Document · PDF

Nota van antwoord NRD 380 kV hoogspanningsverbinding.pdf

Commissie Samen wonen RK 7 maart 2024, gemeente RidderkerkBij agendapunt: 12: Ter kennisneming raadsinformatiebrieven54.136 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 7

We genereren in de komende onderzoeksfase de beslisinformatie voor de voorkeursbeslissing. Daarna is duidelijk wat het voorkeurstracé wordt. Dat zal naar verwachting in 2025 zijn. Zie ook paragraaf 3.9 van deze reactienota voor meer informatie.

Jazeker, alle hoogspanningsmasten die nu gebouwd worden en alle andere ontwikkelingen in ons gebied, hebben gevolgen voor ons levensgenot en voor het milieu. Ik wil dat alle ontwikkelingen worden betrokken bij de nieuwe hoogspanningsverbinding van Geertruidenberg naar Krimpen aan den IJssel of Crayestein. Ons gebied is en wordt zwaar belast door alle nieuwe ontwikkelingen, en doordat we straks tussen mogelijk meerdere leidingen in komen te liggen. Daarom vind ik vroegtijdige duidelijkheid noodzakelijk.

Wij begrijpen de zorg en wens van indieners om de bedrijfspercelen te mijden. Zeker nu in geval van indiener er al hoogspanningsverbindingen- en stations zijn, of (mogelijk) worden, gerealiseerd. Uiteraard houden wij rekening met autonome ontwikkelingen, waaronder met eigen projecten, zoals Nederwiek 3 en Zuid West 380kV Oost. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 3.2 van deze reactienota, het thematisch deel over tracering/route van de corridors.

Met betrekking tot het project Nederwiek 3 pleiten wij ervoor dat het bovengrondse station niet op of nabij ons perceel wordt gerealiseerd.

Met betrekking tot het project 380kV

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

202301472 202301472 202301472 202301474 202301474 202301474

2 3 4 1 2 3

202301474 202301475

4 1

202301475 202301475 202301475 202301478

202301478 202301478 202301478 202301480

202301475 202301475 202301475 202301478

202301478 202301478 202301478 202301480

2 3 4 1

22 DECEMBER 2023 40 van 454

Zienswijze

Samenvatting bijlage

Geertruidenberg-Krimpen/Crayestein gaan drie van tien zoekgebieden over of langs ons perceel. Omdat wij al een hoogspanningsverbinding bij ons perceel hebben er nog een krijgen, pleiten wij ervoor dat het tracé Geertruidenberg-Krimpen/Crayestein ons perceel mijdt. Ik woon dichtbij de bestaande hoogspanningsverbinding. Als na onderzoek blijkt dat een van de corridors 2, 3, 4 of 5 wordt gekozen, vind ik het belangrijk dat de al aanwezige hoogspanningsmast van de bestaande verbinding wordt verplaatst zodat die en de nieuwe mast, zo ver mogelijk van de bewoning af komen. Mijn woning bevindt zich onder het zoekcorridor 7. Aan beide zijden van mijn woning lopen twee bestaande hoogspanningslijnen. Mocht de keuze vallen op een verbinding in corridor 7, dan loopt de derde verbinding over mijn woning en perceel met de daar aanwezige opstallen. Dit is voor mijn een onleefbare situatie en daarom onaanvaardbaar. Ik zou in dat geval gebruik willen maken van de uitkoopregeling. Echter, de huidige regeling beperkt de waardebepaling tot de woning en niet tot het perceel land (met opstallen) dat in mijn bezit is en voor mij meer waard is omdat de grond bij mijn huis hoort, en dat bij uitkoop waardeloos wordt voor mij omdat deze grond niet meer bij een woning hoort. Ik verlang dat bij de waardebepaling zowel de waarde van de opstal als ook de waarde van de grond wordt berekend.

Het alternatief om het bestaande traject te upgraden lijkt mij de meest gunstige optie om verregaand te onderzoeken, geen overlast, verstoring of schade op nieuwe locaties. Nvt Nvt Nvt langs de oever van de Noord

Antwoord

Wij begrijpen de wens van indiener om eventuele hoogspanningsmasten zo ver mogelijk van de bewoning te (laten) bouwen of te verplaatsen (als mitigerende maatregel). Voor een nadere toelichting op de tracering/route van de corridors wordt graag verwezen naar paragraaf 3.2 van deze reactienota.

Bedankt voor uw terugkoppeling. Met betrekking tot eventuele gevolgen voor woningen wordt verwezen naar paragraaf 3.8 van deze reactienota. Na de voorkeursbeslissing zal meer bekend worden over de noodzaak om eventueel een aantal huiseigenaren een uitkoopmogelijkheid te bieden om daarmee de realisatie van de nieuwe verbinding mogelijk te maken. Op dit moment is dat nog niet vast te stellen. Gezondheidsaspecten worden onderzocht. Bij de aanleg van de nieuwe verbinding wordt het voorzorgbeleid aangehouden. Voor meer informatie hierover en over gezondheidsaspecten wordt verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota.

Bedankt voor uw terugkoppeling. De bestaande verbinding wordt momenteel opgewaardeerd. Verdere opwaardering is daarna niet meer mogelijk. Het is niet geheel duidelijk welk alternatief de indiener bedoelt. U kunt als gewenst uw zienswijze nog nader toelichten. Op onze website (www.tennet.eu/geertruidenberg-krimpen) staan onze contactgegevens.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 41 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301480 202301480 2 Invloed op de diversiteit van de flora en fauna in het Waalbos in Rijsoord. Invloed op het Donckse Bos en de Donckse velden in Ridderkerk

202301480

Samenvatting bijlage

Wij begrijpen de zorg van indiener voor negatieve effecten op de natuur. Alle verschillende alternatieven voor de aanleg van de nieuwe verbinding worden onderzocht op milieueffecten. Dit zijn effecten op mens en natuur, bijvoorbeeld de effecten op planten-, bomen-, vogel- en andere diersoorten. Ook wordt onderzocht wat het effect op het landschap is. Zodoende zullen in ieder geval de door indiener genoemde gebieden worden meegenomen in de komende onderzoeksfase. Deze zijn uiteraard ook al bij ons bekend en komen bij vele andere zienswijzen terug. Onteigening is enkel in uitzonderlijke gevallen aan de orde. Bijvoorbeeld in het geval het niet anders kan een mast op een woning te projecteren. In formele termen gebeurt dit 'voor zover belangen van rechthebbenden met betrekking tot de benodigde grond redelijkerwijs onteigening zouden vorderen en het opleggen van een gedoogplicht op grond van de Belemmeringenwet Privaatrecht niet aan de orde is'. In dat geval kan een beroep worden gedaan op de Onteigeningswet'. Dit is bepaald in artikel 77, lid 1 van de Onteigeningswet. De kosten van de verschillende alternatieven maken deel uit van de Integrale Effectenanalyse (IEA). De lengte van de corridor is overigens niet per se bepalend voor de kosten, maar in ieder geval wel een belangrijke factor.

Waar de keuze op valt, wordt door de ministers van EZK en VRO bepaalt in de voorkeursbeslissing. Voor het traceren van de nieuwe verbinding gaat TenneT inderdaad uit van het voorzorgbeleid dat is opgesteld door het ministerie. Dit voorzorgbeleid stelt dat het aantal gevoelige bestemmingen binnen de magneetveldzone zo laag mogelijk gehouden dient te worden. Voor de nieuwe verbinding wordt dit uitgangspunt ook aangehouden. In deze fase kan nog niet worden uitgesloten dat er woningen binnen de magneetveldzone komen te liggen. Eigenaren van woningen die binnen de magneetveld zone vallen worden schadeloosgesteld. Wat deze schadeloosstelling precies inhoud zal voor de vaststelling van het VKA worden gedeeld.

3 Geen onteigening van huizen.

202301480

4 lengte van de corridor zo kort mogelijk houden, dit beperkt de kosten.

202301481

1 Kinderen die in de buurt van hoogspanningslijnen wonen hebben mogelijk een licht verhoogde kans op kinderleukemie. De Rijksoverheid adviseert gemeenten en netbeheerders om geen nieuwe hoogspanningslijnen aan te leggen in de buurt van woningen.

