straks ‘wat’ we willen bereiken en niet ‘hoe’ dit moet worden vormgegeven. Voor de inkoop betekent dit dat we samen met de regiogemeenten in H4- en H10-verband resultaatgericht gaan inkopen. Om te kunnen meten wat de effecten van de veranderingen zijn, voeren we periodiek een monitor Sociaal Domein uit en bewaken we de uitkomsten zodat we waar nodig tijdig kunnen bijsturen.

Toegang tot zorg en informatie moet helder en dichtbij zijn. Tegelijkertijd beogen we doelmatig en doeltreffend te werken, zodat de zorg betaalbaar blijft. Als de eigen omgeving en algemene voorzieningen niet toereikend zijn, verliezen wij onze inwoners met een ondersteuningsbehoefte niet uit het oog. Het gaat erom de juiste hulp op maat te bieden, zodat inwoners zo snel mogelijk, zo dichtbij mogelijk en zo effectief mogelijk geholpen worden. Op basis van deze uitgangspunten werken we verder aan de doorontwikkeling van de Toegang en stellen hiertoe een koersdocument op. Welzijn In 2020 investeren we verder in de eigen kracht en zelfredzaamheid van onze inwoners en hun omgeving. Waar die (tijdelijk) tekort schieten, zorgen wij voor laagdrempelige en vrij toegankelijke voorzieningen. De voorzieningen zijn gericht op preventie, vroegsignalering, het versterken van de zelfredzaamheid en het verminderen van de behoefte aan zwaardere en duurdere vormen van zorg. Zorg blijft beschikbaar voor inwoners die het echt nodig hebben. We zetten in op het welzijn van Rijswijkers, omdat we het belangrijk vinden dat iedereen erbij hoort en mee kan (blijven) doen in de samenleving. . Als gemeente gaan we er vanuit dat inwoners zelf hun verantwoordelijkheid en de regie daarbij nemen en daarbij, indien nodig, hun eigen netwerk inschakelen. De Rijswijkse samenleving draaitop sociale netwerken.

De gemeente zet in op het versterken en uitbouwen van die netwerken. Vrijwilligers en mantelzorgers worden ondersteund en waar nodig helpen we sociale netwerken te creëren. We zetten in op het versterken van het verenigingsleven in Rijswijk, (zie ook programma Onderwijs & Cultuur), het doen van vrijwilligerswerk, mantelzorg en/of het lid worden van clubs en verenigingen ten behoeve van het op – /of uitbouwen van een stevig netwerk voor inwoners.

Programma Sociaal Domein

50

Doelstellingen: Binnen het programma Sociaal Domein kiezen we voor drie thema’s met bijbehorende ambities en acties: ● Het leiden van een zelfstandig leven Inwoners kunnen langer zelfstandig wonen, voelen zich daar verantwoordelijk voor en organiseren zelf en/of samen met hun eigen netwerk oplossingen voor belemmeringen die zij in hun leven tegenkomen. Waar dit niet lukt, kunnen professionele partijen hulp en ondersteuning bieden. Inwoners houden daarbij zoveel mogelijk zelf de regie. Het resultaat van de ondersteuning moet zijn dat inwoners hierdoor mee blijven doen aan de samenleving. We voorkomen dat mensen door financiële problemen in een sociaal isolement terecht komen en bieden ondersteuning bij het vinden van een betaalde baan. Met werkgevers zoeken we actief naar kansen op de arbeidsmarkt. Inwoners die niet in staat zijn om betaald werk te verrichten, zijn maatschappelijk actief en hebben een zinvolle dagbesteding. Omdat taalvaardigheid een belangrijke rol speelt bij het zelfstandig kunnen leven, willen wij dat al onze inwoners de Nederlandse taal op ten minste het basisniveau beheersen. Inwoners met een laag inkomen en/of schulden vinden snel hun weg naar hulp, zodat problematische schulden worden voorkomen en zij weer grip krijgen op hun eigen financiën. Uitgangspunt is dat werken altijd de beste manier is om uit armoede te komen.

Landelijke inclusie agenda De ambitie van het VN-Verdrag (2016) is een inclusieve samenleving. In een inclusieve samenleving zijn er geen speciale voorzieningen voor mensen met een beperking. Alle voorzieningen zijn toegankelijk voor iedereen en iedereen kan er zelfstandig gebruik van maken. Inclusieve beleidsvorming raakt alle beleidsterreinen, ook buiten het Sociaal Domein en is hiermee een breed gedeelde verantwoordelijkheid. In de huidige situatie is er geen vastgesteld beleid en voor een inclusieve samenleving is er nog veel te doen. De belangrijkste (beoogde) opbrengst van inclusieve beleidsvorming is betere participatie en het vergroten van de zelfredzaamheid van mensen met een beperking. Met een inclusieve samenleving richten we ons ook op een sociaal veilige stad. We vinden het van groot belang dat iedere inwoner onbelemmerd en veilig zichzelf kan zijn in Rijswijk. ●