Antwoord

Corridor 8 (35 km!) loopt over woonwijken in Sliedrecht, over meerdere bestaande lintbebouwingen (Graafstroom) en woonwijken met gevoelige bestemmingen (zie conceptrapport RND).

Het uitgangspunt voor de nieuwe verbinding is dat deze bovengronds wordt aangelegd. In paragraaf 3.4 van deze reactienota wordt de achtergrond van dit uitganspunt toegelicht.

Mijn advies en zienswijze: Dit advies van de Rijksoverheid wordt niet voor niets gegeven. Negeer en omzeil dit beleid niet opnieuw zoals bij Nieuw Lekkerland en vele andere projecten in Nederland. Als je in je conceptplan RND zegt dat je rekening houdt met het voorzorgbeleid zoals opgesteld door het Ministerie van EZK, dan moet je dit ook doen. Dan moet je niet met een corridor 8 optie komen, waarvan je al weet dat je hier gevoelige bestemmingen niet kunt ontwijken. Molenlanden is op dit punt al zwaar belast door

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

22 DECEMBER 2023 42 van 454

Zienswijze

Samenvatting bijlage

Antwoord

meerdere 380kV-verbindingen tussen station Geertruidenberg en Station Krimpen a/d IJssel. Gebruik innovatieve technologie zoals ook in omliggende landen (verkabeling), voer corridors op die niet over woonbestemmingen gaan.

202301481

Corridor 6 is zo'n tracé, met het uitruilbeginsel kan verkabeld worden (laatste stukje van het traject). 2 Ja, welke effecten hebben het plaatsen, onderhouden en stralig/magneetvelden op leefomgeving, bodem (veen, inklinken grond), water, natuur (natura 2000 gebied de Donk, stilte gebieden), duurzaamheid, verloren gaan van archeologische bodemschatten, vliegroutes ganzen en de weersinvloeden (mist) waardoor zij soms hoog, soms (zeer) laag vliegen,

De beschreven effecten worden voor alle beschreven corridors onderzocht in een van de thema's. In paragraaf 3.6 van deze reactienota zijn de verschillende milieueffecten nader beschreven.

veiligheid (omvallen masten) 3 Planschade woningen (nu al onverkoopbaar door openbaarheid van de verschillende corridors)

In hoofdstuk 3.5 van de concept-NRD is beschreven welke oplossingen zijn afgewogen voor het oplossen van het knelpunt. Deze richten zich allen op het vergroten van de transportcapaciteit. TenneT is beheerder van het hoogspanningsnet en staat aan de lat voor het garanderen van een hoge leveringszekerheid van het hoogspanningsnet. Eigenaren van woningen die binnen de magneetveldzone vallen worden schadeloosgesteld. Wat deze schadeloosstelling precies inhoud zal voor de vaststelling van het VKA worden gedeeld.

Waarom alleen investeren in vergroten van transportcapaciteit. Waarom niet kijken naar alternatieve oplossingen. Er zijn intussen al vele pilots (stroom delen, Zwaagdijk Oost), energieopslagsystemen, oplaadpunten.

202301481

202301482 202301482 202301482

Is het reëel om de ring zo te versterken dat er geen uitval kan zijn, storingen te vermijden? Moet dit ten koste gaan van de leefomgeving? Er is een 4 Ja, hoe kan het dat Tennet zo'n grote groep mensen nu jaren in het ongewisse laat.

Het project volgt de procedure zoals deze is vastgesteld in de omgevingswet die begin 2024 in werking treedt. Dit betekent dat de omgeving in een vroegere fase wordt betrokken dan in het verleden het geval was. Het gevolg is inderdaad een langere periode van onzekerheid maar leidt ook tot een beter navolgbaar proces wanneer de beslissing voor het voorkeursalternatief wordt genomen. Wij begrijpen de zorg van indiener voor een tracé in de nabijheid van "Kop van 't Land" als woonomgeving. Voor wat betreft gezondheidsrisico's wordt graag verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota. Ten aanzien van het afbreken of verzwaren van de bestaande verbinding kan worden opgemerkt dat als uitgangspunt van het project geldt om een nieuwe verbinding naast de bestaande hoogspanningsverbinding te realiseren, althans tussen de betreffende hoogspanningsstations. Bij afbraak of alleen verzwaring is dit niet het geval. Hiermee wordt het knelpunt niet opgelost.

1 2 3 Corridor 3, 4 en 5 zijn de minst realistische varianten. Een slechte keuze om deze te kiezen. Welke variant ook wordt gekozen, de lijn eindigt altijd in mijn woonomgeving “Kop van het Land”. Dit kan leiden tot gezondheidsrisico’s van het magneetveld dat de lijn met zich meebrengt. Ik stel voor om te onderzoeken of het mogelijk is de bestaande 380kV verbinding af te breken of deze geschikt te maken voor de nieuwe (zwaardere) verbinding.

In paragraaf 3.3 van deze reactienota, het thematisch deel over "Nut en Noodzaak", is toegelicht op welke wijze is berekend dat er een knelpunt ontstaat. Daarbij is rekening gehouden met verschillende toekomstscenario's en vormen van

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

22 DECEMBER 2023 43 van 454

Zienswijze

Samenvatting bijlage

Zijn er nieuwe innovatieve verbindingen te bedenken? Ik denk aan een ondergrondse verbinding. Kunt u dat onderzoeken en mij daarover informeren?

energieproductie-, transport en opslag, waaronder waterstof en (thuis)opslag. Deze kunnen als innovatieve oplossingen worden aangemerkt. Het blijft echter noodzakelijk en randvoorwaardelijk voor de energietransitie om ook het bovenliggende 380kV-transportnetwerk uit te breiden. Dit komt ook tot uiting in de investeringsplannen van TenneT van de afgelopen jaren. Zie voor het meest recente investeringsplan (2024): Investeringsplannen (tennet.eu)

Zijn er andere zaken over de reikwijdte en het detailniveau die u naar voren wilt brengen?

202301482 202301483

202301483

Ten slotte wil ik de visuele aspecten noemen. Wilt u het cultuurhistorische landschap en de landschappelijke inpassing betrekken bij het toetsingskader? 4 1 Ondergrondse kabels door de Biesbosch. Gebruik de waterwegen om kabels te leggen. Dit gebeurt immers op zee ook over kilometerslengte. 2 De kabels maken een behoorlijk lawaai bij toename van de wind en bij ijzel.

Voor zover indiener verwijst naar het cultuurhistorische landschap en landschappelijke inpassing kan worden bevestigd dat deze aspecten in de komende onderzoeksfase aan de orde komen. Graag wordt verwezen naar hoofdstuk 3.6 van deze reactienota onder "Landschap" voor een nadere toelichting. Het uitgangspunt voor de nieuwe verbinding is dat deze bovengronds wordt aangelegd. In paragraaf 3.4 van deze reactienota wordt de achtergrond van dit uitgangspunt toegelicht. Geluid is een aspect waarop in de volgende fase onderzocht wordt. Zie paragraaf 3.6 van deze reactienota voor een overzicht van de thema's die onderzocht zullen worden. We begrijpen de zorg van de indiener. In de fase na de NRD worden alle alternatieven (corridors) onderzocht. De onderzoeken die de komende periode worden uitgevoerd zullen meer inzicht geven in de effecten van deze alternatieven.

3 Gezondheidsredenen, zoals wij al eerder aangaven. Een 3e rij masten in Nieuw-Lekkerland is echt teveel.

202301483 202301484

4 Nee. 1 Ja, ondergronds

202301484

2 Ja, in de Noordwaard is een gedeelte Stiltegebied.

202301484

3 Een natuurgebied niet nog meer belasten als het al is.

202301484

202301487

4 Ik hoop dat u niet denk ach in de Noordwaar wonen in verhouding weinig mensen dan kunnen we dat wel maken. 1 Ik begrijp jullie idee niet voor hoog spannings kabels Boven de grond. Ze kunnen hele windmolen parken op zee plaatsen met kabels onder de grond. Waarom leggen jullie niet de kabels onder de grond? Ik vind dat een veel betere oplossing.