Opgroeien in een veilige omgeving Kinderen hebben de mogelijkheid om in een veilige en gezonde thuissituatie op te groeien. Die verantwoordelijkheid ligt in de eerste plaats bij ouders en wij bieden daar (tijdelijk) ondersteuning bij als dat nodig is. Wij streven ernaar dat alle jeugdigen in Rijswijk zich binnen hun eigen mogelijkheden ontwikkelen en opgroeien tot verantwoordelijke, zelfstandige, zelfredzame en maatschappelijk betrokken volwassenen. Het Centrum voor Jeugd en Gezin/Jeugdteam werkt preventief en kostenbewust. In kwetsbare situaties wordt altijd passende en waar nodig specialistische hulp geboden, die zo goed mogelijk aansluit bij de normale gezinsstructuur. Daarbij laten en beleggen we primaire verantwoordelijkheden zoveel mogelijk waar ze horen te liggen. Het jeugdteam kan zelf ambulante hulpverlening of ondersteuning bieden, maar indien nodig verwijzen zij door naar gespecialiseerde hulp.

●

Meedoen in een gezonde samenleving Inwoners doen naar vermogen mee, kijken naar elkaar om en zetten zich actief in voor anderen. Het aantal mensen dat zich vrijwillig inzet neemt toe en vrijwilligers worden voldoende ondersteund. We versterken het verenigingsleven. Mantelzorgers kunnen hun leven combineren met het bieden van zorg en voelen zich daarvoor gewaardeerd. Een gezonde leefstijl draagt bij aan het langer zelfstandig kunnen wonen. Wij informeren onze inwoners actief en op een positieve manier hoe zij gezond kunnen blijven leven. Alle inwoners moeten zich veilig voelen in hun woon- en leefomgeving. Wij zetten daarom in op tijdige herkenning van geweld in huiselijke kring. Betrokkenen en hun omgeving weten waar zij terecht kunnen met hun signalen, zodat huiselijk geweld zo snel mogelijk wordt gestopt en verder geweld duurzaam voorkomen. Daarnaast werken we aan een inclusieve gemeente en zorgen we ervoor dat ons beleid erop gericht is dat iedereen veilig en onbelemmerd zichzelf kan zijn in Rijswijk. Een toenemend aantal van onze inwoners geeft aan zich in meer of mindere mate eenzaam te voelen. Door alert te zijn op signalen van (dreigende) eenzaamheid en het taboe op eenzaamheid te doorbreken zorgen we ervoor dat minder mensen zich eenzaam voelen.

Binnen het programma Zorg/Sociaal Domein zijn wij ons ervan bewust dat de beschikbare middelen binnen het Sociaal Domein onder druk staan. Wij zijn actief op zoek naar mogelijkheden om de efficiency in de dienstverlening te optimaliseren.

Programma Sociaal Domein

51

Indicatoren Verplichte indicatoren Besluit Begroting en Verantwoording

Indicator

Begroting 2020

Begroting obv Peiljaar

Streven

Realisatie

Realisatie obv peiljaar

Definitie en bron

Banen

1.000,7

2018

>

1.027,8

2019

het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. Bron: CBS / LISA

Jongeren met een delict voor de rechter

1,72

2015

<

1

2019

% jongeren (12 t/m 21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen Bron: CBS Jeugd

Kinderen in uitkeringsgezin

9,38

2015

<

8

2019

% kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen Bron: CBS Jeugs

Netto arbeidsparticip atie

64,3

2017

>

66,4

2019

% van de werkzame beroepsbevolking tov de (potentiële) beroepsbevolking. Bron: CBS Arbeidsdeelname

Werkloze jongeren

2,04

2015

<

2

2019

Personen van 16 t/m 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven bij het UWV WERKbedrijf en tegelijkertijd geen baan hebben als werknemer volgens de Polisadministratie Bron: CBS Jeugd

Personen met een bijstandsuitkeri ng

436

2018

<

544,5

2020

Het aantal personen met een uitkering op grond van de Participatiewet per 10.000 inwoners Bron: CBS P-wet

Lopende reintegratievoorz ieningen

345,8

2018

>

295,3

2020

Het aantal reintegratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar Bron: CBS P-wet

Jongeren met jeugdhulp

11

2018

<

9,7

1e hlfjr 2020

% jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp tov alle jongeren tot 18 jaar Bron: CBS Jeugd

Programma Sociaal Domein

52

Jongeren met jeugdbescher ming

1,0

2017

<

Jongeren met jeugdreclasseri ng

0,4

2018

<

Cliënten met een maatwerkarran gement WMO

700

2018

<

1e hlfjr 2020

% Jongeren met jeugdbescherming betreft jongeren tot 18 jaar die op enig moment in de verslagperiode een maatregel door de rechter dwingend opgelegd hebben gekregen Bron: CBS Jeugd

0,2

1e hlfjr 2020

% jongeren (12-23 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatre gel tov alle jongeren (1223 jaar). Bron: CBS Jeugd