Antwoord

Gezondheid is een van de aspecten waarop in de volgende fase onderzoek gaat plaatsvinden. Zie de thematische beantwoording in paragraaf 3.5 van deze reactienota voor een nadere toelichting op gezondheidsrisico's en voorzorgbeleid. Bedankt voor uw terugkoppeling. Voor een toelichting op ondergrondse aanleg wordt verwezen naar paragraaf 3.4 van deze reactienota. Bij alle alternatieven voor de nieuwe verbinding treden effecten op de natuur en waardevolle gebieden op, zoals de Noordwaard. Dit is helaas niet uit te sluiten en zal in de milieueffectrapportage per corridor nader worden onderzocht. De alternatieven voor de nieuwe verbinding worden onderzocht op effecten op de natuur en waardevolle natuurgebieden. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar paragraaf 3.6 van deze reactienota. Meer informatie over de tracering en keuze voor een voorkeursalternatief is te vinden in paragraaf 3.1 van deze reactienota. Voor een toelichting op ondergrondse aanleg wordt verwezen naar paragraaf 3.4 van deze reactienota. Het klopt dat zeeverbindingen vaak wel ondergronds aangelegd worden. Bij de ondergrondse kabels van windenergie op zee wordt een andere techniek toegepast, namelijk gelijkstroom. Het hoogspanningsnet op land werkt op wisselspanning. De gelijkstroom van net op zee dient daarom eerst omgezet te worden naar wisselspanning in zogenoemde converterstations.

Een gelijkstroomverbinding is niet wenselijk binnen het vermaasde (transport) wisselspanningsnetwerk op land. Zie hiervoor ook paragraaf 3.4 van deze reactienota, het thematische deel over ondergrondse hoogspanningsverbindingen.

*veel minder straling *Je hebt geen horizon vervuiling *zijn veel minder gevoeling voor aanslagen zoals nu bijvoorbeeld in oekraine zijn.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 44 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301487 202301487 2 jullie beschadigen de natuur heel erg in de omgeving. wat gaat dit doen moet nationaal park de biesbosch

202301487

3 wat doet het met de mensen in de omgeving. Wat doet de straling met de bewoners

202301487

4 ik heb jullie corridors bekeken. Wel baart mij het zorgen dat jullie hier door ons gebied nieuwe kabels willen gaan plaatsen. Zeker voor de straling die vrij komt en dat niet goed is voor onze gezondheid.

Samenvatting bijlage

De effecten op de Biesbosch vanwege aanleg en gebruik worden voor de verschillende alternatieven in de komende onderzoeksfase in kaart gebracht en beoordeeld. Dan wordt dus ook duidelijk wat de effecten zijn op de Biesbosch en of een trace door de Biesbosch haalbaar is. In de komende onderzoeksfase wordt per onderzoeksalternatief in kaart gebracht hoeveel gevoelige bestemmingen binnen de magneetveldzone komen te liggen. Voor wat betreft de gezondheidseffecten die daarmee samenhangen, wordt graag verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota. Bedankt voor uw feedback. In paragraaf 3.5 van deze reactienota is een nadere toelichting aanwezig over gezondheidseffecten en magneetveldzones. Graag verwijzen wij daar naar. De effecten vanwege mogelijke doorsnijding van het nieuwe natuurgebied Develbos (zie ook onder punt 3) zullen in de komende onderzoeksfase in beeld worden gebracht en beoordeeld als hiertoe aanleiding bestaat. Het kan namelijk ook zo zijn dat het onderzoeksalternatief het Develbos niet kruist als deze meer aan de westzijde van corridor 1 wordt geprojecteerd; het Develbos ligt in corridor 1 namelijk aan de oostzijde. Of het onderzoeksalternatief er voor zover het betreft corridor 1 doorheen gaat, is dus nog niet bepaald. Wij begrijpen de weerstand tegen de betreffende corridor, als de woning van indiener in deze corridor is gelegen.

Een keuze voor een tracé is echter nog niet gemaakt. Eerst vindt er nog uitvoering onderzoek plaats. Daarbij komt de nabijheid van woningen en gevoelige bestemmingen ook aan bod. Voor zover indiener meer wenst te weten over waardevermindering wordt verwezen naar paragraaf 3.8 van deze reactienota, het thematische deel over effecten op waarde van of schade aan woningen en bedrijfsvoering. Zoals hiervoor aangegeven worden de effecten op natuurgebieden in kaart gebracht en beoordeeld in de komende onderzoeksfase. Het Develbos is bij ons bekend en wordt door meerdere indieners genoemd als waardevol gebied. Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw terugkoppeling.

Tevens vind ik de corridors niet praktisch. Ook is hier een natuur gebied aangelegd in de regio waar jullie dan dwars door heen gaan.

202301491

1 Ik maak bezwaar tegen Corridor 1 omdat deze nagenoeg over mijn huis loopt en wij ook al een HSL langs de deur hebben met geluidsoverlast en daardoor waardevermindering van mijn onroerendgoed.

202301491

2 Gaat over de Devel, een natuurgebied met schade aan flora en fauna

202301491 202301491 202301492

3 geen idee 4 geen idee 1 Naar onze mening zijn alle opties die naar Krimpen aan den IJssel gaan niet logisch gezien de onder andere langere afstand en daardoor meer belasting voor milieu, natuur, landschap, bebouwing en de kosten.

202301492

Antwoord

De totale effecten per corridor worden onderzocht, waarbij lengte een belangrijke rol speelt. Omdat de te doorkruisen gebieden zeer verschillend zijn, zijn de effecten niet evenredig aan de lengte.

Wellicht nog meer mogelijkse tracés onderzoeken die naar Crayestein gaan. 2 Corridor 7 vinden wij onbegrijpelijk in verband met de meer dan normale belasting omdat er al 2 masten door de Alblasserwaard heen lopen. Als voorbeeld: Met name in Nieuw-Lekkerland, dwars door de bebouwde kom heen lopen er al 2, en dan nog eentje erbij?!?!!! Er is daar al een (nieuwbouw) straat grotendeels onteigend in verband met onder andere gezondheidsklachten doordat er al een tracé vlak langs woningen loopt. Ook andere kernen in de Gemeente Molenlanden zouden bij Corridor 7

We begrijpen dat hierover zorgen zijn. In het (milieu)effectonderzoek wordt rekening gehouden met mogelijke cumulatie van effecten met betrekking tot andere (vastgestelde) projecten of ontwikkelingen die gelijktijdig in uitvoering zijn of als de projecten elkaar kunnen beïnvloeden wat betreft effecten in de gebruiksfase. De (milieu)effecten worden bepaald ten opzichte van de referentiesituatie. Zowel bestaande als toekomstige functies en ontwikkelingen zijn opgenomen in de referentiesituatie. Voor meer informatie hierover wordt verwezen naar hoofdstuk 3.9 van deze reactienota.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

202301492

202301493

22 DECEMBER 2023 45 van 454

Zienswijze

nogmaals "getroffen" worden. De extra belasting voor deze kernen zou onacceptabel veel hoger worden. 3 Ik ben samen met de heer J. Feij privé eigenaar van de bedrijfsgebouwen aan de Abbekesdoel 88-90 te Bleskensgraaf. Er dient rekening gehouden te worden met het feit dat deze locatie bij uitstek geschikt is voor woningbouw in de nabije toekomst (5 tot 10 jaar). Hiervoor zijn oriënterende gesprekken met de diverse overheden. Gezien het tekort op de woningbouwmarkt mag deze locatie niet verloren gaan voor woningbouw. Corridor 7 "schampt" deze locatie aan de onderzijde. 4 Corridor 7 is zeer onlogisch, deze loopt het eerste stuk vanaf Geertruidenberg gelijk met Corridor 6, ook door de Brabantse Biesbosch heen, maar in plaats van dan nog een klein stukje scheef linksaf omhoog te gaan naar Crayestein door een stukje Dordste Biesbosch vervolgt 7 zijn route recht omhoog, ook door een ongeveer net zo groot stuk door de Dordste Biesbosch, om dan vervolgens over bebouwde gedeelten van Sliedrecht, Wijngaarden, Bleskensgraaf, Nieuw-Lekkerland en Lekkerkerk heen te gaan. De eerstgenoemde optie, meteen naar Crayestein geeft een totale lengte van het tracé van ca. 17 km, terwijl het tracé van corridor 7 zo'n beetje de dubbele lengte is en veel (extra) onnodige schade aanricht aan woongebieden.