400

2020

Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo Bron: CBS MSDW

0,9

Wat hebben we er voor gedaan? Gevolgen Corona In maart 2020 is de Rijswijkse samenleving tot stilstand gekomen door verregaande maatregelen om de verspreiding van het Coronavirus in te dammen. Los van de financiële effecten die dit tot gevolg had, heeft de crisis ook forse impact op de inzet van het ambtelijk apparaat. De steeds wijzigende regelingen, doelgroepen, taken en maatregelen vereisten veel voorbereiding, besluitvorming en uitvoering door de gemeente. Daarnaast is het reguliere werk zoveel mogelijk doorgegaan. Veel van de medewerkers in het Sociaal Domein hebben het afgelopen jaar daarom (deels) andere en meer werkzaamheden uitgevoerd dan normaal. Dit heeft in sommige gevallen tot vertraging in processen en projecten geleid. Kostenbeheersing De overbesteding op de beleidsterreinen Jeugd en Wmo hebben in 2020 geleid tot het opstellen van de Opdracht Actieplan Jeugd en Wmo met als doel de tekorten op het Sociaal Domein beheersbaar te maken. Door het omzetten van detacheringsovereenkomsten naar formatie binnen het Jeugdteam en de aanbesteding van personele inzet voor consulenten in het Wijk-en Jeugdteam, hebben wij de kosten vanaf medio 2020 al structureel verlaagd. 1. Het leiden van een zelfstandig leven Inkomen (Participatiewet) • ● ●

Het terug- en invorderingsbeleid is geëvalueerd en het huidige beleid herijkt. Voor de uitvoering van het nieuwe beleid zijn beleidsregels opgesteld. Het controleplan van het handhavingsbeleid is tussentijds geëvalueerd. Daarbij zijn geen signalen gevonden die aanleiding geven tot aanpassing van het controleplan. Het Bijstandsbesluit zelfstandigen (Bbz) is per 1-1-2020 gewijzigd. Vanaf deze datum draagt de gemeente financieel risico voor het aflossen van het bedrijfskapitaal. De wetswijziging is aangegrepen om de huidige uitvoering te analyseren. Naar aanleiding van deze analyse is besloten meer voorlichting te geven aan Programma Sociaal Domein

53

ondernemers over het Bbz en dit onderdeel te maken van een meer integrale aanpak. Ook is besloten de uitgaven van het bedrijfskapitaal te monitoren. Gebleken is dat het nu niet noodzakelijk maatregelen te treffen. Iedereen aan het werk ● ● ●

●

In 2020 hebben we een start gemaakt met de kadernota 2021-2025, die we in het tweede kwartaal van 2021 opleveren. Er is gewerkt aan een analyse over de voorgaande periode die dient als input voor de nieuwe nota. De actielijnen van het LSA zijn voortgezet. De samenwerking met de BBR is geïntensiveerd door een wervingsactie met de BBR voor nieuwe partners van het LSA, waarna we minimaal 10 werkgevers aan het LSA hebben kunnen toevoegen. In 2020 hebben we sluitende aanpak van leerlingen uit het Entree-onderwijs gerealiseerd en is de samenwerking met het ROC Mondriaan geïntensiveerd middels de realisering van (met de werkgever) vastgestelde leerroutes. Daarnaast werken we regionaal samen met het ROC Mondriaan middels de Pilot Praktijkleren, die ook in 2021 blijft bestaan. Binnen de toegangsorganisatie hebben we, dankzij inzet van het projectteam Grip&Regie, een integrale aanpak gerealiseerd voor klanten, die een multi-problem-aanpak nodig hebben.

Ondersteuning vanuit de Wmo ●

● ● ●

●

We hebben de evaluatie van de resultaatsturing Wmo H4 gehouden. Naar aanleiding daarvan hebben we verschillende acties ondernomen op het gebied van efficiency in het aanmeldingenproces, inzet cliëntondersteuning, signaleringsfunctie, monitoring en innovatie. Zo hebben zorgaanbieders vanwege corona op innovatieve wijze ondersteuning geboden aan de cliënten. Per 1 januari 2020 wordt de BOPZ omgezet naar drie nieuwe wetten: de Wvggz, de WZD en de Wet forensische zorg. Deze nieuwe taken zijn in 2020 geïmplementeerd en maken nu onderdeel uit van de reguliere werkwijze. De uitvoering van doelgroepenvervoer is gedurende het hele jaar gemonitord op efficiëntie, kosten en kwaliteit. Met de vervoerders is een voorschotregeling afgesproken om de inkomstendaling als gevolg van de volume-afname te compenseren. In 2020 hebben we samen met de regio aan de doorontwikkeling van Beschermd Wonen gewerkt gebaseerd op de visie van Dannenberg zoals vastgesteld in de Regionale Beleidsvisie Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang 2018 – 2020. Onder leiding van de regionale projectleider zijn in verschillende werkgroepen vervolgstappen genomen in de regionale samenwerking. We zijn gestart met de ontwikkeling van de Woon-Zorgvisie, waarin we kaders opstellen om wonen en zorg voor kwetsbare inwoners zo optimaal mogelijk op elkaar laten aansluiten.

Armoede- en schuldenbeleid ● ●

2.

We hebben in 2020 een start gemaakt met het bijstellen van het pakket van maatregelen dat uit het armoedeonderzoek van 2019 kwam. Dit hebben we gedaan door input op te halen bij de verschillende doelgroepen die gebruik maken van de regelingen, jeugdigen, vrijwilligers en professionals. In 2020 hebben we een plan opgesteld voor een effectievere inzet van bewindvoering bij problematische schulden. Belangrijke onderdelen van dit plan zijn: Het aanbod vanuit het Financieel Servicepunt versterken; De samenwerking aangaan met bewindvoerders; De samenwerking aangaan met maatschappelijke partners; Sturing via de voorwaarden van bijzondere bijstand De implementatie van dit plan vindt plaats in 2021. Opgroeien in een veilige omgeving

Preventie •

Voor ouders en jeugdigen hebben we meer ingezet op het voorkomen van problemen door meer gebruik te maken van algemene voorzieningen. Onze rol is aan het veranderen. Waar we eerst stuurden op activiteiten en productie, sturen we nu wat betreft de algemene voorzieningen jeugd meer op samenwerkingen en resultaten. Dit doen we tijdens het bepalen van de subsidie en tijdens tussen- en eindevaluaties met subsidiepartners. Van de professionals verwachten wij dat zij samen met elkaar en onze inwoners in samenhang oplossingen organiseren. Partners hebben in 2019 met elkaar een plan van aanpak gemaakt waarin 3 thema’s centraal staan: Ontwikkeling, Opgroeien en Omgeving. Op basis van dit plan van aanpak hebben we in 2020 geconcludeerd dat de rol van het CJG en de CJG-coördinator een doorontwikkeling vraagt.

Programma Sociaal Domein

54

●

Omdat Corona van onze partners andere prioriteiten vroeg, hebben we de uitvoering van het plan van aanpak tijdelijk stilgezet. Wel is verder gegaan met de doorontwikkeling van het CJG en de rol van de CJG-coördinator. We hebben preventieve zorg, jeugdgezondheidszorg en pedagogische ondersteuning geboden die optimaal aansluit bij de ondersteuningsbehoefte van ouders en kind. Door vroegtijdig oog te hebben voor risicofactoren zoals werkloosheid, schulden, armoede en geweld en te zorgen voor een samenhangende aanpak, kunnen we sneller inspelen op de behoefte van jeugd en ouders. Onze partners gebruiken daarbij de methode Gezamenlijk inschatten zorgbehoeften (GIZ). Centraal daarbij staat de eigen kracht van het gezin en het eigen netwerk.

Lokale ontwikkelingen jeugdhulp ●

●

●

●

We hebben meer en betere samenwerking met en tussen onze maatschappelijk partners in het Sociaal Domein gestimuleerd en gefaciliteerd. Zo kunnen we passende zorg bieden, licht waar het kan, zwaarder waar nodig. De verbinding met preventieve partners en de samenwerking wordt steeds verder vorm gegeven. We hebben ingezet op de verdere verbinding onderwijs/zorg met een verbetercyclus onderwijs/zorg, de inzet van maatjes die vanuit het jeugdteam gekoppeld zijn aan de scholen en snel kunnen schakelen met de schoolmaatschappelijk werker en op de verbinding tussen (passend)onderwijs en ingekochte jeugdhulp. Door de aanbesteding van het jeugdteam is er op sommige scholen tijdelijk geen maatje beschikbaar geweest. Eind 2020 is dit weer opgepakt door het jeugdteam. Ook hebben we de pilot op de Godfried Bomansschool voortgezet met inzet van een consulent Jeugd dichtbij school. We organiseren zorg dichterbij en zetten in op het versterken van de samenwerking tussen het jeugdteam en huisartsen en de herinrichting van het voorliggend preventief veld. - Door de Corona crisis was het voor huisartsen niet mogelijk om prioriteit te leggen bij de versterking van de samenwerking met het jeugdteam. Zodra de situatie het toelaat wordt dit weer opgepakt.