1 Ondergrondse aanleg Zie bijgaande zienswijze 95363630_9086617_Zienswijze_hoogspanningsmaste n_bew_groep_Kijfhoek.pdf

Samenvatting bijlage

Antwoord

In het (milieu)effectonderzoek wordt rekening gehouden met mogelijke cumulatie van effecten met betrekking tot andere (vastgestelde) projecten of ontwikkelingen die gelijktijdig in uitvoering zijn of als de projecten elkaar kunnen beïnvloeden wat betreft effecten in de gebruiksfase. De (milieu)effecten worden bepaald ten opzichte van de referentiesituatie. Zowel bestaande als toekomstige functies en ontwikkelingen zijn opgenomen in de referentiesituatie. Voor meer informatie hierover wordt verwezen naar hoofdstuk 3.9 van deze reactienota.

Voor een nadere toelichting op het onderzoek naar milieueffecten, waaronder effecten op de leefomgeving (o.a. woongebieden), wordt verwezen naar paragraaf 3.6 van deze reactienota.

1. Indiener stelt dat nut en noodzaak van de verbinding niet goed aangetoond is.

Wij begrijpen de zorgen van indiener. Hieronder gaan wij meer puntsgewijs in op de zienswijzen op het formulier en in de brief.

2. Indiener vraagt waarom al bij voorbaat niet wordt gekozen voor ondergrondse varianten van de verbinding.

1. Ten aanzien van de nut en noodzaak van het project is in paragraaf 3.3 van deze reactienota een nadere toelichting opgenomen. Graag verwijzen wij naar deze algemene toelichting.

3. Indiener stelt dat de nieuwe verbinding en de daarbij horende werkzaamheden het landschap, de natuur en het uitzicht aantasten.

2. Een van de uitgangspunten van het project is de aanleg van een bovengrondse hoogspanningsverbinding. De nieuwe 380kV-verbinding wordt om verschillende redenen bovengronds aangelegd. In geval van een ruimtelijk knelpunt kan ondergrondse aanleg van 380kV-verbindingen over een kortere afstand worden overwogen. In zo’n geval zal nader onderzoek worden uitgevoerd naar de mogelijkheden, kosten en gevolgen van ondergrondse aanleg. Voor meer informatie hierover wordt graag verwezen naar paragraaf 3.4 van deze reactienota.

4. Indiener geeft aan zich grote zorgen te maken om straling en de gevolgen voor de gezondheid. 5. Indiener vraagt zich af of de ingrijpende aard en vergaande omvang en negatieve gevolgen van een nieuwe verbinding passen bij de schaal van het gebied.

3. Dat de nieuwe verbinding effecten zal hebben op landschap, natuur en uitzicht zal afhankelijk van de voorkeursbeslissing in meer of mindere mate zo zijn. In welke mate wordt in de komende onderzoeksfase in kaart gebracht en beoordeeld.

6. Indiener vraagt zich af hoe een bovengrondse hoogspanningsverbindingen, en in het bijzonder

4. Voor gezondheidseffecten en magneetvelden wordt graag verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota; wij begrijpen de zorg van indiener hierover.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

22 DECEMBER 2023 46 van 454

Zienswijze

Samenvatting bijlage in dit gebied, bestand is tegen aanvallen van buitenaf. Dit pleit volgens indiener voor ondergrondse verbindingen. 7. Indiener stelt dat bij de keuze voor corridor 1 aanleg- en onderhoudskosten aanmerkelijk hoger uitkomen dan andere tracés gezien de lengte en technische uitdagingen.

202301493 202301493

202301493

202301494 202301494 202301494

202301494

202301494 202301494 202301494

6. Een gedeeltelijke verkabeling over een kleine afstand zal op het gebied van weerbaarheid tegen (terroristische) aanvallen van buitenaf geen grote rol van betekenis spelen. De mogelijkheid van terroristische aanslagen op strategische installaties is wel een onderwerp dat steeds actueler wordt. Nog daargelaten het antwoord op de vraag of verkabeling meer bescherming biedt, ook in termen van herstel, heeft de mogelijkheid van aanvallen van buitenaf in dit project geen rol gespeeld.

Zie ook beantwoording vraag 1 Voor wat betreft het niet hebben van een goed overzicht van de corridors, kunnen wij ons dit gezien de omvang van het gebied en de corridors voorstellen dat overzicht lastig kan zijn. Echter vanwege de specifieke aard en omvang van het gebied is het onvermijdelijk (gebleken) dat een groot aantal corridors is ontwikkeld voor de twee oplossingsrichtingen (Krimpen aan den IJssel of Crayestein). Met alle communicatiemiddelen, waaronder de projectatlas, Webinar en informatiebijeenkomsten, is getracht een duidelijk beeld te schetsen van het project.

Komt over als zogenaamde inspraak alleen om het maar gedaan te hebben.

202301494

5. Voor de beoordeling van effecten van de alternatieven en varianten wordt gebruik gemaakt van een scoremethodiek. Zie hiervoor ook hoofdstuk 5.6 van de NRD. Of de verbinding past bij de schaal van het gebied, zal vooral tot uiting komen bij gebied specifieke en scores op het gebied van landschap, ruimtelijke kwaliteit en cultuurhistorie.

7. Alle corridors die in de NRD zijn opgenomen, worden de komende fase verder uitgewerkt tot haal- en maakbare onderzoeksalternatieven en op effecten onderzocht. Onder deze effecten vallen niet alleen milieueffecten, maar ook bijvoorbeeld technische complexiteit, veiligheid en kosten. Het kostenaspect wordt dus meegewogen bij de keuze voor het voorkeursalternatief. Onder kosten vallen aanlegkosten, maar ook kosten van beheer en onderhoud. Omdat de te doorkruisen gebieden zeer verschillend zijn, zijn de effecten en ook de kosten niet evenredig aan die lengte. Zie beantwoording vraag 1 Zie beantwoording vraag 1

2 Zie bijgaande zienswijze 3 Zie bijgaande zienswijze 95363630_9086618_Zienswijze_hoogspanningsmaste n_bew_groep_Kijfhoek.pdf 4 De vraagstelling is dermate breed en de alternatieve corridors zo groot in aantal dat je als leek gevraagd wordt om een zienswijze op een plan wat je niet kunt overzien maar waar je wel zeer door getroffen kunt worden.

Zie bijgaande zienswijze 95363630_9086619_Zienswijze_hoogspanningsmaste n_bew_groep_Kijfhoek.pdf 1 Ondergrondse aanleg

Antwoord

Zie 202301493

Zie bijgaande zienswijze 95363717_9086645_Zienswijze_hoogspanningsmaste n_C-A-_Lieve_19-6-23.pdf 2 Zie bijgaande zienswijze 3 Zie bijgaande zienswijze 4 De vraagstelling met 10 (!) alternatieve corridors en alle aspecten daarvan zijn voor een leek te veelomvattend om echt goed te kunnen doorgronden.

Zie hiervoor ook de beantwoording onder zienswijzenummer 202301493.

Zie hiervoor ook de beantwoording onder zienswijzenummer 202301493. Zie hiervoor ook de beantwoording onder zienswijzenummer 202301493. Zie hiervoor ook de beantwoording onder zienswijzenummer 202301493.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

22 DECEMBER 2023 47 van 454

Zienswijze

Samenvatting bijlage

Antwoord

Het komt over als inspraak alleen om het maar gedaan te hebben.

202301495

Zie bijgaande zienswijze 95363717_9086646_Zienswijze_hoogspanningsmaste n_C-A-_Lieve_19-6-23.pdf 1 Een ondergrondse bekabeling mocht er voor corridor 8 gekozen worden.