Aan de kant van de gemeente is alvast een nieuwe werkwijze (warme banden tussen praktijken en bureaudienstmedewerkers jeugdteam) voorbereid om in 2021 mee te beginnen. Vanuit die versterkte samenwerking onderzoeken we waar we met een POH Jeugd (GGZ) kunnen werken. - De doorontwikkeling van het voorliggend preventief veld is meegenomen in de doorontwikkeling van het CJG (zie hierboven bij preventie). - We hebben het toekomstplan vanaf 16,5 jaar bij het jeugdteam geïmplementeerd. Ook is aandacht gevraagd voor het gebruik van het toekomstplan door jeugdhulpaanbieders binnen de contracten met de jeugdhulpaanbieders. Doel is een goede aansluiting van de hulpverlening waarbij de jongere niet tussen wal en schip valt (18-/18+). We hebben een aantal lokale en regionale innovaties geborgd binnen onze organisatie en bij onze ketenpartners. Van de vier lokale innovaties zijn er twee geborgd: -

Werkgroep Samen sterk bij scheiding, waarmee de gemiste interventies in het zogenaamde middensegment nu wel worden aangeboden in Rijswijk. Deze innovatie is geborgd binnen het CJG. Betere aansluiting van 18- op 18+ met de innovatie Jongerenhuisvesting een steuntje in de rug. Ook deze innovatie is onderzocht en inmiddels geborgd bij het jeugdteam. Project Happy Fit, aanbod van universele preventie m.b.t. welbevinden, gezonde voeding en beweging voor kinderen. Borging vindt in 2021 plaats. Project Regie op preventie, aanbod van universele preventie voor leerlingen op het VO. Borging vindt in 2021 plaats.

Van de twee regionale interventies is er één geborgd: -

-

Jeugdhulp in gezinsvormen, de opbrengsten van dit regionale programma zijn op onderdelen lokaal geborgd. Aan de doelen van het programma, zoals voorkomen van uitval in pleegzorg, wordt verder gewerkt vanuit de Regiovisie jeugdhulp. Beter samenspel, voor betere samenwerking tussen de Gecertificeerde Instellingen en het jeugdteam. Borging is wegens aanbesteding van het jeugdteam in 2020 uitgesteld naar 2021. Er wordt vanuit het jeugdteam wel reeds aangesloten bij het regionale projectleidersoverleg.

Inkoop Specialistische Jeugdhulp 2020-2024 • •

Met de zorgaanbieders is eind 2019 overeenstemming bereikt over het overbruggingscontract, waarmee de zorgcontinuïteit voor jeugdigen en gezinnen is geborgd. Direct na het bereiken van deze overeenstemming zijn de gemeenten samen met de jeugdhulpaanbieders gestart met het voorbereiden van de hervatting van de inkoop jeugdhulp voor 2021 en verder. Dit inkooptraject is eind 2020 afgerond.

Programma Sociaal Domein

55

•

De complexiteit van de materie, de opgelopen vertraging door de coronacrisis, de aandacht voor kostenbeheersing en nadere afwegingen in het samenspel lokaal/regionaal vragen om ruimte voor

doorontwikkeling en de mogelijkheid tot bijstelling van afspraken. We gaan daarom uit van twee ontwikkeljaren waarbij het uitgangspunt blijft dat wordt toegewerkt naar meer resultaatsturing. Deze ruimte voor doorontwikkeling wordt opgenomen in de regiovisie. Governance regionale samenwerking en andere transformatieopgaven ●

●

●

Ten behoeve van de besluitvorming over de governance Inkoop H10 hebben de H10-gemeenten een onderzoek laten uitvoeren. Het advies dat hieruit is gekomen, is om de bestaande GR Bedrijfsvoeringsorganisatie als juridische basis voor onbepaalde tijd te continueren, maar wel een aantal verbetermaatregelen door te voeren. In 2020 zijn we aan de slag gegaan met deze verbetermaatregelen en aanverwante aanbevelingen voor de uitvoering. Naast de inkoop 2020-2024 zijn er meer transformatieopgaven waarin we regionaal hebben samengewerkt en daarmee uitvoering gegeven aan het transformatieplan, o.a. regionale bijeenkomst Rotjochies, regionale Week van de Transformatie, Zorglogistiek en regionale pilots Verbinding Jeugdhulp met Volwassenen GGZ. Voorbereiding Regiovisie Jeugdhulp, o.a. deelname aan regionale werkgroep en regionale raadsbijeenkomst tijdens de Week van de Transformatie.

Aanpak Huiselijk geweld ●

●

3.

We hebben in 2020 ingezet op een goede samenwerking in de keten van Huiselijk Geweld. Ketenpartners werkten samen aan twee doelen: eerst zorgdragen voor directe veiligheid en daarna samenwerken aan duurzame veiligheid. Door middel van preventie en vroegsignalering is geweld zo veel mogelijk voorkomen. Indien er sprake was van geweld dan werd getracht dit duurzaam te stoppen. Ook is er ingezet op het voorkomen van recidive. Er zijn onderzoeken die aangeven dat de prevalentie van kindermishandeling als gevolg van de eerste lockdown is gestegen. De eerste lockdown heeft, vreemd genoeg, landelijk en regionaal niet tot een stijging van het aantal meldingen bij VT geleid. Dit heeft te maken met het verschil tussen het feit dat er huiselijk geweld en/of kindermishandeling plaatsvindt en het feit of hiervan melding wordt gedaan bij Veilig Thuis. Het signaleren van huiselijk geweld en kindermishandeling is in deze situatie van lockdown lastig voor professionals, zij zien kinderen immers op afstand en het is lastig voor professionals om achter de voorkeur te komen en gevoel van de thuissituatie te krijgen. De insteek dit jaar is geweest om professionals en omstanders bewust te maken van deze problematiek, hoe ze kunnen signaleren in deze situatie van afstand en hoe ze kunnen handelen. Meedoen in een gezonde samenleving

●

De gevolgen van Corona hebben grote invloed gehad op de realisatie van onze ambities in 2020. Door de beperkende maatregelen bleek het niet haalbaar om het onderzoek naar de participatiegraad van inwoners op trede 1 en 2 af te ronden en is de daarop volgende herijking van het beleid tegenprestatie uitgesteld.

•

Om maatschappelijke uitdagingen zoals een tolerante samenleving en toenemende eenzaamheid het hoofd te bieden,zijn we in gesprek gegaan met vrijwilligers, betrokken inwoners en organisaties om de lokale aanpak van eenzaamheid, regenboog- vrijwilligers en mantelzorgbeleid zo goed mogelijk vorm te geven. Dit is uitgewerkt in de Brede Welzijnsnota en de uitvoeringsagenda. Voor de totstandkoming van de Brede Welzijnsnota zijn er op 31 oktober 2019 en op 10 september 2020 Brede Welzijnsbijeenkomsten georganiseerd. Daarnaast zijn er nog aanvullende individuele gesprekken gevoerd met (culturele) instelling en zorginstellingen waaronder huisartsen. Om ideeën verder uit te werken, is er 15 oktober 2020 een derde bijeenkomst georganiseerd.

•

Omdat de Rijswijkse samenleving draait op vrijwilligers, clubs en verenigingen, die belangrijk zijn bij het opbouwen, onderhouden en uitbreiden van sociale netwerken, hebben we ingezet op het versterken van het verenigingsleven en het uitbreiden van het aantal vrijwilligers. Dit is nader uitgewerkt in de Brede Welzijnsnota.

•

Binnen het beleidsterrein Welzijn is er gewerkt aan het verfijnen van het opdrachtgeveropdrachtnemerschap. Met Welzijn Rijswijk zijn er afspraken gemaakt over resultaatgericht werken en de te realiseren maatschappelijke doelstellingen. Hiernaast heeft Welzijn Rijswijk, door de coronacrisis, de fysieke bijeenkomsten gedigitaliseerd. Er zijn ook nieuwe activiteiten ontstaan voor mensen die eenzaam zijn. Zo is de dienst “In contact” ontstaan. Bij In Contact worden personen die eenzaam zijn, of behoefte hebben aan een praatje, aan Rijswijkers gekoppeld die graag een luisterend oor willen bieden. Ook is de boodschappendienst ontstaan. De boodschappendienst was bedoeld voor mensen zonder netwerk , met

Programma Sociaal Domein

56

weinig digitale vaardigheden en geen andere opties hadden om boodschappen te kunnen doen. Het ging voornamelijk om de risicodoelgroepen die geacht werden om thuis te blijven. Vrijwilligers ●

De stichting Welzijn Rijswijk is met vrijwilligers in gesprek gegaan over de ondersteuning en waardering die zij nodig hebben bij en voor al het goede werk dat zij doen. Daarnaast is er ingezet op het bereiken van potentiële vrijwilligers in samenwerking met het vrijwilligerscentrum.

●

Het vrijwilligerscentrum heeft een metamorfose doorgemaakt en heet nu “Rijswijk Doet”. Betere zichtbaarheid en herkenbaarheid waren hierin essentieel, waardoor het bereiken van potentiële vrijwilligers verbeterd werd. De vrijwilligers zijn gewaardeerd door het uitgeven van een attentie.

●

Het vrijwilligersbeleid is opgenomen in de Brede Welzijnsnota en de daarbij behorende uitvoeringsagenda.

Inclusiviteit/Regenboogbeleid ●

In de Brede Welzijnsnota en de daarbij behorende uitvoeringsagenda is het thema inclusiviteit opgenomen.

Volksgezondheid ● ● ● ●

De Nota Volksgezondheid is geactualiseerd, waarbij meer dan voorheen de verbinding met sport is gemaakt. Samen met de door de sportraad opgestelde Nota Sport en Bewegen vormt dit het kader voor het sport- en volksgezondheid beleid. De uitgangspunten voor het lokale gezondheidsbeleid zijn vertaald in een gezamenlijke uitvoeringsagenda die is opgesteld in samenwerking met partners uit Rijswijk op het terrein van sport en gezondheid. Afname van overmatig alcoholgebruik is één van de doelen van het lokale gezondheidsbeleid. Om die reden hebben we in 2020 actief deelgenomen aan IkPas, een jaarlijks terugkerende actie van de GGD met als doel bewuster om te gaan met alcohol. Begin 2021 is gestart met de uitbreiding van de Uitvoeringsagenda Gezondheid & Sport middels het opstellen van een Lokaal Preventie akkoord. Met de mogelijkheden van een Lokaal Preventieakkoord krijgt preventie een nog prominentere plek binnen dit beleid.