Het uitgangspunt voor de nieuwe verbinding is dat deze bovengronds wordt aangelegd. In paragraaf 3.4 van deze reactienota wordt de achtergrond van dit uitgangspunt toegelicht.

Deze corridor loopt zo te zien over de lintbebouwing in Brandwijk, precies over 4 Rijksmonumenten.

Voor het effect van de hoogspanningsverbinding op de gezondheid wordt het voorzorgbeleid van het ministerie gehanteerd. Dit voorzorgbeleid stelt dat het aantal gevoelige bestemmingen binnen de magneetveldzone zo laag mogelijk gehouden dient te worden. Voor de nieuwe verbinding wordt dit uitgangspunt ook aangehouden. In deze fase kan nog niet worden uitgesloten dat er woningen binnen de magneetveldzone komen te liggen. Eigenaren van woningen die binnen de magneetveldzone vallen worden schadeloosgesteld. Wat deze schadeloosstelling precies inhoud zal voor de vaststelling van het VKA worden gedeeld.

Mocht er een uitkoopregeling gaan gelden, dan zal het toch een probleem worden, aangezien een rijksmonument behouden dient te blijven.

Aan beide zijden van de bekabeling liggen scholen wat niet wenselijk is. Zeker nu de bewijskracht is toegenomen voor een oorzakelijk verband tussen blootstelling aan magnetische velden bij bovengrondse lijnen en leukemie bij kinderen, volgens nieuw inzicht van de Gezondheidsraad. Ondergrondse bekabeling daar waar bewoning is. Landschappelijk belang van de Alblasserwaard bij corridor 8. Alblasserwaard wordt al belast met vervuiling vanuit Dordrecht van het bedrijf Chemour. Een stapeling van blootsteling aan gezondheidsrisico verhogende toestanden lijkt mij onwenslijk. Of het mogelijk is het ondergronds aan te leggen.

202301495 202301495

2 3

202301495

202301496

202301496 202301496 202301496

202301497

202301497 202301497

2 Op dit moment zou ik het niet weten 3 Nog geen idee op dit moment. 4 Gebruik de kortste route voor het nieuwe traject. Er komt steeds meer horizon vervuiling door windmolens en nu ook meer hoogspanningsmasten. Het nieuwe tracé niet in de buurt van woningen maken. 1 Naar mijn mening is er maar een acceptabele oplossing en dat is onder de grond. Dan kunnen de huidige verbindingen ondergronds gelegd worden. Eventueel,te combineren met een tunnel onder de rivier zodat de autoveer verbindingen kunnen vervallen 2 Daar heb ik momenteel geen mening over 3 Er moet veel meer onderzoek gedaan worden naar de gezondheidseffecten. Deze zijn veel ernstiger dan gesuggereerd en worden, al jaren, zwaar onderschat

zie beantwoording vraag 1. zie beantwoording vraag 1. De effecten van de installatie Chemours betreffen een bestaande situatie, deze worden niet meegenomen in de onderzoeken in de volgende fase.

Graag wordt voor onze reactie verwezen naar paragraaf 3.4 van deze reactienota, het thematische deel over ondergrondse hoogspanningsverbindingen. Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Graag wordt verwezen naar paragraaf 3.1 van deze reactienota, onze reactie over zienswijzen voor óf tegen één of meerdere corridors.

Bedankt voor uw reactie We begrijpen de zorg van de indiener. In paragraaf 3.5 is beschreven hoe wordt omgegaan met gezondheidsrisico's en het voorzorgbeleid.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 48 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301497 202301497 4 Daar heb ik momenteel geen mening over 202301498 202301498 1 Over de weilanden trekken. Dan hebben de minste mensen er last van.

Samenvatting bijlage

Antwoord We begrijpen de zorg van de indiener. In de fase na de NRD worden alle alternatieven onderzocht. De onderzoeken die de komende periode worden uitgevoerd zullen meer inzicht geven in de effecten van alle alternatieven.

Er worden huizen gesloopt omdat ze te dicht bij de mast zijn en dat komen er nu dan gewoon weer kabels over huizen heen.

202301498 202301498

Waarom moeten deze huizen dan überhaupt gesloopt worden. Als het toch niks uit maakt en er nieuwe boven andere huizen getrokken worden 2 Niet dat ik weet 3 Kijk naar de weilanden. En anders ondergronds

202301498 202301502 202301502 202301502

4 1 2 3

202301502

202301503

202301503 202301503 202301504 202301504

202301504

Bedankt voor uw reactie Het uitgangspunt voor de nieuwe verbinding is dat deze bovengronds wordt aangelegd. In paragraaf 3.4 van deze reactienota wordt de achtergrond van dit uitgangspunt toegelicht. Bedankt voor uw reactie Als er door de uitvoeringswerkzaamheden schade aan objecten of percelen ontstaat, zal deze schade worden vergoed. De hoogte van schade wordt in onderling overleg, dan wel door een deskundigentaxatie, bepaald. Daarbij zal in de regel toekomstbestendigheid worden meegenomen. De verbinding zal toekomst-vast worden aangelegd door middel van een nieuwe 380kV-hoogspanningsverbinding met wisselspanning met twee zogenoemde circuits met een transportcapaciteit van 4.000 Ampère (dit is de maximale capaciteit die nu technisch veilig haalbaar is). Een circuit bestaat uit een set van drie draden. Dit is ook de configuratie die in het Voornemen staat en waarvoor de projectprocedure wordt doorlopen met het oog op de gewenste ingebruikname nabij 2030. Vanuit de toegepaste traceringsprincipes dienen bovengrondse infrastructuren zoveel mogelijk te worden geclusterd. De voorgestelde corridors zijn daarom al zoveel mogelijk getraceerd langs bestaande hoogspanningsmasten en/of rijkswegen. Zie paragraaf 3.2 van deze reactienota voor nadere toelichting over de tracering.

Weet ik niet Als bij aanleg van de leiding de bestaande drainage wordt beschadigd of vernietigd, dan dient deze op kosten van TenneT toekomstbestendig te worden hersteld. 4 Wij stellen voor, met het oog op de toekomst, reeds nu tenminste twee kabels aan te leggen.

1 Er zijn zeker alternatieven, de hsv zou langs een snelweg of spoorweg moeten liggen. Hierdoor zijn alle spanningen en uitstoten gebundeld. Mocht er in de toekomst (zeker niet ontdenkbaar) mensen uitgekocht moeten worden, omdat blijkt dat het niet leefbaar is, dan zijn slechts een beperkt aantal woningen die uitgekocht moeten worden ipv veel woningen verspreidt over een groot gebied! 2 Nee, wel rekening houden met toekomstige normen ipv kijken naar huidige normen. 3 Zie eerder antwoord 4 Zie hierboven 1 Er zijn voldoende alternatieven aangeboden. 2 Gezondheidsschade (zowel fysiek als mentaal) is voor mij een belangrijk element om nader onderzocht te worden. 3 Wij wonen in een omgeving waar al veel impact is van milieubelasting zoals het rangeeerterrein Kijfhoek, rijksweg 16, de hogesnelheidslijn en goederenvervoer via de Oude Maas.