Mantelzorgers • • • •

•

Begin 2020 hebben we, door met verschillende mantelzorgers in gesprek te gaan, in beeld gebracht waar de behoefte aan verdere ondersteuning ligt. De mantelzorgwaardering is in 2020 verstrekt aan alle geregistreerde mantelzorgers. De waardering is verbonden met cultuur door hieraan een toegangskaart voor het museum te koppelen. Ook in 2020 konden geregistreerde mantelzorgers gebruik maken van een parkeervergunning. De regeldruk om deze vergunning aan te vragen hebben we verlaagd. De landelijke vereniging van Mantelzorgers en Vrijwilligerszorg heeft ons de erkenning “Wij werken mantelzorgvriendelijk” gegeven. Op de dag van de mantelzorg hebben wij hieraan aandacht besteed. Samen met de Belangenvereniging Bedrijven Rijswijk hebben we aandacht gevraagd om meer bedrijven mantelzorgvriendelijk te maken. Het onderwerp mantelzorg is meegenomen in de Brede Welzijnsnota en de daarbij behorende uitvoeringsagenda.

Inburgering •

•

•

Halverwege 2020 is duidelijk geworden dat de invoeringsdatum van de nieuwe wet Inburgering werd verschoven naar 1 januari 2022. Omdat de contouren en financiële randvoorwaarden van de wet nog niet duidelijk zijn, kon de nota Inburgering niet in 2020 worden opgesteld. Ook het herijken van het beleid in het kader van de Wet Taaleis en dit in lijn brengen met de nieuwe visie op inburgering wordt hiermee uitgesteld. In 2020 hebben we voor de huidige groep inburgeringsplichtigen ingezet op het verbeteren van het taalniveau. Dit hebben wij gecombineerd met een participatietraject. Om de doelgroep beter te begeleiden naar het bestaande aanbod hebben wij een consulent inburgering aangesteld. We hebben met de taalscholen afgesproken dat de resultaten van de cursisten worden gedeeld met de consulent. In 2020 hebben we met drie regiogemeenten een pilot met een brede, integrale toegang van inburgering gedraaid. Er zijn 40 mensen gesproken en er is een basis gelegd om een ketensamenwerking op te zetten voor de brede intake.

Programma Sociaal Domein

57

Wat heeft het gekost? Exploitatie (meerjarig x € 1.000) Realisatie 2019

Primitief 2020

Gewijzigde raming 2020

Realisatie 2020

Afwijking (+ = voordeel)

108

91

102

74

28

-108

-91

-102

-74

28

Lasten

22.692

22.566

31.010

29.488

1.522

Baten

21.557

21.462

29.906

30.006

100

-1.135

-1.104

-1.104

518

1.622

3.262

2.867

3.078

3.102

-24

Sociaal Domein 1400 Dierenwelzijn

Lasten Baten

Saldo 6100 Inkomen Saldo 6110 Arbeidsmarkt overig

Lasten Baten

Saldo 6140 Gemeentelijk armoede- en schuldenbeleid

-3.262

-2.867

-3.078

-3.102

-24

Lasten

4.355

4.202

4.349

4.378

-29

Baten

173

221

136

137

1

-4.183

-3.981

-4.213

-4.241

-28

181

61

195

78

117

-181

-61

-195

-78

117

1.803

1.817

1.885

1.901

-16

147

79

-68

-1.775

-1.817

-1.738

-1.821

-84

Lasten

2.478

2.549

2.964

2.814

150

Baten

14

3

3

26

23

-2.464

-2.546

-2.961

-2.788

174

9.687

9.957

10.606

11.406

-801

Saldo 6204 Inburgering

Lasten

6204 Inburgering

Baten

Saldo 6230 Re-integratie- en participatievoorzieningen Participatiewet

Lasten Baten

28

Saldo 6610 Maatwerkvoorzieningen materieel Wmo Saldo 6620 Maatwerkvoorzieningen immaterieel Wmo

Lasten Baten

398

300

300

387

87

-9.289

-9.657

-10.306

-11.019

-714

Lasten

7.728

7.755

7.738

7.574

164

Baten

1.292

1.412

1.436

1.843

408

Saldo 6700 Algemene voorzieningen Wmo en Jeugd Saldo 6710 Eerstelijnsloket Wmo en Jeugd

-6.436

-6.343

-6.302

-5.730

572

Lasten

944

999

999

944

55

Baten

5

Saldo 6820 Individuele voorzieningen natura Jeugd

Lasten Baten

6830 Veiligheid, jeugdreclassering en opvang Jeugd

Lasten

1

-939

-999

-999

-943

56

16.043

13.933

17.300

18.533

-1.234

85

85

-15.885

-13.933

-17.300

-18.448

-1.149

1.045

1.287

1.121

1.123

-3

-1.045

-1.287

-1.121

-1.123

-3

791

869

918

897

21

1

1

-868

-917

-897

20

158

Saldo

1

Baten Saldo 7100 Volksgezondheid

Lasten Baten

Saldo 7240 Lijkbezorging

-791 Lasten

28

25

25

30

-4

Baten

173

133

133

130

-2

145

107

107

101

-7

Lasten

71.144

68.979

82.289

82.342

-53

Baten

23.798

23.531

32.061

32.695

634

-47.347

-45.448

-50.229

-49.648

581

Saldo Programmatotalen

-1

Saldo

Toelichting op de afwijking 6100 Inkomen Lasten voordeel € 1.522.000 Het definitief macrobudget 2020 voor de gebundelde uitkering (BUIG) is op 30 september 2020 bekend gemaakt. Door de bijstelling van dit definitieve BUIG budget is er een incidenteel voordeel ontstaan van

Programma Sociaal Domein

58

€ 1.522.000. Met dit voordeel worden nadelen op andere producten binnen het programma Sociaal Domein opgevangen. Zoals in het Actieplan Jeugd en Wmo is aangegeven zal bij het sluiten van de jaarrekening bestuurlijke besluitvorming worden gevraagd om van dit voordeel een bedrag van € 500.000 te reserveren voor de tekorten op de jeugdzorg in het jaar 2021. Na aftrek van deze reservering zal het programma Sociaal Domein nog met een voordeel sluiten. Baten voordeel € 100.000 Door een gunstig resultaat aan ontvangsten op bijstand, BBZ, Tozo, rijksbijdragen, IOAW en IOAZ is er een voordeel ontstaan van € 467.000. Een nadelig effect van € 367.000 is ontstaan bij het declarabel deel van de BBZ en de balanswaardering van de debiteuren. Per saldo is er sprake van een incidenteel voordeel aan baten van € 100.000 6204 Inburgering Lasten voordeel € 117.000 De invoering van de Wet inburgering is in het jaar 2020 eerst uitgesteld tot 1 juli 2021 en is later in het jaar nogmaals uitgesteld tot 1 januari 2022. Hierdoor zijn de uitgaven met betrekking tot de invoering van deze wet achtergebleven bij de begroting waardoor een voordeel is ontstaan van € 117.000. 6230 Re-integratie- en participatievoorzieningen Participatiewet Baten nadeel € 68.000 In verband met de hervorming van het nieuwe inburgeringsstelsel heeft de gemeente Rijswijk deelgenomen aan een pilot brede intake.

De middelen ten behoeve van de financiering van deze pilot zijn opgenomen in een voorheen voorziening. In het jaar 2020 is er minder uit deze voorheen voorziening aangewend dan was voorzien waardoor er een nadeel van € 68.000 is ontstaan. 6610 Maatwerkvoorzieningen materieel Wmo Lasten voordeel € 150.000 Omdat in de begroting 2021-2024 de inzichten van de 2e halfjaarrapportage niet verwerkt zijn, maar er een stevige toelichting in de risicoparagraaf opgenomen is, zullen in de 1e halfjaarrapportage 2021 alle actuele inzichten in de begroting worden verwerkt. Daarom zijn in deze jaarrekeninganalyse alle voor- en nadelen als incidenteel opgenomen. Lasten Bij het maken van de 2e halfjaarrapportage 2020 is de begroting aangepast op de stijgende trendlijnen die te zien waren bij de woon- en vervoersvoorzieningen. De realisatie van de woon- en vervoersvoorzieningen is uiteindelijk € 20.000 gunstiger uitgevallen dan verwacht. Door een sterke daling van het aantal verstrekte rolstoelen in het laatste kwartaal 2020 is er een voordeel ontstaan van € 132.000.

6620 Maatwerkvoorzieningen immaterieel Wmo Lasten nadeel € 801.000 Baten voordeel € 87.000 Omdat in de begroting 2021-2024 de inzichten van de 2e halfjaarrapportage niet verwerkt zijn, maar er een stevige toelichting in de risicoparagraaf opgenomen is, zullen in de 1e halfjaarrapportage 2021 alle actuele inzichten in de begroting worden verwerkt. Daarom zijn in deze jaarrekeninganalyse alle voor- en nadelen als incidenteel opgenomen Lasten Binnen dit product is een nadeel ontstaan van € 801.000. Het nadeel is voor een bedrag van € 545.000 toe te schrijven aan een toename van kosten voor begeleiding en huishoudelijke hulp. Deze toename wordt grotendeels veroorzaakt door het stijgende aantal cliënten. Bij de algemene en voorliggende voorzieningen is een nadeel ontstaan van € 24.000. Verder is er een nadeel zichtbaar op het gebied van maatschappelijke ondersteuning en bemoeizorg van € 232.000. Tegenover dit nadeel staat een ontvangst vanuit de regio ten behoeve van de maatschappelijke ondersteuning en bemoeizorg van € 198.000 waardoor het eigenlijke nadeel € 34.000 bedraagt.