Het project zal rekening houden met de huidig geldende normen en richtlijnen. Bedankt voor uw reactie. Graag wordt voor het aspect gezondheid verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota, het thematische deel over gezondheidseffecten en magneetvelden. De door indiener genoemde belemmeringen (Kijfhoek, HSL, A16 en scheepvaart) worden ook genoemd in de NRD als belangrijke belemmeringen. Deze zijn dus nadrukkelijk in beeld als knelpunten, welke de maakbaarheid van een tracé in corridor 1 kunnen beïnvloeden. Voor zover het (cumulatieve) effecten betreft, wordt graag verwezen naar de hoofdstukken 3.9 en 3.10 van deze reactienota.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 49 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301504 202301504 4 Het zicht op hoogspanningsmasten en - leidingen is geen verfraaiing maar juist een verstoring van de weinige natuur die wij in deze regio nog hebben. 202301505 202301505 202301505 202301505 202301506

202301505 202301505 202301505 202301505 202301506

202301506

Samenvatting bijlage

Antwoord Dat bovengrondse hoogspanningsverbindingen verstorend kunnen uitwerken op het landschap is bekend. In de komende onderzoeksfase zal gebieds-specifiek de mate van verstoring in beeld worden gebracht en beoordeeld. Graag wordt verwezen naar hoofdstuk 3.6 van deze reactienota onder "Landschap". Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Wij begrijpen de zorgen van indiener. De aspecten die worden genoemd als reeds bestaande storingsfacoren in het gebied zijn bij ons bekend en worden (behalve de aanvliegroute) door meerdere indieners genoemd. Ook de gemeente benoemt nadrukkelijk het punt van meerdere grote rijks infrastructurele bronnen van overlast en veiligheidsrisico. Deze stapeling van factoren wordt ook nadrukkelijk genoemd in de NRD als belangrijk kenmerk van corridor 1. Zie hiervoor ook de NRD (p. 40). In paragraaf 3.9 en 3.10 van deze reactienota is een nadere toelichting over stapeling opgenomen. Graag wordt hiernaar verwezen.

1 2 3 4 1

Nee het lijkt mij voldoende onderzocht Nee Nee Nee Mijn bezwaar betreft het mogelijke HV trace via Kijfhoek/Develbos te Zwijndrecht. Jaren geleden is hier het Develbos aangelegd ter compensatie van oa de aanleg van de HSL Rdam-Breda. Daarnaast ondervinden wij al veel overlast door het rangeerterrein en aanvliegroute voor DenHaag/Rdam airport. Kortom deze omgeving heeft al voldoende te verduren en wat belangrijk is, is om meer groen te creeren in het toch al dichtbevolkte gebied. Er is destijd geprocedeerd tegen aanleg van windmolens en ook in dit geval zullen wij als buurtgemeenschap Kijfhoek/Heerjansdam alles in het werk stellen om nog meer industriele overlast te voorkomen. Ruimte voor de natuur en ruimte en stilte gebieden zijn een must en moeten behouden blijven! Daarnaast zijn deze hoogspanningstrace bezwaarlijk als het gaat over de gezondheid van met name ook jonge kinderen waarvan er velen zijn in onze buurtgemeenschap, kortom wij maken hierbij bezwaar tegen de aanleg via dit specifieke trace!!! 2 Ja het in Develbos is een grote biodiversiteit. Daarnaast leven er veel (beschermde?) dieren waaronder vleermuizen, uilen, herten, padden, etc. Volgens de huidige regelgeving dient er uitgebreid onderzoek te worden gedaan naar de leefomgeving van deze dieren en de mogelijk schade die kan optreden voor zowel dier als mens als gevolg van...

3 Ja het feit dat Kijfhoek/Develbos een van de laatste groenomgeving is. Het feit dat keer op keer 'het groen' en de leefbaarheid verdedigd moet worden tegen industriele ontwikkelingen baart grote zorgen. Dit stuk groen is kostbaar voor de directe omgeving waarbij daarnaast in het bestemmingsplan duidelijk is weergegeven dat dit laatste stukje groen te allen tijde beschermd moet worden!! Regels voor bewoners omtrent nieuwe bebouwing zijn dan ook streng, er is destijds zelfs onder dwangsom niet goedgekeurde bebouwing verwijderd en deze strenge regels gelden naar onze mening dan uiteraard ook voor deze overheidsontwikkelingen.

Het uitgebreide onderzoek zoals indiener voorstelt zal in die mate ook plaatsvinden naar beschermde soorten in het gebied. In eerste instantie zal in de planMER - ten behoeve van de voorkeursbeslissing - worden uitgegaan van bureau- en bronnenonderzoek.

De door indiener genoemde omstandigheden en het belang van het Develbos laten zien hoe de omgeving en procedures worden beleefd door indiener. De effecten vanwege mogelijke kruising van het (nieuwe) natuurgebied Develbos zullen in de komende onderzoeksfase in beeld worden gebracht en beoordeeld als hiertoe aanleiding bestaat. Het kan namelijk ook zo zijn dat het onderzoeksalternatief het Develbos niet kruist als deze meer aan de westzijde van corridor 1 wordt geprojecteerd; het Develbos ligt in corridor 1 namelijk aan de oostzijde. Of het onderzoeksalternatief voor zover het betreft corridor 1 door het Develbos heen gaat, is dus nog niet bepaald.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 50 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301506 202301506 4 Nee, er vanuit gaande dat dit specifieke trace komt te vervallen. 202301507 202301507 1 Wij weten niet wat het effect van hoogspanningsleidingen over onze woning voor mensen betekent. Zolang niet duidelijk is welke nadelige gevolgen 4 uur verblijven onder hoogspanningsleidingen voor onze gezondheid heeft, verzetten wij ons tegen aanleg van corridor 1 of 2: deze corridor gaat namelijk precies over onze woning 202301507 202301507 2 202301507 202301507 3 202301507 202301507 4 Ons dorp Moerdijk is de laatste tien jaar zwaar belast met nieuwe ontwikkelingen. Ik noem er een paar: Plannen om het dorp Moerdijk op te heffen (alle woningen af te breken), Windpark, migranten, de komst van LPM (Logistiek Park Moerdijk) en een truck parking.

Samenvatting bijlage

Of dit tracé in het vervolg van de verkenning gehandhaafd blijft zal gedurende de verkenning en knelpuntanalyses blijken. Hiervoor wordt verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota, het thematische deel over gezondheidseffecten en magneetvelden.

Wij begrijpen de zorgen van indiener over de situatie die ten aanzien van Moerdijk wordt geschetst. Door recente ontwikkelingen en een al druk belaste bestaande situatie ontstaat een stapeling van ruimtelijke opgaven. In het thematisch deel in paragraaf 3.9 van deze reactienota is hierover een nadere toelichting opgenomen. Graag wordt hiernaar verwezen. Hetzelfde geldt voor de thematische bijdragen in paragraaf 3.6 van deze reactienota over leefbaarheid en veiligheid. Het door indiener geschetste beeld van Moerdijk e.o. wordt grotendeels ook door de gemeente Moerdijk naar voren gebracht als relevante factor tegen een tracé in corridor 1. Zie daarvoor ook nummer 202301989.

Wanneer gekozen wordt voor corridor 1 of 2 wordt Moerdijk nog verder belast. Daar zijn wij tegen. Wanneer is het genoeg? Het dorp is klein van omvang en qua inwoners. Toen wij in 2013 in Moerdijk kwamen wonen, was het een rustig dorp met natuur en ruimte. De leefbaarheid gaat snel achteruit. Daarom zijn wij tegen de aanleg van een nieuwe hoogspanningsverbinding volgens corridor 1 of 2. Bij de aanleg van de verbinding via corridor 1 of 2 neemt het magneetveld rondom mijn woning en bedrijf toe. Dit heeft nadelige gevolgen voor mijzelf en voor mijn vee. Daarom wil ik dat er een andere route wordt gevonden dan corridor 1 od 2.

202301510 202301510 202301510 202301510

1 2 3 4

202301512

202301512 202301512 202301512 202301513

202301513

1 geen 95372717_9088771_Zienswijze_hoogspanningsmaste n.pdf 2 geen 3 geen 4 geen 1 Belasting van het milieu op langere termijn. Er komen steeds meer studies die minder enthousiast en positief zijn 95373990_9089098_Zienswijze_hoogspanningsmaste n_J-A-_Gerritse.docx 2 Invloed op gezondheid.

Antwoord

Zie 202301493

Er zijn nog geen onderzoeksalternatieven bepaald in de corridors. Of een woning als gevoelige bestemming binnen de magneetveldzone van 0,4 microtesla valt, is in grote lijnen af te leiden uit de afstand tot de mogelijke nieuwe verbinding. Dit wordt later in de komende onderzoeksfase bekend. Voor de eventuele gezondheidseffecten wordt graag verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota, het thematische deel hierover. Graag wordt verwezen naar de reactie op de gelijkluidende zienswijze met nummer 202301493. Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Graag wordt verwezen naar de reactie op de gelijkluidende zienswijze met nummer 202301493.

Voor eventuele effecten op gezondheid wordt graag verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 51 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301513 202301513 3 Er zijn al zoveel belastende elementen in de omgeving: rangeerterrein met herrie en gevaarlijke stoffen.

Samenvatting bijlage

De door indiener genoemde bestaande omstandigheden worden deels als achtergrondinformatie aangemerkt, en deels maken zij deel uit van de kenmerkende situatie in corridor 1. Die bestaat namelijk uit een veelheid aan belangrijke belemmeringen, zoals bijvoorbeeld Kijfhoek. In de komende onderzoeksfase worden raakvlakken en risicofactoren in kaart gebracht en beoordeeld.

HSL

202301513

202301515

Rotterdam Rijnmond vervuiling 4 Pas op de plaats maken lijkt me gewenst met alle zonnepanelen en overbelasting van het electriciteitsnet

De nieuwe verbinding is juist nodig als bijdrage aan de energietransitie. Zowel de vraagzijde (vermindering van gas, fossiele brandstoffen) als de aanbodzijde (meer inzet duurzame bronnen als zon en wind) zorgen voor de noodzaak van de nieuwe verbinding. We begrijpen uw zorg. Op dit moment zijn er tien corridors opgenomen in de concept-NRD, die allemaal onderzocht worden. Binnen deze corridor zal gezocht worden naar een onderzoeksalternatief. De onderzoeken die de komende periode worden uitgevoerd zullen meer inzicht geven in de effecten van alle onderzoeksalternatieven. Op basis van de uitkomsten bepaald de minister het voorkeursalternatief. Hiervoor wordt verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota, het thematische deel over gezondheidseffecten en magneetvelden. Zie antwoord bij vraag 1 en 2.

1 Zeker op andere plaatsen waar geen huizen staan. Zoals al eerder aangegeven d'r biesbos bv

202301515

202301515 202301516

202301516

2 Het is nooit 100 procent bewezen dat het schadelijk is voor mensen maar ze moeten wel hun huizen uit 3 Zowiezo wat ik net heb ingevuld... Alles is beschermd,bossen natuur en dieren... Wanneer gebeurd het dat wij beschermd worden?? 4 Geen idee 1 JAZEKER, als het de optie over Nieuw-Lekkerland wordt is dit NIET goed voor de gezondheid van de bewoners die dan onder de spanningsboog masten en draden wonen. Die worden ziek door straling. 2 Een andere route. NIET over Nieuw-Lekkerland

202301516

3 Gezondheid van de bewoners staat voorop

202301516 202301517 202301517 202301517 202301517 202301518

4 1 2 3 4 1

202301518

Een ander idee zou zijn om ondergrondse kabels te gebruiken, zoals in Duitsland bijvoorbeeld al wordt gedaan. 2 Ja, corridor 8 is GEEN optie, want het is een heel lang traject, dat niet alleen schadelijk is voor flora en fauna, maar ook voor kinderen en volwassenen die daar wonen.

202301518

Antwoord

We begrijpen de zorg van de indiener. In paragraaf 3.5 is beschreven hoe wordt omgegaan met gezondheidsrisico's en het voorzorgbeleid.

In de fase na de NRD worden alle alternatieven onderzocht. De onderzoeken die de komende periode worden uitgevoerd zullen meer inzicht geven in de effecten van alle alternatieven. Gezondheid is een van de aspecten waarop in de volgende fase onderzoek gaat plaatsvinden. Zie de thematische beantwoording in paragraaf 3.5 van deze reactienota voor een nadere toelichting op gezondheidsrisico's en voorzorgbeleid. Bedankt voor uw reactie Corridor 6 is, net als corridor 8, een van de alternatieven die onderzocht worden in de komende fase. Effecten op natuur, cultuurhistorie en leefomgeving zijn enkele van de thema's die hierbij aan bod komen. Zie paragraaf 3.1 van deze reactienota voor een verdere toelichting op het vervolg proces. Het uitgangspunt voor de nieuwe verbinding is dat deze bovengronds wordt aangelegd. In paragraaf 3.4 van deze reactienota wordt de achtergrond van dit uitganspunt toegelicht. Zie beantwoording vraag 1.

Geen Ja Ja Ja Ja Ja, de beste optie zou zijn corridor 6, want hier loopt al een traject, dus deze hoeft alleen maar uitgebreid te worden.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 52 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301518 202301518 3 De gezondheidseffecten voor mens en dier bij een lang traject als corridor 8. 202301518 202301518 4 In het geval van corridor 8 gaat het deels over de Donk, wat een plek vol historie is en niet zomaar aangetast mag en kan worden. 202301519 202301519 1 Gezocht moet worden naar de minst belastende route voor mens, dier en natuur.

202301519

202301520

Samenvatting bijlage

Antwoord Zie beantwoording vraag 1. Zie beantwoording vraag 1.

Corridor 6 is, net als corridor 8, een van de alternatieven die onderzocht worden in de komende fase. Effecten op natuur, cultuurhistorie en leefomgeving (gezondheid) zijn enkele van de thema's die hierbij aan bod komen. Zie paragraaf 3.1 van deze reactienota voor een verdere toelichting op het vervolg proces.

Een voor de hand liggende route is corridor 6 die goeddeels langs een al bestaande route loopt. 2 De route via corridor 8 is zeer belastend vanwege langste route van 35km en zeer hoge masten van meer dan 160m. Zelfs vlak naast dergelijke hoge masten is de overlast voor mens, dier en natuur letterlijk ziekmakend. 3 Heb in 2017 gebruik gemaakt van uitkoopregeling, Baanhoek (269) Sliedrecht. Woonde daar recht onder 380kV leiding. Ben blij na vele jaren verlost te zijn van die overlast en zit niet te wachten op opnieuw uitkoop procedure en word al misselijk van het idee om weer in de buurt van hoogspanningskabels/-masten te moeten wonen.

Zie beantwoording vraag 1.

Het project is zich bewust van de overlap van de corridors met de gebieden waar de uitkoopregeling recent is uitgevoerd. We kunnen ons goed voorstellen dat het project, specifiek voor eigenaren van uitgekochte woningen, veel onrust en zorgen met zich meebrengt. In vergelijking met projecten in het verleden wordt de omgeving eerder bij het proces betrokken. Dit is in lijn met de procedure zoals deze is vastgesteld in de omgevingswet die begin 2024 in werking treedt. Het gevolg is een periode van onzekerheid maar dit leidt ook tot een beter navolgbaar proces wanneer de beslissing voor het voorkeursalternatief wordt genomen. Bij het zoeken naar een tracé voor de nieuwe verbinding wordt het voorzorgbeleid van het ministerie gevolgd. Dit voorzorgbeleid stelt dat het aantal gevoelige bestemmingen binnen de magneetveldzone zo laag mogelijk gehouden dient te worden. Voor de nieuwe verbinding wordt dit uitgangspunt ook aangehouden. In deze fase kan nog niet worden uitgesloten dat er woningen binnen de magneetveldzone komen te liggen. Eigenaren van woningen die binnen de magneetveld zone vallen worden schadeloosgesteld. Wat deze schadeloosstelling precies inhoud zal voor de vaststelling van het VKA worden gedeeld. In de hoofdstuk 3.5 van de thematische beantwoording wordt aandacht besteed aan de gezondheidsrisico's en hoe daar mee om gegaan wordt.

We doen als project ons best om de omgeving zo goed als mogelijk mee te nemen en onzekerheden weg te nemen waar wij dit kunnen. Zie beantwoording vraag 1.

4 De verregaande invloed van hoogspanningsmasten in corridor 8 op het welzijn en gezondheid van bewoners is zo groot dat voor de minst belastende route moet worden gekozen. En met de negatieve ervaringen van bestaande bovengrondse leidingen zou naar totaal andere opties gezocht moeten worden. 1 Of het mogelijk is om de masten niet boven woningen te laten lopen

Bij het traceren is rekening gehouden met het vermijden van gevoelige bestemmingen. Zie paragraaf 3.2 van deze reactienota voor nadere toelichting over de tracering. Binnen de corridor(1200m) wordt er in de fase na de NRD gezocht naar een optimale route waarbij we rekening houden met o.a. het voorzorgbeleid en huidige en toekomstige ontwikkelingen. Het voorzorgbeleid stelt dat het aantal gevoelige bestemmingen binnen de magneetveldzone zo laag mogelijk gehouden

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

Registratienummer

Zienswijzenummer

22 DECEMBER 2023 53 van 454

Zienswijze

202301520 202301520

2 Neen 3 Het langdurige effect op de mensen die onder de masten wonen.

202301520 202301521

4 Probeer niet over dorpen/steden te gaan 1 Een route die niet direct over een druk bewoont gebied loopt

202301521 202301521

2 Nee 3 Het langdurige effect op de mensheid van een hoogspanningskabel boven je woning

202301521

4 Dorpen en steden proberen mis te houden

202301522

1 Uiteraard moeten alternatieven onderzocht worden.

Samenvatting bijlage

dient te worden. In deze fase kan nog niet worden uitgesloten dat er woningen binnen de magneetveldzone komen te liggen. Bedankt voor uw reactie We begrijpen dat hierover zorgen zijn. Gezondheidsaspecten worden onderzocht. Bij de aanleg van de nieuwe verbinding wordt het voorzorgbeleid aangehouden. Voor meer informatie hierover en over gezondheidsaspecten wordt verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota. Zie beantwoording vraag 1. Bedankt voor uw terugkoppeling. Onderdeel van de verkenning en het onderzoek naar milieueffecten is het in kaart brengen van bewoond gebied en de effecten op de leefomgeving. Bedankt voor uw reactie We begrijpen dat hierover zorgen zijn. Gezondheidsaspecten worden onderzocht. Bij de aanleg van de nieuwe verbinding wordt het voorzorgbeleid aangehouden. Voor meer informatie hierover en over gezondheidsaspecten wordt verwezen naar paragraaf 3.5 van deze reactienota. Onderdeel van de verkenning en het onderzoek naar milieueffecten is het in kaart brengen van bewoond gebied en de effecten op de leefomgeving. We begrijpen uw zorg. Op dit moment zijn er tien corridors opgenomen in de concept-NRD, die allemaal onderzocht worden. Binnen deze corridor zal gezocht worden naar een onderzoeksalternatief. De onderzoeken die de komende periode worden uitgevoerd zullen meer inzicht geven in de effecten van alle onderzoeksalternatieven.

Op basis van de uitkomsten bepaald de minister het voorkeursalternatief.

Eerst gaan ze hier in het dorp mensen uit kopen omdat er lichtmasten boven de woningen lopen. Om vervolgens nog meer masten en leidingen opnieuw over huizen te gaan plaatsen. Beetje vreemd!!! Zoek er een andere plek/oplossing voor. Bv onder de grond. 202301522

202301522

2 Wat hebben de extra masten voor effect op bv alle water vogels hier

202301522

3 Zoek eerst eens uit wat de stralingen met onze gezondheid doet

202301522 202301523

4 Nee 1 Spanningsmasten door het weiland gebied plaatsen en niet over dorpen heen!!! Genoeg weilanden in de omgeving van molenlanden. Veel veiliger

202301523 202301523 202301523

2 Nee 3 Nee 4 Kinderen gaan er in een woonwijk inkrimpen, maar als er iets kapot gaat veelste gevaarlijk in een bewoond gedeelte en is genoeg plaats in de weilanden waar het veel veiliger is

Antwoord

Het uitgangspunt voor de nieuwe verbinding is dat deze bovengronds wordt aangelegd. In paragraaf 3.4 van deze reactienota wordt de achtergrond van dit uitgangspunt toegelicht. Bedankt voor uw terugkoppeling. De alternatieven voor de nieuwe verbinding worden onderzocht op effecten op mens en natuur. Hieronder vallen tevens de mogelijke of verwachte effecten op flora en fauna. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar paragraaf 3.6 van deze reactienota. We begrijpen uw zorg over gezondheidsaspecten. Gezondheid is een van de aspecten waarop in de volgende fase onderzoek gaat plaatsvinden. Zie de thematische beantwoording in paragraaf 3.5 van deze reactienota voor een nadere toelichting op gezondheidsrisico's en voorzorgbeleid. Bedankt voor uw reactie Alle corridors worden in de komende fase onderzocht op verschillende thema's. Effecten op leefomgeving (gezondheid) en veiligheid zijn twee van deze thema's. In paragraaf 3.6 van de reactienota wordt met meer detail op de onderzoeksthema's in gegaan. Bedankt voor uw reactie Bedankt voor uw reactie Zie beantwoording vraag 1.

TenneT C2 - Internal Information

DATUM PAGINA

22 DECEMBER 2023 54 van 454

Registratie- ZienswijzeNr Zienswijze nummer nummer 202301524 202301524 1 Ik werk en woon in gebied corridor 10. Ik coach in de natuur onder andere in mijn tuin en ben reiki behandelaar en teacher. Ik pleit er voor om een verbreding dan wel dubbelingen van de bestaande netwerk te gebruiken(corridor 5 en 7 ) Indien de hoogspanning over mijn tuin heen loopt kan ik mijn werk niet uitvoeren. Want het is een belemmering in mijn werk als coach, buitenmasseur en reikibehandeling. De hoogspanning verstoord de energie. Een ander oplossing zou kunnen zijn dat grote terugenergieleveraars een batterijopslag krijgen. Dan heb je ook geen overbelasting van het net 202301524 202301524 2 De Donk is een beschermd natuurgebied. Deze zou niet geraakt mogen worden

202301524

202301525

202301525 202301525

202301525 202301526

Samenvatting bijlage

Antwoord Er worden ook alternatieven onderzocht die bundelen met de bestaande verbindingen in het gebied. Deze en de andere corridors worden de komende periode onderzocht op verschillende thema's. Effecten op natuur, leefomgeving en impact op het landschap zijn enkele van de thema's die hierbij aan bod komen. Zie paragraaf 3.6 van deze reactienota voor een compleet overzicht van de te onderzoeken thema's.

De waarden van het natuurgebied de Donkse Laagte is bij het project bekend. Dit is weergegeven op de kansen en belemmeringenkaart die via onderstaande link te benaderen is. A0 belemmeringenkaart cNRD.pdf (tennet-drupal.s3.eu-central-1.amazonaws.com) Wanneer een woning binnen de magneetveldzone van de nieuwe verbinding valt zal de eigenaar hiervan schadeloos worden gesteld. Wat deze schadeloosstelling precies inhoud zal voor de vaststelling van het VKA worden gedeeld.

3 De mensen van de woningen moeten een compensatie krijgen omdat je huis veel minder waard is en ik zou willen verhuizen omdat ik gevoelig ben voor straling. Ik krijg er meteen migraine hoofdpijn van. Dat krijg ik al als ik naar de Aldi ga in Nieuw Lekkerland. 4 Het woongenot gaat achteruit. Daarom pleit ik ervoor om de huidige te verbieden. Zeg maar twee naast elkaar. 1 Eigenlijk vind ik dat er geen enkele extra hoogspanningsmast of iets moet komen. Maar ik denk dat ik dan al te laat ben. En als het er dan toch van moet komen, dan vind ik dat het niet boven/door Nieuw Lekkerland mag gaan. Daar zijn reeds tientallen huishoudens al het dupe geworden van uitkopen ivm het hebben van de kabels boven hen. En reeds worden er al kabels toegevoegd aan de huidige kabels. Moeten er dan nog meer kabels komen? Is het niet voldoende? Als er bij moet komen ga het dan maar ergens anders doen, wij zijn er klaar mee 2 Vast wel, maar daar heb ik geen verstand van 3 Ook vast wel, maar ook dat gaat mn verstand te buiten 4 Volgens mij niet en anders doen anderen dit wel 1 Hoogspanningsmasten in de omgeving en boven mijn huis zit ik niet op te wachten. Voor de volksgezondheid is dit ook niet goed en in de molenwaard horen niet meer masten.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://raad.ridderkerk.nl/api/v1/meetings/1071/documents/37046